<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Binh Nguyen on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Binh Nguyen on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@binhnguyen_236?source=rss-6f271a07e018------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*c9wjiEn2hgKlc9H41aJu9Q.jpeg</url>
            <title>Stories by Binh Nguyen on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236?source=rss-6f271a07e018------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Tue, 17 Nov 2026 15:47:28 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@binhnguyen_236/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 13: Mùa xuân Ả Rập]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-13-m%C3%B9a-xu%C3%A2n-%E1%BA%A3-r%E1%BA%ADp-24fd4de4b6c9?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/24fd4de4b6c9</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:27:20 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:27:20.849Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Năm 2010, cả thế giới đã chấn động với “Mùa xuân Ả-rập” khi người dân ở một số nước Ả-rập nổi dậy chống đối hoặc lật đổ chính quyền đã điều hành đất nước theo kiểu chuyên chế độc tài qua mấy thập kỷ liền. Những người một thời là anh hùng đã trở thành tội đồ của dân tộc. Tuy nhiên, giờ đây nhìn lại quả là một sự thất vọng tràn trề.</p><p>Nguyên nhân dẫn đến cuộc cách mạng này là do: (i) chế độ độc tài chuyên chế hoặc quân chủ tuyệt đối kéo dài quá lâu; (ii) vi phạm nhân quyền, triệt hạ đối thủ và đàn áp người dân tràn lan; (iii) tham nhũng và các quan hệ thân hữu chi phối các hoạt động kinh tế; (iv) suy giảm kinh tế, thất nghiệp và nghèo cùng cực cho những đối tượng không được hưởng lợi từ các kết quả kinh tế; và (v) sự thay đổi về nhân khẩu học với sự gia tăng của tầng lớp trung lưu cũng như thanh niên trẻ có học vấn — những người cảm thấy thiệt thòi hay không tìm được chỗ đứng trong xã hội.</p><p>Nhìn từ cách tiếp cận thể chế, thì cấu trúc thể chế ở những nơi này mang nặng tính khai thác. Quyền tham gia chính trị cũng như các kết quả kinh tế chỉ thuộc những nhóm nhỏ trong chính quyền với các quan hệ thân hữu.</p><p>Điển hình cũng hay được nhắc đến nhiều nhất là Ai Cập. Trong 30 năm dưới thời Tổng thống Mubrak (1981–2011), nền kinh tế Ai Cập đạt mức tăng trưởng kinh tế khoảng 5%. Đặc biệt trong giai đoạn 2006–2010, tốc độ này lên đến 6,2%. Đây là mức rất cao trong vùng và thuộc nhóm cao toàn cầu. Tuy nhiên, đa phần người dân cảm thấy mình bị gạt ra rìa của quá trình tăng trưởng này.</p><p>Và cuộc cách mạng đã nổ ra.</p><p>Tuy nhiên, giờ đây mọi chuyện đâu vẫn hoàn đó mà nó được thể hiện rất rõ trong bài viết gần đây trên Wall Street Journal có tựa đề “Sisi của Ai Cập đã lật nhào lực lượng chính chính trị đối lập — Tiếp theo là nền kinh tế”.</p><p>Cách thức mà Tổng thống Sisi đang sử dụng không khác gì cách Tổng thống Mubarak đã dùng trước đó. Bắt bớ và triệt hạ các đối thủ chính trị, trao các cơ hội kinh tế cho những người ủng hộ hay thân hữu của mình.</p><p>Một vấn đề rất nghiêm trọng của Ai Cập nói riêng, các nước Trung đông là vai trò của quân đội và lực lượng an ninh cũng như sự tham gia của họ vào các hoạt động kinh tế. Điều này làm cho môi trường kinh doanh kém lành mạnh, hoạt động kinh doanh gặp nhiều rủi ro. Các hoạt động theo kiểu ép phe, thâu tóm chiếm đoạt đang chèn lấn các hoạt động kinh doanh lành mạnh của khu cực tư nhân mà chúng có thể tạo ra nhiều giá trị cũng như việc làm cho nền kinh tế.</p><p>Với cái đà này, khó có thể loại trừ khả năng có một cuộc cách mạng tương tự sẽ xảy ra trong tương lai ở Ai Cập. Tuy nhiên, Ai Cập vẫn còn may so với nhiều nước khác, nơi mà “Mùa xuân Ả-rập” đã quét qua. Tusinia — nơi cuộc cách mạng bắt đầu vẫn chìm trong bất ổn và nghèo đói vẫn còn rất cao; Lybia và Syria đang chìm trong nội chiến và bị chia cắt; Yemen thì trở thành trung tâm của khủng bố…</p><p>Nhìn xa một chút qua Lục địa đen hay các nước thuộc “Một tỷ người ở dưới đáy” sẽ thấy mọi thứ còn bi đát hơn nhiều. Họ đang mắc kẹt trong bẫy xung đột, tài nguyên, kẹt ở giữa các quốc gia tồi tệ, và sự quản trị yếu kém của chính quyền mà nó bị chi phối bởi lòng tham và lợi ích cá nhân.</p><p>Nhìn vào lịch sử thế giới từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, cách mạng lật đổ đa phần rơi vào vòng lẩn quẩn và bế tắc. Chỉ có trường hợp của các nước đông Âu là thành công hơn cả khi hệ thống XHCN tan rã. Tuy nhiên, bối cảnh ở các nước đông Âu rất đặc biệt và nền tảng phát triển của họ đã ở mức rất cao. Quan trọng hơn cả là họ có áp lực “đạt chuẩn” để trở thành thành viên của EU. Kết quả, “sự thông thái tập thể” đã được tạo ra để họ chọn được đường đi đúng.</p><p>Do vậy, cái mà mỗi quốc gia cần là “sự thông thái tập thể” để chọn đường đi đúng chứ cách mạng lật đổ để hả giận tức thời hay nghe theo sự lừa phỉnh của những kẻ dân túy thì viễn cảnh cũng chỉ là sự luẩn quẩn.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=24fd4de4b6c9" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 12.1: Brazil — Điểm sáng thể chế dung nạp (Doan Nguyen)]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-12-1-brazil-%C4%91i%E1%BB%83m-s%C3%A1ng-th%E1%BB%83-ch%E1%BA%BF-dung-n%E1%BA%A1p-doan-nguyen-571c630473b8?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/571c630473b8</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:26:40 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:26:40.322Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Ta thấy hình ảnh Thái Lan và Myanmar trong một Brazil: đảo chính đã từng thường xuyên được sử dụng để thay đổi chính phủ; giới quân đội cầm quyền trong thời gian dài; chính quyền dân sự lên rồi xuống, thấp thỏm và mong manh. Khoảng 80% dân số sống tại các thành phố với các khu trái ngược nhau hoàn toàn. Bất bình đẳng XH là ngọn nguồn của xung đột và bất ổn. Để thoát tình trạng đó, Brazil trước hết cần một khung khổ thể chế, tất nhiên phải khởi đầu với “Hiến pháp”. Nhưng làm sao ra được bản HP trong một quốc gia đã sống quá lâu trong tình trạng phân chia và mâu thuẫn XH? “Thỏa hiệp” và “Dung nạp” là những nguyên tắc căn bản.</p><p>Nếu người Mỹ chỉ mất vài ngày để viết HP cho Nhật sau WW2, thì Quốc hội Brazil mất hơn 20 tháng (1986–1987), với sản phẩm HP cuối cùng gồm 315 điều khoản và 193 trang tài liệu đính kèm. Các lợi ích xung khắc nhau (e.g. Bang, Liên bang, Quân đội, Doanh nhân…) đều cứng rắn đòi bảo vệ “phần” của mình. Thậm chí Ban soạn thảo HP còn nhận được những thông điệp “sẽ có đảo chính” nếu HP mới không đáp ứng lợi ích của họ!</p><p>Do đó, thay vì tìm điểm chung giữa các lợi ích, QH Brazil phải dung hòa và thỏa mãn lợi ích của các lực lượng khác nhau. Chính điều này khiến HP Brazil đến nay vẫn bị chê là “thiếu nhất quán” hay “ôm đồm quá mức”. Nhưng cũng nhờ vậy mà HP được thông qua với tư cách là sản phẩm của sự thỏa hiệp và cố gắng dung nạp.</p><p>Về cơ bản, phe ủng hộ mô hình “Tổng thống chế” giành chiến thắng trước phe “Đại nghị chế”. Thể chế chính trị Brazil có nhiều tương đồng với Mỹ, với một số điều chỉnh về mức độ quyền lực của các Bang cũng như thời gian nhiệm kỳ và số đại biểu lưỡng viện Quốc hội. Quan trọng nhất, để tránh quay trở lại như thời Quân đội cầm quyền, HP Brazil thiết lập một số nguyên tắc thể chế và quyền dân sự không thể thay đổi dù sửa HP; thẩm quyền của chính phủ đã bị giới hạn và kiểm soát chặt chẽ. Việc sửa đổi HP sẽ cực kỳ khó khăn khi mỗi đề xuất phải có được sự ủng hộ của 1/3 số đại biểu lưỡng viện QH liên bang, hoặc đa số đại biểu QH Bang, hoặc Tổng thống ủng hộ. Chỉnh sửa HP sẽ chỉ được thông qua khi nhận được 2/3 số phiếu ủng hộ của lưỡng viện QH.</p><p>Với sự kiên trì thương lượng và thỏa hiệp giữa các lợi ích xung khắc, HP Brazil trở thành điển hình của việc thiết kế thể chế dung nạp. Sau hơn 30 năm vận hành, Brazil đang chứng minh cho thế giới thấy một cách thức riêng để tiến đến ổn định. Việc cả cựu TT (Lula Da Silva) và TT Rousseff khi đương chức cùng bị lôi ra tòa với cáo buộc tham nhũng chỉ chứng tổ một điều: Thể chế chính trị Brazil đang vận hành hiệu quả. Nó không phải là điều gì đáng lo ngại, mà chính điều đó sẽ gia tăng niềm tin cho dân chúng và bảo đảm sự ổn định &amp; phát triển cho quốc gia!</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=571c630473b8" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 12: Vòng tròn thất vọng ở Mỹ La Tinh]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-12-v%C3%B2ng-tr%C3%B2n-th%E1%BA%A5t-v%E1%BB%8Dng-%E1%BB%9F-m%E1%BB%B9-la-tinh-8d9eb1025eb8?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/8d9eb1025eb8</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:25:42 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:25:42.291Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Châu Mỹ La tinh luôn được nhắc đến với tiềm năng và lợi thế có thể dẫn đầu thế giới mà Argentina là một điển hình. Họ đã từng được so sánh với Anh trong thế kỷ 19, Mỹ đầu thế kỷ 20, Nhật Bản thập niên 1960, Hàn Quốc thập niên 1980 và bây giờ … đang ở phía sau rất xa.</p><p>Khủng hoảng, đảo chính, lật đổ, độc tài, tham nhũng, dân túy, quốc hữu hóa, tư nhân hóa, phá giá đồng tiền, lạm phát phi mã… là những thuật ngữ thường xuyên được nhắc đến ở đó. Điều kỳ lạ là các nhà độc tài rồi đến những nhà lãnh đạo dân túy cứ thay nhau tồn tại trong những khoảng thời gian rất dài.</p><p>Nhiều nước không có gì cứ tiến về phía trước, trong khi các nước Mỹ La Tinh giàu có tài nguyên lại cứ lẹt đẹt phía sau. Có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng này. Trong đó, cấu trúc thể chế khai thác mà quyền lực và của cải chỉ tập trung trung tay một số ít người có lẽ vấn đề nghiêm trọng nhất. Đa phần người dân không được tham gia một cách thực chất vào các vấn đề của xã hội và được hưởng lợi từ các kết quả kinh tế.</p><p>Niềm tin vào chính quyền thường là một cái gì đó xa xỉ. Từ mấy trăm năm trước đây, các nhà thực dân đã đến vùng nhiều tài nguyên này để bóc lột. Lừa những bộ tộc địa phương để chiếm đóng, cướp bóc và biến họ thành nô lệ là cách thức ưa thích của thực dân. Đa phần người dân không có các quyền cơ bản trong một thời gian rất dài.</p><p>Kể từ sau chiến tranh thế giới thứ hai, khu vực này đã liên tục chuyển từ thái cực này sang thái cực kia. Phong trào cánh tả nghiêng về phe XHCN đã lên rất cao trong thập niên 1960. Tuy nhiên, nó dần bị dập tắt (qua sự hậu thuẫn của phương Tây) và thay vào đó là sự tiếp nối của cách cai trị độc tài với điển hình nhất là Pinochet từ đầu thập niên 1970.</p><p>Thị trường tự do đã bùng phát vào cuối thập niên 1980 và đầu thập niên 1990. Việc tư nhân hóa các doanh nghiệp nhà nước và mô hình đối tác công tư đã được áp dụng rầm rộ. Tuy nhiên, kết quả là thất vọng tràn trề đề rồi phong trào cánh tả lại nổi lên và một số nước đã quay lại mô hình kinh tế nhà nước đóng vai trò chi phối (xã hội chủ nghĩa) từ đầu những năm 2000. Điển hình nhất là Venezuela với Tổng thống Hugo Chavez để rồi rơi vào khủng hoảng như hiện nay.</p><p>Kế đến là Brazil với Tổng thống Lula da Silva, tại vì hai nhiệm kỳ (2003–11), nhưng năm 2017 đã bị kết tội tham nhũng. Người kế nhiệm của ông đã bị phế truất khi đang tại vị vì tham nhũng vào năm 2016. Tuy nhiên, bà Rousseff vẫn được giữ quyền tham gia chính trị — trái ngược với quy định một tổng thống bị bãi nhiệm sẽ không thể tham gia chính trường trong tám năm. Điều này thể hiện màu sắc chính trị hay tranh giành quyền lực hơn là sự thực tâm muốn làm trong sạch bộ máy.</p><p>Mỹ La tinh là một điển hình của “lời nguyền tài nguyên”. Khi thiên nhiên quá ưu đãi thì động lực vươn lên cũng chẳng đáng là bao. Không ít người chỉ trông chờ vào những khoản trợ cấp của nhà nước để ăn chơi nhảy múa chứ không cần phải cố gắng nhiều.</p><p>Đây là mảnh đất màu mỡ cho chủ nghĩa dân túy với những lời hứa hão như: quét sạch tham nhũng, làm trong sạch bộ máy, mang lại hạnh phúc ấm no đi kèm với những khoản trợ cấp hay những chương trình phúc lợi ngay trước mắt mà thực chất chúng thường tăng thêm gánh nặng cho xã hội và làm nhụt chí phấn đấu của người dân.</p><p>Độc tài — dân túy — độc tài và nhà nước — thị trường — nhà nước, vòng tròn thất vọng gắn với tham nhũng và bất công cứ luân hồi để rồi các nước Mỹ La tinh cứ dẫm chân tại chỗ.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=8d9eb1025eb8" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 11: Trục trặc của mô hình dân chủ ở Ấn Độ]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-11-tr%E1%BB%A5c-tr%E1%BA%B7c-c%E1%BB%A7a-m%C3%B4-h%C3%ACnh-d%C3%A2n-ch%E1%BB%A7-%E1%BB%9F-%E1%BA%A5n-%C4%91%E1%BB%99-3657745af8e9?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/3657745af8e9</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:24:44 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:24:44.713Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Mahatma Gandhi cùng các cộng sự của ông đem lại nền độc lập cho Ấn Độ qua con đường đấu tranh hòa bình và bất bạo động vào năm 1947. Nền dân chủ của một nước Ấn Độ mới cũng bắt đầu từ đây. Tuy nhiên kết quả không như mong đợi do nhiều nguyên nhân, trong đó sự phân tầng/giai cấp trong xã hội và trình độ dân trí thấp là những nguyên nhân quan trọng.</p><p>Khi cố Thủ tướng Indira Gandhi phát động Cuộc cách mạng xanh vào kế hoạch năm năm lần thứ tư năm 1965 thì kỳ vọng của người dân là rất lớn. Tuy nhiên kết quả cải thiện kinh tế đã không như mong đợi.</p><p>Nguyên nhân là Chính phủ của bà Gandhi đã theo một mô hình tập trung và các chính sách thiếu vắng sự tham gia của khu vực kinh tế tư nhân. Sự trì trệ hay tăng trưởng dưới mức tiềm năng của Ấn Độ đã kéo dài trong bảy thập kỷ do tình trạng quan liêu và tham nhũng của bộ máy công quyền. Tình trạng phân tầng trong xã hội quả là một trở ngại rất lớn.</p><p>Khi Narendra Modi trở thành Thủ tướng mới và là người không thuộc giới “quý tộc” của Ấn Độ đã tạo ra những kỳ vọng rất lớn. Những kế hoạch cải cách rất tham vọng với mong mỏi đưa Ấn Độ trở thành một quyền lực thực sự trên thế giới với sức mạnh và sức hút lớn về kinh tế đã được đưa ra. Những kết quả kinh tế trong những năm gần đây quả là ấn tượng mà uy tín của Thủ tưởng Modi đang rất cao. Tuy nhiên, trở lực vẫn đang ở phía trước.</p><p>Ấn Độ có một lực lượng lao động đang tăng trưởng nhưng vốn có những vấn đề khó khăn lịch sử về giai tầng trong xã hội. Trong khi cuộc điều tra dân số gần đây ghi nhận khoảng ¾ người trưởng thành biết chữ, một tổ chức phi chính phủ đã thực hiện việc kiểm chứng về những người “biết chữ theo điều tra dân số” và phát hiện hơn một nửa không thể đọc được tên của thành phố điểm đến in trên thành xe buýt.</p><p>Thật khó để tiến vào những lĩnh vực sản xuất có giá trị gia tăng khi đại đa số người lao động không biết chữ. Mức độ quản trị nhà nước giảm, cơ sở hạ tầng yếu kém và nguồn cung điện gián đoạn khiến đất nước khó duy trì tăng trưởng kinh tế nhanh chóng mà không bị thiếu hụt, tắc nghẽn và lạm phát.</p><p>Vị Thủ tướng mới đã chấm dứt trợ cấp nhiên liệu và cho phép giá khí tự nhiên gia tăng. Ông có thể đạt được đôi chút tiến bộ trong việc chống tham nhũng thâm căn cố đế giữa các chính khách và quan chức chính phủ.</p><p>Nhiều chương trình xóa đói giảm nghèo chỉ hoạt động một cách yếu kém do nạn ăn cắp trong quản lý hành chính. Ông phải cải thiện những gì ông duy trì và thực hiện tiết kiệm để cải thiện cơ sở hạ tầng nhằm dễ dàng tạo ra nhiều việc làm hơn.</p><p>Giảm tệ nạn quan liêu có thể giúp Ấn Độ thu hút nhiều vốn FDI hơn — dòng vào FDI tính trên đầu người của Ấn Độ rất thấp — chỉ khoảng 20 USD một năm, hay chỉ bằng một phần ba so với Indonesia.</p><p>Tình trạng nổi dậy có vũ trang tràn lan trong phạm vi biên giới đất nước là một thách thức rất lớn. Các bộ tộc và những người theo cánh tả gọi là Maoists hay Naxalites đã ảnh hưởng hay kiểm soát gần một phần ba đất nước Ấn Độ, nhất là ở vùng phía Đông giàu khoáng sản. Nếu không giải quyết những nhóm này thì thật khó lòng đạt được tăng trưởng nhanh và bền vững.</p><p>Ưu điểm của Ấn Độ là chính phủ có thể và quả thật đã thực hiện sự thay đổi một cách hòa bình thông qua bầu cử, chứ không phải thông qua thanh trừng hay bạo lực. Vấn đề của Ấn Độ là giới quyền thế lâu đời thường làm cho, ngay cả một chính phủ được bầu cử chân thành, cũng khó đạt được nhiều tiến bộ. Thách thức lớn nhất của Ấn Độ là việc có được sự tập trung cần thiết về nguồn lực và sự thống nhất trong xã hội để đưa nước này cất cánh.</p><p>Một vài tham chiếu và vấn đề đáng suy ngẫm:</p><p>Năm 1960, GDP bình quân đầu người của Ấn độ cao hơn Trung Quốc 58%, nhưng đến năm 2016 chỉ bằng 27% của Trung Quốc. Câu hỏi đặt ra là con đường đi lên trì trệ của Ấn Độ so với việc tạo ra bao nhiêu sóng gió cho xã hội với cách cai trị cứng rắn của Trung Quốc thì cái nào tốt hơn?</p><p>Đầu thập niên 1980, GDP bình quân đầu người của Ấn Độ, Trung Quốc và Việt Nam tương đương nhau. Sau ba thập niên cải cảch, Việt Nam cũng chỉ đạt được mức tăng trưởng nhỉnh hơn chút đỉnh Ấn Độ với bao khó khăn và trì trệ (4,5 lần so với 4,2 lần). So với Trung Quốc, chúng ta chỉ bằng ¼ họ mà thôi.</p><p>Cuối cùng, Ấn Độ là một ví dụ cho thấy lập luận cho rằng các nước thuộc hệ thống thuộc địa của Anh thành công hơn hệ thống thuộc địa của các nước khác như Hà Lan, Pháp và Tây Ban Nha là không thuyết phục.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=3657745af8e9" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 10: Myanmar — Sau cơn mưa vẫn là hạn hán]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-10-myanmar-sau-c%C6%A1n-m%C6%B0a-v%E1%BA%ABn-l%C3%A0-h%E1%BA%A1n-h%C3%A1n-74d50df4372d?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/74d50df4372d</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:23:37 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:23:37.375Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Suốt năm thập kỷ giới quân đội cầm quyền (1962–2011), Myanmar là quốc gia không được định dạng về thể chế. Bản Hiến pháp 2008 chính thức thiết lập mô hình thể chế đại nghị cho Myanmar, với Quốc hội lưỡng viện, và Tổng thống chịu sự kiểm soát của Quốc hội. Dù còn nhiều tranh cãi, cuộc bầu cử 2010 đưa Myanmar tiến những bước đầu tiên trên con đường dân chủ hóa. Nhưng phải đến 2015, quốc gia này mới có một chính quyền dân sự thực sự là kết quả của một cuộc bầu cử dân chủ. Tuy nhiên, những gì diễn ra sau đó cho thấy, dù người dân Myanmar đã được trực tiếp lựa chọn lãnh đạo đất nước, một cấu trúc thể chế với khả năng dung nạp vẫn còn là giấc mơ xa vời ở quốc gia vốn bí ẩn này.</p><p>Chính quyền dân cử nhanh chóng rơi vào vòng xoáy củng cố quyền lực. Nhân sự chính quyền cũ được thay thế bởi những lực lượng thân tín của Đảng cầm quyền. Những quyền tự do căn bản bị vi phạm. Lợi ích và tiếng nói của các nhóm thiểu số bị coi nhẹ. Lãnh tụ tinh thần của chính quyền hiện tại, bà Aung San Suu Kyi, vấp phải nhiều chỉ trích không chỉ ở trong nước mà cả trên bình diện quốc tế. Điều người ta lo ngại không phải là sự trở lại của chính thể độc tài. Đáng lo ngại hơn — đó là nguy cơ chính quyền trở thành công cụ của sự chuyên quyền dựa trên đa số — nỗi khiếp sợ của các nhóm thiểu số và yếu thế, một diễn tiến lệch lạc của tiến trình dân chủ hóa.</p><p>Những gì đang diễn ra ở Myanmar không phải điều gì mới mẻ. Từ những năm 1990s, nhà chính trị học Jack Snyder (Đại học Columbia) đã lý giải những kịch bản xấu của việc chuyển đổi “shock” sang dân chủ. Theo đó, thứ nhất, khi tiến trình dân chủ hóa diễn ra quá nhanh thì nền tảng thể chế sẽ không kịp trưởng thành cùng tốc độ thay đổi chính trị. Điều này khiến các lãnh đạo mới giảm lòng tin vào chất lượng thể chế, luôn lo ngại các lãnh đạo cũ và nguy cơ bị lật đổ. Vì vậy, họ sẽ buộc phải tìm cách củng cố quyền lực nhằm bảo đảm vị trí của mình trong trật tự mới. Thứ hai, những thay đổi nhanh chóng trong một XH bị phân hóa cao độ về sắc tộc, chủng tộc sẽ khiến các nhóm sắc/chủng tộc tìm mọi cách để kiểm soát chính quyền. Điều này không chỉ khiến mâu thuẫn XH gia tăng mà còn có thể đẩy chính quyền rời xa hơn các nguyên tắc dân chủ nền tảng. Thứ ba, khi nhu cầu XH tăng nhanh trong khi năng lực quản trị công còn yếu thì cả các nhà lãnh đạo và dân chúng đều dễ dàng chấp nhận một hình thức chuyên quyền nào đó. Tất cả những yếu tố này hội tụ lại sẽ khiến một quốc gia rời xa giấc mơ dân chủ.</p><p>Thực tế ở Myanmar cho thấy khả năng dung nạp còn rất hạn chế của thể chế chính trị — một yếu tố then chốt dẫn đến bất ổn chính trị -XH. Việc thiết lập một cấu trúc thể chế dựa trên nguyên tắc “Tản quyền” cùng cuộc bầu cử tự do để chọn ra lãnh đạo đất nước không đồng nghĩa với khả năng dung nạp các lợi ích và quan điểm vốn đa dạng. Myanmar sẽ còn phải cần rất nhiều thời gian và nỗ lực để các chuẩn mực thể chế có thể bén rễ và vận hành ổn định trong một XH mà người dân vẫn chưa thể từ bỏ các nếp nghĩ, thói quen hành xử chấp nhận, thậm chí đề cao sự chuyên quyền.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=74d50df4372d" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 9: Malaysia — Trở lại để sửa sai của “nhà vua"]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-9-malaysia-tr%E1%BB%9F-l%E1%BA%A1i-%C4%91%E1%BB%83-s%E1%BB%ADa-sai-c%E1%BB%A7a-nh%C3%A0-vua-18216ca5ddf2?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/18216ca5ddf2</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:22:16 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:22:16.549Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Khi gần bước sang tuổi 93, ông Mahathir Mohamad đã chính thức quay lại chính trường và trở thành Thủ tướng thứ 7 của Malysia. Ý kiến cho rằng đó là sự thành công của nền dân của Malaysia là khá phổ biến. Tuy nhiên, nhìn lại cả một quá trình đây chính là sự thất bại của chính ông Mahathir người được xem là cha đẻ hay kiến trúc sư trưởng của quá trình hiện đại hóa Malaysia và trục trặc trong mô hình phát triển của Malysia dựa vào người Malai. Kết quả của nó là các quan chức tham nhũng với các mối quan hệ thân hữu.</p><p>Ông Mahathir đã tham gia vào các hoạt động chính trị kể từ khi người Nhật không còn chiếm đóng Malaysia và lần lượt vươn lên trở thành Thủ tướng lâu đời nhất của Malaysia (từ năm 1981–2003). Ông là người đóng vai trò quyết định trong việc lựa chọn người kế nhiệm Abdullah Ahmad Badawi (2003–09) cũng như tạo dựng các nền tảng để Najib Razak trở thành vị thủ tướng thứ 6 của Malaysia (2009–2018). Đây là hai nhân vật trưởng thành trong các nội các của ông Mahathir.</p><p>Quyển sách đầu tiên với tiêu đề “Thế lưỡng nan của người Malai” của ông Mahathir viết năm 1970 đã thiết lập tầm nhìn và chiến lược phát triển cho Malaysia trong mấy chúc năm qua. Trong đó ông lập luận sự cân bằng phải đạt được giữa sự hỗ trợ của chính phủ đối với người Mã Lai để lợi ích kinh tế của họ không bị chi phối bởi người Hoa.</p><p>Trở lại thời điểm khi mới độc lập từ thuộc địa của Anh vào năm 1963, Malaysia thuộc nhóm quốc gia giàu trong khu vực (xếp sau Singapore, cao gấp rưỡi Hàn Quốc và Đài Loan).</p><p>Tuy nhiên, với sự chi phố của chủ nghĩa dân tộc, dưới con mắt của những người điều hành chính phủ là người Malai thì việc nền kinh tế chủ yếu nằm trong tay người Hoa là không thể chấp nhận. Do vậy, trong Chính sách Kinh tế mới được giới thiệu năm 1969 đã chủ ý ưu tiên và nâng đỡ vai trò của người Malai (chiếm đa số). Một cách cụ thể hơn, các chính phủ do người Malai quản lý đã tạo các điều kiện ưu ái để các doanh nghiệp của người Malai phát triển và tạo ra những tỷ phú của người Malai.</p><p>Từ đầu thập niên 1980, lấy cảm hứng từ sự thành công của Nhật Bản và Hàn Quốc, dưới sự điều hành của “kiến trúc sư trưởng” Mahathir, Chính phủ Malaysia đã tham gia tích cực hơn vào các chính sách kinh tế. Tập trung phát triển các ngành công nghiệp nặng và chế tạo như sắt thép, xi năng, ô tô … được ưu tiên.</p><p>Sau một thập kỷ, loại trừ xi măng, các ngành còn lại đều không đạt kết quả như kỳ vọng và tiến trình tư nhân hóa được triển khai. Tiến trình tư nhân hóa này có chủ đích tạo ra những doanh nhân thành công hay những tỉ phú người Malai.</p><p>Hãng sản xuất xe hơi Proton có thể xem là tâm huyết lớn nhất của ông Mahathir, nhưng đã không thành công và khi ông thôi chức vào năm 2003 thì người kế nhiệm đã không còn tin vào sự thành công của ngành công nghiệp ô-tô của Malaysia nên không ủng hộ nữa.</p><p>Năm 1991, ông Mahathir đã đưa ra tầm nhìn 30 năm cho Malaysia với mục tiêu năm 2020 trở thành một nước phát triển toàn diện. Chiếu theo phân loại của Liên hiệp Quốc, các quốc gia có GDP bình quân người $12,615 trở lên được xếp nhóm có thu nhập cao, thì khả năng vào năm 2020, Malysia có thể chạm ngưỡng này.</p><p>Malaysia đang xếp khoảng 50 về GDP-PPP bình quân đầu người (Việt Nam là 129), 59 về chỉ số phát triển con người (Việt Nam là 115). Tuy nhiên, so với Hàn Quốc và Đài Loan thì Malaysia kém hơn hẳn và tình trạng bất bình đẳng của Malysia rất cao (xếp 31 toàn cầu) và con số này của Việt Nam là 102.</p><p>Có hai vấn đề đối với chính phủ của ông Mahathir. Thứ nhất, tình trạng tham nhũng và quan hệ thân hữu. Việc ưu tiên cho các doanh nghiệp người Malai của chính phủ do người Malai chi phối là mảnh đất màu mỡ cho tham nhũng và các quan hệ thân hữu.</p><p>Thứ hai, trấn áp các lược lượng đối lập bằng những biện pháp mạnh mẽ là điều mà Mahathir cũng như những người kế nhiệm của ông đã làm. Điển hình nhất là việc Mahathir bãi miễn sau đó bỏ tù phó thủ tướng Anwar Ibrahim người trước đó được chọn là người kế nhiệm ông.</p><p>Trên thực tế tham nhũng và đặc quyền đặc lợi là một vấn nạn rất lớn của Chính phủ Malaysia hiện nay. Kể từ khi thôi chức vào năm 2003 đến khi quay lại Chính trường, ông Mahathir đã thường xuyên và liên tục có những hoạt động chỉ trích những người kế nhiệm, đặc biệt là các cáo buộc tham nhũng và đến khi chịu không nổi thì ông quay lại chính trường để liên minh với đối thủ lớn nhất Anwar Ibrahim nhằm phế truất thủ tướng Najib Razak, người là con trai lớn nhất của Thủ tướng thứ hai và là cháu của thủ tướng thứ ba của Malaysia.</p><p>Theo kịch bản chính trị hiện tại, người kế nhiệm Mahathir rất có thể là Anwar Ibrahim. Nếu thực sự điều này xảy ra thì không biết ông Anwar sẽ ứng xử như thế nào với bộ máy được thiết kế bởi ông Mahathir và đã làm cho ông lên bờ xuống ruộng nhiều lần?</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=18216ca5ddf2" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 8: Nền dân chủ Thái Lan]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-8-n%E1%BB%81n-d%C3%A2n-ch%E1%BB%A7-th%C3%A1i-lan-570c6d23d87d?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/570c6d23d87d</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:21:13 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:21:13.041Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>“Đảo chính” là một đặc sản của chính trị Thái hiện đại. Đã có tất thảy 19 cuộc đảo chính để thay đổi chính quyền kể từ khi nền Quân chủ lập hiến được thiết lập năm 1932. Thực tế này phản ánh hai nét đặc thù thể chế Thái: (i) vai trò đặc biệt của Quân đội; và (ii) sự vận hành độc lập, bất chấp bất ổn chính trị của nền hành chính Thái.</p><p>Khác với ý niệm phổ biến theo truyền thống Weber về Quân đội trong nhà nước hiện đại, quân đội Thái vốn sẵn niềm tin họ là người bảo vệ đất nước, có thể can thiệp khi cần để đưa sự vận hành của cỗ máy nhà nước trở lại trật tự. Niềm tin này khiến QĐ trở thành một chủ thể của quyền lực công, chứ không đơn giản chỉ là công cụ của QL công. Vì thế, phần lớn thời gian trong thế kỷ 20, chính quyền Thái nằm dưới sự kiểm soát của QĐ. Cũng vì thế, họ trở thành mối đe dọa lớn nhất cho việc du nhập một mô hình thể chế dung nạp.</p><p>Các nỗ lực dân chủ hóa đc khởi động từ những năm 70s của thế kỷ 20 nhưng gặp phải rất nhiều trở ngại. Cho đến đầu những năm 90s, giới tướng lĩnh QĐ và tầng lớp quan chức hành chính cùng chia sẻ quyền lực trong cấu trúc chính trị Thái. Người ta gọi giai đoạn này Thái có một nền “DC nửa mùa — Half Democracy”. “Hiến pháp 1997” đặt nền tảng thể chế DC hiện đại, giúp Thái được công nhận là một nước DC. Thế nhưng, bối cảnh thể chế mới lại dẫn đến hai hệ lụy không mong muốn: (i) sự xuất hiện của các chính khách thắng cử nhờ rải tiền “mua” phiếu, như Banharn Silpa-archa; (ii) tạo điều kiện cho các ứng viên dân túy, điển hình là Thaksin, chuyên quyền.</p><p>Thaksin là đại diện tiêu biểu cho xu hướng dân túy, giành được quyền lực nhờ sức mạnh của số đông dân chúng. Tuy nhiên, khi nắm giữ QL, ông lại có xu hướng quá ủng hộ người nghèo, đe dọa lợi ích của giới trung lưu và giàu có, có biểu hiện xâm phạm các nguyên tắc thể chế — những yếu tố giúp ông có được QL. Cũng bởi vậy, ông buộc quân đội Thái lại phải hành động.</p><p>Những gập ghềnh trong việc du nhập mô hình DC ở Thái cho thấy những trở lực truyền thống không nhỏ. Đó là những cấu trúc QL, cả hiện và ẩn, vốn không dễ từ bỏ địa vị và lợi ích của mình để nhường chỗ cho một thể chế dung nạp và dung hòa các quan điểm và lợi ích đa dạng. Bất ổn chính trị cũng đặt ra nhu cầu về sự phát triển XH để có được những chính khách biết từ bỏ ham muốn chuyên quyền cố hữu và tuân thủ các chuẩn mực thể chế.</p><p>Quan sát nền DC ở Thái thì thấy, kể cả khi có được một khung khổ thế chế hiện đại, việc giúp nó vận hành “như ở Tây” trong bối cảnh Đông Á là điều ko đơn giản. Điều tương tự cũng đang diễn ra tại Cambodia và Myanma! Tuy nhiên, người Thái cũng tạo ra sự khác biệt: bất chấp những bất ổn chính trị, đất nước vẫn phát triển.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=570c6d23d87d" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 7: Câu chuyện Đài Loan]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-7-c%C3%A2u-chuy%E1%BB%87n-%C4%91%C3%A0i-loan-44570d07e9f8?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/44570d07e9f8</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:20:17 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:20:17.635Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Đã có đến 39 năm thiết quân luật ở Đài Loan (1948–1987) và điều đáng ngạc nhiên là trong giai đoạn này, kinh tế Đài Loan đã có những bước tiến ngoạn mục nhờ việc thúc đẩy vai trò của khu vực tư nhân và hạn chế vai trò của các DNNN.</p><p>Nền kinh tế Đài Loan phát triển dựa trên các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Trong giai đoạn đầu, Chính quyền của Tưởng Giới Thạch cũng có kế hoạch xây dựng và phát triển các DNNN được vận hành bởi những người theo Chính quyền đến từ Trung hoa Đại lục.</p><p>Tuy nhiên sau đó, Chính quyền Đài Loan đã để cho khu vực doanh nghiêp tư nhân phát triển mà một phần đáng kể được thành lập bởi những người Đài Loan sở tại sau khi bị đẩy ra khỏi khu vực công.</p><p>Điều này, vô hình trung đã giảm dần vai trò của các DNNN. Ngày nay, các doanh nghiệp tư nhân trở thành trụ cột của nền kinh tế hơn 23 triệu dân với GDP theo sức mua tương đương gần 1.200 tỉ đô-la Mỹ, đứng thứ 22 toàn cầu và gấp hai lần Việt Nam. GDP bình quân đầu người theo sức mua tương đương của Đài Loan hiện đã trên 50.000 đô-la Mỹ, đứng thứ 19 toàn cầu và gấp 8 lần Việt Nam và còn cao hơn cả Nhật Bản và Hàn Quốc hiện nay.</p><p>Trong giai đoạn thiết quân luật, Đài Loan được vận hành bởi một chính phủ chuyên chế của Quốc Dân Đảng và các phong trào dân chủ thường xuyên bị đàn áp. Tuy nhiên, Đài Loan đã có sự chuyển biến nhanh chóng kể từ khi bãi bỏ tình trạng thiết quân luật vào năm 1987. Các tầng lớp khác cùng đã quyết liệt lên tiếng đòi hỏi quyền của mình.</p><p>Tiến trình dân chủ tương đối trật tự đã diễn ra ở đó. Giống như Hàn Quốc, sự phát triển của Đài Loan ngày nay dựa trên sự hài hòa của ba trụ cột — nhà nước — khu vực kinh doanh — khu vực dân sự.</p><p>Tưởng Giới Thạch có vai trò lớn trong việc tạo ra các nền tảng của Đài Loan ngay nay. Tuy nhiên, những việc làm trong quá khứ của ông cũng đang bị xét lại và gần đây nhất là các nhà lập pháp Đài Loan đang tranh luận về việc dỡ bỏ đài tưởng niệm Tưởng Giới Thạch ở trung tâm Đài Bắc.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=44570d07e9f8" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 6: Độc tài đỏ, độc tài xanh rồi đến dân chủ hỗn độn ở Indonesia]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-6-%C4%91%E1%BB%99c-t%C3%A0i-%C4%91%E1%BB%8F-%C4%91%E1%BB%99c-t%C3%A0i-xanh-r%E1%BB%93i-%C4%91%E1%BA%BFn-d%C3%A2n-ch%E1%BB%A7-h%E1%BB%97n-%C4%91%E1%BB%99n-%E1%BB%9F-indonesia-c3b4ee3ed57f?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/c3b4ee3ed57f</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:19:20 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:19:20.361Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Sau hơn 7 thập kỷ kể từ khi giành được độc lập vào năm 1945, Indonesia đã trải qua 20 năm lãnh đạo của Tổng thống Sukarno ngả về mô hình xã hội chủ nghĩa, 32 năm với Tổng thống Suharto và hơn hai thập kỷ theo mô hình dân chủ đại chúng với nhiều thác ghềnh.</p><p>Phải mất gần hai thập kỷ, Indonesia mới có thể chọn một vị tổng thống dân sự thông qua bầu cử đúng nghĩa với nhiều kỳ vọng. Tuy nhiên, mọi chuyện vẫn đang ở phía trước.</p><p>Trong hai thập kỷ lãnh đạo Indonesia theo mô hình “dân chủ có chỉ đạo”, tham gia “lãnh đạo thế giới” và xây dựng sự sùng bái cá nhân, Tổng thống Sukarno — người lãnh đạo cuộc cách mạng để giành độc lập của Indonesia đã tạo ra sự chán ghét của dân chúng do kinh tế đình trệ và nhiều vấn đề xã hội nên đã bị phế truất bởi Tướng Suharto.</p><p>Giống như Park Chung-hee, Suharto lên nắm quyền ở Indonesia sau một cuộc đảo chính quân sự vào năm 1966 và ông tại vị 32 năm. Di sản của ông để lại là một nước Indonesia mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình và nhiều bất ổn với cấu trúc thể chế mang nặng tính khai thác do ảnh hưởng của chủ nghĩa thân hữu.</p><p>Khác với chính phủ của Tổng thống Park Chung-hee ở Hàn Quốc, chính phủ của Suharto đã không nhất quán trong việc chọn đường hướng phát triển.</p><p>Giai đoạn đầu, chính sách hướng về xuất khẩu được đề xuất bởi nhóm những nhà kinh tế Indonesia được đào tạo tại Đại học UC Berkeley Hoa Kỳ (thường được gọi là “Berkeley Mafia”) đã được triển khai và mang lại kết quả.</p><p>Tuy nhiên vào giữa thập niên 1970, Suharto lại ngả sang chính sách thay thế nhập khẩu phát huy tinh thần dân tộc của nhóm theo chủ nghĩa dân tộc với sự ảnh hưởng rất lớn của những thành viên trong gia đình Tổng thống. Hậu quả,nền kinh tế Indonesia đã gặp rắc rối.</p><p>Đến giữa thập niên 1980, kinh tế Indonesia rơi vào khó khăn khi giá dầu giảm thì Suharto lại quay lại với nhóm Berkeley, nhưng khi kinh tế phục hồi thì nhóm theo chủ nghĩa dân tộc lại thắng thế.</p><p>Trên thực tế, các chính sách của chính quyền Suharto bị ảnh hưởng và chi phối bởi các nhóm thân hữu và gia đình ông ta. Kết quả là không có sự cạnh tranh lành mạnh trong quá trình phân bổ nguồn lực và ra quyết định.</p><p>Hơn thế, chính sách bàn tay sắt của Suharto đã bóp nghẹt sự phản kháng hay tiếng nói của công chúng trong một thời gian dài.</p><p>Hậu quả của nó là một nền kinh tế phát triển lệch lạc chỉ có những người trong liên minh thân hữu của Tổng thống và một số quan chức cao cấp được hưởng lợi, trong khi người dân thì cảm thấy bất mãn. Sau cuộc khủng hoảng tài chính trong khu vực năm 1997–1998, Tổng thống Suharto đã phải từ chức với một di sản rất bi đát cho Indonesia.</p><p>Tuy có một số cải thiện, nhất là tiến trình dân chủ hóa một cách sâu rộng hơn từ thời hậu Shuharto. Tuy nhiên, tính khai thác trong thể chế ở Indonesia vẫn rất lớn.</p><p>Thêm vào đó, tiến trình dân chủ hóa ở Indonesia cũng gặp phải những trục trặc và không có gì để đảm bảo rằng nền dân chủ của đất nước này có thể kỷ luật những chính khách tham nhũng.</p><p>Sự kiện đa số người Indonesian đã bầu chọn ứng viên từ một gia đình nghèo “Jokowi” Widodo, chứ không phải một vị tướng về hưu vốn là con rể của Suharto và những tỷ phú ủng hộ ông, cho thấy có một niềm hy vọng.</p><p>Khả năng lực lượng an ninh Indonesia kiểm soát và xoa dịu các nhóm tôn giáo cực đoan cũng có nhiều hứa hẹn. Không như miền Nam Thái Lan, họ đã xoay trở để giải quyết được cuộc xung đột kéo dài ở tỉnh Aceh.</p><p>Nếu dựa vào những bối cảnh này, và vị tổng thống đương nhiệm có thể đạt được những mục tiêu then chốt trong chương trình đề ra thì tương lai ở Indonesia xem ra tốt hơn hầu hết các nước khác. Tuy nhiên, khả năng có đạt được điều này hay không vẫn đang còn ở phía trước. Giải quyết những trục trặc cố hữu của một thể chế rất nặng tính khai thác ở Indonesia là điều không hề đơn giản.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=c3b4ee3ed57f" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Phần 5.1: Thể chế dung nạp — Dang Nguyen]]></title>
            <link>https://medium.com/@binhnguyen_236/ph%E1%BA%A7n-5-1-th%E1%BB%83-ch%E1%BA%BF-dung-n%E1%BA%A1p-dang-nguyen-525e5e8d303e?source=rss-6f271a07e018------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/525e5e8d303e</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Binh Nguyen]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 May 2018 08:18:12 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-05-27T08:18:12.622Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><a href="https://www.facebook.com/dang.nguyenvan.7?hc_ref=ARQRYmqBg43PqdfQiWXjeyxjwj0a1D_YPQ_oXtjQUt9Vo2U-tVgZ9P25bKSwNiaIqC4">Dang Nguyen</a> is with <a href="https://www.facebook.com/HUYNHTHEDU?hc_ref=ARQRYmqBg43PqdfQiWXjeyxjwj0a1D_YPQ_oXtjQUt9Vo2U-tVgZ9P25bKSwNiaIqC4">Huỳnh Thế Du</a>.</p><p><a href="https://www.facebook.com/dang.nguyenvan.7/posts/10214229969836474">May 17 at 12:33pm</a> ·</p><p>ĐIỂM NHẤN THỂ CHẾ</p><p>Các tút gần đây anh đã mô tả sự vận động ở mỗi quốc gia riêng lẻ. Có lẽ cần tiến thêm bước nữa là đặt tất cả các quốc gia Đông Á dưới một lăng kính so sánh thể chế. Sẽ hữu ích hơn nếu ta khái quát được những điểm giống, khác nhau, và mối liên hệ giữa chúng với những thành công hay thất bại ở mỗi quốc gia trong hành trình tiến đến thịnh vượng.</p><p>Một điểm dễ thấy nhất là sự thành công của Nhật thời Minh Trị, Hàn thời ông Park, hay Singapore thời ông Lý đều gắn với mức độ chuyên quyền khá ghê gớm của các lực lượng dẫn dắt nhà nước và XH. Tinh thần dân tộc chủ nghĩa đã được khơi gợi và trở thành bệ đỡ cho tính chính danh của xu hướng tập trung quyền lực cùng các “bàn tay sắt”. Tuy nhiên, sau một thời gian vận động và phát triển thì cấu trúc chuyên quyền đó bị thách thức bởi các lực lượng mới xuất hiện trong XH. Thực tế ứng xử thể chế ở mỗi quốc gia là khác nhau, dẫn đến những hệ quả rất khác nhau. Ngược lại, sự “đì đẹt” của Philipine có vẻ như có mối liên hệ với mô hình Dân chủ và sự thiếu vắng tinh thần dân tộc chủ nghĩa như ta thấy ở Nhật, Hàn, hay Singapore.</p><p>“Thể chế dung nạp” là một cách tiếp cận cho các ứng xử đối với các lực lượng mới xuất hiện sau một thời kỳ đạt được các thành tựu Kinh tế — Xã hội. Tuy nhiên, dù nguyên tắc chung là “dung nạp” nhưng sẽ ko có một mô hình chung cho mọi quốc gia. Tức là của nhà ông nào thì ông nấy phải lo thôi!</p><p><a href="https://www.facebook.com/dang.nguyenvan.7?hc_ref=ARTgIvDfCBm2CZqqjx3Iy1vlNL_uHTywlW1WFosb05UKIek9-p4v8mQ2l3LLx4Q9SjY">Dang Nguyen</a> is with <a href="https://www.facebook.com/HUYNHTHEDU?hc_ref=ARTgIvDfCBm2CZqqjx3Iy1vlNL_uHTywlW1WFosb05UKIek9-p4v8mQ2l3LLx4Q9SjY">Huỳnh Thế Du</a>.</p><p><a href="https://www.facebook.com/dang.nguyenvan.7/posts/10214234196942149">May 18 at 5:02am</a></p><p>THỂ CHẾ DUNG NẠP</p><p>Quan điểm xuyên suốt các tút của anh là đề cao “Thể chế dung nạp”. Tuy nhiên, điều chưa rõ ràng là ý anh muốn nói đến “Thể chế chính trị” hay “Thể chế hành chính”. Dù liên hệ mật thiết với nhau nhưng giữa hai lĩnh vực vẫn có những ranh giới rõ ràng. Thực tế Đông Á cho thấy sự thịnh vượng của quốc gia không nhất thiết phụ thuộc vào “Thể chế chính trị dung nạp — tức là chấp nhận sự đa dạng về quan điểm, tư tưởng, hay các chủ thể chính trị”, mà trước hết nhờ vào sự dung nạp của “Thể chế hành chính — tức là một hệ thống giảm thiểu ảnh hưởng của các mối liên hệ thân hữu và chính trị, vận hành dựa trên nguyên tắc khoa học, hướng đến hiệu quả”.</p><p>Hiến pháp 1889 của Nhật đã cho phép sự tập trung quyền lực cao độ: Vua Nhật nắm mọi quyền về Hành chính trong khi Quân đội thuộc quyền kiểm soát của tầng lớp quý tộc Samurai. Vai trò của các Đảng chính trị rất mờ nhạt — tức là có phần không dung nạp về chính trị. Thế nhưng Nhật lại có một hệ thống hành chính hiện đại, hiệu quả- được lý giải là do kế thừa các ưu điểm của quân đội do tầng lớp Samurai đã được chuyển sang làm hành chính từ trước Minh Trị. Sau thế chiến 2, thể chế chính trị (e.g. hệ thống bầu cử) Nhật tiếp tục không dung nạp khi tạo điều kiện cho sự thống trị của Đảng LDP trong nhiều thập kỷ. Dù vậy, hệ thống hành chính của Nhật vẫn rất hiệu quả nhờ sự dung nạp dựa trên năng lực nhân sự chứ ko phải yếu tố chính trị. Điều tương tự xảy ra với Singapore khi sự thống trị của Đảng PAP không dẫn đến hệ lụy cho nền hành chính. Cả Nhật và Sing đều là kiểu mẫu về “Meritocracy — thể chế hành chính trọng người tài”.</p><p>Ngược lại, thể chế chính trị Philipine lại có thể cho phép sự đa dạng các quan điểm, tư tưởng khác nhau (DC kiểu Mỹ). Thế nhưng, hệ thống hành chính lại có biểu hiện không dung nạp khi Tổng thống có thể ảnh hưởng lãnh đạo Quốc hội, đặc biệt nền hành chính bị chi phối mạnh bởi yếu tố chính trị. Tham nhũng là hệ quả của một thể chế dung nạp về chính trị nhưng lại ko dung nạp về hành chính???</p><p>Dễ thấy là mô hình của Đảng LDP ở Nhật và Đảng PAP ở Singapore có thể gây chú ý. Cụ thể hơn, một thể chế chính trị nhất nguyên nhưng nếu dung nạp về hành chính — tuyển dụng, bổ nhiệm, đề bạt dựa trên năng lực (Meritocracy), thì vẫn có thể thành công (ngắn hạn). Đến đây, lại phụ thuộc vào yếu tố tinh thần dân tộc của tầng lớp tinh hoa — chất xúc tác cho sự thành công của cải cách Minh Trị ở Nhật và Singapore dưới thời ông Lý Quang Diệu. Tuy nhiên, về lâu dài thì cần có một thể chế dung nạp cả chính trị và hành chính, mà Indonesia hiện nay có thể là mẫu hình.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=525e5e8d303e" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>