<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Nazan Deniz on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Nazan Deniz on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@nmeydan?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/0*3sDdAFFBWxmyras7.jpg</url>
            <title>Stories by Nazan Deniz on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@nmeydan?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Sat, 21 Nov 2026 04:52:48 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@nmeydan/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Nasıl Bir Veri Replikasyonu]]></title>
            <link>https://medium.com/baybaynakit/nas%C4%B1l-bir-veri-replikasyonu-98ed00f441f0?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/98ed00f441f0</guid>
            <category><![CDATA[yüksek-erişilebilirlik]]></category>
            <category><![CDATA[mühendislik]]></category>
            <category><![CDATA[data-replication]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Nazan Deniz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 29 Dec 2019 20:28:14 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-01-03T08:11:01.606Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Her veri ile uğraşan kişinin korkulu rüyasıdır, veri tabanında sorun olması. Veri Tabanı Yöneticisi sorunu çözüp sistemi ayağa kaldırmaya çalışırken uygulama sorumlusu veya analist ne kadar kesinti olacağı ve ne kadar veri kaybı ile tekrar çalışmaya başlayacağını düşünür. Son kullanıcı/müşteri ise hizmet alamadığı için mutsuzdur.</p><p>Emin olun, bu durum tüm taraflar için hiç hoş değildir. İş hayatınız süresince en az bir kere bir sorunu farkettiğiniz an başınızdan aşağı kaynar su dökülmüş gibi hissettiyseniz bunu çok iyi anlayabilirsiniz.</p><p>Hizmet kesintisi ve veri kaybına neden olan sorunların yaşanmaması veya kısa sürede tekrar çalışmaya başlayabilmesi için çeşitli çözümler üretilmiştir.</p><p>Fiziksel sunucu hatalarından korunmak için cluster yapıları veya yedek sistemler kullanılabilir. Hatta veri merkezi yedekliliği sağlanması için İş Sürekliliği Yedekleme Merkezi’nde yedek sistemler kurulabilir. Bu çözümler ile sunucularınız ve uygulamalarınızı yedekli hale gelebilir.</p><blockquote>Yedekli sistemler kurulduktan sonraki adım nedir?</blockquote><p>Güncel verinin tüm kopyalara tutarlı bir şekilde taşınması ve ihtiyaç halinde kopyadan çalışılmasına sıra gelir.</p><p>Veri kopyası fiziksel ve matıksal olarak iki şekilde yapılabilir.</p><p>Fiziksel kopyalamalar hemen hemen tüm veri tabanı sistemlerinin içinde bulunan logların taşınması ve karşı tarafa işlenmesi şeklinde çalışır. Tutarlılık açısından çok güvenilir olan bu yöntemdeki en büyük sorun kopyaların kapalı veya salt okunur olması ve sadece bir tane master sistem olmasıdır. Master sistemde bir sorun olması durumunda kopyalardan biri master yapılır. Bu geçiş sırasında kısa süreli bir hizmet kesintisi yaşanır.</p><p>Endüstri standardı diyebileceğimiz bu çözüm birçok ihtiyaca cevap verebilir ancak verdiğiniz servisin sürekliliği çok önemliyse yeterli olmayabilir. Bu durumda tüm veri tabanlarının aktif olması gerekir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/600/1*Wf9tuU1HvK-KKm6rC8LAsQ.png" /></figure><blockquote>Veri kopyalama nasıl yapılacak?</blockquote><p>Veri Replikasyonu için bir çok ürün olduğu gibi pekçok açık kaynak veri tabanı sistemi de aktif-aktif replikasyonu destekliyor. Bu ürünler kaynak veri tabanı loglarını okuyup yapılan işlemi kendi yazılımlarına uygun hale çevirip hedefe taşıyıp uyguluyorlar. Bu işlem sırasında hedef ve kaynak veri tabanları açık ve işlem yapılabilir oluyor. Ne kadar iyi bir çözüm olduğunu bir düşünün hem verilerinizi farklı veri tabanlarına replike olurken hem de uygulamalar bu veri tabanlarını kullanabiliyorlar. Rapor almakla sınırlı kalmayıp isterlerse uygulamalarını aktif-aktif çalıştırabiliyorlar. Bir veri tabanında sorun yaşanması durumunda ise diğer veri tabanları çalışır ve güncel veriye sahip olduğu için uygulama yapısına bağlı olarak kesintisiz çalışmaya devam edilebiliyor.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/364/1*N3aQjxbSsEridyQb2ShJlA@2x.jpeg" /></figure><p>Peki bu kadar mükemmel görünen bir çözüm neden daha fazla kullanılmıyor?</p><p>Replikasyon uygulaması kullanılması durumunda ek maliyet oluştuğunu. tahmin edebilirsiniz. Veri Tabanı ve özellikle uygulamaya ilk anda farkedilmeyen sorumluluklar yüklüyor.</p><blockquote>Verinin tutarlılığını sağlamak…</blockquote><p>Bu kritik iş için uygulamanın değiştirilmesi veya yeniden yazılması gerekebilir. Örnek olarak İki ortamın aktif aktif çalıştığı bir çözümü düşünürsek. Birinci ortamda yapılan işlemin ikinci ortama taşınmasının geç kalması durumunda ikinci ortam güncel olmayan veri ile çalışmaya devam eder. Bu senaryoda, yapılan iş para transferi gibi hesaptaki son tutarın çok önemli olduğu durumda müşterileriniz için büyük sıkıntılara neden olabilir. İkinci bir sorun ise iki ortamın aynı veriyi güncellemesi sonrasında karşılıklı replike etmesi durumunda iki ortamın farklı veri ile hayatına devam etmesine neden olur. Bu senaryo gerçekleşmesi durumunda ise tutarsızlığın farkedilip yeniden düzeltilmesi zor bir süreçtir. Bu yapıya her eklenen yeni replike ortam replikasyonun yönetimine ek zorluklar ekleyebilir.</p><p>Tutarlı ve sürekliliği en üst seviyeye çekilmiş bir sisteme ulaşmak;</p><ul><li>Uygulama ve veri modelinde yapılacak olan değişiklikler,</li><li>Replikasyonun dikkatli bir şekilde planlanması,</li><li>Test senaryolarına replikasyon etkilerinin de eklenmesi,</li><li>Her adımda replikasyon etkisinin dikkate alınması</li></ul><p>ile mümkün olabilir.</p><p>İş ihtiyaçlarına göre ve uygulama özelliklerini dikkate alarak farklı replikasyon alternatifleri seçilebilir…</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=98ed00f441f0" width="1" height="1" alt=""><hr><p><a href="https://medium.com/baybaynakit/nas%C4%B1l-bir-veri-replikasyonu-98ed00f441f0">Nasıl Bir Veri Replikasyonu</a> was originally published in <a href="https://medium.com/baybaynakit">Bankalararası Kart Merkezi</a> on Medium, where people are continuing the conversation by highlighting and responding to this story.</p>]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Arkadaşım Robot]]></title>
            <link>https://medium.com/@nmeydan/arkada%C5%9F%C4%B1m-robot-be24bcad0943?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/be24bcad0943</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Nazan Deniz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 30 Nov 2019 23:04:12 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2019-12-02T05:16:07.252Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Bu yıl Oracle Openworld sırasında bir robot etiği uzmanı olan ve MIT’de sosyal robotik üzerinde çalışan Dr Kate Darling’in “İnsan ve Robot etkileşimi” konulu konuşmasını dinleme fırsatım oldu.</p><p>Robot denince aklıma ilk olarak bilimkurgu filmlerindeki dünyayı istila etmek için çevreye dehşet saçan makineler veya Steven Spielberg’in A.I. filmindeki insan olmak isteyen üzgün bakışlı minik robot çocuk geliyor.</p><p>Kate Darling’e göre robotların uzun bir süre daha duygu hissedecek şekilde geliştirilmesine. imkan yok. Oysa biz insanlar genetik kodlarımız gereği bağımsız hareket eden herşeyi yaşayan bir varlık olarak algılıyoruz ve ona empati duyuyoruz. Özellikle insan veya farklı hayvanlara benzetilen, yüzleri ve gülen ifadeleri olan robotlar ile kolayca bağ kuruyoruz.</p><p>Robotları bir nesneden çok milyonlarca yıldır beraber yaşadığımız hayvanlara benzetiyoruz. O çok sevdiğimiz köpek veya kediye zarar verildiğinde. nasıl kahroluyorsak, dengesinin test edilmesi için. tekmelenen bir robotun sendelemesine veya mayın aramada beraber çalıştığımız robotun patlama sonrası. bacağını kaybetmesine de aynı şekilde üzülüyoruz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/200/1*O-UWh-660mNtKt8gnDAeTQ@2x.jpeg" /></figure><p>Hatta çarpıcı bir örnek vereyim. Yapılan çalışmalarda birden fazla gruba oyuncak dinazor robotlar veriliyor, dinazorlarına isim vermeleri ve bir süre ilgilenmeleri isteniyor. Çalışmanın sonuna gelindiğinde robotları kırmaları isteniyor, hiç kimse bu oyuncakları kıramıyor. Bu çalışmanın detaylarını veya dinazorun başına gelenleri merak ederseniz. Dr Kate Darling’in TED konuşmasını https://www.ted.com/talks/kate_darling_why_we_have_an_emotional_connection_to_robots adresinde bulabilirsiniz.</p><p>Diğer bazı çalışmalarda, özel eğitim ihtiyacı olan çocukların robot ile beraber çalışıldığında daha hızlı gelişim gösterdiği görülmüş. Ayrıca huzur evlerinde robotların hayvan terapisi yerine kullanılmasının faydaları görülmüş. Kısaca, gelecekte robotları sürekli etkileşimin gerekli olduğu alanlarda çalışan kişilere destek olarak kullanabiliriz gibi.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*r7SznVxuswebCfXtFTxI3w@2x.jpeg" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*GSb9OrnSN6r0GaFHi5tWrg@2x.jpeg" /></figure><p>Peki bu empati kötü niyetli kullanılabilir mi?</p><p>Özellikle, sürekli etkileşim halinde bulunulan robotların veri toplama ve saklama konusuna hassas olarak geliştirilmesi gerekiyor. İnsanlarla yakın temasta olan robotların, kişilerin alışveriş, seçim gibi kararlarını etkilemek için kullanılmasının engellenmesi gerekiyor.</p><p>Gelecekte robotların hayatımıza daha fazla girmesiyle beraber robot etiği de gündemdeki yerini alacak gibi. Bakalım, yaşayıp göreceğiz.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=be24bcad0943" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Yeni Veri Tabanı : Blockchain ?]]></title>
            <link>https://medium.com/@nmeydan/yeni-veri-taban%C4%B1-blockchain-a945c3d05f02?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/a945c3d05f02</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Nazan Deniz]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 30 Dec 2018 22:17:03 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-12-30T22:43:05.520Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>2018 yılında en çok konuşulan teknolojilerden bir tanesi blockchain oldu. Artık Blockchain denince akla sadece Bitcoin gelmiyor. Yeni projeler ile farklı kullanım amaçları ile gündemde yerini alıyor.</p><blockquote>Peki Blockchain yeni veri tabanı mı?</blockquote><p>Bu sorunun cevaplanmasında Aralık ayı içinde katıldığım Fintech İstanbul – Blockchain 101 Eğitimi oldukça faydalı oldu.</p><p>Blockchain ve geleneksel veri tabanları, veriyi saklamak için geliştirilmiş yöntemlerdir. Veri tabanı veriyi bir merkezde tutarken, blockchain şifrelenmiş bloklardan oluşan zincir halinde bir çok kopyasını tutuyor.</p><blockquote>Tek ve gerçek veri…</blockquote><p>Merkezi veritabanlarında tek gerçek veri vardır, tüm partiler bu merkeze yazar. Bu tek ve gerçek verinin korunması için özel çalışma gerekir. Teknik sorun veya insan hatası ile veri kaybı yaşanmaması için yedeklenmeli, yakın ve uzak kopyası yaratılmalıdır. Uzak ve yakın kopyalar çoğunlukla yedek amaçlı veya sadece okunabilir olur. Aktif-aktif çalışabilecek yapılar ek çalışma ile kurulabilir ancak verinin bütünlüğü için uygulamaların özel geliştirmeler yapması gerekir. Blockchain mimarisi, dağıtık yapıda birçok merkezin aynı anda çalışmasına uygun olarak geliştirilmiştir. Her merkez aynı veriyi tutar. Aynı zamanda aktif olarak çalışabilir. Bu durumda veri kaybı riski yok olur, birden fazla merkezde sorun yaşansa bile sistem diğer merkezlerden çalışmaya devam edebilir.</p><blockquote>Veri bütünlüğü…</blockquote><p>Veri tabanlarında, yeterli yetkiye sahip herkes veriyi yazar, okur, değiştirir ve silebilir. Bu nedenle verinin kritik olduğu sistemlerde kullanıcılara verilen yetkiler ve kişilerin yaptığı işlemler izlenir ve loglanır. Oysa blockchain sistemlerinde sadece yazılabilir ve okunabilir. Yazma tüm paydaşlar tarafından yapılabilse bile yazma işlemi için akıllı sözleşmelerde belirtilen koşulların sağlanmış olması gerekir. Burada akla hemen herkesin yazdığı bir ortamda verinin bütünlüğü nasıl sağlanıyor sorusu geliyor. Birden fazla noktada farklı zincirler nasıl oluşmuyor? Bir önceki bloğun hash değerinin blok içine yazılması ile verinin bütünlüğü sorunu da aşılmış. Ayrıca, silme ve değişiklik izin verilen işlemler olmadığı için zincire eklenen veri her zaman aynı kalıyor.</p><blockquote>Şifreleme…</blockquote><p>Bir diğer önemli gelişme ise blok zincirde tutulan verinin şifrelenmiş olması. Günümüzde kişisel verinin korunması, PCI gibi isterler nedeniyle kritik verinin şifrelenmesi, tüm veri tabanı ürünlerinin gündeminde. Eklenen yeni özelliklerle veri şifreli olarak tutulabiliyor. Genelde bu çözümler tek master key ile merkezi olarak şifrelenmesini sağlıyor. Blockchain ise public-private key çiftlerini kullanarak hem veriyi şifrelerken hem de ilgili partilerin kendi verilerini görmesini sağlayabiliyor.</p><blockquote>Ve performans…</blockquote><p>Geleneksel veri tabanlarının hala vazgeçilmez olduğu durum ise sağladıkları performans. Blockchain dağıtık yapıda, güvenli ve tutarlı olabilmek için geliştirilirken performanstan ödün vermek zorunda kalmış. Saniyede binlerce işlem yapılması gereken bir sistem kurguladığınızda ihtiyaç duyulan tps değerlerini ancak veritabanı kullanarak ulaşabilirsiniz.</p><blockquote>Mevcut durumda blockchain ve veri tabanları farklı ihtiyaçlara cevap veriyor gibi…</blockquote><p>Hangi veri saklama yönteminin kullanılması gerektiğine ihtiyaçlar doğrultusunda karar verilmeli. Verinizi güvenliği sağlanmış bir merkezde tutabiliyorsanız, performans olmazsa olmaz ise veri tabanı kullanmak uygun çözüm. Veriyi güvenli olmayan dağıtık ortamda tutmanız gerekiyor ve veriniz çok kritik, değiştirilemez ise blockchain iyi bir çözüm yöntemi olarak seçebilirsiniz.</p><blockquote>Ortak bir gelecek niye olmasın…</blockquote><p>Gelecekte blockchain performans için gelişirken, veri tabanları dağıtık güvenli veri saklama yöntemlerinde gelişerek tüm ihtiyaçlara karşılık veren ortak yeni bir teknolojiye dönüşebilir.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=a945c3d05f02" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Kişisel veriyi nasıl koruyacağız?]]></title>
            <link>https://medium.com/@nmeydan/ki%C5%9Fisel-veriyi-nas%C4%B1l-koruyaca%C4%9F%C4%B1z-f6c5ffef4171?source=rss-1ce5ad674ba2------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f6c5ffef4171</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Nazan Deniz]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 18 Sep 2018 20:29:18 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2018-09-18T20:29:18.247Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><strong>Kişisel veriyi nasıl koruyacağız?</strong></p><p>Kişisel verileri koruma, hayatımıza ilk olarak çeşitli mağazalardan gelen bilgilendirme mesajları ile girdi. Artık, alışverişimizde puan kazanmak için hızlıca verdiğimiz telefon numarasının, izin alınarak tutulması, işlenmesi ve kullanılması gerekliliği vardı. Çünkü bu numara bizi birey olarak tanımlayabiliyordu.</p><p>Kimler hangi verilerimizi alıp saklıyor diye dikkat ettiğinizde sayının epey yüksek olduğunu görebiliyorsunuz. Benim en son görüp en çok şaşırdığım ise, lise okul kayıtlarıydı. Kayıt aşamasında alınan bilgiler öğrenci, anne ve babanın tüm kimlik bilgileri, adres,telefon numarası, öğrencinin sağlık bilgileri ve e-okuldaki bilgileri gibi epey geniş bir içeriğe sahipti.</p><p>Sanırım kişisel veriyi korumanın en kolay yolu anonimleştirmek. Bu durumda kişisel veri kapsamından çıkıyor. Sadece analiz amaçlı kullanılacak veriler için. en doğrusu bu. Ancak, iş ihtiyaçları her zaman bu kadar basit olmayabilir. Okullar örneğinde olduğu gibi birçok kuruluşun işlerini yapabilmeleri için kişisel veriyi almak, saklamak ve işlemek zorunda. Bu tür kuruluşların kişisel verileri koruma yükümlülükleri var. Peki nasıl koruma sağlanacak, veri güvenliği denildiğinde birçok teknolojik ürün karşınıza çıkabilir. Bu çeşitlilik içinde ihtiyacınıza en doğru cevap vereni seçmeniz gerekiyor.</p><p>Kurumlarda en büyük veri, veri tabanlarında saklanır.</p><p>Peki veri tabanı güvenliği için neler yapılabilir?</p><p><strong>Verinin şifrelenmesi (encryption)</strong>; veri tabanı uygulamalarının uzun yıllardır sundukları hazır şifreleme çözümleri var. Tüm veri tabanını veya seçilen bir bölümü şifreleyebiliyorsunuz. Böylece şifrelenen veriye sadece yetkisi olan kullanıcı veya adminler ulaşabiliyor. Bu çözümün tercih edilmesinin bir diğer nedeni de uygulamalarda değişiklik gereksinimi olmadan hayata geçirilebilmesi.</p><p><strong>Verinin maskelenmesini</strong>; hazır veri tabanı şifreleme çözümünü bir adım ileri taşıyor. Sorgu çekilmesi durumunda, maskeli veya değiştirilmiş veri gösterebilirsiniz. Kişisel veriyi kalıcı olarak anonimleştirmeden, kullanıcıların sadece ihtiyacı olan olan veri ile analiz ve rapor hazırlamasını sağlayabilirsiniz.</p><p><strong>Veriye erişimin yönetilmesi</strong>; Kullanıcıların sadece ihtiyaç duydukları veriye erişmelerini sağlayabilirsiniz. Bu amaçla tablo, hatta satır ve kolon bazında yetkilendirme yapılabiliyor. Böyle detaylı yetkilendirme sonrasında, verinin çoklanmasına gerek kalmadan tek doğru veri kaynağından tüm kurum yararlanabiliyor.</p><p><strong>Erişimlerin izlenmesi</strong>; iyi kurgulanmış bir güvenlik yapısında çok önemli bir yer tutuyor. Veri tabanında yapılan işlemlerin izlenmesi, risk oluşturabilecek veri hareketlerinin fark edilip alarm üretilmesi özellikle kurum içinden gelebilecek tehlikelere hazır olunmasını sağlıyor.</p><p>Bence, tüm bu güvenlik çözümlerinin amacı verinin sadece yetkili kişiler tarafından görülmesi ve kullanıcıların sadece ihtiyaç duydukları kadar veriye erişmelerinin sağlanması olmalı. Teknolojik çözümler içinde kaybolmadan önce, verinizi tanımak, sınıflandırmak, veri sahiplerini, süreçleri ve riskleri belirlemek sonrasında güvenlik stratejilerini ortaya koymak en doğru yol gibi görünüyor.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f6c5ffef4171" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>