<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Hieu Tran on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Hieu Tran on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@nhtran.sis?source=rss-eb3623142842------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*GUJR_hFXU0dIpmQSBCot2Q.jpeg</url>
            <title>Stories by Hieu Tran on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis?source=rss-eb3623142842------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Tue, 17 Nov 2026 07:02:27 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@nhtran.sis/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Monero — Nàng quý phi bị thất sủng !!!]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/morero-n%C3%A0ng-qu%C3%BD-phi-b%E1%BB%8B-th%E1%BA%A5t-s%E1%BB%A7ng-bb10587a5a69?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/bb10587a5a69</guid>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <category><![CDATA[primeico]]></category>
            <category><![CDATA[ethereum]]></category>
            <category><![CDATA[monero]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 17 Oct 2018 14:30:06 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-10-28T02:36:14.243Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3>Monero — Nàng quý phi bị thất sủng !!!</h3><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*e6RuqYM3qaQK501R02wogA.png" /><figcaption>Vị quý phi bị thất sủng bởi dàn mỹ nhân ICO</figcaption></figure><p><em>Sự ra đời của Bitcoin cùng với công nghệ Blockchain đã và đang mang lại một cuộc cách mạng trong lĩnh vực tài chính. Không còn phải chờ đợi nhiều ngày để xử lý giao dịch, không phải chịu phí chuyển đổi ngoại tệ khi chuyển tiền đa quốc gia, không phải phụ thuộc vào các tổ chức, ngân hàng trung gian. Các giao dịch tài chính sẽ dễ dàng hơn rất nhiều với công nghệ Blockchain. Tuy nhiên, Bitcoin vẫn còn tồn tại rất nhiều hạn chế ví dụ như tốc độ giao dịch chậm, lãng phí năng lượng điện để xử lý giao dịch, không bảo vệ tính riêng tư và ẩn danh của người dùng.</em></p><p><em>Thời gian qua, rất nhiều dự án mới ra đời đang cố giải quyết những vấn đề này. Một số đã thành công với việc tăng tốc độ giao dịch, một số thành công với việc tiết kiệm năng lượng bằng cách thay giao thức PoW bằng PoS. Một số ít tập trung vào tính riêng tư và ẩn danh cho người sử dụng, trong đó không thể không nhắc đến Monero. Một dự án lâu đời đầy tiềm năng nhưng phần nào bị lãng quên bởi cơn gió ICO.</em></p><p><strong><em>Tham gia </em></strong><a href="https://t.me/primei_co_ANN"><strong><em>Telegram Channel</em></strong></a><strong><em>, theo dõi </em></strong><a href="https://www.facebook.com/primeicovn/"><strong><em>Facebook</em></strong></a><strong><em>, </em></strong><a href="https://twitter.com/PrimeICOVN"><strong><em>Twitter</em></strong></a><strong><em> và </em></strong><a href="https://medium.com/@primeicovn"><strong><em>Medium</em></strong></a><strong><em> của PrimeICO_VN để cập nhật thông tin mới nhất về những dự án ICO và những bài phân tích dự án chất lượng!</em></strong></p><h3>I. Vấn đề của Bitcoin, Ethereum, và các đồng tiền điện tử khác</h3><p>Hãy thử tưởng tượng cảm giác của bạn sẽ như thế nào nếu bất kì ai cũng có thể vào tài khoản ngân hàng của bạn và xem bạn đang có bao nhiêu tiền, hoặc ai cũng có thể dễ dàng kiểm tra xem hôm qua bạn đã thực hiện bao nhiêu giao dịch, gửi cho ai, và nhận bao nhiêu tiền?</p><p>Chúng tôi sẽ cảm thấy không an toàn một chút nào và cược rằng bạn cũng cảm thấy như vậy. Đây chính là vấn đề về tính riêng tư và ẩn danh.</p><p>Tính riêng tư và ẩn danh là một trong những yêu cầu quan trọng của tiền điện tử (electronic cash) nói chung và tiền mã hoá (cryptocurrency) nói riêng. Okamoto và Ohta (ông tổ của khái niệm tiền điện tử) đã từng nhắc đến một trong sáu tính chất của một đồng tiền điện tử lý tưởng phải có đó chính là <em>tính riêng tư</em>.</p><p>Một đồng tiền điện tử gọi là ẩn danh (thoả mãn <em>tính riêng tư</em>) nếu như nó có hai tính chất sau đây:</p><ul><li>Không thể truy ngược (untraceability): Từ một giao dịch trên hệ thống, không ai có thể biết được người gửi là ai.</li><li>Không thể liên kết (unlinkability): Khi có hai giao dịch cùng gửi đến một địa chỉ, không ai trên hệ thống có thể biết được điều này ngoại trừ người nhận.</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*m73rERoHQs3mbF7Fnmqcig.png" /><figcaption><em>Bitcoin và Ethereum không thoả cả hai điều kiện trên</em></figcaption></figure><p><strong>Bitcoin và Ethereum: </strong>Mọi giao dịch gửi đi đều gắn với một địa chỉ cụ thể, từ địa chỉ này có thể biết được có bao nhiêu Bitcoin hay Ethereum trong ví của người chủ sở hữu. Khi có hai giao dịch đến cùng một địa chỉ, ai cũng có thể dễ dàng thấy được. Mặc dù địa chỉ ví không gắn với định danh người dùng một cách cụ thể, tuy nhiên bằng phương pháp thống kê đơn giản, ai cũng có thể suy ra được khả năng cao hai địa chỉ ví này là của cùng một người dựa trên lịch sử giao dịch.</p><h3>II. Giới thiệu về Monero</h3><p>Monero ra đời vào tháng 4 năm 2014 bởi một nhóm gồm 7 lập trình viên. Monero được xem là một bản nâng cấp của Bitcoin vì nó là một hệ thống giao dịch ngang hàng (P2P) phi tập trung (decentralized) với đồng coin giao dịch có tên gọi là Monero. Điểm nổi bật của Monero chính là đồng coin kỹ thuật số đầu tiên đảm bảo tính riêng tư cho người sử dụng.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*C1Gvw9OnhFo70WChI-plXQ.png" /><figcaption>Điểm qua một vài đặc điểm cơ bản của Monero</figcaption></figure><p><em>Monero giải quyết vấn để “không thể truy ngược” như thế nào?</em></p><ul><li>Ý tưởng của việc che giấu thông tin người gửi chính là tạo ra một tập các giao dịch ngẫu nhiên và ẩn giao dịch thật sự trong tập ngẫu nhiên đó trước khi gửi.</li><li>Giả sử A muốn gửi 100 XMR đến B, A sẽ chọn ngẫu nhiên một nhóm người dùng khác để tạo ra một nhóm các giao dịch gửi đến B. Tất cả các giao dịch đều có thông tin gửi 100 XMR đến B. Tuy nhiên chỉ có duy nhất giao dịch của A là thật sự gửi XMR cho B, các giao dịch còn lại là ảo. Vì các giao dịch là hoàn toàn giống nhau, B sẽ không thể biết được ai là người thật sự vừa gửi XMR cho mình.</li><li>Mô hình chữ ký vòng (One-Time Ring Signature) trong mật mã học giúp giải quyết vấn đề này.</li></ul><p><em>Monero giải quyết vấn đề “không thể liên kết” như thế nào?</em></p><ul><li>Ý tưởng của việc không thể liên kết được là làm sao ẩn đi địa chỉ của người nhận nhưng người nhận vẫn có thể nhận và sử dụng được Monero.</li><li>Giải pháp đó là người gửi sẽ gửi 100 XMR đến một địa chỉ ngẫu nhiên hoàn toàn mới (chưa được sử dụng trước đó) và cung cấp thông tin để người nhận có thể tự đi tìm và sử dụng được 100 XMR trong địa chỉ đó. Lưu ý địa chỉ này chỉ có thể dùng một lần duy nhất cho nhận và gửi.</li><li>Bằng một số thuật toán trong mật mã học (mô hình trao đổi khóa Diffie-Hellman, thuật toán mã hoá dữ liệu bằng đường cong Elliptic), A sẽ gửi 100 XMR đến một địa chỉ hoàn toàn mới, gọi là địa chỉ ‘stealth address’ (tạm dịch: địa chỉ ẩn). Chỉ có B, người đang giao dịch với A, và đang sở hữu khoá bí mật tương ứng với địa chỉ ẩn trên mới có thể tìm đến địa chỉ ẩn này và sử dụng 100 XMR đang có trong đó. Việc trao đổi khoá giữa A và B để sử dựng XMR trong địa chỉ ẩn được thực hiện qua mô hình trao đổi khóa Diffie-Hellman.</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*t4nrDHNi0-QwdvJ4b7Ny8A.png" /><figcaption>Tính chất tiêu biểu của Monero</figcaption></figure><h3>III. Lịch sử phát triển dự án Monero</h3><h4>1. Đội ngũ phát triển:</h4><p>Monero được phát triển bởi một đội ngũ gồm 7 thành viên, trong đó có 2 nhân vật tiết lộ danh tính và 5 nhân vật được biết đến với biệt danh. Người đứng đầu cũng là phát ngôn viên của dự án Monero hiện này là Riccardo Spagni. Ngoài 7 thành phần chủ chốt, Monero còn có một cộng đồng lập trình viên khá đông và năng động. Có thời điểm lên tới 400 thành viên cùng đóng góp mã nguồn cho dự án Monero. Đây là một trong những yếu tố làm nên sự thành công của Monero cho đến thời điểm hiện tại.</p><p>Ngoài cộng đồng là các nhà phát triển dự án. Monero còn có một trung tâm nghiên cứu với tên gọi là “The Monero Research Lab”. Trung tâm này được xây dựng từ sự tình nguyện đóng góp của cộng đồng là các nhà khoa học và nghiên cứu thiên về hướng học thuật. Chính cộng đồng này đã giúp và đóng góp rất nhiều nhằm nâng cao tính ẩn danh của hệ thống.</p><h4>2. Quá trình phát triển:</h4><p>Monero ra mắt năm 2014 trên diễn đàn Bitcointalk với tên gọi ban đầu là Bitmonero (Bit trong từ Bitcoin và Monero trong quốc tế ngữ (Esperanto) nghĩa là Coin). Mục đích ban đầu là cái tiến về thời gian và phần thưởng khi thêm block mới của dự án Bytecoin. Tuy nhiên, ý tưởng này không được cộng đồng đón nhận. Năm ngày sau, Johnny Mnemonic và các cộng sự đã tiếp quản dự án và đổi tên thành Monero.</p><p>Giai đoạn từ năm 2014 đến 2016, với tính ẩn danh trong giao dịch, Monero được sử dụng rộng rãi trong thế giới ngầm. Nhờ đó, đồng tiền này có sự tăng trưởng vững chắc trên thị trường.</p><p>2017 là một năm nhiều sóng gió với Monero. Vào tháng 1–2017, tính riêng tư của Monero được tăng cường bằng cách áp dụng một thuật toán được phát triển bởi Gregory Maxwell trên nền tảng Bitcoin. Tháng 4–2017, có đến 3 vấn đề về tính ẩn danh của Monero được báo cáo. Chủ yếu liên quan đến tính ngẫu nhiên của thuật toán chữ ký vòng. Nhóm phát triển của dự án cùng với Monero Research Lab đã giải quyết các vấn đề liên quan đến chữ kí vòng bằng bản nâng cấp của nó đã công bố vào tháng 1–2017.</p><p>Từ năm 2018 đến nay, đội ngũ phát triển của Monero vẫn tích cực làm việc. Tháng 4–2018, Monero được nâng cấp lên phiên bản 7 nhằm mục đích kháng Asic trước sự kiện Bitmain tung ra máy đào Antminer X3 cho các đồng tiền chạy thuật toán băm CryptoNight. Cùng thời gian đó, đội ngũ cũng đề xuất cải tiến thuật toán Proof-of-Work để hỗ trợ các giao dịch xuất phát từ ví cứng. Đến tháng 6–2018, Monero chính thức xuất hiện trên ví cứng Ledger.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*2QTzlVSTKV4TlwIz" /><figcaption>Giá trị đồng Monero trên Coinmarketcap</figcaption></figure><h3>IV. Giá trị của đồng Monero</h3><p>Nếu xét về tiềm năng của dự án, Monero rõ ràng có một tiềm năng rất lớn khi các giao dịch tài chính ẩn danh ngày càng phổ biến và quan trong. Tính đến nửa đầu năm 2018, 44% các cuộc tấn công bằng mã độc Ransomeware đòi tiền chuộc dữ liệu được yêu cầu thanh toán bằng Monero. Vì chưa có nhiều dự án hỗ trợ tính ẩn danh này (ngoại trừ Zec và Dash), Monero vẫn rất hứa hẹn trên con đường trở thành ông vua của giao dịch ẩn danh trong thế giới tiền mã hoá.</p><p>Một yếu tố có thể ảnh hưởng đến giá trị đồng Monero đó là hệ sinh thái của thợ đào. Monero được phát hành dưới dạng phần thưởng cho các thợ đào trong thuật toán Proof-of-Work để xác minh giao dịch. Hiện tại và tương lai, Monero không hỗ trợ các máy đào Asic và liên tục cập nhật phần mềm để kháng Asic. Do đó, hệ sinh thái của thợ đào tương lai vẫn ổn định và không bị ảnh hưởng.</p><p>Ngoài ra, Monero đang có một cộng đồng quan tâm rất lớn. Hơn 141,000 người theo dõi trên diễn đàn Reddit, trung bình hơn 10 chủ đề thảo luận được đăng hàng ngày. Kênh Twitter của Monero có hơn 300,000 người theo dõi. Thêm vào đó, Monero còn sở hữu một cộng đồng hỏi đáp Stack Exchange cho riêng mình. Chính vì nhận được sự quan tâm lớn từ cộng đồng, Monero vẫn đang giữ được vị thế top 10 trên bảng xếp hạng Coin Market Cap mặc dù thị trường tiền mã hoá đang hạ nhiệt rất nhiều so với thời điểm năm ngoái.</p><h3>V. Kết luận</h3><p>Hiện tai, Monero đang là ông vua cung cấp dịch vụ giao dịch ẩn danh. Với đội ngũ phát triển dự án giàu kinh nghiệm, một trung tâm nghiên cứu gồm nhiều chuyên gia và các nhà khoa học, và một cộng đồng người dùng năng động. Monero hứa hẹn là một đồng coin tốt để nắm giữ lâu dài.</p><p>Vì là giao dịch ẩn danh nên chắc chắn Monero sẽ bị ảnh hưởng bởi các quy định từ chính phủ các quốc gia. Việc chấp nhận hay không chấp nhận Monero cũng không phải là điều quan trọng vì bản chất tiền mã hoá là thoát khỏi sự kiểm soát của ngân hàng, chính phủ và các tổ chức tập trung.</p><p><em>Hieu Tran</em></p><p>Theo dõi những bài phân tích mới nhất của tác giả trên:</p><ul><li>Telegram: <a href="https://t.me/primei_co_ANN">https://t.me/primei_co_ANN</a> hoặc <a href="https://t.me/primeico_vn">https://t.me/primeico_vn</a></li><li>Website: <a href="https://primeico.one/">https://primeico.one</a></li><li>Twitter: <a href="https://twitter.com/PrimeICOVN">https://twitter.com/PrimeICOVN</a></li></ul><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=bb10587a5a69" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Khả năng ứng dụng Blockchain vào thực tế!!!]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/kh%E1%BA%A3-n%C4%83ng-%E1%BB%A9ng-d%E1%BB%A5ng-blockchain-v%C3%A0o-th%E1%BB%B1c-t%E1%BA%BF-d652e68f0725?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/d652e68f0725</guid>
            <category><![CDATA[dapps]]></category>
            <category><![CDATA[application]]></category>
            <category><![CDATA[ethereum]]></category>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 02 Aug 2018 15:57:09 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-12-03T16:09:37.967Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h4><strong>Giới thiệu</strong></h4><p>Công nghệ blockchain ra đời cùng với bitcoin đã giúp loại bỏ bên thứ ba tin cậy trong các giao dịch tài chính. Nhờ tính năng này, blockchain đã thu hút sự chú ý từ những lĩnh vực khác như: lưu trữ đám mây phi tập trung, hợp đồng thông minh, IoT, quản lý chuỗi cung ứng, quản lý hồ sơ bệnh án, v.v.</p><p>Trong bài viết này, chúng ra sẽ cùng phân tích xem liệu blockchain có phải là giải pháp tối ưu cho các ứng dụng hay không. Qua đó, các bạn có thể tự đánh giá được một dự án ICO có khả thi hay không (blockchain có thật sự cần thiết), hay đề xuất được giải pháp tốt nhất cho các dự án của bạn dựa trên công nghệ blockchain.</p><h4><strong>Phân loại blockchain</strong></h4><p>Như đã biết, blockchain là một dạng cấu trúc dữ liệu phân tán. Dữ liệu được lưu trữ trong từng khối (block), các khối sẽ được móc nối vào nhau thông qua một hàm băm mật mã (cryptographic hash) và tạo thành chuỗi (chain) — đây là lý do hình thành nên tên gọi: block-chain (chuỗi khối). Dựa vào việc phân quyền đọc/ghi dữ liệu vào blockchain, ta có thể phân loại blockchain như sau:</p><ol><li>Permissionless Blockchain (tạm dịch: blockchain mở): Đây là loại blockchain phổ biến mà chúng ta đang sử dụng hàng ngày (bitcoin, ethereum, …). Từ mở ở đây có nghĩa là bất kì ai cũng có thể tham gia vào mạng lưới blockchain (đọc/ghi dữ liệu trên blockchain) và cũng có thể thoát khỏi mạng lưới blockchain mà ko có bất kì ràng buộc gì. Lưu ý không có bất cứ tổ chức, cá nhân nào có quyền quản lý việc tham gia/ thoát khỏi mạng lưới blockchain.</li><li>Permissioned Blockchain (tạm dịch: blockchain đóng): Khác với blockchain mở, blockchain đóng đòi hỏi việc xác thực một cá nhân tham gia vào mạng lưới blockchain (được phép đọc/ghi dữ liệu). Một tổ chức tập trung sẽ quản lý việc xác thực này. Blockchain đóng phân thành hai loại như sau: (1) Public Permissioned Blockchain (tạm dịch: blockchain đóng công khai): Bất kì ai cũng có thể đọc dữ liệu từ blockchain. (2) Private Permissioned Blockchain (tạm dịch: blockchain đóng riêng tư): Chỉ có những ai được sự chấp thuận của tổ chức tập trung trên blockchain mới được quyền đọc dữ liệu từ blockchain.</li></ol><p>Lưu ý:</p><ul><li>Thao tác ghi vào blockchain có thể hiểu là những người được quyền thêm một block vào blockchain, tạm gọi là writer (giống như miner trong bitcoin và ethereum)</li><li>Thao tác đọc nghĩa là những người được cấp quyền đọc, tạo giao dịch, và có quyền xác nhận trạng thái của blockchain, tạm gọi là reader (user bình thường trên bitcoin và ethereum, chỉ có nhu cầu giao dịch)</li><li>Khái niệm blockchain là một cấu trúc dữ liệu (chuỗi khối chứa dữ liệu) và hoàn toàn giống như các cấu trúc dữ liệu thông thường khác. Để hiểu đó là một cấu trúc dữ liệu phân tán, blockchain phải kết hợp với một hệ thống mạng ngang hàng (peer-to-peer network) và đi kèm với một giao thức đồng thuận (consensus protocol) như là PoW hay PoS. Một cách gọi chính xác hơn đó là “distributed ledger”. Trong phạm vi bài viết này, cả blockchain và distributed ledger đều có thể hiểu là một cấu trúc dữ liệu phân tán.</li></ul><h4><strong>Những đặc tính của blockchain.</strong></h4><p><em>Lưu ý những đặc tính này đúng với hệ thống blockchain mở.</em></p><p><strong>Khả năng xác nhận công khai (public verifiability):</strong> Bất kì ai tham gia hệ thống đều có thể xác nhận tính đúng đắn của dữ liệu trên blockchain. Ví dụ xác nhận giao dịch, kiểm tra ví trên hệ thống bitcoin, ethereum…</p><p><strong>Tính minh bạch (transparency): </strong>Tất cả dữ liệu và quá trình cập nhật dữ liệu trên blockchain đều diễn ra công khai và minh bạch, bất kì ai cũng có thể thấy và xác nhận.</p><p><strong>Tính toàn vẹn (integrity):</strong> Dữ liệu một khi đã lưu trữ trên blockchain thì không thể bị sửa đổi. Đối với hệ thống blockchain đóng, đặc tính này có thể không đúng vì chịu sự chi phối của tổ chức tập trung quản lý blockchain đó.</p><p><strong>Tính riêng tư (privacy):</strong> Tính riêng tư ở đây đối nghịch với khả năng xác nhận công khai và tính minh bạch của blockchain. Zerocash là một ví dụ điển hình về đảm bảo tính riêng tư trên blockchain (sẽ có bài đi sâu vào zerocash)</p><p><strong>Tính dư thừa (redundancy):</strong> Đây là vấn đề của blockchain nói riêng hay lưu trữ phân tán nói chung. Mỗi writer hoặc một số reader cần phải lưu trữ một bản copy của blockchain tại máy tính của mình.</p><p>Dưới đây là bảng so sánh một số tính chất của blockchain với hệ thống tập trung. Chúng ta có thể thấy rằng blockchain mở có tốc độ xử lý và độ trễ rất lớn. Điều này cũng dễ hiểu vì tính chất mở cho bất kì ai cũng có thể tham gia. Các bạn có thể so sánh 7 giao dịch trong 1 giây của bitcoin và gần 15,000 giao dịch trong một giây của Visa để thấy được hệ thống phi tập trung còn chậm đến mức nào so với hệ thống tập trung.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/816/0*on9KYAWhtrX9FNUP" /><figcaption>So sánh giữa hai loại blockchain và hệ thống lưu trữ tập trung</figcaption></figure><h4><strong>Blockchain có phải là giải pháp tối ưu cho ứng dụng của bạn?</strong></h4><p>Một cách tổng quát, blockchain chỉ hợp lý khi ứng dụng có những đặc tính sau:</p><ul><li>Có sự tham gia của nhiều bên không tin cậy lẫn nhau.</li><li>Cần lưu lại thông tin, dữ liệu của hệ thống trong quá trình sử dụng.</li><li>Các bên đều không tin tưởng vào một tổ chức tin cậy tham gia vào hệ thống</li></ul><p>Chi tiết hướng dẫn đánh giá một ứng dụng có nên sử dụng blockchain hay không có thể tham khảo theo quy trình trong hình dưới đây</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*49Q9f_swtSd7zDhT" /><figcaption>Mô hình đánh giá sự cần thiết của blockchain để quyết định loại hệ thống phù hợp</figcaption></figure><ol><li>Ứng dụng có đòi hỏi phải lưu trữ dữ liệu hay không. Nếu không cần thiết thì tất nhiên không cần phải dùng blockchain rồi.</li><li>Ai được phép cập nhật dữ liệu vào hệ thống. Nếu chỉ có 1 cá nhân có quyền cập nhật dữ liệu thì cũng không cần thiết phải dùng blockchain (vì không phải đồng thuận)</li><li>Nếu có nhiều người được quyền cập nhật dữ liệu, câu hỏi tiếp theo là có một tổ chức tập trung nào tham gia thường trực vào hệ thống hay không (bất kì yêu cầu xử lý dữ liệu đều phải thông qua tổ chức tập trung này). Nếu bắt buộc phải có thì ko nên dùng blockchain (vì đây là ứng dụng tập trung).</li><li>Đến đây thì có vẻ ứng dụng của bạn thật sự cần blockchain rồi đấy! Tiếp nhé, ứng dụng của bạn có đòi hỏi phải xác thực danh tính của người được phép ghi dữ liệu (writer) hay không? Nếu không cần, có thể BLOCKCHAIN MỞ là lựa chọn phù hợp.</li><li>Nếu ứng dụng của bạn cần phải xác thực danh tính người được phép cập nhật dữ liệu và bạn tất cả họ đều có thể tin tưởng được, thì không cần thiết dùng blockchain (vì không phải đồng thuận). Còn ngược lại, BLOCKCHAIN ĐÓNG là phù hợp.</li><li>Nếu cho phép bất kì ai cũng có thể xác nhận thông tin trên blockchain, thì hãy xem xét BLOCKCHAIN ĐÓNG CÔNG KHAI.</li><li>Ngược lại, chỉ những người được cho phép mới có quyền xác nhận thông tin trên blockchain, thì hãy xem xét BLOCKCHAIN ĐÓNG RIÊNG TƯ.</li></ol><blockquote>Qua hệ thống câu hỏi ở trên, hi vọng rằng các bạn sẽ có cái nhìn tường minh hơn liệu một ứng dụng nào đó có cần thiết phải sử dụng blockchain hay không và nên sử dụng loại blockchain nào.</blockquote><p>Krypto Light</p><p><em>Nguồn tham khảo: Wüst, Karl, and Arthur Gervais. “Do you need a Blockchain?.” IACR Cryptology ePrint Archive 2017 (2017): 375.</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=d652e68f0725" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[ICO Review: Dự án NuCypher]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/ico-review-d%E1%BB%B1-%C3%A1n-nucypher-a5d7d31dc4c0?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/a5d7d31dc4c0</guid>
            <category><![CDATA[data-privacy]]></category>
            <category><![CDATA[ico-review]]></category>
            <category><![CDATA[nucypher]]></category>
            <category><![CDATA[cryptocurrency]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 19 Jun 2018 07:59:19 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-19T08:22:51.334Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote>Vì là dân kĩ thuật, nên các bài review của mình sẽ tập trung nhiều vào vấn đề và giải pháp các dự án ICO đang cố gắng giải quyết trong môi trường ứng dụng phi tập trung dựa trên nền tảng công nghệ Blockchain.</blockquote><blockquote>Mọi đánh giá, nhận xét trong bài đều là ý kiến cá nhân. Hoan nghênh mọi trao đổi thảo luận của cộng đồng.</blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*faKdN4UMJwY2UxCJ" /></figure><p>Hiện nay, nhu cầu bảo mật dữ liệu chia sẽ rất cần thiết. Hầu hết việc bảo mật dữ liệu trong các ứng dụng cho phép lưu trữ chia sẽ online đều phó thác cho đơn vị chủ quản. Ví dụ như Dropbox, Google Drive, One Drive, iCloud …, chúng ta không thể chắc rằng những tổ chức này có thể đảm bảo dữ liệu tuyệt đối an toàn.</p><p>Giải pháp tối ưu nhất là bạn phải tự kiểm soát sự bảo mật cho dữ liệu của mình. Cụ thể:</p><ul><li>Trước khi lưu trữ dữ liệu lên các ứng dụng điện toán đám mây, hãy mã hoá dữ liệu của mình. Chỉ có bạn có khoá giải mã mà thôi.</li><li>Bảo mật các cuộc trò chuyện quan trọng bằng cách thiết lập một kênh an toàn, mọi thông điệp trong cuộc hội thoại đều được mã hoá. Chỉ có bạn, và người bạn muốn chuyển thông điệp mới có khoá giải mã.</li></ul><p>Câu hỏi đặt ra những thao tác này quá khó với người dùng phổ thông phải không? Đó chính là mục tiêu muốn hướng đến của dự án NuCypher.</p><h4><strong>— — Dự án NuCypher là gì?</strong></h4><p>NuCypher là một hệ thống quản lý khoá phi tập trung. Khoá này được sử dụng để mã hoá và quản lý quyền truy cập vào các tập tin mật được chia sẻ qua mạng Internet.</p><h4><strong>— — Vấn đề NuCypher muốn giải quyết là gì?</strong></h4><p>Với sự phát triển của Internet, các dự án về Big Data càng ngày càng phổ biến. Giả sử hai công ty A và B muốn chia sẽ dữ liệu với nhau để xây dựng các mô hình máy học, trí tuệ nhân tạo. Nhưng vì dữ liệu khách hàng luôn có nhiều thông tin nhạy cảm. Làm thế nào để việc chia sẽ này diễn ra nhưng vẫn đảm bảo dữ liệu khách hàng vẫn được bí mật.</p><p>Giả sử hôm nay công ty A hợp tác với công ty B, một tuần sau, A lại có lời đề nghị hợp tác với cty C, D, E. Đâu là giải pháp hiệu quả để A có thể hợp tác với nhiều công ty khác nhau, và không phải tốn chi phí bảo mật dữ liệu nhiều lần.</p><p>Giải pháp là A sẽ mã hoá dữ liệu của mình và lưu trữ trên Cloud Server. Khi B muốn hợp tác và truy xuất dữ liệu, A sẽ cấp cho Cloud Server một “chìa khoá phụ (token)” để tiến hành chuyển đổi dữ liệu sao cho B có thể giải mã được. Sau đó, Cloud Server sẽ gửi dữ liệu đã chuyển đổi cho B. Quá trình này gọi là Proxy re-encryption (tạm dịch: tái mã hoá dữ liệu thông qua Proxy).</p><p>Proxy ở đây có thể hiểu là một Cloud Server, hoặc một bên thứ 3 nào đó. Mục đích là để tiết kiệm chi phí lưu trữ và xử lý dữ liệu, A sẽ nhờ một Cloud Server hoặc dịch vụ của một bên thứ ba nào đó làm việc này. Hãy tưởng tượng dữ liệu của A là rất lớn, để lưu trữ, xý lý cần một hệ thống cơ sở hạ tầng tốn kém. Do đó, việc sử dụng dịch vụ của một bên thứ ba là hợp lý.</p><p>Tương tự, khi C, D, E yêu cầu dữ liệu, Cloud Server sẽ tái mã hoá dữ liệu của A sao cho chỉ có C, D, hoặc E mới có thể đọc được.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*x9ELY1MHB9ytM-5H" /><figcaption>Mô hình tái mã hoá dữ liệu thông qua Proxy. rk_(A →B) là “chìa khoá phụ” cung cấp cho Proxy để tái mã hoá, chuyển dữ liệu đã mã hoá c_A của A thành c_B của B, sau đó B có thể giải mã được.</figcaption></figure><p>Tuy nhiên giải pháp này vẫn còn vướng một vấn đề đó là vai trò tập trung của Proxy hay Cloud Server. Nếu có sự cố xảy ra với Cloud Server, đồng nghĩa hệ thống tái mã hoá không thực hiện được.</p><h4><strong>— — Giải pháp của NuCypher là gì?</strong></h4><p>Nhằm xoá bỏ vai trò tập trung của Cloud Server, NuCypher đề xuất sử dụng hệ thống phi tập trung với các nút trên hệ thống đóng vai trò như là một Proxy để thực hiện việc tái mã hoá dữ liệu.</p><blockquote>Để hiểu được các hoạt động của NuCypher, các bạn cần nắm được <strong>mô hình mã hoá lai</strong> giữa mã hoá khoá công khai và khoá bị mật. Và <strong>mô hình tái mã hoá sử dụng proxy</strong>.</blockquote><h4><strong>— — Mô hình mã hoá lai là gì?</strong></h4><p>Là sự kết hợp giữa mô hình mã hoá khoá công khai và mã hoá khoá bí mật (xem bài trước <a href="https://medium.com/@nhtran.sis/cryptography-currency-cryptocurrency-part-ii-c938bbcd69f7">tại đây</a>).</p><h4><strong>— — Vì sao cần mô hình mã hoá lai?</strong></h4><p>Vì mỗi mô hình đều có sự hạn chế và ưu điểm riêng. Nên cần kết hợp ưu điểm của hai mô hình trên để tạo ra mô hình mới hiệu quả hơn.</p><ul><li>Vấn đề của mã hoá khoá bí mật là việc chia sẻ khoá. Làm thế nào để chia sẻ khoá một cách an toàn. Mặc dù mô hình này mã hoá và giải mã các tập tin kích thước lớn rất dễ dàng và nhanh chóng.</li><li>Vấn đề của mã hoá khoá công khai là tốc độ tính toán chậm và chỉ mã hoá được tập tin với kích thước nhỏ. Nhưng việc chia sẻ khoá là rất dễ dàng, ai cũng có thể sử dụng khoá công khai.</li></ul><h4><strong>— — Mô hình mã hoá lai hoạt động ra sao?</strong></h4><p>Giả sử A cần mã hoá tập tin kích thước lớn và gửi cho B. A tiến hành như sau với khoá bí mật s, public key của B. Lưu ý chỉnh mình A biết khoá bí mật s.</p><ul><li>Mã hoá tập tin bằng mô hình khoá bí mật với khoá bí mật là s.</li><li>Mã hoá tập tin chứa khoá s bằng mô hình khoá công khai với public key của B.</li><li>Lúc này A sẽ gửi 2 bản mã: mã hoá tập tin mật và mã hoá khoá bí mật s.</li><li>B sử dụng private key của B để giải mã và có được s, sau đó dùng s để giải mã tập tin mật.</li><li>Lưu ý chỉ duy nhất B mới có thể giải mã và đọc được s vì chỉ có B có private key.</li></ul><h4><strong>— — Mô hình tái mã hoá sử dụng proxy là gì?</strong></h4><p>Giả sử A mã hoá một tập tin mật bằng chính public key của mình, sau đó lưu trữ trên một Cloud Server hoặc Proxy. Sau đó, A muốn chia sẻ tập tin mật này cho B.</p><p>A sẽ tạo ra một chìa khóa phụ và gửi lên server. Server sẽ sử dụng khoá phụ này để mã hoá lại tập tin mật của A bằng public key của B để B có thể giải mã được.</p><p>Lưu ý là server ko giải mã và không đọc được nội dung tập tin mật của A.</p><p>Bạn có thể tưởng tượng quy trình này như sau:</p><ul><li>Bạn có một viên kim cương cất trong hộp khoá lại và cất giữ ở trung tậm đá quý. Chỉ duy nhất mình bạn có chìa khoá mới mở được hộp đó.</li><li>Sau đó, bạn muốn gửi viên kim cương này cho Bob. Vì việc vận chuyển cồng kềnh (kích thước tập tin lớn) và nguy hiểm, bạn sẽ gửi một chìa khoá phụ cho trung tâm.</li><li>Trung tâm sẽ biến đổi ổ khoá dựa vào thông tin của chìa khoá phụ do bạn gửi và thông tin về ổ khoá mới của Bob.</li><li>Yêu cầu là trung tâm không thể mở được hộp dựa vào khoá phụ và thông tin từ Bob. và ổ khoá sau khi biến đổi chỉ mình Bob mới có thể mở được mà thôi.</li><li>Sau đó, chiếc hộp đựng viên kim cương sẽ được vận chuyển gửi cho Bob.</li></ul><p>Hiểu đơn gian, quá trình tái mã hoá proxy là thay đổi khoá mã hoá từ của A thành khoá của B. Nhưng lưu ý:</p><ul><li>Chỉ A mới có thể tạo được chìa khoá phụ để biến đổi thành tập tin mã hoá bằng khoá của B</li><li>Chỉ B mới có thể giải mã sau khi tập tin mã hoá đã được chuyển đổi.</li></ul><h4><strong>— — Vì sao phải sử dụng mô hình tái mã hoá proxy?</strong></h4><p>Vì với những tập tin kích thước lớn và nhu cầu chia sẽ thường xuyên, việc mã hoá, truyền tải tập tin tốn nhiều chi phí. Giải pháp là sử dụng dịch vụ một bên thứ ba như Cloud Server để làm thay người dùng. Cần có một cơ chế mã hoá lại dữ liệu để chia sẽ với nhiều người dùng khác nhau.</p><blockquote>Quay lại dự án NuCypher</blockquote><h4><strong><em>— — NuCypher hoạt động thế nào?</em></strong></h4><p>Gồm các quá trình chính sau đây:</p><ol><li>Mã hoá tập tin mật và lưu trữ trên cloud</li></ol><ul><li>Giả sử A có một tập tin bí mật với kích thước lớn.</li><li>Vì kích thước lớn nên A dùng hệ mã lai đễ mã hoá tập tin bí mật và mã hoá khoá bí mật s.</li><li>A lưu trữ cả hai tập tin đã mã hoá lên Cloud Server như Google Drive hay One Drive hoặc một hệ thống quản lý tập tin phi tập trung như Sia hay Storj.</li></ul><p>2. B yêu cầu A cấp quyền truy vào các tập tin bí mật của A.</p><ul><li>Khi B muốn xem tập tin của A, B sẽ gửi cho A public key của minh.</li><li>A sẽ tạo ra một “chìa khoá phụ” dành riêng cho B và gửi lên cho các nút proxy tái mã hoá. A có thể chọn một hoặc nhiều nút có khả năng thực hiện tái mã hoá qua phương thức Proof of Stake (PoS).</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/493/1*gCRk7ncDLV7h3gJEqSNuPA.png" /><figcaption>B (Receiver) yêu cầu A (Sender) cấp quyền truy cập vào các tập tin bí mật của A. Proxy ở đây là các nút trên hệ thống phi tập trung. Storage có thể Dropbox hay One Drive hoặc cũng có thể là SIA, Storj…</figcaption></figure><p>3. B yêu cầu các nút proxy tái mã hoá chuyển đổi khoá để giải mã tập tin.</p><ul><li>B có thể yêu cầu các nút proxy tiến hành tái mã hoá tập tin mã hoá khoá bí mật s, khoá dùng để mã hoá tập tin bí mật, của A ở bất kì thời điểm nào.</li><li>B giải mã, có được khoá s, và dùng s để giải mã tập tin bí mật.</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/730/1*fWlIt0mPqGiOEaADeVBozQ.png" /><figcaption>B yêu cầu nút Proxy tái mã hoá tập tin chứa khoá bí mật s của A thành tập tin B có thể giải mã được. Sai khi giải mã, B sử dụng khoá bí mật s (dek) để giải mã tập tin mật của A.</figcaption></figure><p>4. A lấy lại quyên truy cập tập tin mã hoá đã cấp cho B.</p><ul><li>Khi A không muốn chia sẽ dữ liệu với B, A sẽ yêu cầu các nút proxy gỡ bỏ “chìa khoá phụ” đã cấp quyền tài mã hoá cho B.</li><li>Khi đó, B không thể gửi yêu cầu tái mã hoá các tập tin bí mật của A.</li></ul><h4>— — Lợi ích của việc sử dụng trong hệ thống phi tập trung là gì?</h4><p>Xoá bỏ vai trò tập trung của Cloud Server (Proxy).</p><p>Lưu ý tập tin mã hoá vẫn có thể lưu trữ riêng biệt ở một Cloud Server nào đó hoặc lưu trữ trên hệ thống lưu trữ phi tập trung của Sia, Storj, …</p><h4>— — Thử thách đối với việc sử dụng hệ thống phi tập trung là gì?</h4><p>Rất nhiều thử thách với tính năng bảo mật dữ liệu khi chuyển từ mô hình tập trung qua phi tập trung. Ví dụ:</p><ul><li>Các nút Proxy cố tình tái mã hoá sai dữ liệu dẫn đến việc giải mã của B không thành công.</li><li>Các nút Proxy thông đồng với B, cung cấp luôn cho B “chìa khoá phụ” để B tự tiến hành tái mã hoá tất cả các tập tin mật của A (không có sự đồng ý của A)</li><li>Sau khi A gửi yêu cầu xoá bỏ “chia khoá phụ” cung cấp cho B, các nút Proxy vẫn lưu trữ và có thể thoả thuận với B để cung cấp khoá giải mã các tập tin sau này.</li></ul><p><strong>— — Cách giải quyết của NuCypher là gì?</strong></p><p>Để giải quyết những vấn đề trên, NuCypher sử dụng một số kĩ thuật, phương pháp để tăng tính an toàn cho hệ thống phi tập trung như:</p><ul><li>Giả ẩn danh (pseudo-anonymity): Giấu thông tin A và B khi nút Proxy thực hiện tái mã hoá.</li><li>Chia nhỏ “chìa khoá phụ” để tái mã hoá (split-key re-encryption): Nghĩa là phải có sự tham gia của nhiều nút Proxy mới có thể thực hiện việc tái mã hoá tập tin bí mật của A cho B.</li><li>Giao thức thử thách (challenge protocol): Sẽ có thêm một giao thức để thử thách xem nút Proxy có thực hiện đúng quy trình tái mã hoá hay không.</li></ul><h4>— — Token của NuCypher dùng để làm gì?</h4><p>Token NU của NyCypher được dùng để thực hiện giao thức đồng thuận PoS nhằm chọn ra nút Proxy nào được quyền giữ “chìa khoá phụ của A”</p><p>Dùng để đảm bảo các nút sẽ thực hiện đúng nhiệm vụ của mình, không cố tình phá hoại hệ thống như việc tái mã hoá sai dử liệu, làm phát sinh thêm giao dịch và khả năng nghẽn hệ thống.</p><h4>— — Việc sử dụng Token NU có cần thiết?</h4><p>Vì token NU được dùng để đóng cổ phần để thực hiện giao thức đồng thuận PoS, nên sử dụng NU là cần thiết.</p><h4>— — Tiềm năng ứng dụng của NuCypher là gì?</h4><p>Như giới thiệu trong WhitePaper, việc giải quyết vấn đề chia sẻ khoá giải mã tập tin mật trên hệ thống phi tập trung, NuCypher sẽ trở thành nền tảng cho nhiều ứng dụng DApp khác có nhu cầu bảo mật dữ liệu người dùng. Một số ví dụ:</p><ul><li>Chia sẽ dữ liệu mã hoá phi tập trung (Decentralized Dropbox)</li><li>Ứng dụng Chat có mã hoá dữ liệu (Encrypted Slack)</li><li>…</li></ul><h4>— — Đánh giá tính khả thi của dự án:</h4><p>Ý tưởng của NuCypher còn quá mới đối với nhu cầu người dùng cá nhân. Nhưng cực kỳ hữu ích cho các doanh nghiệp, nơi mà họ ý thức được sự quan trọng của bảo mật dữ liệu.</p><p>NuCypher là giải pháp bảo mật dữ liệu phi tập trung, là cơ sở cho các DApp khác phát triển. Khi các ứng dụng DApp mới ra đời sẽ tiếp cận người dùng cá nhân dễ hơn. Do đó, về lâu dài đây là một dự án tiềm năng.</p><p>Thông tin về con người, marketing, các nhóm đầu tư, ngoài lề đã được review bởi nhiều nhóm khác. Các bạn có thể tham khảo tại đây (<a href="https://docs.google.com/document/d/1K_9lPpFHOYuOTzyJh4XQP6x2MOAYZm5d2CuZTFzmCgM/mobilebasic">link review của VBC</a>).</p><p>Mình có thấy một tin tuyển dụng nhân sự của NuCypher trên một website uy tin của cộng đồng nhà khoa học làm mật mã (trước đây có IoTx). Đây là một điểm làm cá nhân mình tin vào dự án vì sự nghiêm túc làm việc của đội ngũ (link <a href="https://www.iacr.org/jobs/">website</a>).</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/920/0*tktztkkQ-SHzqLDd" /><figcaption>Tin tuyển dụng nhân sự của NuCypher trên IACR</figcaption></figure><h4>— — Kết luận</h4><p>Đây là một dự án khả thi, mang tính ứng dụng cao khi tương lai nhiều DApp ra đời và người dùng ý thức được sự quan trọng của việc bảo mật dữ liệu.</p><p>NuCypher xứng đáng để đầu tư lâu dài.</p><p><em>-KryptoLight</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=a5d7d31dc4c0" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Cryptography + Currency = Cryptocurrency — Part II]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/cryptography-currency-cryptocurrency-part-ii-c938bbcd69f7?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/c938bbcd69f7</guid>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[cryptocurrency]]></category>
            <category><![CDATA[digital-signatures]]></category>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <category><![CDATA[cryptography]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 18 Jun 2018 03:49:56 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-18T03:52:01.870Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote><em>Mật mã học đóng vai trò quan trọng trong các mô hình giao dịch tiền số hoá. Mật mã học được dùng để tạo ra tính ẩn danh của người sử dụng; bảo mật thộng tin giao dịch; và giúp cho các giao dịch trở nên an toàn hơn nhờ tính ko thể chối bỏ trách nhiệm. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu một số kiến thức cơ bản về mật mã học và cách sử dụng nó trong hệ thống tiền mã hoá. Với kiến thức cơ bản này, các bạn có thể hiểu phần nào cách thức hoạt động của các dự án ICO.</em></blockquote><h3>Ứng dụng của hệ mã hoá công khai</h3><h4><strong>— — Vấn đề định danh!</strong></h4><p>Ý tưởng ban đầu của Satoshi là tạo ra một hệ thống giao dịch phi tập trung, trên đó danh tính cá nhân được giấu kín. Cặp khoá public key/private key chính là định danh người dùng trên hệ thống Bitcoin.</p><p>Trong hệ thống cryptocurrency, mỗi người dùng đại diện bới địa chỉ ví. Địa chỉ ví này được tạo ra từ public key và private key. Nếu muốn người khác chuyển tiền cho bạn, thì bạn chỉ việc cung cấp cho họ địa chỉ ví của mình mà thôi. Do đó, danh tính của bạn được giấu kín.</p><p>Vì mọi giao dịch không tiết lộ danh tính, nên Bitcoin vẫn đang là cách thức giao dịch phổ biến trong thế giới ngầm. Nếu như bạn đã từng lang thang DeepWeb bằng Tor thì chắc hẳn bạn đã từng lướt qua những lời giới thiệu của các nhóm sát thủ. Cách thức liên lạc với các nhóm ở thế giới ngầm là sử dụng public key của họ cung cấp để mã hoá nội dung bạn muốn gửi cho họ. Mọi thông tin đều bí mật vì chỉ có người có private key mới có thể giải mã.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*MNp6ZTz-JlgidmhTBgQeAw.png" /><figcaption>Trong hệ thống tiền mã hoá, mỗi cá nhân được biết đến thông qua địa chỉ ví và public key. Không có bất kì thông tin cá nhân nào bị tiết lộ</figcaption></figure><h4><strong>— — Khởi tạo giao dịch chuyển tiền!</strong></h4><p>Vấn đề định danh đã có rồi, vấn đề tiếp theo là làm sao để chứng minh đây là lệnh chuyển tiền của bạn, mà ko phải của ai khác giả mạo. Điều này rất quan trọng để đảm bảo tài sản trên hệ thống giao dịch điện tử.</p><p>Chữ kí điện tử được sử dụng trong trường hợp này! Lưu ý thuật toán chữ kí điện tử chính là thuật toán mã hoá khoá công khai, chỉ khác nhau ở cách sử dụng khoá (xem phần I ở <a href="https://medium.com/@nhtran.sis/cryptocurrency-cryptography-currency-beb354d45487">đây</a>)</p><p>Khi muốn tạo một giao dịch chuyển Btc hoặc Eth, ứng dụng phía client (website hay ví offline) sẽ giúp bạn khởi tạo mọi thông số trong giao dịch, và bước cuối cùng, private key được dùng đế kí xác nhận lên thông tin đó. Nội dung gửi lên blockchain gồm có:</p><ul><li>Thông tin giao dịch (lệnh chuyển coin, địa chỉ nhận, giá trị chuyển ….)</li><li>Chữ kí điện tử</li><li>Public key</li></ul><p>Khi một nút muốn xác nhận giao dịch của bạn, việc đầu tiên là dùng public key và chữ kí điện tử để xác nhận thông tin giao dịch có phải do chính bạn tạo ra hay không và có trùng khớp với thông tin gửi kèm hay không. Nếu đúng, sẽ kiểm tra public key và địa chỉ ví gửi đi có trùng khớp hay không. Nếu cả hai đều thoả mãn, nghĩa là giao dịch của bạn hợp lệ.</p><p>Một ai đó không thể tạo ra một giao dịch hợp lệ gửi đi từ ví của bạn vì ko có private key. Do đó, bằng mọi giá phải bảo mật private key của bạn.</p><h3>Ứng dụng của hàm băm mật mã</h3><h4><strong>— — Kết nối vững chắc các khối trong Blockchain!</strong></h4><p>Các khối trong blockchain của Bitcoin và Ethereum được liên kết với nhau bằng cách sử dụng hàm băm mật mã.</p><p>Có thể đơn giản sự móc nối đó như sau:</p><ul><li>Giả sử tại block hiện tại là A và ta đã có giá trị hash của nó. Ví dụ là “H_A”.</li><li>Khi một block mới thêm vào Blockchain, gọi là block B, nhiệm vụ của miner là phải phải tính giá trị hash của block mới này. Quá trình này chính là giải bài toán PoW (xem lại tại <a href="https://medium.com/@nhtran.sis/thu%E1%BA%ADt-to%C3%A1n-%C4%91%E1%BB%93ng-thu%E1%BA%ADn-consensus-2c166691ad29">đây</a>).</li><li>Để tạo ra sự móc nối, giá trị hash của block A sẽ tham gia vào quá tính tính giá trị hash của block B. Công thức tính đại ý giá trị hash của block B đơn giản như sau: “H_B = hash(H_A + info_block_B + nonce) &lt; target”</li><li>Trong đó, “H_A” được lấy từ block trước, info_block_B là thông tin các giao dịch trong block B, nonce là giá trị cẩn phải tìm để giải bài toán PoW, và target là ngưỡng cần tìm giá trị nonce thoả mãn độ khó (difficutlty) hiện tại.</li><li>Vì “H_A” tham gia và hàm hash để tìm “H_B”, đây chính là sự móc nối tạo thành chuỗi trong cấu trúc Blockchain.</li></ul><p>Lưu ý rằng vì đặc tính của hash function, chỉ cần thay đổi 1 bit trong block A, sẽ làm thay đồi hoàn toàn giá trị hash “H_A”.</p><p>Do đó, nếu ai đó muốn cố tính thay đổi một giao dịch nào trong block A thì phải giải lại bài toán PoW ở block A, và tìm ra một hoặc nhiều block mới có giá trị hash hợp lệ để thay thế block B. Đây chính là tấn công double spending.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*re1g4PCtoQCbxsiBK44A8Q.png" /><figcaption>Sự móc nối dựa vào hàm hash trong cấu trúc Blockchain</figcaption></figure><h4><strong>— — Cây Merkle xác nhận giao dịch trong từng block!</strong></h4><p>Một số nút không muốn lưu trữ thông tin cồng kềnh của toàn bộ blockchain (kích thước lơn do lưu trữ thông tin giao dịch).</p><p>Thay vì ghi lại toàn bộ giao dịch trong một block, một số nút chỉ lưu lại thông tin tối giản của các giao dịch bằng cây lưu trữ Merkle.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*QvRZGABKxmsPrgXO" /><figcaption>Cây Merkle lưu lại thông tin các giao dịch ở dạng thu gọn (giá trị hash)</figcaption></figure><p>Quá trình xây dựng cây này khá đơn giản.</p><ul><li>Với mỗi giao dịch, ví dụ A, ta sẽ có giá trị hash của A, gọi là H_A. Tương tự, ta có H_B.</li><li>Từ H_A và H_B, tạo được giá trị hash kết hợp của hai giao dịch A và B theo công thức sau: H_AB = hash (H_A+ H_B).</li><li>Cứ như vậy, tạo được giá trị hash của “đỉnh” (root) cây.</li></ul><p>Nếu bất kì thông tin giao dịch nào bị thay đồi, thì giá trị hash của nó bị thay đổi, sự thay đổi này sẽ lan truyền lên “đỉnh” của cây và cũng bị thay đổi theo.</p><p>Do đó, để đảm bảo tính toàn vẹn các các giao dịch trong block, chỉ cần lưu giá trị hash của “đỉnh” cây Merkle.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*IljJKjKqk2h3z4JV" /><figcaption>Thông tin của một block trên Blockchain của Bitcoin. Có Hash của block hiện tại vừa tìm được, hash của block trước đó (previous block) và giá trị hash của đỉnh cây Merkle</figcaption></figure><p>— KryptoLight</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=c938bbcd69f7" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Cryptography + Currency = Cryptocurrency — Part I]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/cryptocurrency-cryptography-currency-beb354d45487?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/beb354d45487</guid>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <category><![CDATA[cryptocurrency]]></category>
            <category><![CDATA[cryptography]]></category>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[ethereum]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 16 Jun 2018 17:06:53 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-18T03:36:30.203Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote><em>Mật mã học đóng vai trò quan trọng trong các mô hình giao dịch tiền số hoá. Mật mã học được dùng để tạo ra tính ẩn danh của người sử dụng; bảo mật thộng tin giao dịch; và giúp cho các giao dịch trở nên an toàn hơn nhờ tính ko thể chối bỏ trách nhiệm. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu một số kiến thức cơ bản về mật mã học và cách sử dụng nó trong hệ thống tiền mã hoá. Với kiến thức cơ bản này, các bạn có thể hiểu phần nào cách thức hoạt động của các dự án ICO.</em></blockquote><h3>Phần 1: Giới thiệu hệ mã hoá khoá công khai và hàm băm mật mã</h3><h4><strong>— — Hệ thống mã hoá là gì?</strong></h4><p>Là một hệ thống gồm các thuật toán dùng để mã hoá và giải mã một thông điệp. Thường một hệ thống mã hoá có ba thuật toán chính sau:</p><ul><li>Tạo khoá (key generation algorithm): phát sinh ra các khoá bí mật dùng để mã và giải mã thông điệp</li><li>Mã hoá (encryption algorithm): Dùng khoá đã tạo để biến thông điệp ban đầu thành chuỗi nhìn trông có vẻ ngẫu nhiên, vô nghĩa.</li><li>Giải mã (decryption algorithm): Dùng khoá đã tạo để biến một chuỗi đã bị mã hoá thành thông điệp ban đầu.</li></ul><h4><strong>— — Có bao nhiêu loại hệ thống mã hoá?</strong></h4><p>Có hai loại cơ bản. Mã hoá khoá bí mật và mã hoá khoá công khai. Hai hệ thống này khác nhau ở cách tạo khoá và sử dụng khoá.</p><ul><li>Mã hoá khoá bí mật (Symmetric Encryption) sử dụng một chìa khoá duy nhất cho việc mã hoá và giải mã</li><li>Mã hoá khoá công khai (Asymmetric Encryption) sử dụng một cặp khoá: khoá bí mật và khoá công khai (private key/ public key). Trong đó, public key dùng để mã hoá, private key dùng để giải mã.</li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/796/0*eo-07YR5bMlBuEXN" /><figcaption>Hệ mã hoá khoá bí mật. Việc mã hoá và giải mả sử dụng cùng một khoá</figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/960/1*HqbNp3ecu5ImCMowdJDRqg.png" /><figcaption>Hệ mã hoá khoá công khai. Sử dụng public key của người nhận đễ mã hoá. Chỉ duy nhất private key của người nhận mới có thể giải mã.</figcaption></figure><p>Trong hệ thống Bitcoin cũng như Ethereum, hệ mã hoá khoá công khai được sử dụng để tạo ra các giao dịch chuyển coin đi (theo một cách khác). Trong các dự án lưu trữ phi tập trung, hệ mã hoá khoá bí mật được sử dụng để mã hoá tập tin có kích thước lớn (hệ mã hoá khoá công khai không làm được điều này).</p><h4><strong>— — Hệ thống mã hoá khoá công khai hoạt động như thế nào?</strong></h4><p>Thuật toán tạo khoá sẽ sinh ra một cặp khoá: private key và public key.</p><p>Thông thường, private key sẽ được chọn một cách ngẫu nhiên. Public key được tạo ra từ private key. Việc tính toán tạo ra public key phải là hàm một chiều (one-way function) để đảm bảo không thể khôi phục lại private key. Lý do là vì public key được chia sẽ rộng rãi, bất cứ ai cũng có thể nhìn thấy.</p><p>Giả sử A muốn gửi một thông điệp bí mật cho B. Việc đầu tiên A sẽ liên hệ B để xin public key. Sau đó A dùng public key của B để mã hoá thông điệp và gửi cho B. Vì chỉ B có private key, nên không ai khác ngoài B có thể giải mã thông điệp từ A.</p><p>Việc xác nhận chủ sở hữu public key rất quan trọng. Vì rất dễ bị lừa sử dụng public key của attackers. Nên trong các giao dịch tài chính, sử dụng public key phải đi kèm với một chứng thư xác nhận rằng B chính là chủ sở hữu của public key đó (hay còn gọi là digital certificate, các bạn hay thấy cái này trong giao thức https hàng ngày).</p><h4><strong>— — Điểm đặc biệt của mã công khai là gì?</strong></h4><p>Khi thay đổi cách sử dụng khoá, hệ mã hoá trở thành hệ chữ kí điện tử.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*zg4MkGAq3mQ9HyPw" /><figcaption>Hệ thống chữ kí điện tử. Gồm 2 quy trình kí và xác nhận chữ kí.</figcaption></figure><p>Ý nghĩa chữ kí điện tử cũng giống như chữ kí giấy. Bạn kí lên một văn bản đồng nghĩa với việc bạn sỡ hưu văn bản đó. Vì chữ kí của bạn là duy nhất nên không ai có thể giả mạo. Nếu ai đó biết chữ kí của bạn, người đó có thể xác nhận rằng: đây là văn bản do bạn kí. Bạn cũng không thể chối bỏ trách nhiệm sau khi đã kí lên một văn bản.</p><p>Thay vì sử dụng public key, private key được sử dụng trong thuật toán mã hoá để tạo ra chữ kí điện tử nhằm xác nhận rằng thông điệp này là của tôi, tôi tạo ra nó. Vì không ai có private key của bạn, nên chữ kí này là duy nhất, chỉ mình bạn tạo được nó mà thôi.</p><p>Thay vì sử dụng private key, public key được sử dụng trong thuật toán giải mã để xác minh rằng: Thông điệp này do người nào đó tạo ra. Vì sử dụng pubkic key nên ai cũng có thể xác nhận.</p><h4><strong>— — Chữ kí điện tử đóng vai trò như thế nào trong cryptocurrency?</strong></h4><p>Chữ kí điện tử được sử dụng để tạo các giao dịch chuyển tiền.</p><p>Ví dụ A muốn chuyển 1 btc cho B, A sẽ khởi tạo một giao dịch với thông điệp “A chuyển cho B số tiền là 1 btc” và các thông số giao dịch liên quan.</p><p>A sẽ sử dụng private key của mình để kí lên toàn bộ thông tin giao dịch. Gửi chữ kí này, cùng với public key của A lên hệ thống xác nhận của Blockchain.</p><p>Các nút trên hệ thống sẽ dùng public key để xác nhận thông tin người tạo giao dịch. Nếu thông tin trùng khớp, giao dịch này được coi là hợp lệ.</p><p>Việc quản lý private key là cực kì quan trọng trong hệ thống chữ kí điện tử cũng như mã hoá khoá công khai.</p><h4><strong>— — Cặp khoá bí mật và công khai lưu trữ ở đâu trong cryptocurrency?</strong></h4><p>Theo lý thuyết, người dùng sẽ tự quản lý cặp khoá của mình.</p><p>Tuy nhiên vì private key quá khó nhớ và tiềm ẩn nguy cơ bị đánh cắp khi máy tính bị nhiễm malware, trojan, virus, keylogger, …. Các ứng dụng ví sẽ giúp người dùng lưu trữ và quản lý khoá một cách tiện lợi hơn. Thậm chí nhiều ứng dụng ví còn quản lý luôn cả private key của người dùng.</p><h4><strong>— — Mối quan hệ của private key — public key — address là như thế nào?</strong></h4><p>Private key được sinh ra ngẫu nhiên, không thể đoán được. Từ private key, có thể tạo ra được public key. Từ public key, sẽ tạo ra một address duy nhất.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*dSnGRxIkRP3xmCEe" /></figure><p>Trong hệ thống Bitcoin và Ethereum, hệ mã hoá khoá công khai dựa trên đường cong Elliptic được dùng để tạo chữ kí. Public key được tính từ private key bằng một phép tính nhân. Đặc điểm của phép nhân trên đường elliptic là không thể tìm ngược lại được giá trị ban đầu.</p><p>Từ public key, áp dụng hai lần hàm băm mật mã sẽ trích xuất được địa chỉ ví. Vì hàm băm là hàm một chiều, nên không thể suy ra được public key từ địa chỉ ví.</p><p>Một nguyên tắc trong mật mã học đó là: tất cả thông tin, thuật toán sử dụng trong bất kì hệ mã hoá phải công khai, ko giấu kín. Chỉ có secret key hay private key là bí mật mà thôi.</p><h4><strong>— — Hàm băm mật mã là gì?</strong></h4><p>Hàm băm mật mã (hash function) mục đích biến một thông điệp có kích thước bất kì thành một chuỗi trông có vẻ ngẫu nhiên (rác, vô nghĩa) với kích thước cố định. Ví dụ hàm băm SHA256 có đầu ra là một chuỗi 256 bits.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/750/1*V49bs5cDTTlZ7RKhB-tiGw.png" /><figcaption>Hàm băm mật mã. Tạo ra một thông điệp có kích thước cố định từ một tập tin bất kì</figcaption></figure><h4><strong>— — Tính chất đặc trưng của hash function là gì?</strong></h4><p>Tính một chiều (one-way). Nghĩa là từ thông điệp ban đầu, dễ dàng tạo ra giá trị hash. Tuy nhiên từ giá trị hash, không có cách nào khôi phục lại thông điệp ban đầu.</p><p>Tính không đụng độ (Collision resistance). Rất khó để tìm được hai thông điệp khác nhau mà cho ra cùng một kết quả hash.</p><p>Nếu một trong hai tính chất này bị vi phạm, thì hash function đó không còn giá trị sử dụng.</p><h4><strong>— — Hash function được sử dụng trong cryptocurrency như thế nào?</strong></h4><p>Hash function được dùng trong hệ thống chữ kí điện tử để tạo giao dịch, tạo địa chỉ ví từ public key, thuật toán đồng thuận PoW, móc nối các block trong blockchain, cây xác nhận giao dịch lưu trong từng block…</p><p>Ví dụ, giả sử bạn có một chuỗi thông điệp rất dài. Nhưng hệ thống mã hoá khoá công khai không thể thực hiện với thông điệp dài. Hash function tạo ra một đặc trưng duy nhất cho thông điệp ban đầu. Sau đó, thuật toán tạo chữ kí trên thông điệp đã được hash. Chi tiết xem hình mô tả hệ thống chữ kí điện tử trên.</p><h4><strong>— — Cách sử dụng khoá private key như thế nào là tối ưu nhất để đảm bảo tài sản cryptocurrency?</strong></h4><p>Private key là chìa khoá sở hưu ví. Nếu giao private key cho một bên thứ 3 ví dụ ví coinbase thì liệu có an toàn hay không?</p><p>Nếu bạn lưu trữ private key ở nơi nào đó trong máy tính hoặc lưu vào giấy và gõ vào khi login, thì liệu có an toàn khi máy bị nhiễm malware, trojan, virus, keylogger, …?</p><p>Đối với việc quản lý ETH, theo cá nhân mình, hiện tại sử dụng Metamask, một add-on của trình duyệt web là tạm thời an toàn và là phương án tốt nhất hiện có. Vấn đề là nâng cao khả năng cảnh giác và bảo mật tài khoản của người dùng.</p><p>Xem thêm bài giới thiệu ví MEW ở đây <a href="https://bit.ly/2li2F9b">https://bit.ly/2li2F9b</a>.</p><h4><strong>— — Hệ thống mã hoá hiện tại là an toàn?</strong></h4><p>Hiện nay, các thuật toán mã hoá hay dùng trong ngân hàng, giao dịch thương mại điện tử là “tạm thời” an toàn.</p><p>Tuy nhiên, với sự phát triển nhanh của công nghệ, đặc biệt là sự ra đời của máy tính lượng tử (quantum computer) với khả năng xử lý lên tới hàng tỉ tỉ phép tính trên giây, thì tất cả các hệ thống đang dùng các phương thức mã hoá hiện tại coi như là sụp đổ.</p><p>Lấy ví dụ sau. Giả sử hệ thống máy tính của hacker cần bẻ một khoá có độ dài 256 bits. Nghĩa là nó phải vét cạn 2²⁵⁶ trường hợp có thể của khoá. Giả sử 50 siêu máy tính thực hiện được 10¹⁸ phép thử khoá trên 1 giây. Vậy hệ thống của hacker phải mất 3x10⁵¹ năm mới có thể vét cạn được tất cả các trường hợp của khoá.</p><p>Khi một máy tính với khả năng tính toán cực mạnh, thì thay vì 3x10⁵¹ năm, hoàn toàn có thể rút xuống còn 1 ngày.</p><h4><strong>— — Vậy phải thay đổi hệ thống mã hoá hay sao?</strong></h4><p>Hiệu nay, một số dự án ICO công bố rằng hệ thống của họ an toàn với máy tính lượng tử. Nghĩa là dù máy tính lượng tử có ra đời, cũng không có khả năng tấn công hệ thống của họ. Điều này là hoàn toàn chính xác.</p><p>Hiện nay, phương pháp mã hoá mới dựa trên Dàn (lattice-based cryptosystem) đã được chứng minh là an toàn với máy tính lượng tử. Các hệ thống mới dựa trên hệ mã hoá này thì hiển nhiên là an toàn. IOTA là một ví dụ điển hình.</p><p>Trong bài tiếp theo, chúng ta sẽ cùng sử dụng kiến thức mật mã học tạm có này để review dự án NuCypher!!!</p><p>-KryptoLight.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=beb354d45487" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[ICO Review: ZEROBANK hay TEKY phiên bản 2???]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/zerobank-hay-teky-phi%C3%AAn-b%E1%BA%A3n-2-44dd6b39f0d7?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/44dd6b39f0d7</guid>
            <category><![CDATA[dapps]]></category>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[ico-review]]></category>
            <category><![CDATA[cryptocurrency-investment]]></category>
            <category><![CDATA[decentralized-apps]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 14 Jun 2018 03:42:30 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-19T08:43:11.007Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote><em>Lưu ý: Đây không phải là bài “bóc phốt”. Bài viết này nhằm mục đích đi sâu vào phân tích một dự án ICO dưới góc nhìn kĩ thuật. Đây cũng là một bài chia sẻ với cộng đồng về tính khả thi, tiềm năng của một dự án ICO. Tại sao tác giả lại đặt câu hỏi đây có phải là Teky phiên bản 2? Vì theo quan điểm cá nhân, tác giả không thấy được tiềm năng ứng dụng, tính khả thi của dự án. Chính xác hơn, tác giả thấy được miếng bánh vẽ to rất to đang mời gọi cộng đồng, giống như những gì Teky đã làm một năm về trước. Mọi trao đổi, thảo luận nghiêm túc đều được hoan nghênh.</em></blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/460/1*-Dx-OP2mhtJSatVkvcEazw.jpeg" /><figcaption>Nguồn: Internet</figcaption></figure><p><em>Trong bài trước, mình đã phân tích dự án ZeroBank dưới góc nhìn kĩ thuật. Để minh hoạ cho khái niệm Decentralized Application (DApp), mình đã chỉ ra ZeroBank ko phải là một DApp. Vì không phải là một DApp nên sẽ dẫn đến những phần dư thừa không cần thiết trong hệ thống. Xem bài trước tại đây </em><a href="https://bit.ly/2JDWUSc"><em>https://bit.ly/2JDWUSc</em></a><em> .</em></p><p><em>Bài viết này, mình sẽ đi sâu hơn vào những phần dư thừa trong hệ thống ZeroBank.</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*-F_TRiiOXTcVDqqS" /></figure><h4><strong>— — ZeroBank có gì khác một ngân hàng truyền thống?</strong></h4><p>Có thể nhìn nhận ZeroBank là một ngân hàng truyền thống và sẽ mở các chi nhánh, đại lý giao dịch ở các quốc gia (ZeroBank gọi chung là agents). Chỉ khác ở điểm dùng Smart Contract trên Blockchain để lưu trữ thông tin giao dịch.</p><h4><strong>— — Cách thức hoạt động của ZeroBank như thế nào?</strong></h4><p>Hoàn toàn giống như một ngân hàng truyền thống. Chỉ khác ở chỗ các đại lý gửi tiền cho nhau bằng token. Xem ví dụ sau.</p><p><em>Giả sử A muốn gửi tiền cho B.</em></p><ul><li><em>Bước 1: A sẽ tìm 2 điểm giao dịch: 1 điểm gần A, gọi là R; và 1 điểm gần B, gọi là S.</em></li><li><em>Bươc 2: A sẽ gửi tiền mặt cho R.</em></li><li><em>Bước 3: R sẽ liên hệ và gửi một số token tương ứng đến S.</em></li><li><em>Bước 4: B sẽ đến tìm gặp S và nhận tiền từ S.</em></li></ul><p><em>Chú thích: A là cash sender; B là cash receiver; R là receiving agent; S là sending agent</em></p><p>Rất tiếc, Zerobank chỉ sử dụng Blockchain để ghi nhận giao dịch giữa các agent (R chuyển token cho S). Thông tin giao dịch A chuyển tiền cho B và quá trình trung gian R và S có thể do một hệ thống tập trung ZeroBank System ghi lại (giống ngân hàng truyền thống).</p><h4><strong>— — Vai trò của Smart Contract trong hệ thống ZeroBank là gì?</strong></h4><p>Như đã đề cập trong bài trước, Smart Contract dùng để đảm bảo rằng token từ R chuyển đến đúng S, là người mà B sẽ tìm để nhận tiền. Điểu này đảm bảo rằng S chỉ nhận được token sau khi gặp B và nhận được password do chính B cung cấp. Tiếp tục với ví dụ trên, quy trình này diễn ra như sau.</p><ul><li><em>Bước 1: R sẽ gửi 1 giao dịch chuyển token cho S lên địa chỉ của Smart Contract, một password được tạo ra tương ứng cho giao dịch này và hệ thống cũng gửi password cho B.</em></li><li><em>Bước 2: B sẽ tìm gặp S và cung cấp password cho S để xác nhận mình đúng là người nhận tiền.</em></li><li><em>Bước 3: S sẽ gửi 1 giao dịch xác nhận password lên địa chỉ Smart Contract để xác nhận mình đúng là người nhận token. Smart Contract sẽ tự động chuyển token mà R đã gửi trước đó cho S (chỉ chuyển sau khi S đã xác nhận bằng cách cung cấp đúng Password).</em></li><li><em>Bước 4: Sau khi nhận được token, S sẽ gửi tiền mặt cho B và hoàn tất giao dịch.</em></li></ul><h4><strong>— — Smart Contract có khả năng đảm bảo tỷ giá khi thực hiện giao dịch?</strong></h4><p>Câu trả lời là không! Xem tiếp ví dụ sau.</p><p>Giả sử A chuyển cho B số tiền $1000 USD.</p><ul><li>Thời điểm A gặp R để chuyển tiền thì tỷ giá một ZeroBank token là $1 USD.</li><li>Để đơn giản, giả sử không tính lệ phí chuyển đổi, vậy R sẽ nhận $1000 USD và gửi 1000 token cho S.</li><li>Vì quá trính xác nhận giao dịch bị chậm trễ, thời điểm S nhận được token thì giá bị tụt giảm còn $0.9 USD cho một token.</li><li>Lúc này, chỉ còn cách S sẽ trả cho B số tiền là $900 USD.</li></ul><p>Nếu như thoả thuận từ trước B sẽ nhận $1000 USD từ S, vậy S lấy token ở đâu để bù số tiền hao hụt?</p><p>Do đó, ta thấy rằng Smart Contract ko thể đảm bảo tỷ giá.</p><h4><strong>— — Với vai trò hiện tại của Smart Contract, có cần thiết phải sử dụng nó trong hệ thống ZeroBank?</strong></h4><p>Câu trả lời là không. Vẫn có thể đảm bảo B đến gặp đúng S và nhận tiền như sau.</p><p>Giả sử A tìm được R và S như trên, A sẽ thông báo cho B biết ngày, giờ, địa điểm gặp S để nhận tiền. Đến đúng thời điểm đã hẹn, A chỉ việc gửi tiền cho R, R gửi token cho S, và S đưa tiền mặt cho B. Hoàn tất giao dịch. Tất cả các bước đều là giao dịch gặp mặt trực tiếp trừ việc R gửi token cho S.</p><p>Có bạn sẽ thắc mắc rằng lỡ R không chuyển token cho S hoặc S không chuyển tiền cho B thì sao? Rất đơn giản, chỉ cần bắt R và S cọc trước một khoản tiền lớn hơn hoặc bằng số tiền tối đa họ có thể giao dịch. Nếu có sự cố xảy ra, thì số tiền cọc này sẽ là khoảng đền bù cho khách hàng.</p><p>Lúc này ZeroBank System đóng vai trò như một ứng dụng, giúp A, R, S, B liên lạc với nhau.</p><blockquote>Đến đây, hi vọng bạn đọc đã hiểu rõ cách thức thực hiện một giao dịch của ZeroBank, và không cần thiết sự có mặt của Smart Contract vẫn có thể thực hiện được. Quy trình thực hiện của ZeroBank giống hoàn toàn với một ngân hàng truyền thống. Nếu có, chỉ là sự đơn giản hoá việc chuyển token từ R đến S thay cho quá trình chuyển tiền liên ngân hàng và xuyên quốc gia.</blockquote><h4><strong>— — Chúng ta có thể tối giản quy trình được nữa không?</strong></h4><p>Câu trả lời là Có ! Với sự ra đời của Blockchain và tiền mã hoá, quy trình trên có thể được đơn giản hơn rất nhiều.</p><ul><li>Bước 1: A gửi token cho B (nếu B có sẵn token rồi, thì không cần A gửi)</li><li>Bước 2: B tìm một agent gần nhất chấp nhận thu mua token. Giả sử tìm được S</li><li>Bước 3: B và S trao đổi trực tiếp với nhau. Hoàn tất giao dịch.</li></ul><p>Bạn thấy đó, quy trình đã gọn gàng hơn rất nhiều phải không, và có thể dùng bất kì đồng tiền mã hoá nào để trao đổi!!!</p><h4><strong>— — Với quy trình này, có cần thiết một hệ thống ZeroBank hoành tráng không?</strong></h4><p>Câu trả lời là Không! Chỉ cần một ứng dụng matching giúp B và R tìm thấy nhu cầu của nhau; và với bất kì token hay coin nào, B và R cũng đều đạt được mục đích của mình. Không cần một hệ thống ZeroBank hoành tráng, không cần phải tạo ra một token mới để giao dịch, không cần phải gọi vốn hàng triệu dollars để làm một ứng dụng bình thường như thể này.</p><h4><strong>— — Tác giả thấy gì ở ZeroBank?</strong></h4><p>Teky phiên bản 2.</p><blockquote><em>Hy vọng bài viết này và bài phân tích trước đó (</em><a href="https://bit.ly/2JDWUSc"><em>https://bit.ly/2JDWUSc</em></a><em>) giúp cộng đồng có cái nhìn đa chiều hơn về dự án ZeroBank.</em></blockquote><p><em>KryptoLight</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=44dd6b39f0d7" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Thuật toán đồng thuận — Consensus]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/thu%E1%BA%ADt-to%C3%A1n-%C4%91%E1%BB%93ng-thu%E1%BA%ADn-consensus-2c166691ad29?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/2c166691ad29</guid>
            <category><![CDATA[proof-of-work]]></category>
            <category><![CDATA[ethereum]]></category>
            <category><![CDATA[consensus]]></category>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <category><![CDATA[cryptocurrency]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 13 Jun 2018 16:12:26 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-13T17:45:32.700Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*mmnFMCzJtCjXhNhV3Qhtxw.jpeg" /><figcaption>Nguồn: Internet</figcaption></figure><h4>— — Tại sao phải cần cơ chế đồng thuận?</h4><p>Trong hệ thống phi tập trung (decentralized system), điểm mấu chốt là làm thế nào thống nhất được nội dung dữ liệu lưu trữ trên blockchain. Vì có rất nhiều nút trên hệ thông, không thể nào đảm bảo rằng tất cả các nút sẽ cập nhật, lưu trữ dữ liệu chính xác. Cơ chế đồng thuận ra đời để đảm bảo điều này.</p><p>Có thể hiểu cơ chế đồng thuận là “luật chơi” của hệ thống. Bất kì ai tham gia đều phải tuân theo và không thể cố tình chơi sai luật.</p><h4>— — Cơ chế đồng thuận có quan trọng không?</h4><blockquote>PROGRAM = DATA STRUCTURE + ALGORITHM.</blockquote><p>Hệ thống tập trung được tạo thành từ một cấu trúc dữ liệu phi tập trung (<em>data structure</em>) và một cơ chế đồng thuận (<em>algorithm</em>). Hệ thống đó có tốc độ xử lý nhanh hay chậm, khả năng mở rộng đều phụ thuộc vào 2 yếu tố này. Các dự án gần đây tập trung vào việc cải tiến cấu trúc blockchain và cơ chế đồng thuận nhằm nâng cao hiệu năng của hệ thống.</p><p>Do đó, cơ chế đồng thuận đóng vai trò rất quan trọng!</p><h4>— — Cơ chế đồng thuận đầu tiên là gì?</h4><p>Proof-of-Work hay PoW (tạm dịch: chứng minh nỗ lực), được đề xuất bởi Satoshi. Ông đã giải quyết được vấn đề của các nhà mật mã học tồn tại từ vài chục năm trước. Cách giải quyết vấn đề đồng thuận ko phải bằng phương pháp mật mã, mà là sự kệt hợp với sức mạnh phần cứng.</p><h4>— — Mục đích của PoW là gì?</h4><p>Trong hệ thống Bitcoin cũng như Ethereum, PoW dùng để quyết định nút nào “giành” được quyền thêm một block mới vào blockchain hiện tại (xác minh giao dịch).</p><h4>— — PoW hoạt động như thế nào?</h4><p>PoW là sự ghi nhận công sức bỏ ra để hoàn thành công việc. Nút nào hoàn thành công việc trước thì được quyền thêm block mới vào blockchain. Công việc ở đây là tìm một giá trị <em>nonce</em> bất kì thoả mãn điều kiện nào đó. Ví dụ:</p><blockquote>hash(nonce) &lt; 000000000000000000285a375f9d33e17…</blockquote><p>Ở đây, <em>hash</em> là một hàm băm mật mã, <em>nonce</em> là một giá trị ngẫu nhiên được tìm ra sao cho <em>hash(nonce) </em>nhỏ hơn một ngưỡng nào đó. Giá trị 000000000000000000285a375f9d33e17… là ví dụ cho một ngưỡng nào đó.</p><p>Quá trình tìm ra giá trị <em>nonce</em> là một quá trình thử sai nhàm chán. Các nút thường sẽ bắt đầu với <em>nonce</em> = 0, 1, …, đến khi nào giá trị <em>hash</em> của <em>nonce</em> thoả điều kiện ngưỡng. Ví dụ bắt đầu với 18 số 0.</p><p>Vì là quá trình thử sai nhàm chán, nên năng lực tính toán của các nút rất quan trọng. Tốc độ của vi xử lý càng nhanh, thì tốc độ thử sai sẽ nhanh, và khả năng tìm ra <em>nonce</em> sẽ cao hơn.</p><h4>— — Sự đồng thuận diễn ra như thế nào?</h4><p>Khi một block mới được tìm thấy, nó sẽ được công bố trên toàn mạng để các nút khác kiểm tra. Nếu mọi tính toán, giao dịch trong block đó chính xác, các nút sẽ cập nhật vào blockchain đang lưu trữ cục bộ tại nút đó.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*Pj-wLmAcaoy6Wx0g" /><figcaption>Nguồn: Mastering of Bitcoin</figcaption></figure><p>Vấn đề mâu thuẩn xảy ra là vì khoảng cách địa lý, cùng một thời điềm các nút sẽ lưu trữ 2 phiên bản blockchain khác nhau. Ví dụ như hình trên, các nước ở châu Mỹ đang có chuỗi blockchain là<strong> …P →A</strong>, còn các nước châu Á có chuỗi blockchain là <strong>…P →B</strong>. Việc mining lúc này vẫn diễn ra bình thường.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*L8a-zpSQNvdd3IOP" /><figcaption>Nguồn: Mastering of Bitcoin</figcaption></figure><p>Sau đó, một block <strong>X</strong> mới được tìm thấy từ một nút ở khu vực châu Á đang lưu trữ chuỗi hiện tại là <strong>…P →B</strong>, và chuối blockchain sẽ được cập nhật lại là <strong>… P →B →X</strong>. Khi blockchain mới này được thông báo đến các nút ở khu vực châu Mỹ, lúc này có sự mâu thuẫn. Chuỗi <strong>…P →A</strong> và chuỗi <strong>… P →B →X</strong>. Theo luật của PoW, chuỗi blockchain nào dài hơn thì sẽ thành chuỗi chính. Do đó, các nút ở châu Mỹ phải cập nhật lại chuỗi blockchain mới là <strong>… P →B →X</strong>. Khi đó sự thống nhất của chuỗi blockchain trên hệ thống được đảm bảo.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*T99qYXtPbb8Go-dY" /><figcaption>Nguồn: Mastering of Bitcoin</figcaption></figure><h4>— — Sử dụng thuật toán POW có công bằng?</h4><p>Có người nói rằng sẽ không công bằng khi giả sử 1 nút có năng lực tính toán rất cao và 1 nút có năng lực tính toán rất thấp. Ví dụ A có 100 máy S9 và B có 1 máy S9. Vậy lúc nào A cũng sẽ tìm được <em>nonce</em> trước B là đúng hay sai? Điều này không đúng. Vì bài toán tìm <em>nonce</em> ở mỗi nút là khác nhau nên giá trị <em>nonce</em> tìm được cũng khác nhau. Cùng xem ví dụ sau.</p><p>A và B mỗi người được giao một bể đầy bong bóng khác nhau; trong mỗi bể đều có 1 bong bóng có chứa chìa khoá bên trong; ai tìm được chìa khoá trong bể của mình trước là người thắng cuộc. Mặc dù A có tốc độ tìm bóng nhanh gấp 100 lần B, nhưng khả năng bốc được quả bóng chứa chìa khoá là ngẫu nhiên, nên có thể B sẽ may mắn hơn bốc được bóng có chìa khoá sớm, và tìm được chìa khoá trước A.</p><h4>— — Vấn đề của PoW là gì?</h4><p>PoW giải quyết tốt vấn đề đồng thuận. Tuy nhiên, PoW lại vướng vào 2 vấn đề khác:</p><ol><li>Tiêu tốn năng lượng điện và cuộc chạy đua phần cứng</li><li>Tiềm ẩn nguy cơ tấn công 51%</li></ol><h4>— — Tấn công 51% là như thế nào?</h4><p>Như ta đã biết, Pow là cuộc chạy đua giành quyền thêm một block mới vào blockchain, và các giao dịch được ghi trong block đó coi như là được xác nhận. Khi một nút có năng lực tính toán chiếm phần lớn hệ thống (&gt;50%) thì có khả năng kiểm soát việc tạo ra các block mới. Có hai nguy cơ nguy hiểm đe doạ đến hệ thống như sau:</p><ol><li>Tân công từ chối dịch vụ</li><li>Tấn công double spending.</li></ol><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/638/1*W5SfsSis43nxuONhSeNofA.jpeg" /><figcaption>Nguồn: Internet</figcaption></figure><h4>— — Tấn công từ chối dịch vụ là gì?</h4><p>Việc kiểm soát hơn 50% năng lực tính toán, kẻ tấn công có thể từ chối các giao dịch xuất phát từ một địa chỉ hay đến một địa chỉ nào đó. Điều này không quá nghiêm trọng, vì sau đó sẽ có các nút khác đưa giao dịch này vào trong một block nào đó.</p><h4>— — Tấn công double spending là gì?</h4><p>Kẻ tấn công có thể thực hiện việc chuyển coin đi, rồi tạo ra một chuỗi blockchain mới dài hơn và không chứa giao dịch trước đó, và tiếp tục chuyển coin lần thứ 2. Để dễ hiểu xét ví dụ sau:</p><ul><li>Blockchain hiện tại trên hệ thống là …P → B.</li><li>Trong block B, kẻ tấn công thực hiện giao dịch chuyển 100 btc đến ví Coinbase và ngay lập tức bán 100 btc ra usd và rút toàn bộ usd ra khỏi ngân hàng. Như vậy, kẻ tấn công đã bán thành công 100 btc ra usd.</li><li>Chuỗi blockchain hiện tại là …P→ B → X, trong đó X là một block mới được tạo ra bởi các nút trên mạng.</li><li>Lúc này, kẻ tấn công dựa vào sức mạnh tính toán, cố gắng thay đổi chuỗi blockchain hiện tại, thay đổi từ block B trở đi để nhằm xoá bỏ giao dịch chuyển 100 btc đã được ghi nhận trong block B. Nhiệm vụ của kẻ tấn công là tạo được chuỗi blockchain dài hơn chuỗi hiện tại.</li><li>Đây là một cuộc chay đua thật sự giữa kẻ tấn công và các nút còn lại trong hệ thống (không ai biết cho đến khi nó xảy ra). Vì chiếm phần lớn năng lực tính toán, sau khoảng 2 block tiếp theo, kẻ tấn công đã bắt kịp. Chúng đã tạo ra một blockchain mới dài hơn, và ko có sự tồn tại của block B. Ví dụ …P → A → U → V → T trên nút của kẻ tấn công, so với chuỗi hiện tại là … P→ B → X → Y ở các nút còn lại.</li><li>Vì chuỗi mới dài hơn chuỗi hiện tại, nên các nút trên hệ thống phải cập nhật lại chuỗi blockchain mới của kẻ tấn công là … P → A → U → V → T và nó ko chứa giao dịch rút 100 btc.</li><li>Cuối cùng, kẻ tấn công thực hiện giao dịch chuyển 100 btc lần thừ 2.</li></ul><p>Vậy là kẻ tấn công đã thực hiện double spending thành công.</p><h4>— — Tấn công 51% có dễ xảy ra hay không?</h4><p>Tấn công 51% hoàn toàn có thể xảy ra. Hiện nay, việc mining chủ yếu được thực hiện theo hình thức tập trung. Đó là các cá nhân sẽ tham gia chung một pool đào để tăng năng lực tính toán và tăng sức cạnh tranh.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/779/0*ubRXfHzXyMyphT-o" /><figcaption>Nguồn: Blockchain.info</figcaption></figure><p>Như hình trên, chỉ cần 3 pools lớn là BTC.com, AntPool, và SlushPool liên thủ với nhau thì hoàn toàn có thể tạo ra cuộc tấn công 51%. Tuy nhiên, đây là hệ thống phi tập trung có sự tham gia của cả cộng đồng, việc tấn công có thể dẫn đến hậu quả đáng tiếc. Ví dụ cộng đồng có thể biểu quyết để loại bỏ sự tham gia của các máy đào từ các pool này. Đây như là một cách trừng phạt vì hành vi tấn công hệ thống.</p><h4>— — Tại sao gần đây có nhiều cuộc tấn công 51% vào Btg, Xvg, …?</h4><p>Đứng trên góc nhìn kĩ thuật, có thể do khả năng sau: (có thể có các khả năng khác và có thể chính xác hoặc không — tham khảo từ Gau VT)</p><ol><li>Cố tình liên thủ giữa các pool lớn, đơn vị phát hành coin</li><li>Tấn công vào các pool lớn (chiếm phần lớn hash rate) làm tê liệt tạm thời và tổng hash của hệ thống giảm đột ngột, khi đó việc chiếm 51% hash rate cũng không quá khó khăn</li></ol><h4>— — Vậy tương lai nào cho PoW?</h4><p>PoW là thuật toán đồng thuận đầu tiên, nên tất nhiên có nhiều hạn chế. Những hệ thống với sự tham gia của rất nhiều nút như Bitcoin và Ethereum, thì ngoài vấn đề ảnh hưởng môi trường do tiêu thụ điện năng nhiều, PoW đáp ứng tốt với hệ thống hiện tại.</p><p>Đón xem bài tiếp theo giới thiệu hai cơ chế đồng thuận mới phổ biến hiện nay là PoS và DPoS.</p><p><em>KryptoLight</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=2c166691ad29" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Giới thiệu DApp và Phân tích ZeroBank trên khía cạnh kĩ thuật]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/gi%E1%BB%9Bi-thi%E1%BB%87u-dapp-v%C3%A0-ph%C3%A2n-t%C3%ADch-zerobank-tr%C3%AAn-kh%C3%ADa-c%E1%BA%A1nh-k%C4%A9-thu%E1%BA%ADt-3bfc7c56ae1?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/3bfc7c56ae1</guid>
            <category><![CDATA[ico-review]]></category>
            <category><![CDATA[dapps]]></category>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[zerobank]]></category>
            <category><![CDATA[decentralized]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 10 Jun 2018 05:22:26 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-10T05:23:37.526Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*TsUyNooOcEv_Vr5OxpSa0A.jpeg" /></figure><p>Thay vì hình thức lưu trữ tập trung từ thuở hồng hoang, cho đến lưu trữ điện toán đám mây chừng chục năm trở lại đây, vời công nghệ blockchain, hình thức lưu trữ phi tập trung đã ra đời, đem lại rất nhiều tiềm năng ứng dụng.</p><p>Tất cả ứng dụng quản lý dữ liệu cần đảm bảo tính toàn của dữ liệu (công khai hoặc riêng tư) đều có thể áp dụng công nghệ blockchain. Ví dụ như quản lý hợp đồng bất động sản, hồ sơ bệnh án, truy xuất nguồn gốc, bỏ phiếu, quản lý ký kết hợp đồng, kế toán/kiểm toán, ngân hàng, hồ sơ sở hữu trí tuệ.</p><p>Trong bài viết này, mình sẽ giới thiệu khái niệm DApp (Decentralized Applications). Mình sẽ phân tích ZeroBank, một dự án đang được quảng cáo rầm rộ gần đây, trên phương diện kĩ thuật để các bạn có thêm một cơ sở khi xem xét các dự án ICO.</p><p>Lưu ý: Mọi đánh giá trong bài viết này đều là ý kiến chủ quan cá nhân, không phải là lời khuyên đầu tư. Mọi ý kiến trao đổi thảo luận đều được hoan nghênh.</p><h4>PHẦN 1: GIỚI THIỆU DAPP</h4><p><strong>— — Phân loại ứng dụng?</strong></p><p>Nếu xét riêng khía cạnh quản lý dữ liệu, chia làm 2 loại: Ứng dụng tập trung thông thường (Applications — App) và Ứng dụng phi tập trung (Decentralized Applications — DApp).</p><p><strong>— — Vì sao có sự phân loại này?</strong></p><p>Vấn đề của các App thông thường (tập trung) là tính bảo mật dữ liệu, định danh do vấn đề quản lý tập trung, bị tắc nghẽn khi hệ thống máy chủ gặp sự cố, bị hack…</p><p>DApp hướng đến những ứng dụng phi tập trung, thoát li hoàn toàn khỏi sự quản lý của bất kì tổ chức, cá nhân nào. Đảm bảo tính an toàn của dữ liệu, rất khó bị thay đổi.</p><p><strong>— — Cụ thể DApp là gì?</strong></p><p>Là các ứng dụng trên mạng Internet mà vấn đề logic được xử lý đằng sau bởi một mạng lưới phi tập trung ngang hàng (decentralized p2p network). Không có bất kì một cá nhân, tố chức nào trên mạng lưới có thể kiểm soát ứng dụng đó.</p><p>Nền tảng blockchain được sử dụng để lưu trữ dữ liệu trong DApp vì blockchain là một cấu trúc dữ liệu phi tập trung.</p><p>Trong bài viết này, mình chỉ đề cập đến nền tảng blockchain của Ethereum để xây dựng các ứng dụng phân tán. Ngoài ra, còn có các nền tảng blockchain khác như NEO, Qtum, IOTA, EOS, … cũng tương tự. Riêng nền tảng Hyperledger để xây dựng các giải pháp dựa trên doanh nghiệp thì mình sẽ đề cập ở loạt bài viết sau.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*sHYZlYp-pErCDjy5rYYFFQ.png" /></figure><p><strong>— — Cấu trúc của một DApp như thế nào?</strong></p><p>Nói một cách dễ hiểu, các bạn có thể hiểu DApp gồm 2 phần: front end và back end</p><p>Front end là phần giao tiếp với người dùng. Trong DApp gọi là “client”. Ví dụ như metamask, myethewallet là các clients trong DApp dựa trên nền tảng blockchain của Ethereum.</p><p>Back end là phần xử lý các logic đằng sau. Trong DApp, các nút (node) sẽ đảm nhận phần xử lý này. Cụ thể, các nút sẽ tương tác với dữ liệu được lưu trữ trên blockchain (đọc, ghi); và tương tác với client thông qua các API.</p><p><strong>— — Cơ chế đồng thuận đóng vai trò gì trong DApp?</strong></p><p>Vì bất kì máy tính nào kết nối Internet (nút) đều có thể tham gia vào mạng lưới hoạt động DApp, nên vấn đề lớn nhất là làm sao phát hiện và bảo vệ hệ thống khi một nút cố tình thay đổi dữ liệu của ứng dụng. Do đó, cần một cơ chế đồng thuận để giải quyết vấn đề này.</p><p><strong>— — Điểm đặc trưng của DApp là gì ?</strong></p><p>Vì DApp là ứng dụng phi tập trung, nên không thể tồn tại một sự phụ thuộc vào yếu tố tập trung nào. Chỉ cần một yếu tố tập trung, có thể làm tắc nghẽn hệ thống khi bị sự cố (quay lại vấn đề của App thông thường)</p><p><strong>— — Ưu điểm của DApp là gì?</strong></p><p>DApp có khả năng chịu lỗi (fault-tolerance) nhờ vào cơ chế đồng thuận. Khi một số nút cố tình đọc ghi sai dữ liệu, vẫn không ảnh hưởng đến tính chính xác của dữ liệu.</p><p>DApp có khả năng chông lại sự kiểm duyệt nội dung. Chính phủ không thể chặn sự truy cập dữ liệu (ví dụ block IP) khi dữ liệu được lưu trữ ở tất cả các nút trên hệ thống.</p><p>Người dùng có thể tin tưởng vào DApp nhờ vào tính phi tập trung của ứng dụng. Không có một tổ chức cá nhân nào có thể can thiệp vào ứng dụng.</p><p><strong>— — Hạn chế của DApp là gì?</strong></p><p>Một số ứng dụng cần phải xác minh người dùng (KYC), vì không có tổ chức tập trung xác minh, nên đây là một trong những vấn để của DApp.</p><p>Vấn đề cập nhật và sửa lỗi. Rất khó khăn khi đội phát triển muốn cập nhật hay sửa lỗi trên DApp vì phải cập nhật ứng dụng ở tất cả các nút trên hệ thống.</p><h4>PHẦN 2: PHÂN TÍCH ZEROBANK</h4><p><strong>— — ZeroBank có phải ứng dụng DApp?</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*IHXuv8YtAmq_c1mTpqfRpg.png" /></figure><p>Câu trả lời là Không. Vì lí do sau:</p><p>Nhìn vào hình 17: Sự tương tác giữa users và hệ thống trong MVP (trang 18 whitepaper) thì các bạn dễ dàng nhận ra vai trò tập trung của ZeroBank System. Giả sử ZeroBank System gặp sự cố, thì Cash Sender có thể gửi được tiền mặt cho Cash Receiver? Không thể vì mọi sự trao đổi thông tin phải thông qua ZeroBank Sytem.</p><p>Như vậy, điều kiện tiên quyết để được coi là DApp ZeroBank đã không thỏa mãn !!!</p><p><strong>— — Có cần thiết phải sử dụng smart contract?</strong></p><p>Câu trả lời là Không cần thiết. Vì các lý do sau:</p><p>Vì đây là giao dịch trực tiếp: Cash Sender phải gặp Receiving Agent và Cash Receiver phải gặp Sending Agent, và cả 4 cá nhân trên có thể liên lạc trực tiếp với nhau qua Internet, App. Do đó, cả 4 cá nhân trên có thể đợi giao dịch thành công rồi mới ra về (tiền trao — cháo múc — ăn xong — đi về)</p><p>Chi phí khởi tạo một contract và thực thi các phép tính toán trên nó là khá tốn kém. Làm tăng chi phí giao dịch.</p><p><strong>— — Sự tồn tại của ZeroBank System trong mô hình giao dịch trên có cần thiết?</strong></p><p>Câu trả lời là Không. Vì lí do sau:</p><p>Cash Sender có thể gửi trực tiếp password cho Cash Receiver (thông qua Internet, App, …) và Sending Agent có thể tương tác trực tiếp lên blockchain để thực thi giao dịch chuyển token vì đã nhận được password trực tiếp từ Cash Receiver.</p><p><strong>— — Có cần thiết phải sử dụng ZeroBank cho vấn đề này?</strong></p><p>Câu trả lời là Không. Vì với việc cải tiến quy trình giao dịch như trên, bất kể loại tiền mã hóa nào cũng có thể sử dụng để giao dịch.</p><p>./KryptoLight</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=3bfc7c56ae1" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Hỏi đáp về Blockchain]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/h%E1%BB%8Fi-%C4%91%C3%A1p-v%E1%BB%81-blockchain-2254dd166b2e?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/2254dd166b2e</guid>
            <category><![CDATA[cryptocurrency]]></category>
            <category><![CDATA[blockchain]]></category>
            <category><![CDATA[bitcoin]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 07 Jun 2018 01:47:04 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-07-01T08:16:54.080Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote>Một số thống kê gần đây cho thấy Việt Nam là một trong những quốc gia có sự quan tâm đến tiền mã hoá top đầu thế giới. Nhưng sự hiểu biết về nó của đại đa số còn rất hạn chế. Một vấn đề nữa là các nguồn, page, group chia sẻ kiến thức thì nhiều nội dung không chính xác. Với chút kiến thức nhỏ bé, mình hi vọng có thể chia sẽ và cập nhật kiến thức chính xác cho cộng đồng.</blockquote><p>Trong bài viết này, mình sẽ tóm tắt lại một số câu hỏi khi một người chưa hiểu về blockchain hay đặt ra. Nếu bạn có bất kì câu hỏi gì thì có thể chia sẽ và cùng thảo luận nhé.</p><h4><strong>— — Blockchain là gì?</strong></h4><p>Hiểu đơn giản, blockchain là một cấu trúc dữ liệu phi tập trung. Đây là một hình thức lưu trữ dữ liệu mới. Dữ liệu được lưu trữ trong từng khối (block), khối mới sinh ra có sự móc nối đến khối trước đó, tạo thành một chuỗi (chain).<br>Chuỗi khối này có sự liên kết vững chắc dựa vào hàm băm mật mã. Nếu muốn thay đổi dữ liệu trong một khối nào đó, sẽ gây ra sự đổ vỡ hoàn toàn của các khối sau đó. <br>Blockchain sẽ ko khác gì với các cấu trúc dữ liệu thông thường nếu nó ko được vận hành theo mô hình phi tập trung (decentralized). Nhờ tính phi tập trung, nên ko dễ gì thay đổi dữ liệu đã lưu trong blockchain (phải thay đổi dữ liệu ở tất cả các nút trên hệ thống).</p><h4><strong>— — Vì sao Blockchain lại hot đến như vậy?</strong></h4><p>Vì nó đã mở kỉ nguyên của hình thức lưu trữ dữ liệu phi tập trung. Dữ liệu không phải chịu sự kiểm soát của tổ chức cá nhân nào cả. Dẫn đến sự minh bạch.</p><h4><strong>— — Blockchain có vai trò như thế nào trong giao dịch bitcoin?</strong></h4><p>Thay vì dùng các cấu trúc dữ liệu tập trung truyền thống, hệ thống giao dịch bitcoin sử dụng blockchain để lưu trữ tất cả các giao dịch diễn ra theo trục thời gian. <br>Nếu bạn đã đọc qua paper gốc khi công bố Bitcoin của Satoshi, thì có thể thấy rằng vấn đề Satoshi đang cố gắng giải quyết đó là một hệ thống giao dịch ngang hàng (peer-to-peer) chống được vấn đề double-spending (tạm dịch: gửi đúp — gửi 2 lần) mà không cần sự có mặt của một tổ chức tài chính nào cả. Blockchain + cơ chế đồng thuận giúp Satoshi đạt được mục đích này.</p><h4>— — Double Spending là gì?</h4><p>A có một số tiền, sau khi gửi toàn bộ tiền cho B, A phủ nhận việc đó, và thực hiện một giao dịch gửi tiền khác cho C. Cùng một số tiền, A đã gửi lần lượt cho B và C.</p><p><strong>— -Tính phi tập trung ở đây là gì?</strong><br>Phi tập trung nghĩa là không có tổ chức nào quản lý hay có quyền quyết định về nội dung của blockchain. Do đó, cần phải có một “bộ luật” để mọi người có thể thống nhất trong việc ra quyết định, duy trì tính toàn vẹn của dữ liệu trong blockchain. <br>Trong hệ thống bitcoin, mỗi người dùng sẽ tự lưu trữ và duy trì một bản copy nội dung của blockchain trên máy tính của mình. Vấn đề cần giải quyết là làm sao tất cả có thể cập nhật và thống nhất nội dung mới nhất của dữ liệu trong blockchain. Câu trả lời chính là cơ chế đồng thuận.</p><p><strong>— -Nội dung lưu trữ trong blockchain là gì?</strong><br>Tất tần tật các giao dịch bitcoin giữa người dùng chuyển cho nhau, và ghi lại thông tin bitcoin mới được tạo ra như là phần thưởng cho người tìm ra block đó. Ngoài ra còn có thông tin liên kết đến block trước đó. <br>Trong hệ thống bitcoin, người ta hay gọi blockchain là sổ cái (ledger) vì nó là cuốn sổ ghi chép lịch sử giao dịch. Bất kì ai cũng có thể đọc cuốn sổ cái này và có thể biết được toàn bộ lịch sử giao dịch của bất kì người dùng nào (đại diện bởi địa chỉ ví)</p><p><strong>— -Ban đầu, blockchain được tạo ra như thế nào?</strong><br>Ban đầu, hệ thống bitcoin cần tạo ra một lượng coin nhất định. Vài chục nghìn block đầu tiên của blockchain chỉ ghi nhận việc tạo ra 50 btc như là phần thưởng cho miner. Lúc này chưa có giao dịch nào giữa người dùng với nhau. Có thể gọi quá trình này là pre-mine.<br>Khi một cá nhân muốn tham gia vào hệ thống giao dịch chuyển và nhận bitcoin, họ sẽ phải copy nội dung hiện tại của blockchain về máy tính cá nhân.<br>Sau đó, tất cả mọi người cùng update lại blockchain mỗi khi có một block mới thêm vào.</p><p><strong>— Một block mới được thêm vào như thế nào?</strong><br>Như đã biết, blockchain lưu trữ các giao dịch bitcoin. Khi các giao dịch chuyển nhận bitcoin được khởi tạo từ người dùng. Các miner sẽ gom tất cả các giao dịch chưa được xác nhận vào một block tạm thời. Và bắt đầu giải bài toán băm mật mã có tính chất ngẫu nhiên. <br>Sau khi tìm được lời giải (quá trình mine hoàn thành), block này sẽ được thông báo trên toàn mạng lưới và thêm vào blockchain. Tất cả người dùng trên hệ thống sẽ xác nhận và copy về máy cá nhân của mình.</p><p><strong>— -Làm cách nào để duy tri nội dung blockchain giống nhau khi mỗi người giữ một bản copy của blockchain?</strong><br>Sử dụng cơ chế đồng thuận. Hiểu nôm na đây là cách thức để thống nhất dữ liệu lưu trữ trong blockchain. Khi tất cả mọi người đều tuân thủ theo luật chơi, thì dữ liệu luôn được thống nhất. <br>Bitcoin sử dụng PoW (tạm dịch: chứng minh nỗ lực) để tạo ra sự đồng thuận và thống nhất nội dung của blockchain. Luật chơi ở đây là chuỗi nào dài nhất (đóng góp nhiều công sức nhất) sẽ là chuỗi blockchain được công nhận.</p><p><strong>— -Làm thế nào mà PoW tạo ra được sự đồng thuận?</strong><br>PoW tạo ra sự đồng thuận bằng cách giải một bài toán băm mật mã mang tính ngẫu nhiên. Ai tìm ra lời giải trước thì được quyền xác nhận giao dịch và tao ra một block mới và ghi vào chuỗi blockchain. <br>Vì là người tìm ra đầu tiên, nên mọi người còn lại sẽ phải chấp bằng cách kiểm tra lại kết quả đúng hay sai. Nếu đúng, tất cả sẽ cập nhật phiên bản mới nhất của blockchain về máy tính cá nhân.</p><p><strong>— -Có khi nào sự không đồng thuận xảy ra?</strong><br>Có, vì độ trễ đường truyên giữa các nút, có khả năng 2 nút đang lưu trữ 2 chuỗi blockchain khác nhau. Việc mâu thuẫn này có thể dễ dàng giải quyết khi 1 hoặc 2 hoặc nhiều block mới được tạo ra. Nguyên tắc là chuỗi blockchain nào dài hơn sẽ được chọn. <br>Đây là một trong những lý do phải đợi 2,3 hoặc 6 xác nhận thì giao dịch bitcoin mới được coi là hoàn thành.</p><p><strong>— -Xác nhận giao dịch bitcoin là như thế nào?</strong><br>Có 2 vấn đề cần xác nhận. <br>1- Xác nhận giao dịch hợp lệ bằng cách kiểm tra số dư của ví gửi (truy xuất lại các giao dịch trước đó).<br>2- Xác nhận block là hợp lệ và block đó được ghi nhận vào blockchain.<br>Tuy nhiên, việc xác nhận này là chưa đủ. Có khả năng xảy ra sự không đồng thuận nêu trên. Nên cần phải đợi sau khi 2,3 hoặc tối đa 6 block mới được thêm vào blockchain thì lúc đó mới đảm bảo giao dịch đó là hợp lệ, và khả năng bị loại bỏ khỏi blockchain là rất thấp.<br>Đây chính là “confirmation” trong giao dịch bitcoin mà các bạn hay thấy. Số lượng confirmation chính là số lượng block mới được tìm ra và lưu trữ đè lên block có chứa giao dịch của bạn. Bằng xác suất, người ta chứng minh được rằng 6 là con số an toàn.</p><p><strong>— -Khả năng tấn công vào hệ thống bitcoin là như thế nào?</strong><br>Tất cả các nhân tố trong hệ thống bitcoin đều sử dụng phương pháp mã hóa an toàn (hệ thống khóa công khai, chữ kí số, hàm băm mật mã). Tuy nhiên, duy nhất một mặt xích yếu nhất lại nằm ở chìa khóa của hệ thống bitcoin: cơ chế đồng thuận.<br>Đơn giản vì cơ chế đồng thuận có sự can thiệp của yếu tố con người. Đây chính là phần yếu nhất trong tất cả các hệ thống bảo mật. Vì không ai có thể đảm bảo rằng hành vi con người là xác định, ko thay đổi!</p><p><strong>— -Khả năng tấn công vào cơ chế đồng thuận như thế nào?</strong><br>Để tạo nên một cuộc tấn công, kẻ tấn công phải có phần lớn sức mạnh trọng cộng đồng. Điều này giúp kẻ tấn công có thể chiếm quyền điều khiển và ra quyết định.<br>Sức mạnh ở đây là khả năng tính toán, khả năng giải bài toán PoW nhanh nhất có thể. <br>Việc tấn công có hai hình thức: gửi đúp (double-spending) và từ chối dịch vụ (DOS). Gửi đúp đã giải thích ở trên, còn DOS là kẻ tấn công sẽ từ chối giao dịch xuất phát từ địa chỉ nào đó, hoặc từ chối giao dịch đến ví nào đó.</p><p><strong>— -Kịch bản tấn công 51% là gì?</strong><br>51% là con số tượng trưng cho kẻ tấn công có được 51% (quá bán) sực mạnh tính toán của toàn mạng lưới. Do đó, chúng có quyền điều khiển vá ra quyết định nội dung lưu trữ của blockchain. <br>Chi tiết cách tấn công sẽ được mô tả chi tiết ở bài sau !!!</p><p><strong>— - Tấn công 51% có đáng lo ngại?</strong><br>Có thể có! Có thể không!<br>Có thể có bởi vì khả năng này là hiện hữu. Với các mỏ đào lớn, việc liên kết để chiếm 51% sức mạnh là hoàn toàn có thể. Trong lịch sử, tháng 6 năm 2014, mỏ đào Ghash.io đã chiếm tới 50% sức mạnh hệ thống.<br>Có thể không có bởi vì sức mạnh của cộng đồng trong hệ thống phi tập trung. Khi một mỏ đào nào cố tính tạo gửi đúp thì giao dịch đó phải sử dụng ví xuất phát từ mỏ đào đó. Khi đó, cả cộng đồng có thể lên tiếng để bảo vệ bitcoin và quyền lợi của mình. Mỏ đào cố tình gian lận có thể bị loại khỏi cuộc chơi.</p><p>Còn tiếp…!!!<br>Mọi người có thể đặt câu hỏi và cùng nhau thảo luận</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=2254dd166b2e" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Hướng dẫn sử dụng KrypLi Bot (V2.1)]]></title>
            <link>https://medium.com/@nhtran.sis/h%C6%B0%E1%BB%9Bng-d%E1%BA%ABn-s%E1%BB%AD-d%E1%BB%A5ng-krypli-bot-v2-1-50e712779ae3?source=rss-eb3623142842------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/50e712779ae3</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Hieu Tran]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 01 Jun 2018 06:47:40 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-06-01T07:09:10.011Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Hi all, sau khi hoàn thiện xong version 2 của con Bot, mình mới có thời gian để hướng dẫn mọi người sử dụng Bot một cách hiệu quả.</p><p>KrypLi Bot không phải là con Bot ra kèo, KrypLi hoạt động như một thư kí của các trader, investors. Cùng với chart nến và các chỉ số kĩ thuật, KrypLi sẽ là sự kết hợp hoàn hảo giúp các bạn có cái nhìn sâu hơn về sự vận động của thị trường, nhận ra các dấu hiệu bơm xả của cá mập để ra quyết định chính xác và kịp thời.</p><p>KrypLi đang hoạt động trên nhóm public <a href="https://t.me/dtvfreebot">https://t.me/dtvfreebot</a>. Ngoài ra các bạn có thể add vào các nhóm hoặc sử dụng riêng với KrypLi với username @dtv_personal_bot.</p><p><strong>1. Giới thiệu</strong></p><p>Hiện tại, KrypLi Bot đang hổ trợ hai sàn chính là Binance (bne) và Bitfinex (bfx).</p><ul><li>Binance là sàn có luợng truy cập và volume giao dịch top trên thế giới. Volume giao dịch chủ yếu đến từ cặp Altcoins-BTC.</li><li>Mặc dù Bitfinex có luợng truy cập hạn chế hơn Binance, nhưng volume giao dịch cặp BTC-USD luôn đứng top đầu trên thế giới (bên cạnh Binance, OKEx và HuoBi). Ngoài ra Bitfinex còn cho giao dịch trực tiếp cặp Altcoins-USD.</li></ul><p>Nhóm hiện tại đang phát triển và cập nhật dữ liệu từ sàn Bittrex và Huobi.</p><p>KrypLi Bot có những chức năng chính sau:</p><ul><li>Kiểm tra nhanh giá của Coin, phần trăm thay đổi trong 1h, 24h, 7d.</li><li>Kiểm tra volume giao dịch, tỉ lệ buy sell, tốc độ giao dịch, khối lượng trung bình trên mỗi giao dịch.</li><li>Ghi nhận sự biến động dòng tiền trên thị trường (quan sát dòng vốn dịch chuyển giữa USD-BTC-Altcoins)</li><li>Kiểm tra nhanh các chỉ số kỉ thuật như RSI, BBands, MACD, ADX, MFI.</li><li>Lọc Coins theo tiêu chí biến động giá trong các khoảng thời gian. Ví dụ: Những Coins có biên độ giao động trong 7 ngày dưới 10%; Những Coins giảm giá mạnh nhất trong khung H6 khi BTC dump mạnh; Những Coins tỉ lệ hồi phục tốt nhất trong 3 ngày sau bão.</li><li>Lọc Coins theo tiêu chí biến động volume giao dịch trong các khoảng thời gian. Ví dụ: Những Coins có tốc độ giao dịch cao nhất (hiệu quả khi lựa chọn Coin để bắt dao rơi hay chọn Coin để vào lệnh khi thị trường Up trend); Những Coins có tỉ lệ Buy cao nhất hoặc Sell cao nhất (hiệu quả khi chọn thời điểm để vào lệnh hoặc thoát lệnh dựa vào volume giao dịch); Những Coins có tỉ lệ volume giao dịch tăng mạnh</li><li>Mô hình hóa dữ liệu giá, volume, và dòng tiền bằng đồ thị minh họa ngay trên Telegram.</li><li>Tra cứu lịch sự kiện sắp diễn ra của từng Coin.</li><li>Kiểm tra dữ liệu thị trường và từng Coin từ CoinMarketCap (CMC).</li></ul><h4>2. Kiểm tra thông tin giá</h4><p>Để check giá, bạn có thể dùng lệnh:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/250/1*9yaeurED89SxjvNJz6cUHw.png" /><figcaption>/pbne MTL</figcaption></figure><ul><li><em>/cap &lt;coin&gt;</em></li><li><em>/pbne hoặc /pbfx &lt;coin&gt;</em></li><li><em>/cpbne hoặc /cpbfx &lt;coin&gt; &lt;time-frame&gt;</em></li></ul><p>Thông tin cung cấp cơ bản gồm có:</p><ul><li>Giá hiện tại (tính theo cặp trade với USD, BTC, ETH, …)</li><li>Biến động trong 1hour, 24hours, 7days.</li></ul><p>Trực quan hơn, các bạn có thể dùng lệnh /cpbne hoặc /cpbfx để mô hình hóa dữ liệu liên tục trên các khung H1, H3, H6, D1.</p><h4>3. Kiểm tra thông tin khối lượng giao dịch</h4><p>Để check thông tin volume giao dịch, bạn có thể dùng lệnh:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/241/1*2e68zhn7-qw0Eih3W7XlHg.png" /><figcaption>/vbne MTL</figcaption></figure><ul><li><em>/vbne</em> hoặc <em>/vbfx &lt;coin, pair&gt;</em></li><li><em>/cvbne hoặc /cvbfx &lt;coin, pair&gt; &lt;time-frame&gt;</em></li></ul><p>Thông tin cung cấp gồm có:</p><ul><li>Volume giao dịch trong khoảng thời gian 1h, 24h, 7d.</li><li>Với mỗi khoảng thời gian, tương ứng sẽ có thêm thông tin về: Tỉ lệ Buy và tốc độ giao dịch (Transaction Per Second)</li></ul><p>Trực quan hơn, các bạn có thể dùng lệnh /cvbne hoặc /cvbfx để mô hình hóa dữ liệu liên tục trên các khung H1, H3, H6, D1.</p><p>Ví dụ MTL trong 1 hour có tỉ lệ buy là 26.51%, đồng nghĩa sell đang chiếm 73.49%. So sánh tỉ lệ Buy/Sell ta thấy volume sell đang gấp đôi vol buy. Điều này hợp lý khi giá MTL có xu hướng đi xuống trên khung H1.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/940/1*qVN_yN2kE8BJZVe-pKNkLQ.png" /></figure><p>Tuy nhiên, khi nhìn Trade History, có thể thấy số lượng lệnh buy khớp rất nhiều (xem hình trên). Điều này có thể gây fomo vào lệnh Buy với các trader non kinh nghiệm. Vì xen giữa rừng lệnh Buy này là 1 lệnh Sell với khối lượng lớn hơn rất nhiều. Dẩn đến tỉ lệ Sell áp đảo Buy theo thống kê của KrypLi.</p><h4>4. Kiểm tra dòng tiền:</h4><p>Các bạn có thể check dòng tiền trên toàn sàn xem dòng vốn đang đổ về USD, BTC hay Altcoin bằng lệnh:</p><ul><li><em>/fbne hoặc /fbfx</em></li><li><em>/cfbne hoặc /cfbfx (chart)</em></li></ul><p>Với lệnh này, bạn có thể thấy xu hướng dòng tiền đang đổ về đâu. Ví dụ hình bên cho biết xu hướng dòng tiền trên sàn Bitfinex.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*kzNYpllKWfAwdks-BfcPiA.jpeg" /><figcaption>Dòng tiên trên Bitfinex</figcaption></figure><p>Chúng ta có thể thấy dòng tiền chuyển hướng từ BTC, Altcoins về lại USD vào thời điểm đầu tháng 5. Hiện tại, xu hướng có vẻ không rõ ràng khi ko có biến động gì lớn sau đợt giảm của BTC và Altcoin hồi giữa tháng.</p><p>Như vậy, có thể tạm dự đoán thị trường chưa có dấu hiệu hồi phục mạnh mẽ và chưa có xu hướng rõ ràng vào lúc này.</p><h4>5. Kiểm tra dòng tiền của từng Coin</h4><p>Khi bạn đang quan tâm một Coin nào đó, bạn có thể dễ dàng xem xu hướng trong vòng 30 ngày của Coin đó với lệnh sau:</p><ul><li><em>/fbne &lt;coin&gt; or /fbfx &lt;coin&gt;</em></li><li><em>/cfbne &lt;coin&gt; or /cfbfx &lt;coin&gt;</em></li></ul><p>Tiếp tục ví dụ với MTL, chúng ta co thể thấy xu hướng trong 30 ngày là xả mạnh. Đồ thị Total Delta cho thấy xu hướng Sell vẫn áp đảo dẩn đến các cột đỏ ngày càng dài hơn. Đỉnh điểm là ngày 23–24 tháng 5 khi volume sell tăng mạnh.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/640/1*QyXAIHoimQf4QTM9UU-uqA.jpeg" /></figure><p>Nếu cột đỏ càng ngày càng dài ra, nghĩa là vol sell vẫn đang áp đảo buy. Ngược lại, buy áp đảo sell, có thể dẫn đến sự hồi phục về giá và cột đỏ dần thu ngắn lại.</p><p>Đồ thị Total Volume cho thấy tổng volume giao dịch trong ngày. Có một điểm dễ dàng quan sát được đó là volume sẽ giảm mạnh đột ngột trước khi có một biến động mạnh xảy ra.</p><h4>6. Kiểm tra chỉ số kĩ thuật</h4><p>Các bạn có thể check nhanh các thông số kĩ thuật như RSI, BBands, MACD, ADX, MFI của một coin cụ thể bằng lệnh:</p><ul><li><em>/tbne hoặc /tbfx &lt;coin&gt;</em></li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/398/1*LeIsyAIjCIUlYlnN1BpsAQ.png" /><figcaption>/tbne MTL</figcaption></figure><p>Như hình trên, chúng ta có thể nhận biết trên các khung giờ các chỉ số kĩ thuật cho thấy giá dịch chuyển như thế nào. Ví dụ trên khung H1, giá nằm giữa BB dưới vá BB giữa, RSI đang huonớ lên, MFI tăng. Chỉ số ADX giảm ở tất cả các khung giờ…</p><h4>7. Sử dụng bộ sắp xếp Volume và Price</h4><p>Hiện tại KrypLi cung cấp 2 bộ sắp xếp chính là biến động giá và khối lượng giao dịch. Với 2 công cụ này, sẽ giúp các bạn nhanh chóng lọc ra được coin top để vào lệnh hoặc chốt lời/cắt lỗ.</p><p>Sắp xếp Price:</p><ul><li><em>/sortbne &lt;OH/OL/HL&gt; &lt;Hx/Dx&gt;:</em> Sắp xếp chênh lệch giá giữa Open-High, Open-Low và High-Low trong khoảng thời gian Hx hoặc Dx. Hx là khung thời gian theo giờ, Dx là khung thời gian theo ngày.</li><li>Ví dụ: /sortbne OL H6; /sortbne HL D2; /sortbfx OH D7</li></ul><p>Sắp xếp Volume:</p><ul><li><em>/sortbne &lt;BS/TPS&gt; &lt;Hx/Dx&gt;</em>: Sắp xếp chênh volume Buy/Sell hoặc tốc độ giao dịch TPS trong khoảng thời gian Hx hoặc Dx. Hx là khung thời gian theo giờ, Dx là khung thời gian theo ngày.</li><li>Ví dụ: <em>/sortbne BS H12; /sortbne TPS D3; /sortbfx BS D5</em></li></ul><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/282/1*Fbr05bxC62IWbvCr4MsC0Q.png" /><figcaption>/sortbne HL D1</figcaption></figure><p>Ví dụ trên, ta thấy trong khung D1, Storj là coin có biên độ biến động cao nhất với chêch lệch High-Low là 13.31%. BCD là coin có biên độ giao động thấp nhất 0.88%.</p><p>Điều này giúp các bạn có thể check nhanh xem những coins nào đang có biến động mạnh nhất hoặc ko có biến động về giá.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/367/1*ZvKdPn6yiTXC1QRW5JEzEA.png" /><figcaption>Câu lênh: /sortbne TPS H3</figcaption></figure><p>Ví dụ tiếp theo, check xem trong khung H3, coin nào có tốc độ giao dịch (TPS) cao nhất (có thể đang có fomo). Ngoài top 4 là Eth, Eos, Bnb, và Ada là những coin có cặp giao dịch Usdt, thì Ont , Icx, và Trx là những coin đáng chú ý. Đặc biệt, Trx với tỉ lệ buy là 31.2% (sell gấp đôi buy) thì khả năng Trx đang trong xu hướng giảm. Các bạn cần kết hợp thông tin thống kê về giá, volume, chart nến và các chỉ số kỉ thuật (indicators) để ra quyết định phù hợp.</p><h4>8. Kiểm tra lịch sự kiện và marketcap</h4><p>Các bạn có thể kiểm tra lịch sự kiện sẽ diễn ra trong ngày hoặc của một coin cụ thể trong thời gian tới bằng lệnh:</p><ul><li><em>/event hoặc /event &lt;coin&gt;</em></li></ul><p>Kiểm tra dự liệu trên Coinmarketcap</p><ul><li><em>/cap hoặc /cap &lt;coin&gt;</em></li></ul><p>Trên đây là giới thiệu các chức năng chính của KrypLi Bot (Version 2.1). Các bạn có thể check danh sách các lệnh bằng lệnh <em>/help</em> hoặc <em>/command</em>.</p><p>Mọi thắc mắc và ý kiến đóng góp các bạn có thể liên hệ trực tiếp qua nhóm public Telegram hoặc pm trực tiếp admin <em>@nhtransis</em>.</p><p>Nếu các bạn thấy KrypLi Bot hữu ích, hãy mua tặng nhóm phát triển một vài ly Starbuck hoặc Bubble Tea. Sử dụng <em>/donate</em> để biết chi tiết.</p><p>Chúc các bạn sử dụng hiệu quả và ngày càng thân thiết với KrypLi Bot để kiếm được nhiều tiền từ thị trường Cryptocurrency đầy tiềm năng này.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=50e712779ae3" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>