Als de drone om ons hoofd is verdwenen
De drone-saga van afgelopen week geeft heel mooi het gevolg weer van hoe we de afgelopen vijfentwintig jaar onze samenleving hebben georganiseerd. We hebben de mens op alle mogelijke manieren uit de processen van onze samenleving gehaald en zijn dan volledig weerloos als het er echt toe doet.
De mens is feilbaar. Technologie niet. Dat was het mantra de afgelopen kwarteeuw. Dus hebben we alles gedigitaliseerd wat we maar konden digitaliseren. We hebben, waar mogelijk, elk contact tussen mensen afgebouwd en vervangen door digitale toegangen: webformulieren, online loketten, chatbots,…
We zijn massaal online gaan kopen en online vriendschap en warmte en knuffels gaan zoeken waardoor onze straten zijn leeggelopen. En die verlaten straten hebben we vervolgens vol gehangen met camera’s omdat er geen mensen meer op straat waren voor sociale controle. En vervolgens zijn we die camera’s gaan gebruiken voor zaken waarvoor ze niet bedoeld zijn.
Ruben Van Gucht
Lokale politiezones kunnen zelfs 30 dagen teruggaan: zij kunnen eenvoudig een nummerplaat intikken en meteen alle plekken opvragen waar en wanneer een auto met een bepaalde nummerplaat voorbij is gereden.
VRT-presentator Ruben Van Gucht heeft het zelf mogen ondervinden. Nadat zijn rijverbod was verlopen ging hij zijn rijbewijs met de wagen gaan ophalen in het politiekantoor (heel dom) en toen de politie zijn nummerplaat intikte ontdekten ze dat hij al meerdere keren had rondgereden met de wagen ondanks het rijverbod (heel heel dom).
Ruben Van Gucht houdt van camera’s, dat is zeker, maar het is niet voor hem dat je de samenleving er vol mee moet hangen. En al vinden sommigen dan dat hij het scherm terroriseert, dan maakt van hem nog geen terrorist.
Want laat ons niet vergeten dat die ANPR-camera’s er oorspronkelijk werden gehangen voor terrorismebestrijding na de aanslagen van 2016, niet om te checken of mensen à la Ruben van Gucht wel of niet met de wagen hebben gereden terwijl men een rijverbod heeft. In alle stilte zonder maatschappelijk debat het hellend vlak afglijden, heet zoiets.
En Van Gucht moet inderdaad niet én drinken én rijden, en ook niet rondrijden zonder een rijbewijs. Maar daar dienen de ANPR-camera’s niet voor. Voor zo’n gedrag dient een gevangenis.
Get Joeri Casteleyn’s stories in your inbox
Join Medium for free to get updates from this writer.
Jaren vijftig
En nu vliegen er vreemde drones boven onze hoofden en zijn we het noorden kwijt.
Deze samenleving weet totaal niet hoe hierop te reageren omdat ze de volledige menselijke regie van de samenleving uit handen heeft gegeven en haar hoop heeft gesteld op digitalisering en de digitale processen en procedures.
Het doet een mens beseffen dat de samenleving die een (cyber)oorlog zal overleven niet diegene zal zijn met de krachtigste wapens en de best presterende firewall. Het zal de samenleving zijn die, nadat de firewall het begeven heeft en alle ICT-systemen zijn uitgevallen, nog in staat zal zijn om de vitale functies van zijn samenleving te laten draaien op potlood en papier.
Onze samenleving zoals hij functioneerde in bijvoorbeeld 1950 had die drone al lang uit de lucht gehaald en zou een toekomstige cyberoorlog overleven. Er was een samenleving met echt menselijk contact die wist hoe men met gevaar om moest gaan. Nu hebben we dit allemaal overgedragen aan technologie die hier geen antwoord op heeft.
Databank
En zelfs als er dan drones boven onze hoofden blijven zweven, dan nog blijf men zweren bij de oude digitale processen die nu blijken te falen. Want beeld je nu even Poetin in die in het Kremlin zit en zijn adviseur komt binnen en brieft hem over de drones.
Poetin: “En hoe reageren ze daar in België op onze drones?”
Adviseur: “Een beetje zoals we hadden kunnen verwachten. Ze slager er niet in om ons te volgen en de minister wil nu dat elke Belg zijn drone registreert.”
Ik heb Poetin nog nooit zien lachen, maar ik vermoed dat er dan in die mondhoeken toch iets omhoog moet beginnen krullen. Toch iets wat we kunnen. Mensen aan het lachen brengen.
Nu nog drones neerhalen, het contact tussen mensen herstellen en onze samenleving opnieuw weerbaarder maken. Dan zijn al die ANPR-camera’s ook niet meer nodig. Want mensen moet niet dronken achter het stuur kruipen of zonder rijbewijs rondrijden. Voor zo’n gedrag dienen fysieke gevangenissen. Geen ANPR-camera’s.
