Wandelen
Wandelingen
Wanneer ik door het Natuurgebied Walenhoek wandel kom ik regelmatig vreemdelingen tegen maar dan heb ik het niet over mensen, maar wel over enkele van de vele planten die het gebied rijk is.
Bomen vallen natuurlijk het meeste op, behalve als je door de bomen het bos niet meer kan zien; de vreemde eenden in de bijt zijn de bomen die we niet als inheems beschouwen en daarom als “exotisch” betitelen. Afhankelijk van de “agressiviteit” van de geïmporteerde vreemde plantensoort, noemen we een exoot invasief of niet invasief; m.a.w. al dan niet of wel bedreigend voor de inheemse lokale plantenbevolking, door vele biologen mooi “populatie”genoemd.
Op de mooie informatieve webstek van INVERDE (Google daar maar eens naar) vindt je in de reeks “Harmonisch Park en Natuurbeheer”het Technisch Vademecum “Beheer van Invasieve Uitheemse Planten.”, een handboek dat je trouwens gratis kan downloaden.
Wanneer puntje bij paaltje komt rijst natuurlijk de hamvraag: “Wanneer is een plant INHEEMS”.
Get Gie Wyckmans’s stories in your inbox
Join Medium for free to get updates from this writer.
Ik citeer de definitie zoals ze neergepend werd in de Ecopedia van Inverde, een kennisbron die elke natuurliefhebber zou dienen te kennen en te raadplegen:
Soorten zijn inheems wanneer ze van nature in een bepaald gebied voorkomen. Sommige uitheemse soorten zijn echter al heel lang geleden in een gebied geïntroduceerd. Ze hebben zich spontaan gehandhaafd, voortgeplant en verspreid. Van die soorten zegt men dat ze ingeburgerd zijn. Ze worden onderverdeeld in neofyten en archeofyten, afhankelijk van het moment waarop ze werden ingevoerd.
Spijtig genoeg goochelt men wel eens met termen die de doorsnee leek van de stoel doen vallen.
Vervang neofiet door nieuwkomer en archeofiet door oudere nieuwkomer en je hebt al een beter leesbare tekst. Onze Ecopedia vertelt ons het volgende hierover:
Neofyten zijn plantensoorten die tot de wilde flora van een gebied gerekend worden, maar hier pas ingeburgerd zijn na het jaar 1500. Archeofyten daarentegen zijn plantensoorten die zijn ingevoerd (bewust of onbewust) voor het jaar 1500. Ze zijn dus reeds lang aanwezig in onze streken. Voorbeelden van archeofyten zijn Tamme kastanje, Grauwe els, Grote klaproos en Korenbloem. Voorbeelden van neofyten zijn : Robinia en Amerikaanse vogelkers in bossen, Kalmoes en Reuzenbalsemien aan oevers, Smalle waterpest en Grote waternavel in het water en het mos Grijs kronkelsteeltje op open zand.
Zo krijg je ongetwijfeld een andere kijk om de ons omringende natuur die voor een groot deel uit inheemse planten bestaat, maar waarvan tevens een groot deel archeofytisch zijn. In voedseltermen vinden we aardappelen, mais, tomaten, kiwi’s enz… als exotisch plantgoed terug.
Een nog grotere vraag die ik mezelf meermaals stel is de volgende: dienen invasieve exoten al dan niet effectief bestreden te worden ter bescherming van lokale flora (en fauna!) of dienen we de “invasie” te beschouwen als een evolutief gegeven? Tot besluit van deze wandeling laat ik dat antwoord tot ieders nadere beschouwing open…
Gie Wyckmans © 2020
