<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Enes Talha Elbüz on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Enes Talha Elbüz on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@enestalhaelbuz?source=rss-1758330e038d------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*2hfD_k36Uottvch5RpMBVA.jpeg</url>
            <title>Stories by Enes Talha Elbüz on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@enestalhaelbuz?source=rss-1758330e038d------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Thu, 19 Nov 2026 17:30:53 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@enestalhaelbuz/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Moskova Notlarım II]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/moskova-notlar%C4%B1m-ii-90a777567b88?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/90a777567b88</guid>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[tecrübe]]></category>
            <category><![CDATA[moskova]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 14 Jan 2024 17:52:51 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2024-01-14T17:52:51.670Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*uio0L-7N5vLJvcTfKdB42w.jpeg" /><figcaption><strong>Moskova Nehri / 10.09.2023</strong></figcaption></figure><p>Tekrardan Merhabalar!</p><p>Geçtiğimiz senenin nisan ayında Moskova’daki 6 aylık tecrübelerimi anlattığım bir yazı kaleme almıştım.</p><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/moskova-notlar%C4%B1m-i-390c22dab95">Moskova Notlarım I</a></p><p>2024 Ocak ayı itibariyle buradaki serüvenim hemen hemen bir buçuk yılını doldurmaya yaklaştı ve ikinci bir yazı kaleme alma ihtiyacı hasıl oldu. Önceki yazımda üniversite hayatından eğitime, iklimden toplumsal hayata kadar farklı alanlarla ilgili gözlemlerimi aktarmıştım. Bu yazımda, iklim ve üniversite hayatına dair ufak bir giriş yaptıktan sonra toplumsal ve sosyal hayat ile alakalı çarpıcı ve detaylı bilgiler vermeye çalışacağım.</p><p>Öncelikli olarak, bu yazıyı yazdığım ocak ayının ilk günlerinden beri iliklerimize kadar bizi donduran <strong>çetin Rus kışıyla ve iklimle başlayalım.</strong> Geçen sene olduğu gibi bu sene de yeni yıl bizi dehşet verici soğuklar ile karşıladı. Ocak ayının başlaması ile birlikte hava sıcaklığı ani bir düşüşle <strong>-25, -27</strong> derecelere kadar indi. Kaldı ki hissedilen sıcaklığın yer yer <strong>-30, -35</strong> derecelere kadar düştüğü bile oluyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/576/1*R6tthOwnrYSimRtRwsa0pA.jpeg" /><figcaption><strong>Ocak 1–5 tarihleri arasındaki Moskova’daki hava durumu</strong></figcaption></figure><p>Artık soğukluk algımın değiştiğini bile söyleyebilirim. -15 ve aşağı dereceler benim için yeni soğuk eşiği iken eğer hava sıcaklığı 0 ila -10 derece arasında ve rüzgar da yoksa <strong>“gayet makul”</strong> diye tanımlıyorum. Bu soğuk hava şartlarında da dışarı çıkıp gezmek çok olası bir seçenek olmuyor. Çünkü, belli bir raddeden sonra soğuk gerçekten dayanması zor bir hal alıyor. Bu iklim koşullarında yaşayan biriyseniz kaliteli kışlık giyeceklere muhakkak ihtiyacınız oluyor veya ekstra önlemler almak zorunda kalıyorsunuz (termal içlikler, büyük ebatta atkılar, şallar vs.). <strong>Rusya’da yılbaşı tatili 1 hafta sürüyor. 1 Ocak yeni yılın ilk günü ile başlayan tatil 7 Ocak’a kadar (Ortodokslar’da Christmas Bayramı) devam ediyor.</strong> Akabinde mesai ve eğitim kaldığı yerden devam ediyor. Ruslar genellikle yılbaşı tatilinde memleketlerine dönüp yılbaşını aileleriyle birlikte geçirmeyi tercih ediyorlar. Diğer bir seçenek ise ülkenin güneyindeki kesimlere veya başka ülkelere seyahat ederek soğuktan uzağa kendilerini atmaya çalışıyorlar. Aslında bu anlattıklarıma bakarak Ruslar için tatilin neden vazgeçilmez olduğunu anlayabilirsiniz. Kastettiğim yılbaşı tatili değil, yaz tatilinden bahsediyorum. Evet! <strong>Rus mantalitesinde yaz tatili planı vazgeçilmezdir ve kolay kolay bundan taviz de vermezler.</strong> <strong>Bunun nedeni, kış mevsiminin çok uzun sürmesi ve bununla beraber soğuğa çok fazla maruz kalınması ve senenin büyük çoğunluğunda güneş ışığından mahrum kalınması. </strong>Haliyle insanlar da belli bir süreliğine de olsa sıcak memleketlere veya bölgelere giderek güneşten maksimum verim almaya çalışıyorlar.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*APYrh0kICLHyJXEi2D8FZA.jpeg" /></figure><p><strong>Bu noktada Türkiye, Rus turistlerin vazgeçilmez destinasyonlarından biri.</strong> Hizmet kalitesi, coğrafi yakınlık, fiyat-performans dengesi Türkiye’yi avantajlı konuma getiren birkaç faktör. Fakat; belirtmekte fayda var ki Türkiye’deki ekonomik dalgalanma Rus turistlerin de tatil için tercihlerini yeniden gözden geçirmesine sebep oluyor. Geçtiğimiz sene artan tur fiyatlarından dolayı tercihini başka ülkelerden yapan turist sayısı da bir hayli fazlaydı. Ruslar için Mısır, BAE, Tayland, İtalya ve İspanya ise tercih edilen diğer tatil destinasyonları. Yurtdışına seyahat edemeyen Ruslar ise yurtiçinde farklı şehirlerde tatil yapmayı tercih ediyorlar. Zaten bu noktada da Rusya birçok farklı seçenek sunuyor. Kültür ve tarih turizmi tercih eden birisi kuzeydeki harikalar diyarı <strong>St. Petersburg’a</strong>, Tataristan bölgesinin başkenti<strong> Kazan’a </strong>veya Kafkas bölgesindeki <strong>Mahaçkale, Derbent</strong> gibi tarihi şehirlere yolculuk yapabilir; deniz turizmi için <strong>Soçi ve Kırım</strong> yerli turistin en çok tercih ettiği destinasyonlar iken doğa turizmi için zaten Rusya envai çeşit seçenek sunuyor.</p><iframe src="https://cdn.embedly.com/widgets/media.html?src=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fembed%2FYrNxPr4PKQo%3Ffeature%3Doembed&amp;display_name=YouTube&amp;url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DYrNxPr4PKQo&amp;image=https%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2FYrNxPr4PKQo%2Fhqdefault.jpg&amp;key=a19fcc184b9711e1b4764040d3dc5c07&amp;type=text%2Fhtml&amp;schema=youtube" width="854" height="480" frameborder="0" scrolling="no"><a href="https://medium.com/media/d09252a1f9612031522e76aa08018f6f/href">https://medium.com/media/d09252a1f9612031522e76aa08018f6f/href</a></iframe><p>İklim ve turizmden bahsettikten sonra kendi eğitim serüvenim ile alakalı birkaç not düşmek istiyorum. Halihazırda yüksek lisansımın 1.5 senesini bitirmiş ve geçtiğimiz aralık ayı itibariyle tüm derslerime nihai noktayı koymuş oldum. Bu dönem, tez yazımı ve araştırma ödevi üzerine yoğunlaşacağım. İlk yazımda <strong>“Politika, Ekonomi, Felsefe”</strong> bölümünde yüksek lisans yaptığımı yazmıştım ama ufak bir detay daha vermekte fayda var: Bölümümüzün içinde aslında üç farklı alan var ve seçtiğimiz alana göre de derslerimiz ve müfredatımız değişiyor. Ben, eğitimimi <strong>“Russian Studies” (Rusya Çalışmaları)</strong> alanında devam ettiriyorum ki Rusya/Avrasya bölgesi benim lisans dönemimden beri ilgilendiğim bir alan. İlk sene sonunda Türkiye-Rusya ilişkileri bağlamında bir akademik çalışma ele almıştım. Tez konum ise yine Türk-Rus ilişkilerinin enerji tarafını ele alacak. Bu tarz akademik makaleler veya tez yazmak bazen kulağa çok sancılı bir süreçmiş gibi gelebiliyor. Evet, her ne kadar kolay bir süreç olmasa da eğer istediğiniz alanda, sevdiğiniz bir konuda yazıyorsanız bir o kadar da eğlenceli ve eğitici oluyor aslında. Ben de kendim için bu süreci böyle görüyorum. Bir yanda uzun süredir üzerinde ilgilendiğim bir bölge, diğer yanda kendi ülkem var. Bu ikisini harmanlayıp bir akademik çalışmada bir araya getirince tadından yenmiyor haliyle.</p><blockquote><strong><em>Demem o ki; eğer sevdiğimiz veya ilgilendiğimiz bir alanda akademik çalışma veya bir iş yapıyorsak önümüzdeki engelleri aşmak da bir o kadar kolaylaşıyor.</em></strong></blockquote><p>Üniversite özelinde ve Rusya genelinde değinilmesi gereken bir diğer husus ise <strong>“kültürel çeşitlilik ve zenginlik”.</strong> Bu senenin başında, beraber okuduğumuz Türk arkadaşlar ile uzun zamandan beri planladığımız Türk kulübünü üniversitemizde faaliyete geçirdik. Kulübün kurulmasından sonraki ilk gündem maddemiz kasım ayı başında gerçekleşecek olan “HSE Unıty Fest” adlı etkinlik için hazırlıklara başlamak oldu. Velhasıl, etkinliğe katıldık ve elimizdeki imkanlar nispetinde ülkemizi temsil etmeye çalıştık; fakat değinmek istediğim nokta, bizimle beraber Rusya içindeki ve dışındaki topluluklardan toplam <strong>33 etnik ve milli kulübün</strong> bu etkinliğe katılmış olmasıydı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*_wxg074naYBaQ4hiUROYIA.jpeg" /><figcaption><strong>Festival günü standımızdan bir kare. (1 Kasım 2023)</strong></figcaption></figure><p>Rusya dışından Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Ermenistan, Bulgaristan, Makedonya, Yunanistan, Sırbistan, İsrail, Endonezya, Belarus ve daha birçok ülkenin kulübü; Rusya içindeki milletlerden ise Çeçenler, Tatarlar, Kalmuklar, Osetler, Çuvaşlar ve daha nicesi etkinliğe katıldı. Dağlık-Karabağ savaşı taze bitmiş olmasına rağmen Azerbaycan ve Ermenistan kulüpleri herhangi bir problem yaşamadan aynı etkinlik içerisinde gösterilerini yaptı ve etkinlik sayesinde biz de birçok milletin kültürünü yakından tanıma fırsatı bulduk. Ayrıca, bu tarz etkinlikler birçok üniversite bünyesinde ve farklı organizasyonların çatısı altında da gerçekleştiriliyor. <strong>Her ne kadar bunca farklılığı barındırmak potansiyel sıkıntılar teşkil etse de bu kültürel zenginliği yaşamak ve yaşatmak da takdire şayan.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*MhgqBmk3PG_spKcYXt-JOw.jpeg" /></figure><h3>Toplumsal ve Sosyal Hayata Dair Gözlemlerim ve Tecrübelerim</h3><p>İlk yazımın üzerinden bu yana geçen sürede en çok bu başlık ile alakalı anlatacak konular birikti. Bu sebeple, bu bölüm üzerinde biraz detaylıca duracağım. Küçük ama dikkatimi çeken ilk konu olarak <strong>Rus toplumunda Apple ürünleri kullanımının aşırı yaygın olması.</strong> O kadar ki yaptırımlar ve savaş durumu bile bu durumun önüne geçemedi. Günlük hayatta hemen hemen herkesin elinde mutlaka iPhone göreceksiniz. Üniversite kampüslerinde de durum aynı şekilde: Telefonlar iPhone ve laptoplar MacBook. Hatta savaştan sonra insanlar Apple ürünlerine erişim de bir sıkıntı yaşar mıyız diye endişelendiler; fakat şu an ürünlere erişim noktasında bir sıkıntı yaşanmıyor. Hatta yaptırımlar altındaki Rusya’da bile iPhone ürünlerinin fiyatı Türkiye’den daha ucuz diyebilirim. Ekonomik olarak bakınca da Apple ürünlerine ulaşım aslında çok da zor değil.</p><p><strong>iPhone 15 Pro Rusya fiyatı: 130.000 Ruble (43.300 TL &amp; 1444 $)</strong></p><p><strong>iPhone 15 Pro Türkiye Fiyatı: 70.000 TL (2333 $)</strong></p><p><strong>Rusya’da, iPhone 15 Pro’nun fiyatı asgari ücretin (60.000 Ruble) yaklaşık 2 katı iken Türkiye’deki asgari ücretin (17.000 TL) ise hemen hemen 4 katına karşılık geliyor.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ynTeYHFHwvQVUvnLWio3VA.jpeg" /></figure><p>İkinci husus ise Moskova’da <strong>ulaşım imkanlarının çokluğu ve özellikle Moskova metrosunun geniş ağı.</strong> Her metropolde olduğu gibi Moskova’da da ulaşım ağı ve imkanları epey fazla. Otobüs, minibüs, tramvay, metro, nehir motorları ve şehrin dışına doğru uzayan banliyö trenleri… Moskova metrosunda eğer tarihi hatlardan biri ile seyahat ediyorsanız istasyonlar adeta bir sanat galerisini andırır. Ayrıca, şehrin her tarafına ulaşan mükemmel bir tasarıma sahiptir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*zOaGy9fGuupe5lPBh_ObQA.jpeg" /><figcaption><strong>Moskova Metro Ağı</strong></figcaption></figure><p>Şehrin bir ucundan diğer ucuna sadece metro kullanarak hızlı ve ekonomik olarak seyahat edebilirsiniz. Ekonomik diyorum çünkü metro ağına bir kez girdiniz mi aktarma yaparken tekrardan ulaşım kartınızı kullanmanıza gerek yok; direkt olarak diğer hatta geçebiliyorsunuz. Metroların diğer bir güzel tarafı ise seferlerin <strong>1.5–2 dakikalık aralıklarla</strong> yapılması. Velev ki metroyu kaçırdınız, endişeye mahal yok :) Diğeri zaten çok kısa bir süre içerisinde platforma gelecektir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*qBz43JAA0n9H45yqIbtkAg.jpeg" /><figcaption><strong>“Komsomolskaya” Metro İstasyonu</strong></figcaption></figure><p>Burada bir de metro hattının olumsuz tarafından bahsetmek gerekiyor. Eğer ki yeni eklenen elektrikli hatlardan biri ile yolculuk yapmıyorsanız metrolar bir hayli gürültülü. Hatların eski olmasından sebep çok fazla ses çıkıyor ve platformda bekliyorsanız yanınızdakini duymakta bile yer yer sıkıntı çekebilirsiniz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*KZ4J0RDqgPUzWxkkoC7WTA.jpeg" /><figcaption><strong>Haziran 2023&#39;te kullanıma açılan elektrikli nehir motorları</strong></figcaption></figure><p>Birbiriyle çok alakalı olmayan konular zincirimdeki diğer bir husus ise burada, bizim <strong>“elalem baskısı” dediğimiz toplumsal etkinin gücünün çok daha zayıf olması.</strong> Kendi gözlemlerim özelinde diyebilirim ki burada insanlar bu tarz baskılardan -bizim kültürümüze nazaran- daha uzak yaşıyorlar. Kimse kimsenin ne giydiğine, kıyafet tarzına, saç rengine vs. karışmıyor. Gördüğüm kadarıyla insanlar bireysel hayatlarında daha özgür hissediyorlar. Bizdeki birey-aile-toplum ilişkisi daha çetrefilli ve girift, burada ise bu katmanlar birbirinden daha bağımsız. Bu da haliyle toplum baskısını azaltan ve bireye daha bağımsız bir alan sunan bir sonuç doğuruyor.</p><p>Gelelim en dikkate şayan noktaya: Benim ve dahi birçok Türk arkadaşımın da şahit olduğu bir durum; <strong>Türkiye’ye ve Türkçe’ye karşı olan ilgi.</strong> Bu argümanımı destekleyen o kadar fazla durumla karşılaşır olduk ki bu durumu artık yadırgamamaya başladık diyebilirim. Moskova’da sokakta herhangi birisini durdurup sorsanız çok yüksek ihtimalle ya Antalya’ya ya da İstanbul’a en az bir kere gitmiştir. Malum olduğu üzere, Türkiye <strong>turizm ve iş sebebiyle</strong> Rusların uğrak noktalarından biri. Türkiye’nin Rus vatandaşları için <strong>vize rejimi uygulamaması </strong>ve yukarıda saymış olduğum diğer sebepler Türkiye’yi Ruslar için bir cazibe merkezi haline getiriyor. Diğer bir sebep ise, ilk yazımda bahsetmiş olduğum gibi, <strong>Türk dizileri</strong>. Rusya’da Türk dizileri adeta bir fenomen ve çoğu hanede bizim dizilerimiz izleniyor. Haliyle de diziler vasıtasıyla ülkemizin ve kültürümüzün reklamı yapılmış oluyor. Demem o ki, burada insanlar muhakkak ya Türkiye hakkında malumata sahipler veya daha önceden çeşitli sebeplerle Türkiye’de bulunmuşlar. Ülkemizin sunduğu turistik imkanlar, eşi benzeri olmayan Türk mutfağı, insanımızın misafirperverliği, kendine has kültürümüz ve Türk dizilerinin başarısı bu noktada etkin faktörler. Bunun haricinde, Ukrayna savaşı bağlamında izlenen politika doğrultusunda Türkiye, politik ve akademik camiada da önemli bir aktör/partner. Savaşın akabinde Türkiye’nin batı yaptırımlarına katılmaması, Türkiye’nin, Batı ve Rusya arasında hem siyasi hem de ulaşım olarak önemli bir merkez haline gelmesi (İstanbul’u, savaştan sonra Ruslar’ın dünyaya açılan kapısı olarak nitelemek çok da yanlış olmaz. Keza, Batı-Rusya arasında uygulanan yaptırımlardan dolayı İstanbul, Ruslar için kritik bir ulaşım merkezi haline geldi) ve artan ikili ekonomik &amp; ticari ilişkiler Türkiye’yi, Rus siyasetinin ve toplumunun gözünde farklı bir noktaya koyuyor.</p><p><strong>Bununla bağlantılı olarak Türkçe de günden güne popülarite kazanıyor bu coğrafyada. </strong>Hemen hemen her anlamda artan ikili münasebetlerle beraber Türkçe’ye olan ilgi ve talep de artıyor. Birçok Rus vatandaşı savaşın akabinde Türkiye’ye yerleşti veya orada iş kurdu. Ayrıca, artan ticari ilişkiler ve gelişen lojistik ağı da Türkçe‘yi iş dünyasında önemli ve aranan bir dil haline getirdi. Yine, diziler vasıtasıyla ve kültürümüze duyulan ilgi sebebiyle de Türkçe öğrenenlerin sayısı az değil. Bir örnek vermek gerekirse:</p><blockquote>Bir gün arkadaşlarımla kaldığım yurdun kafesinde sohbet ederken kulağıma bir yerlerden Türkçe birkaç kelime ilişti. Benimle beraber, Bulgar bir arkadaşım da aynı şeyi fark etmiş olacak ki bana aynı şeyi duyup duymadığımı sordu. (Bu arada, kendisi de Türkiye’yi çok seviyor) Kafenin diğer tarafına gidip baktığımda biri Kırgız diğeri Rus olmak üzere iki öğrencinin Türk dizisi izlediğini gördüm. (Kösem Sultan dizisini izliyorlardı) Kısa bir tanışma ve sohbet faslından sonra Türkiye’yi ve Türk kültürünü çok ilgi çekici bulduklarını, ilk fırsatta İstanbul’a seyahat etmek istediklerini, Türk dizileri izlediklerini ve aynı zamanda Türkçe öğrendiklerini söylediler.</blockquote><p>Bu, karşılaşmış olduğum birçok örnekten sadece birisi idi. Farklı coğrafyadaki insanların bizim ülkemiz ve dilimiz ile bu kadar alakadar olması gerçekten çok gurur verici. Mesela, tarihi Arbat Caddesi başta olmak üzere Moskova civarında birçok Türk restoranı bulabilirsiniz. Çoğu zaman normalden pahalı olmalarına rağmen mekanların dolu olması da buranın insanının bizim kültürümüze duyduğu ilginin başka bir işareti.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*9T6t-hV4pQkLCo7IalTznw.jpeg" /><figcaption><strong>Taksim Restoran / Arbat Caddesi</strong></figcaption></figure><p>Rusya’ya mahsus bir diğer konu ise Rusya sınırları içerisinde yaşayan <strong>Türki topluluklar.</strong> <strong>Rusya’ya mahsus diyorum çünkü başka bir ülkede böyle bir durum ve çeşitlilik ile karşılaşmanız pek mümkün değil. Azerbaycanlılar, Kazaklar, Kırgızlar, Özbekler, Türkmenler, Kalmuklar, Tuvalar, Çuvaşlar, Tatarlar, Başkurtlar…</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*kJa-sn1Fax_nl6T0tUrY2w.jpeg" /><figcaption><strong>İdil-Ural bölgesinde yaşayan Türki topluluklar: Tatarlar, Başkurtlar ve Çuvaşlar.</strong></figcaption></figure><p>Peki, bu husus neden önemli? Çünkü, gurbette yaşarken seninle aynı değeri paylaşan, aynı dili konuşan, ortak bir noktada buluşabileceğin birilerinin olması bir gurbetçi için önemli bir etken. İşte, bu coğrafyada öyle birilerini bulabiliyorsunuz. Her ne kadar dilimiz veya hayat tarzımız farklılıklar gösterse de kafanızı çevirdiğiniz her yerde bulabiliyorsunuz onları. Böyle bir durumun varlığı yabancı bir ülkede yaşayan birisi için paha biçilemez oluyor. <strong>Bu noktada, özellikle kadirşinas Azerbaycanlı dostlarımız ve arkadaşlarımız için ayrı bir parantez açmak istiyorum. </strong>Çünkü en başından beri, ben ve benim gibi burada okumaya gelen Türk arkadaşlara yol gösterdiler, bize her daim destek oldular, düzenledikleri her etkinliğe bizi de davet ettiler ve aileden biri gibi alakadar oldular. Sağ olsunlar, gurbette bile tek millet olduğumuzu, yalnız olmadığımızı hissettirdiler. Konu böyle açılmışken hala hatırımda olan küçük bir olayı da burada nakletmiş olayım:</p><blockquote>Bir gün, Türk bir arkadaşımla kaldığımız yurda giriş yapıyorduk ve o esnada da bir kurye, siparişini teslim etmiş yurttan ayrılıyordu. Arkadaşımla aramızdaki konuşmaları işitmiş olacak ki dönüp kendi lehçesinde “Nasılsınız kardeşlerim?” diye sordu. Biz de hafif şaşkın, hafif tebessüm ederek karşılık verdik ve ikinci sorusu direkt olarak “Sizin için ne yapabilirim?” diye sormak oldu. Biz, yine şaşkın bir eda ile teşekkür ederek herhangi bir ihtiyacımızın olmadığını söyledik. Kendisi bir Azerbaycan Türk’üydü ve ayrılırken “Azerbaycan-Türkiye, biz kardeşiz!” diyerek veda etti.</blockquote><p>Belki bakıldığında basit, küçük bir olay ama bizim nazarımızda anlamı daha farklı idi. Bizi hiç tanımamasına rağmen sadece Türk olduğumuz için şartsız, koşulsuz bizim için bir şeyler yapmak istemişti Azerbaycanlı abimiz. Şu geçirdiğim 1.5 sene, başta Azerbaycanlı kardeşlerimiz olmak üzere diğer kardeş milletlerden de birçok hikaye ile dolu. Üzülerek söylüyorum ki kültürlerini, geleneklerini unutmuş olanların sayısı da pek az değil; fakat en azından kökenlerinin Türk olduğunun bilincindeler. Yakın zamanda tanış olduğumuz ve Moskova Devlet Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Türk Öğrenci Birliği’nin başkan ve başkan yardımcısı kardeşlerimizin davetiyle düzenlemiş oldukları Türk Gecesi etkinliğine iştirak etmiştik. Orada da birçok farklı Türki halklardan öğrenci arkadaşlar ile tanışma fırsatımız olmuştu. <strong>Mesela böyle bir fırsatı yüksek ihtimalle başka ülkede bulamazsınız; o yüzden Rusya’ya mahsus diye belirtmek istedim en başta.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*q9UYiytT-aCIenaL19zdug.jpeg" /><figcaption><strong>“Türk Gecesi” etkinliğinden bir kare.</strong></figcaption></figure><p>Bir de bunun yanında kendi kökeninden bihaber olanlar da yok değil: Kendi oda arkadaşım gibi. Kendisi, bir keresinde bana Başkurdistan bölgesinde yaşayan akrabalarından aldığı balı ikram etti (Hayatımda yediğim en kaliteli ve lezzetli baldı diyebilirim. Rusya’da, envai çeşit kaliteli bal üretiliyor) Balı, o bölgede yaşayan dedesi ve ninesi vermiş. Geçtiğimiz günlerde yılbaşı tatilinden döndükten sonra muhabbet ederken dedesi ve ninesinin köken olarak Başkurt olup olmadığını sordum. İkisinin de Başkurt olduğunu ve hatta dedesinin hala Başkurt dilini konuşabildiğini söyledi. Bunun üzerine, o zaman annesinin de saf Başkurt olduğunu, dolayısıyla arkadaşıma kendisinin de yarı Başkurt olduğunu ve Başkurtların aslında Türki kökenlere sahip bir halk olduğunu söyledim. Kendisi muhtemelen yarı Başkurt olduğunu biliyordu; fakat Başkurtların Türki halklara mensup olduğunu bu muhabbetimiz sayesinde öğrendi. İlginçtir ki, 20li yaşlarının başındaki bu arkadaşım kökenlerine dair bir gerçeği bu şekilde öğrendi.</p><p>Belirtmekte fayda var: <strong>Diğer Türki halklar ile olan münasebetlerimizi daha çok dostluğumuzun pekişmesi, kültürel birlik ve yakınlık olarak görüyoruz. Çeşitli vesileler veya etkinlikler ile de bu birlikteliği pekiştirmiş oluyoruz; fakat kat’i surette bu durum politik bir zemine kaymıyor. Kaldı ki, “Turan, Türk Birliği” vb. söylemler Rusya’da başınızı ciddi manada ağrıtabilir, uzak durmakta fayda var.</strong></p><p>Rus toplumundaki bariz çarpıcı noktalardan biri ise <strong>aile kurumunun ve geleneğinin çok zayıf olması. </strong>Bizim kültürümüzdeki veya Orta Doğu, Orta Asya kültürlerindeki gibi geniş aileleri ve güçlü aile bağlarını burada görmek pek mümkün değil maalesef. <strong>Burada kastettiğim, etnik Ruslar’ın kendisi.</strong> Rusya sınırları içerisinde yaşayan diğer milletler için durum daha farklı ve etnik Ruslar için de tabi ki istisnalar var. Günlük hayatta şöyle bir manzara ile karşılaşmanız çok olası: <strong>Anne var, çocuk(lar) var; fakat baba yok! </strong>Peki, nerede bu babalar? Ya erken yaşta vefat etmiş ya da -yüksek olasılıkla- yıllar evvel aileyi terk etmiş. İkinci ihtimalin tecrübe edildiği birçok vaka ile karşılaştım. Sorduğum zaman ise Rus erkeklerinin sorumluluk almaktan kaçındıkları, olgun davranmadıkları ve aldatmaya çok yatkın oldukları gibi sebepler söyleniyor. Bu konuda çok objektif argümanlar sunamıyorum. Belki Rus kadınları tarafında da problem olabilir ama çoğunlukla karşılaştığım manzara ilki şeklinde oldu. Aslında Rus kadınlarının yabancı erkekler ile ilişkiye sıcak bakmalarının sebeplerinden birinin de bu olduğunu düşünüyorum. Yani, eldeki mevcut ihtiyacı karşılamayınca kadınlar da haliyle farklı opsiyonlara yöneliyorlar. Dediğim gibi, muhakkak istisnalar da mevcut. <strong>Konuyla bağlantılı ilginç bir istatistik ise 2023 yılı itibariyle Rusya’da boşanma oranının yaklaşık %74 olması. Diğer bir ifadeyle gerçekleşen 4 evlilikten 3&#39;ü boşanma ile sona eriyor. </strong>Ve Rusya çoğu sene boşanma oranı istatistiklerinde ilk 5 ülke arasında yer alıyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/425/1*5SJ5A_23eBO_Ih3iSeG9-g.png" /><figcaption><strong>Boşanma oranlarında Rusya %74 ile ilk sırayı alırken post-Sovyet coğrafyadan 7 ülkenin ilk 10&#39;da yer alması da diğer çarpıcı bir istatistik. (Kaynak: </strong><a href="https://news.cision.com/abcd-agency-ug/r/data-analysts-on-world-divorce-rates--ranking-of-countries-from-highest-to-lowest-risk-of-getting-di,c3747396">https://news.cision.com/abcd-agency-ug/r/data-analysts-on-world-divorce-rates--ranking-of-countries-from-highest-to-lowest-risk-of-getting-di,c3747396</a><strong>)</strong></figcaption></figure><p>Saydığım sebepler dahil diğer sebeplerin de eklenmesiyle böyle bir oran ortaya çıkıyor. Ve benim de sıkça şahit olduğum, ailede baba figürünün olmadığı bir realite doğuyor. Aslında bu, Rus hükümetinin de üzerinde sıkça durduğu ciddi bir problem. Devasa büyüklüğüne rağmen Rusya’nın nüfusu 145 milyon civarında ve her sene düşüş eğilimi gösteriyor. Çünkü çiftler evlenmiyor veya kısa sürede boşanıyor, evlenseler bile doğum oranları çok düşük. Bir ülkenin kalkınması ve demografik dengenin istikrarı için doğum oranları ile beraber genç nüfusun varlığı çok önemli noktalardır. Rus hükümeti de evlenip çocuk sahibi olan Rus ailelere çeşitli teşvik programları ile finansal ve sosyal destek sunuyor. <strong>İlk defa çocuk sahibi olan ailelere 587.000 ruble ve sonradan doğan her çocuk için 188.600 ruble finansal destek hükümet tarafından sağlanıyor.</strong> Bunun yanında ebeveynlere bir takım sosyal haklar da tanınıyor. Fakat, bunca sosyal ve finansal destek bile Rusya’nın nüfus problemine henüz ciddi bir çözüm sunmuş değil.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/897/1*X5P2khWMYhVZ4SH04t8D5Q.png" /><figcaption><strong>(Kaynak: Statista)</strong></figcaption></figure><p>Rusya, etnisite çeşitliliği olarak dünyanın en zengin ülkelerinden biri. Daha önceden bahsetmiş olduğum Türki halkların yanında Belaruslular, Ukraynalılar, Kafkas halkları ve birçok etnik halk Rusya sınırları içerisinde yaşıyor. <strong>Moskova’daki şehir hayatında göze çarpan diğer bir husus ise hizmet sektörünün neredeyse tamamen Rusların dışındaki Orta Asya ve Kafkas halklarına mensup vatandaşlar tarafından yürütülmesi. </strong>Marketler, manavlar, belediye hizmetleri, kurye hizmetleri, taksiler ve diğer ulaşım araçları, restoranlar, kafeler ve hizmet sektörünün birçok dalında Orta Asyalı veya Kuzey Kafkasya milletlerine mensup çalışanları veya Rus kadınlarını çalışırken göreceksiniz. Tabiri caizse bu halklar olmasa Moskova şehir hayatı büyük sekteye uğrar diyebilirim. Rus erkekleri ise gördüğüm kadarıyla beyaz yaka işlerde veya asker, polis gibi kolluk kuvvetlerinde çalışıyorlar. <strong>Demografik yapı ile alakalı bir diğer husus ise Rusya’nın aslında kadın-dominant bir topluma sahip olması. </strong>Buradan kastım nüfus dağılımında kadınlar lehine asimetrik bir yönelimin olması. Kadın nüfusu yaklaşık <strong>%54</strong> olarak seyrederken bu durum kadın popülasyonunun ortalama <strong>10 milyon</strong> kadar erkeklerden daha fazla olması anlamına geliyor. Yani, günlük hayatta baktığınız her yerde, çoğu iş kolunda çalışan kadınlar görmeniz çok muhtemel.</p><p>Nihai olarak kendim ile alakalı ve hemen hemen gurbete çıkan herkesin tecrübe ettiği bir farkındalıktan bahsetmek istiyorum. Günlük hayatta, bulunduğumuz zamana ve yere göre farklı rollere ve kimliklere bürünüyoruz. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde doğup büyüyen herkesin sahip olduğu bir de milli kimliğimiz var; fakat hususi durumlar haricinde bu kimliğimizi çok kullanmayız; çünkü etrafımızdaki hemen hemen herkes bizimle beraber aynı milli kimliği paylaşır. <strong>Yurtdışına çıkıldığında ise artık belli bir milli kimliğin sahibi olarak azınlık durumuna düşeriz ve diğer insanlar nezdinde adımızdan, soyadımızdan ziyade bu milli kimliğimiz ile anılırız. O yüzden, yurtdışına çıkan çoğu kişi bu kimlik bağlamında daha hassas hale gelir, milli duygular yer yer kabarır ve milli kimliğe daha çok önem atfedilir. Çünkü; diğer insanların gözünde her şeyden önce bir Türk ve Türkiye Cumhuriyeti’nin temilcisisindir.</strong></p><p><strong>Peki, Rusya’da yaşayan bir Türk olmak nasıl?</strong></p><p>Doğrusunu söylemek gerekirse ben şu ana kadar hep güzel taraflarıyla karşılaştım. Bence yabancı bir ülkede yaşama tecrübesinin en önemli noktalarından biri de gittiğiniz yerdeki insanların size ve ait olduğunuz millete/devlete karşı bakış açısı. Avrupa’nın çeşitli ülkelerinde okuyan arkadaşlarımla da belli aralıklarla konuşuyorum ve zaman zaman bu konu üzerinden de bahis açılıyor. Anladığım kadarıyla Batı ülkelerinde genel olarak Türklere karşı bakış açısı ya nötrdür ya da negatiftir. (Bu konu hakkında kısıtlı bir veri tabanından ve subjektif bir noktadan yazıyorum, belki durum pek öyle değildir ama benim gördüğüm ve anladığım bu şekilde. Her zaman olduğu gibi bu konuda da istisnalar olacaktır) <strong>Fakat, Rusya’da bir Türk olarak yaşamak pek de fena değil gibi. En azından ben Türk kimliğim sebebiyle herhangi olumsuz bir durum ile karşılaşmadım. </strong>Bilakis, hem birçok iyi insan ile tanışmama hem de birçok güzel anı biriktirmeme vesile oldu. <strong>Yukarıda, Türkçe ve Türkiye’ye karşı olan ilgiden bahsettiğim kısımdaki sebepler, turizm, ekonomik ve ticari ilişkiler, Türkiye’nin politik duruşu, Türk dizileri, zengin Türk kültürü ve mutfağı Türkiye’yi ve Türk insanını farklı bir noktaya koyuyor.</strong></p><p>Ayrıca, belli başlı noktalarda Rus ve Türk milletlerini birbirine benzetiyorum. Bu noktalardan birisi de kimlik bunalımı veya kimlik arayışı diyebiliriz. <strong>Rusya ve Türkiye doğu ve batı medeniyetlerinin arasında kalmış iki ülke aslında. Ve iki ülkenin de tarihine baktığınızda şu kimlik arayışını göreceksiniz: “Biz, Batılı mıyız, Doğulu muyuz?” Bu kimlik arayışı ve yaşanan benzer travmalar da iki ülkeyi birbirine yakınlaştıran sebeplerden biri.</strong> <strong>Türkiye’nin doğudaki ve güneydeki toplumlarla olan tarihi, kültürel ve toplumsal bağlarının yansıra batı medeniyeti olan yakın teması, Avrupa ile ekonomik ve siyasi ilişkilerimiz, NATO içindeki güçlü konumumuz, başta Rusya olmak üzere doğu medeniyeti diye tanımladığım birçok ülkenin gözünde Türkiye’yi daha farklı bir konuma yerleştiriyor.</strong> Burada dikkat edilmesi gereken nokta ise Türkiye’nin mevcut anlayışını sürdürmesidir. Tabiri caizse her masada olmaya devam etmeliyiz. Herhangi bir tarafa sırtımızı dönmeden, ülke menfaatlerini öncelikleyerek, kapsayıcı ve dinamik politika anlayışımızı devam ettirmeliyiz.</p><p><strong>Medeniyetlerin kavşak noktası diye tabir edilen özgün jeopolitik konumumuz, binlerce yıllık tarihimiz, zengin kültürümüz, mutfağımız, dizilerimiz ve bize ait diğer birçok hususiyet ile çok sayıda milletin nezdinde seviliyoruz ve onlara ilham veriyoruz. Bunlar, içimde kabaran milli duyguların bir yansıması değil, bilakis burada gördüklerim ve tecrübe ettiklerimdir.</strong></p><p>Moskova’dan sevgilerle…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*eq698aAu_0IjuTtZiXEqoQ.jpeg" /><figcaption><strong>Moskova Nehri &amp; Kremlin / 07.12.2023</strong></figcaption></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=90a777567b88" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/moskova-notlar%C4%B1m-ii-90a777567b88">Moskova Notlarım II</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Moskova Notlarım I]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/moskova-notlar%C4%B1m-i-390c22dab95?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/390c22dab95</guid>
            <category><![CDATA[moskova]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[tecrübe]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[eğitim]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 01 Apr 2023 15:21:48 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2023-04-01T15:21:48.909Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*opWT0hLDhcvC65iqy8WqFw.jpeg" /><figcaption><strong>Zaryadye Park’tan St.Vasili’ye Bakış (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><p>Merhabalar ! Çok uzun bir aranın ardından tekrardan, bu sefer kendi hikayemden bir şeyler anlatmak için geri geldim. Peki, bu kadar uzun bir aranın ardından beni yeniden yazmaya iten sebep neydi?</p><p>Rasputin’in hikayesini anlatan yazımın ilk cümlesine geri gidelim:</p><blockquote><strong><em>“Tüm muhteşem hikayeler iki şekilde başlar. Ya bir insan yolculuğa çıkar; ya da şehre bir yabancı gelir.”</em></strong></blockquote><p>Evet, yaklaşık 6 ay önce kahramanımız bir yolculuğa çıktı. Hem de beklenmedik bir rotaya: <strong>Kuzey’e, Moskova’ya !</strong></p><p><em>“Ne işin var orada !, Neden oraya gittin ki ?!, Gidecek başka ülke mi yoktu ?!, Ee abi savaş yok mu orada ?!, Peki ya yaptırımlar ?!”</em> hatta <em>“Dikkat et, füze atmasınlar :)” </em>bunlar şu an belki ilk anda aklınızda beliren, sormak istediğiniz ve benim de şu an veya gelmeden önce çok sık muhatabı olduğum sorulardı. Ancak, bu yazımda beni buraya getiren süreçten ziyade burada neler gördüm, neler yaşadım sorularının cevabını vermeye çalışacağım. Belki, “Neden buradayım?”ın hikayesini başka bir yazıda ele alırım.</p><p>Ama küçük bir ipucu verecek olursam, Moskova’ya yüksek lisans amacıyla geldim ve şu anda <strong>Higher School of Economics’te (HSE/ВШЭ) “Politics, Economics, Philosophy”</strong> alanında yüksek lisans eğitimime devam ediyorum. Burada, üniversitem hakkında küçük bir bilgi verebilirim: HSE özellikle siyaset bilimi, sosyoloji, ekonomi gibi alanlarda <strong>Rusya’nın 1 numaralı üniversitesi</strong> (<a href="https://ac.hse.ru/en/ranking">https://ac.hse.ru/en/ranking</a>). Ayrıca, Rusya’daki üniversitelerin eğitim kalitesini anlayabilmek ve kıyas yapabilmek adına bir küçük bilgi daha paylaşayım: 2023 verilerine göre dünyanın en iyi 500 üniversitesi sıralamasına Rusya’dan 17 üniversite dahil olurken Türkiye’den -maalesef!- 1 üniversite sıralamaya girebilmiştir. (<a href="https://www.topuniversities.com/university-rankings/world-university-rankings/2023">https://www.topuniversities.com/university-rankings/world-university-rankings/2023</a>)</p><p>Eğitimle başlamışken bu noktada edindiğim tecrübelerle devam edelim:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*j7aTV7XwLSDStBPux4_N-Q.jpeg" /><figcaption><strong>Higher School of Economics (HSE/ВШЭ), Myasnitskaya Kampüsü</strong></figcaption></figure><h3><strong>Üniversite ve Eğitim Hayatı</strong></h3><p>Rusya’da tüm seviyelerde eğitim <strong>1 Eylül</strong>’de başlar. Ben, her ne kadar Eylül ayı sonunda Moskova’ya gelmiş olsam da ilk modülde çok fazla dersim olmadığı için kaçırdığım dersleri hızlı bir şekilde telafi edebildim. Burada eğitim hayatına dair ilk tecrübem; dersler noktasında başarı notunuzun <strong>4–5 farklı kritere bağlı olması.</strong> Türkiye’de, lisans eğitimi aldığım üniversitede vize ve finalden alınan not belli oranlara göre hesaplanarak başarı notunuz ortaya çıkardı (Ders, bölüm ve üniversiteye göre muhakkak farklılık gösterecektir, ben kendi bölümüm özelinde konuşuyorum). Burada ise %15 — %30 bandında farklı 4 veya 5 kriter hesaplanarak sizin ders başarı notunuz ortaya çıkıyor. Yoklama, derse katılım, ara sınav, final, essay veya rapor, sunum bu kriterlerden bazıları. Bir ders için bu kriterlerin hepsi talep edilmiyor ama bahsettiğim gibi dersten iyi bir notla geçmek istiyorsanız ayrı ayrı kriterlerin hepsine dikkat etmeniz gerekiyor.</p><p>Bir diğer farklılık ise <strong>“Seminer ve “Ders (Lecture)”</strong> ayrımı. “Derslerde” hoca gelip dersini anlatıp gider ve derse katılımınız çok beklenmez. Bunun için ayrıca “Seminer” şeklinde farklı bir etüt icra edilir. Seminerlerde mevcut tartışmaya 10–15 dakika kadar katkı yapacak şekilde hazırlanmanız istenir. Bunu yapmak için de dersle alakalı materyal, makale vb. çalışmaları okumanız ve kendi argümanlarınızı oluşturmanız gerekir. Aynı şekilde bu seminerlere katılımız yukarıda bahsettiğim ders başarı notunuzu yaklaşık %15–20 oranında etkileyecektir.</p><p>Bir diğer husus ise özellikle <strong>genç nüfusun eğitim ve entelektüel seviyesi.</strong> Lisanstayken bir hocamın şöyle dediğini hatırlıyorum: <em>“Rusya’da çoğu genç akademik eğitimiyle beraber kültür, sanat, spor alanlarından birinde de küçüklükten itibaren eğitim görmeye başlar ve 20–25 yaşına geldiğinde ilgilendiği alanda yetkinlik kazanır.”</em> Gerçekten de tanıştığım birçok Rus genci bu duyduğumu tasdikliyor. Bir yanda 7 yıldır jimnastik ile uğraşan, diğer yanda çok iyi resim sanatı icra eden, başka bir yanda sinema ile uğraşan ve daha nicesi. Aynı zamanda bu öğrencilerin çoğu Rusya’nın iyi üniversitelerinde eğitimlerine de devam ediyorlar. Artı olarak, birçok öğrenci çeşitli değişim programları veya projelerle yurtdışına çıkmış, 6 ay veya 1 sene eğitimini Amerika, İngiltere, İtalya gibi batı ülkelerinde veya ilgi alanına göre Çin gibi doğu ülkelerinde devam ettirmiş. Tabi ki, bunun dünya görüşü ve dil gelişimi üzerindeki etkileri de oldukça fazla. Sadece Rus öğrencilerden değil, bölümde beraber okuduğum yabancı arkadaşlardan da örnek vermek istiyorum: Endonezyalı bir arkadaşım Glasgow Üniversitesi’nden, Mısırlı bir arkadaşım İngiltere’den, Hindistanlı bir arkadaşım İtalya’dan, Çinli bir arkadaşım yine İngiltere’den mezun olup buraya geldiler ve biz beraber Moskova’da aynı programda yüksek lisans eğitimi görüyoruz. Bundan bahsetmemin sebebi ise eğer bu yazıyı okuyan bir öğrenci arkadaşım varsa ona ilham olabilmek. İnsanlar, dünyanın bir ucundan diğer ucuna eğitim almaya gidiyorlar. İstediğiniz bir ülkede okumak veya yaşamak belki de çok zor değil. Hemen hemen herkesin ortak noktası <strong>heves ve azim</strong>. Çünkü, beni de böyle bir karar almaya iten şey yıllar önce okuduğum bir yazının sonunda küçük bir notun yaktığı bir kıvılcımdı:</p><blockquote>“Hala 20li yaşlarının ortasında bu yazıyı okuyan genç bir kardeşim varsa ona verebileceğim en güzel tavsiye eğer motivasyonunuz ve enerjiniz varsa mutlaka en az 2 sene yurtdışında yaşayın. Zorluklarla tek başınıza mücadele edin, kararlar alın, farklı bir ülkede yaşama tecrübesi edinin ve kendi ülkenize bir de dışarıdan bakın. Kesinlikle pişman olmayacaksınız !”</blockquote><p>Evet, belki geleli 6 ay oldu ama şu anlık her şey yolunda ve inanıyorum ki bundan 10 sene sonra <strong><em>“İyi ki!”</em></strong> diyebileceğim tecrübeler biriktiriyorum.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*LVS3K_gJieJnxdAcKSIQ5w.jpeg" /><figcaption><strong>Moskova Nehri, 11.10.2022 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><p>Konumuzdan çok fazla sapmadan buradaki eğitim ile alakalı son birkaç şeyden daha bahsetmek istiyorum. Şu an bahsedeceğim husus biraz kendi bölümüm özelinde ve bir nevi özeleştiri niteliğinde olacak. Ben, “siyaset bilimi ve uluslararası ilişkiler” bölümü mezunuyum ve bizim bölümümüz çok geniş bir alanı ve birçok disiplini kapsıyor. Buna rağmen, bölümü okurken öğrencilerden herhangi bir bölge/ülke veya konu üzerine uzmanlaşmaları beklenmiyor. Bu noktada inisiyatif tamamen öğrenciye bırakılıyor ve öğrenciden kendi imkanları dahilinde bir şeyler yapması bekleniyor. Üniversitenin, öğrenci için sunduğu imkanlar da bu noktada biraz kısıtlı. Şimdi, okumakta olduğum üniversite özelinde bir örnek vermek istiyorum. HSE’nin “Dünya Ekonomisi ve Uluslararası İlişkiler” fakültesi bünyesindeki bölümlerinde, öğrencilerin bir bölge/ülke seçme zorunluluğu var ve seçimlerine göre müfredatları da değişiyor. Mesela, “Doğu Araştırmaları” alanında eğitim görmek isteyen bir öğrenci Çin, Kore, İran, Türkiye vb. ülkelerden birini seçiyor ve ardından o ülkenin dili başta olmak üzere tarihi, edebiyatı, coğrafyası vb. birçok alan üzerine yoğun bir eğitim görüyor. Bahsetmiş olduğum fakültede, katıldığım bir etkinlikte Türkiye üzerine çalışan öğrencilerle kısmen Türkçe de olsa Türkiye tarihi hakkında kısa bir sohbetimiz olmuştu. Ders niteliğinde, aklımda kalan hoş bir anıdır bu. Ve bu durum sadece HSE’de değil başarılı bir diğer üniversite olan MGIMO’da ve zannımca başka üniversitelerde de aynı şekilde. Bir diğer nokta ise burada siyaset bilimi, uluslararası ilişkiler vb. bölümlerden mezun olan öğrenciler kendi bölümleri ile alakalı devlet kurumlarında, STK’larda, think-tanklarda iş bulabilirken Türkiye’de bu oranın daha az olduğunu ve SBF mezunu öğrencilerin çoğunlukla özel sektörde çalışmak zorunda kaldığını düşünüyorum.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ReIQ_q5ueeSEae-CtbF4ew.jpeg" /><figcaption><strong>HSE — Faculty of World Economy and International Affairs</strong></figcaption></figure><p>Yine HSE bünyesinde,<strong> “Course Evaluation”</strong> dediğimiz, her modül sonunda yapılan bir <strong>ders değerlendirme anketimiz</strong> var. Bu ankette dersin içeriği, ders materyalleri ve dersin hocasıyla alakalı olumlu veya olumsuz değerlendirmeleri anonim olarak yapıyoruz. Okul yönetimi nezdinde bu anketler çok önemli ve gerekli görüldüğü takdirde, yapılan anketlere göre (dersin hocasının değiştirilmesi dahil) çeşitli değişikliklere gidilebiliyor. Haliyle, bu sistem hem öğrenci hem de akademisyen noktasında kaliteyi ve verimliliği arttırıyor. Hatta, her modül sonunda öğrencinin yapması zorunlu olan bu anketin, tekraren yapılmaması durumunda disiplin cezasına kadar giden yaptırımlarla karşılaşılabiliyor.</p><p>Üniversite bünyesinde<strong> akademik, kültürel, bilimsel, sanatsal vb. birçok alanda neredeyse her hafta etkinlik</strong> gerçekleştiriliyor. Girişimcilik üzerine bir panel, kültür festivali, herhangi bir spor dalında turnuva, okul orkestrasının konseri veya okul kulübü bünyesinde tarihi bir şehre gezi, katılabileceğiniz onlarca etkinlikten birkaçı. İlgili olduğunuz herhangi bir alanda üye olabileceğiniz birçok farklı öğrenci kulübü de üniversite çatısı altında faaliyet gösteriyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/602/1*h2WY7XJDpWi43xrGoUqrYQ.jpeg" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*KqGxQFuzRIj0umxDaxgf9g.jpeg" /></figure><p>Moskova’da öğrenci olmakla alakalı bahsetmek istediğim son konu ise <strong>“masraflar”.</strong> Burada öğrenci vasfının dışında yaşamak nasıl olurdu tecrübe etmedim ama şu ana kadar öğrenci olmak pek de masraflı değil gibi :) Size bununla alakalı küçük bir tablo sunacağım ve ona göre siz kendi kıyasınızı yaparsınız:</p><ul><li>Konaklama (Okul Yurdu): <strong>1311 ₽</strong></li><li>Aylık Sınırsız Ulaşım Bileti (Moscow Social Card): <strong>470 ₽</strong></li><li>Aylık Tarife Ücreti (20 GB): <strong>690 ₽</strong></li><li>TOTAL: <strong>2471 ₽ (32.9 $)</strong></li></ul><p>Yazıyı yazdığım 30 Mart itibariyle <strong>1$ = 77 ₽</strong> (ben ortalama kur fiyatı olarak 75₽ olarak hesaplayacağım)</p><p>Aylık konaklama, ulaşım ve iletişim masraflarım sadece <strong>33$</strong>. (Konaklama ücreti okuduğunuz şehre ve üniversiteye göre değişiklik gösterecektir.)</p><p>Aylık market masrafım da ortalama<strong> 4500–5000 ₽</strong> civarında oluyor ki bu da <strong>60–66 $</strong>‘a karşılık geliyor. Genel olarak -benim için- market alışverişi, konaklama, ulaşım ve iletişim masraflarım ortalama <strong>90–100$</strong> aralığında. Tabi ki sosyal aktivite, yeme-içme, gezme masrafları buna dahil değil. Sizin eğlence anlayışınız ve hayat tarzınıza göre bu ortalama fiyat değişecektir. (Şu anki mevcut durumdan ötürü kur sürekli hareket halinde, yaklaşık 2 ay önce -30 Ocak- kur 70 ruble idi.)</p><p>Ayrıca, öğrenci olduğumuz için çeşitli etkinliklere, müzelere, sergilere vb. gitmek istediğimiz zaman çok ciddi indirim imkanlarından faydalanabiliyoruz. Mesela, banliyö treniyle yakındaki tarihi bir şehre gitmek istediğinizde, öğrenci kartınızı gösterdiğiniz takdirde biletinizi <strong>%50</strong> indirim ile alabilirsiniz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*d6Lip-tTEz2O-zC80o0B_A.jpeg" /></figure><h3><strong>Toplumsal &amp; Sosyal Hayat</strong></h3><p><strong>Moskova</strong> ile kısa bir giriş yapmak istiyorum. Burası da İstanbul gibi kaos ile ahengin, karmaşa ile estetiğin bir araya geldiği bir zıtlıklar şehri. Yaklaşık <strong>850 senelik</strong> bir tarihin üzerine inşa edilen bu şehirde bir yanda o tarihin içinde harmanlanan estetiği, mimariyi ve kültürü görmek mümkünken diğer yanda hengameyi, stresi ve kalabalığı da tecrübe ediyorsunuz. Kasvetli gün de çoktur burada ama güneş açmışsa da ayrı bir güzeldir Moskova. Kuzey’deki bu metropolde bu süreçte neler gördüm?:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*WL_Gd-Vq3P4zpCCnUyP7Pg.jpeg" /><figcaption><strong>Moskova Metrosu / 30.12.2022 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><p>İlk gözüme çarpan ve bahsetmek istediğim tecrübem, maalesef Türkiye’de hassasiyet kazanamadığımız bir mevzu: <strong>Trafik kuralları!</strong> Evet, Avrupa’da olduğu gibi burada da kurallar sıkı bir yönetmeliğe tabii. Haliyle ilk geldiğim zamanlar yaya geçidinde bizim geçmemizi bekleyen sürücüleri şaşkınlıkla karşıladım ama süreç içerisinde buna da alıştım. Eğer ki, ışık olmayan bir yaya geçidinde bekliyorsanız <strong>%95 ihtimalle, “yayanın önceliği”</strong> kuralınca sürücü sizi bekleyecektir ki benim de tecrübe ettiğim budur. Hatta, bazen yayaların etrafına bakmadan yaya geçidine daldığına bile şahit oldum. Çünkü, biliyor ki sürücü durmak zorunda!</p><p>Rusya gibi bir ülkede yaşıyorsanız maalesef <strong>İngilizce size yetmeyecektir.</strong> Belki eğitim için gelirseniz kısmen idare edebilirsiniz fakat uzun süreli kalma planlarında o da sizi kurtarmayacaktır. Moskova, Petersburg gibi şehirlerden dışarıya doğru gittikçe yabancı dil bilme oranı da azalacaktır. İngilizce ile eğitiminizi devam ettirebilir, asgari seviyede hayatınızı idame ettirirsiniz ama uzun vadede <strong>Rusça Şart!</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*FYh0WA5AZp3Wd-E5KQf5AQ.jpeg" /><figcaption><strong>GUM, Kızıl Meydan / 01.12.2022 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><p>Son zamanlarda yerli ve özellikle yabancı sosyal medya kanallarında “<em>Kediler Şehri İstanbul”</em> gibi birçok betimlemeyle karşılaşıyorum. Burada durum tam tersi. Sokaklarda başıboş gezen bir köpek veya kedi görmedim desem yalan olmaz :) varsa da çok azdır. <strong>Burada hayvan sahiplenmek bir kültür haline gelmiş.</strong> Velev ki buraya gelirseniz sokaklarda köpeğiyle beraber yürüyüşe çıkmış birçok insan göreceksiniz. Sanırsam kedi sahipleri dışarı çıkmaktansa evde bakmayı tercih ediyorlar :)</p><p>Sosyal medya ve internet bağlamında birkaç şey söylemek gerekirse, burada birçok hizmet <strong>Yandex </strong>bünyesinde veriliyor. 1997 yılında Rus menşeli bir teknoloji şirketi olarak ortaya çıkan Yandex bugün Rus vatandaşlarına birçok hizmet sağlıyor. Toplumsal alana dokunan birçok hizmette Yandex’in servislerini göreceksiniz. Örnek vermek gerekirse: <strong>Yandex Taxi, Yandex Food (Яндекс Еда — Türkiye’deki muadili “Yemekspeti”), Delivery Club, Yandex Trip (otel rezervasyonu, uçak&amp;otobüs bileti gibi hizmetleri kapsayan seyahat planlama platformu), Яндекс Афиша (Yandex Afişa — konser, sinema, bale, tiyatro vb. kültürel etkinliklerin duyurulduğu platform), Yandex Pay, Yandex Market ve daha nicesi.</strong> Bir başka nokta ise Türkiye’ye kıyasla WhatsApp’tan ziyade burada <strong>Telegram</strong>’ın daha çok tercih ediliyor olması. 6 aydır aktif şekilde kullanan biri olarak ben de Telegram’ın, WhatsApp’tan daha kullanışlı olduğu kanaatindeyim.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*sY1_hrUKDsizRDmkIcFZ2Q.jpeg" /><figcaption><strong>Yandex Ekosistemi</strong></figcaption></figure><p>Bayraklar hazırsa memleketimizle alakalı bir gözlemimden bahsedeceğim: <strong>Türk dizileri !</strong> Metroda giderken veya bir kafede duvarda asılı duran bir televizyonda Türk dizisi görmeniz işten bile değil. Her ne kadar oranını bilmesem de burada inanılmaz bir ilgi var Türk dizilerine. Ve muhtemelen bizden daha fazla hakimler dizi sektörüne :) <strong>Muhteşem Yüzyıl, Sen Çal Kapımı, Kösem Sultan, Fatmagül’ün Suçu Ne ve daha nicesi Rus hanelerinin vazgeçilmezi.</strong> Haliyle de Türk aktörler ve aktrisler de burada bayağı meşhur. Gördüğüm kadarıyla son zamanlarda Kerem Bursin burada çoğu kişinin gözdesi :) <strong>Sadece Rusya’da değil Orta Asya, Orta Doğu, Balkanlar ve Kuzey Afrika’da da bizim dizilerin rüzgarı esiyor.</strong> Beraber okuduğum yabancı arkadaşlarla da zaman zaman Türk dizileri hakkında konuşuyoruz ama çoğu zaman görüyorum ki benden çok daha hakimler bizim dizilerimize. <strong>(Dipnot: Yakın vakitte, bir haberde Türkiye’nin, ABD’den sonra dünyanın en büyük ikinci dizi ihracatçısı olduğunu okumuştum!)</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/760/1*Zx9GVLtJB8u4SQhoDUBW7A.jpeg" /></figure><p>Toplu taşımada, <strong>kadınlara ve özellikle yaşlılara yer verme kültürü</strong> burada hala devam ediyor. Bununla bağlantılı olarak da buradaki bayramlara ve tatillere değinmek istiyorum. <strong>8 Mart Dünya Kadınlar Günü</strong> burada resmi tatil ve buranın kültüründe önemli bir yer teşkil ediyor. <strong>(8 Mart’ta her yerde, erkekleri eşlerine, sevgililerine veya arkadaşlarına hediye etmek için aldıkları bir buket çiçekle göreceksiniz.)</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/961/1*jZvXvS3gSbdKRDbfM5SMWQ.jpeg" /></figure><p>Her senenin ilk haftası burada resmi <strong>Yılbaşı tatili</strong> ve Ruslar için yılbaşı ayrı bir öneme sahip. Haftalar öncesinden şehirler, caddeler süslenir, dekorlar asılır; hem bireysel hem de toplumsal olarak hummalı bir hazırlık yapılır yılbaşı için. 23–26 Şubat arası <strong>“Vatan Kurtarıcıları Günü”dür.</strong> İkinci Dünya Savaşı sırasında vatanını savunan Kızıl Ordu askerlerine ithaf edilen bayram aynı zamanda <strong>“Erkekler Günü”</strong> olarak da biliniyor. Son olarak, burada yaşadığım başka bir bayram ise <strong>“Maslenitsa”</strong>. Eski bir Slav geleneği olan Maslenitsa, baharın gelişini temsilen <strong>11–17 Mart</strong> arasında Rusya’da ve birçok Slav ülkesinde kutlanıyor. Her günün farklı bir değeri temsil ettiği bayramda, geleneksel danslar ve eğlenceler icra ediliyor, bu bayrama özel Rusların <strong>“блины (Blini)”</strong> dedikleri pankekleri her yerde görmek mümkün.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*pTuv6Sf5XAgQSxNTmiYq5Q.jpeg" /><figcaption><strong>“Maslenitsa”</strong></figcaption></figure><p>Son olarak da marketlerde karşılaştığım bir durumu paylaşmak istiyorum. Türkiye’deki marketlerle <strong>gramaj-çeşit</strong> bağlamında karşılaştırdığımda Türkiye’de marketler ürün gramajı noktasında farklı seçenek sunarken Rusya’daki marketlerde çok büyük gramajlarda ürün göremezsiniz fakat bir üründen envaiçeşit bulabilirsiniz. Ekmek, süt, meyve suyu, peynir, atıştırmalıklar, soslar, baharatlar ve birçok üründe çok farklı tatlar ve seçenekler sunuluyor burada.</p><h3><strong>Coğrafya &amp; İklim</strong></h3><p>Rusya denince akla ilk gelenler kuşkusuz <strong>soğuk iklim ve kış.</strong> Hatta o kadar özdeşleşmiş ki burasıyla literatürde bile kendine yer bulmuş (Bkz. <strong>“General Kış”</strong> — Hitler ve Napolyon’u durduran faktör). Kendi tecrübeme gelecek olursak, burada ilk karın yağdığı günü hatırlıyorum: <strong>15 Kasım 2022.</strong> Üstünden 4.5 ay geçmesine rağmen hala zemindeki kar tam olarak erimiş değil. Varın siz düşünün nasıl çetin geçiyor burada kış.. Bu süreç boyunca hava genellikle eksilerde seyreder. Yanlış hatırlamıyorsam Ocak ayının ikinci haftasında Sibirya’dan gelen bir soğuk hava dalgasının etkisinde kaldık. O bir hafta hava sıcaklığı <strong>-25, -30 derecelere</strong> kadar indi. Dışarıda 10 dakika yürüdükten sonra (eğer içinize koruyucu bir katman giymediyseniz) bacaklarınızı yavaş yavaş hissetmemeye başladığınız, soğuktan şakaklarınızın ve kirpik diplerinizin ağrıdığı bir havayı düşünün… Bunlar, bu ülkenin gerçekleri fakat şunu da söylemek gerekiyor ki gerçekten kış bu şehre çok yakışıyor. Çoğu akşam Rusları, Moskova’nın dekorlarla süslenmiş ışıltılı caddelerinde gezerken veya yer yer kurulmuş buz pateni pistlerinde sanat icra ederken görebilirsiniz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*HOJi6p_zjyFwh3zRlOaE2w.jpeg" /><figcaption><strong>Nikolskaya Caddesi / 17.12.2022 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><p>İklimle alakalı bir diğer husus ise kış boyunca <strong>kapalı gün sayısı çok fazla</strong> olduğundan maalesef uzun bir süre güneşe ve gün ışığına hasret kalıyorsunuz. Türkiye gibi, senenin birçok gününü güneşli geçiren bir ülkenin vatandaşı olarak her ne kadar zor gelse de bir müddet sonra alışıyorsunuz. Güneş ışığından uzun süre mahrum kalındığı için <strong>ekstra</strong> <strong>D vitamini</strong>, soğuk havanın sebep olacağı hastalıklardan korunmak için de <strong>ekstra C vitamini</strong> kullanımı burada haliyle bayağı yaygın.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*nvBXlFz4eKecQPXVIiiyug.jpeg" /><figcaption><strong>Pokrovka Caddesi / 18.11.2022 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><h3><strong>Ekonomi ve Gündem</strong></h3><p>Belki de en çok merak edilen konulardan biri de mevcut kriz durumunda hayatın burada nasıl devam ettiği. Bu noktaya da kısaca bir değinmek istiyorum. Gördüğüm kadarıyla, toplumsal anlamda kırılma noktası <strong>“seferberlik kararı”</strong> idi. Bu karar toplumun bizatihi kendisine temas ettiği için insanlar ister istemez tedirgin oldular ve ikinci bir seferberlik dalgası sanırsam Rusların şu aşamada en son görmek isteyecekleri senaryo.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/864/1*VTbgNLJo00zPaf-aEOnX7g.jpeg" /></figure><p>Kriz hali hazırda bir senesini doldurmuşken özellikle Batı ülkelerinden Rusya’ya karşı sayısız yaptırım kararı alındı. Yaptırımlar neticesinde Rus ekonomisinin zayıflatılarak savaş alanında Rusya’ya karşı kazanımlar elde edilmesi öngörülüyordu. Fakat, öngörüldüğü gibi olmadı ve aradan geçen bir yılın sonucunda, politik manevralar sayesinde Rusya ekonomik alanda dirençli bir duruş sergiledi. İçeride benim karşılaştığım durum ise; belli aralıklarla düzenli olarak market alışverişi yapan biri olarak üç aşağı beş yukarı dalgalanmalar olsa da fiyatlar genel olarak sabit ve stabil. 6 aydır alışverişte doldurduğum market arabasına hemen hemen aynı parayı ödüyorum. (Şubat 2023 itibariyle Rusya’da enflasyon <strong>%11 </strong>civarında)</p><p>Bir diğer nokta yaptırımlar neticesinde ülkede faaliyetini durduran ve tamamen ülkeden çekilen markalardan dolayı ürün tedarikinde bir sıkıntı yaşar mıyım diye düşünüyordum. Muhakkak, makro seviyede teknoloji, endüstriyel, sanayi vb. ürünlerinde tedarik noktasında sıkıntı yaşanıyordur. Ama bir öğrenci olarak asgari seviyede özellikle gıda, tekstil vb. alanlarda herhangi bir sıkıntı yaşamadım şu ana kadar. Tecrübe ettiğim kadarıyla da burada insanlar olağan seyrinde hayatlarına devam ediyorlar. Tabi ki savaş öncesi ürün ve hizmet çeşitliliği de yoktur diye düşünüyorum. En basitinden, dünyaca ünlü gıda markaları <strong>McDonalds ve Starbucks</strong> Rusya pazarından aylar önce çekildi. Fakat, Rusya kendince bir çözüm bularak bu iki markayı yerli iki marka <strong>(McDonalds — “Вкусно и точка”, Vkusno i tochka / Starbucks — Stars Coffee)</strong> oluşturarak ikame etti. Diğer bir deyişle, bu işletmelerde organizasyon ve faaliyetler aynı şekilde fakat Rus markaları altında devam ediyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*fDRXEyPxhU3zQId8OPW_Fw.jpeg" /><figcaption><strong>McDonald’ın Rusya pazarından çekilmesinin ardından sektördeki boşluğu “Вкусно и точка” (Vkusno i Tochka) doldurdu.</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Oq-jAWGF758RUy8Es36BHw.jpeg" /><figcaption><strong>“Stars Coffee” ise Starbucks’ın ikamesi :)</strong></figcaption></figure><p>Her ne kadar krizin ilk aylarından sonra ruble değer kazanmış ve bir senenin sonunda Rusya öngörülenden daha dirençli bir tablo ortaya koymuş olsa da uzun vadedeki sonuçlar henüz öngörülemiyor. Halihazırda her iki taraf ve genel olarak dünya ekonomisi olumsuz etkilendi ve süreç devam ettikçe, uzmanlara göre bilanço daha da kötüye gidecek.</p><p>Satır aralarında artılara, eksilere değinmeye çalıştım ama Türkiye’ye dair neleri özlediğimi soracak olursanız şu üçünü söyleyebilirim: <strong>İklim ve hava, Türk mutfağı, Türk insanının samimiyeti.</strong> İklimden kısaca bahsetmiştim yukarıda; bizim memleketimizde hava yılın büyük kısmında ışıl ışıldır; burada belki 4 ay boyunca güneş göremedik. Mart ayının ortalarından itibaren güneş yüzünü göstermeye başladı. İkinci olarak, yurtdışında değeri en çok anlaşılan şeylerden biri de kuşkusuz mutfağımız. Sadece Rus mutfağı değil, arkadaşlar vesilesiyle başka mutfakları da deneme fırsatım oldu ama benim nazarımda hiçbiri bir Türk mutfağı değil maalesef. Son olarak da buranın ikliminden midir bilinmez ama insanında bir soğukluk var gibi. Bizim topraklarda, tanımadığına bile iyi niyet göstergesi olarak “Kolay gelsin!”, “Hayırlı işler!”, “Allah’a ısmarladık!” denir. Buralarda bu anlayışı görmek bazen mümkün olmuyor. (Bireysel ilişkilerden ziyade toplum ilişkileri nazarında söylüyorum.)</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/900/1*_YtDhHIw5KYpNahYo5zc0Q.jpeg" /><figcaption><strong>Rus mutfağının gözdesi “Borş Çorbası”</strong></figcaption></figure><p>Aslında değinmek istediğim başka hususlar da var ama sanırsam yeterince uzun oldu. Belki o konular da başka yazılarımıza başlık olur. Zor ve farklı bir coğrafyadan, olağanüstü koşullardan bahsetmeye çalıştım. Umarım keyif almışsınızdır…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*3IknugpdQSpS6FcHzg8Igw.jpeg" /><figcaption><strong>Zafer Müzesi Bahçesi’nden / 10.01.2023 (Kadrajımdan)</strong></figcaption></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=390c22dab95" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/moskova-notlar%C4%B1m-i-390c22dab95">Moskova Notlarım I</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Fırtınalı Denizlerin Romantik Ressamı: İvan Ayvazovski]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/f%C4%B1rt%C4%B1nal%C4%B1-denizlerin-romantik-ressam%C4%B1-i%CC%87van-ayvazovski-6f01a408993e?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/6f01a408993e</guid>
            <category><![CDATA[sanat]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[istanbul]]></category>
            <category><![CDATA[ressam]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 07 May 2021 18:57:05 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-05-07T19:52:42.282Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*9h6PmAwZVcQgAiUGSZPyYA.jpeg" /></figure><p>Kırım’ın bir liman kentinde doğup denizin coşkun, sakin, mehtaplı, günbatımı gibi birçok halini daha çocukken müşahede eden, İtalya’dan Hollanda’ya, Türkiye’den Amerika’ya kadar birçok ülkeye seyahat eden ve gördüğü yerleri muhteşem sanat dehasıyla yorumlayıp tablolarına aksettiren, tabloları günümüzde dahi nice başkentlerde müzelerin en güzel köşelerini süsleyen,<strong> fırtınalı denizlerin romantik ressamı</strong>: <strong><em>İvan Konstantinoviç Ayvazovski !</em></strong></p><figure><a href="https://bit.ly/turkceyayin-instagram"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*v9qai9zyKtWSESc-TEhf_g.png" /></a></figure><h4>İlk Yılları</h4><p><strong><em>İvan Konstantinoviç Ayvazovski,</em> 29 Temmuz 1817</strong>&#39;de Kırım’ın bir liman şehri olan <strong>Feodosiya</strong>’da dünyaya geldi. Ailesi Ermeni asıllı olan İvan’ın babası <strong>Konstantin</strong>, annesi ise <strong>Ripsime Ayvazovski </strong>idi. Babası iyi eğitimli bir tüccardı. Fakat; 1812&#39;de kasabayı vuran bir veba salgını babasının işini mahvetti ve İvan doğduğunda ailesinin durumu çok da iyi değildi. Bundan dolayı; İvan daha küçük yaşta kahvehanelerde çalışmak zorunda kaldı. Feodosiya birçok farklı kültüre de ev sahipliği yapıyordu. Y<strong>unanca, İtalyanca, Ermenice, Türkçe ve Tatarca</strong> sokakta yürürken veya kafede otururken bile kulağınıza gelebilecek birkaç yabancı dilden biriydi. İvan, Feodosiya’nın bu çok kültürlü ve renkli havasından etkilendi. Keskin bir müzik kulağı olan İvan kısa sürede halk ezgilerini kemanda çalmayı öğrendi. Asıl hayal dünyasını ele geçiren tutku ise <strong><em>çizimdi</em></strong>. Feodosiya’nın beyaz boyalı duvarlarına odun kömürü ile birçok çizim yapmıştı. Bu durum İvan’ın, Simferopol Lisesi’ne ve St. Petersburg Sanatlar Akademisi’ne girmesine yardımcı olan kasaba valisi <strong>A. Kaznacheyev’in</strong> dikkatini çekti.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*wduSNy_vH2yBrvblcHI-Rg.jpeg" /><figcaption><strong>St. Petersburg Sanatlar Akademisi</strong></figcaption></figure><h4>Öğrencilik Yılları</h4><p>İvan Ayvazovski, ilk olarak 1831 yılında <strong>Simferopol Lisesi</strong>’ne ardından 1833 yılında <strong>St. Petersburg Sanatlar Akademisi’ne</strong> burslu olarak girdi. Ayvazovski’nin Petersburg’taki öğrencilik yılları Rus tarihi açısından da birçok çelişkiyi içinde barındıran bir döneme denk gelmişti. Bir yandan Çar I. Nikolas’ın sert otoriter hükmü hissediliyor, siyasi durgunluk dönemi yaşanıyor; diğer yandan ise 1812 Napolyon Savaşları’ndan sonra Rus edebiyat ve sanat alanında yeni bir dönem başlıyordu. Bu dönem; <strong><em>Puşkin, Gogol, Lermontov, Belinsky, Glinka ve Briullov</em></strong> dönemiydi. Akademi içinde yurttaşlık ve vatanseverlik fikirleriyle ilintili <strong>Klasisizm</strong> akımı revaçtaydı fakat; diğer yandan da <strong>Romantizm</strong> akımının etkileri de hissedilmeye başlanmıştı.</p><p>Karl Briullov’un <strong><em>“The Last Day of Pompeii” (Pompei’nin Son Günü) </em></strong>adlı çalışması hem Romantizm akımının zafer nişanesi idi; hem de Ayvazovski üzerinde en çok tesir bırakan eserlerden biriydi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ob9AlkP_-apmDp8tVjjXBQ.jpeg" /><figcaption><strong>“The Last Day of Pompeii” / Karl Briullov</strong></figcaption></figure><p>Diğer yandan; İvan’ın manzara dersi öğretmeni <strong>M. Vorobyov </strong>da Romantizm akımın etkisinde kalan akademisyenlerden biriydi. Bu sebeple; öğrencilik yıllarında İvan, büyük ölçüde bu akımın etkisinde kaldı. Fakat; eserlerinde <strong>hem Romantizm hem de Realizm </strong>akımının unsurları vardı.</p><p>1834&#39;te İvan, Fransız ressam <strong>Philippe Tanneur’un </strong>asistanı olarak atandı. 1836&#39;da ise Akademi’nin savaş tabloları sınıfındaki öğretmeni <strong>Alexander Sauerweid’in</strong> tavsiyesi üzerine Baltık Denizi filosunun eğitim tatbikatlarına katıldı. Sauerweid, genç sanatçının kendi ayak izlerini takip edeceğini ve deniz savaşlarında uzman olacağını umuyordu. Aynı yılın sonbaharında Ayvazovski’nin çalışmaları akademi sergisinde yer aldı. Eğitiminin sadece ikinci yılında olan biri için olağanüstü bir yetenek ve oldukça dikkat çekici bir ustalık belirtileri gösteren tablolar büyük ilgi uyandırdı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/530/1*IdBg1AIrl_QZQZuUbtcq3A.jpeg" /><figcaption><strong>“Storm on the North Sea”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*RmT762oOOeDFuFxoQCzkxw.jpeg" /></figure><h4>Yurtdışı Seyahatleri</h4><p>1837 yılında <strong><em>“Calm Sea” </em></strong>adlı tablosuyla akademide altın madalya elde ederek yurtdışında eğitim görmeye hak kazandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*VuWG4hEg9JdWQf6qCv7siw.jpeg" /><figcaption>“<strong>Calm Sea”</strong></figcaption></figure><p>Akademi onu bağımsız çalışmalar yürütmesi için <strong>Kırım’a</strong> gönderdi. Ayvazovski denizin romantizmine ve gizemine kapılmıştı. Alexander Sauerweid’in çalışmaları ve Baltık Denizi filosunun tatbikatlarına katılmış olması onu bu konuda tablolar yapmaya teşvik etmişti. Kırım’da en sevdiği temalara dönme şansı elde etmişti. Kafkasya Kıyı Hattı Komutanı N. Rayevsky, Ayvazovski’ye Karadeniz filosunun tatbikatlarına katılmasını önerdi. 1839&#39;da üç kez denize açıldı, birçok resim yaptı ve amiraller M. Lazarev, V. Kornilov ve P. Nakhimov ile tanıştı. Rus donanması onu ilgiyle karşıladı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/560/1*JHXvBZdvRDleQQMRnt4rDA.jpeg" /><figcaption><strong>“Parade of the Black Sea Fleet”</strong></figcaption></figure><p>1840&#39;ta St. Petersburg’a geri döndü ve hemen ardından aynı senenin Eylül ayında <strong>Roma</strong>’daydı. İtalya’da yaşayan <strong>Nikolay Gogol</strong> ve <strong>Alexander İvanov</strong> gibi Rus sanatçılarla kısa sürede arkadaş oldu. Bu sırada çizimlerine devam etti ve bu çizimler ona beklenmedik bir ün kazandırdı.</p><p><strong>The Art Gazette</strong>, Ayvazovski hakkında şöyle yazıyordu:</p><blockquote>“Ayvazovski’nin Roma’daki tabloları sergilerin en iyisi olarak adlandırılıyor. <strong>“Napoli’de Gece” </strong>ve <strong>“Fırtına ve Kaos”</strong> adlı eserleri güzel sanatların başkentinde öyle bir sansasyon yarattı ki asillerin sarayları ve sosyete mekanlarında Güney Rusya’dan gelen bu ressamın şöhreti konuşuluyor. Gazeteler ondan övgüyle bahsederken herkes onun ayı, ışığı ve suyu muhteşem bir gerçeklikle tasvir ettiği konusunda hemfikir. Papa XVI. Gregory, Ayvazovski’nin <strong>“Kaos”</strong> adlı tablosunu satın aldı ve dünyada sadece en iyi resimlerin asılmaya layık görüldüğü Vatikan’a astı. “Kaos” tablosunun daha önceden görülmemiş bir sanat mucizesi olduğu söyleniyor.”</blockquote><p>Zamanının ünlü deniz manzarası ressamlarından İngiliz <strong>William Turner</strong> onun <strong>“The Bay of Naples on a Moonlit Night ”(Ayışığında Napoli Körfezi) </strong>adlı eserinden çok etkilendi ki Ayvazovski adına İtalyanca methiyeler yazdı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*AbuS90GeQmiPfTyArdMxqw.jpeg" /><figcaption><strong>“The Bay of Naples on a Moonlit Night”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/712/1*nXPFQ7CpIEHxsLt4q7_ODw.jpeg" /><figcaption><strong>“The Chaos”</strong></figcaption></figure><p>1843 yılında Paris’te dünya çapında gerçekleşen bir sergiye katıldı ve Paris Kraliyet Sanatlar Akademisi onu altın madalya ile ödüllendirdi.</p><p>Ayvazovski’nin sanatseverleri nasıl büyülediği sorusunu ise Turner şöyle cevapladı:</p><blockquote>“Ayvazovski’nin resimlerine baktığınızda sizi hayran bırakan şey, doğaya olan alışılmadık gerçekliğiydi. Hareket eden suyun, yansıyan güneşin ve ay ışığının etkisini yansıtma yeteneğiydi. Kısacası; onun titiz, kesin ama aynı zamanda dramatik deniz tasviriydi.”</blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*EiA-sksmspf_ldOeuGSJUQ.jpeg" /><figcaption><strong>İngiliz Ressam J. William Turner (1775–1851)</strong></figcaption></figure><p>1844&#39;te Rusya’ya dönmeden önce Amsterdam’da bir sergi düzenledi. Başarılı çizimlerinden ötürü Amsterdam Sanatlar Akademisi’nin bir üyesi olmakla onurlandırıldı. Rusya’ya geri döndüğünde St. Petersburg Sanatlar Akademisi de onu “<strong>akademisyen”</strong> sıfatıyla onurlandırdı ve çarın fermanı ile kendisine <strong>“Donanma Ressamı”</strong> unvanı verildi. Hemen ardından Ayvazovski’den <strong>Kronstadt, Revel ve Baltık</strong> kıyısındaki bazı yerlerin manzara fotoğraflarını çizmesi istendi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*_XVFz2PBLCNZR5pQxNdAPg.jpeg" /></figure><p>Kışın sonunda Ayvazovski, mekansal bilgileri kendi şiirsel ruh haliyle birleştirmeyi başardığı bir dizi büyük ölçekli tuvali tamamlamıştı. Aldığı “donanma ressamı” gibi unvanlardan dolayı bundan sonraki birçok tablosunda denizin, gemilerin, fırtınaların ve ay ışığının eşsiz belirtileri vardı. <strong><em>“Denizlerin Ressamı”</em></strong> olma yolunda emin adımlarla ilerliyordu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*f_Cnm7jDzeII7GZFpaLHvQ.jpeg" /><figcaption><strong>Kronstdat</strong></figcaption></figure><h4>İstanbul’a İlk Geliş</h4><p>1845 baharında <strong>Amiral F. Litke</strong> komutası altında Küçük Asya ve Yunan Takımadaları çevresine bir seyahat gerçekleştirdi. Bu seyahat çerçevesinde İstanbul’da <strong>Sultan Abdülmecit </strong>tarafından Beylerbeyi Sarayı’nda kabul edildi. Bu ziyaretten sonra yerleştiği Kırım’da; <strong>Karadeniz sahili, İstanbul ve Odessa</strong>’ya dair çok başarılı tablolar çizdi. Bu fotoğraflarda ay ışığının aydınlattığı denizler ve yapılar, güneyin sıcak ve egzotik havası hissedilir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*aCjVsf_MMmA3_gB8k-4V-A.jpeg" /><figcaption><strong>“Odessa at Night”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*o6gwivLvhfxxt5B6r0M1og.jpeg" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*R_968yYKiVyfvz-QBjalKQ.jpeg" /><figcaption><strong>“Constantinople in Moonlight”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/480/1*MYhXD13uVmxs7SHhOpoAVA.jpeg" /></figure><p>1840&#39;ların ortasında Ayvazovski, Feodosiya’ya kalıcı olarak yerleşti ama bu tarihten sonra bile sık sık yurtdışına seyahatlere çıkmaya devam etti. Bu arada da <strong>Julia Yakovlevna Grefs</strong> ile evlendi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/374/1*_VXcplnLbLiuJqS7oAdzsw.jpeg" /></figure><p>1946–48 yılları arasında resimlerini Rus Donanması’nın yaptığı savaşlara adayan Ayvazovski bu noktada da ciddi örnekler ortaya koydu.</p><p>Bunlardan biri de Osmanlı ve Rus İmparatorlukları arasında gerçekleşen <strong>Çeşme Savaşı’nı</strong> konu alan tablosudur. Işık efektlerini ustaca kullandığı etkileyici bir tablodur bu. Gemilerden çıkan alev ve gökyüzüne yükselen dumanlar bulutlarla rekabet eder. Kızılın ve siyahın gizemini ve ahengini anlatan muhteşem bir şaheserdir. Yine bu savaşlardan birini konu alan tablosu ise <strong>“The Battle of Straits of Chios”dur. ( Sakız Boğazı Muharebesi)</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/563/1*1C1rKyeOe9lS_C77AVpaGw.jpeg" /><figcaption><strong>“Battle of Chesma”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/570/1*VXGMxrFcUf8lS_iHY3BOEw.jpeg" /><figcaption><strong>“The Battle of Straits of Chios”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*DI9N0wlxJaol5D5gOyWd8A.jpeg" /><figcaption><strong>“Battle of Sinop”</strong></figcaption></figure><p>1950&#39;lerde Ayvazovski’nin tablolarında Romantizm’in etkileri daha net hissedilmeye başlandı. Bunu onun en başarılı ve en ünlü tablolarından birinde görmek mümkün :<strong><em> “The Ninth Wave” (Dokuzuncu Dalga)</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ZTGV5dKm9ZigojHTvui8gw.jpeg" /><figcaption><strong>“The Ninth Wave”</strong></figcaption></figure><p><em>Yüksek dalgalar ve fırtına ortasında bir grup insanın yaşama tutunma mücadelesini anlatmaya çalışmıştır burada Ayvazovski. Bir yandan bulutlara kadar değen coşkulu ve büyük dalgalar huzursuz bir hava oluştururken diğer yandan ufuktaki güneş haleleri yaşamın son kırıntılarını simgeliyor. Tablonun içindeki trajedi resmin canlılığından daha ağır basıyor usta ressamın anlatımıyla.</em></p><p>Ayvazovski, <strong>1853–56 Kırım Savaşı </strong>sırasında Sivastopol’da bulundu. St. Petersburg’a giderken sık sık geçtiği uçsuz bucaksız Ukrayna stepleri ilham oldu ona. Sonsuz Ukrayna stepleri Ayvazovski’nin hayal gücüyle birleşti ve o zamana dair birkaç tablo da Ayvazovski’nin usta elinden çıkmış oldu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/708/1*5Pzv_OR22VRQD00M1Y5_dA.jpeg" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*vZiy2jUiBlEpwY41Zd3NLg.jpeg" /></figure><p>1860&#39;larda ise <strong>Kafkasya’yı </strong>ziyaret etti.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*0ZRuVnpYj13B5DheMJKmhQ.jpeg" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*0DE-XPNuTHMkzmL9z9w2VQ.jpeg" /><figcaption><strong>“The Aul of Gunib in Daghestan”</strong></figcaption></figure><p>1800&#39;lerin son çeyreğine doğru Rus sanatının her alanında <strong>Realizm’in </strong>etkileri daha ağır basmaya ve <strong><em>Repin, Kramskoi, Surikov, Shishkin and Levitan</em></strong> gibi isimler adından daha sık söz ettirmeye başladı. Muhakkak Ayvazovski de bu akımdan etkilendi ve bunun etkileri tablolarında görülmeye başlandı. “<strong>The Rainbow”</strong> ve <strong>“Moonlit Sea”</strong> adlı eserleri de bu etkinin tezahürüydü.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*_puxVnTNnw17aqGdvlfB1g.jpeg" /><figcaption><strong>“The Rainbow”</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/412/1*aF4mOPsCR1wUaJ6MPAMPFQ.jpeg" /><figcaption><strong>“Moonlit Sea”</strong></figcaption></figure><p>Ayvazovski’nin bu dönemdeki en büyük başarısı ise <strong>“<em>The Black Sea”</em></strong> <strong>(Karadeniz)’dir.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/459/1*fVkdezgdde59akxVk9Re6w.jpeg" /><figcaption><strong>“The Black Sea”</strong></figcaption></figure><p>Ufukta sakin olan deniz ön planda daha da sertleşir ve suyun pürüzsüz yüzeyini kırar. Denizin enginliği olağanüstü bir şekilde aktarılır ve yer yer denizde mavi, yeşil tonlar göze çarpar. Gökyüzü ise gri bir bulut duvarını andırır. <strong>Ivan Kramskoi</strong> bu resim hakkında şunları söyler:</p><blockquote>“ Resmin içinde gökyüzü ve sudan başka bir şey yok. Yine de su, sonu olmayan bir okyanus gibi, kaba değil, tedirgin, haşin, sonsuz ve gökyüzü daha da sonsuz. Gördüğüm en güçlü tablolardan biri. “</blockquote><h4>Ayvazovski ve İstanbul</h4><p>Denize karşı ayrı bir ilgisi olan Ayvazovski’nin 1945&#39;teki ilk İstanbul ziyaretinden sonra da bu şehre karşı ayrı bir ilgisi oluşmaya başladı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*PF5ZjUxSZaHudvY_CyBk-Q.jpeg" /></figure><p>1845–90 yılları arasında <strong>4 defa </strong>İstanbul’a geldi. <strong>Sultan Abdülmecid, Sultan Abdülaziz ve Sultan II. Abdülhamit</strong> dönemlerinde sarayda ağırlandı. 1874&#39;te Sultan Abdülaziz’in davetlisi olarak İstanbul’a gelen ressam, padişaha Rus büyükelçi tarafından takdim edildi. Ziyaretinde <strong>Mimarbaşı Sarkis Balyan</strong>’ın Kuruçeşme Adası’nda <em>(G</em>alatasaray<em> Adası)</em> misafir olarak kaldı. Burada İstanbul’un çeşitli tablolarını yaptı. Sultan Abdülaziz, ressama ikinci dereceden bir <strong>Nişan-i Osmani</strong> verdi. Aynı yılın Ekim ayında Yıldız Sarayı’nda bir sergi açtı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*q6g3xa45kGRNRrtjSxg2rg.jpeg" /></figure><p>Sultan Abdülaziz’in Dolmabahçe Sarayı için sipariş ettiği tabloları burada hazırladı. 1890 yılında, son ziyaretinde Sultan II. Abdülhamid’e iki tablo hediye etti. Rus Sefareti’nde 26 parçalık koleksiyonunu sergiledi ve Sultan II. Abdülhamid tarafından kendisine birinci dereceden <strong>Mecidi Nişanı </strong>verildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*69KOFmr0whFmw4ntNnTL5A.jpeg" /></figure><p>İstanbul’a hayran olan Ayvazovski bu şehre dair <strong>200&#39;ü aşkın</strong> tablo çizdi ve hayranlığını şu kelimelerle ifade etti:</p><blockquote><em>“Bu aralar İstanbul’u geniş tabloya çizmeye başlıyorum… Belki de bu şehirden daha heybetli başka bir yer yoktur, oraya gidince Napoli de Venedik de unutuluyor.”</em></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/570/1*g1H5BymStkCZnZxmC_7YGw.jpeg" /></figure><h4>Son Yılları</h4><p>1892&#39;de <strong>Amerika’ya</strong> bir seyahat gerçekleştirdi ve bu seyahatin ardından “<strong><em>Niagara Falls”</em></strong> adlı tablosunu çizdi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*Gjy5SBS6vmWQXyV550dzDA.png" /><figcaption><strong>“Niagara Falls”</strong></figcaption></figure><p>Hayatının sonlarına doğru, 81 yaşında bir başka şaheser çıktı ellerinden: <strong><em>“Amidst the Waves” </em>(Dalgaların Arasında)</strong>. Bu eser birçokları tarafından onun sanatının zirvesi olarak kabul gördü.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*YCOl4vBiS5B-I_Rr-9oXRQ.jpeg" /><figcaption><strong>“Amidst the Waves”</strong></figcaption></figure><p>Ayvazovski, çalışma azmini, enerjisini ve yaratıcı zekasını hayatının sonuna kadar kaybetmedi. Sonuç olarak <strong>6000&#39;den fazla resim</strong> ve ustaca hazırlanmış çok sayıda çizim yaptı. Eserlerinin birçoğu görsel sanatların en büyük başarıları arasında yerini aldı.</p><p>Ayvazovski, Feodosiya sakinlerinin refahı ve bölgenin kalkınması için çok çalıştı. Kasabaya kendi arazisinden su temin etti, bir sanat okulu açtı, bölgedeki ilk arkeolojik kazıları başlattı ve bir tarihi müze inşa etti. Nihai olarak, onun çabaları sayesinde Feodosiya’da ticari bir liman kuruldu ve kasabaya demiryolu ağı bağlandı. Yaptıklarıyla kasaba halkının sevgisini ve saygısını kazandı.</p><p>Ayvazovski, <strong>2 Mayıs 1900&#39;de</strong>, <strong><em>“Osmanlı Gemisinde Patlama”</em></strong> adlı şövalesinin başında, sanatını icra ederken kalp krizi geçirerek hayata gözlerini yumdu. Onun keskin ve estetik dehası her zaman sanat tarihinin değişmez ve değerli bir parçası olarak kaldı…</p><p>Denizle ilişkisi Karadeniz’le başlayan Ayvazovski’nin tablolarında hırçın dalgaları, sessiz fırtınaları, güneşin suyu yalayan parıltılarını, gizemli mavileri, pembeleri, yeşilleri, ışığın umudunu ve karanlığın melankolisini bulursunuz.</p><p>Resim sanatında Ayvazovski gibi denizlerin görkemini, güzelliğini ve gizemini büyülü bir biçimde yansıtan başka bir sanatçı yoktur.</p><iframe src="https://cdn.embedly.com/widgets/media.html?src=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fembed%2F3Fp4Mjv1NXw%3Ffeature%3Doembed&amp;display_name=YouTube&amp;url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3D3Fp4Mjv1NXw&amp;image=https%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2F3Fp4Mjv1NXw%2Fhqdefault.jpg&amp;key=a19fcc184b9711e1b4764040d3dc5c07&amp;type=text%2Fhtml&amp;schema=youtube" width="854" height="480" frameborder="0" scrolling="no"><a href="https://medium.com/media/19a4aeb3d70b7903c201fa84f6673011/href">https://medium.com/media/19a4aeb3d70b7903c201fa84f6673011/href</a></iframe><h4>Kaynakça</h4><ul><li><a href="http://ivanaivazovsky.life/life/last-years">http://ivanaivazovsky.life/life/last-years</a></li><li><a href="https://totallyhistory.com/ivan-aivazovsky/">https://totallyhistory.com/ivan-aivazovsky/</a></li><li><a href="https://www.fikriyat.com/galeri/kultur-sanat/osmanlinin-saray-ressami-ivan-ayvazovski/7">https://www.fikriyat.com/galeri/kultur-sanat/osmanlinin-saray-ressami-ivan-ayvazovski/7</a></li><li><a href="http://www.moodbook.com/history/romanticism/aivazovsky-life.html">http://www.moodbook.com/history/romanticism/aivazovsky-life.html</a></li><li><a href="https://www.seturday.com/kultur-sanat/dolmabahce-sarayinda-denizin-sessiz-firtinasi-ayvazovski">https://www.seturday.com/kultur-sanat/dolmabahce-sarayinda-denizin-sessiz-firtinasi-ayvazovski</a></li></ul><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=6f01a408993e" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/f%C4%B1rt%C4%B1nal%C4%B1-denizlerin-romantik-ressam%C4%B1-i%CC%87van-ayvazovski-6f01a408993e">Fırtınalı Denizlerin Romantik Ressamı: İvan Ayvazovski</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Rus Edebiyatının İnsanlığa Armağanı: Lev Nikolayeviç Tolstoy]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/rus-edebiyat%C4%B1n%C4%B1n-i%CC%87nsanl%C4%B1%C4%9Fa-arma%C4%9Fan%C4%B1-lev-nikolayevi%C3%A7-tolstoy-9d6c9c8e009c?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/9d6c9c8e009c</guid>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[tolstoy]]></category>
            <category><![CDATA[edebiyat]]></category>
            <category><![CDATA[yazar]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 28 Feb 2021 14:34:43 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-02-28T16:29:18.058Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*v5p8Zyik1S-c07ZUAMZhJw.jpeg" /></figure><p>Rusya; toplumsal dinamikleri, tarihsel süreçleri, coğrafi gerçekleri ve dünya görüşüyle farklı bir duruş sergiler. İhtiva ettiği bu farklılık ve çeşitlilik Rusya’nın kültür, sanat ve edebiyat alanında da başarılı örnekler ve yapıtlar ortaya koymasını sağlamıştır. Rus edebiyatı şüphesiz insanlığa birçok nadide eser ve kıymetli yazar armağan etmiştir.<strong> Gogol, Turgenyev, Dostoyevski, Puşkin, Çehov…</strong> Dünyaca tanınan Rus yazarlardan sadece birkaçıdır. Bunların içerisinde bir yazar vardır ki; üslubu ve filozof kimliğiyle, yazdıklarının hala dünyanın en iyi eserleri arasında gösterilmesiyle ve hayat tarzıyla diğerlerinden sıyrılır:<strong><em> Lev Nikolayeviç Tolstoy.</em></strong></p><figure><a href="https://bit.ly/turkceyayin-twitter"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Hg6QZeY3WHm6Bt85bIPI4w.jpeg" /></a></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/960/1*OLisW0MqNB2PC_K7WwMPZw.jpeg" /></figure><h4>İlk Yılları</h4><p>Lev Nikolayeviç Tolstoy; 9 Eylül 1828&#39;de Tula şehrinin Yasnaya Polyana kasabasında; aristokrat bir aile olan Kont Nikolay Ilyich ve Kontes Mariya’nın beş çocuğundan dördüncüsü olarak dünyaya geldi. Lev Tolstoy, 2 yaşında iken annesini ve 9 yaşında iken babasını kaybetti. Küçük yaşta hem annesini hem de babasını kaybeden Lev, kardeşleriyle birlikte akrabaları tarafından büyütüldü.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*2fVryofXnwc893aqMPbkSA.jpeg" /><figcaption><strong>Yasnaya Polyana / Tolstoy’un dünyaya geldiği ev</strong></figcaption></figure><p>Lev Tolstoy; <strong>1844</strong>&#39;te <strong>Kazan Üniversitesi</strong>’nde Doğu Dilleri bölümünde eğitim almaya başladı. Daha sonradan Hukuk Fakültesi’ne geçti. Fakat; burada da başarılı olamayarak eğitimini yarıda bıraktı ve memleketine geri döndü. Bu süreçte eğlence odaklı bir hayat tarzı benimseyen Lev, vaktinin çoğunu <strong>Moskova, St. Petersburg, Tula</strong> gibi şehirlerde geçiriyordu. Yazmaya da bu dönem başlayan Tolstoy ilk eseri<strong> “Çocukluğum”</strong>u da bu dönemde yazdı. Bu eseri muhtelif dergilerde yayınlandı ve bu girişim Tolstoy’un yazarlık bağlamında ilk başarısı oldu. Daha sonradan biriken yüksek miktardaki kumar borçlarından dolayı abisinin yanına, Kafkasya’ya gitti ve orduya katıldı. 1854–55 yıllarında <strong>Kırım Savaşı </strong>ve <strong>Sivastopol Kuşatması</strong>’nda genç bir topçu subay olarak görev yapan Lev, savaşın vahşeti ve dehşetine dayanamadı; savaştan sonra ordudan ayrıldı. Savaşta olduğu yıllarda ise diğer eserleri <strong>“Sivastopol Hikayeleri”</strong> ve <strong>“Baskın”</strong>ı yazdı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/220/1*8-ycN9siNBf1C8_7bQR4YQ.jpeg" /><figcaption><strong>Lev Tolstoy’un gençlik yılları</strong></figcaption></figure><p>Ordudan ayrıldıktan sonra Avrupa’ya iki kez seyahat etti. Ordudaki tecrübeleri ve Avrupa seyahatleri onu<strong> şiddet karşıtı ve ruhani bir anarşiste</strong> dönüştürdü. <strong>Alexander Herzen</strong>, <strong>Mikhail Bakunin</strong> ve <strong>Peter Kropotkin</strong> gibi isimler de aynı fikirleri benimseyen Rus aydınlarıydı. 1857&#39;deki Almanya, Fransa ve İsviçre’yi kapsayan Avrupa ziyaretinde Paris’te şahit olduğu halka açık bir infaz olayı onu derinden etkiledi. Arkadaşı Vasily Botkin’e yazdığı mektupta şöyle diyordu:</p><blockquote><strong>“Gerçek şu ki; devlet yalnızca sömürmek için değil, her şeyden önce vatandaşlarını yozlaştırmak için tasarlanmış bir komplodur … Bundan böyle, hiçbir hükümete hiçbir yerde hizmet etmeyeceğim !”</strong></blockquote><p>Avrupa seyahati sırasında <strong>Victor Hugo</strong> gibi yazarlar ve<strong> Pierre-Joseph Proudhon</strong> gibi bir Fransız anarşistlerle de tanışan Tolstoy, Batı’nın yapay ve maddeci uygarlığını insan doğasını bozan bir etken olarak görmeye başladı. Politik olarak görüşlerini ve eğitim noktasında da fikirlerini kafasında netleştirdikten sonra Rusya’ya geri döndü ve köyünde Rus köylülerinin çocukları için <strong>13 okul </strong>açtı.</p><h4>Büyük Eserlerin Yazımı</h4><p><strong>23 Eylül 1862&#39;de</strong>, 34 yaşında iken Tolstoy kendisinden 16 yaş küçük olan <strong><em>Sophia Andreevna Behrs</em></strong><em> </em>ile evlendi ve bu evlilikten <strong>13 çocuğu</strong> oldu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/200/1*K9DqRrZIFxTlxfileTTr-g.jpeg" /><figcaption><strong><em>Sophia Andreevna Behrs</em></strong></figcaption></figure><p>O zamana kadar uçarı ve düzensiz bir hayat yaşayan Tolstoy, Sofia ile evlenince aradığı huzuru ve dinginliği buldu. Evliliklerinin ilk yılları çok mutlu ve huzurlu geçiyordu. Bu, huzur ve saadet ortamı dünyanın en başarılı yapıtlarını yazması için gerekli zemini hazırlamıştı. Lev Tolstoy, eşi Sofia’nın da desteğiyle ilk başyapıtı olan <strong><em>“Savaş ve Barış”</em></strong>ı evliliklerinin ilk yıllarına denk gelen <strong>1863 </strong>yılında kaleme almaya başladı. Yazım sürecinde Sofia, Lev’e her anlamda destek oluyor, onun sekreteri ve editörü gibi davranıyordu. 6 yıllık bir yazım sürecinin arından 1869 yılında “Savaş ve Barış” yayımlandı. Bu kitap sayesinde büyük üne kavuşan Tolstoy, <strong>1873</strong> yılında ise bir diğer şaheseri olan <strong><em>“Anna Karenina”</em></strong>yı yazmaya başladı. 4 yıllık bir yazım aşamasının ardından 1877&#39;de yazımını bitirdi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*VzNtbczDfEdS6HcfJ6MhRA.jpeg" /></figure><h4>Savaş ve Barış</h4><p>İlk kez 1869 yılında basılan kitabın orijinali<strong> 2200 </strong>sayfadan oluşmaktadır. <strong>500&#39;den fazla </strong>karakterin bulunduğu Savaş ve Barış, Tolstoy’un <strong>dehasını kanıtladığı en başarılı yapıtı olarak da ifade edilmektedir.</strong> Mevcut karakterlerin çoğu derinlemesine işlenmiş ve okuyucuya sunulmuştur. Halkın işgalcilere karşı yurdu savunduğu eserde, doğum, ölüm, kıskançlık, özveri, ihanet, sevgi, şehvet gibi hayata dair pek çok farklı kavram ele alınmıştır.</p><p>Eserde; maddi açıdan fakirleşme ve zenginliğin kaybı ile ailelerin yaşadığı dram, sebebi açıklanamayan ve aniden ortaya çıkıp aniden biten aşklar, ve belki de en çok ölüm karşısında insanların “gözlerinin açılması” gibi deneyimler bir çok karakterin başından geçmektedir. Bunun yanında; Borodino Savaşı’nın uzun biçimde anlatıldığı bölümler tarih açısından bir ders olmak ile birlikte, içgüdüleriyle ve inançlarıyla savaşın bütün mantıki gerekliliklerini yerine getiren Fransız ordusunu yenen Rus ordusunun Tolstoy tarafından önümüze konulduğu kısımlar da mevcut.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*kQwqWFHGIOCDCs2ds88IQQ.jpeg" /></figure><p>Şimdiye kadar yazılmış en iyi roman olarak da nitelendirilen eserde, Rostovlar, Bezukovlar ve Bolkonskiler isimli soylu ailelerin üyeleri ana karakterleri oluşturmaktadır. Kitabın sonlarına doğru ise savaşın ve liderliğin doğası, tarih, politika, kahramanlık ve tarihsel kişilikler üzerinde felsefi bir çalışma içine girildiği net bir şekilde görülmektedir.</p><blockquote>“Hayatın, zamanın Rusya’sının, tarihin, sınıf kavgalarının olağan üstü bir tablosu; insana insanlığa ait ne varsa; insanın mutluluğunun ve büyüklüğünün; felaketinin ve küçüklüğünün mükemmel bir tanımı nedir? Derseniz cevabı şudur: “Savaş ve Barış”<br> <strong>(Strakof)</strong></blockquote><blockquote>“Tolstoy’un, “Savaş ve Barış”ı son bin yılda yazılan en büyük on edebiyat eserinden biridir. Bütün 19. yüzyıl romanları içerisinde Tolstoy’un Napolyon’un Rusya’yı işgalini anlatan panoraması, hacmi, insan anlayışı, kahramanlarının soluğu ve tarih üzerine düşüncelerinin akışı bakımından en büyüğüdür. Resmin büyüklüğüne rağmen bireysel fırça darbeleri de her zaman kesin, doğru ve vecizdir !”<br><strong> (John Updike)</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/220/1*oYQNtdojx535Mf2WDj19ew.jpeg" /><figcaption><strong>“Savaş ve Barış”, Rusça ilk baskısının kapağı</strong></figcaption></figure><h4>Anna Karenina</h4><p>Anna Karenina’yı okuyan herkesin aklına ilk gelen tema <strong>“yasak aşk”</strong> olacaktır. Zira romanın ana hatları bir kadının aşkından dolayı içine düştüğü tragedyayı anlatmaktadır. Romanın ana ekseninde aşk ve ihanet olmasının yanı sıra Tolstoy dürüst evliliği ve dürüst aşkı sorgular. Düş kırıklıklarını, düşüşü en iyi betimleyen romanlardan biridir. Romanda mutsuz olan çift Anna ve yasak aşkı Vronsky olurken; Kiti ve Levin’in aşkı sağlam zemine oturtulur ve mutlu bir çift olarak resmedilirler.</p><p>Okur, Anna’nın yaşadığı yasak aşk ve intiharla son bulan yaşamı üzerine odaklansa da roman devrim öncesi Rus toplumunu, aristokrasiyi, aristokrasideki çürümeyi de anlatmaktadır. Anna, okuru cezbeden buzdağının görünen, hayranlık uyandıran muhteşem yüzü, toplumun katı kurallarına karşı duran bir savaşçıdır.</p><p>Lev Nikolayeviç Tolstoy’un kaleme aldığı <strong>Anna Karenina</strong> romanı yüzü aşkın edebiyatçı tarafından oluşturulan Times listesinde <strong>“şimdiye dek yazılmış en iyi roman”</strong> seçilmiştir. Onu hiç hilafsız en tepeye oturtan sebep sadece yasak aşk yaşayan bir kadının anlatıldığı bir roman olması değildir elbette. Roman pek çok katmandan oluşan ve farklı okumalara açık bir başyapıttır. Tolstoy bir yandan aristokrasi gerçeğini insanların yüzüne bir tokat gibi çarparken diğer yandan değişmekte olan Rusya’yı gözler önüne serer.</p><blockquote>“Çağımızın Avrupa edebiyatındaki benzerlerinden hiçbirisinin, kendisiyle boy ölçüşemeyeceği kadar kusursuz, mükemmel ve ölümsüz bir sanat eseridir.” <strong>(Dostoyevski)</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*gsxUXKwHMuZ-9hiqMbdnAg.jpeg" /></figure><h4>Varoluşsal Mücadele</h4><p>Yazdığı eserlerle Rusya’nın da ötesinde üne kavuşmaya başlayan Tolstoy öte yandan iç dünyasında ise başka bir mücadeleye girişiyordu. Anna Karenina’yı tamamladıktan sonra özellikle<strong> ölüm</strong> ve <strong>varoluş</strong> konularında kendini derin bir muhasebeye çekti. Ona göre <strong>her şey ölüm karşısında çaresiz kalıyordu</strong> ve bu durum onun dine daha fazla bağlanmasına sebep oldu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*RdqLAzrBuhElcpOQ5nFvKg.jpeg" /></figure><p>50 yaşından sonra köylü halka yönelen Tolstoy, köylüler ile birlikte saban sürüp ekin biçmeye, kendi kıyafetlerini yapmaya başladı. Tek istediği köylü kardeşleri ile gerçek manada bir halk olmak, Tanrı’ya yaraşır bir şekilde yaşamak ve iyi bir Hristiyan olmaktı. Herkesin yücelttiği Tolstoy kendi ruh dünyasında gittikçe dibe batıyor, en günahkar insan kendisi gibi düşünüyordu. Varoluşsal çaresizlik halini anlattığı meşhur<strong> <em>“İtiraflarım”</em></strong> adlı kitabını da bu içsel kavganın bir neticesi olarak <strong>1884</strong> yılında yazdı.</p><blockquote><strong>“Tiksinti, iğrenme, dehşet duygularıyla, yürek parçalayan bir sızıyla hatırlarım o günleri. Savaşta askerleri öldürdüm, sivil hayatta öldürmek kastıyla insanları düellolara davet ettim. İçtim, kumarda kaybettim, vaktimi anlamsız zamparalıklarla geçirdim. Serflerime ihanet ettim, kumar borçları yüzünden topraklarını sattım. Yalan söyledim, insanları kandırdım. Vahşet, öldürme, sahtekârlık, kitapta yazan tüm suçları işledim… İşte bir on yılı böyle geçirdim ben.” (İtiraflarım)</strong></blockquote><p>Daha sonra kiliseye çekilen Tolstoy bu sefer de kiliselerin, Hristiyanlığı tamamen tahrip eden kurumlar olduğuna gördü ve kiliseyi eleştirmeye başladı. <strong>1880lerin ortalarından sonra ise Tolstoy bu görüşlerinde daha da radikalleşerek Hristiyanlıktaki ölümsüzlük düşüncesini, Ortodoks Kilisesi’ni ve her türlü siyasal iktidarı yadsıyan, kendine özgü bir tür Hristiyanlık anarşizmi geliştirmeye başladı <em>(Tolstoyculuk)</em></strong>.Tolstoy, hayatının geri kalanını yeni inancını geliştirmeye ve yaymaya adadı. Düşüncelerini açıkladığı <strong>“Dogmatik Teolojinin Eleştirisi”</strong>, <strong>“O Halde Ne Yapmalıyız ?”</strong> ve <strong>“Tanrı’nın Hükümdarlığı Kendi İçimizdedir”</strong> adlı makalelerin yayımlanmasından sonra 1901&#39;de Kilise tarafından aforoz edildi. Bu dönemde yazdığı <strong>“İvan İlyiç’in Ölümü”</strong>, “<strong>Kreutzer Sonat”</strong>, <strong>“Hacı Murat”</strong> ve son büyük romanı sayılabilecek <strong><em>“Diriliş”</em></strong> gibi eserleri, aynı manevi arayışa, ahlâksızlıkla suçladığı sanatı ve dogmalar ve mucizeler üreten kiliseyi yadsıyışına işaret eder.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*Kryh19kPXESroinKS2y85A.jpeg" /></figure><p>Tolstoy’a göre tüm eşitsizliklerin sebebi<strong> “mülkiyetti”</strong>. Marx’tan önce o tarihlerdeki sosyalistlerin en köktencisi sayılıyordu. Çara, kiliseye ve her türlü otoriteye karşı meydan okudu. Stefan Zweig; <strong><em>Rus devriminin düşünsel temelini oluşturan en temel faktörün Tolstoy’un vaazları ve yazıları olduğunu söylemektedir.</em></strong></p><h4>Son Yılları</h4><p>Benimsediği düşünsel çerçeve onu tüm servetini köylülere dağıtmaya itti. Bu durum eşi Sofia ile arasının açılmasına sebep oldu. Sofia ile tartışmalar daha da alevlenip çekilmez bir hal almaya başladı. İlk yılları harikulade bir şekilde mutlu ve huzurlu geçen evlilik Tolstoy’un yaşadığı içsel kavgadan sonra tam tersi bir hale dönüştü. <strong>Bundan dolayı; Tolstoy eşine bir mektup yazıp 1910 Ekim’inde sakin bir hayat ve bir nebze içsel huzur bulma arzusuyla evden ayrıldı. </strong>Tren yolculuğu esnasında <strong>Astapova</strong> istasyonunda rahatsızlandı. Hastalık tanısı <strong>zatürre </strong>idi. Tolstoy’un hastalık haberi kısa sürede tüm ülkeye yayıldı ve halk, kilise, basın Astapova’ya akın etti. Kilise, Tolstoy’un son anında onu tekrardan Hristiyanlığa davet edip prestij kazanmaya çalıştı fakat; Tolstoy kabul etmedi. Yatırıldığı küçük kulübede kızı Tatyana’dan başka hiçbir aile ferdi ile görüşmedi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/1*L4k56jmzrAN0OU6SP-w8ww.jpeg" /><figcaption><strong>Kızı Tatyana ile birlikte</strong></figcaption></figure><p>Ve günlerce süren bekleyiş Rus yazarın<strong> 20 Kasım 1910&#39;da, 82 yaşında hayata gözlerini yummasıyla son buldu. </strong>Yasnaya Polyana’nın çok sevdiği gölgeli bir köşesine defnedildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/1*iVng3mjhW7n0VXT-fA06Qg.jpeg" /></figure><h4>Tolstoy’un Edebi Kişiliği</h4><p>Gerçekçi edebiyatın en büyük temsilcilerinden olan Tolstoy, <strong>eğitimci ve filozof</strong> yönleriyle de nam salmıştır. Yazarın amacı,<strong><em> ahlaksal yaşam felsefesinin eserleri aracılığı ile belirlenmesi ve yükselmesidir.</em></strong> Dünya ölçüsünde fikir ve sanat değeri olan eserlerinin birçoğunda inişli çıkışlı yaşamın etkisi görülmektedir. Hayatı boyunca yaşamın nasıl bir şey olduğunu anlamaya ve çözmeye çalışmıştır.</p><p>Tolstoy, önceleri yüksek kültürü temsil eden bir yazarın halka inebileceğine, halk için eserler meydana getirebileceğine inanmıyor, hatta kabul bile etmiyordu. <strong>Daha sonraları yüksek sınıf için yapılan sanata isyan etti ve sanatın bütün halka mal edilmesi, özellikle köylünün hayatî ihtiyaçlarını karşılaması üzerinde durdu.</strong> O zamana dek yaşadığı hayatın sahteliğini, kötülüğünü düşünerek kendi sanat anlayışını lanetleyecek kadar ileri gitti ve bu sıralarda yazdığı İtiraflarım adlı eserinde<strong><em> “Artık içinde yaşadığım hayatı terk edeceğim; çünkü bu hayat yapmacık ve sahte bir hayattır; gerçekten uzaktır.” </em></strong>demiştir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/768/1*T7BmLno9J6TCfmptT3SCXg.jpeg" /></figure><p>Tolstoy, düşüncesi bakımından Rousseau’ya benzer. Onun gibi, insanların ahlâkını bozan sanata düşmandı. Zorbalığa ve büyük mülkiyete cephe almakla birlikte, hayatıyla düşüncesini bağdaştıramadı. <strong>İdealist ve mistik Tolstoy, gerçeği ele alışıyla çağının en büyük yazarlarından biridir. </strong>Üslûbuna dikkat etmekten ve romanı bir sanat hâline getirmekten özellikle kaçınmış, <strong>Rus toplumunu ve ruhunu büyük bir güçle yaşatmayı ve tahlil etmeyi başarmıştır.</strong></p><p>Çok uzun bir süre seyahat etmiş, tabiatı ve insanı incelemiştir. Batı’yı ve kendi ülkesini, insanlarını tanımış, yeni pedagoji sistemi geliştirmiştir. <strong>Çağını çok iyi gözlemlemiş, aristokrat sınıfın amaçsız, debdebeli yaşantısına ateş püskürmüştür.</strong></p><p>Tolstoy, son eserlerinde görüldüğü gibi, oldukça uzun süren hayatı boyunca daima s<strong>osyal haksızlıklara ve sınıf farklılıklarına karşı mücadele etmiştir.</strong> <strong>“Balodan Sonra” </strong>adlı hikayesinde bir yandan 1840 yılındaki sosyeteye, diğer yandan da zulüm ve kan kokan Çarlık rejimine öfkeyle bakmıştır.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/540/1*i_jPK1I9pEszTnMd5yT68g.jpeg" /><figcaption><strong>Tolstoy ve torunu Tanya Sukhotina</strong></figcaption></figure><p><strong><em>Doğumunun yüzüncü yılında başlatılan bir çalışmayla eserleri 90 ciltte toplandı. Tolstoy, Shakespeare’den sonra dünya dillerine en çok tercümesi yapılan yazardır. Sadece 1888–1908 yılları arasında, çeşitli dünya dillerine çevrilen eserlerinin sayısı 20 milyonu bulmaktaydı.</em></strong></p><p>Tolstoy, Rus kültüründe, <strong>Turgenyev’in</strong> temsil ettiği <strong>Batıcı muhafazakar</strong> liberaller, <strong>Dostoyevski’</strong>nin temsil ettiği <strong>Ortadoks Slavofiller </strong>ve <strong>Çernişevski</strong>’nin temsil ettiği <strong>devrimci demokratları</strong>n kesişme noktasında yer alır. Son döneminde Dostoyevski’ye daha çok ilgi duymaya başladığı söylenir. Onun düşüncelerinde ahlaki bir kaygı yatar: <strong><em>İnsanların başkalarını sömürerek ahlak bakımından bozulmalarına yol açmayacak bir yaşam düzeni nasıl kurulabilir?</em></strong> Bu ahlak felsefesi, yapıtlarının edebi bütünlüğünü kimi zaman bozmuştur, ama romanlarında inanların ruhsal gerilimlerini, düşüş ve yükselişlerini, yaşamın hayranlık uyandırıcı ayrıntılarını anlatan ve gösteren de bu katı ahlak felsefesinden yayılan enerjidir.</p><iframe src="https://cdn.embedly.com/widgets/media.html?src=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fembed%2FAYEJq940g8M%3Ffeature%3Doembed&amp;display_name=YouTube&amp;url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DAYEJq940g8M&amp;image=https%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2FAYEJq940g8M%2Fhqdefault.jpg&amp;key=a19fcc184b9711e1b4764040d3dc5c07&amp;type=text%2Fhtml&amp;schema=youtube" width="854" height="480" frameborder="0" scrolling="no"><a href="https://medium.com/media/6ca2863adb5407b456bdbc7a0b6e5060/href">https://medium.com/media/6ca2863adb5407b456bdbc7a0b6e5060/href</a></iframe><h4>Kaynakça</h4><ul><li><a href="https://paratic.com/lev-tolstoy-kimdir/">https://paratic.com/lev-tolstoy-kimdir/</a></li><li><a href="https://www.britannica.com/biography/Leo-Tolstoy">https://www.britannica.com/biography/Leo-Tolstoy</a></li><li><a href="https://www.biography.com/scholar/leo-tolstoy">https://www.biography.com/scholar/leo-tolstoy</a></li><li><a href="https://www.youtube.com/watch?v=Lr6DYLBkyG0">https://www.youtube.com/watch?v=Lr6DYLBkyG0</a></li><li><a href="https://oggito.com/icerikler/savas-ve-baris-i-nicin-okumalisiniz/31404">https://oggito.com/icerikler/savas-ve-baris-i-nicin-okumalisiniz/31404</a></li></ul><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=9d6c9c8e009c" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/rus-edebiyat%C4%B1n%C4%B1n-i%CC%87nsanl%C4%B1%C4%9Fa-arma%C4%9Fan%C4%B1-lev-nikolayevi%C3%A7-tolstoy-9d6c9c8e009c">Rus Edebiyatının İnsanlığa Armağanı: Lev Nikolayeviç Tolstoy</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[1711-Prut Muharebesi ve Baltacı Mehmet-Katerina Efsanesi]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/1711-prut-muharebesi-ve-baltac%C4%B1-mehmet-katerina-efsanesi-cd7e9ecb2c3f?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/cd7e9ecb2c3f</guid>
            <category><![CDATA[osmanlı]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[tarih]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 10 Jan 2021 15:30:32 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-01-12T21:24:58.639Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*9ntmDJtw7orWpKjILQpgtQ.jpeg" /></figure><p>Kaynaklarda, <strong>1699 Karlofça Antlaşması</strong>, Osmanlı Devleti’nin gerileme dönemi başlangıcı olarak kabul edilir. Aynı dönemde ise, kuzeyde Rusya İmparatorluğu <strong>Çar I. Petro (Deli Petro)</strong> önderliğinde altın yıllarını yaşamaktadır. Birçok stratejik bölgede çıkarları çatışan bu iki devasa imparatorluk savaş meydanlarında birçok defa karşı karşıya gelecektir. Taktiksel manevraları, ittifakları ve dahi bir efsaneyi bile içinde barındıran <strong>Prut Muharebesi</strong> de 1700&#39;lerden sonra sık karşılaştığımız Osmanlı-Rus savaşlarından biridir.</p><figure><a href="https://bit.ly/turkceyayin-twitter"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Hg6QZeY3WHm6Bt85bIPI4w.jpeg" /></a></figure><h4>Savaş Öncesi Durum</h4><p>Osmanlı Devleti, 1683 senesinde Avusturya üzerine ikinci bir sefere çıkmıştı. Tarihe, <strong>II. Viyana Muharebesi</strong> olarak geçen bu sefer Osmanlı’nın aleyhine sonuçlanmıştı. Daha sonra Osmanlı’nın bu başarısızlığından cesaret alan bir takım Avrupa ülkesi <strong>(Avusturya, Lehistan, Rusya ve Venedik) “Kutsal İttifak” </strong>adı altında birleştiler. <strong>1683–1699 </strong>yılları arasında Osmanlı ve Kutsal İttifak arasında birçok savaş meydana geldi ve nihayet Osmanlı Devleti <strong>1699</strong> yılında <strong>Karlofça Barış Antlaşması’nı</strong> imzaladı. Antlaşma neticesinde Osmanlı Devleti; Macaristan ve Transilvanya’nın büyük bir kısmı, Podolya ve Mora Yarımadası dahil toplam <strong>326.000 km2 </strong>toprak kaybetti. Osmanlı ayrıca, <strong>Rusya</strong> ile <strong>1700 </strong>yılında<strong> İstanbul Antlaşması</strong> imzaladı. Antlaşma neticesinde Karadeniz kıyısında kilit öneme sahip <strong>Azak Kalesi</strong> ve çevresi Rusya İmparatorluğu’na bırakıldı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*90_hbOo1kkjWn1ku6-VJCw.jpeg" /><figcaption><strong>Karadeniz’de kilit nokta: Azak</strong></figcaption></figure><p><strong>I.Petro</strong> önderliğinde her anlamda büyüyen ve genişleyen Rusya, kuzeyde <strong>İsveç</strong> ve güneyd<strong>e Osmanlı Devleti </strong>arasında sıkışmıştı. İstanbul Antlaşması’yla Karadeniz’de bir çıkış noktası elde eden Petro yönünü kuzeye çevirdi. 1600&#39;lerin ortalarından itibaren İsveç çok güçlenmiş ve Avrupa’nın güçlü ülkelerinden biri haline gelmişti. Kuzey’de Baltık denizine ulaşmak isteyen Petro, İsveç tehdidini ortadan kaldırmak için S<strong>aksonya, Lehistan ve Danimarka</strong> ile bir ittifak oluşturdu ve İsveç’e karşı savaşa girişti <strong>(Büyük Kuzey Savaşı)</strong>. Lakin; İsveç imparatoru genç <strong>XII. Charles</strong> rakiplerini bir bir dize getirdi ve hepsini barış antlaşması imzalamaya zorladı. Oluşturduğu koalisyonda müttefikleri bir bir elenen Petro, İsveç’e karşı tek başına kaldı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*UEsdBSai2NHkmWxHoSrMaA.jpeg" /><figcaption><strong>Çar I.Petro</strong></figcaption></figure><p>Bu sırada, Karadeniz’de ise Rusya ile Osmanlı arasında tansiyon sık sık yükseliyordu. Gelecekte planladığı Osmanlı üzerine bir sefer için Petro, Azak tarafında donanma ve kale yapımına başlamıştı. Osmanlı Devleti’nin bu süreçte takip ettiği politika ise;</p><ul><li><strong><em>Ruslar’ın Karadeniz’e inmemesi</em></strong></li><li><strong><em>Tampon bölge olarak görülen Lehistan’ın iç işlerine karışılmaması </em></strong>idi.</li></ul><p>Bu süreçte; İsveç Kralı XII. Charles ve Leh Kralı Stanislas Osmanlı’ya ittifak çağrısında bulunuyordu, İsveç elçileri İstanbul’a çok sık gelir olmuştu. Bu; büyüyen Rusya’yı durdurmak için bir fırsat olabilirdi. Lakin; o dönemde barışı korumaktan yana tavır takınan Osmanlı yönetim kadrosu çekimser davrandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*1VgKUbPXMMKtKEdfmEG7TA.png" /><figcaption><strong>İsveç Kralı XII. Charles (Demirbaş Şarl)</strong></figcaption></figure><p>Diğer yandan İsveç karşısında yalnız kalan Rusya, <strong>1709 </strong>yılında <strong>Poltova’da</strong> XII. Charles’ı bozguna uğratarak tarihe geçen şanlı bir zafer kazandı. <strong><em>İşte; Osmanlı ile Rusya’yı Prut’ta karşı karşıya getirecek olaylar silsilesi de böylece başlamış oldu.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Eystl1BntGx5Aa9NXPP19Q.jpeg" /><figcaption><strong>Poltova Savaşı’nı tasvir eden bir tablo</strong></figcaption></figure><p>Poltova’da yenilen Charles 1500 askeriyle beraber Osmanlı sınırları içerisindeki <strong>Özi Kalesi’ne</strong> sığındı, daha sonra ise<strong> Bender Kalesi’ne </strong>nakledildi. Charles’ın arkasından Osmanlı sınırlarının içine giren Ruslar İstanbul Antlaşması’nı ihlal etmiş oldular. Bunun yanında, <strong>Kazak Hetmanı Menapa’nın teslim edilmesini ve İsveç Kralı’nın da sınır dışı edilmesini istiyorlardı.</strong> Osmanlı yönetiminin barış çabalarına rağmen Rusya sürekli antlaşma şartlarını ihlal ediyordu. Ayrıca; Rusya, Eflak ve Boğdan prensleri vasıtasıyla Sırplar’ı Osmanlı’ya karşı kışkırtmaya çalışıyrordu. <strong>İsveç Kralı Charles ve Kırım Hanı Devlet Giray </strong>ise Osmanlı Sultanı <strong>III. Ahmet</strong>’i savaşa teşvik ediyorlardı.<strong> Nihayet; bu soruna nokta koymak isteyen Osmanlı Sultanı, 1710 yılında Rusya’ya savaş ilan etti</strong>; sadrazamlığa ise <strong>Baltacı Mehmet Paşa</strong> getirildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/485/1*dKlskfHMvumCTcUUl2Hk0A.jpeg" /></figure><h4>Savaş Yaklaşıyor !</h4><p>Osmanlı harp planı şu şekildeydi:<strong> Merkez ordu Edirne’ye gelecek; burada Anadolu ve Rumeli askerleriyle birleşecekti. Ardından bu ordu Karadeniz’e paralel şekilde ilerleyip stratejik bir nokta olan İsakçı’ya varacak ve düşman topraklarına ilerleyecekti.</strong></p><p>Rus harp planı ise şöyleydi: <strong>Ordular Boğdan ve Leh sınırında toplanacak ardından Boğdan’a girilecek, başkent Yaş üzerinden Tuna geçitlerine ilerlenecek ve Osmanlı’dan önce Tuna geçitleri ele geçirilecekti. Böylece, Türklerin kuzeye geçmesi engellenecekti. Eflak ve Boğdan askerlerinin kendilerine katılmasıyla beraber Ruslar, Balkanlar’daki Ortodoks halkı ayaklandıracak ve Osmanlı’nın durumuna göre tekrardan plan yapacaktı.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/808/1*pvW52ZKkWgXxW5928HCEBA.png" /><figcaption><strong>Osmanlı Ve Rus ordularının ilerleyiş güzergahları</strong></figcaption></figure><p><strong>9 Mart 1711</strong>’de, Sadrazam Baltacı Mehmet Paşa orduyla beraber sefere çıktı. <strong>30 Haziran’da </strong>Osmanlı ordusu, Tuna Nehri yakınlarında <strong>Kartal</strong> mevkine yaklaştıklarında Rus ordusu ise Prut Nehri’nin batısındaki <strong>Yaş </strong>şehrine varmıştı. Daha başta Rus harp planı patlak vermiş, <strong>Osmanlı ordusu Ruslar’dan önce Tuna’nın kuzeyine geçmiş ve Prut Nehri’nin doğusunda, Bağgül mevkinde konuşlanmıştı.</strong> 4 Temmuz tarihinde <strong>General Yanus </strong>liderliğinde gönderilen öncü Rus birlikleri, Osmanlı kuvvetlerinin nehrin batısına geçmekte olduğunu gördüler. Sadrazam Baltacı Mehmet derhal <strong>Tatar Salih Paşa </strong>ve <strong>Mustafazade Ali Paşa</strong> komutasındaki birlikleri General Yanus’un arkasından gönderdi. Diğer taraftan Kırım Hanı Devlet Giray’ın askerleri ise nehrin yukarı tarafından Rus ordusunun arkasına sarkmakta idi. General Yanus’un birliği asıl ordu ile birleşmişti fakat; <strong>Rus ordusu Prut Nehri ve Osmanlı ordusu arasında sıkışmıştı.</strong> Tek çare seyyar köprüler ile nehrin doğusuna kaçmaktı. Petro son bir umut olarak nehrin doğusuna baktığında artık herhangi bir çıkış noktasının kalmadığını gördü:<strong> Cin Ali Paşa komutasındaki 10.000 asker ve 1000 İsveç askeri de nehrin doğusunu tutmuştu.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/698/1*o6q_tKknh0tjFgxAxmjiqw.jpeg" /></figure><p>20 Temmuz’da iki taraf da savaş düzeni almıştı. <strong>Osmanlı’nın 140.000 kişilik ordusuna karşı Rus ordusu 60.000 kişi ile savunma savaşı yapacaktı.</strong> Savaşın başlarında gerçekleştirilen düzensiz yeniçeri akınları Rus topçuları tarafında kolayca püskürtüldü. Top ve malzeme ikmalinin tamamlanması ile <strong>Osmanlı savaş makinesi</strong> tam teşekküllü halini aldı ve toplar Rus ordusunun etrafına çepeçevre dizildi. Osmanlı toplarının aralıksız Rus mevzilerini vurması Rus tarafını perişan etmiş ve Çar kaçmak için çeşitli planlar yapmaya başlamıştı. Lakin; bu planların hepsi generalleri tarafında reddedildi. <strong>21 Temmuz</strong> sabahı <strong>400 Osmanlı topunun</strong> patlama sesleriyle başlamıştı. Osmanlı tarafında tüm askerler topyekün taarruz emri beklerken, Rus tarafı ise moral olarak çökmüş ve açlıktan perişan hale gelmişti. Poltova’da destan yazan Petro için ağır bir yenilgi yavaş yavaş yaklaşıyordu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Y9z7rFMEgrzUXnX20CwEbQ.jpeg" /></figure><p>Tam bu esnada<strong> Rus Başvekili Safirov </strong>ne pahasına olursa olsun barış teklifi yapma önerisinde bulundu ve <strong>Çariçe Katerina’nın</strong> ısrarıyla ilk barış çağrısı Osmanlı tarafına ulaştırıldı. Baltacı Mehmet Paşa divanı topladı. Devlet Giray, İsveçli temsilciler ve komutanlar savaştan yana tavır takınırken Baltacı Mehmet, Osmanlı karargahında müzakere yapılmasını istedi. Safirov o gün Osmanlı karargahına geldi, Osmanlı tarafını ise <strong>Sadaret Kethüdası Osman Kahya</strong> temsil edecekti. Osmanlı’nın talepleri şu şekildeydi:</p><ul><li><strong><em>Çar ve askerleri kayıtsız teslim olacak.</em></strong></li><li><strong><em>Petro, III. Ahmet’in huzuruna çıkarılacak.</em></strong></li><li><strong><em>Ukrayna’daki birçok kale Osmanlı’ya bırakılacak,</em></strong></li><li><strong><em>İsveç’in toprakları iade edilecek.</em></strong></li></ul><p>Rus tarafı ilkinde talepleri reddetmesine rağmen başka çareleri de kalmamıştı. Lakin; o akşam beklenmedik bir olay oldu:<strong><em> Osmanlı temsilcisi Osman Kahya ve birkaç görevli o akşam Rus karargahına girip 7 araba dolusu hazine ile geri döndü. Zaten, savaştan yana çekimser davranan Baltacı Mehmet, Osman Kahya’nın da teşvikiyle Osmanlı şartlarının hiçbirinin gerçekleştirilmediği bir antlaşmaya imza attı.</em></strong></p><h4>Baltacı Mehmet-Çariçe Katerina Efsanesi</h4><p>Rivayete göre; hazinelerin Osmanlı tarafına verildiği gece ayrıca Çariçe Katerina da Sadrazam Baltacı Mehmet Paşa’ya sunulmuştu. Bundan mütevellit, Baltacı Mehmet hiçbir kazanımı olmayan bir barış antlaşması imzaladı, denilmektedir.</p><p>İşin aslı ise şöyledir: <strong><em>Yapılan görüşmeler Başvekil Safirov, Sadaret Kethüdası Osman Ağa ve Sadaret Mektupçusu Ömer Efendi arasında ve Osmanlı Karargahı’nda olmaktadır. Bu süre zarfında ise Çariçe Katerina, Rus Karargahındadır. Yani; Baltacı Mehmet ve Çariçe Katerina birbirlerini hiç görmemişlerdir. Aksini iddia eden bir belge de mevcut değildir. Olay sadece magazinsel bir dedikodudan ibarettir.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/500/1*plmZG72UMFaQAomkQvwz0Q.jpeg" /><figcaption><strong>Baltacı mehmet-Katerina efsanesini tasvir eden bir tablo</strong></figcaption></figure><p>Yapılan antlaşma uyarınca 23 Temmuz sabahı Rus ordusu Osmanlı askerlerinin önünden çekip gitti. Yüzyılda bir ayağa gelen fırsat tepilmiş, mağlubiyetten başka olanağı olmayan Rus ordusu kendilerine zarar gelmeden geri dönmüştü. Baltık’ta toprak kazanan, Poltova’da İsveç’i ezip geçen ve efsaneye dönüşmekte olan Petro, 1711 yazında Prut’ta Osmanlı ordusu karşısında biçare kalmıştı. Eğer ki, antlaşma imzalanmamış ve Rus ordusu bozguna uğratılmış olsaydı tarihin seyri değişecek, Petro efsanesi son bulacaktı. Tuna’nın kıyısındaki bu vaka tarihi baştan yazdıracaktı ama öyle olmadı..</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/709/1*zYHlX2k0mjhrGxe3gTZYXw.jpeg" /></figure><p>Antlaşmanın imzalanmasının ardından bu zafer görünümlü diplomatik hezimet Sultan III. Ahmet’e mektupla bildirildi. Payitahtta sevinçle karşılanan bu zafer coşkuyla kutlandı. Fakat; ordunun dönüş yolunda olduğu sürede Sultan; paşaların raporları, İsveç ve Fransız elçilerinin mektupları ve saray ağalarının haberleri üzerine devasa bir fırsatın kaçtığını anladı. Ruslar yok edilebilecekken bu fırsat yok sayılmış üstüne bir de ne Osmanlı’nın ne Lehistan’ın ne de İsveç’in çıkarlarını gözeten bir antlaşma yapılmıştı. Durum tam bir fiyaskoydu. Vezir olmayı bekleyen Sadaret Kethüdası Osman Ağa ve Sadaret Mektupçusu Ömer Efendi idam edildiler. Baltacı Mehmet Paşa, Padişah III. Ahmed tarafından 20 Kasım 1711&#39;de görevden alınarak Midilli’ye sürüldü ve 1712&#39;de hayata veda etti.</p><p>Prut da aksi halde gerçekleşecek ihtimalleri ile akıllarda bir pişmanlık olarak kaldı…</p><h4><strong>Kaynakça</strong></h4><ul><li><a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Pruth_River_Campaign">https://en.wikipedia.org/wiki/Pruth_River_Campaign</a></li><li><a href="http://dbpedia.org/page/Pruth_River_Campaign">http://dbpedia.org/page/Pruth_River_Campaign</a></li><li><a href="https://www.britannica.com/topic/Russo-Turkish-wars">https://www.britannica.com/topic/Russo-Turkish-wars</a></li><li><a href="https://www.youtube.com/watch?v=IaotY8VkmiE&amp;t=1233s">https://www.youtube.com/watch?v=IaotY8VkmiE&amp;t=1233s</a></li><li><a href="https://www.wikizero.com/tr/Prut_Sava%C5%9F%C4%B1">https://www.wikizero.com/tr/Prut_Sava%C5%9F%C4%B1</a></li></ul><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=cd7e9ecb2c3f" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/1711-prut-muharebesi-ve-baltac%C4%B1-mehmet-katerina-efsanesi-cd7e9ecb2c3f">1711-Prut Muharebesi ve Baltacı Mehmet-Katerina Efsanesi</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Rusya’nın Şeytanı: Grigory Rasputin]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/rusyan%C4%B1n-%C5%9Feytan%C4%B1-grigory-rasputin-b8fc64d6b63a?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/b8fc64d6b63a</guid>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[rasputin]]></category>
            <category><![CDATA[romanov]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 27 Dec 2020 19:03:31 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-01-09T14:55:26.794Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/480/1*bMRR7om9DEFctcEH5-NptA.jpeg" /></figure><blockquote><strong>Tolstoy şöyle diyor:</strong></blockquote><blockquote><strong>“Tüm muhteşem hikayeler iki şekilde başlar. Ya bir insan yolculuğa çıkar; ya da şehre bir yabancı gelir.”</strong></blockquote><p>Sibirya’nın geniş topraklarında çakan bir kıvılcımın Petersburg’un Çarlık Sarayı’nda nasıl önüne geçilemez bir yangına dönüştüğünün hikayesi. İşte; bu hikaye şehre bir yabancının gelmesi ile başlıyor. Rusya’nın hatta belki de dünyanın kaderini değiştirecek bir hikaye. Bazılarına göre gerçek bir kahin ve şifacı bazılarına göre ise bir şarlatan hatta Rusya’nın sonunu getiren bir şeytan: <strong>Grigory Rasputin !</strong></p><figure><a href="https://bit.ly/turkceyayin-twitter"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Hg6QZeY3WHm6Bt85bIPI4w.jpeg" /></a></figure><p>Yakın zaman önce Netflix’te yayınlanan <strong>“The Last Tzars”</strong> adlı 6 bölümlük bir belgesel-diziyi izledim. Dizi, Romanov hanedanının sonunu getiren süreci anlatıyor. Tabi ki sürecin içinde birbirini tetikleyen birçok olay ve figür de var: <strong>Rus-Japon Savaşı, 1905 Şubat Devrimi, Çar ve Çariçe’nin karakteristik yapıları</strong> gibi. Ama en önemlilerinden birisi şüphesiz <strong>Gregory Rasputin’in hikayesi.</strong> Bu yazımda onun hikayesini anlatmaya çalışacağım.</p><h4>İlk Yılları</h4><p><strong>Grigory Yefimoviç Rasputin; 21 Ocak 1869&#39;da Güney Sibirya’da, Tümen Oblastı’na bağlı Pokrovskoye Köyü’nde dünyaya geldi.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*4Z5XKSjk9C4xIsDSPV6pBQ.jpeg" /><figcaption><strong>Pokrovskoye, Tümen Oblastı</strong></figcaption></figure><p>Babası <strong>Yefim Yakoviç</strong> ve annesi <strong>Anna Vasiliyevna</strong>, çiftçilerdi. Sibirya, farklı dini ve politik görüşlerinden dolayı insanların sürgün edildiği uçsuz bucaksız ve soğuk bir araziydi. Resmi din olan Ortodoks Hıristiyanlığının etkileri de bu bölgelerde fazla hissedilmezdi. Karakterinin şekillenmesine etki edecek, böylesine zor şartları barındıran bir ortamda dünyaya geldi Rasputin. Daha çocukken kardeşlerinden biri boğularak diğeri de zatürreden dolayı öldü.</p><p><strong>Çocukluğunda geleceğe dair bazı önsezilerinin olduğunu, meleklerin rüyalarında ona göründüğünü iddia ediyordu. Komşularına dair kendisinin bilmesi mümkün olmayan bilgileri biliyor, hasta olan atları dokunarak iyileştiriyordu.</strong> Köylülerin bir kısmı onun Tanrı tarafından gönderilen kutsal bir kişi olduğunu, diğer bir kısmı ise karanlık güçlere sahip şeytani bir kişilik olduğunu düşünüyordu.</p><p>20&#39;li yaşlarına geldiğinde hakkındaki ikinci görüş köylüler arasında daha fazla itibar görmeye başladı. Çünkü; artık içki içip sarhoş oluyor, köylülerin mallarını çalıyor ve genel huzuru bozuyordu. 28 yaşına geldiğinde <strong>Proskovia Fyodorovna ile evlendi ve bu evlilikten 3 çocuğu oldu.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*6ZTTEfFrhTeYLi0n6rhIYg.jpeg" /><figcaption><strong>Rasputin ve çocukları; Dimitri, Varvara ve Maria</strong></figcaption></figure><p>Lakin; o hala ağzı bozuk bir sarhoş ve karısını aldatan bir adamdı. Bir gün köylülerden birinin atını çaldı ve bu durum ortaya çıkınca sonuçlarıyla yüzleşmek yerine yakında bulunan bir manastıra kaçtı ve kendini izole etti.</p><h4>Manastır ve Dönüm Noktası</h4><p>Manastırda ilk defa, Ortodoksluğu ritüelleri ile beraber tecrübe etti. Aylarca burada kaldı ve Çar’ın danışmanlığını yapan <strong>Rahip Makari</strong>’den tavsiyeler aldı; sahip olduğu kötü özelliklerden kurtulmaya ve Tanrı’ya yönelmeye karar verdi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*YN_3fOZP0FeXL6F7XEaGlA.jpeg" /><figcaption><strong>Makarij, Theophan of Poltava and Rasputin, 1909.</strong></figcaption></figure><p>Bu sebeple; Rasputin aylar, hatta yıllar sürecek olan bir seyahate çıktı. <strong>Rusya’nın büyük bir kısmını, Kazan’ı ve Yunanistan’daki meşhur Athos Tapınağı’nı</strong> gördü. Tüm bu gördükleri, seyahat sırasında çektiği sıkıntılar, açlık, zor şartlar vb. ileride Rasputin’e Petersburg’un kapılarını açan kendine has karakterinin şekillenmesinde etkili oldu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/624/1*MrnJD204A0C__DbefPZHhg.jpeg" /><figcaption><strong>Athos Dağı / Yunanistan</strong></figcaption></figure><p>Diğer yandan; seyahati sırasında yeraltında faaliyet gösteren ve Ortodoks Kilisesi’nin yasakladığı bir tarikat ile tanıştı. Bu tarikatın adı; <strong>Khlistiler</strong> (Rusça: <strong>Хлысты</strong>; İnglizce: <strong>Khlysty) </strong>idi. Oldukça sapkın ve farklı ritüelleri olan bu bu tarikatın mensupları ayinlerde kendilerinden geçene kadar dans ediyorlar, kendilerini kırbaçlıyorlar ve en son yorgunluktan yere düştüklerinde toplu olarak cinsel birliktelik yaşıyorlardı. İnanışları ise <strong>“günah işleyerek günahtan kurtulmak” (Sinning to drive out sin)</strong> idi. Onlara göre ayinden sonra kişinin ruhu günahlardan arınmış bir hale geliyor ve Tanrı’ya daha da yaklaşıyordu. İşte; Rasputin seyahati sırasında bu tarikatın ayinlerini tecrübe etmiş ve inanışlarını da benimsemişti.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/758/1*yAzzyw1sxqk7pSZkPDYRNQ.jpeg" /><figcaption><strong>Bir Khilisti ayini</strong></figcaption></figure><p>Uzun ve meşakkatli bir seyahatten sonra köyüne dönen Rasputin artık bambaşka bir adamdı. Bakışlarındaki mana değişmiş ve önsezileri her zamankinden daha sık gerçekleşmeye başlamıştı.</p><h4>Şehre Bir Yabancı Gelir</h4><p>Rasputin’e göre, bir keresinde <strong><em>Hz. Meryem onun bir önsezisine gelmiş ve Petersburg’a giderek kraliyet ailesine yardım etmesini söylemişti. </em></strong>Bu noktada Rasputin manastırdaki hocası ile irtibata geçti. Romanov hanedanının danışmanlığını yapan <strong>Makari</strong>, Petersburg’taki arkadaşlarından birine Rasputin’i tanıtan bir mektup yolladı ve ardından Rasputin Petersburg’a doğru uzun bir seyahate çıktı. Seyahatten önce bile Rasputin’in adı Petersburg’ta duyulmaya başlamıştı. Makari’nin bağlantıları sayesinde soylu sınıf Rasputin’i duymuş hatta; Pokrovskoye’ye uzak yerlerden insanlar şifa bulma niyetiyle gelmeye başlamıştı. Rasputin, Petersburg’a vardığında ilk olarak halk tarafından bilinen ve sevilen iki kişiyle tanıştı: <strong>Piskopos Hermogen </strong>ve<strong> Rahip Illiador.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/806/1*P6zI3GYNworEg8m2rvgw_w.jpeg" /><figcaption><strong>Rasputin, Hermogen ve Illiador</strong></figcaption></figure><p>Rasputin, sahip olduğu bağlantılar ve kendisinden önce gelen şöhreti sayesinde kısa sürede aristokratlar ve sosyete çevresinde tanınmaya başlandı. Halihazırda sahip olduğu mistik güçlerle dikkat çeken Rasputin, fiziki özellikleriyle de öne çıkıyordu. <strong>1.93 m boyundaki bu adam derin, manalı bakışları; parlak, mavi gözleri ve kendi halindeki sadeliğiyle salona girdiği anda tüm bakışları üzerine çekiyordu; özellikle de sosyete kadınlarının.</strong></p><p>Zaman içinde Rasputin, <strong>“Karga Kardeşler”</strong> lakaplı, esrarlı şeylere ve mistisizme ilgisi olan iki kız kardeş <strong>Grand Düşes Milica </strong>ve <strong>Karadağlı Anastasia</strong> ile arkadaş oldu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/348/1*ywLBfdDZ3o34bpTpDXuJHw.jpeg" /><figcaption><strong>Grand Düşes Militza ve Karadağlı Anastasia</strong></figcaption></figure><p><strong>1 Kasım 1905&#39;te</strong>, Karadağlı bu iki prenses bir akşam yemeğinde Rasputin ve kraliyet ailesini bir araya getirdi. Daha ilk görüşmeden Çar ve Çariçe’yi etkileyen Rasputin, Çar’ın günlüğünde kendisine şu şekilde yer buldu:</p><blockquote>“Bu akşam Tanrı’nın bir adamı ile tanıştık. İsmi; Gregory.”</blockquote><p>Hikayenin diğer tarafında ise Rasputin’i sarayın en güçlü figürlerinden biri haline getirecek olaylar silsilesi şöyle cereyan ediyordu: 1904 yılına kadar Çariçe Aleksandra, Çar Nikolay’a dört kız çocuğu verdi. Nihayet, çarın beklediği varis <strong>Aleksey, Ağustos 1904</strong>&#39;te dünyaya geldi. Fakat; bir sorun vardı: Yarı Alman olan Çariçe Aleksandra’nın genetiğinde bulunan<strong><em> hemofili </em></strong>hastalığı <strong>Çareviç Aleksey</strong>’de de tezahür etmişti. Aleksey’in bu hastalığı yıllarca, çok küçük bir çevre hariç, sır gibi saklanacaktı. <strong>(Hemofili hastalığı bir hanedan varisi için tam bir felaket senaryosudur. Hemofili hastalığında kan pıhtılaşmaz. Ufak bir yara veya çizik bile ciddi kan kaybına neden olabilir.)</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/572/1*FrBlvThiE8t3qXBo6DpsJw.jpeg" /><figcaption><strong>Çariçe Aleksandra Fyodorovna</strong></figcaption></figure><p>İşte; Rasputin güce giden merdivenleri tırmanmaya başlamıştı: 1907 yılında Çareviç Aleksey düşüp dizinden yaralandı. Doktorların müdahalesine rağmen kanama durmuyordu. Aleksey’in durumu daha da kötüleşmeye başlamış, nöbetler geçirmeye başlamıştı. Son çare olarak Rasputin saraya davet edildi. <strong>Ve böylece; Çareviç’in sırrı Rasputin’e de açılmış oldu. </strong>Rasputin odaya girdiğinde iyileştirme gücünü kullanabilmek için doktorların çıkmasını istedi ve gece boyunca Aleksey ile ilgilendi. Ertesi sabah Aleksey iyileşme yönünde belirtiler göstermeye başladı. <strong>(Aslında; Aleksey zaten iyileşmeye başlamıştı. Günümüz bilim insanları ve tarihçilerine göre; Rasputin doktorların Aleksey’e aspirin vermesini, dolayısıyla da kanın daha da sulanmasını önlemişti.)</strong> Bu olay; Rasputin’in mistik güçleri olan, kutsal birisi imajını sağlamlaştırdı; aynı zamanda, çar ve çariçenin tam güvenini kazanmasına sebep oldu. Artık geri dönüşü olmayan tarihi bir süreç başlamıştı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*KPUJxPp0u324KaMR06KlyA.jpeg" /><figcaption><strong>Çareviç Aleksey ve Çariçe</strong></figcaption></figure><p>Çar ve çariçe bunun bir mucize olduğunu düşündüler. Özellikle de mistisizme ilgisi olan Çariçe Aleksandra bu durumdan çok etkilendi. Rasputin aylar içinde sarayda kendi saltanatını kurdu. Davet olmadan çar ve çariçeyi ziyarete geliyor, onlara <strong>“Anne”</strong> ve <strong>“Baba” </strong>diye hitap ediyordu. Haftada en az bir defa çariçe ile görüşüyordu, onun sırdaşı olmuştu. Çariçe aşırı derecede tedirgin bir insandı ve sadece Rasputin’in yanında endişelerini giderebiliyordu. Kraliyet ailesi neredeyse Rasputin’e bağımlı hale gelmişti. Öyle ki; Rasputin ve çarın kızları hakkında bile uygunsuz söylentiler etrafta dolaşmaya başlamıştı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/390/1*4m6h8Lz4uSszF2x-8y2bog.jpeg" /></figure><h4>Rasputin Bir Kült Haline Geliyor</h4><p>Rasputin kısa süre sonra <strong>Gorokhovaya Caddesi’nde</strong> yeni bir eve taşındı. Her gün evinin önünde ziyaretçilerinden oluşan uzun kuyruklar oluşuyordu. Bunların çoğu ise sosyeteden kadınlardı. Rasputin onlarla beraber oturuyor. O bir şeyler söylediği zaman ise kadınlar hemen not almaya çalışıyorlardı. <strong>Enterasan bir aurorası vardı. Hitabeti, sadeliği ve derin bakışlarıyla hemen herkesi etkileyebiliyordu. Bu ev aynı zamanda Rasputin’in Sibirya’dan öğrendiği Khilist ritüellerini gerçekleştirdiği ve öğrettiği bir yerdi.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*J-_xWFudj_-Bu8yKzq1N-w.jpeg" /><figcaption><strong>Rasputin’in Gorokhovaya’da kaldığı apartman</strong></figcaption></figure><p>Özellikle, <strong>hamamlar</strong> Rasputin’in kendi ritüellerini ve emellerini gerçekleştirebilmesi için en ideal mekanlardı. Buralardan çıktığında ise sokaklarda bağırıyor, çığlık atıyor, şeytanla mücadele ettiğini düşünüyordu. Ritüellerinde ruhsal bir seyahate çıktığına inanıyordu. Günah işleyerek günahtan kurtulacağını zannediyordu; a<strong><em>ma günah onu ele geçirmişti.</em></strong> Artık, tamamen ahlaksızca ve sapkın bir hayat yaşıyordu. Petersburg’ta onu ilk karşılayan <strong>Piskopos Hermogen</strong> ve <strong>Rahip Illiador </strong>bu durumun farkına varıp onu şeytani güçler kullanması nedeniyle suçladılar ve yaptığının Hristiyanlık dışı olduğunu söylediler. Ardından, Rasputin olayı kendisine suikast düzenlendiği şeklinde çariçeye anlatınca Hermogen ve Illiador şehirden sürgün edildi. Illiador, <strong>Finlandiya’ya kaçtı.</strong> Rasputin ise kendi köyü olan Pokrovskoye’ye inzivaya çekildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*oWRtu_x9mv1h8LTVTsmosA.jpeg" /></figure><p>Rasputin, kendi köyünde rahip Illiador tarafından gönderilen bir kadın tarafında suikaste uğradı; fakat ölmedi. Aynı gün ise Saraybosna’da Franz Ferdinand suikaste uğradı ve ardından <strong>I. Dünya Savaşı</strong> patlak verdi. Hastanede iken durumu haber alan Rasputin çara savaşa girmemesi yönünde telgraflar yazdı. Fakat; çar dinlemedi. Çünkü; kendi hükmü boyunca ilk defa sokaklarda insanlar ona gülümsüyor ve Rusya’nın zaferi için savaşacaklarını söylüyorlardı. Rasputin ise şöyle yazıyordu:</p><blockquote>“Rusya’nın üzerinde kara bulutlar dolaşıyor. Felaket, keder ve karanlık. Gözyaşlarından bir okyanus ve çok fazla kan. Bu dehşeti anlatacak bir kelime bulamıyorum. Hepimiz kanın içinde boğulacağız. Büyük bir felaket ve sonu olmayan bir sefalet.”</blockquote><p>Savaşın ilanından sonra çar, orduyu kumanda etmek için cepheye gitti ve sağlığına kavuşan Rasputin ise saraya döndü. Sarayda yalnız kalan Çariçe Aleksandra’ya devlet işlerinde Rasputin refakat ediyordu. Hatta neredeyse kontrol tamamen ondaydı. Ona çok güvenen çariçe Rasputin’in her tavsiyesine uydu. Ailesinin ve kendisinin güvenliğini Rasputin’e bağlı olduğunu düşünüyordu. Deyim yerindeyse, <strong>Rasputin vekaleten çar olmuştu.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*PNpl9s6IywH4m_AMwHE1MQ.jpeg" /><figcaption><strong>Çarlık Sarayı’ndaki durumu anlatan bir karikatür</strong></figcaption></figure><p>İki yıl içerisinde, <strong>4 savaş bakanı, 4 başbakan ve 6 içişleri bakanı değişti.</strong> Rasputin kendi tarafında olan bürokratlar ile içeride bir güç çemberi oluşturmaya çalıştı. Rasputin’in politik hamleleri gibi savaşın gidişatı da Rusya için felaketin habercisiydi.</p><p><strong>4 milyon Rus askeri savaşta ölmüştü. St. Petersburg bir mülteci kampına dönüşmüştü ve kitlesel protestolara sahne oluyordu. İntihar vakaları 3 katına, ekmek fiyatları ise 4 katına çıkmıştı. Her şeyin ötesinde saraydaki çariçe, deli bir adama güveniyordu. Rus halkının devrimden başka çaresi kalmamıştı.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*lPUcSU0EVWt5WP2OUoS4nA.jpeg" /><figcaption><strong>I. Dünya Savaşı sırasında Petersburg’taki bir protesto gösterisi</strong></figcaption></figure><h4>Sonun Başlangıcı</h4><p>Suikastten kurtulmasına rağmen Rasputin’in sağlığı zayıflamaya başladı ve bu nedenle iyileştirme yetisini de kaybetti. Çariçe’ye yazdığı bir mektupta şöyle diyordu:</p><blockquote>“Yakında çok acı bir şekilde öleceğim. Tanrı beni yüce ve sevgili Rusya’mız uğruna ölmem için gönderdi. Tıpkı, Hz. İsa’nın çarmıha gerilişi gibi.”</blockquote><p>Başka bir mektupta ise çarpıcı bir şekilde şunları yazmaktadır:</p><blockquote>1 Ocak’tan önce öldürüleceğim. Eğer soylular tarafından öldürülürsem, soyluların tümü Rusya’dan ayrılacak, Rusya’da kardeş kardeşi öldürecek, 25 yıl içinde Rusya’da bir tane bile soylu kalmayacak ve benim ölümümde eğer çarın bir parmağı varsa çarın çocuklarından hiçbiri iki seneden fazla yaşamayacak ve Rus halkı çarın ailesini öldürecek.</blockquote><p>Sarayda bunlar yaşanırken dışarıda ise yarı Alman olan Çariçe’nin yatağını Rasputin ile paylaştığı söylentileri dolaşıyordu. Tüm halk Rasputin’in bir vatan haini olduğunu ve gücünü kullanarak devleti ve otokrasiyi zayıflattığını düşünüyordu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/635/1*w0aUALBGLaUJ2NgKY5AFnA.jpeg" /></figure><p>Fanatik bir siyasetçi olan Pariskeyevich, Duma’da sansasyonel bir konuşma yaptı ve Rasputin’in karanlık bir güç olduğunu iddia etti. Ertesi gün Çariçe’nin yeğeni Feliks Yusupov, Pariskeyevich ve çarın kuzeni Pavloviç toplandı ve kraliyet tahtını kurtarmak ve Rasputin’i öldürmek için bir plan yaptı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/504/1*I8_aR-obQTruAh0ClZ5vPA.jpeg" /><figcaption><strong>Prens Feliks Yusupov</strong></figcaption></figure><p>Bir akşam Yusupov, Rasputin’i kendi köşküne yemeğe davet etti. Onu aşağı kattaki yemek odasına götürdü ve içinde siyanür bulunan kek ve şarap ikram etti. Rasputin şarabı içip kekleri yemesinin ardından 2.5 saat geçmesine rağmen hala hayattaydı. Yusupov, onun gerçekten şeytani güçlere sahip olduğuna inanmaya başladı, panikledi ve üst kata çıkıp tabancasını aldı. Aşağı indi ve silahını doğrulttu. Fakat; Rasputin hayatını bağışlaması için yalvarmadı ve hiçbir korku belirtisi bile göstermedi. Yusupuv silahını ateşledi ve Rasputin’i vurdu. Ardından sevinç içinde yukarı çıktı fakat bir süre sonra emin olamadı ve bir doktorla beraber tekrar aşağı kata indi. Doktor, Rasputin’in kalbini dinlemek için yöneldiği anda Rasputin tekrar gözlerin açıp Yusupov’a saldırdı ve pencereden çıkıp köşkün avlusunda “bu yaşananları çariçeye anlatacağını” bağırarak kaçmaya başladı. Yusupov ve beş arkadaşı Rasputin kaçarken onu kurşun yağmuruna tuttular. Vücudu kurşunlarla dolan Rasputin yere yığıldı. Yusupov ve arkadaşları cesedi alıp Neva Nehri’nin soğuk sularına attılar. Daha sonradan Rasputin’in cesedi bulundu. Yapılan otopside ciğerlerinde su bulunduğu ve dolayısıyla nehre atıldığında hala canlı olduğu tespit edildi. Nihai olarak; cesedi yakıldı ve gömüldü.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/420/1*1lQc76jCeV-IooXEmMwQGQ.jpeg" /><figcaption><strong>Nehirden çıkarılan Rasputin’in cesedi</strong></figcaption></figure><p><strong><em>Önceden tahmin ettiği gibi ölümü çarın akrabalarının elinden oldu. Ve ölümünün ardından 12 ay içinde Romanov ailesi Sibirya’da bir mahzende kurşuna dizildi.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*EtDG2hM7NZ_XNtWz9-ZXQg.jpeg" /><figcaption><strong>Çar Nikolay, Çariçe Aleksandra, kızları; Anastasiya, Tatiana, Olga, Maria ve Çareviç Aleksey</strong></figcaption></figure><p><strong><em>Rusya da bir daha eskisi gibi olmadı.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*PbdwSn8rci2s2HCcSv_yaQ.jpeg" /></figure><h3>KAYNAKÇA</h3><p><a href="https://biographics.org/grigori-rasputin-biography-the-devil-incarnate/#prettyPhoto">Grigori Rasputin Biography: The Devil Incarnate - Biographies by Biographics</a></p><p><a href="https://www.rbth.com/arts/history/2016/12/30/holy-devil-remembering-rasputin-on-the-100th-anniversary-of-his-death_670526#:~:text=Grigory%20Rasputin.&amp;text=First%20considered%20a%20holy%20man,being%20nothing%20short%20of%20sinister">https://www.rbth.com/arts/history/2016/12/30/holy-devil-remembering-rasputin-on-the-100th-anniversary-of-his-death_670526#:~:text=Grigory%20Rasputin.&amp;text=First%20considered%20a%20holy%20man,being%20nothing%20short%20of%20sinister</a>.</p><p><a href="http://petersrussia.blogspot.com/2011/09/grigori-yefimovich-rasputin.html">Grigori Yefimovich Rasputin - Man of Mystery</a></p><p><a href="https://www.britannica.com/biography/Grigory-Yefimovich-Rasputin#ref32969">https://www.britannica.com/biography/Grigory-Yefimovich-Rasputin#ref32969</a></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=b8fc64d6b63a" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/rusyan%C4%B1n-%C5%9Feytan%C4%B1-grigory-rasputin-b8fc64d6b63a">Rusya’nın Şeytanı: Grigory Rasputin</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[İtalya Ufuklarında Osmanlı Kadırgaları: Otranto Seferi]]></title>
            <link>https://enestalhaelbuz.medium.com/i%CC%87talya-ufuklar%C4%B1nda-osmanl%C4%B1-kad%C4%B1rgalar%C4%B1-otranto-seferi-167dcfe662d1?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/167dcfe662d1</guid>
            <category><![CDATA[i̇talya]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe-yayın]]></category>
            <category><![CDATA[fatih-sultan-mehmet]]></category>
            <category><![CDATA[otranto]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 27 Aug 2020 22:06:07 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-08-27T22:06:07.762Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*6ANON1fKdLXCBVq52ppRew.jpeg" /></figure><p><strong>Sultan II.Mehmed</strong>, Mayıs 1453&#39;te Doğu Roma İmparatorluğu’nun başkenti Konstantinopolis’i fethederek Osmanlı payitahtı<strong> İstanbul</strong> haline getirdi. Fetihten sonra yaklaşık 30 yıl boyunca imparatorluk haline getirdiği devleti genişletmeye çalıştı. Rumeli tarafında; <strong>Sırbistan, Mora, Arnavutluk, Bosna ve Eflak-Boğdan’</strong>ı ele geçirdi. Anadolu’da; T<strong>rabzon Rum Devleti</strong>’ne son verdi, <strong>Amasra</strong>’yı ele geçirdi, <strong>Konya</strong> ve <strong>Karaman’</strong>ı Osmanlı topraklarına kattı. 1475&#39;te <strong>Kırım Hanlığı</strong> Osmanlılar’a bağlandı, Karadeniz’deki Ceneviz üstünlüğü sona erdi ve <strong><em>Karadeniz Türk Gölü haline geldi.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*IArNYflkFtc7XaeQogwNaA.jpeg" /><figcaption><strong>Fatih Sultan Mehmed Han</strong></figcaption></figure><p><strong><em>Sultanü’l Berreyn </em></strong>ve <strong><em>Hakanü’l Bahreyn</em></strong> (İki karanın ve iki denizin hükümdarı) unvanlarına sahip <strong>Fatih Sultan Mehmed Han</strong> cihan hakimiyeti anlayışı altında imparatorluğun dört bir yanında fetihlere hız kesmedi. 1470&#39;lerin sonunda uzun zamandan beri hayalini kurduğu Hristiyan dünyasının kalbine yapılacak bir seferin hazırlıklarını başlatmıştı. Doğu Roma İmparatorluğu’nu ortadan kaldıran<strong><em> Kayser-i Rum II.Mehmed </em></strong>bu sefer keskin bakışlarını <strong>Batı Roma’</strong>ya çevirmişti.<strong><em> İtalya Seferi yaklaşıyordu !</em></strong></p><h3>Sefer Öncesi Siyasi Durum</h3><p><strong>1400lü</strong> yıllarda parçalı bir yapı teşkil eden İtalya’da prenslikler ve krallıklar mevcuttu. <strong>Güney İtalya</strong>’nın büyük bir kısmı ise <strong>Napoli Krallığı</strong>’nın hakimiyeti altında bulunuyordu. <strong>1442 </strong>yılında krallığın başına <strong>I.Alfonso </strong>geçti. Alfonso’nun hedefi Balkanlar ve Akdeniz’i içine büyük bir alanda hakimiyet kurmaktı. Lakin; bu bölgelerde çıkar gözeten başka devletler de vardı: Balkanlar’da<strong> Osmanlı Devleti </strong>sürekli yeni topraklar fethediyordu. Diğer yandan Akdeniz’de ise <strong>Venedik</strong>’in sömürge ve çıkarları söz konusu idi. Alfonso, <strong>Balkanlar’da Arnavutluk’u Osmanlı’ya karşı bir tampon bölge olarak kullanmak istiyordu.</strong> Arnavutluk’un başında ise aslen Kastriyota Hanedanı’na bağlı asıl ismi <strong>Gjergj Kastrioti </strong>olan Osmanlılar’ın ise<strong> İskender Bey </strong>diye bildiği bir lider vardı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/285/1*Y7JKV0JmEYQdBkNcBUbbwA.jpeg" /><figcaption><strong>Gjergj Kastrioti (İskender Bey)</strong></figcaption></figure><p><strong>İskender Bey </strong>sadakat göstergesi olarak Osmanlı Sarayı’na gönderilmişti. Orada eğitim aldıktan sonra Osmanlı saflarında birçok savaşa katıldı. En son <strong>Varna Savaşı’</strong>nda Osmanlı’ya ihanet edip Arnavutluk sınırları içerisinde bulunan <strong>Akçahisar</strong> kalesini ele geçirdi ve Osmanlı’ya karşı ayaklandı.Arnavutluk prenslerini biraraya getirerek <strong><em>“Leş Birliği”</em></strong>ni kurdu. II.Murat zamanında İskender Bey’e karşı birçok sefer düzenlense de İskender Bey kurduğu birlik ve dağlık alanın getirdiği avantajı kullanarak uzun bir süre direniş gösterdi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/360/1*es4Of85-yXtjyVzQ0Ru7wg.png" /><figcaption><strong>“Leş Birliği”</strong> ve amblemi</figcaption></figure><p>İskender Bey’in Osmanlı’ya karşı gösterdiği bu direniş Avrupalı devletlerin de dikkatini çekti. Napoli Kralı I.Alfonso Osmanlı ilerleyişine karşı İskender’i destekleme kararı aldı. <strong>Böylece; Arnavutluk, Osmanlı’ya karşı Napoli’nin tampon bölgesi haline geldi</strong> ve Napoli’nin yardımları Osmanlı’ya karşı direnen Arnavutluk’a ulaşmaya başladı. Devletler arası ilişkilerde akıllı bir siyaset güden Fatih Sultan Mehmed, Venedik ile bir <strong>ticaret antlaşması </strong>imzalayarak Arnavutluk sahillerinde Venedikliler’e serbestiyet verdi. <strong>Bu durum; Adriyatik’te çıkarları çatışan Venedik ve Napoli’nin yakınlaşmasını engelledi.</strong></p><p>1458&#39;de Alfonso’nun yerine oğlu<strong> Ferdinand </strong>geçti. İskender Bey ona bağlılık yemini etti ve onun vassalı olmayı kabul etti. <strong>1463–79 Osmanlı-Venedik Savaşları’</strong>ndan sonra Venedik, İskender Bey’i koşulsuz desteklemeye başladı. <strong>1468</strong>&#39;de İskender Bey’in ölümü Anavutluk’taki direnişin yavaş yavaş çözülmesinin önünü açtı. Nihayet; Osmanlı büyük bir ordu gönderip Arnavutluk’u ele geçirdi. <strong><em>Adriyatik’in diğer kıyısındaki İtalya’ya giden yol artık açılmıştı!</em></strong></p><h3>Güney İtalya</h3><p>Venedik-Napoli rekabetinin kızıştığı bir dönemde Fatih Sultan Mehmed, Güney İtalya’da yer alan <strong>Ayamavra, Kefalonya ve Zante </strong>adalarının fethi için <strong>Gedik Ahmet Paşa</strong>’yı görevlendirdi. Üç ada kısa zamanda ele geçirildi ve Gedik Ahmet Paşa <strong>Avlonya Sancakbeyliği</strong>’ne getirildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/300/1*-D3f-cEvrH9Ek4y1HLfRDg.jpeg" /><figcaption><strong>Lefkada (Ayamevra), Kefalonya, Zakynthos (Zante) Adaları</strong></figcaption></figure><h3>Otranto Seferi</h3><p>Güney İtalya’daki üç adayı da ele geçiren Gedik Ahmet Paşa <strong><em>“çizme”</em></strong>nin ucuna yapılacak bir çıkarma harekatı için son hazırlıklarını tamamladı. <strong>132 </strong>parçadan oluşan donanma Adriyatik’in bir yakasından diğer yakasına doğru denize açıldı. Hedef; Otranto’nun da içinde bulunduğu İtalya’nın güney kısımlarını içine alan Osmanlı kaynaklarında<strong> “Pulya” </strong>şeklinde geçen <strong>“Apulia” </strong>bölgesi idi.</p><p><strong>28 Temmuz</strong>’da Osmanlı askerleri Otranto kıyılarına çıkmaya başladı. Hristiyanların korktuğu başına gelmiş, Papa’ya Türk çizmesini öptürmek için Türkler, İtalya kapılarına dayanmıştı. Napoli, müttefiklerinden acilen yardım istedi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/480/1*5O7PD5pA2QEYwtcqMvSwqw.jpeg" /></figure><p>Bu sırada Kral Ferdinand, oğlu Alfonso komutasında <strong>20.000 kişilik</strong> bir orduyu Otranto’ya yolladı. Fakat; teknik, teknoloji ve beceri bakımından Osmanlı ordusundan zayıf olan bu ordu fazla mukavemet gösteremedi. <strong>Otranto Kalesi, 11 Ağustos’ta düştü</strong>. Gedik Ahmet Paşa bu kaleyi ele geçirdikten sonra civardaki kaleleri de alarak erzak ve mühimmat depoladı. <strong>Lecce </strong>ve <strong>Brindisi</strong>’ye akınlar yaptı.<strong> Amaç; bu bölgeyi üs olarak kullanıp İtalya’nın iç kısımlarına doğru seferler düzenlemekti.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/850/1*v6qQoy6CCdL1-2LagWLRyw.png" /><figcaption><strong>Apulia/Puglia</strong> (Osmanlı kaynaklarında <strong>“Pulya”</strong>) olarak geçen bölge</figcaption></figure><h3>Rüyanın Bitişi</h3><p>Fethin üzerinden bir yıl geçmeden <strong>3 Mayıs 1481</strong>&#39;de Fatih Sultan Mehmed’in ölümü üzerine Gedik Ahmet Paşa İstanbul’a çağrıldı.<strong> Hayrettin Paşa </strong>komutasındaki <strong>8000 </strong>kişilik bir kuvveti de Otranto’da bıraktı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*pF7mrIqYrnhGscvwDig7CA.jpeg" /><figcaption>Günümüzde Otranto Kalesi</figcaption></figure><p>Tahta çıkan II.Beyazıd ile Cem Sultan arasında mücadele baş göstermişti. Bu sırada Gedik Ahmet Paşa ülke içinde başka göreve verilince yerine İtalya meselesi ile ilgilenmesi için <strong>Hadım Süleyman Paşa</strong> görevlendirildi. Durumdan istifade eden Napoli Kralı Ferdinand, Adriyatik’in diğer tarafında <strong>Arnavutlar</strong>’ı tekrar ayaklandırdı ve Hadım Süleyman Paşa’yı denizin diğer tarafında tutmayı başardı. Bu sebeple; Otranto’daki birliklere yardım ulaştırılamadı.</p><p>Avantajı ele geçiren Ferdinand damadı olan Macaristan Kralı’ndan yardım istedi.<strong> </strong>Macaristan Kralı da seçkin şövalyelerinden bir kısmını yolladı.<strong> Kalabria Dükü</strong> de<strong> 40</strong> parçalık <strong>Aragon</strong> ve<strong> Napoli</strong> filosuyla gelip Osmanlı’nın elindeki bölgeleri zapt etti. Yardımdan mahrum kalan Osmanlı birlikleri<strong> 10 Eylül’</strong>de şehri teslim ettiler.<strong><em> Böylelikle; çizmenin ucunda süren 13 aylık Osmanlı hakimiyeti Fatih’in ölümü ile son bulmuş, İtalya defteri de kapanmış oldu.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*AAcMGQvFPEKgnjQGjx8KRA.jpeg" /></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=167dcfe662d1" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[“Bayan Ölüm”: Lyudmila Pavlichenko]]></title>
            <link>https://enestalhaelbuz.medium.com/bayan-%C3%B6l%C3%BCm-lyudmila-pavlichenko-4c5023278400?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/4c5023278400</guid>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[snipers]]></category>
            <category><![CDATA[2-dünya-savaşı]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe-yayın]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 27 Jul 2020 18:20:48 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-07-27T18:20:48.792Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*mX3D9dU3k9hd0NuL1a5S1A.jpeg" /></figure><p><strong>“Zor zamanlar güçlü insanları ortaya çıkarır.”</strong></p><p>II. Dünya Savaşı sırasında Almanlar,<strong> Barbarossa Harekatı </strong>ile Doğu cephesini açarak Sovyetler’i işgal planını devreye soktular. Birçok cephede Almanlar ile Sovyetler arasında çetin çarpışmalar gerçekleşiyor, Sovyetler ağır kayıplar veriyordu. Böylesine kritik bir zamanda SSCB’nin eğitim kamplarında eğitim gören 2000 kadın keskin nişancıdan biri öne çıkacak, Odessa ve Sivastopol’daki çarpışmaların seyrini değiştirecekti. Daha sonradan bütün dünyanın duyacağı bu isim<strong> Lyudmila Pavlichenko</strong> idi. <strong><em>Tarihin gördüğü en iyi kadın keskin nişancı.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/801/1*OqVZ4SXmtUPOM7wrzgYe6A.jpeg" /></figure><h3><strong>İlk Yılları</strong></h3><p>Lyudmila Pavlichenko; <strong>12 Temmuz 1916</strong> yılında, günümüzde Ukrayna toprakları içinde kalan, o yıllarda ise Rusya Çarlığı’nın bir parçası olan <strong>Bila Tserkva’</strong>da dünyaya geldi. Annesi öğretmen, babası ise fabrika işçisi idi. Daha sonradan babasının yönetim kademesinde bir pozisyona getirilmesiyle Lyudmila her sene şehir değiştirmek zorunda kaldı. 14 yaşında iken ailesi ile birlikte <strong>Kiev’e</strong> taşındı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/990/1*56h0vtuSQzQGLZzz4Dx0FQ.jpeg" /><figcaption><strong>Kiev’1930</strong></figcaption></figure><p>Çocukluğunda bile oyun vaktini erkek arkadaşlarıyla geçirir, spor yapardı.Arkadaşlarından birisi kendi atış yetenekleri hakkında çok övününce Lyudmila bir kızın da iyi bir atış yapabileceğini göstermek için genç yaşında yerel bir atış kulübüne kaydoldu.</p><p>Atış konusunda bir hayli yetenekli olan Lyudmila arkadaşlarıyla gittiği bir festivalde 12 hedeften oluşmuş bir sahnede atış gerçekleştirdi ve hedeflerin hepsini vurdu. Kural gereği her vurulan hedef için bir hediye alması gerekiyordu. Daha sonra olanları ise kendisi şöyle anlatıyor:</p><blockquote><strong>“Sahneyi işleten adamın yüzü soldu. Hediyeleri birbiri ardına açıp bana uzatırken şaşkındı. On ikinci hediyeyi vermek üzereyken bir an onun için üzüntü hissettim ve tüm ödülleri geri verdim.”</strong></blockquote><p>Genç yaşında Kiev’de bir cephanelikte çalışmaya başladı ve ateşli silahlar konusunda birçok tecrübe kazandı.</p><p>Liseyi beklenenden 1,5 sene önce bitiren Lyudmila <strong>16 </strong>yaşında iken<strong> Alexei Pavlichenko</strong> ile evlendi ve <strong>Rostislav </strong>adında bir çocukları oldu. O dönemde Rusya’da genç bir kadının erken yaşta evlenmesi tepki çeken bir olay değildi. Lyudmila hem eve bakıyor hem de çalışıyordu. Fakat; o diğer kadınların aksine bir kariyer istiyordu. Bu yüzden eşi Alexei’den ayrıldı ama onun soy adını kullanmaya devam etti. <strong>1937 yılında Kiev Üniversitesi / Tarih bölümüne</strong> kaydoldu, öğretmen olmak istiyordu. Ama; mezun olamadan Naziler okulunu bombaladı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/602/1*XpVg0XL-ryL4heFUOpwrwg.jpeg" /><figcaption>Naziler’in Sovyetler’i işgalinden bir kare</figcaption></figure><h3>Lyudmila Keskin Nişancı Oluyor</h3><p>Hitler, 1941 yazında Sovyetler’e saldırdı. Naziler geçtikleri yerlerin ardında yıkım ve vahşet bırakıyordu. Lyudmila ise o dönem gördüklerini şöyle anlatıyor:</p><blockquote><strong>“Etrafınıza bomba düşmesinin ne demek olduğunu bilmiyorsunuz. Öldürülen bebekleri, Hitler’in canavarlarının tecavüz ettiği kadın ve kızları görmenin ne olduğunu bilmiyorsunuz. Kendi yoldaşlarınızı işkence edilmiş ve yakılmış görmenin de ötesinde tanıdığınız cesur ve iyi insanları yol kenarında asılı görmenin ne olduğunu bilmiyorsunuz.”</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/393/1*TgwOY4Opc9nn9J5WgiBDlA.jpeg" /></figure><p>Gördüğü tüm bu yıkım Lyudmila’yı hayallerini bir kenara koyup orduya katılmaya teşvik etti ve <strong>24 yaşında orduya kaydoldu</strong>. Keskin nişancı okulunda eğitim aldı. Savaş meydanında iki Nazi askerini iki seri atışla kafa hizasından vurarak son testini de başarıyla geçti. <strong><em>O, artık Kızıl Ordu’da bir keskin nişancıydı.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/900/1*TtaF2CVU8yQvhxYxxKrjXg.jpeg" /></figure><h3>II. Dünya Savaşı</h3><p>Lyudmila’nın ilk görev yeri <strong>Odessa </strong>oldu. 8 Ağustos -16 Ekim 1941 tarihleri arasında yaklaşık 2 ay süren Alman kuşatması sırasında Lyudmila <strong>187 Nazi askeri öldürdü.</strong> Onu bu denli başarılı kılan gördükleri ve yaşadıklarından sonra <strong>Nazilere karşı oluşan nefretiydi.</strong></p><blockquote><strong>“Nefret bizde hemen yerleşmedi. Çünkü; biz barışı seven insanlardık ve nefret etmeyi öğrenmek zorundaydık. Fakat; Hitler’in askerlerinin neler yapabileceğini kendi gözlerimizle gördükten sonra içimizde şiddetli bir nefret yükseldi. Şimdi; düşmandan korkmaktan çok, ondan nefret ediyoruz.”</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*SYuwQFiE5O1k5Dyl00dXmQ.jpeg" /><figcaption><strong>Odessa Kuşatması / Ekim’1941</strong></figcaption></figure><p>Lyudmila’nın ikinci görev yeri ise <strong>Sivastopol</strong> oldu. Burada ona özel bir görev daha verildi: <strong><em>Düşman keskin nişancılarını etkisiz hale getirmek.</em></strong> Bu görev, normal bir düşman askerini vurmaktan daha zordu. Çünkü; düşman keskin nişancının yerini belirlemek ve vuruş için uygun anı beklemek ortalama 15–20 saat sürüyordu. Hatta; yanında çok az miktarda su ve gıda bulunduğu halde 2–3 gün yerinden ayrılmadığı da oluyordu. <strong>Lyudmila bu savaşta 36 kez düşman keskin nişancıları ile karşı karşıya geldi ve bu karşılaşmaların hepsinden galip çıktı.</strong></p><p>Daha sonra çarpışmalarda öldürdüğü askerler ile öldürdüğü toplam Nazi askeri sayısı <strong>309</strong>&#39;a ulaştı. Artık onun ismi kendi saflarının yanında düşman cephesinde de biliniyordu. Kulaktan kulağa ismi <strong><em>“Bayan Ölüm”</em></strong> diye fısıldanıyordu. Başarılarından dolayı Kızıl Ordu içinde rütbesi yükseltildi. Almanlar ise yüksek rütbe ve çeşitli rüşvetlerle Lyudmila’yı kendi saflarına çekmeye çalışıyordu. Fakat; Lyudmila’nın tavrı ise çok farklıydı:</p><blockquote><strong>“Bir avcı avını öldürdükten sonra nasıl hissediyorsa ben de bir Nazi’yi öldürdükten sonra öyle hissediyorum. Ne zaman bir mermim bir Nazi’yi yere düşürse sanki başka hayatları kurtarmış gibi hissediyorum.”</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/562/1*hPjaIGSKux743XHgO31hTw.png" /></figure><p>1942 yazındaki bir çarpışmada vücuduna isabet eden çokça şarapnel parçasından dolayı ağır yaralandı ve hastaneye gönderildi. Daha sonra ise Ukrayna’ya geri döndü. bu sefer de Nazilerle çarpışmanın başka bir yolu karşısına çıktı.</p><h3>Amerika Turu</h3><p>ABD, Pearl Harbour baskını ile II.Dünya Savaşı’na girmişti. Lakin; Avrupa’ya asker gönderme konusunda Başkan Roosevelt’in halkın onayını alması gerekiyordu.<strong> ABD çıkış yolu olarak Pavlichenko’yu ülkeye getirtip onun hikayesini insanlara anlattırmayı seçti. Bu vesileyle, 1942 yılında Lyudmila Pavlichenko ABD’ye gitti.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*t08WTtn5y-e7K6mrLcmaEw.png" /><figcaption><strong>Lyudmila Pavlichenko Washington’da</strong></figcaption></figure><p><strong>ABD’yi ziyaret eden ilk Sovyet vatandaşıydı. </strong>Ama katıldığı oturumlarda haberciler onun savaş kahramanlıkları ile ilgilenmek yerine onun makyajı, tarzı, kıyafetleri hakkında yersiz sorular sordular. Durumun farkına varan <strong>First Lady Eleanor Roosevelt,</strong> Pavlichenko’ya yol göstermeye karar verdi. Topluluk önünde konuşma ve sorulan sorulara nasıl karşılık verileceği konusunda tavsiyelerde bulundu. Pavlichenko bu tur kapsamında <strong>43 eyalet </strong>gezdi. <strong>Chicago</strong>’da katıldığı bir toplantıda katılımcılara şöyle seslendi:</p><blockquote>“25 yaşındayım ve şu ana kadar 309 işgalci faşist öldürdüm. Sizce de beyler, uzun zamandan beri arkamda saklanmıyor musunuz ?”</blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/464/1*uGaBWYJS4-kfCh4ZG5gGuQ.jpeg" /><figcaption><strong>Pavlichenko’nun New York’taki bir oturumundan</strong></figcaption></figure><p>Tur sürecinde Eleanor Roosevelt ile çok yakın arkadaş olan Pavlichenko turdan sonra Ukrayna’ya geri döndü. Dünya genelinde birçok gazetede özel haberleri yapıldı. <strong>SSCB’de kadınların ulusal simgesi oldu.</strong> Ondan ilham alan birçok kadın Kızıl Ordu’ya keskin nişancı olarak yazıldı. <strong>( Nina Onilova, Roza Shanina vb. )</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*99V6u4hm4L6OMHSJEkUa3w.jpeg" /><figcaption><strong>Pavlichenko First Lady Eleanor Roosevelt ile</strong></figcaption></figure><p>Ülkesine döndükten sonra eğitimini tamamlayan Lyudmila tarihçi olarak kariyerine başladı. 1945–53 yılları arasında <strong>Sovyet donanmasında uzman araştırmacı</strong> olarak görev yaptı.</p><p>1957 senesinde SSCB’yi ziyaret eden Eleanor Roosevelt ile tekrar görüşme imkanı buldu.</p><p><strong>Lyudmila Pavlichenko; 1974 yılında, 58 yaşında iken Moskova’da hayata gözlerini yumdu.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*8qpECYUV3szFsivVCKT77Q.jpeg" /><figcaption><strong>Pavlichenko’nun mezarı ( </strong><a href="https://tr.wikipedia.org/wiki/Novodevi%C3%A7i_Mezarl%C4%B1%C4%9F%C4%B1"><strong>Novodeviçi Mezarlığı</strong></a><strong> / Moskova)</strong></figcaption></figure><p>SSCB onu madalyalar ve adına özel bastırdığı pullar ile onurlandırdı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/713/1*7GwWP5o0Ey_AbcCx7R8fMA.jpeg" /><figcaption><strong>L. Pavlichenko adına basılan bir pul</strong></figcaption></figure><p>Onun hikayesinden yola çıkarak 2015 yılında Rusya-Ukrayna ortak yapımı <strong>“Battle for Sevastopol” </strong>filmi yayınlandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*myJ9ugTtprCKxaW-e7MHFw.jpeg" /></figure><p>Yine, onun anılarından oluşan <strong>“<em>Lady Death: The Memoirs of Stalin’s Sniper” </em></strong>adlı kitap İngilizce olarak 2018 yılında yayınlandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/294/1*ijI4UgJd1E70qyp3fbH5IQ.jpeg" /></figure><p>Son olarak; Pavlichenko’nun anısı<strong> Woody Guthrie’</strong>nin 1942 yılında yazdığı <strong>“Miss Pavlichenko” a</strong>dlı şarkıda hala yaşamaktadır. Şarkı sözlerinin bir kısmı ise şu şekildedir:</p><blockquote><em>“Miss Pavlichenko’s well-known to fame<br>Russia’s your country, fighting is your game<br>The world will always love you for all time to come,<br>300 Nazis fell by your gun</em>.”</blockquote><iframe src="https://cdn.embedly.com/widgets/media.html?src=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fembed%2FrYnnBpxsI7s%3Ffeature%3Doembed&amp;display_name=YouTube&amp;url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DrYnnBpxsI7s&amp;image=https%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2FrYnnBpxsI7s%2Fhqdefault.jpg&amp;key=a19fcc184b9711e1b4764040d3dc5c07&amp;type=text%2Fhtml&amp;schema=youtube" width="854" height="480" frameborder="0" scrolling="no"><a href="https://medium.com/media/7abf2a4265c74208fa8fad5586d8a446/href">https://medium.com/media/7abf2a4265c74208fa8fad5586d8a446/href</a></iframe><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=4c5023278400" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Rüya Yolculuk: Trans-Sibirya Ekspresi]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/r%C3%BCya-yolculuk-trans-sibirya-ekspresi-91b517cc7844?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/91b517cc7844</guid>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[kültür-sanat]]></category>
            <category><![CDATA[yolculuk]]></category>
            <category><![CDATA[seyahat]]></category>
            <category><![CDATA[kişisel-gelişim]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 07 Jul 2020 13:44:31 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-07-28T08:56:59.587Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/562/1*GOjS5D2MFoZdokflTqjeNA.jpeg" /></figure><p>Günümüzde, seyahat etmek çoğu kimse için neredeyse bir ihtiyaç haline geldi. Çünkü; seyahat etmek stresten, günlük sorumluluklarımızdan bir süreliğine de olsa uzaklaşmamıza ve bu süre boyunca doğayı ve kendimizi dinlememize olanak sağlıyor. Aslında, her ne kadar yolculuğun varacağı bir hedefi olsa da biz o yolculuk boyunca kendi ruhumuzun derinliklerine seyahat ediyoruz. Her yolculuk yeni bir keşif oluyor bizler için. Öyle ki; bazı rotalar, güzergahlar duyulduğu zaman insanda tarifsiz hisler ve heyecanlar uyandırıyor. İşte; bende böyle duygular uyandıran bir rotadan bahsetmek istiyorum: <strong>Trans-Sibirya Ekspresi.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*SBqR6352AMSUnyqIv-4NgA.jpeg" /></figure><p>Tabi ki de bu ekspresin kuruluş hikayesi turistik nedenlere dayanmıyordu. Dönemin şartları böyle bir hattın kurulmasını gerektiriyordu. Gelin, ilk önce bu demir yolu hattının hikayesine bakalım:</p><figure><a href="https://bit.ly/instagram-MediumTurkceYayin"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*xQsrG_42U_gGqidBC3szeA.png" /></a></figure><p>19. yüzyıl dünyanın, Sanayi Devrimi le tanıştığı, bunun sonucunda üretim, silahlanma, devletler arası ekonomik ve siyasi rekabetin arttığı bir dönemdi. Tüm bu etkenler devletler arası veya devlet içinde ham madde ulaşımını daha önemli hale getirdi ve dolayısıyla demir yolu inşası dünyanın her yerinde hız kazandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*QrKiTTE5KA091BihXZD2Pw.jpeg" /></figure><p>Dönemin Çarlık Rusya’sı Doğu Avrupa’dan Pasifik’e kadar uzanan sınırlara sahipti. Ve bu sınırlar içinde Sibirya tarafı çok zengin yeraltı ve yer üstü kaynaklarına sahipti. Küresel rekabetin imparatorlukların geleceğini etkilediği böylesine bir dönemde Rusya bu zengin kaynaklara ulaşmak zorundaydı. Ayrıca; doğu sınırında <strong>Japonya</strong> emperyalist emellerle saldırgan politikalar izlemeye başlamıştı. Rusya’nın batısı ile doğusu arasında irtibat ise çok zayıftı.</p><p>Tüm bu gelişmeler Rusya’nın iki ucunu birleştirecek bir demir yolu inşasını gerektiriyordu. <strong>1860&#39;de </strong>Rusya’nın Pasifik kıyısında <strong><em>“Vladivostok”</em></strong> kuruldu ve 1880&#39;de şehir statüsü kazandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*k7N4UsAdhbFGGoxSF5mDQQ.jpeg" /><figcaption><strong>1860&#39;de kurulan Vladivostok, Rusya’nın en doğudaki şehri. Aynı zamanda, Rus donanmasının Pasifik Filosu’na ev sahipliği yapıyor.</strong></figcaption></figure><p><strong>1891 yılında Çar III.Aleksandr’ın onayı ile Ulaştırma Bakanı Sergei Witte Trans-Sibirya Demiryolu planlarını oluşturdu ve yapımına başlandı.</strong> Ayrıca; devletin tüm imkanlarını ve yatırımlarını bölgenin endüstriyel gelişimi için bölgeye yönlendirdi. Çarın 3 yıl sonra ölmesi üzerine yerine geçen oğlu <strong>Çar II.Nikolay </strong>yatırımlara ve demir yolu yapımını desteklemeye devam etti. Moskova’dan Vladivostok’a uzanan demir yolu hattı <strong>1916 </strong>yılında tamamlandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*pd9BSIUW1uQKgsrf9MWiAg.jpeg" /><figcaption>Demir yolu hattının inşası sırasında çekilen bir kare.</figcaption></figure><p>Bir İngiliz gezginin hattın inşası sırasında söylediği şu sözler hattın Rusya için önemini bir kez daha vurgulamaktadır:</p><blockquote><strong>“Bu yol, büyük bir ticaret yolu olması yanında Rusya’nın elinde siyasi bir alete dönüşecektir. Sibirya hiç de Avrupa’da düşünüldüğü gibi bereketsiz bir arazi değil, aksine zengin bir diyardır. Buranın gelişmesi bir zaman sonra yeni ekonomik devrin başlaması ile sonuçlanabilir. Sibirya Demiryolu sayesinde Rusya kendi ihtiyaçlarını karşılayabilecek ve ne Çanakkale’ye ne de Süveyş’e ihtiyaç duyacaktır.”</strong></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/787/1*oGwe7nc5MnXOuFuNPPRfSg.jpeg" /><figcaption>Sibirya Ekspresi 16 büyük nehrin üzerinden geçer. İnşası sürecinde de nehirler üzerine yapılan köprüler ile hattın devamı sağlanmıştır.</figcaption></figure><p>Diğer yandan; demir yolu Rusya için yüksek iş gücü ve paraya mal oldu. 1891 yılında 9600 olan işçi sayısı işlerin hızlandığı 1895–96 yıllarında <strong>90.000&#39;e</strong> ulaşmış, 1904 yılında ise 5400&#39;lere gerilemişti.</p><p>Bu hattın inşası için imparatorluk hazineden <strong>1.455.413.000 Ruble</strong> harcadı.</p><p>Hattın inşasından sonra Moskova, Sibirya’daki zengin kaynaklara ulaşmış ve bu hat Rusya için önemli bir ticaret ve ulaşım yolu olmuştur.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/850/1*-0Iuoi_xv-IXR6dOF_66pw.jpeg" /></figure><p>Trans-Sibirya Demiryolu hattı <strong>9288 km</strong> uzunluğu ile <strong><em>dünyanın en uzun demir yolu hattıdır. </em></strong>Ana hat Moskova’dan Vladivostok’a uzanan <strong>Trans-Sibirya Hattı</strong> olsa da bu hat üzerinde başka şehirlerin eklenmesiyle ortaya çıkan ve Çin’in başkenti Pekin’e uzanan <strong>Trans-Mançurya Hattı </strong>veya Moğolistan’ın başkenti Ulan Batur’a uzanan <strong>Trans-Moğolistan Hattı</strong> gibi ara hatlar da mevcut.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*AERJftQ_PzZ8MPfIoT5fjw.jpeg" /></figure><p>Günümüzde ticari amacının yanında Trans-Sibirya Ekspresi turistik amaçlarla da kullanılıyor ve birçok turist, gezgin bu amaçla Rusya’ya geliyor. Moskova-Vladivostok arası yolculuk yaklaşık <strong>8–10 gün </strong>sürüyor ve bu ekspresin yolcuları seyahatleri boyunca <strong>8 zaman dilimi değiştiriyor.</strong></p><p><strong>19 şehirden </strong>geçen Trans-Sibirya Ekspresi sayesinde Rusya’yı bir uçtan bir uca görmek mümkün. Tataristan’ın başkenti <strong>Kazan</strong>, Ural Dağları eteklerinde kurulu <strong>Ekaterinburg,</strong> “Rusya’nın İncisi” Baykal Gölü kıyısındaki<strong> İrkutsk</strong> bu şehirlerden bazıları.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*EoWesjW4DiTagr6Vye5iaA.jpeg" /><figcaption><strong>Kazan / Kul Şerif Cami</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*dINywGzaWPtaV-9ybjworw.jpeg" /><figcaption><strong>Ekaterinburg</strong></figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*YKNef-BJxNXo3qQCj_pz3g.jpeg" /><figcaption><strong>Irkutsk</strong></figcaption></figure><p>Yaklaşık 10.000 km mesafe katederek, Rusya’nın belli başlı şehirlerinden, geniş steplerinden, Sibiryası’ndan geçen Rusya’nın kalbi Moskova’dan Uzak Doğusu’na uzanan, harika doğa manzaraları ile tamamlanan, çoğu seyahat tutkununun “ölmeden önce yapılması gerekenler listesi”nde olan bir tren yolculuğu.</p><p>Belki bir gün…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/747/1*M-g8Yl9jhRX0iHRLmf_v5g.jpeg" /></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=91b517cc7844" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/r%C3%BCya-yolculuk-trans-sibirya-ekspresi-91b517cc7844">Rüya Yolculuk: Trans-Sibirya Ekspresi</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Kuzeyin Yıldızı: St. Petersburg]]></title>
            <link>https://medium.com/t%C3%BCrkiye/kuzeyin-y%C4%B1ld%C4%B1z%C4%B1-st-petersburg-57d5801b6fb5?source=rss-1758330e038d------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/57d5801b6fb5</guid>
            <category><![CDATA[kültür-sanat]]></category>
            <category><![CDATA[gezi]]></category>
            <category><![CDATA[türkçe]]></category>
            <category><![CDATA[rusya]]></category>
            <category><![CDATA[st-petersburg]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Enes Talha Elbüz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 28 Jun 2020 13:59:00 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-07-28T08:50:38.634Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/560/1*XvWPzQ-gsIcxNfjwiEkMww.jpeg" /></figure><p>Şehirler insanlık tarihinin, medeniyetinin ve kültürünün mirasını günümüze kadar taşırlar. Nitekim bazı şehirler bu sorumluluğu üstlenme konusunda daha cömert davranırlar. Sinelerinde nice kavgaları, savaşları, barışları, devrimleri, hükümdarları ve aydınları taşırlar. Bu şehirlerin sokakları, caddeleri, rüzgarları anlatır bize yaşadıklarını. Yaşanılan her olay somut bir şekilde vücut bulur bu şehirlerde. İşte böyle bir şehrin hikayesi:<strong><em> St. Petersburg</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*fmNBzycuwkCdVSKuaOCUYA.jpeg" /></figure><h3><strong>Şehrin Tarihi</strong></h3><p><strong>1682</strong>&#39;de tahta geçen <strong>Çar I.Petro</strong> kuşkusuz Rus tarihinin en büyük liderlerinden biridir. Onun devrinde Rusya düzenli bir ordu kurmuş, ilk donanma oluşturulmuş ve bu donanma sayesinde Rusya, Baltık Denizi ve Karadeniz’de etkili bir güç haline gelmiştir. Ekonomik ve sosyal alanlarda da atılımlar yapan I.Petro ayrıca <strong><em>Rus modernleşme sürecinin mimarıdır.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/894/1*28NpvR7ZgWSyGL9LOhsRlA.jpeg" /><figcaption>Çar I.Petro (Büyük Petro)</figcaption></figure><p><strong>Rus modernleşmesinin en büyük tezahürü ise Neva Nehri kıyılarında 42 ada üzerine kurulan St.Petersburg şehridir.</strong></p><p>Petro’nun 36 senelik hükümdarlığının 23 senesi Türkler ve İsveçliler ile girdiği uzun savaşlarla geçti. 1703 yılında Neva Nehri’nin kıyı şeridinin birçoğunu İsveç’ten aldı. Lakin; ele geçirilen topraklar yılın yarısı donan bir arazi, yılın diğer bir yarısı ise bataklık haline geliyordu. Önemsiz görülen bu topraklar Petro’nun tasavvurunda ise bambaşka bir hale bürünüyordu. Ona göre; <strong><em>buradan yükselecek bir şehir Avrupa’ya açılan bir kapı olacak ve Rusya, Avrupa’ya bu kapıdan göz kırpacaktı.</em></strong></p><figure><a href="https://bit.ly/instagram-MediumTurkceYayin"><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*xQsrG_42U_gGqidBC3szeA.png" /></a></figure><p>İlk iş olarak Petro, Avrupa ülkeleri ile ticaretin geliştirilmesini sağlayacak bir liman ve daha sonra da Rus donanması için üs olarak hizmet verebilecek büyük ve modern bir kalenin inşasına karar verdi. Kurulacak olan kaleye <strong>“Petro ve Pavel Kalesi”</strong> adı verildi ve 16 Mayıs 1703&#39;te inşasına başlandı.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*4vcwjmpcMLB1WsSWOaSnKw.jpeg" /><figcaption>Günümüzde Petro ve Pavel Kalesi</figcaption></figure><p>Kalenin ve dışına doğru kurulacak şehrin inşa edileceği alan bataklık olduğu için sağlam bir zemin teşkil etmiyordu. Petro bu inşa faaliyeti için neredeyse bütün Rusya’yı seferber etti. Yüzbinlerce ton toprak bölgeye taşındı, tuğla ve kireç ocakları kuruldu, ormanlar feda edildi. Mevcut taş miktarı çok az olduğu için Rusya’nın başka herhangi bir yerinde taş kullanılarak inşaat yapmak yasaklandı. Şehrin inşası için onbinlerce serf ve köylü çalıştırıldı. <strong>Rivayete göre; en az 30.000 kişi hastalık ve kötü koşullardan dolayı şehrin inşası sırasında öldü.</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*r1Ub3X4n7qyu0zlU_OOGwQ.jpeg" /></figure><p>Bir yandan şehir kurulurken diğer yandan Petro İsveçliler ile de mücadele ediyordu. Petro ve Pavel Kalesi tamamlandıktan sonra <strong>1709&#39;d</strong>a I.Petro meşhur <strong>Poltava Muharebesi</strong>’nde İsveçliler’i hezimete uğrattı. Artık, Petro’nun gözbebeği Petersburg güvence altında idi ve kalenin dışına doğru imar faaliyetleri hız kazandı.</p><p>Kent genel olarak ve bugünkü kimliğini<strong> İtalyan mimar Domenico Trezzini</strong> tarafından 1716 yılında tasarlanan hali ile kazanmıştır.<strong> Barok</strong> mimari tarzının görkemli örneklerini taşır. Yine İtalyan asıllı bir başka mimar <strong>Francesco Bartolomeo Rastrelli</strong> tarafından yapılan pek çok bina şehre kimliğini veren öğeler arasındadır.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/620/1*oDlPrr5ZvdHwYUGaHjRRag.jpeg" /></figure><p>Çar Büyük Petro’nun 1725 yılındaki ölümünden sonra geleceğin çarları ve imparatoriçeleri St.Petersburg şehrini saraylar, kiliseler, bulvarlar, limanlar, su yolları ve büyük kamu binalarıyla süsleyerek göz kamaştırıcı bir metropol haline getirdiler. Şehrin önce mimarı görkemi dillere destan oldu; sonra da sanatsal ve kültürel hayatı Avrupa’nın Venedik ve Versailles gibi merkezleriyle yarışır hale geldi. <strong>Kent, Rusya’nın Avrupa’nın bir parçası olma yönündeki azminin de bir sembolüydü.</strong></p><p>Velhasıl, Petro öyle bir şehir inşa etmiş ki tüm dünya kendisine <strong>“Büyük”</strong> lakabını vermiş. 1712–1918 yılları arasında çarlık rejimine başkentlik yapan St.Petersburg birçok olaya şahitlik etmiş, birçok sanatçıya da ev sahipliği yapmış.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/290/1*cS4rx2_6ZobKKBON4UkNsQ.jpeg" /><figcaption><strong>Pyotr İlyiç Çaykovski (1840–1893), Romantik dönem Rus klasik müzik bestecisi</strong></figcaption></figure><p><strong>Çaykovski, Şostakoviç, Rimski Korsakov, Anna Akhmadova</strong> hayatlarının bir bölümünü burada geçiren sanatçılardan bazıları. <strong>Puşkin</strong> eğitimini St.Petersburg’ta almış, buradan sürgüne gönderilip, burada öldürülmüş. <strong>Dostoyevski</strong> <strong><em>“Suç ve Ceza” </em></strong>adlı şaheserini burada yazmış. Şehir, <strong>1905 ve 1917 devrimlerine </strong>şahitlik etmiş, Lenin, 1917 yılında sürgünden buraya dönmüş ve burada Bolşevik Partisi’ni iktidara hazırlamış.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*tZRn2ofYdh_P1o1M2UPLmQ.jpeg" /><figcaption>Petersburg’ta Lenin liderliğinda Bolşevik İhtilali (1917)</figcaption></figure><p>Şehrin adı ilk olarak <strong>Çar II. Nikolay </strong>tarafından <strong>1914</strong> yılında <strong><em>“Petrograd”</em></strong> şeklinde, daha sonradan <strong>1924</strong> yılında Lenin’in anısına <strong><em>“Leningrad”</em></strong> şeklinde değiştirildi. II.Dünya Savaşı sırasında şehir Almanlar tarafından tam <strong>872 gün</strong> kuşatma altında kaldı. Leningrad bu kuşatmaya direndi ve bu direniş sırasında <strong>800.000 vatandaşını kaybetti.</strong> Bu kahramanca direnişten dolayı <strong><em>“Kahraman Şehir”</em></strong> sıfatıyla mükafatlandırılan ilk Sovyet şehri oldu. (1945) Sovyetler’in dağılmasından sonra, 1991&#39;de şehre orijinal ismi <strong>St.Petersburg </strong>geri verildi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/900/1*MCPIBPVzhABRqrOdp5Kb2Q.jpeg" /><figcaption><strong>Leningrad Kuşatması</strong></figcaption></figure><p>Dostoyevski bu şehri <strong><em>“Dünyanın en muhteşem şehri”</em></strong> diye tanımlamış. Günümüzde; Ruslar, Petersburg’a <strong>“Kültürel Başkent”</strong> diyorlar. Kültür ve sanat şehri St.Petersburg <strong>UNESCO’nun Dünya Kültürel Mirası</strong> listesinde yer alıyor ve barındırdığı yaklaşık <strong>306 müze</strong> ile d<strong><em>ünyanın en çok müze bulunduran şehri.</em></strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/900/1*tbtpMG7BfA1sOnOjVSCyWw.jpeg" /></figure><h3><strong>Hermitage Müzesi</strong></h3><p><strong><em>“İnziva Yeri”</em></strong> anlamına gelen Hermitage, <strong>Rusya’nın en büyük, dünyanın da sayılı müzelerinden biri.</strong> <strong>Barok </strong>tarzda yapılan Hermitage beş binadan oluşuyor ve bunlardan biri ise <strong><em>“Kışlık Saray”</em></strong>. Bu saray; 1732–1917 yılları arasında çarlık rejiminin siyasi merkezi rolünü üstlenmiş ve 1917 Bolşevik İhtilali burada gerçekleşmiştir.</p><p><strong>2 km uzunluğunda bir cepheye sahip olan Kışlık Saray’ın 1054 odası ve 2000 penceresi var.</strong> Üç kattan oluşan ve her katında farklı ülke ve milletlere ait eserleri barındıran Hermitage, Guinness Rekorlar Kitabı’na <strong>dünyanın en büyük resim galerisi olarak girmiş.</strong> <strong>Leonardo da Vinci, Claude Monet, Vincent van Gogh ve Pablo Picasso’</strong>nun eserlerinin de bulunduğu toplam <strong>322 galeri</strong> bu müzede mevcut bulunuyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1000/1*93kintTDZVw1PRzs2mPvsA.jpeg" /><figcaption><strong>Hermitage Müzesi</strong></figcaption></figure><h3>Beyaz Geceler</h3><p>Yaz aylarına doğru kuzey yarım kürenin kuzeyine doğru gündüz süreleri uzamaya başlar. Kuzeydeki birçok şehir günün yarısından fazlasını aydınlık şekilde geçirir. Petersburg da bu şehirlerden biridir. <strong>25 Mayıs’ta başlayıp Temmuz aynın ortasına kadar yaklaşık 50 gün boyunca Petersburg’ta “Beyaz Geceler” yaşanır.</strong> Hatta; 22 Haziran’da neredeyse 19 saat boyunca hava aydınlık kalır. İşte; bu Beyaz Geceler Petersburg’un sakinlerine sunduğu hediyelerden biridir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/660/1*rwWB0BO8Kp-mkbE9DyuIWA.jpeg" /><figcaption>St.Petersburg’ta “Beyaz Geceler”</figcaption></figure><p>Yazıma ünlü Rus düşünür Gogol’un Rusya’nın iki başkenti hakkında söylediği bir sözü ile nihayet vermek istiyorum:</p><blockquote>”Petersburg titiz, dakik bir insan, mükemmel bir Alman, her şeye hesaplı şekilde bakan biridir. Moskova; bir Rus soylusudur, eğer iyi vakit geçirecekse, sonunda yere yığılana kadar gider ve cebinde ne kadar olduğu konusunda endişe etmez. Moskova, yarı ölçüleri sevmez. Petersburg, Moskova’nın acayipliği ve zevksizliği ile dalga geçer. Moskova Rusça konuşmayı bilmediği için Petersburg’u kınar… Rusya’nın Moskova’ya ihtiyacı vardır, Petersburg’un ise Rusya’ya.”</blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*psoXUzCzknBXbfl_Y65aaA.jpeg" /></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=57d5801b6fb5" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye/kuzeyin-y%C4%B1ld%C4%B1z%C4%B1-st-petersburg-57d5801b6fb5">Kuzeyin Yıldızı: St. Petersburg</a> was originally published in <a href="https://medium.com/t%C3%BCrkiye">Türkçe Yayın</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>