Pandemonium przedsiębiorcy
Jak Twój biznes ma przetrwać epidemię?
Kwarantanna, epidemia, wirus — to nic innego jak kryzys dla przedsiębiorstwa. Kryzys bardzo mocno weryfikuje podmioty na rynku. Pamiętam doskonale kryzys finansowy z 2007–2009 r. wiele firm wtedy zniknęło z rynku. Z tylko jednej branży, w której działałem, w samym Trójmieście zawinęło się blisko 2000 firm.
Kryzys weryfikuje zdolność przygotowania lub umiejętność zarządzania w sytuacji presji i stresu.
Weryfikuje czy ktoś w czasach prosperity robił odpowiednie zapasy oraz czy potrafi się zaadoptować do obecnej sytuacji. A sytuacja zaczyna być trudna i może być gorsza.
Mówi się o wielu branżach, na których obecna pandemia może się odbić. Wymienia się m.in. branże eventową, logistyka, transport, muzyków, całą HoReCa (hotele i gastronomia), turystyczną, elektronikę.
Od siebie dodałbym biżuterię, firmy sprzątające, branże edukacyjną, sportową.
Tak na prawdę po części uderzy to w nas wszystkich. Już uderza. Zarówno na rynkach jak i w sklepach panika. My jednak musimy zachować spokój.
Nie będę pisał o tym jakie środki ostrożności zachować i jakich reguł bezpieczeństwa przestrzegać od tego są odpowiednie instytucje rządowe i WHO i to ich powinniście w tym momencie słuchać i czytać.
Chcę napisać jak spróbować przetrwać ten trudny okres z perspektywy działającego przedsiębiorstwa.
Praca zdalna i co jeśli nie mogę?
Wszyscy to już słyszeli, co nie? Pracujcie z domu. Nagle okazało się, że większość spotkań nie musi się odbyć. Nagle w 2020 roku kilka firm odkryło, że da się pracować zdalnie. Pojawiły się słowa takie jak VPN.
Zdawałem sobie sprawę jak mała jest świadomość takich możliwości i jak duża bariera istnieje w społeczeństwie gdy prowadziłem biuro coworkingowe.
Jak przeprowadzić proces, jak ogarnąć infrastrukturę? Ucz się od tych, którzy robią to od lat. W Internecie znajdziesz mnóstwo poradników na ten temat, nie chcę robić kolejnego więc tylko wymienię pod jakimi hasłami musisz szukać wiedzy.
Get Adam Przykucki’s stories in your inbox
Join Medium for free to get updates from this writer.
Jakich narzędzi możesz potrzebować?
- System do zarządzania projektem — i tutaj w zależności od potrzeb i możliwości finansowych. Są kombajny i są małe aplikacje. Proponuję zacząć od czegoś prostszego rzędu aplikacji to-do list (po prostu ktoś przydziela zadania w formie listy zadań), a z czasem można wdrażać coś bardziej zaawansowanego jak np. Teamwork, Asana, Nozbe, Producteev, Trello, Redmine itd.
- CRM — jeśli macie dużo klientów i nie macie żadnego narzędzia do ogarniania relacji z nimi to czas najwyższy zapoznać się z czymś takim jak system CRM. Mnogość rozwiązań na rynku sprawia, że można znaleźć aplikacje oferujące usługi w tym zakresie nawet do bardzo sprecyzowanych biznesów.
- Hosting plików, wirtualny dysk — nie wszystko przejdzie przez pocztę więc warto skorzystać z takich rozwiązań, dla większości biznesów wystarczą rozwiązania darmowe z pewnymi ograniczeniami co do pojemności, ale nie będzie to przynajmniej stanowiło dodatkowego obciążenia.
- Wideokonferencja — jak już nie da się czegoś załatwić mailem to możesz spróbować zorganizować wideokonferencję. Co prawda oczywiście komuś nie będzie działał mikrofon, kamera albo coś się będzie przycinało w trakcie, ale poza zapewne ogromnymi obciążeniami, które będą przeżywać dostawcy takich usług to będzie dobra okazja do weryfikacji sprzętu jaki posiadacie w firmie i jakości połączenia internetowego.
- Na rynku jest sporo, także darmowych, rozwiązań, które umożliwią wam połączenie się w kilka osób.
- VPN — jak nie wiecie czym jest to odsyłam do Wikipedii:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Wirtualna_sie%C4%87_prywatna
Nie każdy może pracować zdalnie. Nie każde zadanie da się tak wykonać. Nie każdy pracuje za biurkiem z komputerem czy telefonem. Sklepy, bary, hotele, budowlanka, kurierzy i listonosze nie zrobią swojej roboty zdalnie.
I co wtedy? Wtedy po prostu trzeba przestrzegać procedur bezpieczeństwa i dbać o siebie oraz o swoich pracowników. Pamiętaj, że twoi kontrahenci czy klienci również mogą przechodzić przez ten kryzys. Powinni zrozumieć ew. opóźnienia lub przesunięcie. Dodatkowe środki ostrożności czy po prostu urlop. Ew. jeśli będzie to konieczne to będziesz musiał czasowo zamknąć firmę i przeczekać. Na to niestety nie każdy może sobie pozwolić.
Zapasy i rezerwa finansowa
Nie każda firma może sobie na to pozwolić. Nie każda firma je ma. Złe zarządzanie? Za wysokie koszty? Niska rentowność? Niska marża? Zatory płatnicze? Przyczyn może być wiele, ale jeśli nie robiłeś to możliwe, że po tej sytuacji zaczniesz je robić.
Jeśli je masz, jesteś w bardziej komfortowej sytuacji, przelicz dokładnie na ile ci wystarczą twoje zasoby, na co możesz sobie pozwolić i zaciśnij pasa. Działaj rozsądnie. Nie generuj dodatkowych kosztów. Nie wiemy ile sytuacja potrwa. Kiedy się zakończy i kiedy będziemy mogli spokojnie odetchnąć.
Jeśli ich nie masz to dobry moment by zacząć o tym myśleć. Zaplanować w jaki sposób i ile możesz przeznaczać na odłożenie na czarną godzinę. Zastanów się czy będzie to kwota czy np. procent od zysku. Nawet podczas najgorszego kryzysu trzeba budować bufor. Przejrzyj swoje koszta. Zastanów się dobrze nad nimi. Zobacz czy wszystko za co płacisz jest potrzebne i konieczne. Zobacz czy któryś z produktów czy usług nie jest po prostu zbędny. Zweryfikuj co rzeczywiście generuje sprzedaż, co jest niezbędne do działania firmy. Możesz posegregować koszty wg wagi dla Twojego biznesu.
Dla przykładu wiele firm, z którymi współpracowałem pytało mnie czy opłaca się im dalej płacić za wizytówkę w pewnym znanym katalogu firm. Zadawałem jedno pytanie: „Czy ktoś z klientów skontaktował się dzięki temu wpisowi?” Odpowiedź zazwyczaj była jednoznaczna. Jeden koszt mniej. Mówicie, że to drobnostka. Tylko takich drobnostek w twoim biznesie jest mnóstwo. Na co dzień nie masz czasu ich weryfikować. Gonisz za kolejnymi zleceniami i robotą. Teraz możesz mieć na to czas. Gdy możesz dostać daną usługę lub produkt tej samej jakości, ale tańszy, to kup go taniej, poświęcisz na to trochę czasu, ale okaże się, że możesz obniżyć koszt twojej działalności. Nigdy nie oszczędzaj na jakości swoich usług czy produktów, które oferujesz!
Dywersyfikacja
Rzecz, o której mówię i piszę często. Kluczem do przetrwania w tak zmiennym rynku na jakim przyszło nam działać jest dywersyfikacja. Nie róbmy jednego biznesu, nie działajmy w jednej branży. Praktycznie niemożliwym jest by jakikolwiek kryzys dosięgnął każdą branżę. Tak jest też teraz. Gdy wielu traci są firmy, które odnotowują rekordowe wzrosty na giełdzie lub też rekordowe zyski. Starajcie się mieć to na względzie. Gdy prowadzicie jeden biznes, pomyślcie o drugim, może mniejszym, może po godzinach, może związanym z waszym hobby, może bardzo niszowym. Zawsze to dodatkowa finansowa noga i może się okazać, że gdy przyjdzie kolejny kryzys lub np. regulacje czy zmiany na rynku to właśnie ta „noga” was przytrzyma żebyście nie upadli.
Alternatywa
Szukaj alternatywnych sposobów pracy. Tutaj mam na myśli głównie branże rozrywkową. W Chinach ponoć sporo artystów dawało występy on-line podczas kwarantanny. Zespoły mogą prosić fanów o wsparcie, sprzedawać swoje gadżety albo np. korzystać z serwisów takich jak twitch czy patronite gdzie fani mogą wesprzeć twórcę. Jeśli ludzie będą siedzieć w domach to będą więcej korzystać z Internetu gdzie jeśli was znajdą to może przyjdą na wasz internetowy koncert i wesprą jako artystę.
Jeśli prowadzisz kursy dla studentów czy uczniów spróbuj umówić się z nimi przez Skype i niech zrobią ci przelew. Zrealizuj krótkie nagrania, wrzuć na jakiś serwis streamingowy, może zarobisz coś z reklam, może nie będzie to przychód jak z normalnych zajęć, ale zawsze coś.
Minimalizuj straty
Być może będziesz musiał zamknąć swój biznes czy to na jakiś czas, czy to „na amen”. Nie życzę tego nikomu, jednak może się tak zdarzyć. Co wtedy robić? Minimalizuj straty.
Postaraj się wyprzedać asortyment po możliwie dobrych dla siebie cenach. Zrób wyprzedaż, nagłośnij to. Być może ktoś będzie chętny przejąć twój biznes, to też jedna z dróg na minimalizację straty, twojej własnej straty. Pamiętaj to biznes. To sposób na zarabianie pieniędzy. Jeśli nie ten to inny, a jeśli zachowasz się odpowiednio, jeśli zadbasz o swoich pracowników, dostawców, współpracowników to oni to zapamiętają i być może pomogą Ci w kolejnym przedsięwzięciu gdy już kryzys minie.
Umiesz liczyć, licz na siebie
Smutna zasada, która niestety w naszym przypadku (przedsiębiorców) się sprawdza. Nie liczyłbym na dotacje, rekompensaty i jakieś magiczne ulgi. Politycy, niezależnie od partii obiecują różne rzeczy. Niestety jeszcze nigdzie nie wprowadzono systemu rozliczeń polityków z ich obietnic poza wyborami. Natomiast jeśli chodzi o rozliczenia podatków systemy są dość skuteczne. Także nie czekajcie aż ktoś uratuje was z kryzysu. Trzeba to zrobić samemu.
Życzę wszystkim przedsiębiorcom opanowania i wytrwałości. Kryzys na pewno odczujemy, jednak przetrwamy go jeśli zachowamy spokój. Część naszych biznesów może nie przetrwać, ale to kwestia czasu gdy zbudujemy kolejny, lepszy i bardziej odporny na kolejne kryzysy.
