Mutluluğun, başarı ya da kendini iyi hissetmekle hiçbir ilgisi yok.

Kısa bir süre önce Aristoteles’in “Nikomakhos’un Ahlak Felsefesi” adlı eserini okudum ve ilginç bir şey fark ettim.

Yıllardır felsefe kitapları okuyorum. Stoacılar, pragmatistler, modern düşünürler…

Yazılarımda Aristoteles’ten defalarca alıntı yaptım.

Yine de nedense, “Nikomakhos’un Etiği”ni baştan sona okumayı ancak yeni başardım.

MÖ 4. yüzyılda yazılan bu eser, felsefenin en önemli kitaplarından biri olarak kabul edilir.

Ve beni en çok etkileyen şey, bu kitabın günümüzde “kişisel gelişim” dediğimiz şeye ne kadar benzediği oldu.

Aristoteles sizi motive etmiyor. Hiçbir şey vaat etmiyor da.

Basit bir soru soruyor:

İyi bir hayat yaşamak aslında ne anlama gelir?

Görüyor musunuz? Bu, hoş, başarılı ya da hatta anlamlı bir hayat değil.

O, iyi bir hayat yaşamakla ilgileniyordu.

Aristoteles’e göre iyi bir hayat

Aristoteles, mutluluk hakkındaki çoğu modern fikri baştan çürüten bir uyarıda bulunuyor:

“Bir kırlangıç yaz getirmez, tek bir güzel gün de; benzer şekilde, tek bir gün ya da kısa süreli bir mutluluk, bir insanı tamamen mutlu etmez.”

Başka bir deyişle, mutluluk bir an değildir. Bir ruh hali de değildir.

Mutluluk, bir yaşam biçimidir.

Zamanla geliştirdiğiniz bir beceridir.

Aristoteles’e göre iyi bir hayat aslında şunlardan oluşur.

1. Amaç, iyi hissetmek değildir; amaç, insanın gelişmesidir. En yüksek amaç, eudaimonia, yani insanın gelişme halidir. Mesele zevk değildir. Amaç, bir adım geriye çekilip hayatınıza dürüstçe baktığınızda ayakta kalacak bir hayat kurmaktır.
2. İyi bir hayat, eylemlerle inşa edilir. İyi bir hayata sahip olamazsınız. Onu uygularsınız. Tekrarladığınız şeyler, ara sıra nasıl hissettiğinizden daha önemlidir.
3. Erdem, alışkanlık yoluyla geliştirilir. Karakter, içe dönük düşünmeyle keşfedilmez. Tekrar yoluyla şekillenir. Disiplinli davranarak disiplinli olursunuz. Kestirme yol yoktur.
4. Erdem, aşırılıklar arasında yer alır. Cesaret, korkaklık ile pervasızlık arasında yer alır. Cömertlik ise cimrilik ile israf arasında. Doğru eylem, katı kurallara değil, bağlama ve muhakemeye bağlıdır.
5. Akıl, arzuyu yönlendirmelidir. İyi bir hayat, aklın duygu ve dürtüleri yönlendirdiği hayattır. Amaç, duygularınızı bastırmak değil, onları anlamak ve yönlendirmektir.
6. Muhakeme, kurallardan daha önemlidir. Etik bir kontrol listesi yoktur. Pratik bilgelik; durumları okumak, artıları ve eksileri tartmak ve belirsizlik altında karar vermektir. İyi bir hayat için kesin bir şablon yoktur.
7. Dostluk vazgeçilmezdir. Tek başınıza gelişemezsiniz. İyi bir yaşam, sizi daha iyi hale getiren ve karşılığında sizin de kendinizi adadığınız ilişkiler gerektirir.
8. Dış koşullar yine de önemlidir. Erdem merkezi bir öneme sahiptir, ancak sağlık, para ve istikrar, ne kadar iyi yaşayabileceğinizi etkiler. Aksini iddia etmek hayalperestliktir.

Gördüğünüz gibi bu bir yaşam tarzıdır. Sanki birkaç şey yapıp sonra mutlu olacağınız gibi bir şey değildir.

İyi bir hayat, her gün emek vermeniz gereken bir şeydir.

Mutluluk Ne DEĞİLDİR?

Bunların hepsi kulağa bariz geliyor. Yukarıdaki tavsiyelerin hepsini internette bulabilirsiniz. Ve evet, bunları uygulamak hem zor hem de sıkıcıdır.

Ancak Aristoteles’in asıl değeri, neyi hedeflemeniz gerektiğini sıralamakta değil, neyden kaçınmanız gerektiği konusunda acımasız olmasında yatıyor.

O bunu açıkça şöyle ifade ediyor:

“Mutluluk eğlencede yatmaz.”

Eğlence derken, neşeyi kastetmiyor.

Dikkat dağıtmayı, gerçeklerden kaçmayı ve boşa geçen zaman olarak eğlenceyi kastediyor.

Örneğin, dinlenme ve neşenin de yeri vardır. Ancak Aristoteles’e göre, bunlar sadece toparlanma aracı olarak kullanılmalıdır, amaç olarak değil.

Eğer hayatınızın yapısı şu şekildeyse:

• İş yerinde acı çekmek,
• sonra eğlenceyle kaçmak,
• o zaman bir şeyler yolunda değil.

Bu döngünün içinde olup olmadığınızı nasıl anlayabilirsiniz? Şu işaretlere dikkat edin:

• Önümüzdeki birkaç ay için hafta sonlarınız tamamen planlanmış durumda,
• Pazar günü öğleden sonra geç saatlere doğru, kendinizi tedirgin ve endişeli hissetmeye başlıyorsunuz,
• Sık sık kendinize “Sadece X hafta daha çalışacağım, sonra Y’ye gideceğim” diyorsunuz.

Bu mutluluk değil. Bu, arada molalar verilen bir kaçıştır.

Nelerden kaçınmanız gerektiğiyle başlamak, ideallerle başlamaktan genellikle daha yararlıdır.

Önce bariz tuzakları ortadan kaldırın.

Günlük hayatta gerçekten keyif aldığınız bir hayat kurun. Gelecekte yaşanacak anlar için yaşamaktan kaçının. Bugün için yaşayın.

Kariyerinizde ve alışkanlıklarınızda zevk bulun.

Mutluluk hâlâ nihai hedeftir

Aristoteles başladığı yerde bitirir:

“Öyleyse mutluluk, eylemlerimizin yöneldiği nihai amaç olan, mükemmel ve kendi kendine yeten bir şey olarak bulunur.”

Bu, hepimizin bildiği, ancak hedeflerimiz için düşüncesizce çalışmaya başlar başlamaz unutmaya eğilimli olduğumuz kısımdır.

Daha fazla para kazanmak, takdir görmek, sevilmek ve hayatın sunduğu tüm lükslerin tadını çıkarmak istiyoruz.

Üstelik, mutlu olmak da istiyoruz!

Mutluluk, bir yan proje değildir.

Diğer her şeyi hallettikten sonra elde edeceğiniz bir şey değildir. Eylemlerinizin uyması gereken standart budur.

Kendinize şunu sorun:

Günlerimi geçirme şeklim, gerçekten saygı duyduğum bir hayata işaret ediyor mu?

Yanlış cevapları zaten biliyoruz.

İyi bir hayatı sürekli olarak destekleyen şeyler aslında oldukça sıkıcıdır.

• Değer verdiğiniz insanlarla yemek yemek.
• Uzun bir yürüyüşe çıkmak.
• Kanepede oturup kitap okumak.
• Üzerinde çalıştığınız her şeyi günlüğünüze yazmak.
• Evde kendinizi işe yarar hale getirmek.
• Kimse izlemediğinde bile dürüst davranmak.

Bu şeylerin çoğu bedelsizdir. Bunun için zengin ve ünlü olmanıza gerek yok. Beğeni almıyor olsanız bile tüm bunları yapabilirsiniz.

Sorun, bizi neyin mutlu ettiğini bilmememiz değil.

Sorun, bunu bize dopamin patlaması yaşatan, işlevsiz ve kısa vadeli aktivitelerle sürekli takas etmemizdir.

Aristoteles teselli sunmaz. O bir standart sunar.

Mutluluk, eylemlerinizle yavaş yavaş kazandığınız bir şeydir. Tıpkı bir ağaç dikmek, onu sulamak ve büyümesini beklemek gibi.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

İyi Bir Hayat Hakkında Sıkıcı Gerçek was originally published in Türkiye Yayını on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Fikirleriniz, ilerlemenizi ya destekler ya da engeller.

Çoğumuz, en iyi para kazanma sistemini bulmakta zorlandığımızı ve bunu başaramadığımız için para kazanamadığımızı düşünürüz.

Ancak, durum böyle değildir.

Bize asıl engel olan şey zihnimizdir.

Düşünce yapınız, gençlikten yaşlılığa kadar güzel paralar kazanmanızı engelleyebilir.

Aşağıdaki mantraları tekrarlayarak, sağlıklı, eğlenceli ve güçlendirici bir şekilde para yaratmaya kendinizi açabilirsiniz.

Hadi o paraları biriktirelim:

1. Para kaybetmek benim için sorun değil.

Çoğu insan parayı öz değerleriyle ilişkilendirir. Bu yüzden parayı kaybetmekten çok korkarlar.

Para kaybetme fikrine tahammül edemiyorsanız, para kazanmanız mümkün değildir.

Para kazanmak her zaman bir dereceye kadar risk gerektirir.

Para kaybederseniz de her şeyin yoluna gireceği fikrini benimseyin.

2. Para kazanmak, bir fark yarattığımı gösterir.

İnsanlar size para ödediğinde, aslında hayatlarını iyileştirdiğiniz için size teşekkür ediyorlar. Para kötü değildir. Para, dünyayı iyileştirdiğinizin bir işaretidir.

Ne kadar çok para kazanırsanız, o kadar olumlu bir etki yaratırsınız.

3. Param kimde?

Paramızın kaynağını netleştirdiğimizde, doğru insanlarla değer karşılığında para alışverişi yapmanın yaratıcı yollarını bulmaya başlarız.

Sunduğunuz ürün ve hizmetlere aşık olacak insanlar kimler?

Neredeler?

Neye benziyorlar?

Onların karşısına nasıl çıkabilirsiniz?

4. Tonlarca para kazanmakla barışığım.

Çoğumuz, para kazanmanın bir tür zevksizlik olduğunu düşündüğümüz için içimizde büyük bir çatışma yaşarız.

Para kazanmayı açgözlülükle ilişkilendirecek şekilde yetiştirildik. Bu size kalmış, ama bu şekilde asla zengin olamazsınız.

Parayı sadece kendi hayatınızı değil, çevrenizdekilerin hayatlarını da iyileştirmek için bir araç olarak görmeye ne dersiniz?

Paranın bunu yapma gücü vardır ve bu şekilde baktığınızda, çok para kazanmak istemek çok daha kolay hale gelir.

5. Çok para kazanmak benim görevimdir.

Satılmayan bir ürün veya hizmetten kimse bir şey kazanmaz.

Sanatınızı yaratmadığınız, paylaşmadığınız ve satmadığınız zaman aslında dünya da bir şeyler kaybeder, sizden mahrum kalır.

Bir hizmet sunduğunuzda ise, bir hayatı değiştirebilirsiniz.

Ailenizi desteklemek, eğitmek, yetiştirmek ve tedavi ettirmek için para kazandığınızda hayatları değiştiriyorsunuz.

Çok para kazanmak bir seçenek değildir. Bu sizin görevinizdir.

6. Para kazanmak kolaydır.

Para kazanma konusunda sandığınızdan çok daha yeteneklisiniz.

Çoğu insan gibiyseniz, nakit akışı konusunda sürekli panik içindesinizdir. Paranız yoksa, yaratıcı olmanız gerekir.

Oturun, rahatlayın ve şu soruyu düşünün: “Para kazanmak benim için kolay olsaydı, bu nasıl olurdu?”

Aklınıza ne geliyorsa onu yazın.

Rahatladığınızda zihniniz şaşırtıcı derecede yaratıcıdır.

Beyin fırtınası yapın, yazın.

Muhtemelen hızlı ve kolay para kazanmanın birçok yolunu bulacaksınız.

Düşündüğünüzden fazlasını yapabilirsiniz.

7. Ben, sahip olduğum para değilim.

Sahip olduğunuz para miktarıyla SİZİN hiçbir ilginiz yok.

Sahip olduğunuz miktar, hayatınıza hangi para kazanma faaliyetlerini dahil ettiğinize bağlıdır. Hepsi bu. Sizinle kişisel olarak hiçbir ilgisi yok, bu yüzden bunu kendinizle ilişkilendirmeyi bırakın.

Çok paranız olmadığı için zayıf değilsiniz. Milyonlarınız olduğu için de üstün değilsiniz. Her şey sisteminizle ilgili.

O yüzden kendinizi paranızdan ayırın, para kazanma konusunda çok daha özgür olacaksınız.

8. Para kazanma sürecinden keyif alıyorum.

Para kazanmanın sıkıcı ve tatsız olması gerektiğini düşünmek kolaydır.

Para kazanmakla sıkıcı çalışma ortamlarını veya sırtımızı kıran zorlu işleri ilişkilendirerek büyütülürüz.

Peki ya para kazanmak keyifli olsaydı? Ya her zaman tüm cevaplara sahip olmasanız bile para kazanmaktan keyif alabilseydiniz?

Ya müşterinizin elde edeceği değeri bildiğiniz için satış yapmak eğlenceli olsaydı?

Paranın neyi temsil edebileceğini bildiğinizde ve bunu kişisel almadığınızda, para birdenbire ilginç hale gelir.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Para Mıknatısına Dönüşmek İçin 8 Mantra was originally published in Türkiye Yayını on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Çoğu sorun, gerçekten ziyade bir bakış açısıdır. Daha iyi bir bakış açısına geçmeyi öğrenebilirsiniz.

Sorunlarımızın çoğu gerçek değildir. Bunlar dilbilimsel sorunlardır.

Bu sorunlar, durumunuzu tanımlamak için kullandığınız kelimelerde var olurlar, durumun kendisinde değil.

Başka bir deyişle, kelimelerinizi değiştirirseniz, sorunlarınızı ortadan kaldırabilirsiniz.

Çünkü ya sorun olarak etiketlediğiniz şeyler, aslında başından beri sorun bile değilse?

Bunun kulağa çok basit gelebileceğini biliyorum.

Her şey bir bakış açısıdır

Öncelikle şunu belirtmeliyim: Fiziksel sorunlardan, yaralanmalardan, hastalıklardan veya kayıplardan bahsetmiyorum. Bunlar çok gerçektir.

Ancak günlük hayatta karşılaştığımız sorunları düşünürseniz, bunların çoğu fiziksel değildir.

Şunları bir düşünün.

Hayatınızdaki her şeye bir etiket takarsınız.

• Disiplinlisiniz ya da disiplinsizsiniz.
• Başarılı ya da başarısızsınız.
• Sağlıklı ya da sağlıksızsınız.
• Mutlusunuz ya da değilsiniz.

Bunlar zihnimizde kullandığımız zihinsel etiketlerdir. Gerçekmiş gibi görünürler, ama değildirler.

Bunlar yorumlardır.

Ve yorumlar değiştirilebilir.

Geçmişte sorunlarımla nasıl başa çıktığıma bakarsam, çoğunlukla olaylara bakış açımı değiştirerek başa çıkmışım.

Bunu bilinçaltında yaptım. Ama bunu daha somut bir şeye dönüştürmeyi hep düşündüm, böylece başkalarıyla da paylaşabileyim.

“Yeniden Çerçeveleme Teorisi”ni keşfettiğim an

Michael Martin’in yazdığı The Inner Voice of Trading adlı bir kitabı okuyordum. Ticaret psikolojisi üzerine iyi bir kitap.

Beni “Yeniden Çerçeveleme”yi düşünmeye iten, ticaretle ilgili içerik değil, disiplinle ilgili bir pasajdı. Martin, disiplini şöyle tanımlamıştı:

Disiplin, aksi yönde davranma konusunda ne kadar güçlü bir dürtü hissederseniz hissedin, hedeflerinize veya diğer insanlarla yaptığınız anlaşmalara uygun şekilde hareket etmektir.

Bu, disiplinle ilgili şimdiye kadar duyduğum en basit ve en iyi tanımdır.

Disiplin, basitçe hedefler belirlemek ve bunlara sadık kalmaktır.

Dolayısıyla, disiplinli değilseniz, kişisel olarak sizin bir sorununuz yok demektir.

Bu, zayıf olduğunuz ya da irade eksikliğiniz olduğu anlamına gelmez.

Sadece yanlış hedefler belirlemişsiniz demektir!

Görüyor musunuz? Bu, hayata bakış açısıdır. Bir zihinsel modeldir.

Anthony de Mello ve yalnızlığın yeniden çerçevelenmesi

Böylece zihnimde noktaları birleştirmeye başladım. Disiplinle ilgili o cümleyi okuduktan sonra, aklıma hemen Cizvit rahibi ve yazar Anthony de Mello geldi.

O, okuduğum en net düşünen kişilerden biriydi. Tek bir bakış açısı değişikliğiyle bütün sorunları çözen bir yeteneği vardı.

İşte onun Farkındalık kitabından en sevdiğim alıntılardan biri:

Yalnızlık, insanları özlediğiniz zamandır; tek başına olmak ise kendinizden keyif aldığınız zamandır.

Tek bir kelime değişti. Tüm deneyim tersine döndü.

Yalnızsanız ve buna “yalnızlık” derseniz, acı çekersiniz.
Ancak buna “tek başına olmak” derseniz, huzur bulursunuz.
Durum tamamen aynıdır.

Etiket her şeydir.

İşte bu, en saf haliyle “Yeniden Çerçeveleme Teorisi”dir.

Epiktetos, iki bin yıl önce aynı şeyi söylemişti:

İnsanları rahatsız eden şeyler değildir, şeyler hakkındaki görüşleridir.

Ancak bu, olumlu düşünme değildir.

Olumlu düşünme, kötü şeylerin iyi olduğunu varsaymanızı ister.

Yeniden Çerçeveleme ise farklı bir şey ister. Bir durumun en doğru ve en yararlı yorumunu bulmanızı ister.

En övgü dolu olanı değil. En işlevsel olanı.

Kendinize yalan söylemekle daha iyi bir bakış açısı seçmek arasında bir fark vardır.

Düşünme şeklimi değiştiren yeniden çerçevelemeler

Bu zihinsel modeli hayatınızın her alanına uygulayabilirsiniz.

İnsanların en sık takılıp kaldığını gördüğüm alanlar ve her biri için önerdiğim yeniden çerçeveleme örnekleri aşağıda.

Çoğu zaman, içsel diyalogumuz eksikliklerimize odaklanır.

O halde bunu burada ayrıntılarıyla inceleyip farklı bir bakış açısı sunayım.

“Disiplinli değilim.”

Eski bakış açısı: İrade gücüm yok. Bende bir sorun var.

Yeni bakış açısı: Hedeflerim; gerçekte kim olduğumla ya da gerçekte ne istediğimle uyumlu değil.

Hedefleriniz samimi olduğunda disiplin kendiliğinden gelir. Kendinizle yaptığınız anlaşmaları sürekli bozuyorsanız, irade gücünüzü düzeltmeye çalışmayın.

Anlaşmayı düzeltin. Gerçekçi, gerçekten size ait ve gerçek hayatınızla uyumlu hedefler belirleyin. Sonra “disiplinsiz” olmanın nasıl ortadan kaybolduğunu izleyin.

“Başarılı değilim.”

Eski bakış açısı: İstediğim sonuçlara ulaşamadım. Yetersiz kaldım.

Yeni bakış açısı: Başkasının başarı tanımının peşinden koşuyordum.

Başarıyı kendi şartlarınızla, kendi değerlerinize ve iyi bir yaşamla ilgili kendi standartlarınıza göre tanımladığınızda, oyununuz değişir.

Kendi oyununuzu oynamaya başlarsınız.

Gerçek ilerleme işte burada başlar.

“Sağlıklı değilim.”

Eski bakış açısı: Sağlıklı beslenmek ve egzersiz yapmak için yeterince disiplinim yok.

Yeni bakış açısı: Alışkanlıklarım, aslında yaşamak istediğim hayatla uyuşmuyor.

Sağlık, kısıtlamalarla ilgili değildir. 100 yaşına kadar yaşamakla da ilgisi yoktur.

Sağlık, gerçek ve kalıcı bir enerjiye ulaşmak için hayatınızı en iyi hale getirmekle ilgilidir. Sağlıklı alışkanlıkları günlük hissettiklerinize bağladığınızda, bunlar artık bir fedakârlık gibi gelmez.

Aşırı egzersiz yapmak ya da tükettiğiniz her kaloriye takıntılı olmak sadece enerjinizi tüketir. Önemli olan, kendinize uygun bir denge bulmaktır.

“Mutlu değilim.”

Eski bakış açısı: Başıma yeterince iyi şey gelmedi.

Yeni bakış açısı: Mutluluğu yaşamak yerine onu bekliyorum.

Marcus Aurelius, savaşlar ve salgın hastalıklar sırasında bir imparatorluğa hükmetti. Özel günlüğüne şöyle yazmıştı: “Mutlu bir hayat sürmek için çok az şeye ihtiyaç vardır; her şey kendi içinde, düşünme tarzında yatıyor.”

Mutluluk, bir anda gelen bir şey değildir. Farkına vardığınız ve odaklandığınız şeylerle her gün beslediğiniz bir şeydir.

“Popüler değilim.”

Eski bakış açısı: Beni seven yeterince insan yok.

Yeni bakış açısı: Derinlik yerine niceliğe odaklanıyordum.

Sosyal varlıklar olarak, başkalarının ne düşündüğünü önemsiyoruz. Bunda yanlış bir şey olduğunu düşünmüyorum.

Sorun, birçok insan tarafından sevilmek istememizdir. Bu imkânsızdır.

Başkalarının onayını aramayı bırakın. Sevdiğiniz ve sizi seven insanlara odaklanın ve onlara iyi davranın.

“Zengin değilim.”

Eski bakış açısı: Yeterince param yok.

Yeni bakış açısı: Zenginliği, sürekli değişen bir hedefle kıyaslıyordum.

Seneca bunu en iyi şekilde ifade etmişti: “Yoksul olan, çok az şeye sahip olan değil, daha fazlasını arzulayan kişidir.”

Zenginlik, yeterliliktir. Bu çıtanın yüksekliği sandığınızdan daha düşüktür. Sorun geliriniz değil. Sorun, kullandığınız tanımdır.

“Ünlü değilim.”

Eski bakış açısı: Beni tanıyan yeterince insan yok.

Yeni bakış açısı: Şöhreti etki ile karıştırıyordum.

Çalışmalarınızı gerçekten anlayan tek bir kişi, bin pasif takipçiden daha değerlidir.

Şöhret takıntısı, aslında onaylanma takıntısıdır. Küçük bir çevrede itibar kazanın. Oradan büyümesine izin verin.

Bunu pratikte nasıl kullanabilirsiniz?

Kendinizi tıkanmış, hayal kırıklığına uğramış ya da bir şeyin neden imkansız olduğuna dair kendinize bir hikaye anlatırken bulduğunuzda, durun ve tek bir soru sorun.

Bu bir gerçek mi, yoksa bir bakış açısı mı?

Çoğu zaman bu bir bakış açısıdır. Ve bunu bir bakış açısı olarak gördüğünüzde, daha iyi bir soru sorabilirsiniz:

Buna nasıl daha yararlı bir şekilde bakabilirim?

Farklı bir hayata ihtiyacınız yok. Farklı bir bakış açısına ihtiyacınız var.

Sorunlar ortadan kalkmaz. Ama sizi yönetmeyi bırakırlar.

Unutmayın: sözleriniz deneyiminizi yaratır. Onları bilinçli bir şekilde seçin.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Yeniden Çerçeveleme was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Ekranlara bağımlı olmanızın nedeni…

Giriş

Ne yapmanız gerektiğini tam olarak bildiğiniz halde, öğleden sonranızı neden telefonunuzda oyalanarak geçirdiğinizi hiç merak ettiniz mi? Öyleyse, bu davranışın ardındaki psikolojiyi ve sosyal medyanın sizi ekrana yapıştırmak için kullandığı mekanizmaları inceleyelim.

Skinner Kutusu Deneyi

Öncelikle, öğrenmenin evrensel bir yasası olan edimsel koşullanmayı ortaya koyan ünlü Skinner Kutusu deneyini (1948) ele alalım. Skinner, deneyinde güvercinleri, güvercinin bastığı düğmeye bağlı olarak içine sabit miktarda yiyecek düşen kafeslere yerleştirdi. Güvercinler hangi düğmenin doğru olduğunu ayırt etmeyi öğrendiler, ancak yiyecek miktarı her zaman aynı olduğu için kısa sürede ilgilerini kaybettiler. Bu sabit pekiştirmedir, “ne zaman bir şey yapsam, aynı şey olur.”

Peki ya yiyecek düğmesine basıldığında miktar rastgele olsaydı? Bu, aralıklı pekiştirme örüntüsü olurdu. Skinner, ödülleri aralıklı olarak aldıklarında güvercinlerin tekrarlayan davranışlar geliştirdiğini ve düğmeye basmaya devam ettiklerini gözlemledi. Rastgele ödül çok daha tatmin edicidir.

Peki ya ödül vermezsek ne olur?

Deneyin sonunda, güvercinler düğmenin yiyecek verdiğini öğrendikten sonra, yiyecek kaldırıldı. Artık güvercinler için hiçbir şeyin önemi kalmamıştı; arzuladıkları ödülü almayı umarak düğmeye basmaya devam ettiler.

Aynı şey sosyal medyada da olur; en son fotoğraf, video veya hikayemize “beğeni” ve yorum şeklinde bir ödül olup olmadığını merak ettiğimiz için sürekli telefonlarımızı kontrol ediyoruz. Ödülün her zaman gelmeyeceğini öğrendik, ancak daha fazla içerik yükler ve uygulamayı kullanarak daha fazla zaman geçirirsek, geleceğini biliyoruz. Ya da öyle olmasını istiyoruz.

Dopamin

Motivasyon ve zevkle ilişkili olan dopamin, yemek veya sosyal etkileşim gibi bir ödül yaşandığında beyinde salınır. Evrimsel bir bakış açısıyla, bu mekanizma bireyleri yararlı davranışlar için ödüllendirir ve bunları tekrarlamaları için motive eder (Watson, 2021).

Bu olumlu pekiştirme, sosyal medyada bir “beğeni” alındığında gerçekleşir ve uygulamanın kullanımını daha da teşvik eder. Bu süreç, daha önce tartıştığımız aralıklı pekiştirme ile birleştirilir.

Slot makinelerinde kazanma belirsizliği veya TikTok algoritması, ödülün geleceğini bildikleri için insanların oynamaya veya kalmaya motive olmalarını sağlar (Petrillo, 2021).

Düşük Tepki Maliyeti

Tepki maliyeti, davranış değişikliği için çok ilginç bir araçtır. Temel olarak, bir davranışı gerçekleştirmek için gereken çaba, zaman veya kaynak düzeyidir. Basit bir ifadeyle: “Bir şeyi yapmak bize ne kadar pahalıya mal olursa, onu yapma olasılığımız o kadar azalır.”

Tepki maliyeti ne kadar yüksekse, davranışın tekrarlanma olasılığının o kadar az olduğu bilinmektedir.

Bu bakımdan sosyal medya çok kullanışlıdır. Mesaj göndermek, fotoğraf ve video yüklemek, birinin gönderisini beğenmek; hepsi çok kolaydır ve telefonunuz her zaman yanınızdadır. Bu, her zaman, her yerde bağlantıda kalmanızı sağlar. Tepki maliyeti sadece düşük değil, sıfırdır; bu da telefonunuzu kontrol etme isteğini artırır.

Rakamlarla Sosyal Onay

Gönderilerimize gelen “beğeniler” ve yorumlar, Skinner deneyinde güvercine verilen yiyeceğe benzer bir pekiştirici görevi görür ve çevrimiçi kalma arzumuzu teşvik eder.

Bu tür bir onay, ölçülebilir olması nedeniyle özellikle etkilidir: takipçi sayımızı, “beğenilerimizi” ve diğer ölçütleri başkalarıyla karşılaştırabiliriz; bu da bir sayıya bağlı duygusal bir bağımlılık yaratabilir; kendinizle benzer seviyede olduğunu düşündüğünüz birini geçerseniz tatmin hissedersiniz, ancak sayılarınız daha azsa güvensizlik ve düşük özgüven hissedersiniz.

Ek bir sorun da, kendi tercihlerimizin üzerinde sosyal onay arayışıdır; bir şeyin daha az geri bildirim aldığını gördüğümüzde onu yapmayı bırakırız. Başkalarını memnun etmeye odaklanırız ve bu da “beğeniler”in ödülü olan bu pekiştirmeyi alamama korkusundan dolayı özgünlüğümüzü kaybetmemize yol açar.

Kaçırma Korkusu

Kaçırma korkusu (FOMO), bir kişinin bilgi, olay veya deneyimlerden haberdar olmama konusunda duyduğu endişe hissidir ve bu da sözde ödüllendirici fırsatları kaçırmasına neden olur. Bu fenomen kaygıyı artırır ve ödüllendirici fırsata dikkat etmediğimiz için pişmanlık yaratır.

İçeriğin sürekli güncellenmesi, bu olayları kaçırmamak için her zaman bağlı olmamız gerektiğini hissettirir. En iyi örnek Instagram hikayeleridir: İnsanlar temelde hikayeler paylaşır ve çok fazla fotoğraf paylaşmazlar çünkü bu, paylaşan kullanıcı için daha az bir taahhüttür ve insanların görmesi için zamanla sınırlıdır, böylece daha fazla günlük etkileşim oluşur, insanlar her gün neler olduğunu görmek zorundadır ve eğer görmezlerse, kaçırmış olurlar.

Güneşin Altında Yeni Bir Şey Yok

Burada gördüklerimizin yeni veya cep telefonlarına özgü bir şey olduğunu düşünmeyin. Sosyal karşılaştırma, insanlık tarihinde her zaman var olmuştur; bazı alanlarda komşumuzu geçmek isteriz.

Bu pekiştirme kalıpları da yeni değildir; daha önce de belirttiğim gibi, bunlar slot makinelerinde ve diğer şans oyunlarında zaten mevcuttu ve muhtemelen daha öncesinde de kullanılmıştı.

Tepki maliyeti, dopamin salınımı ve diğer fenomenler insanlara özgü kavramlardır; köpekler, sıçanlar, güvercinler ve diğer türlerde de gözlemlenen evrensel davranışlardır.

Değişen şey, teknoloji ve sosyal medyanın her yerde varlığı sayesinde artık bu dinamiklere girmenin ne kadar kolay olduğu…

Bu yüzden daha dikkatli ve bilinçli olmamız gerekiyor.

Kendi canlı ve insani doğamıza ne kadar vakıf olursak, doğamız tarafından kontrol edilmemiz o kadar zorlaşır.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Güvercinler, Dopamin ve Sosyal Medya was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Kişiliğin doğuştan gelen bir şey olduğu sıklıkla düşünülür.

Kişiliğin bazı kısımları genlerle bağlantılıdır, evet. Ancak kim olduğumuzun ve nasıl davrandığımızın geri kalan %95’i, nasıl ve ne düşündüğümüze dayanır.

Ve düşüncelerimizi nasıl kullanmayı seçtiğimize bağlı olarak tamamen farklı bir deneyim yaşayabiliriz.

Aşağıdaki düşünme tarzları hayatınızı daha iyi yönde değiştirebilir:

Hiçbir sonuçtan etkilenmem.

Bir insanda en çekici özelliklerden biri, sonuç ne olursa olsun, olayların sonucunu kabullenmektir.

Bu kişiler sonuçtan bağımsızdır. İşler istediğimiz gibi gitmediğinde sakin kalabildiğimizde, bu durum ortama uyum getirip gerginliği dağıttığı için saygı uyandırır. Bunu yapmak her zaman kolay değildir.

Sonuçtan bağımsızlığı günlük bir alışkanlık haline getirdiğimizde, kendimizi daha az stresli ve daha yaratıcı hissederiz; kendimize daha fazla saygı duyarız.

Bir şey yolunda gitmezse, omuz silkip yolumuza devam ederiz.

Diğer insanlar istediklerini yapabilir ve istedikleri gibi olabilirler.

Eğer derin bir stres yaşamak istiyorsanız, başkalarının işleri farklı yapmasını dileyin.

Değiştirmek istediğimiz ama değiştiremeyeceğimizi bildiğimiz bir durumla karşılaştığımızda, bu doğası gereği sinir bozucudur.

Çözüm nedir? Hiçbir şeyi ya da kimseyi değiştirmeye çalışmanın size düşmediğini anlayın.

Yapabileceğiniz en iyi şey, başkalarının sizinle aynı fikirde olmadığınız şeyler yapacağını kabul etmek ve elinizden geldiğince kendinizi geliştirmeye odaklanmaktır.

Örneğin, çocuklarınız varsa, onlar henüz tam bir iradeye sahip değildir; sizin üzerlerindeki etki, sizin kontrolünüzdedir.

Ancak diğer herkes için, başkalarını kendi isteklerinize göre hareket etmeye zorlayamayacağınızı bilmek size rahatlık verecektir.

Şu anda olduğum halimden memnunum.

Çoğumuz hayatımızı güvensizliklerin yükü altında geçiririz.

Bu özeleştiriler, başkalarının yargılarından ve esas olarak kendi yargılarımızdan kaynaklanır.

Bu iddiaların önemine inandık ve kendimizde “yanlış” bir şey olduğunu düşündük.

Ancak eleştiri asla gerçekle bağlanamaz; çünkü doğası gereği eleştiri ya da yargı, uydurulmuş, insan yapımı bir anlamdır.

Uydurulmuş anlamın yokluğunda, sadece VARLIK vardır.

Sadece varız. İyiyiz. Ne iyi ne de kötüyüz. Sadece kendimiziz.

Ve eleştirinin bıraktığı boşlukta, kendimize şefkat duymak varsayılan halimiz olur.

Kendimizi sevmek, çaba ya da müdahale gerektirmez.

Kimseye ihtiyacım yok.

Neden özellikle birinden bir şeye ihtiyacınız olsun ki?

Elbette, psikolojik ihtiyaçlar söz konusu olduğunda, biraz daha anlaşılabilir.

Ancak onaylanmaya, saygıya ya da desteğe tahmin ettiğimiz kadar ihtiyacımız yok.

Sevgi ve hayranlık hissetmek güzel, ama buna bağımlı olmamalıyız.

Eğer bağımlı olursak, mutluluğumuz anında başkalarının seçimlerine ve davranışlarına kalır.

Bu bizi zayıflatır. Ayrıca muhtaç bir izlenim yaratır ve bu da başkalarını bizden uzaklaştırır.

Hiçbir şeye ihtiyacınız yok.

Özgürsünüz.

Kimsenin söyleyeceği hiçbir şeye itirazım yok.

“Ama bu biraz nihilist değil mi? Biraz pasif değil mi?”

Burada söylemek istediğim şey, birinin sözlerinin algılanan anlamı ile senin duygusal durumun arasındaki kopukluğu vurgulamaktır.

Bu ikisinin birleşmesi gerektiği inancından sayısız ıstırap doğar.

Birleşmeleri gerekmez. Birinin ne söylediği onu ilgilendirir. Kendi öznel görüşleri vardır.

“Haklı” ya da “haksız” olmaları seni rahatsız etmemeli. Sen tartışmak için burada değilsin.

Sadece diğer insanların sözlere dökülmüş düşüncelerine tanık oluyorsun.

Bu düşüncelerin seni etkilemesine izin verirsen, özgür olamazsın.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Sizi Rahat Birine Dönüştürecek 5 Düşünme Tarzı was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Kendin için en iyisini mi istiyorsun?

Biliyorum ki bu benim için her zaman geçerli olmadı.

Örneğin kişisel sorunlarını ele alalım.

Ya bunları sorun olarak görmenizin ve acı çekmeye devam etmenizin nedeni, hayatınızda bu sorunların olmasını istemenizse?

Onları istiyorsunuz.

Çünkü insan olmanın özü, hedef peşinde koşan yaratıklar olmamızdır.

“Tüm başarıların başlangıç noktası arzudur.” ~Napoleon Hill

Hedeflerimizi ve inançlarımızı gerçekleştirmek için yaşıyoruz ve bunu yaparken inanılmaz derecede verimliyiz.

İstediğimiz her şeye, hiç şaşmadan uyum sağlarız.

Bizi diğer canlılardan ayıran şey, bir vizyon yaratma ve ona uyum sağlama yeteneğimizdir.

Kendiniz için vizyonunuz, mutlak tam potansiyelinizden daha azsa, hiç gerek yokken kendinize sorunlar yaratırsınız.

“Tam potansiyel”in sahte, soyut ve aşırı kullanılmış bir terim olduğunu biliyorum, ama bunu tarif edebileceğim en iyi yol bu.

Bu, sevinç, sevgi, yaratıcılık ve zekanın en uç noktalarına sürekli olarak yönelen bir hayat yaşamaktır.

Bu mantıklı geliyor mu?

Filozof ve psikolog Alfred Adler, hayatımızdaki travmaların ve sorunların, geçmişte başımıza gelenler yüzünden değil, ne istediğimiz yüzünden var olduğunu söylemiştir.

Eğer kendiniz için gerçekten en iyisini istemiyorsanız, bunu pekiştiren başka inançlarınız olacaktır; örneğin aşırı yemek yemek ya da insanların size acımalarını istemek gibi.

Bizler hedef odaklı makineleriz. Geçmişe değil, geleceğe yöneliyoruz. Biz böyle yaratıldık.

Bu bağlamda, şu anda sosyal kaygı yaşıyor olabilirsiniz; bunun nedeni okulda veya evde zorbalığa uğramış olmanız değil, şu anda ve gelecekte insanların yargılamalarından kaçınmak istemenizdir.

Bir noktada, insanlarla yakınlaşmaktan kaçınmak için bir anlaşma yaptınız (örneğin, insanları bir tehdit olarak görerek).

Sosyal fobiyi bir ıstırap ya da karakter kusuru olarak değil, bir bahane, bir neden, vizyonunuzla — kendiniz için belirlediğiniz hedefle — tam uyum içinde olmak için bir araç olarak “benimsediniz”.

Bu sorunlara sahip olma hedefinizle uyum içinde kalmak için nedenlere güvenmeye devam ederseniz, kaygı duymaya ve depresif kalmaya devam edeceksiniz.

Sorun şu ki, bu sizin “hikayenize” mükemmel bir şekilde uyar.

Bu hikayeden çıkmak için yeni bir hikaye yaratın:

Kendiniz için en iyisini isteyen birinin hayatını yaşadığınızı düşünün.

Depresyon, kaygı ve hastalık gibi şeylerin gerçek olmadığını ya da acı verici ve sıklıkla zayıflatıcı olmadığını söylemiyorum. Bunlar çok gerçektir. Ancak, bütün bunlar sadece biz istediğimizde hayatımızdaki engeller olurlar.

Ve çoğu zaman, bunları artık sorun olarak görmediğimizde, ortadan kalkarlar.

Bütün bu şeyler, bizim orada olmalarına ihtiyacımız olduğu için kalıyorlar.

“Bu sorunlar olmadan nasıl kurban olabiliriz?”

Onlara ihtiyacımız var. Onları istiyoruz.

Vizyonumuzu gerçekleştirmek, hikayemizi pekiştirmek için.

Hastalık veya sevdiğimiz birinin ölümü durumunda, bunu önlemek imkansız olabilir. Ancak önlenebilecek olan şey, elimizdeki kartlarla en iyi halimize ulaşmamızın önündeki bir engel olarak bunu görmeyi seçmektir.

İşte fark burada.

Bu aynı zamanda son derece özgürleştirici bir fikirdir.

Değişimi ancak biz sağlayabiliriz.

Hayatımızla ilgili tam sorumluluk almalıyız.

Hayatımızın tam kontrolü bizdedir ve bu nedenle istediğimiz deneyimleri yaratabiliriz.

Sadece yeni bir inanç geliştirerek: sürekli olarak en üst düzey, tam potansiyelinize doğru ilerleyerek, kurban zihniyetinden tamamen kurtulabilirsiniz.

Ve düşünürseniz, sürekli olarak en iyi halinize doğru ilerliyorsanız başarısız olamazsınız.

Sonu yoktur. Her zaman öğreniyorsunuz.

Başka bir örnek:

Birçok insan yoksulluğa veya düşük gelire tutunur, çünkü bir noktada (belki de bilinçsizce) zenginlikten kaçınmaya ya da “zengin” bir kişi olarak görülmekten kaçınmaya karar vermişlerdir, ya da ne kadar kazanabileceklerine dair zihinsel bir sınırları vardır.

Bu asla başlarına gelenlerden kaynaklanmaz; her şey aşılabilecek bir engeldir.

Ne dedik; Sorunlar, biz öyle olmasını istediğimiz için sorundur.

Şimdi kendi içini gözden geçir ve gerçek inançlarının ne olduğunu bul. Senin için sürekli tekrar eden sorunları ele al.

Bu endişe olabilir, öfke olabilir ya da sosyal medyaya veya oyunlara bağımlılığın olabilir.

Sonra kendine şunu sor: Bu sorun, başına gelenler yüzünden mi böyle? Yoksa sen böyle olmasını istediğin için mi?

Hayatının nasıl olmasını istediğin, hayatının nasıl olacağını etkiler.

Bunu bir kez daha oku — bunun üzerinde düşün.

Peki hayatının nasıl olmasını istediğin, hayatının nasıl olacağına nasıl etki edebilir?

Kaçındığın şeyler, arzuladıkların kadar bir hedeftir.

Kaçınma da, bir arzudur.

Şu anda yaşadığın başlıca mücadelelerin, hedeflerine uyduğu için devam ediyor olabilir mi?

O zaman şunu sor:

Her alanda kendim için mutlak en iyisini istiyor muyum?

İstiyor musunuz?

Eğer istemiyorsanız, bugün inancınızı değiştirin. Olabileceğiniz en iyi versiyonunuz olmaya karar verin. Bu, yükseltilmiş hedefinizdir. Yeni arzunuzdur.

Bunu hayal edin. Yazın.

Hayatınızda ne yapardınız? Daha da ileri gidin.

Şimdi, biraz daha. Hissedin.

Heyecan verici geliyor mu?

Biraz çılgın ve korkutucu mu?

Harika!

Çünkü öyle olmalı.

Bunun en önemli kısmı, bu vizyona yanıt olarak hemen harekete geçmenizdir. Uyumlu adımlar attıkça vizyonunuz güçlenecektir.

O ilk küçük adım nedir?

O adımı atın ve hayatınız şimdiden dramatik bir şekilde değişmeye başlayacaktır.

Eğer sürekli olarak boşluğa — o belirsiz, rahatsız edici ama heyecan verici alana adım atmıyorsanız, korkarım ki yaşamıyorsunuz demektir.

Hiçbir çağrı yok. Sizin için hazırlanmış bir yol yok.

O yolu kendiniz yaratırsınız.

Tam potansiyelinize adanmadığınız zaman bahanelere yer açarsınız.

Bir dereceye kadar kurbansınız. Bu yüzden zorluklarınıza sarılıyorsunuz. Bu yüzden gereksiz yere acı çekiyorsunuz.

Acı çekmek istiyorsunuz.

Bunun yerine kazanmayı seçin.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Hayatının Değişmesi İçin, Hikayeni Değiştir was originally published in Türkiye Yayını on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Nedense pek çok insan, zamanını ve enerjisini başkalarına adamak zorunda hissediyor.

Peki neden?

Belki de kendilerini kanıtlama ihtiyacı duyuyorlar ya da sevilmek için yoğun bir istekleri var?

Sorun şu ki, başkalarının görüşlerine fazla önem vererek onların kölesi haline geliyorsunuz. Eğer kendinizi sık sık bu durumda buluyorsanız, egemenliğinizi geri kazanmak ve dünyaya kendinize değer verdiğinizi göstermek için etkili bir yöntem paylaşacağım. Bu yöntemin adı: “uzaklaşmak”.

Uzaklaşmak kaba görünebilir, ancak bazen bir durum üzerinde güç hissi yaratmak için gerekli bir önlemdir.

Hayatınız boyunca çeşitli insanlarla karşılaşırsınız.

Bu insanlardan bazıları başkalarının sınırlarına saygı duymakta zorlanır.

Bazıları yapışkandır ve zamanınızın büyük bir kısmını talep eder.

Diğerleri ise sadece kendi çıkarları için insanlardan yararlanmaya çalışan acımasız pisliklerdir.

Bu insanlara, onların yanından ayrılmaya istekli olduğunuzu gösterdiğinizde, bu onlara sadece size sahip olmadıkları mesajını vermekle kalmaz; aynı zamanda kendi kontrolünüzü size geri verir.

“Uzaklaşma” gücünün iki harika yardımcısı vardır.

1. “Hayır” kelimesi
2. Yön

Eğer sık sık kendinizi başkalarının kaprislerine zamanınızı harcamakla buluyorsanız. Ya da daha kötüsü; sık sık onlar tarafından istismar ediliyor, kullanılıyor ya da hatta kötüye kullanılıyorsanız, büyük olasılıkla “hayır” demek konusunda zorluk çekiyorsunuz ve hayatınızda bir yönünüz yok.

“Hayır” diyememe ve hayatta yön eksikliği, kararlı durmamanıza yol açar. Kararlı durmuyorsanız, başkalarının işlerinde kaybolursunuz.

Mesele şu ki: insanlar sizin bir yönünüzün olmadığını fark ettiklerinde — örneğin kişisel bir hedefe bağlılık şeklinde — zamanınızı kendilerininkinden daha az değerli göreceklerdir.

Bu gözlem, kendiniz için değil onlar için bir şeyler yapmanızı meşrulaştırır. Bu sayede onların gözünde, zamanınızla en azından değerli bir şey yapıyorsunuz; yani onların çıkarları için fayda sağlıyorsunuz.

Ancak, bir hedefe bağlı olduğunuzda, bu zamanınıza ve dolayısıyla hayatınıza değer verdiğinizi gösterir. İnsanlar, zamanınızı onlara hizmet etmekten daha önemli şekillerde harcadığınızı fark ederler.

Ayrıca, gözünüzü hedeften ayırmadığınızda, insanların sınırlarınızı ihlal ettiği veya sizi açıkça istismar ettiği durumlardan uzaklaşmak çok daha kolaydır. Bu durum iş yeri, evlilik ve hatta arkadaşlıklar için geçerli olabilir.

Kendi yolunuza bağlı kalmak, başkalarının işlerine daha az önem vermenize yol açar.

Kendinize odaklandığınızda, muhtaç ve onay arayan davranışlarda bulunmazsınız çünkü kendinizi kanıtlamanız gereken tek bir kişi vardır: siz.

Kötü davranan insanlardan ve yıkıcı ortamlardan uzaklaşmak, öz saygınızı ve dürüstlüğünüzü koruyacaktır. Bu, dünyaya sizin karar verdiğinizi ve başkaları tarafından yönlendirilmediğinizi gösterir.

Arkadaşlarınıza, ailenize ve eşinize, onları sevseniz de onlara bağımlı olmadığınızı ve sınırlarınızı aştıklarında yanlarında kalmayacağınızı gösterir.

İş yaptığınız kişiye, başka birçok seçeneğiniz olduğunu ve ilgileniyor olsanız da anlaşmanın sizin için bir zorunluluk olmadığını gösterir.

Uzaklaşmak, bolluk zihniyetini yaratır. Çok paranız, malınız veya arkadaşınız olmasa bile, bu durum tamamen memnun olduğunuzu gösterir.

Hayatınızdaki belirli insanları sevebilir ve sevgiyle bağlanabilirsiniz, ancak onlara ihtiyacınız yoktur.

Bankada milyonlarca para, bir Porsche, göz alıcı bir eş… hepsi harika, ancak bu dışsal unsurlar olmadan da gayet iyi olacaksınız.

Gitmeye hazır olmak ve bunu içtenlikle söylemek, en güçlü pazarlık pozisyonudur, çünkü her halükarda kazanırsınız.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Uzaklaşmanın Gücü was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Bu 7 kural ile hayatın sorunlarını aşın.

Geçen yıl Bhagavad Gita’dan birkaç bilgelik parçasına rastladım.

Bu kitap, dini kurallardan ibaret bir kitap olmaktan çok daha fazlasını içeriyor.

Hayatı doğru yaşamak için, kendi yaşam zihinsel modellerinize eklemek isteyebileceğiniz birkaç pratik tavsiye buldum.

Gita, bir savaşçı ile sevdiği insanlarla savaşmanın sonuçlarından dehşete kapılmış dostu arasında geçen bir savaş alanı sohbetidir.

Savaşçı, kendi akrabalarına karşı savaşmak zorundadır. Ve ruhunu kaybetmeden ilerleyebileceği bir yol görememektedir. Hikayenin arka planı budur. Bu durum, hayatın bizi hepsi de acı veren seçenekler arasında seçim yapmaya zorladığı zamanlarda hissettiklerimize benziyor. Zor bir konuşma, büyük bir karar ya da gerekli bir değişiklik öncesinde, harekete geçmeden önce hepimizin içinde hissettiği o felç edici his vardır. Gita’nın dehası, zor zamanları atlatmak için bir zihinsel çerçeve sunmasında yatmaktadır.

İşte o konuşmadan çıkan, hayatınız için hazır olan en güçlü sırlar.

İşini yap. Sonucu bırak

“Sana verilen görevleri yerine getirme hakkın vardır, ancak eylemlerinin meyvelerine hak kazanmazsın. Asla kendini faaliyetlerinin sonuçlarının sebebi olarak görme ve asla görevini yerine getirmemeye bağlanma.” — 2.47

Bu, Gita’nın temel öğretisidir.

Ne yaptığınızı siz kontrol edersiniz.

Sonrasında ne olacağını kontrol edemezsiniz. Sonuçlara takıntılı olduğunuzda, işinizi iyi yapamazsınız. Maçı kazanmaya takıntılı bir tenisçi, maç boyunca endişelidir. Ve bu süreçte daha fazla hata yapar.

Şöhrete takıntılı bir yazar, daha kötü yazılar yazar.

Bir kitap yayınlarsanız, kitabın en çok satanlar listesine girip girmeyeceğini kontrol edemezsiniz. Ancak eserinizi duyurmak için gereken işi yapabilirsiniz.

Gita, kendinizi eyleme adayın diyor.

Sonucu bırakın gitsin.

Enerjinizin %100’ünü şu anda yaptığınız şeye aktarın. Gerisini bırakın. Bu inanılmaz derecede verimlidir, çünkü kontrol edemeyeceğiniz şeyler için zihinsel enerjinizi boşa harcamayı bırakırsınız. İşte bu yüzden “ya başarısız olursam?” ifadesini başlamamak için bir bahane olarak kullanamazsınız. Sonuç zaten size ait değil. Çaba ise size aittir. İşinizi yapın ve sonuçlardan kendinizi ayırın.

Sonuca takıntılı olduğunuzda, korkuyu davet edersiniz. O korku enerjinizi tüketir.

Zihninizi kontrol edin, yoksa o hayatınızı kontrol eder

“Zihnini fetheden kişi için zihin en iyi dosttur; ancak bunu başaramayan kişi için zihin en büyük düşmandır.” (6. Bölüm, 6. Ayet)

Siz zihninizin yolcusu değilsiniz. Gita, zihni beş vahşi atın çektiği bir savaş arabası olarak ele alır. Atlar, duyularınızdır: görme, işitme, tatma, dokunma, koklama. Ne zaman cazip bir şey görseler, peşinden koşmak isterler. Sürücü (akıl) kontrolü elinde tutamazsa, savaş arabası kaza yapar. Birinci, ikinci ve üçüncü dereceden sonuçları düşünmeden hayata tepki verdiğinizde, atlar sürüşü ele geçirir.

Bunun panzehiri, pratik yapmak ve bağlanmamaktır. Zihninizi, her seferinde bir pratik olarak onu elinizdeki göreve tekrar tekrar döndürerek eğitebilirsiniz. Zihniniz endişeye, fanteziye ya da eski kırgınlıklara daldığında, onu geri getirirsiniz.

Zamanla bu kas güçlenir.

Zihninizle savaşamazsınız. Ona sadece nereye odaklanması gerektiğini öğretebilirsiniz.

Çoğumuz düşüncelerimizi kendimizle özdeş görürüz. “Ben endişeliyim.” Gita buna katılmıyor. Siz, endişeyi fark eden farkındalıksınız. Bu çok büyük bir ayrımdır. Düşünceleriniz tarafından yutulmak yerine onları gördüğünüz anda, nefes alabileceğiniz küçük bir alan kazanırsınız.

Kendi rolünüzü oynayın

“Kusursuz olmasa da kendi dharmanı yerine getirmek, başkasının dharmanı kusursuzca yerine getirmekten daha iyidir.” — 3.35

Dharma, “görev” olarak çevrilir. Ancak bunun ötesinde bir anlamı daha vardır. Aynı zamanda doğanızı, rolünüzü ve size ait olan doğru yolu ifade eder. Arjuna (kitaptaki karakter) için bu, bir savaşçı olmaktır. Sizin içinse bir şey inşa etmek, birini yetiştirmek, bir şey yaratmak ya da belirli bir sorunu çözmek olabilir. Gita’nın tavsiyesi, kendi doğanızı başkasınınkiyle değiştirebilirmişsiniz gibi davranmayı bırakmanızdır.

Karşıdaki çim daha yeşil değildir.

Diğer kişi de, sizin kendi dharmanızla mücadele ettiğiniz kadar, kendi dharmasıyla mücadele ediyor. Başarılı bir influencer ya da huzurlu bir sanatçı gördüğünüzde, ilk düşünceniz onların yerinde olmak olur. Karşılaştırma, kendinizi kaybetmenin en hızlı yoludur. İçeriden anladığınız hayatınızı, sadece dışarıdan gördüğünüz hayatlarla karşılaştırıyorsunuz.

Birinin sadece sonucunu görebilirsiniz. Ödedikleri bedeli göremezsiniz.

En iyi yaptığınız şeye geri dönün.

Eğer doğuştan bir sanatçı olmak için yaratılmışsanız ama para için kendinizi bir yatırım bankacısı olmaya zorlarsanız, kendinizi boş hissedeceksiniz. Dünyanın en iyi bankacısı olsanız bile, bu hayat size pek anlamlı gelmeyecektir. Herhangi bir hayatın en kötü hali, başkasının amacını kötü bir şekilde yerine getirerek geçirmektir. Daha iyi olan versiyon ise, ne kadar kusurlu olursa olsun, kendi amacınızı yaşamaktır.

Kendi yolunuzu bulun.

Kendi standartlarınızı, değerlerinizi ve hayatınızın amacını belirleyin. Bugün işinizi iyi yapmış olmak sizin için ne anlama geliyor? Yalnızca bu ölçüte göre kendinizi değerlendirin. Geri kalan her şey sadece dikkatinizi dağıtan unsurlardır.
Hayatınıza, ailenize veya kendi doğanıza karşı somut yükümlülükleriniz nelerdir? O işi yapın. Gerekirse başlangıçta kötü yapın, ama başkasının değil, kendi işinizi yapın.

Gita, insan eylemini üç niteliğe ayırır: Cehalet, tutku ve iyilik.

Rolünüzü iyi oynamak için motivasyonlarınızı yükseltin.

Mutlu ortanızı bulun

“Üçlü ıstıraplara rağmen sarsılmayan, mutluluk varken coşmayan, bağlanmaktan, korkudan ve öfkeden arınmış olan kişiye, ‘sakin zihni olan bilge’ denir.” (2. Bölüm, 56. Ayet)

Hayat bir dizi dalgadır. Bir gün kazanırsınız, ertesi gün kaybedersiniz. Bir gün insanlar sizi övüyor, ertesi gün eleştiriyor. Mutluluğunuz hayatın iniş çıkışlarına bağlıysa, sürekli deniz tutmuş gibi hissedeceksiniz.

Harika bir şey olduğunda, tadını çıkarın.

Ama bunun egonuzu şişirmesine izin vermeyin.
Bir şey ters gittiğinde, bunu kabul edin.
Ne hissettiğinizi adlandırın.
Ama bunun sizi yıkmasına izin vermeyin.
Bu psikolojik denge, baskı altında kontrolü elinizde tutmanızı sağlar. Hayatın hem inişlerini hem de çıkışlarını birer bilgelik olarak kabul edin. Onlara bağlanmayın.

Benlik yok edilemez

“Ruh hiçbir zaman doğmaz ve hiçbir zaman ölmez. O var olmamıştır, var olmamaktadır ve var olmayacaktır. O doğmamış, ebedi, her zaman var olan ve ilkel bir varlıktır. Beden öldüğünde o ölmez.” — 2.20

Sizin kırılgan olmayan bir yanınız var.

İnsanlar kayıp korkusuyla yaşar.
Başarısızlık korkusuyla.
Başkalarının ne düşüneceğinden.
Yeterli olamamaktan.

Gita, sürekli olarak sizin kimliğinizin daha önemli bir kısmına işaret eder. Pek çok şey olabilirsiniz. Ya da pek çok rol oynayabilirsiniz. Bir profesyonel, ebeveyn, oğul, kız ya da arkadaş.

Ancak, bunların hiçbiriyle tanımlanmadan tüm bunları izleyen bir yanınız vardır.

Sessizlik anlarında, derin odaklanma anlarında ya da bir şeye tamamen daldığınızda, tüm benlik bilinci ortadan kaybolur.

Ve geriye sadece siz kalırsınız.

Var olan bilinç.

Gita’nın bahsettiği farkındalık budur. Rollerinizden ayrılmış olan benlik.

Buradan çıkarılacak pratik ders şudur: Yıkılmaktan, itibarınızın, kariyerinizin ya da ilişkinizin zarar görmesinden en çok korktuğunuzda, o korkuyu gözlemleyen farkındalığın kendisinin korkmadığını hatırlayın. Deneyimin ardından o yerden hareket edebilirsiniz.

Kapılarınızı 3 yıkıcıya karşı koruyun

“Bu cehenneme giden üç kapı vardır — şehvet, öfke ve açgözlülük. Aklı başında her insan bunlardan vazgeçmelidir, çünkü bunlar ruhun yozlaşmasına yol açar.” (16. Bölüm, 21. Ayet)

Hayat, aylarca süren sıkı çalışmayı tek bir günde rayından çıkarabilecek tuzaklarla doludur. Gita, hayatımızın kontrolünü kaybettiğimiz üç belirli giriş noktasını belirler.

“Cehennem”, kendinizi kontrol edemediğinizde girdiğiniz zihinsel durumdur.

Bir şeye ya da birine sahip olma konusundaki yakıcı takıntıdan kurtulun. İstediğinizi elde edemediğinizde ortaya çıkan patlayıcı tepki.
Ve yeterince sahip olsanız bile daha fazlasına duyduğunuz dipsiz açlık.

Bu üç döngü zamanınızı çalar, ilişkilerinizi mahveder ve muhakemenizi bulanıklaştırır. Net düşünmenizi engeller.

Arzunuzu kontrol altına alın.

Gita’nın gerçeklik testi şudur:

“Başlangıçta zehir gibi görünen, ancak sonunda nektar gibi olan şey… iyilik modundaki mutluluk olarak adlandırılır.” (18. Bölüm, 37. Ayet)

Kendine hakim olmak, ilk özgürlüktür.

Gelecekteki benliğinizin bedelini ödemek zorunda kalmaması için, kendinizi şimdi zor olanı yapmaya zorlayabilme yeteneği her şeyi değiştirir.

Gita’nın sırları son derece pratiktir.

• Uyanın ve tamamen işinizin kalitesine odaklanın.
• Dünyanın buna nasıl tepki vereceğini dert etmeyin.
• Kendi yolunuzdan sapmayın. Ve bundan en iyi şekilde yararlanın.
• İşler yolunda gittiğinde de, ters gittiğinde de zihninizi sakin tutun.
• Hayatınız için gerekli araçları elinize alın.
• Size düşen işi yapın. Gerisini evrene bırakın.
• Egonuzu gözetleyin.
• Kendinizi üç yıkıcıya karşı koruyun.
• Zihninizdeki vahşi atları evcilleştirin.
• Öfke ve açgözlülüğe kapıyı kapatın.
• Tamamen önünüzdeki göreve odaklanın ve onu iyi yapın.

Arjuna’nın savaş alanı, sizin günlük hayatınızdır.
Şüpheleriniz, korkularınız, sinirlenmeleriniz ve hayal kırıklıklarınız. İşte bu, sizin hayat savaşınızdır.
Doğru araçları edinin.
Görevinizi yerine getirin.
Gerisini bırakın.
Ve hayatı doğru yaşayacaksınız.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Bhagavad Gita’nın Hayat İçin En Etkili Sırları was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Bugün insan psikolojisinin o paradokslarından birinden bahsedeceğiz:

Ben Franklin Etkisi

Bu, birisi size bir iyilik yaptığında, sizi sevme olasılığının artması olgusudur. Biliyorum — kulağa mantığa aykırı geliyor. Aslında sevgiyi, başkalarına yardım ederek kazandığımızı düşünürsünüz. Ama hayır. İlginç olan şu ki, birinden size yardım etmesini isterseniz — ve o da yardım ederse — size karşı olumlu hisler beslemeye başlayan kişi o olur.

Ve en büyüleyici kısmı: Bu etki, 18. yüzyılda Benjamin Franklin tarafından keşfedildi.

Evet, Amerika Birleşik Devletleri’nin kuruluşunda kilit rol oynayan ve on yıllar boyunca hem müttefiklerle hem de düşmanlarla müzakere eden bu diplomat, bu etkiyi bizzat deneyimledi.

Eğer insanlarla çalışıyorsanız, karizmanızı geliştirmek istiyorsanız ya da sadece başkalarıyla bağ kurmakta zorlanıyorsanız, bu etkinin neden bu kadar güçlü olduğunu ve manipülatif ya da sahte bir izlenim bırakmadan hayatınızda bunu nasıl harekete geçirebileceğinizi anlayacaksınız.

Ben Franklin’in keşfettiği şeyden ve bunu nasıl uygulayabileceğimizden bahsedelim…

1. Ben Franklin Etkisi nedir?

Birisi size bir iyilik yaptığında, size yardım etmekten zevk almaya başlar.

Yani, sizin için bir şey yapmak, o kişinin size karşı daha olumlu hissetmesini sağlar.

Bu etkiyi ilk kez belgeleyen Ben Franklin’di. Otobiyografisinde, Pennsylvania Meclisi’nde milletvekili olarak görev yaptığı dönemde, özellikle düşmanca davranan bir siyasi rakiple nasıl başa çıkmak zorunda kaldığını anlatır. Bu adam, onunla sadece fikir ayrılığı içinde olmakla kalmaz, onunla neredeyse hiç konuşmazdı.

Ancak Franklin’in aklına bir fikir geldi…

Onunla yüzleşmek ya da iltifatlarla tarafını kazanmaya çalışmak yerine, Franklin beklenmedik bir şey yaptı. Bu rakibinin, Franklin’in okumak istediği nadir ve değerli bir kitaba sahip olduğunu biliyordu. Bu yüzden ona nazik bir not yazarak, kitabı birkaç günlüğüne ödünç alabilir mi diye sordu.

Rakibi, şaşırmış ama gururlanmış bir şekilde, kabul etti ve kitabı ona gönderdi.

Franklin, bir hafta sonra kitabı, içten bir teşekkür notuyla birlikte iade etti.

Ve sonra şaşırtıcı bir şey oldu: Bir sonraki karşılaşmalarında, o adam ilk kez ona samimi bir şekilde seslendi. O andan itibaren tavrı tamamen değişti. Sonunda aralarında güçlü bir dostluk oluştu.

Franklin bu olayı düşündü ve şöyle özetledi:

“Sana bir kez iyilik yapmış olan kişi, senin bir iyilik yaptığın kişiden daha istekli bir şekilde sana bir iyilik daha yapmaya hazır olacaktır.”

Yardım almak, yardım alan kişiden çok yardım edene etki eder. İşte anahtar nokta budur.

2. Bilişsel Uyumsuzluk

Bunun neden olduğu açıklanırken kullanılan terim bilişsel uyumsuzluk’tur.

Bilişsel uyumsuzluk, eylemlerimizin inançlarımızla veya tutumlarımızla uyuşmadığında hissettiğimiz zihinsel rahatsızlıktır. Yani, söylediklerimizle veya düşündüklerimizle çelişen şekilde davrandığımızda ortaya çıkar.

Franklin’in rakibinin başına gelen de buydu.

• Birinden hoşlanmadığınızı düşünüyorsunuz.
• Ama sonra, bir gün, o kişiye bir iyilik yapmaya karar veriyorsunuz.
• İçinizde şu soru belirir: “Neden hoşlanmadığım birine yardım ediyorum?”

Bu tutarsızlık uyumsuzluk yaratır. Ve yaptığınız iyiliği geri alamayacağınız için, zihniniz durumu yeniden yorumlayarak bu gerilimi çözmeye çalışır.

“Belki de o kadar da kötü biri değildir.”

İşin ilginç yanı, bu küçük içsel değişimin o kişiye karşı hissettiklerinizi gerçekten değiştirebilmesidir. Bu, öz imajınızı pekiştirir — kendinizi cömert ya da nazik biri olarak görüyorsanız, eylemlerinizin bu anlatıya uyması için duygularınızı ayarlarsınız.

Böylece, hikayenizin tutarlı kalması için duygularınızı yeniden şekillendirirsiniz.

Kulağa ne kadar absürt gelse de, bunu sürekli yapıyoruz — çoğu zaman farkında bile olmadan.

3. Ben Franklin Etkisini Hayatınıza Nasıl Uygulayabilirsiniz?

Şimdi pratik kısma geçelim. Bu etkiyi manipülatif olmadan nasıl kullanabilirsiniz?

3.1 Küçük Bir İyilik İsteyin

Anahtar ayrıntılarda yatıyor. İyilik ne kadar küçük ve kolaysa, o kadar etkili sonuç verir — çünkü engel ne kadar azsa, birinin yardım etme olasılığı o kadar artar. İşte bu yüzden Franklin için işe yaramıştı. Rakibinin tek yapması gereken bir kitabı ödünç vermekti.

• “Bu iki fotoğraf arasından seçim yapmama yardım eder misin?”
• “Bir saniyeliğine ödünç alabileceğim bir kalemin var mı?”
• “Ulaşamadığım şuradaki eşyayı bana uzatır mısın?”

İyilik, asla bir yük gibi hissettirmemelidir.

3.2 Karşınızdaki Kişinin Gerçekten Yardım Edebileceğinden Emin Olun

Karşınızdaki kişinin, isteğinizi yerine getirebilecek yeteneği veya kontrolü olmalıdır.

Kişinin kolayca yardım edebilecek kadar yeterli zamanı, enerjisi veya becerisi olduğunda bu etkinin duygusal etkisi daha büyük olur (Niiya, 2015).

Sadece iyiliğin küçük olması yetmez — o kişinin bunu başarabileceğinden emin olmanız gerekir.

3.3 Bunun Kendi Seçimi Olduğunu Hissettirin

Bu çok önemlidir.

Etki, ancak kişi gönüllü olarak yardım ettiğini hissederse işe yarar, zorunluluktan değil. İşte burada dil çok önemlidir — Franklin, kitap isteğinde son derece kibar davranmıştı.

Emir vermeyen, davetkar bir dil kullanın:

• Kullanın: “Acaba… yapabilir misiniz?”
• Kullanın: “Sizce… yapabilir misiniz?”
• Kaçının: “Bunu yapmanızı istiyorum.”

Bu açık uçlu ifadeler karşı tarafa “hayır” deme özgürlüğü tanır. Bu durumda eğer kabul ederse de “kendi isteğiyle” kabul etmiş olur.

3.4 Talepte Bulunan Kişi Siz Olun

Bu konuda taviz verilemez.

Bir psikolojik araştırmada, bu etkinin yalnızca siz talebi doğrudan ilettiğinizde işe yaradığı ortaya çıkmıştır. Üçüncü bir kişi sizin adınıza rica ettiğinde, bu etki ortadan kalkar (Jecker & Landy, 1969). Örneğin, başka biri şöyle derse: “Onun ulaşamadığı o eşyayı uzatabilir misiniz?” — bu işe yaramaz.

Bağlantı ancak doğrudan temasla kurulur.

Bu durumda, siz kitabı kendiniz istemelisiniz.

4. Ya Yardım İstemekten Korkuyorsam?

Bu normaldir.

Hepimiz, bir iyilik istemenin bizi zayıf, bağımlı veya can sıkıcı göstereceğinden endişe ederiz. Ancak araştırmalar, yardım istenen kişinin genellikle bunu bu şekilde görmediğini gösteriyor. Aslında, yardım isteyen kişiye minnettar olma eğilimindedirler — kendilerini değerli hissederler ve yaptıkları eylemi anlamlı bulurlar.

Paradoksal olarak, yardım istemek sizi daha sevilen ve samimi biri haline getirir.

Artık biliyorsunuz: Ben Franklin Etkisi güçlü ve çok yararlıdır. Küçük iyiliklerle bunu harekete geçirebilirsiniz — hatta yabancılarla buzları kırmak ve başkalarının sizi nasıl algıladığını iyileştirmek için de işe yarar. Dolayısıyla bir dahaki sefere biriyle bağ kurmak istediğinizde, onu etkilemeye çalışmayın.

Bir iyilik isteyin.

Sadece size yardım etmekle kalmayabilirler.

Aslında sizin kişiliğinizi sevmeye bile başlayabilirler.

✍️ Sıra sizde: Tek bir nezaket gösterisi bizi bu kadar etkileyebiliyorsa, başkalarıyla daha samimi bir bağ kurmak için başka hangi küçük adımları atabileceğinizi bir düşünün. Bir iltifat, bir teşekkür, birini gerçekten dinlemek…

Bana kitabı hemen gönderdi ve ben de bir hafta sonra minnettarlığımı ifade eden başka bir notla kitabı geri gönderdim. Tekrar karşılaştığımızda benimle konuştu (daha önce hiç yapmadığı bir şeydi) ve bunu büyük bir nezaketle yaptı; o andan itibaren her durumda bana yardım etmeye her zaman hazırdı, böylece çok iyi arkadaş olduk ve dostluğumuz onun ölümüne kadar sürdü.
— Benjamin Franklin

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Ben Franklin Etkisi : Anında Bağ Kurmanın Psikolojik Püf Noktası was originally published in Türkiye Yayını on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.

Önce sizi tedirgin edecek, sonrasında dönüştürecek.

Kendimizi tanıdığımızı düşünmeyi severiz.

Ancak genellikle bildiğimiz şey, eğittiğimiz versiyonumuzdur. Psikiyatrist ve psikoterapist Carl Jung sadece 7 kelimeyle beni kendimle yüzleşmeye zorlayan bir şey söyledi.

“Her birimizin içinde tanımadığımız bir başkası vardır.”
 — C.G. Jung, Geçiş Sürecinde Uygarlık

Kendinizi tanıdığınızı sanıyorsunuz. Kontrolün sizde olduğuna inanıyorsunuz. Ama Jung içinizde başka bir versiyonunuz olduğunu söylüyor. Nadiren kabul ettiğiniz biri. Henüz anlamadığınız biri.

Bu rahatsız edici.

Çünkü kim olduğumuzu bildiğimizi düşünmeyi severiz. Kendimize anlattığımız hikayelerimiz vardır. “Ben böyle bir insanım.” “Ben bunu yapmam.” “Asla böyle davranmam.” Ama sonra, bazı yaşam deneyimleri bilinçsiz benliğinizi hiç beklemediğiniz şekillerde tepki vermeye zorlar. Belki de sakin olduğunuzu sandığınız bir anda kendinizi kaybetmişsinizdir. Ya da cesur olduğunuzu düşündüğünüzde sessiz kaldınız.

Kendinizi şaşırtırsınız.

İşte bu parçanız henüz bütünleşmedi. Henüz.

Bazen kendinizden hiç beklemediğiniz şeyler yaparsınız.

Bu gölgenin ortaya çıkışıdır.

Jung buna “gölge benlik” diyor. İnkâr ettiğimiz, reddettiğimiz ya da henüz bakmadığımız parçalarımız. Kötü haber şu ki, onu görmezden gelmek, onu yok etmez. Sadece gizlice hareket etmesine neden olur. Ve bunu yaptığında, sizden izin almadan gösteriyi yönetir.

Eğer birine ters ters baktıysanız ve “Bu da nereden çıktı?” diye merak ettiyseniz. Ya da açıklayamadığınız ani bir duygu dalgası hissettiyseniz, diğer yarınızla tanışmışsınız demektir.

Gizli parçanız, görmezden geldiğiniz korkularınız olabilir.

Bastırdığınız duygular…

Göz ardı ettiğiniz yaratıcı enerjiniz…

Stres altında, rüyalarda ya da unutmayı tercih ettiğiniz deneyimlerinizde ortaya çıkan versiyonunuzdur. Nörolog ve psikanalizin kurucusu Sigmund Freud da benzer bir gözlemde bulunur:

“İçimizde güçlü bir güç, zihnin aydınlanmamış bir parçası vardır — bilinçli zihinden ayrı olarak, düşüncelerimizi, duygularımızı ve eylemlerimizi şekillendirmek için sürekli iş başındadır.”
 — Sigmund Freud, Sigmund Freud’un Temel Yazıları

Kimse kendine yabancı olma fikrinden hoşlanmaz. Tutarlı, öngörülebilir ve bilinebilir olduğunuza inanmak istersiniz. Ama hayat aksini kanıtlıyor.

Psikologlar bunu onlarca yıldır biliyor.

Hepimiz içimizde bir yabancı taşırız.

Bilinçdışı benliğimiz.

Bu her zaman korkutucu değildir. Bazen yaratıcıdır, cesurdur, dürüsttür. Daha özgür yaşamak ister. Ama alıştığınız şeylere uymadığı için onu itip atarsınız ya da görmezden gelirsiniz.

Yapmayın.

Çünkü onu ne kadar görmezden gelirseniz, sizi gölgelerden o kadar çok kontrol eder.

Jung’un bilgeliği ilişkilerimiz için de geçerlidir. İşte de. Evde bile. Kendinizi tanımazsanız, aynı kalıpları tekrarlamaya devam edersiniz. Başkalarını suçlamaya devam edersiniz. Başkalarının sizi nasıl rahatsız ettiğine odaklanırsınız.

Ancak kaçındığınız yanlarınızla dürüstçe tanışmaya başladığınızda, seçimlerinize sahip çıkmaya başlarsınız.

Diğer sizle tanışmak için terapiye gitmenize gerek yok. Hayat sizi zaten onunla tanıştıracaktır. Kayıplarla. Tükenmişlikle. Başarısızlıkla. Çok hızlı kazanarak. Hatta aşkla.

Bu deneyimler perdeyi geri çekecektir. Ve gerçekte kim olduğunuza (gizli benliğinize) iyi bir bakış atarsınız, kim olduğunuzu düşündüğünüze değil.

O zaman bu versiyonunuzla ne yaparsınız?

Onun gözlerinin içine bakarsınız.

Kendinizi tam olarak tanımadığınızı kabul edersiniz. Bu ilk adımdır. Bir kişinin tek bir versiyonu gibi davranmayı bırakırsınız. Bildiğinizden daha karmaşık olduğunuzu kabul edersiniz.

Dinlersiniz. Yavaşlarsınız. Her zaman mantıklı olmadığınız için kendinizi yargılamayı bırakırsınız. Neyi görmezden geldiğinizi öğrenirsiniz.

Objektif bir şekilde günlük tutmaya başlayabilirsiniz.

Güvendiğiniz biriyle konuşun ve söylemekten korktuğunuz şeyi söyleyin. Nasıl hissettirdiğini izleyin.

Neyin ortaya çıktığına dikkat edin.

Ve evet, bu zor bir iş.

Çünkü bu, kaçınmayı tercih ettiğiniz şeylere bakmak anlamına gelir.

Güvensiz olabilen yanınıza sahip çıkmanız anlamına gelir.

Ama aynı zamanda en iyi şekilde dirençli ve vahşi olan yanınıza da sahip çıkmanız anlamına gelir.

Sen tek bir şey değilsin.

Hiçbir zaman da olmadın.

Diğer benliğiniz yokmuş gibi davranmayı bıraktığınızda, daha dürüst yaşamaya başlayacaksınız. Kendinizin sadece bir versiyonu olmaya çalışmayı bırakacaksınız.

O “diğer” sen mi? Bu sadece zayıflık, öfke, korku ya da suçluluk değildir. Aynı zamanda yaratıcılıktır. Cesaret. Doğruluk. Dışarı çıkarmaya cesaret ederseniz sizi korkutabilecek parçalarınız.

Gizli benliğinizle yüzleştiğinizde büyürsünüz. Otomatik pilotta tepki vermeyi bırakırsınız. Başkalarının beklentilerine göre yaşamayı bırakırsınız. Kendi gölgenizden korkmayı bırakırsınız.

Jung’un alıntısı, ne kadar kısa olursa olsun, sadece bir düşünce değildir. Bu bir meydan okumadır.

Kendinizle tanışmak için.

İçe dönmek için.

Öz farkındalık çalışması yapmak için.

Bu cesaret ister. Ama aynı zamanda da özgürlüğe giden yoldur. Çünkü içinizdeki yabancıyı tanıdığınızda, artık kendinizle savaş halinde olmazsınız.

“Öteki” sen kim?

Neyi saklıyorsunuz?

Neyden korkuyorsunuz?

Nelerden kaçınıyorsunuz?

İşte asıl iş burada.

Ve gerçek değişim de burada başlar.

“Her birimizin içinde tanımadığımız bir başkası vardır” sözü tedirgin edicidir. Ama bu sadece düşünülmesi gereken bir bilgelik değildir. Birlikte yaşanması gereken bir şeydir.

Anlamadığınız yanlarınızla yüzleşin.

Merak edin.

Dürüst olun.

Kendinizi tamamen tanımak zaman alır.

Ama buna değer.

Çünkü içinizdeki “ötekini” ne kadar çok tanırsanız, gerçekten kim olmak istediğinizi seçme gücünüz o kadar artar.

Ve bu her şeyi değiştirir.

Okuduğunuz için teşekkür ederim.

Bu yazı sizde bir düşünce uyandırdıysa, yorumlarda buluşalım.

Başka bir yazıda tekrar görüşünceye kadar kendinize çok çok iyi bakın!

🐐

Diğer yazılarım için 👇🏼

https://medium.com/@lllertdurak

Jung’un Bu Cümlesi 10 Psikoloji Kitabına Değer was originally published in Türkçe Yayın on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.