ສະບາຍດີ ທ່ານຍິງທ່ານຊາຍທີ່ຫຼົງເຂົ້າມາໃນບົດຄວາມນີ້. ຂ້າພະເຈົ້າຊື່ ນາງ ແສງສະຫວັນ ຈັນທະວົງສາ, ເອີ້ນສັ້ນໆວ່າ ເບເບ ກໍໄດ້.

ທີ່ຈິງຂ້າພະເຈົ້າຄິດຢາກຂຽນບົດຄວາມມາດົນແລ້ວ ແຕ່ຄິດຫົວຂໍ້ບໍ່ອອກຈັກເທື່ອ ບວກກັບບໍ່ມີອາລົມຊິຂຽນຈັກເທື່ອ. ບັງເອີນວ່າໄດ້ຮັບ #IcebergChallenge ມາຈາກເອື້ອຍທີ່ໜ້າຮັກຜູ້ໜຶ່ງ (Thank you sis!) ເລີຍຖືໂອກາດນີ້ຂຽນຍາວໆແບ່ງປັນປະສົບການສະໄໝຮຽນທີ່ທັງມ່ວນ ແລະ ຍາກລຳບາກໃຫ້ຟັງ. ຫຼາຍຄົນອາດຈະເຫັນວ່າການໄປຮຽນຕ່າງປະເທດ ໂດຍສະເພາະແມ່ນເຂດເອີຣົບ ທີ່ມີໂອກາດໄປທ່ຽວຫຼາຍປະເທດ ເບິ່ງຄືມີແຕ່ໄປທ່ຽວຫຼິ້ນມ່ວນໆ ແລະຮຽນສະບາຍສະບາຍ. ເວລາເອົາຮູບໄປທ່ຽວລົງຄົນກໍຈະມັກເວົ້າຢອກວ່າ ໄປທ່ຽວອີກລະ? ຄືບໍ່ເຫັນຮຽນ. ເລີຍຖືໂອກາດໃຊ້ #IcebergChallenge ມາແບ່ງປັນປະສົບການໃຫ້ຟັງວ່າບໍ່ໄດ້ມີແຕ່ມ່ວນຢ່າງດຽວ.

ກ່ອນອື່ນຂໍຍອມຮັບເລີຍວ່າປົກະຕິເປັນຄົນທີ່ບໍ່ຄ່ອຍມັກກ້າວອອກຈາກ comfort zone ປານໃດ. ມັກເຮັດແຕ່ສິ່ງທີ່ຕົນເອງຄຸ້ນເຄີຍ ແລະສະບາຍໃຈກັບມັນຢູ່ແລ້ວ ມັກເຮັດແຕ່ແນວເກົ່າໆ ກິນເຂົ້າຮ້ານເກົ່າໆ ຟັງແຕ່ເພງເກົ່າທີ່ມີຢູ່ຊ້ຳໄປຊ້ຳມາ (ທຸກມື້ນີ້ຍັງເປັນຢູ່ ແຕ່ກໍພະຍາຍາມຫາປະສົບການໃໝ່ໆໃຫ້ເຈົ້າຂອງໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ).

ການກ້າວອອກຈາກ comfort zone ຄັ້ງໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນຊີວິດແມ່ນການເລືອກໄປຮຽນປະລິນຍາຕີ ສາຂາເສດຖະສາດນຳໃຊ້ (Applied Economics) ຢູ່ປະເທດຮົງກາຣີ ເປັນພາສາຮົງກາຣີ ທັ້ງໆທີ່ມີທາງເລືອກໃຫ້ຮຽນເປັນພາສາອັງກິດກໍໄດ້. ຕອນນັ້ນເຮົາກໍຄິດເຫັນຄາວພໍ່ແມ່ເຮົາ ທີ່ວ່າຮຽນເປັນພາສາທີສອງທີສາມ ໂດຍເລີ່ມຈາກສູນ ແຕ່ເພິ່ນກໍປະສົບຄວາມສຳເລັດແລະມີທຸກມື້ນີ້ໄດ້ ເຮົາທີ່ໄດ້ພາສາອັງກິດຢູ່ແລ້ວເລີຍຄິດວ່າ ເອົາວະ! ໄປເອົາອີກພາສາໜຶ່ງກໍເປັນການດີ ສະໄໝແຕ່ກີ້ບໍ່ມີ Google Translate ບໍ່ມີອິນເຕີເນັດເພິ່ນຍັງຮຽນໄດ້ ເປັນຫຍັງເຮົາຊິເຮັດບໍ່ໄດ້ ບວກກັບຄວາມຄິດທີ່ວ່າຖ້າອາຈານຖ່າຍທອດບົດຮຽນເປັນພາສາແມ່ຂອງເພິ່ນເອງກະຄືຊິສອນໄດ້ດີກວ່າເປັນພາສາທີສອງ ພ້ອມທັງຄິດເຫັນໂອກາດໃນອະນາຄົດ ຖ້າວ່າມີຄວາມຕ້ອງການຄົນທີ່ເວົ້າພາສາຮົງກາຣີໄດ້ ເຮົາກໍຢາກເປັນຕົວເລືອກທຳອິດ ເລີຍຕັດສິນໃຈເລືອກຮຽນເປັນພາສານີ້ເລີຍ.

ເລີ່ມຈາກປີກຽມທີ່ຮຽນພາສາຮົງກາຣີຢູ່ສະຖາບັນ Balassi Intézet, ບອກເລີຍວ່າມ່ວນທີ່ສຸດ ແຖມມີໝູ່ຈາກນາໆປະເທດເປັນຜູ້ຮ່ວມຊາຕາກຳ. ເນື່ອງຈາກວ່າເປັນຄົນມັກຮຽນພາສາຢູ່ແລ້ວ ເລີຍບໍ່ມີບັນຫາ ເຖິງແມ່ນວ່າພາສາຮົງກາຣີຈະເປັນໜຶ່ງໃນພາສາທີ່ຍາກທີ່ສຸດໃນໂລກ ກໍຍັງຮູ້ສຶກມ່ວນ ຊ່ວງທຳອິດທີ່ຮຽນແມ່ນຮູ້ສຶກຄືຫຼິ້ນເກມຢູ່. ຫຼັກການຂອງພາສາຮົງກາຣີທັງເປັນຕາສັບສົນ ແລະ ສວຍງາມໃນເວລາດຽວກັນ. ການທີ່ເຮົາໄດ້ພາສາອັງກິດມາກ່ອນແລ້ວ ແມ່ນເປັນປະໂຫຍດທີ່ສຸດ, ເຮັດໃຫ້ການຮຽນງ່າຍຂຶ້ນ ເພາະອາຈານເພິ່ນສອນ ແລະ ອະທິບາຍເປັນພາສາອັງກິດໝົດ. ການລົມກັບໝູ່ຄູ່ ແລະ ໃຊ້ຊີວິດປະຈຳວັນ ກໍຍັງຕ້ອງໃຊ້ພາສາອັງກິດ ໃນຊ່ວງທີ່ເຮົາຍັງບໍ່ເກັ່ງພາສາຮົງກາຣີ. ສະນັ້ນ ຜູ້ໃດທີ່ຢາກຮຽນເປັນພາສາຮົງກາຣີຍ້ອນວ່າເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ພາສາອັງກິດ ແມ່ນໃຫ້ກຽມພາສາອັງກິດມາກ່ອນຫຼາຍໆ ກໍຈະເປັນການດີ.

ຢູ່ສະຖາບັນກຽມພາສາ ຮຽນພາສາຫ້າມື້ຕໍ່ອາທິດ. ເທີມທຳອິດຮຽນແຕ່ພາສາລ້ວນໆເຄິ່ງມື້ ເລີຍຍັງຊິລໆ. ຢູ່ສະຖາບັນມີກິດຈະກຳມ່ວນໆໃຫ້ຕະຫຼອດ ທັງພາໄປທັດສະນະສຶກສາ ແລະ ຈັດງານແລກປ່ຽນວັດທະນະທຳເປັນປະຈຳ. ຫຼັງຈາກເລີກຮຽນ ຖ້າໃຜຢາກເຂົ້າຮ່ວມ ຈະມີຊົ່ວໂມງພິເສດໄວ້ຫຼິ້ນເກມເພື່ອເຝິກພາສາອາທິດລະເທື່ອ. ຊ່ວງປີທຳອິດທີ່ຮຽນພາສາແມ່ນບໍ່ມີອາການໂຮມຊິກຄິດຮອດບ້ານຂັ້ນຮຸນແຮງເລີຍ ຍົກເວັ້ນມື້ທຳອິດທີ່ໄປຮອດຫໍພັກແລ້ວຄົ້ນພົບວ່າຊອກຄົນທີ່ເວົ້າພາສາອັງກິດເກືອບບໍ່ໄດ້ເລີຍ ທຸກຄົນທີ່ເຫັນມື້ນັ້ນເວົ້າພາສາຮົງກາຣີໝົດເລີຍ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ເກີດອາການຊັອກໜ້ອຍໜຶ່ງ. ແຕ່ຫຼັງຈາກໄດ້ພົບໝູ່ໃນມື້ຕໍ່ມາ ທຸກຢ່າງກໍໂອເຄ ແລະດີຂຶ້ນເລື້ອຍໆ. ອາຈານທຸກຄົນໜ້າຮັກ ແລະ ໃຈດີທີ່ສຸດດດດ! ສອນແບບໃຈເຢັນ ແລະ ເປັນມິດ ຈົນຮູ້ສຶກວ່າເປັນໝູ່ກັນອີ່ຫລີ. ນອກໂມງຮຽນກໍພາໄປແນະນຳຮ້ານອາຫານແຊບໆ ແລະ ພາໄປບ່ອນຄັກໆທີ່ເຮົາບໍ່ເຄີຍຮູ້ມາກ່ອນ.

ເທີມທີສອງແມ່ນແຍກສາຍຮຽນຕາມເປົ້າໝາຍທີ່ຈະເສັງເຂົ້າມະຫາວິທະຍາໄລ. ທາງເຮົາແມ່ນຕັ້ງໃຈຈະຮຽນເສດຖະສາດ ເລີຍມີວິຊາຄະນິດສາດ, ປະຫວັດສາດ, ເສດຖະສາດ ເພີ່ມເຂົ້າມາ ຮຽນໝົດມື້. ມາຮອດເທີມທີສອງແມ່ນເລີ່ມຍາກແລ້ວ ຮະຮະ ວິຊາອື່ນເຮົາກໍບໍ່ມີບັນຫາພໍປານໃດ ຂໍແຕ່ຕັ້ງໃຈຮຽນກໍເສັງໄດ້ (ແຕ່ກໍໄດ້ຮຽນໜັກພໍສົມຄວນ ເປັນເທື່ອທຳອິດໃນຊີວິດທີ່ໄດ້ນັ່ງຮຽນຈົນເດິກຈົນດື່ນ) ແຕ່ເລກເປັນອີ່ຫຍັງທີ່ບໍ່ເຂົ້າກັບເຮົາອີ່ຫລີ 555 ມັນຍາກຂຶ້ນໄປອີກບ່ອນວ່າທຸກວິຊາມີທັງເສັງຂໍ້ຂຽນແລະເສັງປາກເປົ່າ ລວມທັງເລກ!!! ແມ່ນແລ້ວທຸກຄົນນນ ເສັງເລກປາກເປົ່າ!! ກ່ອນເສັງຈະມີຫົວຂໍ້ໃຫຍ່ໆໃຫ້ 20–30 ຫົວຂໍ້ເພື່ອໃຫ້ໄປກຽມມາ (ລວມກັນແລ້ວກໍແມ່ນທຸກຢ່າງທີ່ເຄີຍຮຽນມາຫັ້ນລະ). ມື້ເສັງແມ່ນຈົກສະຫຼາກເອົາສອງຫົວຂໍ້ ແລະ ອາຈານຈະເອົາເຈ້ຍໃຫ້ໄປກຽມໂນ໊ດ ແລະ ແຕ້ມກຣາຟຕ່າງໆ ປະມານ 20–30 ນາທີ ແລະຫຼັງຈາກນັ້ນກໍແມ່ນໃຫ້ເວົ້າມາໝົດທຸກຢ່າງທີ່ຮູ້ກ່ຽວກັບຫົວຂໍ້ນັ້ນ.

ຕອນເສັງຈົບຊັ້ນເພື່ອເອົາຄະແນນໄປຍື່ນມະຫາວິທະຍາໄລ ໄດ້ຄະແນນ 5 ທຸກວິຊາ ຍົກເວັ້ນເລກທີ່ໄດ້ 2 (ຕາມລະບົບຄະແນນຮົງກາຣີ 2 ແມ່ນພໍດີຜ່ານ ສ່ວນ 5 ແມ່ນຄະແນນເຕັມ). ອຸກໃຈສຸດໆເລີຍຕອນນັ້ນ ເພາະມະຫາວິທະຍາໄລທີ່ຢາກເຂົ້າກໍເປັນບ່ອນມີຊື່ສຽງທີ່ສຸດໃນດ້ານເສດຖະສາດ ແຖມອາຈານກໍກັງວົນນຳ ເວົ້າກັບເຮົາປະມານວ່າຖ້າມີຄະແນນ 2 ບໍ່ຮູ້ວ່າເຂົາຊິຮັບບໍ່. ຕອນເຫັນຄະແນນວິຊາເລກແມ່ນຢືນໄຫ້ຢູ່ກາງຫ້ອງຫັ້ນລະ ຮະຮະ ຍັງຈື່ມື້ນັ້ນໄດ້ບໍ່ມີລືມ. ຈົນໄດ້ຫັນໄປເພິ່ງໄສຍະສາດເບົາໆ ຮະຮະ ເຈົ້າຂອງບະໄວ້ແກມຫຼິ້ນແກມແທ້ວ່າ ຖ້າເສັງເຂົ້າມະຫາວິທະຍາໄລ Corvinus ໄດ້ ຊິໄປເຕັ້ນແກ້ບະຢູ່ໜ້າມະຫາວິທະຍາໄລໂລດ. ປະກົດວ່າສຸດທ້າຍກໍເຂົ້າໄດ້! ເລີຍໄດ້ໄປເຕັ້ນໜ້າມະຫາວິທະຍາໄລຕາມຄຳສັນຍາ ຮະຮະ ເປັນປະສົບການທີ່ທັງມ່ວນທັງອາຍ ແຕ່ກໍຮູ້ສຶກດີໄປພ້ອມໆກັນ. ເລືອກໄປເຕັ້ນຕອນເດິກໆ ທີ່ບໍ່ຄ່ອຍມີຄົນ. ມະຫາວິທະຍາໄລ Corvinus (Corvinus University of Budapest) ຕັ້ງຢູ່ແຄມແມ່ນ້ຳດານຸບ ວິວງາມສຸດໆ ຢູ່ໜ້າຕຶກຮຽນມີຂົວສີຂຽວ ຊື່ວ່າ Szabadság híd / Liberty Bridge ຫຼືວ່າ ຂົວແຫ່ງເສລີພາບ. ເຈົ້າຂອງເລີຍໄປເຕັ້ນຢູ່ໜ້າຂົວຫັ້ນລະ ວິວງາມດີ ຖ່າຍວີດີໂອໄວ້ພ້ອມ ແຕ່ຂໍສະຫງວນໄວ້ດີກວ່າ ເພາະວ່າອາຍ ອິອິ.

ພໍແຕ່ເຂົ້າມາຮຽນມະຫາວິທະຍາໄລປີໜຶ່ງ ຄວາມເຊື່ອເກົ່າໆທີ່ຄິດວ່າຕົນເອງເກັ່ງ ຕົນເອງກະຜູ້ໜຶ່ງ ຫາຍໄປໝົດເລີຍ. ບໍ່ເຫຼືອຄວາມໝັ້ນໃຈໃນຕົນເອງຈັກໜ້ອຍ. ຈາກທີ່ວ່າຮຽນໄດ້ຄະແນນດີມາຕະຫຼອດໂດຍບໍ່ຕ້ອງພະຍາຍາມຫຼາຍ ຕ້ອງມານັ່ງຮຽນໝົດມື້ໝົດຄືນ. ຮຽນມະຫາວິທະຍາໄລວ່າຍາກແລ້ວ ພັດມາຮຽນເປັນພາສາທີສາມທີ່ຫາກໍ່ຮຽນໄດ້ປີດຽວ ແຮງຍາກເຂົ້າໄປອີກ. ບາງວິຊາທີ່ວ່າຮຽນສຸດຄວາມສາມາດແລ້ວ ກໍຍັງຍາກທີ່ຈະຜ່ານ. ການໄດ້ຄະແນນລະດັບທັອບຂອງວິຊາໃດໜຶ່ງແມ່ນຖືເປັນກຽດແກ່ວົງຕະກູນຫຼາຍ 555. ຫຼາຍໆຄົນທີ່ຢູ່ໃນສະຖານະການນີ້ກໍຈະເຂົ້າໃຈ. ຕ້ອງໃຊ້ຄວາມພະຍາຍາມສອງເທົ່າຕົວ ທຽບໃສ່ຄົນອື່ນທີ່ໃຊ້ພາສານີ້ມາແຕ່ດົນ ຫຼືວ່າແຕ່ເກີດແລ້ວ. ໝົດສາຍຮຽນມີແຕ່ເຮົາຜູ້ດຽວທີ່ວ່າເປັນຄົນອາຊີ ແລະ ຫາກໍ່ຮຽນພາສາຮົງກາຣີເພື່ອມາເສັງເຂົ້າມະຫາວິທະຍາໄລ. ໝູ່ໆທີ່ມາຈາກສະຖາບັນພາສານຳກັນທີ່ເສັງເຂົ້າມະຫາໄລດຽວກັນໄດ້ ແມ່ນຢູ່ຄົນລະຄະນະ ຄົນລະສາຍ ຕ່າງກໍປະສົບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຄືກັນ. ຍັງໂຊກດີທີ່ໄດ້ຣູມເມດເປັນໝູ່ຕົນເອງ ເປັນຄົນຈີນທີ່ຮຽນກຽມພາສາມານຳກັນ ແລະ ສະໜິດກັນພໍສົມຄວນ ຈຶ່ງມີໝູ່ໃຫ້ແລກປ່ຽນຄວາມຮູ້ສຶກນຳຕະຫຼອດ ຕ່າງຄົນກໍຕ່າງເພິ່ງພາເຊິ່ງກັນແລະກັນ ບາງວິຊາທີ່ຮຽນຄືກັນກໍສາມາດແລກປ່ຽນຂໍ້ມູນກັນໄດ້.

ອີກຢ່າງໜຶ່ງທີ່ທ້າທາຍສຳລັບເຮົາແມ່ນ ໝູ່ຮ່ວມສາຍຮຽນຄົນຮົງກາຣີເຂົາເຈົ້າຈະບໍ່ເຂົ້າຫາເຮົາ ເຮົາຕ້ອງເປັນຝ່າຍເຂົ້າຫາເຂົາເຈົ້າກ່ອນ ເບິ່ງຜ່ານໆແລ້ວການເຂົ້າຫາເຂົາເຈົ້າເປັນຕາຢ້ານຂະໜາດເລີຍ. ໂຕເອງພັດເປັນຄົນບໍ່ຄ່ອຍກ້າເຂົ້າຫາຄົນອື່ນຫຼາຍ ເລີຍມີໝູ່ຄົນຮົງກາຣີໜ້ອຍ. ແຕ່ທຸກຄົນທີ່ຮູ້ຈັກແມ່ນນິໄສໜ້າຮັກໝົດ ເຂົາເຈົ້າພະຍາຍາມຊ່ວຍເຮົາທຸກວິທີ ແບ່ງປັນໂນ໊ດໃນແຕ່ລະວິຊາໃຫ້ ບາງຄົນໄດ້ບົດເສັງເກົ່າໆມາກໍເອົາມາແບ່ງປັນ. ບອກເລີຍວ່າຖ້າບໍ່ມີເຂົາເຈົ້າແມ່ນບໍ່ລອດມາຮອດທຸກມື້ນີ້.

ແຕ່ປານນັ້ນກໍຍັງຖືວ່າຮຽນຍາກຫຼາຍ ຈະຂໍປ່ຽນໄປຮຽນເປັນພາສາອັງກິດກໍບໍ່ໄດ້ (ຂຶ້ນກັບເງື່ອນໄຂຂອງແຕ່ລະມະຫາວິທະຍາໄລ ໝູ່ທີ່ຢູ່ມະຫາໄລອື່ນບາງຄົນກໍປ່ຽນໄດ້) ເລີຍຕ້ອງໄດ້ກັດແຂ້ວສູ້ ບອກຕົນເອງວ່າຕ້ອງຮຽນຈົບໃຫ້ໄດ້. ຍອມຮັບເລີຍວ່າຢ້ານເສຍໜ້າ ຖ້າວ່າຮຽນບໍ່ຈົບ. ມີທຸກມື້ນີ້ໄດ້ຍ້ອນກຳລັງໃຈຈາກຄອບຄົວ ແລະ ໝູ່ທຸກຄົນ ບວກກັບ tattoo colour ທີ່ມັນຄ້ຳຄໍ 5555 ເລີຍບໍ່ຍອມຖອຍ. ທີ່ຈິງເຄີຍໂທໄປໄຫ້ໃສ່ພໍ່ເທື່ອໜຶ່ງ ແຖວໆເທີມສອງເທີມສາມ ບອກວ່າບໍ່ໄຫວແລ້ວ ມັນຍາກແຮງ ຢາກປ່ຽນແນວຮຽນລະ ແຕ່ຫຼັງຈາກຟູມຟາຍແລ້ວໆກໍຄິດໄດ້ວ່າໄດ້ລົງເຮືອມາແລ້ວ ພາຍໄປໃຫ້ສຸດດີກວ່າ ເຫັນແກ່ພໍ່ແມ່ ແລະ ຕົນເອງ. ຮີບຮຽນໃຫ້ຈົບແລ້ວເມືອບ້ານໄວໆ. ສະໄໝພໍ່ແມ່ເຮົາຮຽນ ທັງທຸກທັງຍາກ ຕິດຕໍ່ເມືອເຮືອນກໍບໍ່ໄດ້ ບໍ່ໄດ້ມີທຸກຢ່າງພ້ອມຄືສະໄໝເຮົາເພິ່ນຍັງຜ່ານມາໄດ້ ເປັນຫຍັງເຮົາຄືຊິທໍ້ຖອຍງ່າຍແທ້. ຄິດໄດ້ແລ້ວກໍເລີ່ມຍອມຮັບຄວາມຈິງ ແລ້ວຕັ້ງໃຈຮຽນ.

ໂອະ! ມີເລື່ອງໜຶ່ງທີ່ວ່າຝັງໃຈກ່ຽວກັບໝູ່ຮົງກາຣີແຮງ. ມີວິຊາທີ່ຕ້ອງຈັບກຸ່ມເຮັດວຽກຕອນເທີມທຳອິດ ເຂົ້າຮຽນມື້ທຳອິດ. ທຸກຄົນເບິ່ງຄືຮູ້ຈັກກັນມາໝົດແລ້ວ ຍັງເຫຼືອແຕ່ເຮົາ. ເລີກຮຽນໄປແລ້ວອາຈານໃຫ້ເອົາຊື່ເຂົ້າໃນກຸ່ມໃດກໍໄດ້ ເປັນ online spreadsheet ທີ່ໃຜຈະຕື່ມ ຫຼື ດັດແກ້ແນວໃດກໍໄດ້. ເຮົາກໍເອົາຊື່ເຮົາເຂົ້າໃນກຸ່ມໜຶ່ງ ແຕ່ພັດຖືກກຸ່ມນັ້ນລຶບຊື່ອອກ. ຕອນນັ້ນຮູ້ສຶກເສຍໃຈຂະໜາດເລີຍ ແຕ່ຄິດຄືນໄປແລ້ວຕະຫຼົກຊ້ຳ. ຖືກລຶບຊື່ຈາກກຸ່ມນັ້ນ ເລີຍເອົາໄປໃສ່ອີກກຸ່ມໜຶ່ງ. ຖືກແຈັກພັອດເລີຍຊິສ! ຕອນເຮັດວຽກໝົດເທີມກໍບໍ່ມີບັນຫາ ແຕ່ທ້າຍເທີມມາ ບາດສົ່ງວຽກ ອາຈານຈັບໄດ້ວ່າຄົນໃນກຸ່ມເຮົາໄປກັອບວຽກຂອງອີກກຸ່ມໜຶ່ງມາ. ທັງເຮົາແລະໝູ່ກໍງົງເພາະວ່າບໍ່ຮູ້ເລື່ອງ ແຕ່ຮູ້ວ່າຜູ້ທີ່ເຮັດແມ່ນຫົວໜ້າກຸ່ມຫັ້ນລະ. ອາຈານເລີຍບອກວ່າຖ້າມີຄົນໃນກຸ່ມມາຍອມຮັບວ່າເປັນຄົນເຮັດ ຈະໃຫ້ແຕ່ຜູ້ນັ້ນຕົກວິຊານີ້ ແລະຄົນໃນກຸ່ມຜູ້ທີ່ເຫຼືອຜ່ານ. ໝໍທີ່ກໍ່ເລື່ອງເລີຍບອກໃຫ້ນາງເບເບເປັນຄົນໄປສາລະພາບວ່າເປັນຄົນເຮັດ ເພາະວ່າຊ່ວຍວຽກໃນກຸ່ມໄດ້ໜ້ອຍສຸດ. ຕອນນັ້ນເຮົາຈົນໜ້າຊາ ແບບ ອີ່ຫຍັງຫວະ? ຍ້ອນພາສາທີ່ເປັນອຸປະສັກແດ່ ເລີຍເຮັດໃຫ້ເຮົາປະກອບສ່ວນໄດ້ບໍ່ຄັກເທົ່າທີ່ຄວນ ແຕ່ກໍເຮັດສຸດຄວາມສາມາດ. ທຳອິດໃຈອ່ອນໄປບອກອາຈານແລ້ວວ່າໂຕເອງເຮັດ ເພາະວ່າຮູ້ສຶກຜິດທີ່ຊ່ວຍວຽກໄດ້ໜ້ອຍ ແຕ່ຍ່າງອອກຈາກຫ້ອງອາຈານແລ້ວຍ່າງກັບໄປເວົ້າກັບລາວຄືນວ່າບໍ່ໄດ້ເປັນຄົນເຮັດ. If I burn, you burn with me. ບໍ່ຍອມຕົກວິຊານີ້ຄົນດຽວດອກ. ສະຫຼຸບຕົກໝົດທຸກຄົນ ເທີມຕໍ່ມາໄດ້ມາຮຽນໃໝ່ ຮະຮະ ແຕ່ກໍດີໃຈທີ່ບໍ່ໄດ້ໄປຮັບບາບແທນຄົນອື່ນ. ເລື່ອງ Plagiarism ເປັນເລື່ອງຮ້າຍແຮງຫຼາຍ ຈະເອົາມັນມາເປື້ອນຊື່ເຮົາໂດຍທີ່ບໍ່ໄດ້ເປັນຄົນເຮັດມັນກໍເປັນການຂ້າຕົວຕາຍທາງອ້ອມ.

ຫຼັກສູດທີ່ຮຽນແມ່ນຫົກເທີມ ຫຼື ສາມປີເຕັມ. ບໍ່ໄດ້ເຝິກງານ ແຕ່ວ່າຈະມີ Comprehensive Exams ສອງເທື່ອ ຄະແນນແຕ່ລະເທື່ອແມ່ນມີຜົນປະມານ 12-14% ຕໍ່ຄະແນນຮຽນຈົບຂອງເຮົາ. ເທື່ອທຳອິດແມ່ນແຖວໆເທີມທີ 3, ເປັນການເອົາທຸກຢ່າງທີ່ເຄີຍຮຽນມາໃນວິຊາ Microeconomics I-II ມາບວກກັບຂອງ Macroeconomics ເປັນບົດເສັງໃຫຍ່. ບອກເລີຍວ່າຮຽນຈົນຕາປີ້ນ ຮຽນທຸກຢ່າງທີ່ເຄີຍຮຽນມາຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນຄືນໝົດດດດ. ເທື່ອທີສອງແມ່ນເທີມທີ 5, ເອົາບົດຮຽນທັງໝົດທີ່ເຄີຍຮຽນໃນ Statistics I-II & Econometrics I-II ມາໃສ່ກັນ. ທີ່ຈິງໂຕນີ້ຄວນຈະຍາກກວ່າ ແຕ່ຍ້ອນຕົນເອງມັກສະຖິຕິ ບວກກັບອາຈານວິຊາພວກນີ້ສອນດີ ເລີຍຜ່ານມາໄດ້ໂດຍດີ ແຕ່ກໍຮຽນຈົນຕັບປີ້ນຄືກັນ.

ອາຈານແຕ່ລະຄົນແມ່ນໜ້າຮັກທີ່ສຸດດດດດ ທັງດີ ທັງເຂົ້າໃຈເຮົາ ພະຍາຍາມຊ່ວຍເຮົາສຸດຄວາມສາມາດ. ເຂົ້າໃຈວ່າເຮົາບໍ່ໄດ້ມີພາສານີ້ເປັນພາສາແມ່ ເວລາຮຽນເພິ່ນກໍພະຍາຍາມອະທິບາຍໃຫ້ເຂົ້າໃຈງ່າຍ ອັນໃດບໍ່ເຂົ້າໃຈອີ່ຫລີກໍເວົ້າເປັນພາສາອັງກິດແທນ ປຶ້ມແບບຮຽນບາງອັນທີ່ຍາກໂພດກໍເອົາເວີຊັ້ນອັງກິດໃຫ້ ເພື່ອໃຫ້ເຮົາເຂົ້າໃຈງ່າຍຂຶ້ນ. ເວລາເຮົາໄປຫານອກໂມງຮຽນກໍຍິນດີຊ່ວຍສະເໝີ. ເວລາມີບັນຫາຫຍັງແມ່ນປຶກສາອາຈານແຕ່ລະທ່ານໄດ້ຕະຫຼອດເວລາ.

ຊ່ວງທີ່ຍາກທີ່ສຸດແມ່ນຊ່ວງຂຽນບົດຈົບ. ມີເວລາສອງເທີມ ແຕ່ຍ້ອນຄວາມປະໝາດ ແລະ ລ້ຽງວຽກເກັ່ງຂອງເຮົາເອງ ເຮັດໃຫ້ໄດ້ມາປັ່ນຊ່ວງທ້າຍໆແທນ. ເທົ່ານັ້ນຍັງບໍ່ແລ້ວ ຫຼັງຈາກພະຍາຍາມປັ່ນບົດເປັນພາສາຮົງກາຣີໃນຊ່ວງເທີມສຸດທ້າຍ ຮູ້ສຶກວ່າມັນຍາກໂພດສຳລັບເຮົາ ຖ້າຍັງຂຽນໃນຄວາມໄວສ່ຳນັ້ນແມ່ນຮຽນບໍ່ຈົບພາຍໃນເທີມສຸດທ້າຍນັ້ນແນ່ນອນ ເບິ່ງຊົງຕ້ອງໄດ້ຕໍ່ອີກເທີມໜຶ່ງ. ເລີຍຕັດສິນໃຈໄປລົມກັບອາຈານທີ່ປຶກສາ ເພິ່ນເລີຍອະນຸຍາດໃຫ້ປ່ຽນບົດເປັນພາສາອັງກິດ (ທີ່ຈິງເລືອກຂຽນເປັນພາສາອັງກິດແຕ່ທຳອິດເລີຍກໍໄດ້ ແຕ່ຕ້ອງປ້ອງກັນບົດເປັນພາສາຮົງກາຣີຄືເກົ່າ ເລີຍຄິດວ່າຂຽນເປັນຮົງກາຣີເລີຍດີກວ່າ ບາດປ້ອງກັນບົດຈຶ່ງບໍ່ສັບສົນ). ຮູ້ສຶກໂລ່ງໃຈທີ່ໄດ້ປ່ຽນພາສາບົດ ແຕ່ກໍໂລ່ງບໍ່ໄດ້ຫຼາຍ ເພາະເຫຼືອເວລາພຽງແຕ່ສອງອາທິດກ່ອນມື້ສົ່ງບົດ. ຕ້ອງເລີ່ມຈາກສູນໃໝ່ໝົດ ແລະຕ້ອງແລ້ວພາຍໃນສອງອາທິດ. ບອກເລີຍວ່າເປັນສອງອາທິດທີ່ທໍລະຫົດ ແລະ ກົດດັນທີ່ສຸດໃນຊີວິດ. ຍັງດີທີ່ມີຄອບຄົວ ມີໝູ່ຢູ່ທາງຂ້າງ ແລະ ທີ່ຢູ່ຕ່າງປະເທດໃຫ້ກຳລັງໃຈຕະຫຼອດ ເລີຍເຮັດແລ້ວທັນເວລາ. ມື້ປ້ອງກັນບົດກໍກົດດັນແຮງ ຄືນກ່ອນປ້ອງກັນບົດຈົນໄດ້ໂທໄປລົມອາຈານທີ່ປຶກສາ ລາວກໍໃຫ້ກຳລັງໃຈ ແລະ ບອກວ່າມັນບໍ່ໄດ້ຍາກຄືທີ່ຄິດ ກຳມະການພຽງແຕ່ຢາກໝັ້ນໃຈຊື່ໆວ່າເຈົ້າຂຽນບົດເອງບໍ່. ປານນັ້ນເຮົາກະຍັງກົດດັນຈົນວ່າຮາກແຕກ.

ແຕ່ສຸດທ້າຍ ດ້ວຍປະຕິຫານຫຼືອັນໃດກໍຕາມ ບົດເຮົາກໍໄດ້ຄະແນນເຕັມ 5, ປ້ອງກັນບົດເປັນພາສາຮົງກາຣີກໍໄດ້ຄະແນນເຕັມ 5 ແລະຮຽນຈົບທັນເວລາ ດ້ວຍຄະແນນທີ່ບໍ່ຂີ້ຮ້າຍ. ແຕ່ເປັນພຶດຕິກຳທີ່ບໍ່ຄວນຮຽນແບບສຸດໆ. Do not try this at home, kids. ເປັນບົດຮຽນອັນສຳຄັນວ່າຕ້ອງຮູ້ຈັກແບ່ງເວລາ ເຮັດໄປເທື່ອລະໜ້ອຍ ຢ່າປະໝາດ. ສຸດທ້າຍແລ້ວຄົນທີ່ຮັບຜົນເສຍກໍແມ່ນເຮົາເອງ.

ເຫດການຕ່າງໆໃນເວລາສີ່ປີທີ່ຮຽນຢູ່ຮົງກາຣີ ສອນໃຫ້ເຮົາເປັນຜູ້ໃຫຍ່ຂຶ້ນຫຼາຍ. ຮູ້ຈັກຮັບຜິດຊອບຕົນເອງ ເລີ່ມແຕ່ເລື່ອງເອກະສານຕ່າງໆ ຈົນໄປຮອດວຽກເຮືອນ. ເຮັດໃຫ້ເຫັນຄວາມສຳຄັນຂອງການວາງແຜນແລະແບ່ງເວລາ. ເຮັດໃຫ້ເຫັນຄຸນຄ່າຂອງເງິນຫຼາຍຂຶ້ນ ຮັກແລະຄິດຮອດຄອບຄົວຫຼາຍຂຶ້ນ ແລະ ຮູ້ສຶກຂອບໃຈໝູ່ທຸກຄົນທີ່ຢູ່ຄຽງຂ້າງ ທັງໃນແລະຕ່າງປະເທດ. ທີ່ຍັງຢູ່ຮຽນຈົນຈົບໄດ້ ສ່ວນໜຶ່ງກໍຍ້ອນວ່າຢູ່ກັບໝູ່ທີ່ເຮົາສາມາດລົມນຳໄດ້ທຸກເລື່ອງ ຮ່ວມທຸກຮ່ວມສຸກນຳກັນຈົນຈົບ. ການໄດ້ໄປທ່ຽວກັບໝູ່ ໄດ້ໄປທ່ຽວຄົນດຽວ ເປີດຫູເປີດຕາໃຫ້ຮູ້ຈັກກັບວັດທະນະທຳໃໝ່ໆ ແລະ ເຮັດໃຫ້ມີສະຕິລະວັງຕົວຫຼາຍຂຶ້ນ. ອີກສ່ວນໜຶ່ງທີ່ບໍ່ກ່າວເຖິງບໍ່ໄດ້ແມ່ນຄອບຄົວຄົນລາວ ແລະ ຮົງກາຣີ ທີ່ຢູ່ທາງພຸ້ນ ແລະ ສະມາຄົມມິດຕະພາບຮົງກາຣີ-ລາວ ແລະ ສະຖານທູດລາວ ທີ່ເບິ່ງແຍງເຮົາຢ່າງດີຄືເປັນລູກເພິ່ນແທ້ໆ ໃຫ້ຄວາມອົບອຸ່ນຄືຢູ່ບ້ານສະເໝີ.

ສິ່ງທີ່ເສຍດາຍທີ່ສຸດແມ່ນຕອນທີ່ຮຽນຢູ່ພຸ້ນບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ຖ່າຍຮູບ ບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ໂພສ ແລະ ບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ຂຽນຫຍັງລົງເພື່ອບັນທຶກຄວາມຊົງຈຳດີໆແຕ່ລະອັນໄວ້ຫຼາຍພໍ. ມາຄິດຄືນແລ້ວເສຍດາຍສຸດໆ. ແຖມຍັງບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ເຮັດກິດຈະກຳດີໆກັບມະຫາວິທະຍາໄລເລີຍ ຍ້ອນຄວາມບໍ່ກ້າ ແລະ ບໍ່ຢາກກ້າວອອກຈາກ comfort zone. ແຕ່ກໍຍັງໄຄທີ່ໄດ້ຮ່ວມກິດຈະກຳເຜີຍແຜ່ວັດທະນະທຳລາວຫຼາຍໆເທື່ອ ຕະຫຼອດເວລາທີ່ຮຽນຢູ່ພຸ້ນ. ຕອນນີ້ຫຼັງຈາກຮຽນຈົບມາປີໜຶ່ງແລ້ວ ເຈົ້າຂອງກໍພະຍາຍາມຊອກກິດຈະກຳດີໆເຮັດ ເພື່ອກ້າວອອກຈາກ comfort zone ໃຫ້ໄກທີ່ສຸດ ແຕ່ກໍຮູ້ສຶກວ່າຍັງຕ້ອງພະຍາຍາມອີກຫຼາຍ. ອ່ານມາຮອດນີ້ ຜູ້ອ່ານກໍຄືຊິເມື່ອຍແລ້ວ ຮະຮະ (ຈັກຊິມີຄົນອ່ານຮອດພີ້ບໍ່)ເຮົາກໍໄດ້ແບ່ງປັນຄວາມຮູ້ສຶກ ແລະ ປະສົບການໄປແດ່ແລ້ວ ແຕ່ຍັງມີອີກຫຼາຍຍຍຍຍຍຍຢ່າງເລີຍທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ກ່າວເຖິງ. ມື້ໜ້າຖ້າມີໂອກາດ ແລະ ອາລົມຢາກແບ່ງປັນ ຈະມາເລົ່າຍ້ອນຫຼັງໃຫ້ຟັງໃໝ່~

ດ້ວຍຄວາມຮັກແພງ ແລະ ຮັກແຮງ

ແສງສະຫວັນ

ປ.ລ ກ່ອນຮຽນຈົບກະໄປບະອີກເທື່ອໜຶ່ງໃດ໊ຫັ້ນ ວ່າຖ້າຈົບທັນເວລາຊິເຕັ້ນອີກ 55555 ໄດ້ເຕັ້ນສົມພອນປາກ