<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Furkan AKKAMIŞ on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Furkan AKKAMIŞ on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@furkanakkamis77?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/0*NzcxbFbeWGiFFF8K</url>
            <title>Stories by Furkan AKKAMIŞ on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Sat, 21 Nov 2026 09:32:47 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@furkanakkamis77/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[IaaS, PaaS ve SaaS — Hangisi Sizin İçin?]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/iaas-paas-ve-saas-hangisi-sizin-i%CC%87%C3%A7in-0cfe580f5ca2?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/0cfe580f5ca2</guid>
            <category><![CDATA[digital-transformation]]></category>
            <category><![CDATA[saas]]></category>
            <category><![CDATA[cloud-computing]]></category>
            <category><![CDATA[technology]]></category>
            <category><![CDATA[bulut-bilişim]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 08 Jun 2026 21:08:38 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-06-08T21:08:38.470Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*1fc2tXoqYZORPsqxxjwInQ.png" /></figure><p>Dijital dönüşüm artık bir “tercih” değil, hayatta kalma meselesi. Ancak bulut bilişim dünyasına adım atan pek çok şirket ve mühendis şu soruyla karşılaşıyor: <strong>“Her şeyi biz mi yönetmeliyiz, yoksa sadece kullanmalı mıyız?”</strong></p><p>Bu sorunun cevabı, bulut bilişimin üç temel direğinde saklı: <strong>IaaS, PaaS ve SaaS.</strong> Gelin, bu karmaşık görünen dünyayı bir “pizza” metaforuyla basitleştirelim ve hangi senaryoda hangisini seçmeniz gerektiğini inceleyelim.</p><h3>1. IaaS (Infrastructure as a Service): Mutfağı Siz Kurun</h3><p><strong>IaaS (Altyapı Hizmeti)</strong>, bulutun en esnek ve en çok sorumluluk gerektiren katmanıdır. Burada bulut sağlayıcısı size boş bir arazi, elektrik ve su sağlar; binayı inşa etmek, odaları tasarlamak ve güvenliği sağlamak tamamen size aittir.</p><ul><li><strong>Neleri Yönetirsiniz?</strong> İşletim sistemi, veri tabanları, uygulamalar ve ağ konfigürasyonları.</li><li><strong>Örnekler:</strong> AWS EC2, Microsoft Azure, Google Compute Engine (GCE).</li><li><strong>Ne Zaman Seçilmeli?</strong> Eğer uygulamanız çok spesifik donanım ayarlarına ihtiyaç duyuyorsa veya mevcut yerel (on-premise) sunucularınızı “olduğu gibi” buluta taşımak (Lift and Shift) istiyorsanız IaaS en doğru tercihtir.</li></ul><h3>2. PaaS (Platform as a Service): Sadece Yemek Pişirmeye Odaklanın</h3><p><strong>PaaS (Platform Hizmeti)</strong>, yazılım geliştiricilerin en sevdiği katmandır. Burada altyapıyla (sunucu güncellemeleri, işletim sistemi yamaları vb.) uğraşmazsınız. Size hazır bir “mutfak” sunulur; malzemeleriniz (kodlarınız) hazırdır, tek yapmanız gereken yemeği pişirmektir.</p><ul><li><strong>Neleri Yönetirsiniz?</strong> Sadece uygulamanın kendisi ve veriler.</li><li><strong>Örnekler:</strong> Google App Engine, Heroku, AWS Elastic Beanstalk.</li><li><strong>Ne Zaman Seçilmeli?</strong> Hızlı bir şekilde uygulama geliştirip yayına almak (Go-to-market) istiyorsanız PaaS biçilmiş kaftandır. Altyapı yönetimiyle vakit kaybetmek istemeyen startup’lar ve inovasyon ekipleri için idealdir.</li></ul><h3>3. SaaS (Software as a Service): Hazır Sofraya Oturun</h3><p><strong>SaaS (Yazılım Hizmeti)</strong>, bugün hepimizin en çok kullandığı modeldir. Hiçbir kurulum yapmazsınız, sadece internet tarayıcısı üzerinden hizmete erişirsiniz. Pizza örneğine dönersek; SaaS, restorana gidip siparişinizi vermektir. Ne fırınla ne de hamurla uğraşırsınız.</p><ul><li><strong>Neleri Yönetirsiniz?</strong> Hiçbir şeyi (Sadece ayarlarınızı ve kullanıcılarınızı yönetirsiniz).</li><li><strong>Örnekler:</strong> Microsoft 365, Salesforce, Slack, Zoom.</li><li><strong>Ne Zaman Seçilmeli?</strong> Şirketinizin ana işi olmayan ancak operasyon için gereken araçlar (E-posta, CRM, İK yönetim sistemleri) için her zaman SaaS tercih edilmelidir.</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*IpY_IS9EdRB4xKGfYnaQ3w.jpeg" /></figure><pre>| Özellik        | IaaS                | PaaS                | SaaS               |<br>|----------------|---------------------|---------------------|--------------------|<br>| Kontrol        | Maksimum            | Orta                | Minimum            |<br>| Hız            | Düşük (Kurulum)     | Yüksek              | Çok Yüksek         |<br>| Maliyet        | Kaynak Bazlı        | Servis Bazlı        | Kullanıcı Bazlı    |<br>| Teknik Bilgi   | Uzmanlık Gerekir    | Geliştirici Seviyesi| Son Kullanıcı      |</pre><h3>Dijital Dönüşümde Bu Modellerin Rolü</h3><p>Bir şirketin dijital dönüşüm yolculuğu genellikle bu üç modelin bir karışımıdır (<strong>Hybrid Cloud</strong>). Peki bu modeller dönüşüme nasıl katkı sağlar?</p><ol><li><strong>Hız ve Çeviklik:</strong> PaaS sayesinde bir fikrin kodlanıp ürüne dönüşmesi aylar değil, günler sürer. Bu da pazardaki rekabet gücünü artırır.</li><li><strong>Maliyet Optimizasyonu (CapEx’ten OpEx’e):</strong> Artık milyon dolarlık sunucu yatırımları (CapEx) yapmaya gerek yok. SaaS ve IaaS ile sadece kullandığınız kadar aylık ödeme (OpEx) yaparak bütçenizi korursunuz.</li><li><strong>Ölçeklenebilirlik:</strong> Şirketiniz büyüdüğünde veya bir kampanya döneminde trafik arttığında, bulut modelleri saniyeler içinde binlerce kullanıcıya hizmet verecek şekilde genişleyebilir.</li><li><strong>Odak Noktası:</strong> SaaS kullanarak “E-posta sunucum çöktü mü?” diye düşünmekten kurtulan bir IT ekibi, şirketin asıl işine değer katacak projelere (Yapay zeka, veri analizi vb.) odaklanabilir.</li></ol><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/800/1*Yw2-mHhr7N-hiEyRbCKKUg.jpeg" /></figure><h3>Sonuç</h3><p>Dijital dönüşüm bir varış noktası değil, bir yolculuktur. Bu yolculukta <strong>IaaS size esneklik, PaaS hız, SaaS ise konfor sağlar.</strong>Doğru senaryoda doğru modeli seçmek, sadece maliyetlerinizi düşürmekle kalmaz, aynı zamanda kurumunuzun inovasyon kaslarını da güçlendirir.</p><p>Unutmayın; en iyi bulut modeli en “teknolojik” olanı değil, iş hedeflerinize en hızlı hizmet edendir.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=0cfe580f5ca2" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Linux ile çalışırken, ister bir geliştirici, ister bir sistem yöneticisi olun, arka planda…]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/linux-ile-%C3%A7al%C4%B1%C5%9F%C4%B1rken-ister-bir-geli%C5%9Ftirici-ister-bir-sistem-y%C3%B6neticisi-olun-arka-planda-4246281fccd0?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/4246281fccd0</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 23 Oct 2025 14:11:19 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-10-23T14:11:19.786Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Linux ile çalışırken, ister bir geliştirici, ister bir sistem yöneticisi olun, arka planda “gerçekten” neler olup bittiğini anlamak kritik öneme sahiptir. Yürüttüğünüz her komut, açtığınız her uygulama bir <em>süreç</em> (process) olarak hayata başlar.</p><p>Bu yazı, benim kişisel Linux notlarımdan yola çıkarak hazırladığım, süreçlerin ne olduğundan nasıl yönetildiklerine kadar temel kavramları kapsayan bir rehberdir.</p><h3>1. Süreç (Process) Nedir? Programdan Farkı Ne?</h3><p>En basit haliyle, bir <strong>program</strong> diskte duran, çalıştırılabilir bir dosyadır. Tıpkı Windows’taki .exe dosyaları gibi.</p><p>Bir <strong>süreç (process)</strong> ise, o programın çalıştırılıp hafızaya yüklendiği andaki “canlı” halidir. Bir programı birden çok kez çalıştırabilirsiniz ve her biri, benzersiz bir <strong>PID (Process ID)</strong> ile tanımlanan ayrı bir süreç olur.</p><h3>2. Süreçlerin 3 Temel Akışı: stdin, stdout, stderr</h3><p>Bir süreç başladığında, varsayılan olarak terminalinize bağlanan üç temel iletişim kanalı (stream) açar:</p><ol><li><strong>stdin (Standard Input — 0):</strong> Standart Girdi. Sürecin veri aldığı yerdir. Terminale yazdığınız her şey, stdin akışı üzerinden sürece gönderilir.</li></ol><p><strong>2. stdout (Standard Output — 1):</strong> Standart Çıktı. Sürecin ürettiği normal, olumlu çıktılardır.</p><p><strong>3. stderr (Standard Error — 2):</strong> Standart Hata. Süreç bir hata ürettiğinde, bu hata mesajları stderr akışına gönderilir.</p><p>Bu akışları yönetmek (I/O Redirection), Linux’taki en güçlü özelliklerden biridir. stdout için 1, stderr için 2 kullanılır.</p><p><strong>Örnekler:</strong></p><ul><li>Bir komutun normal çıktısını cikti.txt dosyasına yazdıralım (stdout yönlendirmesi): ls / 1&gt; cikti.txt veya kısaca: ls / &gt; cikti.txt</li><li>Var olmayan bir dizini listelemeye çalışıp hatayı hata.txt dosyasına yazdıralım (stderr yönlendirmesi): ls /yok-boyle-bir-dizin 2&gt; hata.txt</li><li>Bir komutun hem normal çıktısını hem de olası hatasını görmek istemiyorsak, onları /dev/null (kara delik) içine gönderebiliriz: bir_komut &gt; /dev/null 2&gt;&amp;1</li></ul><h3>3. Süreçleri İzleme: ps ve top</h3><p>Çalışan süreçleri görmek için iki temel komutumuz var:</p><ul><li><strong>ps (Process Status):</strong> Anlık olarak çalışan süreçleri listeler. Genellikle daha fazla bilgi almak için bayraklarla (flags) kullanılır:</li><li>ps -f: Süreçleri tam formatta, hangi komutla çalıştıkları gibi detaylarla gösterir.</li><li>ps -e: Sistemdeki <em>tüm</em> süreçleri gösterir.</li><li>ps -aux veya ps -ef: Sistemdeki tüm süreçleri, kullanıcıları, CPU/RAM kullanımları ve başlangıç zamanları gibi çok detaylı bir şekilde listeler.</li><li><strong>top:</strong> Linux&#39;un &quot;Görev Yöneticisi&quot; olarak düşünebilirsiniz. Süreçlerin ne kadar CPU ve RAM kullandığını gerçek zamanlı olarak gösterir.</li></ul><h3>4. Süreçlerle Etkileşim: Sinyaller ve kill Komutu</h3><p>Çalışan bir sürece “ne yapması gerektiğini” söylemek için <strong>sinyaller</strong> kullanırız. Bu sinyaller, süreci durdurmak, yeniden başlatmak veya bekletmek için kullanılabilir.</p><p>En yaygın sinyaller şunlardır:</p><ul><li><strong>SIGINT:</strong> Numara 2, Kısayol Ctrl+C. Açıklama: Süreci anında keser (Interrupt).</li><li><strong>SIGKILL:</strong> Numara 9. Açıklama: Süreci “zorla” kapatır. Sürecin kendini temizlemesine izin vermez.</li><li><strong>SIGTERM:</strong> Numara 15. Açıklama: Süreci “nazikçe” sonlandırır. “Lütfen kapanır mısın?” demektir. Sürecin varsa son işlerini yapıp kapanmasına izin verir. kill komutunun varsayılan sinyalidir.</li><li><strong>SIGTSTP:</strong> Numara 20, Kısayol Ctrl+Z. Açıklama: Süreci duraklatır (Suspend), arka plana atar ama kapatmaz.</li><li><strong>SIGHUP:</strong> Numara 1. Açıklama: Sürecin sonlanmasını sağlar. Genellikle servislerin konfigürasyon dosyalarını yeniden okuması için kullanılır.</li></ul><p>Bu sinyalleri göndermek için kill komutunu ve sürecin PID&#39;sini kullanırız.</p><p><strong>Örnekler:</strong></p><ul><li>PID’si 1234 olan sürece nazikçe kapanmasını söyle (SIGTERM): kill 1234</li><li>PID’si 1234 olan süreci zorla kapat (SIGKILL): kill -9 1234 veya kill -SIGKILL 1234</li></ul><h3>5. Arka Plan (Background) ve Ön Plan (Foreground)</h3><p>Terminalinizi meşgul eden uzun bir komutunuz varsa, onu arka plana atabilirsiniz.</p><ul><li>Bir komutu doğrudan arka planda başlatmak için sonuna &amp; ekleyin.</li><li>Ön planda çalışan bir süreci duraklatmak (suspend) için Ctrl+Z kullanın.</li><li>Arka planda veya duraklatılmış işleri listelemek için jobs komutunu kullanın.</li><li>Arka plandaki bir işi (örneğin 1 numaralı iş) tekrar ön plana getirmek için fg %1 (foreground) komutunu kullanın.</li><li>Duraklatılmış bir işi arka planda <em>çalıştırmaya devam ettirmek</em> için bg (background) komutunu kullanın.</li></ul><h3>6. İşlemin “Sağlık Durumu”: Çıkış Kodu (Exit Code)</h3><p>Bir süreç kapandığında, işletim sistemine bir “çıkış kodu” (exit code) verir. Bu kod, işlemin başarılı olup olmadığını gösterir.</p><ul><li><strong>Çıkış Kodu </strong><strong>0:</strong> İşlem hatasız bir şekilde tamamlandı.</li><li><strong>Çıkış Kodu (Sıfır Dışı):</strong> Bir hata oluştu.</li></ul><p>Son çalışan komutun çıkış kodunu echo $? komutuyla görebilirsiniz.</p><p><strong>Örnekler:</strong></p><ul><li>ls / echo $? (Çıktı: 0 — Başarılı)</li><li>ls /yok-boyle-bir-dizin echo $? (Çıktı: 2 — Başarısız, hata kodu 2)</li></ul><h3>7. İşlemleri Zamanlama: crontab</h3><p>Bir komutun veya script’in belirli bir tarih ve saatte çalışmasını programlamak için crontab kullanılır.</p><p>crontab girdisi 5 yıldızdan (*) oluşan bir zamanlama deseni kullanır:</p><ul><li>dakika (0–59)</li><li>saat (0–23)</li><li>ayın günü (1–31)</li><li>ay (1–12)</li><li>haftanın günü (0–6) (Pazar=0)</li></ul><p>Yazım şekli: * * * * * /calistirilacak/komut</p><p><strong>Örnekler:</strong></p><ul><li>Mevcut cron işlerini listelemek: crontab -l</li><li>cron işlerini düzenlemek: crontab -e</li><li><strong>Örnek Görev:</strong> Her sabah saat 5&#39;te /home/user/backup.sh script&#39;ini çalıştır: 0 5 * * * /home/user/backup.sh</li></ul><h3>8. Terminoloji: Servis, Paket ve Uygulama</h3><p>Bu kavramlar bazen karıştırılır:</p><ul><li><strong>Süreç (Process):</strong> Çalışan ve eninde sonunda kapanan bir programdır.</li><li><strong>Servis (Service/Daemon):</strong> Arka planda sürekli çalışmak üzere tasarlanmış, genellikle bir müdahale olmadan kapanmayan süreçlerdir.</li><li><strong>Uygulama (Application):</strong> Bir programın çalışması için gerekli tüm dosyalar bütünüdür.</li><li><strong>Paket (Package):</strong> Uygulamaların sistemlere kurulabilir halidir. (Ubuntu/Debian için .deb , Red Hat/Fedora için .rpm ).</li><li><strong>Paket Yöneticisi (</strong><strong>yum, </strong><strong>dnf, </strong><strong>apt):</strong> Bu paketleri kuran, güncelleyen ve kaldıran araçlardır.</li></ul><h3>Bonus: Linux’un Başlatılması ve systemd</h3><p>Linux’un nasıl başladığını anlamak, servislerin nasıl çalıştığını anlamaktır. Çok basitleştirilmiş sıra şöyledir:</p><ol><li><strong>Power On -&gt; BIOS/UEFI:</strong> Donanım kontrolü (RAM, CPU).</li><li><strong>MBR/GPT -&gt; GRUB2:</strong> Önyükleyici (Bootloader), hangi işletim sisteminin başlatılacağını seçer.</li><li><strong>Kernel:</strong> GRUB2, Linux çekirdeğini (Kernel) hafızaya yükler.</li><li><strong>init/systemd:</strong> Çekirdek çalıştıktan sonra, tüm diğer süreçleri başlatan “ana süreci” (PID 1) başlatır. Modern sistemlerde bu systemd&#39;dir.</li></ol><p>systemd, sistem servislerini yöneten araçtır. Onunla etkileşime geçmek için systemctl komutunu kullanırız.</p><p><strong>Örnek </strong><strong>systemctl Komutları:</strong></p><ul><li>Bir servisin durumuna bakma: systemctl status nginx.service</li><li>Bir servisi başlatma: systemctl start nginx.service</li><li>Bir servisi durdurma: systemctl stop nginx.service</li><li>Bir servisi yeniden başlatma: systemctl restart nginx.service</li><li>Konfigürasyonunu yeniden yükleme (servisi durdurmadan): systemctl reload nginx.service</li></ul><h3>Sonuç</h3><p>Linux’ta süreç yönetimi, ilk bakışta karmaşık görünebilir, ancak bu temel komutlar ve kavramlar, sisteminizin sağlığını izlemek, sorunları gidermek ve otomasyonlar oluşturmak için size muazzam bir güç verir. Bu notlar, Linux dünyasındaki yolculuğunuz için sağlam bir temel oluşturacaktır.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=4246281fccd0" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Linux Komutları, Yönlendirmeler ve Kullanışlı Araçlar]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/linux-komutlar%C4%B1-y%C3%B6nlendirmeler-ve-kullan%C4%B1%C5%9Fl%C4%B1-ara%C3%A7lar-976302d00257?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/976302d00257</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 03 Oct 2025 12:17:42 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-10-03T12:17:42.157Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Linux işletim sistemi, kullanıcıya büyük esneklik ve kontrol sağlayan güçlü komut satırı araçlarına sahiptir. Bu yazıda, temel komutlardan yönlendirmelere, gruplar ve kullanıcı yönetiminden arşivleme ve sıkıştırma araçlarına kadar önemli başlıkları ele alacağız.</p><h3>1. Kullanıcı ve Grup Yönetimi</h3><ul><li><strong>groups</strong> → Bir kullanıcının hangi gruplara üye olduğunu gösterir.</li><li><em>Örnek: Ahmet kullanıcısının üye olduğu grupları görüntülemek için groups ahmet yazıldığında, çıktıda ait olduğu tüm gruplar listelenir.</em></li><li><strong>groupadd</strong> → Yeni bir grup oluşturur.</li><li><em>Örnek: groupadd yazilim komutu, “yazilim” adında yeni bir grup ekler.</em></li><li><strong>chgrp</strong> → Bir dosya veya dizinin grubunu değiştirir.</li><li><em>Örnek: “rapor.txt” dosyasını “yazilim” grubuna atamak için chgrp yazilim rapor.txt kullanılır.</em></li><li><strong>chown</strong> → Bir dosyanın sahibini değiştirmeye yarar. Bu işlemi genellikle sadece <strong>root</strong> kullanıcı yapabilir.</li><li><em>Örnek: chown ahmet rapor.txt ile dosyanın sahibi “ahmet” yapılır.</em></li></ul><h3>2. Process (Süreç) Kavramı</h3><p>Linux’ta çalışan her uygulamaya <strong>process (süreç)</strong> denir.</p><ul><li><strong>stdin</strong> → Kullanıcının girdiği veriler.</li><li><strong>stdout</strong> → Çıktıların gönderildiği standart ekran.</li><li><strong>stderr</strong> → Hataların gönderildiği standart ekran.</li></ul><h3>3. Yönlendirme Operatörleri</h3><ul><li><strong>&gt;</strong> → Bir komutun çıktısını başka bir yere yönlendirmek için kullanılır.</li><li><em>Örnek: ls &gt; dosyalar.txt çıktıyı ekrana yazdırmak yerine dosyaya kaydeder.</em></li><li><strong>&gt;&gt;</strong> → Çıktıyı bir dosyaya ekler. Mevcut dosya silinmez, en alta yeni satır eklenir.</li><li><em>Örnek: echo “yeni satır” &gt;&gt; dosyalar.txt</em></li><li><strong>&lt;</strong> → Bir dosyadan girdi alır.</li><li><em>Örnek: sort &lt; isimler.txt dosyadaki isimleri sıralar.</em></li><li><strong>| (pipe)</strong> → Bir komutun çıktısını diğerine girdi olarak verir.</li><li><em>Örnek: cat rapor.txt | sort → dosyayı okur ve satırları sıralar.</em></li><li><strong>;</strong> → Komutları sırayla çalıştırır.</li><li><em>Örnek: ls ; pwd önce dosyaları listeler sonra dizin yolunu gösterir.</em></li><li><strong>&amp;</strong> → Komutu arka planda çalıştırır.</li><li><em>Örnek: long_task &amp; → uzun sürecek işlem arka planda devam eder.</em></li><li><strong>||</strong> → Soldaki komut hata verirse sağdaki komut çalıştırılır.</li><li><em>Örnek: cat olmayan.txt || echo “Dosya bulunamadı”</em></li></ul><h3>4. Arşivleme ve Sıkıştırma</h3><ul><li><strong>tar</strong> → Dosya ve dizinleri paketler.</li><li>tar -c → Yeni bir arşiv oluşturur.</li><li>tar -x → Arşivi açar.</li><li>tar -t → İçeriği listeler.</li><li>tar -f → Hangi dosya üzerinde çalışılacağını belirtir.</li><li><strong>gzip</strong> → Dosyayı sıkıştırır.</li><li><strong>gunzip</strong> → Sıkıştırılmış dosyayı geri açar.</li><li><strong>du -h</strong> → Dosyaların boyutunu okunabilir formatta gösterir.</li></ul><h3>5. Alias Kullanımı</h3><ul><li><strong>alias</strong> → Bir komuta kısa ad vermek için kullanılır.</li><li><em>Örnek: alias ll=’ls -l’ → Artık ll yazıldığında ls -l çalışır.</em></li><li>Sadece alias yazıldığında sistemde tanımlı tüm alias’lar listelenir.</li><li><strong>NOT:</strong> Alias tanımlarının kalıcı olması için .bashrc dosyasına eklenmesi gerekir.</li></ul><h3>6. Ortam Değişkenleri</h3><ul><li><strong>export</strong> → Değişkenleri global hale getirir.</li><li><strong>printenv</strong> → Tanımlı ortam değişkenlerini gösterir.</li></ul><h3>7. Komut Geçmişi</h3><ul><li><strong>history</strong> → Daha önce kullanılan komutları listeler.</li><li><strong>!!</strong> → En son kullanılan komutu tekrar çalıştırır.</li><li><strong>!kelime</strong> → History’de kelimeyi içeren komutu bulup çalıştırır.</li></ul><h3>8. Ekstra Notlar</h3><ul><li><strong>#</strong> → Yorum satırı.</li><li><strong>\</strong> → Komut satırında bir alt satıra geçmek için kullanılır.</li></ul><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=976302d00257" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Linux’ta Dosya ve Kullanıcı Yönetimi: Temel Komutlar ve Örnekler]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/linuxta-dosya-ve-kullan%C4%B1c%C4%B1-y%C3%B6netimi-temel-komutlar-ve-%C3%B6rnekler-87e518cd2579?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/87e518cd2579</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 01 Oct 2025 07:49:47 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-10-01T07:49:47.757Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Linux sistemlerinde çalışırken dosya yönetimi, kullanıcı yetkileri ve izinler oldukça önemlidir. Bu yazıda temel dosya manipülasyon komutlarını, link türlerini, dosya arama yöntemlerini ve kullanıcı-yetki işlemlerini örneklerle ele alacağız.</p><h3>1. Linkler: Hard Link ve Soft Link</h3><p>Linux’ta bir dosyayı başka bir dosyaya bağlamak için <strong>link</strong> kavramı kullanılır.</p><ul><li><strong>Hard Link</strong>: Orijinal dosyanın inode’una (dosyanın disk üzerindeki adres bilgisi) doğrudan bağlanır. Orijinal dosya silinse bile hard link üzerinden veriye erişim devam eder.</li><li><strong>Örnek:</strong> ln dosya.txt hardlink.txt</li><li><strong>Soft Link (Symbolic Link)</strong>: Windows’taki “kısayol” mantığı gibidir. Orijinal dosyanın yoluna işaret eder. Orijinal dosya silinirse soft link çalışmaz.</li><li><strong>Örnek:</strong> ln -s dosya.txt softlink.txt</li></ul><p>Not: Soft link unlink komutu ile silinir, hard link ise rm komutu ile silinir. Linki silmek dosyanın kendisini silmez.</p><h3>2. Dosya Arama ve İnceleme Komutları</h3><p>Linux’ta dosyaları bulmak ve içeriklerini incelemek için sıkça kullanılan komutlar vardır:</p><ul><li><strong>find</strong> → Dosya aramak için kullanılır.</li><li><strong>Örnek:</strong> find /home -name “dosya.txt”</li><li><strong>less</strong> → Dosyayı sayfa sayfa görüntüler.</li><li><strong>Örnek:</strong> less dosya.txt</li><li><strong>head</strong> → Dosyanın ilk satırlarını gösterir.</li><li><strong>Örnek:</strong> head -n 10 dosya.txt</li><li><strong>tail</strong> → Dosyanın son satırlarını gösterir.</li><li><strong>Örnek:</strong> tail -n 20 log.txt</li><li><strong>tail -f</strong> → Bir dosyaya eklenen yeni satırları canlı olarak izler. Özellikle log dosyaları için çok kullanışlıdır.</li><li><strong>Örnek:</strong> tail -f /var/log/syslog</li><li><strong>diff</strong> → İki dosya arasındaki satır farklarını gösterir. Yazılım geliştirirken veya konfigürasyon dosyalarını karşılaştırırken çok faydalıdır.</li><li><strong>Örnek:</strong> diff dosya1.txt dosya2.txt</li><li><strong>grep</strong> → Dosya içinde arama yapar.</li><li><strong>Örnek:</strong> grep “hata” log.txt</li></ul><h3>3. Metin Editörleri</h3><p>Linux’ta dosyaları düzenlemek için farklı editörler vardır:</p><ul><li><strong>nano</strong> → Basit ve kullanımı kolaydır.</li><li><strong>Örnek:</strong> nano dosya.txt</li><li><strong>vim</strong> → Daha gelişmiş ve güçlü bir editördür.</li><li><strong>Örnek:</strong> vim dosya.txt</li></ul><h3>4. Dosya ve Klasör Yetkileri</h3><p>Linux’ta her dosyanın ve klasörün izinleri vardır. Bu izinler üç gruba ayrılır:</p><ul><li>r (read) → Okuma</li><li>w (write) → Yazma</li><li>x (execute) → Çalıştırma</li></ul><p>Örneğin şu şekilde bir dosya bilgisi görebiliriz:</p><p>-rw-r–r– 1 furkan staff 1086 Jan 16 22:04 mail.txt</p><ul><li>-rw-r — r — → Dosya izinleri</li><li>furkan → Dosya sahibi</li><li>staff → Dosyanın grubu</li><li>1086 → Dosya boyutu</li><li>Jan 16 22:04 → Son değiştirilme tarihi</li><li>mail.txt → Dosya adı</li></ul><p>İzinler değiştirilmek istendiğinde chmod kullanılır.</p><p><strong>Örnek:</strong> chmod 755 deneme.sh</p><p>Bu komut, deneme.sh dosyasını herkesin çalıştırabileceği, ancak sadece sahibinin yazabileceği şekilde ayarlar.</p><h3>5. Kullanıcı ve Gruplar</h3><p>Linux çok kullanıcılı bir sistemdir. Kullanıcılar ve gruplar üzerinde yetkilendirme yapmak mümkündür.</p><ul><li><strong>passwd</strong> → Kullanıcının şifresini değiştirmek için kullanılır.</li><li><strong>useradd</strong> → Yeni kullanıcı ekler.</li><li><strong>Örnek:</strong> sudo useradd yeniKullanici</li><li><strong>usermod</strong> → Kullanıcıyı bir gruba eklemek için kullanılır.</li><li><strong>Örnek:</strong> sudo usermod -aG sudo furkan</li><li><strong>groups</strong> → Bir kullanıcının hangi gruplara dahil olduğunu gösterir.</li><li><strong>su</strong> → Kullanıcı değiştirmek için kullanılır.</li><li><strong>Örnek:</strong> su — kullanıcıAdi</li></ul><p>NOT:Linux’ta bazı özel gruplar vardır. <strong>wheel</strong> grubu da bunlardan biridir.</p><ul><li>Bir kullanıcı wheel grubuna eklenirse, o kullanıcı sudo komutunu kullanarak root yetkileriyle işlem yapabilir.</li></ul><p>Not: Root kullanıcısı tüm sistem üzerinde tam yetkiye sahiptir. Sıradan bir kullanıcıya geçici root yetkisi vermek için sudo kullanılır.</p><h3>Özel İzinler: Setuid, Setgid ve Sticky Bit</h3><ul><li><strong>Setuid (Set User ID):</strong> Bir dosya çalıştırıldığında, o dosya sahibinin yetkileriyle çalışmasını sağlar. Örneğin passwd komutu setuid sayesinde normal kullanıcı tarafından çalıştırılabilir.</li><li><strong>Setgid (Set Group ID):</strong> Bir dosya çalıştırıldığında, dosyanın grubunun yetkileriyle çalışmasını sağlar. Dizinlere uygulanırsa, içine eklenen dosyalar otomatik olarak dizinin grubuna ait olur.</li><li><strong>Sticky Bit:</strong> Özellikle /tmp gibi ortak dizinlerde kullanılır. Bu izin aktifse, dizindeki dosyaları sadece dosya sahibi silebilir. Başkaları silemez.</li></ul><h3>Sonuç</h3><p>Bu yazıda <strong>link türlerini, dosya manipülasyon komutlarını, metin editörlerini, yetkileri ve kullanıcı yönetimini</strong> ele aldık. Linux öğrenmeye başlayanlar için bu komutlar temel taşlardır. İlerledikçe bu komutların daha gelişmiş kombinasyonlarını kullanarak sistem yönetimini kolaylaştırabilirsiniz.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=87e518cd2579" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Linux Temel Komutlar ve Kavramlar]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/linux-temel-komutlar-ve-kavramlar-74cf6699405a?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/74cf6699405a</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 26 Sep 2025 13:51:11 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-09-26T13:51:11.454Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Linux, güçlü ve esnek bir işletim sistemi olup komut satırı üzerinden birçok işlem yapılabilmesine olanak tanır. Bu yazıda, Linux’ta en sık kullanılan temel komutlar ve bazı önemli kavramlara değineceğiz.</p><h3>1. Temel Kavramlar</h3><h3>Instance (Sanal Makine)</h3><p>Bir makinenin donanım ve işletim sistemi kaynaklarının, yazılımla bölünerek sanal ortamda kullanılmasıdır. Sanallaştırma sayesinde aynı fiziksel makine üzerinde birden fazla sanal makine (ör. VirtualBox, VMware, bulut sunucuları) çalıştırılabilir.</p><h3>32-bit ve 64-bit</h3><ul><li><strong>32-bit işlemci</strong>: Verileri 32 bitlik parçalar halinde işler. Daha az RAM kullanabilir.</li><li><strong>64-bit işlemci</strong>: Verileri 64 bitlik parçalar halinde işler. Daha fazla RAM adresleyebilir, daha hızlı ve güvenlidir.</li></ul><h3>İşlemci Mimarileri</h3><ul><li><strong>x86</strong>: Intel’in geliştirdiği 32-bit mimarisi.</li><li><strong>x64 (x86_64 / AMD64)</strong>: 64-bit destekli sürüm. AMD tarafından geliştirilmiş, günümüzde yaygın kullanılıyor.</li><li><strong>ARM64</strong>: Mobil cihazlarda, tabletlerde ve yeni nesil dizüstülerde kullanılan enerji verimli mimari.</li></ul><p>📌 <strong>Not:</strong> Sunucularda ARM64 kullanımı artmaktadır. Ancak her uygulama ARM64 için optimize edilmemiş olabilir.</p><h3>2. Terminal ve Shell</h3><ul><li><strong>Terminal</strong>: Sunucuya/işletim sistemine komut girmemizi sağlayan arayüz.</li><li><strong>Shell</strong>: Terminal içinde çalışan, komutları yorumlayan yazılım. (Örn: Bash, Zsh)</li></ul><h3>3. Linux’ta Temel Komutlar</h3><h3>Dizin ve Kullanıcı İşlemleri</h3><ul><li>pwd → Bulunduğunuz dizini gösterir.</li><li>whoami → Hangi kullanıcı ile oturum açıldığını gösterir.</li><li>cd → Dizin değiştirir. Örneğin:</li><li>cd .. → Bir üst dizine git</li><li>cd /etc → /etc dizinine git</li></ul><p>📌 <strong>Not:</strong> Linux’ta her şey bir dosyadır.</p><h3>Dosya ve Klasör İşlemleri</h3><ul><li>ls → Bulunduğunuz klasördeki dosya ve dizinleri listeler.</li><li>ls -a → Gizli dosyalar dahil tümünü gösterir.</li><li>ls -al → Detaylı listeleme yapar.</li></ul><p>📌 <strong>Not:</strong> Dosya adının başındaki . dosyanın gizli olduğunu, d harfi dizin olduğunu belirtir.</p><ul><li>touch dosya.txt → Yeni boş bir dosya oluşturur.</li><li>echo “Merhaba Linux” &gt; dosya.txt → Dosyaya içerik yazar.</li><li>cat dosya.txt → Dosya içeriğini ekrana yazdırır.</li><li>rm dosya.txt → Dosyayı siler.</li><li>mkdir klasor → Yeni klasör oluşturur.</li><li>rmdir klasor → Boş klasör siler.</li><li>rm -rf klasor → Klasörü ve içindekileri siler (dikkatli kullanılmalı).</li></ul><h3>Dosya Taşıma ve Kopyalama</h3><ul><li>cp dosya1 dosya2 → Dosyayı kopyalar.</li><li>mv dosya1 dosya2 → Dosyayı taşır veya adını değiştirir.</li></ul><h3>Yardım Alma</h3><ul><li>komut — help → Komutun kullanımını gösterir.</li><li>Örn: ls — help</li></ul><h3>Diğer Faydalı Komutlar</h3><ul><li>which komut → Komutun sistemdeki yolunu gösterir.</li><li>echo $VARIABLE → Değişkenlerin değerini ekrana basar.</li></ul><p>📌 <strong>Not:</strong> Bir komut çalıştırıldığında Linux öncelikle o komutun <strong>builtin</strong> olup olmadığını kontrol eder. Eğer değilse PATH değişkeninde arar.</p><h3>Sonuç</h3><p>Bu yazıda Linux’ta kullanılan temel komutlara ve bazı önemli kavramlara değindik. Bu komutlar, sistem üzerinde gezinme, dosya/dizin yönetimi ve kullanıcı işlemleri için oldukça faydalıdır.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=74cf6699405a" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Linux Terminal Kullanımı:]]></title>
            <link>https://medium.com/@furkanakkamis77/linux-terminal-kullan%C4%B1m%C4%B1-5136c5e81f4e?source=rss-0ac6fd7b4564------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/5136c5e81f4e</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Furkan AKKAMIŞ]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 24 May 2024 11:26:05 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2024-05-24T11:29:19.269Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3>Temel Komutlar</h3><p>Merhaba dostlar! Linux terminali, güçlü bir araç olmasına rağmen ilk başta karmaşık gelebilir. Bu yazıda, Linux terminalindeki temel komutları ve bu komutlara ek parametreleri öğrenerek başlayacağız. Başlayalım!</p><p>1. ls - Klasör İçeriğini Listeleme</p><p>ls komutu, mevcut dizindeki dosyaları ve klasörleri listelemek için kullanılır. -a parametresi, gizli dosyaları da gösterir.</p><p>Örnekler:</p><pre>ls<br>ls -a</pre><p>2. cd - Dizin Değiştirme</p><p>cd komutu, başka bir dizine geçmek için kullanılır. Örneğin, Desktop dizinine gitmek için:</p><pre>cd Desktop</pre><p>3. pwd - Çalışma Dizini Gösterme</p><p>pwd komutu, şu anda bulunduğunuz dizini gösterir.</p><p>Örnek:</p><pre>pwd</pre><p>4. mkdir - Yeni Klasör Oluşturma</p><p>mkdir komutu, yeni bir klasör oluşturmak için kullanılır.</p><p>Örnek:</p><pre>mkdir yeniKlasor</pre><p>5. touch - Yeni Dosya Oluşturma</p><p>touch komutu, yeni bir dosya oluşturmak için kullanılır.</p><p>Örnek:</p><pre>touch yeniDosya.txt</pre><p>6. rm - Dosya veya Klasör Silme</p><p>rm komutu, dosya veya klasörü silmek için kullanılır. -r parametresi, klasörü ve içeriğini siler.</p><p>Örnekler:</p><pre>rm dosya.txt<br>rm -r klasor</pre><p>7. cp - Dosya veya Klasör Kopyalama</p><p>cp komutu, dosya veya klasörü kopyalamak için kullanılır. -r parametresi, klasörleri kopyalamak için kullanılır.</p><p>Örnekler:</p><pre>cp dosya.txt kopya.txt<br>cp -r klasor1 klasor2</pre><p>8. mv - Dosya veya Klasör Taşıma veya Yeniden Adlandırma</p><p>mv komutu, dosya veya klasörü taşımak veya yeniden adlandırmak için kullanılır.</p><p>Örnekler:</p><pre>mv eskiDosya.txt yeniDizin/<br>mv dosya.txt yenidenAdlandirilmisDosya.txt</pre><p>9. man - Kullanım Kılavuzu Gösterme</p><p>man komutu, herhangi bir komut hakkında daha fazla bilgi almak için kullanılır.</p><p>Örnek:</p><pre>man ls</pre><p>Bu komutlarla başlayarak Linux terminalini daha rahat kullanmaya başlayabilirsiniz. Daha fazla bilgi edinmek için pratik yapmayı unutmayın!</p><p>Umarım bu yazı, Linux terminalini daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Daha fazla bilgi edinmek için çevrimiçi kaynaklara ve diğer öğretici kaynaklara göz atmayı unutmayın.</p><p>Keyifli öğrenmeler!</p><p>Bu yazı, Linux terminal kullanımını ayrıntılı bir şekilde açıklıyor. Okuyuculara temel komutları ve bu komutlara ek parametreleri öğretiyor, böylece daha fazla esneklik kazanmalarını sağlıyor.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=5136c5e81f4e" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>