<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Instytut Gestalt on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Instytut Gestalt on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@InstytutGestalt?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*4sMLU2gFd7e0PheUZDROWw.png</url>
            <title>Stories by Instytut Gestalt on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@InstytutGestalt?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Tue, 17 Nov 2026 08:43:36 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@InstytutGestalt/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Popatrz mamusiu, jaka gruba pani]]></title>
            <link>https://medium.com/@InstytutGestalt/popatrz-mamusiu-jaka-gruba-pani-f29247d8b410?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f29247d8b410</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 05 Jul 2017 14:59:43 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2017-07-05T14:59:43.718Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><strong>- Jak konfrontować dzieci z trudnościami życia</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*5fzwtlss_FrnGDfPyWJL2Q.jpeg" /><figcaption>Photo credit: mripp via Foter.com / CC BY</figcaption></figure><p>„Popatrz mamusiu, jaka gruba pani” — Jaś wyciąga drobną rączkę w kierunku otyłej kobiety. Ze szczerą fascynacją na twarzy spogląda na speszoną tym spontanicznym komentarzem mamę. Mama zerka na kobietę. Kobieta udaje, że nie dotarły do niej słowa chłopca.</p><p>Jest taki ładny fragment jednego z polskich filmów, który pokazuje to zjawisko w pełnej krasie w zaledwie kilkudziesięciosekundowej scenie. Oto kilkuletni chłopczyk odbiera dzwoniący telefon, podczas gdy jego mama jest w toalecie. Jest to od dawna wyczekiwany przez matkę telefon od promotora pracy doktorskiej. Chłopczyk z niewymuszonym wdziękiem udziela mu informacji, że mama nie może teraz rozmawiać, bo właśnie robi kupę.</p><p>Pewnie każdy rodzic ma w doświadczeniu krępującą sytuację, w której maleństwo wystawia go na ciężką próbę. Dorośli zwykli nazywać ten fenomen kompromitacją. Dzieci mają łatwość odsłania brzydkiej prawdy: o nas, naszej rodzinie, spotkanych przypadkowo ludziach. Obnażają ją, nazywają rzeczy po imieniu. Obwieszczają światu „Król jest nagi!”. Są mistrzami tak zwanej diagnozy estetycznej. Jest to pojęcie silnie zakorzenione w filozofii Gestalt, oznaczające, że możemy wnioskować jedynie o tym, co bezpośrednio widzimy i słyszymy. Wystarczy uważna obecność tu i teraz. Jeśli widząc czyjeś łzy wnioskujemy na ich podstawie, że ktoś jest smutny, ryzykujemy minięcie się z prawdą. Wbrew pozorom szansa popełnienia błędu jest dość duża, bo ludzie płaczą także z innych powodów — wzruszenia, szczęścia, bólu, strachu i napięcia. Interpretacja więcej mówi o interpretującym i jego doświadczeniach ze łzami niż o fenomenie obserwowanej sytuacji. Dzieci widzą i opisują to, co widzą. Najczęściej bez cenzury.</p><p>Obserwując dzieci, możemy zauważyć, jak z czasem ta zdolność widzenia, ciekawienia się i pytania zastępowana jest wnioskowaniem na podstawie niewielu informacji i budowaniem sądów na podstawie wcześniejszych doświadczeń. Są to umiejętności nieocenione dla przetrwania. Dają możliwość szybkiego przetwarzania danych i zabezpieczają naszą egzystencję w pędzącym świecie. Pozwalają poradzić sobie z natłokiem informacji.</p><p><strong>O TYM TRZEBA MILCZEĆ</strong></p><p>Jednocześnie w toku socjalizacji uczymy skrupulatnie nasze dzieci, że pewne rzeczy są brzydkie i nie należy o nich głośno mówić. Mało tego, często sami nie decydujemy się konfrontować dzieci z pewnymi sprawami: uczuciami, układami rodzinnymi, z obszarami trudnymi, z którymi zazwyczaj sami sobie nie radzimy, z tematyką dziecięcych ograniczeń i zasobów. Ta ostatnia kategoria wydaje się czynić największe spustoszenia, bo dziecko, nie dostając adekwatnych informacji zwrotnych o sobie, jest zdezorientowane co do swoich możliwości i tego, kim jest. Buduje fałszywe przekonania o sobie i przez większość życia cierpi, próbując utrzymać wizerunek, do którego nie pasuje. Czasem podtrzymuje zaś wizerunek siebie jako osoby nic nie znaczącej, bo odpowiedź otoczenia na jego ekspresję zbyt często była negatywna. Dzieje się to wtedy, gdy nie potrafimy tak naprawdę zobaczyć własnego dziecka, bo przysłaniają nam je nasze własne projekcje, ambitne plany, niezrealizowane aspiracje.</p><p>Wielu rodziców oszczędza dzieciom mówienia prawdy z potrzeby chronienia ich przed cierpieniem. Dzieci nie są konfrontowane z trudnymi sytuacjami. Nie musząc stawiać im czoła, nie rozwijają umiejętności radzenia sobie z bólem i frustracją. To zaś powoduje, że w dorosłym życiu rzadko będą ryzykować — np. konfrontacją z trudnymi sytuacjami — brak im na to wystarczającego oparcia w sobie. Nie doświadczając porażek, nie uczą się, jak sobie z nimi radzić. Nie uczą się tolerancji dla własnej niedoskonałości. Nie ufają sobie. Mają problemy z samooceną.</p><p>Gdy dziecko przegrywa rywalizację z rówieśnikiem, chce ochronić własną samoocenę. Mówi wówczas na przykład, że rówieśnik miał szczęście. Dobrze jest skonfrontować je z tym, że zwycięzca był po prostu lepszy, że w życiu czasem wygrywamy, a czasem przegrywamy i obie sytuacje mogą nas czegoś nauczyć. Największym darem od rodzica jest jego akceptująca postawa wobec tej sytuacji, obecność przy dziecku i przyjęcie wszystkich dziecięcych uczuć: żalu, gniewu, rozczarowania. Ileż to razy jesteśmy świadkami karcenia dzieci za to, że przegrały. Przede wszystkim jest to świadectwem trudności dorosłych w radzeniu sobie z porażkami. Pokazuje też oczywiście inny problem, związany ze stawianiem dziecku oczekiwań, których może sami nie spełniliśmy, z delegowaniem go do czegoś, czego czasem nam samym osiągnąć się nie udało.</p><p>Są oczywiście sytuacje, których lepiej dziecku oszczędzić i nie ma potrzeby mówienia o nich — dotyczy to zwłaszcza spraw, które nie mają na dziecko bezpośredniego wpływu. O ironio, nie tak rzadko wikłamy swoje pociechy właśnie w takie sytuacje, opowiadając o trudach pracy, konflikcie z drugim rodzicem czy rozczarowaniu życiem.</p><p><strong>ZŁA ZŁOŚĆ</strong></p><p>Pokolenie współczesnych rodziców, którzy w dzieciństwie byli bici, co było jeszcze w latach 70-tych i 80-tych dość powszechne, mają niemałe problemy z wyrażaniem złości w relacjach z własnymi dziećmi. Mając bolesne doświadczenia z rodzicielską wściekłością i gniewem, znając smak bólu i strachu, trzymają na uwięzi własną złość i frustrację. Tymczasem dobrze użyta złość jest bezcenną dla dziecka informacją o granicy, o matczynym i ojcowskim limicie. Bez tej informacji dziecko nie może poczuć się bezpiecznie. Paradoksalnie, to właśnie doświadczenie frustracji nas rozwija. Frustracja znacząco różni się jednak od deprywacji. Frustracja stymuluje rozwój, deprywacja go zatrzymuje. Dzięki konfrontowaniu dziecka z własnymi uczuciami złości, wie ono, jak poruszać się w systemie rodzinnym, gdzie przebiega granica, na co może sobie pozwolić. Wie, kiedy i czym ryzykuje, łamiąc reguły gry.</p><p>Konfrontacja dzieci z własnym gniewem ma też inną wartość — uczy dziecko, że jest to uczucie ważne i potrzebne jak każde inne. Uczy je konstruktywnego wyrażania złości, bez dramatycznych skutków w postaci fizycznych i psychicznych ran. Kolejna umiejętność, która okazuje się bezcenna w dorosłym życiu. Ilu z dorosłych bowiem balansuje pomiędzy zaciętym milczeniem a eksplozjami niekontrolowanego gniewu? Uczenie dziecka bezpiecznego wyrażania złości zaoszczędzi mu w przyszłości borykania się z poczuciem winy. Uczucie to bowiem wynika najczęściej z przekonania, że złość jest zła, a złoszcząc się, krzywdzimy innych.</p><p><strong>TRUDNE TEMATY</strong></p><p>Dorośli mają pewne przekonania na temat tego, co jest dla dziecka za trudne. Czasem jest to adekwatna ocena realnych możliwości dziecka, czasem zaś projekcja własnych lęków i ograniczeń. Dobrym przykładem jest temat śmierci. Dorośli zdają się mieć wiele wątpliwości i obaw przed konfrontowaniem swoich dzieci z tym tematem. W jaskrawy sposób ilustruje to, jak nasze własne lęki wpływają na osąd sytuacji. Współcześnie odeszliśmy od rytuału, jaki obowiązywał na wsiach jeszcze 50 lat temu, gdy osoba zmarła przez trzy dni leżała w łóżku, a dzieci biegały wokół niej, zdając się dobrze bawić. Dawało to możliwość bardzo realnego, fizycznego obcowania ze śmiercią. Dziś unikamy zarówno widoku zwłok, jak i rozmów o śmierci. To sprawia, że nie jesteśmy z nią oswojeni, a nieoswojony rodzic ma trudność oswojenia z tym tematem dziecka.</p><p>Tymczasem dzieci poniżej 10 roku życia nie mają na tyle rozwiniętego aparatu poznawczego, by zrozumieć znaczenie śmierci. Zabrane na pogrzeb, prawdopodobnie będą się nudzić i z dużym prawdopodobieństwem ta sytuacja nie dotknie ich emocjonalnie. Może je natomiast nauczyć szacunku wobec zmarłych i uczuć, jakie wzbudza w nas śmierć. Kształcące będzie dla dziecka zobaczenie rodzica smutnego i pozwalającego sobie na to doświadczenie, nie zaś zaprzeczającego swoim uczuciom. W ten sposób dziecko poznaje nowe uczucie, które może bezpiecznie włączyć do zbioru „dozwolone”.</p><p>Jest oczywiste, że wychowując swoje dzieci, chcemy je przygotować możliwie jak najlepiej do życia. Wdrażając zasady współżycia i współpracy pragniemy, by odnosiły sukcesy, miały poczucie przynależności, były szczęśliwe i spełnione. By nie czuły się odludkami i nie doświadczały samotności w ludzkim stadzie. Jednocześnie czasem w tym procesie zdarza się nam zgubić coś bardzo cennego — pewną ostrość widzenia rzeczy takimi, jakie są, bez udawania, że są inne, lepsze. Dzieci są w tym mistrzami. Możemy się od nich uczyć. Możemy od czasu do czasu z uznaniem przyznać, że na świecie jest dużo grubych pań i panów. I że nic w tym złego, bo różnorodność czyni świat fascynującym. Wtedy dziecko nie tylko nie traci zaufania do siebie i swoich spostrzeżeń, ale otrzymuje też cenną lekcję szacunku wobec odmienności.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f29247d8b410" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Konfrontacja w relacji — twarzą w twarz na granicy kontaktu.]]></title>
            <link>https://medium.com/@InstytutGestalt/konfrontacja-w-relacji-twarz%C4%85-w-twarz-na-granicy-kontaktu-ac07593631bc?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/ac07593631bc</guid>
            <category><![CDATA[konfrontacja]]></category>
            <category><![CDATA[spór]]></category>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <category><![CDATA[kłótnia]]></category>
            <category><![CDATA[odmowa]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 10 May 2017 11:16:12 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2017-05-10T11:16:59.677Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Fdp7p4HqM7GJbRJg2axE6w.jpeg" /><figcaption>Photo credit: h.koppdelaney via Foter.com / CC BY-ND</figcaption></figure><p><em>Lucyna Klimas, Instytut Gestalt (www.instytutgestalt.pl)</em></p><p>Moja przyjaciółka ostatnio zapytała, dlaczego do niej nie dzwonię? Pytanie zawisło nad niedokończonym posiłkiem, czar lekkości i niewymuszonego żartu zniknął bez śladu, a ja odłożyłam sztućce….</p><p>Większość z nas dość precyzyjnie potrafi określić, kiedy pytanie jest wyrazem zaciekawienia, kiedy zaś pretensją. W odpowiedzi na tą ostatnią zazwyczaj instynktownie przechodzimy do obrony, używając bardziej lub mniej przekonujących argumentów — „<em>jestem strasznie zajęty”, „mam mnóstwo pracy”, „dzieci mi chorowały”, „miałem urwanie głowy”, „szef nie daje mi wytchnienia”, „przechodzę kryzys w związku”</em>… Czy to prawdziwy opis, czy tylko wykręt, pozwala zazwyczaj dojeść spokojnie posiłek.</p><p>Ja nie wykazałam się dyplomacją i z szacunku do siebie i przyjaciółki przyznałam, że dzwonię, gdy czuję potrzebę kontaktu z nią. Konfrontacja? Głupota? Naiwność? A może konsekwencja przekonania, że kontakt regulują obie strony relacji, że ludzie mają różne potrzeby intensyfikacji relacji, że mogą się w tym różnić. Tym razem różnica okazała się nie do zniesienia i przyjaciółka wyszła w poczuciu bycia dla mnie zwykłą znajomą. Szkoda, bo gdyby została, mogłaby się dowiedzieć, jaka jest dla mnie ważna. Nawet jeśli dzwonię rzadziej, niż ona potrzebuje.</p><p>Pytania są bezpieczne. Nie odsłaniamy się, zadając je, za to wywieramy presję na osobie pytanej. Zawsze możemy powiedzieć: „Przecież tylko Cię pytam”. Tymczasem pod każdym pytaniem ukryte jest coś bardzo ważnego — niezaspokojona potrzeba, frustracja, poczucie zranienia. Tyle że powiedzenie wprost — „<em>Przykro mi, że nie dzwonisz, poczułem się nieważny, gdy odwołałaś spotkanie.”</em>- jest znacznie bardziej ryzykowne, odsłania nasze czułe miejsca, wskazuje, że ktoś jest dla nas ważny. Pokazuje coś, co we współczesnej kulturze bywa przedmiotem drwin — naszą zależność od drugiego człowieka, jego obecności, czułości, zaangażowania.</p><p><strong>Dlaczego boimy się konfrontacji?</strong></p><p>Podstawowy Model Relacyjny determinuje charakter więzi międzyludzkich w każdym kontekście historycznym i społeczeństwie. Przez wiele setek lat ludzkość odczuwała strach przed chorobami, wojną i głodem, sprzyjający potrzebie budowania silnych zbiorowości. Model relacyjny zogniskowany był wokół pojęcia „My”, co zwiększało poczucie bezpieczeństwa. Po drugiej wojnie światowej model ten uległ zmianie — ciężar przeniesiony został ze zbiorowości na jednostkę, z My na Ja. Na znaczeniu zyskała subiektywność i kreatywność jednostki. Na pierwszy plan wysunęła się potrzeba samorealizacji, autonomii, wyswobadzania się z więzów zależności i dominacji. W tym okresie zmian społecznych swoje korzenie ma także psychoterapia Gestalt i jej słynne motto, jakże oddające duch tamtych czasów: <em>„Ja to Ja, a Ty to Ty, jeśli się spotkamy, to cudownie, jeśli nie, to trudno”. </em>W odniesieniu do rewolucji lat 60-tych użyto po raz pierwszy pojęcia „narcystycznego społeczeństwa”.</p><p>Nasze pokolenie jest produktem tego społeczeństwa i przyszło nam płacić za to wysoką cenę. Pierwotne wyswobadzanie się z „My” i kreatywne, odważne wyrażanie siebie stopniowo doprowadziło do rozluźnienia więzi międzyludzkich na poziomie społecznym i rodzinnym. Jesteśmy „emocjonalnymi sierotami”, które mają trudności w budowaniu istotnych, trwałych relacji i ciągle oscylują między poczuciem zależności a autonomią. Z kolei kruchość więzi prowadzi nieuchronnie do doświadczenia kruchości Ja i do trudności relacyjnych. Brak nam silnego oparcia w sobie, co wynika z braku stabilnych relacji z rodzicami, którzy zajęci samorealizacją i robieniem błyskotliwych karier, poświęcali nam zbyt mało czasu.</p><p>Jaki ma to wpływ na naszą gotowość do podjęcia konfrontacji? Jeśli moje Ja jest kruche, to każdorazowo doświadczenie bycia różnym od Ciebie, może wywoływać we mnie poczucie trwogi. Może budzić obawy co do mojej własnej adekwatności, kompetencji, słuszności moich racji. Może kwestionować moje poczucie tego, kim jestem dla siebie i dla innych.</p><p>Konfrontacja w takiej sytuacji staje się nieznośna, jest pożywką do zakwestionowania siebie i otwiera furtkę do poczucia odrzucenia. Odrzucenie jest przeżywane w rozmaity sposób, w zależności od naszych osobistych historii i doświadczeń porażek interpersonalnych. Obejmować może wiele różnych stanów emocjonalnych. Dla części osób dominującym doświadczeniem odrzucenia jest przeżywanie wstydu — poczucia, że określony fragment świata i określone osoby nie chcą nas takimi, jakimi właśnie jesteśmy. Uczucie wstydu jest na tyle nieznośne, że większość osób przeżywa zaledwie jego poronne formy w postaci gniewu, nienawiści do siebie, nieśmiałości czy poczucia osamotnienia i izolacji. Uczucie wstydu skutecznie blokuje naszą żywotność, stawia zasieki powstrzymujące nas przed pełnym przeżywaniem, próbowaniem, smakowaniem życia. Rzadziej decydujemy się ryzykować odsłonę z obawy, że kolejny raz doświadczymy nieprzyjemnych uczuć. Dlatego zamiast mówić o swoich uczuciach, posługujemy się bezpiecznymi pytaniami — ostatecznie lepiej zawstydzić kogoś, niż samemu płonąć ze wstydu.</p><p><strong>Kiedy i po co wybrać konfrontację?</strong></p><p>Konfrontacja nie jest jedynym możliwym albo najlepszym sposobem na dobrą relację. Jest w życiu mnóstwo sytuacji, z których mądrze jest się wycofać. Na przykład ludzie pogrążeni w depresji, doświadczający utraty czy smutku funkcjonują w stanie zdrowego wycofania, w trybie oszczędzania energii. Takie twórcze przystosowanie do traumy i cierpienia jest niezwykle ważne i pozwala przetrwać bolesny czas. Nierzadko ingerencja w ten stan i nakłanianie ludzi do działania — zajmowania stanowiska, walki — tylko pogarsza sytuację. Zajmowanie stanowiska wymaga wydatkowania energii i nierzadko dobrej formy. Na pewno zaś wymaga miłości własnej, która stać będzie na straży naszego wewnętrznego poczucia, że mamy prawo do swojego zdania nawet wtedy, gdy różnimy się od innych, stajemy niepopularni czy wygłaszamy ryzykowne tezy.</p><p>A jednak konfrontacja ma niezaprzeczalny walor — każdorazowo wzmacnia nasze poczucie Ja, upewnia nas w tym, kim jesteśmy, jest antidotum na poczucie dryfowania w życiu. Zajmując stanowisko, obwieszczamy światu „<em>Oto jestem, taki jestem</em>!” Być może w przyjaźni bardziej niż w innych relacjach możemy spodziewać się, że zostaniemy przyjęci i uznani mimo różnicy zdań i odmiennych poglądów. I choć zawsze istnieje ryzyko doświadczenia odrzucenia, są w życiu relacje, które zaspokajając nasze bazowe poczucie bezpieczeństwa mogą być dobrym gruntem do przeżywania tego, co ojciec filozofii Gestalt Fritz Perls nazywał <em>bezpieczną katastrofą </em>— szukania i próbowania siebie w nowy, twórczy sposób. Dzięki takim doświadczeniom możemy odzyskiwać dawno temu utracone części nas samych, żyć pełniej i bardziej autentycznie.</p><p>Mogłam odpowiedzieć mojej przyjaciółce, że mam trudny okres w życiu i nawał spraw bardzo mnie przytłacza — byłaby to prawda. A jednak powiedziałam jej coś ważnego o sobie. Zaryzykowałam. Gdyby spojrzeć na ludzkie życie jak na wędrówkę, której istotą jest poszukiwanie sensu życia i nadawanie życiu znaczenia, miłość drugiego człowieka i możliwość bycia sobą są jak drogowskazy w tej podróży. Nie zawsze wskazują ten sam kierunek, a jednak bez nich trudno osiągnąć zamierzony cel…</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=ac07593631bc" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Gdzie szukać motywacji?]]></title>
            <link>https://medium.com/@InstytutGestalt/gdzie-szuka%C4%87-motywacji-f818fe09e884?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f818fe09e884</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 13 Mar 2017 12:49:36 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2017-03-13T12:50:20.934Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*VkU3temnkkyfFyPw4SvYwg.jpeg" /><figcaption>Photo credit: Fearghal O’Nuallain via Foter.com / CC BY</figcaption></figure><p><em>Autor: Bartłomiej Żukowski, Instytut Gestalt (www.instytutgestalt.pl)</em></p><p><strong>W mediach aż roi się od sposobów na znalezienie motywacji. Czytając artykuły, słuchając motywujących wystąpień coachów oraz trenerów powtarzających „Dasz radę!” zapominamy, że najłatwiejsze sposoby mają na wyciągniecie ręki. Wystarczy się dobrze zastanowić i rozejrzeć wokół siebie, aby motywacja sama przyszła. Najprostsze rozwiązania są zawsze najlepsze.</strong></p><p><strong>OTWÓRZ SIĘ NA ŚWIAT</strong></p><p>Współczesne społeczeństwo cechują niewiarygodne możliwości wyboru. Dzisiejszy świat oferuje cały wachlarz perspektyw, które warto analizować i z których warto wybierać, jak najczęściej. Amerykańscy badacze udowodnili, że osoby żyjące w miastach, które oferują szerokie spektrum wyboru miejsc, powszechnie odwiedzanych przez społeczeństwo, są pozytywniej nastawione do świata. Przebywanie w rozmaitych klubach, księgarniach, kawiarniach, parkach czy bibliotekach podnosi ludzki kapitał społeczny. Nic dziwnego, przebywając wśród innych ludzi, zwiększają się szanse na nawiązanie nowych znajomości, zacieśnienie kontaktów i zyskanie pewności siebie. To prowadzi do likwidacji poczucia osamotnienia, wypracowania sobie pewności siebie, a przede wszystkim odnalezienia motywacji do działania. Ciężko zaprzeczyć, że najlepsze perspektywy w kwestii otworzenia się na świat dają duże miasta. Jednakże należy pamiętać, że mieszkańcy mniejszych miejscowości również mogą się sukcesywnie aktywizować. Niezależnie od miejsca zamieszkania, z pewnością można odnaleźć ludzi w najbliższym otoczeniu, z którymi łatwiej będzie realizować wspólne zainteresowania i zgłębić pasje. Można wybrać się do najbliższego klubu bądź kina, bądź po prostu uprawiać ulubiony sport na szkolnym boisku lub innym dogodnym terenie. Najważniejsze jest to, by definitywnie zdecydować się na opuszczenie czterech ścian oraz wyjść z szerokim uśmiechem do świata i do ludzi, a motywacja przyjdzie sama.</p><p><strong>UŚMIECHNIJ SIĘ</strong></p><p>W uśmiechu tkwi ogromna siła, tymczasem tak wiele osób przestaje ją wykorzystywać. Okazywanie posępnego oblicza wydaje się bezpieczniejsze. Naukowcy z Uniwersytetu Wayne. Udowodnili, że osoby, które uśmiechają się i pełnymi garściami czerpią radość z życia, żyją około siedmiu lat dłużej niż osoby, które tego nie robią. Słynną teorię, która mówi o tym, że śmiech to zdrowie, potwierdza również fakt, że okazywanie radości wzmacnia nasze mięśnie brzucha, szyi oraz ramion. Dodaje uroku, odmładza, ale najważniejszy jest fakt, że pomaga zwalczyć stres, nieśmiałość i ból. Człowiek szczęśliwy to człowiek zdrowy, a co za tym idzie — to człowiek zmotywowany. Podczas śmiechu pogłębia się oddech, do płuc dostaje się więcej świeżego powietrza i już po chwili we krwi krąży więcej tlenu.</p><p>Wędruje on prosto do mózgu, który odczuwając nagły przypływ tlenu, zaczyna wytwarzać endorfinę i serotoninę. Pierwsza z nich podobnie jak morfina ma działanie przeciwbólowe i poprawia nastrój, druga natomiast decyduje o samopoczuciu. To dzięki serotoninie ludzie są bardziej śmiali i zadowoleni z życia, ponieważ chroni ona przed przygnębieniem i pesymizmem. Śmiech obniża poziom adrenaliny i kortyzolu we krwi, czyli hormonów odpowiedzialnych za stres. Warto więc codziennie pamiętać o śmiechu, aby obniżyć poziom stresu, a zwiększy się motywacja.</p><p>Obejrzyj dobrą komedię, zorganizuj szalone spotkanie znajomych (np. obowiązujący strój — ludzie pierwotni), pograj z bliskimi w gry planszowe/ ruchowe (np. paintball). Lubisz fb? Pooglądaj śmieszne memy przez moment. Poszukaj dobrego kawału, wyślij go znajomym. Ucieszysz ich i sprawisz, że pewnie z chęcią odeślą Ci również coś zabawnego. Poświęć dziecku 15 minut na zabawę i to niech dziecko ustali, w co się bawicie i na jakich zasad, daj się poprowadzić. Zaskocz z rana partnera/ partnerkę czymś, co go obudzi. Sprowokuje go to do tego, żeby następnym razem to on ciebie zaskoczył. Uśmiechnij się do nieznajomego w autobusie, pociągu, to świetna okazja do krótkiej pogawędki. Poszukaj w sobie dziecka, pozwól mu czasami działać.</p><p><strong>SIŁA MUZYKI</strong></p><p>Cały świat składa się z dźwięków, a muzyka towarzyszy ludzkości od początków jej istnienia. Jej zbawienny wpływ znany jest od dawna. Już w czasach plemiennych śpiew, gra na instrumentach oraz taniec były elementami wykorzystywanymi przez szamanów podczas rytuałów leczniczych. Minęły wieki, a muzyka wciąż ma ogromny wpływ na nasze samopoczucie. Potrafi wywoływać w odbiorcach określone stany emocjonalne i określone przeżycia. Niezależnie od gatunku oraz sposobu słuchania, sam kontakt z muzyką ma wysoką wartość terapeutyczną, a przede wszystkim kreuje nasz nastrój. Holenderscy badacze udowodnili, że w muzyce tkwi dużo większa siła. Naukowcy z Uniwersytetu w Groningen poprosili uczestników badania o wskazanie zarówno szczęśliwych, jak i smutnych twarzy podczas słuchania wesołej i przygnębiającej muzyki. Okazało się, że osoby biorące udział w badaniu z dużo większym sukcesem wskazywały na twarze, których mimika odpowiadała nastrojowi kreowanemu przez muzykę. Co więcej, uczestnicy uznawali twarze obojętne za radosne bądź smutne — w zależności od tego, jaka muzyka docierała do nich w danym momencie. Niezależnie od upodobań wobec gatunku, miejsca czy też głośności — muzyka jest w stanie pokolorować nawet najbardziej szary dzień i obudzić w nas motywację do działania.</p><p>Posłuchaj muzyki, którą lubisz. Stwórz sobie przestrzeń do wsłuchania się w dźwięki, słowa. Dobierz muzykę, pomyśl nad tym, czego w tym momencie potrzebujesz — spokoju, energii, wyciszenia? Eksperymentuj z muzyką. Idź na spacer, wsłuchaj się w muzykę tego, co Ciebie otacza. Posłuchaj muzyki z kimś bliskim, pozwól, żeby to on wybrał dla Ciebie piosenkę, a potem w odpowiedzi Ty dla niego. To świetny sposób na szukanie innych wyrazów komunikacji w Waszym związku. Może Was to bardzo zbliżyć do siebie. Nie mówcie, nie komentujcie, tylko słuchajcie. Taka rozmowa może być dla Was bardzo poruszająca.</p><p>Motywacji możemy szukać w każdym aspekcie życia. Począwszy od uśmiechu, poprzez otaczających nas ludzi i sytuacji na muzyce kończąc. Najważniejsze jednak, aby nie zniechęcać się, gdy nie wychodzi. Gdy już uda nam się wyjść z domu, warto odwiedzić miejsca, w których jeszcze nie byliśmy, po drodze słuchając muzyki, która pobudzi do działania i uśmiechnąć się do nieznajomego. Motywacja ukryta jest w najbliższym otoczeniu i drobnych przyjemnościach, wystarczy się na nią otworzyć.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f818fe09e884" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Gdy do zdrowia trzeba dwojga]]></title>
            <link>https://medium.com/@InstytutGestalt/gdy-do-zdrowia-trzeba-dwojga-76129a648e18?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/76129a648e18</guid>
            <category><![CDATA[psychoterapia]]></category>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <category><![CDATA[gestalt]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 10 Feb 2017 14:00:28 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2017-05-10T11:13:19.109Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*6RvcIK7K1naN7_n0c4dRCw.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="https://www.flickr.com/photos/schwar/9044771759/">Schwar</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.0/">CC BY-ND</a></figcaption></figure><p><em>Bartłomiej Żukowski, Instytut Gestalt</em></p><p>Podstawowa wiedza o psychoterapii bierze się u większości osób z oglądania filmów. Motyw psychoterapii najczęściej ukazuje drogę, jaką bohater przechodzi od kryzysu, poprzez uświadomienie sobie problemu i decyzję oddania się w ręce specjalisty lub zasięgnięcia pomocy u drugiej osoby, aż do wyleczenia. Do moich ulubionych tytułów należą „Buntownik z wyboru”, „Wszyscy jesteśmy Chrystusami” oraz „Patch Adams”.</p><p>Bardzo rzadko zdarza się, abyśmy zgłaszając się na terapię, wiedzieli dokładnie, co jest naszym problemem. Z mojego wieloletniego doświadczenia wynika, że to, co klienci uważają początkowo za swój największy kłopot, zazwyczaj okazuje się tylko objawem rzeczywistego problemu. Na przykład ciągłe rozdrażnienie oraz kłótliwość bywają tak naprawdę wynikiem stanów depresyjnych. Zdarzają się też klienci przysyłani przez lekarzy pierwszego kontaktu, którzy ciągle zgłaszają ból i choroby, które nie istnieją. Badania nie wykazują w ich przypadku żadnych nieprawidłowości. Bardzo często przepełnia ich natomiast silny lęk, napięcie związane z tłumieniem uczuć i potrzeb. Trafiają do mnie również osoby z takimi objawami jak brak energii, izolowanie się, złe myślenie o sobie, doświadczające stanów lękowych, które utrudniają funkcjonowanie w pracy i życiu codziennym. Za tymi objawami może kryć się niewyrażony żal, ból po stracie bliskiej osoby oraz niemożność przeżycia tej bolesnej sytuacji. Cała energia kierowana jest wtedy do wewnątrz, co pociąga za sobą cierpienie i wymienione symptomy.</p><p>Skąd dowiadujemy się, co jest naszym prawdziwym problemem? W rozmowie z klientem często podaję przykład jazdy samochodem i pulpitu kierowcy, na którym wyświetlają się różne lampki. Objawy w życiu klienta są tymi lampkami, które mówią mu, że coś dzieje się nie tak i trzeba poszukać tego elementu, który sprawia, że lampka się zapala. Istnieje wiele uznanych metod terapeutycznych, które dobierane są przez terapeutę w zależności od rodzaju problemu, z jakim się zgłaszamy. Na poszerzaniu świadomości naszych działań, wyborów oraz zachowań koncentruje się w szczególny sposób nurt Gestalt.</p><p><strong>Czy JA potrzebuję terapii?</strong></p><p>Czy problemy, z którymi się zmagasz, które Cię dotykają i niepokoją, potrafisz rozwiązać sam? Czy podjąłeś jakiekolwiek próby wyjścia z kłopotu? Moi klienci często mówią, że chociaż wiedzą, że ich działanie nie przynosi pozytywnych efektów, to jednak powtarzają je. Na przykład krzyczą na dzieci, usiłują kontrolować partnera, odgrywają sceny zazdrości czy piją alkohol. Czują, że nie panują nad swoim życiem. Jednocześnie obwiniają się, złoszczą się na siebie, wycofują się z kontaktów, przestają robić to, co wcześniej sprawiało im przyjemność. Ich życie zaczyna koncentrować się wokół cierpienia. Coraz rzadziej odczuwają przyjemność, radość, spełnienie. Natomiast coraz częściej — niezadowolenie (zwłaszcza z siebie), rozczarowanie, rozgoryczenie, obwinianie się. Jeżeli czujesz, że utknąłeś, nie rozwijasz się tak, jak byś chciał, pogubiłeś się, a rozwiązania, które być może wcześniej działały, przestają dawać spodziewany efekt, to właśnie moment, aby udać się do psychoterapeuty.</p><p><strong>Czego mogę się spodziewać?</strong></p><p>Wizyta u psychoterapeuty tylko wtedy przyniesie oczekiwane i pozytywne skutki, gdy klient dobrowolnie uczestniczy w terapii oraz ma wewnętrzną i autentyczną chęć do zmiany — jest świadomy swojego problemu i wierzy, że współpraca z terapeutą jest w stanie mu pomóc. Znaczna część klientów zgłaszających się na terapię jest zdezorientowana i zdenerwowana wejściem w nową dla nich sytuację. Nie do końca wiedzą, czego mogą spodziewać się po psychoterapii, często mają nierealne oczekiwania lub ulegają stereotypom demonizującym psychoterapię, co znacznie utrudnia cały proces terapeutyczny. Zachowawcze podejście klienta, który przychodzi po raz pierwszy na terapię, jest normalnym zjawiskiem, z którym spotka się każdy psychoterapeuta. Najczęstszym powodem unikania psychoterapii jest strach przed byciem ocenianym lub niezrozumianym. W rzeczywistości to właśnie gabinet psychoterapeuty jest miejscem, w którym mówimy, co czujemy, bez obaw przed krytyką czy oceną. Nawiązanie unikalnej relacji pacjent-lekarz opartej na współpracy i wzajemnym wysłuchaniu to pierwszy krok do sukcesu w procesie leczenia. Z pomocą w wyeliminowaniu wszelkich wątpliwości i niedomówień zachodzących naturalnie w kontaktach międzyludzkich przychodzi <strong>kontrakt terapeutyczny</strong> — umowa między terapeutą a klientem, zazwyczaj zawierana ustnie, która obejmuje:</p><p>- wstępnie rozpoznany problem klienta</p><p>- cel pracy terapeutycznej</p><p>- częstotliwość sesji terapeutycznych</p><p>- przybliżony czas trwania terapii (czy umawiamy się na terapię krótkoterminową, czy długoterminową)</p><p>- kwestię płatności i kontaktowania się poza sesjami</p><p>- omówienie zasad tajemnicy terapeutycznej, superwizji terapeuty</p><p>- omówienie kwestii kończenia terapii i ustalenie wspólnej zasady na wypadek chęci przerwania terapii przez klienta</p><p>- określenie obszarów odpowiedzialności klienta i terapeuty.</p><p>Kontrakt terapeutyczny jest omawiany bez względu na metodę terapeutyczną. Na jego zawarcie i ustalenie szczegółów zazwyczaj przeznaczonych jest kilka pierwszych spotkań. Dobrze sformułowany kontrakt chroni interesy obu stron. Oczywiście do przestrzegania zasad ustalonych w kontrakcie zobowiązane są obie strony, jednak to na terapeucie spoczywa większa odpowiedzialność.</p><p>Przez wielu psychoterapia uważana jest za ostateczność. Gdy nadchodzi kryzys, nasze mechanizmy obronne mogą odrzucać możliwość poproszenia o pomoc i przyznania się do problemu, którego nie jesteśmy w stanie sami się pozbyć. Pamiętajmy, że proszenie o pomoc to pierwszy krok do zmiany i doświadczenie siły, którą w sobie mamy, a która niejednokrotnie jest tłamszona przez nasze przekonania czy lęk.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=76129a648e18" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Być lekarzem i przeżyć]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/by%C4%87-lekarzem-i-prze%C5%BCy%C4%87-927161ad9255?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/927161ad9255</guid>
            <category><![CDATA[lekarz]]></category>
            <category><![CDATA[doktor]]></category>
            <category><![CDATA[lekarze]]></category>
            <category><![CDATA[pacjent]]></category>
            <category><![CDATA[choroba]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 28 Dec 2016 12:05:10 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2017-05-08T07:23:31.908Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/759/1*FT-KMDMF0pknqEULKOBV7g.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="http://www.flickr.com/photos/115089924@N02/">www.ilmicrofono.it</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by/2.0/">CC BY</a></figcaption></figure><p><strong>Ilu pacjentów spotykają każdego dnia nieprzyjemności ze strony lekarzy? Chyba każdy zna je z własnego doświadczenia, z opowieści znajomych czy chociażby z doniesień medialnych. Brak empatii, przedmiotowe traktowanie, fatalna komunikacja — lista zarzutów jest długa. Na ile jednak znamy realia zawodu lekarza? Czy wiemy, z jakimi codziennymi poświęceniami wiąże się ta praca?</strong></p><p>Lekarze codziennie spotykają się z pacjentami. Ogromną liczbą pacjentów — wymagających leczenia, oczekujących na zabiegi, po operacjach, pacjentów w salach szpitalnych, na blokach operacyjnych, korytarzach, w poczekalniach. Do tego pacjenci pośredni, czyli rodziny chorych — mężowie, żony, ojcowie, matki, dzieci, siostry, bracia. Wszystkie te osoby oczekują od lekarza nie tylko dobrej diagnozy, kompetencji, informacji, leczenia, ale też pokierowania, wsparcia, rozmowy, czasu, empatii, cierpliwości, nadziei…</p><p>Od lekarzy wymaga się dużej wiedzy, umiejętności myślenia analitycznego, szybkiego łączenia faktów i wyszukiwania potrzebnych informacji. Doktor musi być też na bieżąco z wszelkimi nowościami w obszarze swojej dziedziny medycznej. Oczekuje się od niego skutecznej, precyzyjnej i efektywniej komunikacji, a przy tym zdolności do wyjaśnienia nawet bardzo skomplikowanych zależności językiem zrozumiałym dla pacjentów i ich rodzin. Dodatkowym obciążeniem jest konieczność przekazywania pacjentom lub ich rodzinom bardzo trudnych informacji dotyczących na przykład złych rokowań czy śmierci pacjenta. Na to wszystko nakładają się potrzeby pacjentów i ich rodzin w obszarze wsparcia emocjonalnego. Oczekują oni, że personel medyczny wesprze ich w okresie ogromnego stresu, lęku i niepokoju związanego z pobytem w szpitalu.</p><p>Lekarze doświadczają ponadto znacznych przeciążeń fizycznych. Związane jest to z obowiązującym w szpitalach systemem dyżurów, a niekiedy dodatkowo z koniecznością przeprowadzania lub asystowania w wielogodzinnych operacjach wymagających bardzo dużej wytrzymałości. Lekarze często są niewyspani, a część z nich cierpi w efekcie trybu pracy na zaburzenia snu. Obciążenia fizyczne idą w parze z psychicznymi: pracą w stresie i pod presją czasu, w ciągłym napięciu emocjonalnym. Lekarze żyją ze świadomością, że jeden fałszywy ruch skalpela, zmiana dawki leku lub pomyłka w diagnozie może zdecydować o przeżyciu bądź śmierci człowieka. Jest to odpowiedzialność niezmiernie trudna do uniesienia.</p><p><strong>Jak oni to wytrzymują?</strong></p><p>Lekarze są zmuszeni do znajdowania sposobów funkcjonowania, które pozwalają im przeżyć, czyli ochronić swoją psychikę na tyle, aby być zdolnym nadal wykonywać swój zawód. Najczęściej obserwowanym przeze mnie mechanizmem obronnym, który stosują lekarze, jest zawężenie postrzegania pacjenta do „przypadku”. Taki sposób redukowania pacjenta — żywej i czującej istoty doświadczającej ogromnego lęku, oddającej się z pełnym zaufaniem w ręce lekarza — do jednostki chorobowej, którą należy wyleczyć, pozwala na zmniejszenie zaangażowania emocjonalnego. Jest to niejednokrotnie jedyne rozwiązanie, aby lekarz mógł wykonać operację, zalecić bolesny zabieg czy trudną, nieprzyjemną rekonwalescencję. Negatywnie odbija się to na pacjentach, niejednokrotnie skarżących się wówczas na przedmiotowe traktowanie.</p><p>Innym mechanizmem często występującym w środowisku lekarskim jest „odcięcie się emocjonalne”. Lekarze redukują wtedy nie pacjenta, a siebie, sprowadzając się do roli maszyny, wykonującej określone zadania. Pracując z lekarzami wielokrotnie pytałam, jak sobie radzą z ogromnym stresem, napięciem i niepokojem. Odpowiadali: „Jak to? Idę operować, bo wtedy koncentruję się na operacji i przestaję myśleć, stresować się i przejmować czymkolwiek innym”. Moi rozmówcy przyznawali też, że chętnie uprawiają sport. Wybierają dyscypliny, przy których można się porządnie zmęczyć. Duży wysiłek fizyczny zmniejsza na jakiś czas odczuwane przez nich napięcie .</p><p>Z kolei w bezpośrednich kontaktach z pacjentami lekarze bardzo często stosują uniki. Nie mają siły konfrontować się z lękiem, niepokojem, cierpieniem chorych, dlatego nie mówią o problemach wprost, kluczą, nie nazywają rzeczy po imieniu, stosują niedomówienia. Podtrzymując jedynie powierzchowny kontakt, usiłują nie poruszać trudnych tematów, przez co przemilczają wiele ważnych informacji. Powstrzymują się też przed uzewnętrznianiem własnych uczuć. Pozostaje to w zgodzie z przekonaniem wynoszonym ze studiów medycznych, że powinni polegać jedynie na wiedzy i intelekcie, radzić sobie sami z każdą sytuacją i nie okazywać słabości.</p><p><strong>Czy tak już musi być?</strong></p><p>Problemy w relacji lekarz-pacjent uświadomiono sobie już dawno. Od lat 50-tych na świecie, a od lat 80-tych w Polsce funkcjonują tzw. grupy Balinta. Grupowe dyskusje są okazją do uważnego przyjrzenia się procesom zachodzącym w komunikacji z pacjentem, drogą do ich lepszego zrozumienia. Bezpieczne środowisko, w którym obowiązuje zasada poufności, sprzyja otwartej wymianie doświadczeń, refleksji, wyrażaniu własnych uczuć. To z kolei umożliwia ujrzenie problemów w nowym świetle, co może prowadzić na przykład do uświadomienia sobie przez lekarza własnych ograniczeń. Celem spotkań jest zwiększenie efektywności leczenia i zminimalizowanie liczby niepotrzebnych konfliktów. Uczestnictwo w grupie Balinta może zapobiegać wypaleniu zawodowemu, zwiększyć satysfakcję lekarzy z własnej pracy oraz zainspirować do zmiany postępowania względem pacjentów, a nawet zmiany nastawienia do nich.</p><p>Innymi pomocnymi rozwiązaniami mogą być warsztaty z psychoedukacji oraz szkolenia w obszarach: komunikacji interpersonalnej, asertywności, radzenia sobie ze stresem oraz konstruktywnego rozwiązywania konfliktów. Mogą one na równi z grupami Balinta przynieść poprawę sytuacji, ważna jest jednak regularność i szerokie oddziaływanie. Wartościowe byłoby stworzenie systemu warsztatów i spotkań obejmujących lekarzy wszystkich specjalności oraz resztę personelu medycznego. Dałoby to szansę na zmianę, na którą od lat czekają pacjenci.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=927161ad9255" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/by%C4%87-lekarzem-i-prze%C5%BCy%C4%87-927161ad9255">Być lekarzem i przeżyć</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Co samoocena kobiet mówi o naszym społeczeństwie?]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/czy-polki-czuj%C4%85-si%C4%99-spe%C5%82nione-w-swoich-rolach-spo%C5%82ecznych-komentarz-najnowszego-raportu-f6c9a9fa7bda?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f6c9a9fa7bda</guid>
            <category><![CDATA[kobiety]]></category>
            <category><![CDATA[role-społeczne]]></category>
            <category><![CDATA[archetyp]]></category>
            <category><![CDATA[społeczeństwo]]></category>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 30 Sep 2016 16:11:24 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2016-10-02T11:13:11.647Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3><strong>Co samoocena kobiet mówi o naszym społeczeństwie? — przemyślenia po lekturze raportu </strong>„Perfect.ME — Role społeczne kobiet 2016”.</h3><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/611/1*3AbDpBFReyyirn28nvqoiA.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="http://www.flickr.com/photos/67111510@N07/">BarbieFantasies</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by/2.0/">CC BY</a></figcaption></figure><p><strong>Być partnerką, żoną, przyjaciółką, koleżanką, matką, siostrą, córką, pracownikiem, gospodynią domową, a jednocześnie pozostać kobietą. Odpowiadać na potrzeby innych, ale znajdować czas dla siebie — na odpoczynek, pielęgnację urody, rozwój zawodowy i osobisty. Czy to w ogóle wykonalne?</strong></p><p>Według najnowszego raportu „Perfect.ME — Role społeczne kobiet 2016” Polki czują się spełnione. Zadowolenie z życia deklaruje 81% z nich. Mimo to 65% pragnie zmian: lepszego zadbania o siebie, wygospodarowania czasu na swoje potrzeby, zmiany pracy. Na aktywności sprawiające przyjemność ponad połowa badanych kobiet przeznacza nie więcej niż godzinę dziennie. 7% deklaruje, że nie ma czasu na spędzenie w miły sposób ani chwili w ciągu dnia. Blisko jednej trzeciej kobiet towarzyszy niekiedy poczucie winy z powodu dbałości o siebie kosztem partnera i dzieci.</p><p>„<em>Wyniki badania świadczą o rosnącym poziomie świadomości własnych potrzeb u kobiet. Przede wszystkim kobiety czują już, że mają prawo do swoich potrzeb i oczekiwań oraz mogą je zaspokajać. Mam wrażenie, że rozbudzanie potrzeb kobiet to proces wieloletni, a obecnie znajdujemy się na etapie, w którym kobiety mówią: &lt;&lt;Jeżeli udało mi się osiągnąć to, co mam, to chcę więcej….mogę, potrafię i chcę.&gt;&gt;. Współczesne kobiety są mocno nastawione na rozwój osobisty i zawodowy — często stanowią 80–90% uczestników warsztatów, które prowadzę.” — </em>komentuje Izabela Butniewicz-Folusiak, psychoterapeutka i trenerka rozwoju osobistego z Instytutu Gestalt w Krakowie.</p><p>Jak wskazuje raport, Polki spełniają się przede wszystkim poprzez opiekę nad innymi. 59% kobiet posiadających dzieci uznaje macierzyństwo za swoją kluczową rolę społeczną. Najwięcej satysfakcji kobiety czerpią z pełnienia ról matki, babci i partnerki/żony, a więc funkcji związanych z rodziną i ogniskiem domowym, w których są stroną opiekującą się, aktywną. Za to są też najczęściej doceniane przez otoczenie. Znacznie rzadziej ankietowane wskazywały zadowolenie z pozostałych ról. Około 1/3 kobiet nie czuje się doceniona w rolach siostry (33%), pracownika (32%) czy gospodyni domowej (30%).</p><p>96% ankietowanych kobiet zdarza się otrzymywać pochwały, ale tylko około 1/4 jest chwalona często. Najczęściej pozytywne komentarze kobiety słyszą od swoich partnerów oraz od przyjaciół. Kobiety chwalone są przede wszystkim za pomoc, wsparcie, gotowanie, jedzenie, zaradność, gospodarność; rzadziej za: osiągnięcia, dobre oceny, charakter, wiedzę, mądrość, bycie sobą, wygląd.</p><p>„<em>W naturalny sposób każdy człowiek czerpie najwięcej satysfakcji z aktywności, za które jest najbardziej doceniany przez otoczenie. Dziewczynki od najwcześniejszych lat otrzymują od ważnych osób w ich życiu przekazy, modelujące ich zachowania w kierunku określonych ról społecznych. Do tej pory utrzymuje się na przykład bardzo silna tendencja do kupowania dziewczynkom lalek, a chłopcom samochodzików. Dzieci często w naturalnym odruchu zamieniają się zabawkami, na co wciąż wielu rodziców reaguje dezaprobatą. W społeczeństwie dominują archetypy kobiety — osoby, która czuwa nad ogniskiem domowym, dba o dzieci, jedzenie; i mężczyzny — łowcy, który wychodzi na polowanie, zdobywa żywność, pilnuje bezpieczeństwa swojej rodziny. Jednocześnie, nie sposób kwestionować naturalnych predyspozycji wynikających z płci do pełnienia określonych ról społecznych — całej sfery emocjonalnej, duchowej i wreszcie fizycznej. Ciekawe, jak kształtowałby się poziom satysfakcji kobiet na różnych polach aktywności, gdyby były chwalone nie tylko za zachowania tradycyjnie przypisywane kobietom, ale częściej też np. za osiągnięcia sportowe, wyniki w szkole, rozwój intelektualny, umiejętności techniczne. Dla wyników raportu nie bez znaczenia jest, że badanie dotyczy pokolenia, które wzrastało w większości w czasie silnych procesów emancypacyjnych. Myślę, że inne postrzeganie swoich ról społecznych będą miały kobiety, które teraz są małymi dziewczynkami.” — </em>ocenia Izabela Butniewicz-Folusiak.</p><p>33% Polek za swoją najważniejszą rolę społeczną uważa rolę kobiety. Kobiecość kojarzy się paniom w pierwszym odruchu przede wszystkim z zadbanym wyglądem i uśmiechem. Co ciekawe, jedynie połowa kobiet, które wskazały zadbany wygląd jako cechę typowo kobiecą, postrzega siebie jako zadbane. Mimo to Polki zdecydowanie czują się kobieco (średnia ocena 8,4 w skali 1–10). Zauważają u siebie zwłaszcza opiekuńczość oraz pozytywne nastawienie do innych. Kobiety idealnej nie musi ich zdaniem cechować nienaganny wygląd (49%), a bardziej umiejętność radzenia sobie w trudnych sytuacjach (72%).</p><p>„<em>Próbując stworzyć ogólną definicję kobiecości, sięgamy do obserwacji, przekazów medialnych, stereotypów. Zaś model kobiety w mediach, zwłaszcza wizerunku zewnętrznego, najlepiej oddaje lalka Barbie z jej zafałszowanymi proporcjami ciała, nienaganną fryzurą i makijażem. Kiedy natomiast oceniamy siebie, odwołujemy się do swojej rzeczywistej osobowości, cech i zachowań oraz doświadczeń życiowych. W ten sposób tworzymy realną, bliższą prawdy definicję kobiecości.”- </em>wyjaśnia ekspertka.</p><p>„<em>Gdyby kobiecość polegała na nienagannym wyglądzie, a nie m.in. opiekuńczości czy pozytywnym nastawieniu do innych, to wyobrażam sobie, że żaden noworodek nie przeżyłby miesiąca, pomimo że jego matka byłaby nienagannie ubrana.” </em>— dodaje z uśmiechem.</p><p>***<br>Raport „Perfect.ME — Role społeczne kobiet 2016” zrealizowany został na zlecenie portalu <a href="http://www.jestesdoskonala.pl/">www.jestesdoskonala.pl</a>, który ogłosił kampanię i konkurs „Jesteś doskonała…ZAWSZE”, zachęcające kobiety do okazania sobie samym większej wyrozumiałości, doceniania siebie w każdej z ról oraz dzielenia się swoimi doświadczeniami we wspierającym kobiecym gronie.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f6c9a9fa7bda" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/czy-polki-czuj%C4%85-si%C4%99-spe%C5%82nione-w-swoich-rolach-spo%C5%82ecznych-komentarz-najnowszego-raportu-f6c9a9fa7bda">Co samoocena kobiet mówi o naszym społeczeństwie?</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Budowanie relacji z dzieckiem a jego zintegrowany rozwój]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/budowanie-relacji-z-dzieckiem-a-jego-zintegrowany-rozw%C3%B3j-5d08453c8410?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/5d08453c8410</guid>
            <category><![CDATA[rozwój-własnego-ja]]></category>
            <category><![CDATA[dziecko]]></category>
            <category><![CDATA[relacje-z-dzieckiem]]></category>
            <category><![CDATA[psychoterapia]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 29 Jun 2016 10:36:46 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2016-07-03T12:55:16.428Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><em>Krzysztof Pawłuszko, Instytut Gestalt (www.instytutgestalt.pl)</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*iH5lS-RhrRinYCUreyM2DQ.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="https://www.flickr.com/photos/sydneytreasuresphotography/8641270197/">Sydney Treasures Photography</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by/2.0/">CC BY</a></figcaption></figure><p><strong>Zależnie od przyjętego przez rodziców modelu relacji, dziecko może rozwijać się zgodnie ze swoim najlepszym potencjałem lub utknąć w sztywnych schematach, które powodują wiele trudności adaptacyjnych w jego późniejszym życiu. Traktowanie malucha jako integralnej osoby — nie tylko myślącej, ale też czującej — wymaga od opiekunów uważności i dojrzałości, przekłada się jednak na zdrowy rozwój dziecka.</strong></p><p>Martin Buber, wybitny filozof żydowskiego pochodzenia, autor przełomowych prac dotyczących wychowania, wyodrębnił w połowie XX wieku dwa wzory budowania relacji: <em>Ja-Ty </em>oraz <em>Ja-To</em>. Zarówno w pracy terapeutycznej, jak i w doświadczeniach osobistych wielokrotnie zdumiewało mnie, jak trafnie i aktualnie koncepcja Bubera ilustruje procesy zachodzące pomiędzy rodzicami i dziećmi. Obowiązujące w rodzinie wzory budowania relacji mają ogromny wpływ na dziecko i jego przyszły rozwój. Ich oddziaływanie jest silne do tego stopnia, że bardzo często nieświadomie powielamy je z pokolenia na pokolenie.</p><p>Relacja <em>Ja–To</em> jest przedmiotowym sposobem traktowania dziecka. Rodzic koncentruje się na realizacji własnych celów i zamierzeń wychowawczych, nie zważając na indywidualność dziecka. Traktuje dziecko z góry, zakładając, że wie, co jest dla niego najlepsze i w jaki sposób należy przygotować je do funkcjonowania w świecie. Zwykle prowadzi to do racjonalnego i zadaniowego postępowania z dzieckiem. Dziecko ma być przecież w przyszłości kimś wyjątkowym, więc trzeba je do tego przygotować. Obszar emocjonalny i cielesny dziecka jest wówczas najczęściej pozostawiony na marginesie. To bardzo powszechnie występujące podejście do relacji rozwija u dziecka wiele sztywnych schematów funkcjonowania. Myśli ono wówczas: „Nieważne, co czuję i czego doświadczam w ciele. Muszę być grzeczny, miły, uprzejmy, dobrze się uczyć, być jak inni, nie sprawiać kłopotów, nie płakać…”. Stosując te schematy, dziecko stara się zasłużyć na miłość, akceptację i uznanie ze strony wymagającego rodzica.</p><p>Natomiast relacja <em>Ja–Ty</em> jest podmiotowym sposobem bycia w relacji z dzieckiem. Empatyczny i uważny rodzic dostrzega indywidualność dziecka. Ma w sobie gotowość rozumienia go takim, jakie ono jest i jak się prezentuje. Natomiast wszystkie przekonania na temat tego, kim powinno być i jak funkcjonować, bierze w nawias. Nie oznacza to wyzbycia się rodzicielskiej tożsamości. Celem takiego modelu wychowania jest, aby dziecko stawało się tym, kim rzeczywiście jest, a nie tym, kim nie jest. Aby maluch mógł rozwijać się prawidłowo, czyli zgodnie ze swoim potencjałem, potrzebuje adekwatnego rodzica, z którym może dzielić swój osobisty świat wyobrażeń, myśli, uczuć, pragnień i dążeń na każdym etapie rozwoju. Potrzebuje również w relacji z opiekunami akceptacji i bezpiecznej przestrzeni, aby otwarcie wyrażać siebie. Dzięki temu rozwija zaufanie do siebie, rodziców i otaczającego świata.</p><p><strong>Potrzeba zintegrowanego rozwoju intelektualnego, emocjonalnego i cielesnego</strong></p><p>Według koncepcji Gestalt<strong> — </strong>jednego z najpopularniejszych współczesnych nurtów psychologiczno-filozoficznych<strong> </strong>— prawidłowy rozwój dziecka jest zależny od zaangażowania rodziców w podmiotową relację z nim, zaspokajającą jego emocjonalne, fizyczne oraz poznawcze potrzeby. Bardzo często spotykam się z sytuacją, że w procesie wychowania i edukacji sfera fizyczno — cielesna oraz emocjonalna dziecka jest pomijana. Pierwszoplanowe znaczenie ma rozwój intelektualny i poznawczy dziecka. Towarzyszy temu przekonanie, że ta sfera jest najważniejsza ze wszystkich, ponieważ to od niej zależy przyszły sukces potomka. W rezultacie opiekunowie są zaskoczeni, gdy ich dziecko na którymś etapie rozwoju nie zachowuje się zgodnie z przyjętymi normami bądź ma innego rodzaju problemy adaptacyjne, np. jest nadpobudliwe, agresywne, nie radzi sobie z emocjami, ciągle wchodzi w konflikt z rówieśnikami lub odwrotnie — jest sztywne, zalęknione, wycofane i niepewne. Jednak wówczas jest to jedynie czubek góry lodowej. Pod powierzchnią znajdują się tłumione przeżycia dziecka związane z samotnością, brakiem wsparcia, zrozumienia, frustracja z powodu wymagań, którym nie potrafi sprostać.</p><p>Zgodnie z podejściem Gestalt fizyczne i emocjonalne ograniczanie lub blokowanie dziecka zagraża jego zintegrowanemu rozwojowi: intelektualnemu, emocjonalnemu i cielesnemu. Takie dziecko wcześniej czy później w nieświadomy sposób będzie starać się różnymi sposobami powrócić na pierwotną drogę zintegrowanego rozwoju. Zwykle brak integracji manifestuje się zbuntowaniem lub wycofaniem i dostosowaniem do wymogów otoczenia. Bunt przejawia się głównie w zachowaniach agresywnych wobec siebie i otoczenia, łamaniem norm i zasad społecznych, czy unikaniem bliskiego kontaktu. Wycofanie natomiast przejawia się tym, że dziecko nie stwarza kłopotów i bardzo trudno dowiedzieć się co tak naprawdę dzieje się w jego świecie. Innych sposobów — komunikatów adresowanych do świata dziecko nie zna. Są to więc wyraźne informacje mówiące, że potrzeby malucha — na przykład poznawcze, emocjonalne, fizyczne lub psychiczne — pozostały niezaspokojone. Jako dorośli często skupiamy się w takich sytuacjach na zachowaniu dziecka i jego „naprawianiu”. Zastanawiamy się, jak przemówći do swojej pociechy, że przestała się w taki sposób zachowywać. Ten rodzaj myślenia pokazuje, jak bardzo daleko jesteśmy od własnego dziecka, rzeczywistej sytuacji, w której się znajduje i wynikających z niej potrzeb. Rodzic jest na jednym brzegu rzeki, a dziecko na drugim. Jeśli chcesz przejść na drugą stronę, żeby spotkać się z własnym dzieckiem w jego świecie, zaopatrz się w czas i uwagę. Na efekty nie trzeba będzie długo czekać.</p><p>Warto wiedzieć, że człowiek rodzi się jako w pełni działający, zintegrowany organizm, na który składają się zmysły, ciało, emocje oraz intelekt. Badania z dziedziny nauk neurologicznych potwierdzają, że zdrowe funkcjonowanie zależy od koordynacji wielorakich obszarów. Poznanie, percepcja, pamięć, myślenie i rozwiązywanie problemów są nierozłączne od afektu, emocji i intencji, których doświadczamy również w ciele. Aby dziecko mogło się rozwijać zgodnie z własnym, unikatowym planem, niezbędne jest zaangażowanie wszystkich wymienionych sfer. Nie jest to możliwe bez wsparcia ze strony świadomych rodziców. Jeżeli rodzice sami nie mają świadomego kontaktu z własną emocjonalnością i ciałem, ich życie toczy się głównie na poziomie intelektu, unikają przeżywania uczuć np. smutku, lęku, złości i traktują własne ciała w sposób przedmiotowy, mechaniczny, wówczas nie będą w stanie wspierać integralnego rozwoju własnego dziecka. Nie będą w stanie po prostu zrozumieć dziecka i jego procesu rozwoju.</p><p>Co zrobić, jeśli z niepokojem odnajdujemy u siebie wiele cech niezintegrowanego wewnętrznie rodzica? Żyjemy obecnie w czasach, w których dostępna jest psychoterapia i warsztaty rozwoju osobistego. Są to bardzo konkretne narzędzia umożliwiające nauczenie się świadomego kontaktu z własnym ciałem i emocjami. Wiele razy w gabinecie terapeutycznym byłem świadkiem sytuacji, w których rodzice podejmujący pracę nad sobą po jakimś czasie doświadczali zmian nie tylko u siebie, ale również w zachowaniu własnych dzieci. Nie jest to żadna magia. Dzieci są zwyczajnie odzwierciedleniem własnych rodziców. To, nad czym pracuje rodzic w terapii, pomaga także dzieciom, ponieważ zmienia się świadomość i podejście rodziców do różnych sfer życia. Dzięki temu głębsza staje się relacja pomiędzy rodzicem i dzieckiem. Oprócz tego dziecko, czerpiąc ze świadomości rodzica, zazyna łatwiej odnajdywać się w świecie swoich myśli, uczuć i procesów cielesnych.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=5d08453c8410" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/budowanie-relacji-z-dzieckiem-a-jego-zintegrowany-rozw%C3%B3j-5d08453c8410">Budowanie relacji z dzieckiem a jego zintegrowany rozwój</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Pokolenie Sandwich]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/pokolenie-sandwich-2678a61419d7?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/2678a61419d7</guid>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 31 May 2016 07:17:51 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2016-05-31T16:36:15.258Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><strong>Pokolenie Sandwich</strong></p><p><em>Autor: Izabela Butniewicz-Folusiak, Instytut Gestalt (www.instytutgestalt.pl)</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*s4AGpNgpvr2QqpoJEtAlQg.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="http://www.flickr.com/photos/38134034@N04/">blavandmaster</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.0/">CC BY-NC-SA</a></figcaption></figure><p><strong>Wiek średni to czas stabilizacji i radości z osiągnięć? Dla wielu osób to okres najtrudniejszej w życiu próby. Jak sprostać oczekiwaniom starzejących się rodziców, dzieci, wnuków, prowadzić jednocześnie trzy domy i nie zwariować?</strong></p><p>„<em>Tak jest codziennie. Wstaję o 6.00, pomagam dzieciom w przygotowaniach do wyjścia do szkoły, robię im śniadanie, a potem rozwożę. Jeżdżę do mamy sprawdzić, jak się czuje. Często zabieram ją na wizytę do przychodni, czy na badania do szpitala. Potem pędzę do pracy. W drodze powrotnej robię zakupy dla siebie do domu i dla mamy. Przygotowuję obiad dla całej rodziny. Wieczorem, między praniem a sprzątaniem, dzwonię do mamy ostatni raz, żeby sprawdzić, czy wszystko w porządku. Kompletnie nie mam czasu dla siebie, czasami wydaje mi się, że już dłużej tego nie zniosę.”</em></p><p>W gabinecie można usłyszeć bardzo wiele takich historii, a za każdą z nich jest człowiek przeżywający ogromne trudności. Rodzice coraz starsi, coraz bardziej chorzy, przestają być w pełni samodzielni. Wizyty u lekarzy, pomoc w prowadzeniu domu, wykonywanie czynności wymagających większej sprawności fizycznej. Dzieci w wieku szkolnym potrzebujące opieki, wsparcia i codziennej obecności rodziców. Jeśli są już dorosłe, mają własne życie, ale wówczas też nie jest łatwo — młodzi ludzie często są zapracowani, potrzebują pomocy w załatwianiu spraw, w domu, w opiece nad dziećmi, które bywają chore, które nie dostały miejsca w przedszkolu, które trzeba odebrać ze szkoły i zawieźć na dodatkowe zajęcia popołudniowe.</p><p>Wchodząc w wiek średni liczymy na względną stabilizację życiową w sferze zawodowej i rodzinnej. Wydaje nam się, że nadchodzi pora, aby cieszyć się owocami wieloletniej ciężkiej pracy. Tymczasem nagle okazuje się, że wszyscy czegoś od nas chcą, ze wszystkich stron rozlega się wołanie o pomoc, a my mamy poczucie, jakby rozrywano nas na kawałki — rodzice, dzieci, czasem wnuki… Czujemy się jak nadzienie w kanapce, pomiędzy dwiema kromkami chleba. Każda dociska ze swojej strony — z jednej dzieci, z drugiej rodzice. Brzmi znajomo?</p><p><strong>Skąd wzięło się pokolenie sandwich?</strong></p><p>XXI wiek — ludzie żyją coraz dłużej, rośnie liczba osób starszych w społeczeństwie. O ile istnieje zaplecze medyczne, paliatywne i stacjonarne dla osób bardzo chorych, nie będących w stanie samodzielnie funkcjonować, o tyle pozostali seniorzy zdani są na wsparcie i opiekę swoich dzieci. Ludzie młodzi coraz później usamodzielniają się — wynika to z panujących warunków na rynku pracy, mody, trendów, innych wartości i norm obowiązujących w społeczeństwie. Rytm życia rodzinnego uległ zmianie, nie ma już tak długich odstępów czasowych między dorastaniem dzieci, a starzeniem się rodziców.</p><p>Najczęściej osoby opiekujące się jednocześnie i dziećmi, i swoimi rodzicami doświadczają bardzo silnego stresu, napięcia mięśniowego i emocjonalnego, poczucia bezradności i bezsilności, frustracji („Nie tak miało być”), zaburzeń snu i odżywania. Pojawiają się u nich niejednokrotnie choroby somatyczne i psychosomatyczne. Często brak im już sił fizycznych, aby rano wstać rano z łóżka i rozpocząć dzień. Zdarzają się stany depresyjne.</p><p><strong>Jak radzić sobie, gdy musimy opiekować się tyloma osobami jednocześnie?</strong></p><p>Łatwo jest całkowicie zatracić się w spełnianiu potrzeb innych. Dlatego bardzo istotne jest częste myślenie o sobie i wyrażanie siebie — co ja czuję, co myślę, czego potrzebuję, czego oczekuję. Pozwala to ustalić — i w razie potrzeby — bronić swoich granic. Często zdarza się też, że bez zastanowienia wchłaniamy obecne w otoczeniu przekazy na temat tego, jak powinna wyglądać opieka nad rodzicem, nad dzieckiem i wnukiem. Aby się przed tym bronić, zadawajmy sobie nieustannie na nowo pytania: jakim rodzicem chcę być? jakim dzieckiem chcę być? jakie potrzeby i oczekiwania chcę spełnić, a które są ponad moje siły i nie chcę ich spełniać? Pytajmy również naszych podopiecznych o to, jakie są ich potrzeby i oczekiwania. Nie zakładajmy, że wszystko już wiemy. Być może przekonamy się, że zamiast wysprzątać całe mieszkanie schorowanej mamy, wystarczy zająć się tylko tymi czynnościami, których nie jest ona w stanie wykonać samodzielnie. Nie stawiajmy się w roli męczennika, któremu nie należy się zainteresowanie ani pomoc bliskich. Sięgajmy po wsparcie otoczenia, dzielmy się swoimi uczuciami, wyrażajmy trudne emocje, aby nie wpędzić się w poczucie osamotnienia.</p><p>Kiedy rozmawiam i obserwuję ludzi z pokolenia sandwich zauważam, że osoby te żyją w poczuciu silnego konfliktu lojalnościowego wobec siebie, swoich rodziców i dzieci. Każdy wybór dokonywany przez dorosłe dzieci sprawujące opiekę nad swoimi rodzicami, będących jednocześnie rodzicami swoich dzieci, okupiony jest kompromisem. Często towarzyszy im poczucie winy, poczucie krzywdy, wstyd — jedne z najtrudniejszych emocji do przeżywania i wyrażania. W sytuacji pokolenia sandwich nie ma prostych wyborów. Natomiast obciążenia są znaczące.</p><p>Pomocne we wspieraniu i zmniejszeniu obciążenia są warsztaty z psychoedukacji, mające na celu między innymi zwiększenie uważności na siebie, swoje emocje i ciało. Możemy się w ich trakcie nauczyć świadomego poszukiwania i stosowania możliwie najlepszych dla nas form wsparcia dla ciała i sfery emocjonalności. A czasem wystarczyć muszą najprostsze formy relaksu — umówienie się wieczorem z przyjaciółmi na wino i porozmawianie, pożalenie się, a nawet obśmianie tego, co wydarzyło się w naszym życiu trudnego i złoszczącego, żeby rano znów mieć siły aby wstać.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=2678a61419d7" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/pokolenie-sandwich-2678a61419d7">Pokolenie Sandwich</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Depresja mężczyzn z perspektywy podejścia Gestalt]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/depresja-m%C4%99%C5%BCczyzn-z-perspektywy-podej%C5%9Bcia-gestalt-de8a37a5b48f?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/de8a37a5b48f</guid>
            <category><![CDATA[gestalt]]></category>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <category><![CDATA[depresja]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 30 May 2016 13:36:08 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2016-05-31T16:11:59.785Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><strong>Depresja mężczyzn z perspektywy podejścia Gestalt</strong></p><p><em>Krzysztof Pawłuszko, Instytut Gestalt (www.instytutgestalt.pl)</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*lwjL1ibqHemjP_-b6HFqcw.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="https://www.flickr.com/photos/axelhartmann/5680367261/">glasseyes view</a> via <a href="http://barstoolsfair.com/">Fair</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0/">CC BY-SA</a></figcaption></figure><p>W dobie współczesnych przemian gospodarczych, kulturowych i społecznych Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) alarmuje, że na zaburzenia związane z depresją cierpi ok. 350 mln ludzi na świecie. Światowe Badanie Zdrowia Psychicznego WHO prowadzone w 17 krajach wykazało, że średnio co 20 osoba przeszła epizod depresyjny w ostatnim roku. Co roku około milion osób traci życie w wyniku samobójstwa, co oznacza 3000 osób dziennie. Na każdą osobę, która straciła życie w wyniku samobójstwa, przypada 20 nieudanych prób samobójczych.* Depresja staje się powoli jedną z cywilizacyjnych chorób, która dotyka zarówno kobiety, jak i mężczyzn. Aktualne badania wskazują, iż 12% mężczyzn całej populacji w ciągu całego swojego życia doświadczyło tego rodzaju cierpienia. Według szacunków WHO do roku 2020 będzie to drugi problem zdrowotny na świecie.</p><p>Niestety, pomimo tych doniesień świadomość społeczna dotycząca depresji i możliwości jej leczenia jest wciąż niewielka. Moje doświadczenie pracy jako terapeuta pokazuje, że zwykle ludzie szukają informacji lub pomocy dopiero w momencie, kiedy oni sami lub ich bliscy zaczynają cierpieć z powodu depresji. Często jest to już głęboki stan powodujący trudności w codziennym funkcjonowaniu i pełnieniu ról społecznych. Wówczas chcą jak najszybciej pozbyć się problemu i wrócić do normalnego trybu życia.</p><p>W pracy terapeutycznej z klientami doświadczającymi depresji wielokrotnie miałem wrażenie, że traktują siebie jak „samochód, a mnie jak mechanika”, oczekując szybkiej naprawy lub recepty na to, jak sami mogą siebie naprawić. Jest to przykład m.in. pokazujący, jak bardzo ludzie nie chcą mieć styczności z tym problemem. Dotyczy to w dużej mierze mężczyzn, którym bardzo trudno przyznać się do własnych trudności i sięgnąć po pomoc. Wynika to wyraźnie z kontekstu kulturowo — społecznego.</p><p>Od dziecka chłopcom narzucone zostają zasady i normy (w podejściu Gestalt zwane introjektami), mające na celu przygotowanie do życia w dorosłości. Główny nacisk jest w nich położony na rozwój sfery racjonalnej. Chłopiec ma być przecież w przyszłości głową rodziny. Sfera emocjonalna i cielesna jest przez rodziców skutecznie blokowana, pomijana lub zawstydzana. Chłopcom nie wypada płakać, złościć się czy smucić. Tym bardziej przeżywać różne popędy cielesne (np. seksualność, agresję), ponieważ wykraczają wtedy poza granice ustalonych norm i są niegrzeczni.</p><p>Dziecko, żeby przyswoić i wyrobić się w realizacji tego rodzaju przekazu kulturowo — społecznego, jest zmuszone usztywnić swoją naturalną ekspresję oraz odciąć się od sfer, które nie są mile widziane. W konsekwencji rozwija mechaniczny sposób obchodzenia się ze sobą, który później kontrolowany jest przez racjonalność. Kojarzę to z zainstalowanym oprogramowaniem komputerowym, które dba, by komputer sprawnie i bez zarzutu spełniał swoje funkcje. Analogicznie jest z głową mężczyzny skoncentrowanego w tym kontekście na realizacji szeregu ról, norm, obowiązków, zadań i celów — jak maszyna.</p><p>W dorosłości prawdziwy mężczyzna definiowany jest przez pryzmat głowy rodziny lub lidera, który na każdym polu życia musi dać sobie radę ze wszystkim, co go spotyka. Przy tym ważne jest, żeby osiągał znaczące sukcesy i wyznaczał sobie coraz ambitniejsze cele na przyszłość. W rezultacie jakakolwiek słabość, niewydolność, popełniane błędy czy wyjście poza określone standardy świadczą o nieporadności życiowej mężczyzny. Jest to bardzo częste doświadczenie mężczyzn zgłaszających się na terapię. Siła przekazu kulturowo — społecznego jest wówczas tak duża, że pogłębia proces utraty równowagi. Zwykle mężczyźni nie są tego procesu świadomi.</p><p>Doświadczają trudnych do wyjaśnienia objawów. Na poziomie racjonalnym: problemy z pamięcią i koncentracją. Na poziomie cielesnym: zmęczenie, bóle głowy, ciągły stan napięcia i stresu. Na poziomie emocjonalnym: obniżony nastrój, drażliwość, stany złości i zdenerwowania, brak odczuwania przyjemności i zainteresowania. Na poziomie codziennych zachowań: trudności z zasypianiem, aktywnością seksualną, codzienną aktywnością i pełnieniem ról społecznych. Na poziomie społecznym: chęć wycofania się z kontaktów i ukrycia. Czasem wymienionym objawom towarzyszą choroby somatyczne wynikające z wieloletniego tłumienia emocji. Są to m.in. choroby układu sercowo — naczyniowego, układu odpornościowego, pokarmowego, dolegliwości bólowe w różnych obszarach ciała i inne.</p><p>Bardzo często mężczyźni łączą te objawy z trudnościami lub niepowodzeniami w pracy, zbyt długo trwającym przeciążeniem zawodowym, brakiem możliwości wzięcia urlopu, nie rozwiązanym konfliktem w relacji partnerskiej czy prowadzeniem niezdrowego trybu życia. Poszukują wówczas różnych sposobów poradzenia sobie z sytuacją lub jej odreagowania. W tym celu sięgają po alkohol, leki przeciwbólowe i nasenne, narkotyki, hazard, internet, gry komputerowe, sporty ekstremalne czy siłownię. W rezultacie pogłębiają swój stan i dochodzą po pewnym czasie do tzw. ściany. Nie wiedzą, co i w jaki sposób mogłoby im pomóc. Niektórzy mężczyźni pomimo wstydu i oporu przyznają się sami przed sobą, że potrzebują pomocy. Zazwyczaj wtedy decydują się również sięgnąć pomoc innych ludzi, w tym pomoc terapeutyczną.</p><p>W terapii Gestalt depresja nie jest traktowana jako objaw, którego trzeba się za wszelką cenę pozbyć np. za pomocą leków czy technik terapeutycznych. Depresja jest postrzegana jak czubek góry lodowej widoczny nad powierzchnią wody. Pod powierzchnią znajduje się jej większa część (sedno problemu), powodująca stan depresji. Część, o której myślę, składa się z różnych czynników. Pomijając je na zasadzie redukcji objawów choroby w konsekwencji doprowadzamy do jej nawrotu w przyszłości.</p><p>Koncepcja Gestalt proponuje inną drogę polegającą na spotkaniu z tym, co pod powierzchnią i uświadomieniu sobie czynników powodujących depresję. Jest to proces wymagający czasu i zaufania, że przyniesie oczekiwane rezultaty. Wsparcie farmakologiczne jest wówczas zwykle działaniem wspierającym ten proces — ze względu na jego intensywność i głębokość. W trakcie terapii szokujący dla klientów jest paradoks, że doświadczenie depresji ich ratuje. Nigdy wcześniej nie pozwoliliby sobie na zatrzymanie się i zweryfikowanie, czy ich dotychczasowy sposób funkcjonowania jest zdrowy. Depresja jest tym wydarzeniem, które odsłania fakt odcięcia się od siebie i twórczego przystosowania, żeby sprostać wymaganiom kulturowo — społecznym. Ukazuje szereg sztywnych schematów postępowania, reagowania i myślenia oraz różnego rodzaju rozwinięte mechanizmy obronne.</p><p>Klient odkrywa w terapii, że depresja jest jego nieświadomą odpowiedzią manifestującą, że dłużej w dotychczasowy sposób nie może i nie chce funkcjonować, ponieważ jest to dla niego destrukcyjne. Zaczyna również odkrywać swoje prawdziwe Ja, rozwijać świadomość własnej emocjonalności i procesów cielesnych, stopniowo odzyskiwać równowagę oraz bardziej świadomie decydować, w jaki sposób chce funkcjonować. Przy tym uczy się w codziennych sprawach sięgać po wsparcie innych ludzi, nie postrzegając tych sytuacji jako wyraz słabości czy osobistej porażki.</p><p>Terapia Gestalt jest więc zupełnie innym spojrzeniem na problem depresji. Nie tylko tej doświadczanej przez mężczyzn, ale także kobiety. Stwarza możliwość świadomego przejścia procesu depresji oraz trwałego rozwiązania tego problemu.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=de8a37a5b48f" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/depresja-m%C4%99%C5%BCczyzn-z-perspektywy-podej%C5%9Bcia-gestalt-de8a37a5b48f">Depresja mężczyzn z perspektywy podejścia Gestalt</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Relacje jako antidotum na samotność]]></title>
            <link>https://medium.com/psychologia-online/relacje-jako-antidotum-na-samotno%C5%9B%C4%87-9871f150815a?source=rss-17a0e4076d22------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/9871f150815a</guid>
            <category><![CDATA[psychologia]]></category>
            <category><![CDATA[relacje]]></category>
            <category><![CDATA[gestalt]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Instytut Gestalt]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 30 May 2016 13:19:35 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2016-05-31T16:11:05.868Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><strong>Relacje jako antidotum na samotność</strong></p><p><em>Bartłomiej Żukowski, Instytut Gestalt (</em><a href="http://instytutgestalt.pl/"><em>www.instytutgestalt.pl</em></a><em>)</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*nNc2YAIE-dPQEgkmoEbrGQ.jpeg" /><figcaption>Photo credit: <a href="http://www.flickr.com/photos/59807308@N08/">bulbocode909</a> via <a href="http://foter.com/">Foter.com</a> / <a href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.0/">CC BY-NC-SA</a></figcaption></figure><p><strong>Jak to się dzieje, że w świecie, który podsuwa tyle narzędzi służących komunikacji, daje tyle możliwości spotkania nowych osób oraz charakteryzuje się tak szybkim przepływem informacji, coraz więcej osób czuje się samotnie? Co możemy zrobić, aby uchronić się przed pułapką długotrwałego osamotnienia?</strong></p><p>Według raportu Mental Health Foundation z roku 2010 aż 60% procent Brytyjczyków w przedziale wiekowym 18–34 lat deklaruje, że czują się samotni często lub czasami. W krajach takich jak Polska, Węgry, Słowacja czy Rosja aż 34% społeczeństwa boryka się z samotnością. Może ona oczywiście być następstwem rozwodu, wyprowadzki dzieci z domu rodzinnego, ale nie omija również osób żyjących w związkach czy w rodzinie.</p><p>Samotność zabija. I to dosłownie. U ludzi, którzy przez dłuższy czas odczuwają bolesną samotność, podnosi się poziom kortyzolu — hormonu stresu, którego długotrwałe działanie wyniszcza organizm. To między innymi dlatego ludzie ci są bardziej podatni na choroby, częściej zapadają na depresję oraz mają duże trudności z rozwiązywaniem problemów. W trakcie wieloletniej praktyki terapeutycznej zaobserwowałem, że samotność towarzyszy niemal wszystkim problemom, z jakimi zgłaszają się pacjenci. Co więcej: często jest ich pierwotnym źródłem. Dokładnie odwrotnie sprawy wyglądają u ludzi, którzy otoczeni są gronem oddanych przyjaciół. Osoby te żyją dłużej, są bardziej optymistycznie nastawionie do życia, szybciej dochodzą do siebie nawet po bardzo ciężkich chorobach oraz znacznie lepiej radzą sobie z rozwiązywaniem własnych problemów.</p><p><strong>Pułapki współczesnego świata</strong></p><p>Po pierwsze, zwodnicza łatwość. Pozorny kontakt. To, że w każdej chwili możemy otworzyć Internet i wejść na portal randkowy, Facebooka, Skypa czy grupę tematyczną i poznać nową osobę, wcale nie znaczy, że nawiążemy z nią bliższą relację. Po drugie, brak czasu. Nie jest tajemnicą, że współczesny świat wymusza na nas coraz szybsze tempo życia: awanse w pracy, podążanie wybraną ścieżką kariery czy nacisk na samodoskonalenie. Jeśli dodamy do tego rodzinę i osobiste problemy, to okazuje się, że w takiej rzeczywistości wyjścia ze znajomymi czy rozmowy z przyjaciółką traktowane są najczęściej jako strata czasu. Po trzecie, brak świadomości. Czy zdajemy sobie sprawę, jak ważne są dla nas autentyczne więzi z innymi?Czy potrafimy inwestować w relacje? Przyjrzyjmy się pod tym kątem własnemu życiu.</p><p><strong>Czy nawiązywania szczerych i głębokich relacji można się nauczyć?</strong></p><p>Tak, podobnie jak każdej innej umiejętności. Relacje to inwestycja i — tak jak każda inwestycja — wymagają podjęcia decyzji, zaakceptowania ryzyka i wysiłku. Zaryzykuj kontakt twarzą w twarz, zastąp nim kontakty wirtualne. Wyjdź do świata, poznaj Twoje najbliższe otoczenie, zaciekaw się nim. Choćby miały to być 5–minutowe pogawędki przy okazji wyjścia do sklepu czy koszenia trawy. Zauważ, że wokół Ciebie mieszkają inni ludzie. Sprawdź, czy odwzajemnią Twoje spojrzenie, uśmiech. Poczuj, jak przyjemnie jest być zauważonym. Inwestycja wymaga wysiłku — pamiętaj o urodzinach i ważnych dla bliskich Ci osób wydarzeniach. Świętuj z nimi, ciesz się ich radościami, płacz z nimi w smutku, złość się, kiedy jest to potrzebne. Zaangażuj się w Wasze wspólne chwile. Zaproś znajomych do siebie na mecz, na wspólne zabawy Waszych dzieci, na Twoje urodziny albo bez okazji. Daj sobie szansę, żeby poczuć się dla innych kimś ważnym. Oczywiście jesteś ważny pomimo wszystkiego, stwórz jednak okazję, aby osoby z Twojego otoczenia mogły to wyrazić. To bardzo przyjemne i budujące.</p><p>Myśl o relacjach tak, jak myślisz o ćwiczeniach, rozwijaniu różnych umiejętności. Zarezerwuj sobie miejsce w kalendarzu na spotkania z przyjaciółmi. Dziel pasje z innymi. Bliskość i relacje to najlepsza i najpewniejsza inwestycja, na jaką możesz się w życiu zdecydować. Zwrot gwarantowany.</p><p><em>Przy pracy nad artykułem opierałem się na książce Susan Pinker „Efekt Wioski”, której przeczytanie w całości gorąco polecam osobom zainteresowanym budowaniem głębokich, uzdrawiających więzi.</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=9871f150815a" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/psychologia-online/relacje-jako-antidotum-na-samotno%C5%9B%C4%87-9871f150815a">Relacje jako antidotum na samotność</a> was originally published in <a href="https://medium.com/psychologia-online">Psychologia Online</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>