B Programming Language

Ana Başlıklar ve Özetleri

Introduction

1. B, Bell Labs’ta Ken Thompson ve Dennis Ritchie tarafından geliştirilmiş.
2. Özellikle sistem programlama için uygun, typeless bir dil.
3. B dili, GMAP’a göre daha kolay kod yazmaya izin verir.
4. Sadece non-numeric işlemler (karakterler, bit manipülasyonu) için tasarlanmıştır.

General Layout of Programs

1. B programları fonksiyonlardan oluşur.
2. Her programda bir main() fonksiyonu bulunmalı; program buradan başlar.
3. Fonksiyonlar bağımsızdır ve argüman alabilir.
4. Kod blokları {} ile tanımlanır; satır sonu için ; kullanılır.

Compiling and Running B Programs

1. Kaynak kod metin editörü ile yazılır.
2. B derleyicisiyle derlenir ve TSS sistemi üzerinde çalıştırılır.
3. Derleyici hataları: iki harfli kodlar + satır numarası (ör: sx = syntax error).

A Working B Program; Variables

1. Değişkenler auto ile tanımlanır (lokal).
2. Tüm değişkenler fonksiyon başında tanımlanmalı.
3. B typeless’tır → tüm değişkenler 36-bit word olarak kabul edilir.

main() {
auto a, b, sum;
a = 1; b = 2;
sum = a + b;
putnumb(sum);
}

Constants

1. Floating‑point sabitler destekleniyor (ondalık, exponensli, örn. 1.5e-2)
2. ASCII karakter sabitleri: 1–4 karakterli 'A', 'abc', 36‑bit word içinde doldurulur
3. BCD karakter sabitleri: grave accent içinde `a`, 1–6 BCD karakter

Manifest Constants

name = text; ile tanımlanan makro‑benzeri yapılar: derleme sırasında text yerine geçer (10 seviye iç içe)

Arithmetic; Octal Numbers

1. Sadece integer arithmetic desteklenir.
2. Operatörler: + - * / %
3. Octal sayılar: başında 0 olanlar (ör: 0777 = decimal 511).
4. % operatörü yanında floating‑point aritmetiği de desteklenir

Characters; putchar; Newline

1. Karakterler tek tırnak içinde: 'A'
2. Stringler çift tırnak içinde: "Hello"
3. putchar() fonksiyonu karakter basar.
4. *n newline’ı temsil eder.

External Variables

1. extrn anahtar kelimesi ile tanımlanır.
2. Fonksiyonlar dışında tanımlanan değişkenler globaldir.
3. Argüman geçişi yapılabilir.
4. Argümanlar call by value (değer kopyalanır).

put2char(x, y) {
putchar(x);
putchar(y);
}

Input; getchar

1. getchar() bir karakter okur.
2. Satır sonuna kadar karakterleri tek tek alır.

Relational Operators

1. ==, !=, <, >, <=, >=
2. Mantıksal ifadeler için kullanılırlar.

if; goto; Labels; Comments

1. if (expr) statement
   else statement2
2. goto label; atlamalar için.
3. Yorum: /* comment */

Compound Statements

1. Birden fazla ifadeyi {} ile grupla.
2. Tek ifade yerine blok kullanılabilir.

Function Nesting

1. Fonksiyonlar diğer fonksiyonlara argüman olabilir:

putchar(getchar());

While statement; Assignment within an Expression

1. While döngüsü:
2. Atamayı koşul içinde yapabilirsin:

while (expr) statement

while ((c = getchar()) != ‘*n’) putchar(c);

Get Enes Özmert’s stories in your inbox

Join Medium for free to get updates from this writer.

Remember me for faster sign in

More on Whiles; Null Statement; exit

1. Sonsuz döngü: while(1) { ... }
2. exit() fonksiyonu programı sonlandırır.
3. Null statement: ; (hiçbir şey yapmaz).

Else Clause; Conditional Expressions

1. if ... else zincirleri.
2. Kısa koşul: x = (a < b) ? a : b;

Unary Operators

1. ++, -- prefix/postfix destekli
2. Ayrıca #- unary float negation gibi ek operatörler mevcuttur

Bit Operators

1. Bit düzeyinde işlemler: &, |, ~, <<, >>

Örnek: karakterleri bir word’e sıkıştırmak.

Assignment Operators

1. Kısa atamalar:
2. Atama = en düşük önceliklidir

x =- 10 /* x = x — 10 */
x =+ 5 /* x = x + 5 */

(Dikkat: boşluklar önemli!)

Addressing

Detaylı: & adres alma, * dizinleme ile dereference; a[b] ⇔ *(a+b)

Vectors

1. Diziler (vektörler): auto v[10];
2. Eleman erişimi: v[i]

External Vectors

1. Global diziler:

extrn v;
v[10] ‘hi!’, 1, 2, 3;

Addressing

1. & adres alma, * pointer dereference.

x[0] = *x;

Strings

1. Çift tırnak içinde tanımlanır: "hello"
2. Son karakter *e ile işaretlenir (EOT).

Return Statement

Fonksiyonlar değer döndürür:

return(y);

Other String Functions

1. concat(s, a1, a2, ...) → String birleştirme
2. getstr(s) → Bir satır okuma
3. putstr(s) → String yazma

Switch Statement; Break

switch(c) {
case ‘a’: action1(); break;
case ‘b’: action2(); break;
default: error();
}

Formatted IO

printf(“%d”, x);
Appendix C’de detaylı.

Lots More on IO

1. Dosya açma: openr(u, "file");
2. Yazma: openw(u, "file");
3. flush() → Çıktıyı temizle.

System Call from TSS

1. system(“command”);
2. TSS komutlarını B’den çalıştırır.

Recursion

1. Fonksiyonlar kendini çağırabilir:
   putnumb(n) {
   if (n/10) putnumb(n/10);
   putchar(n%10 + ‘0’);
   }

Argument Passing for Functions

1. Argümanlar call by value ile geçer.
2. Değişiklik yapmak için pointer kullanılır:

flip(&x, &y);

Calling Fortran and GMAP Subroutines

callf() ile diğer dillerdeki fonksiyonları çağırabilirsin.

Compiler Directives

1. #title, #lbl, #alias, #ttldat, #copyright gibi satır içi direktifler kullanılıyor

Random File I/O, Sequential Streams

1. .BSET, unit, rastgele erişimli I/O (random file I/O) ve akış yönelimli I/O

******************************************************

Appendix A: Derleyici hata kodları

Appendix B: Escape karakterleri (*n, *t, *e, vb.)

Appendix C: printf rehberi

Appendix D: Operatör öncelikleri tablosu

Appendix E: İçindekiler dizini