<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Selcuk on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Selcuk on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@selcukiss?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*abMZDS78lsVm98o7LgRXCQ.png</url>
            <title>Stories by Selcuk on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@selcukiss?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Mon, 16 Nov 2026 12:33:40 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@selcukiss/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[ACP-77 Önerisi]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/acp-77-%C3%B6nerisi-41ff88662342?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/41ff88662342</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 20 Oct 2024 21:24:07 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2024-10-20T21:36:05.973Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*cDPjRdyjxFUJJQm8SWeLIg.png" /></figure><p>Aşağıda makalede Avalanche subnetler için önerilen ACP-77 proposal ının Türkçeye çevrilmiş makalesini bulucaksınız. Orjinal metin için <a href="https://github.com/avalanche-foundation/ACPs/blob/main/ACPs/77-reinventing-subnets/README.md">linke</a> tıklayabilirsiniz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/344/1*Yk83xdzki4uNADPZNcso6g.png" /></figure><h3>Özet</h3><p>Avalanche alt ağlarının (Subnet) oluşturulmasını ve yönetimini iyileştirmek ve alt ağ yaratıcıları için daha fazla esneklik sağlamak amacıyla:</p><p>- Alt ağ doğrulayıcılarını Ana Ağ doğrulayıcılarından ayırmak (Ana Ağ Kısmi Senkronizasyonu, <strong>2000 $AVAX</strong> gereksiniminin kaldırılması),<br>- Alt ağ doğrulayıcı seti yönetiminin sahipliğini P-Chain’den alıp alt ağlara devretmek (ERC-20/ERC-721/Rastgele Stake, Stake Ödül Yönetimi),<br>- Alt ağ doğrulayıcıları için sürekli bir P-Chain ücret mekanizması getirmek (Sürekli Alt Ağ Stake).</p><p>Bu <strong>ACP, ACP-13</strong>&#39;ün yerine geçmektedir ve bazı bölümleri ödünç almaktadır.</p><h3><strong>Motivasyon</strong></h3><p>Her Node operatörü, önce Ana Ağ doğrulayıcısı olmak için en az 2000 $AVAX (bu yazı yazılırken 70.000 $) stake etmek zorundadır, ardından Alt Ağ doğrulayıcısı olmaya hak kazanır. Çoğu alt ağ, en az 8 alt ağ doğrulayıcısı ile başlamak ister, bu da 16.000 $AVAX (bu yazı yazılırken 560.000 $) stake etmeyi gerektirir. Tüm alt ağ doğrulayıcıları, Ana Ağ doğrulayıcısı olarak rollerini yerine getirmek için Ana Ağ’ın tamamını <strong>(X-Chain, P-Chain ve C-Chain) </strong>senkronize etmek ve konsensüsüne katılmak için 8 AWS vCPU, 16 GB RAM ve 1 TB depolama alanı tahsis etmek zorundadır. Buna ek olarak, doğruladıkları her alt ağ için gerekli kaynaklar da mevcuttur.</p><p>İzin verilmeyen (<strong>permissionless</strong>), akıllı sözleşme destekli blokzincirleri (C-Chain gibi) doğrulaması yasaklanan düzenlenmiş kuruluşlar, Ana Ağ doğrulamasından vazgeçemedikleri için bir alt ağ başlatamazlar. Bu dağıtım engeli, Avalanche Ekosistemi’ne benzersiz ve değerli tokenlar getirme potansiyeline sahip büyük bir Gerçek Dünya Varlığı (RWA) ihraç eden grubunun katılımını önler (bu tokenlar, <strong>Avalanche Warp Messaging/Teleporter</strong> kullanılarak <strong>C-Chain &lt;&gt; Alt Ağlar</strong> arasında hareket edebilir).</p><p>Yeterince kontrol edilmeyen geniş bir doğrulayıcıya sahip alt ağ, kullanım ani artarsa Ana Ağ’ı dengesiz hale getirebilir. Yetersiz kaynak ayrılmış Ana Ağ doğrulayıcıları böyle bir alt ağda <strong>OOM</strong> (<strong>Out of Memory — Bellek Tükenmesi)</strong> hatası alabilir, disk performansı düşebilir ya da P/X/C-Chain doğrulamasına <strong>CPU</strong> süresi ayırmakta zorlanabilir. Aynı durumun tersinin de geçerli olduğu bilinmektedir; yani, Ana Ağ ile Alt Ağların etkileşimi sırasında, tanımlanmamış bir davranış nedeniyle bir alt ağ çevrimdışı olabilir.</p><p>Alt ağ işletmek için Ana Ağ’a ödenen ücret, alt ağdaki etkinlik miktarına göre artmaz; ancak, Ana Ağ’da bir Alt Ağ Doğrulayıcısı kurmanın sabit, peşin maliyeti, talep gözlemlenene kadar küçük, hatta değişken maliyetleri tercih eden yeni projeleri caydırır. Aktivite ölçeklendikçe bir dış zincire veri kullanılabilirliği ve güvenlik için işlem başına bayt cinsinden artan bir ücret ödeyen L2’lerin aksine, alt ağlar kendi güvenliklerini/veri kullanılabilirliğini sağlarlar ve operatörlerin daha fazla etkinlik işlemekte ödemeleri gereken tek maliyet, ek yükü desteklemek için gereken donanım maliyetidir.</p><p><strong>Banff </strong>güncellemesi ile tanıtılan Esnek Alt Ağlar <strong>(Elastic Subnets)</strong>, alt ağ yaratıcılarının kendi tokenlarını kullanarak Proof-of-Stake doğrulaması ve çalışma süresi tabanlı ödülleri etkinleştirmelerine olanak tanıdı. Ancak, bu token’in bir <strong>ANT (X-Chain’de yaratılmış)</strong> olması ve P-Chain’de kilitli olması gerekmektedir. Tüm stake ödülleri P-Chain’de dağıtılmakta ve ödül eğrisi TransformSubnetTx ile tanımlanmakta, bir kez belirlendikten sonra değiştirilememektedir.</p><p>Ana ağda canlı bir Esnek Alt Ağ <strong>(Elastic Subnets)</strong> bulunmaması nedeniyle, izin gerektirmeyen alt ağların şu anki halleriyle daha cazip hale gelebileceği açıktır. Pek çok başarılı izin gerektiren alt ağ üretimde olmasına rağmen, birçok alt ağ yaratıcısı yukarıdaki noktaları endişe kaynağı olarak dile getirmiştir. Özetle, <strong>Avalanche </strong>topluluğu, izin gerektirmeyen alt ağları başlatmak için daha esnek ve uygun maliyetli bir mekanizmadan fayda sağlayabilir.</p><h3>Spesifikasyonlar</h3><p>Yüksek seviyede, alt ağlar (<strong>Subnets</strong>), doğrulayıcı setlerini yönetmek için blok zincir kimliği ve doğrulayıcı yöneticisinin adresini ayarlayarak doğrulayıcı setlerini P-Chain dışında yönetebilir. P-Chain, alt ağın doğrulayıcı setini değiştiren Warp mesajlarını işleyecektir. Alt ağın doğrulayıcı setinin değişikliğini doğrulamak için P-Chain de Warp mesajları üretecektir. Artık alt ağ doğrulayıcılarının Ana Ağı doğrulaması gerekmeyecek ve alt ağ doğrulayıcısı olmak için gereken 2000 $AVAX stake zorunluluğu kaldırılacaktır. Stake gerekliliğinin yerine, aktif bir alt ağ doğrulayıcısı olmak için $AVAX cinsinden sürekli bir ücret getirilmektedir. Alt ağ doğrulayıcıları, doğrulayıcı seti değişikliklerini takip etmek ve alt ağlar arası iletişimi desteklemek için sadece P-Chain’i senkronize etmek zorundadır (X/C-Chain değil).</p><h3><strong>P-Chain Warp Mesaj Yükleri</strong></h3><p>Alt ağın doğrulayıcı setini P-Chain dışında yönetmeyi mümkün kılmak için, Warp mesaj doğrulaması PlatformVM’e eklenecektir. Bir Warp mesajının P-Chain tarafından geçerli sayılması için, kaynağın chainID’sinin ağırlığının en az %67&#39;sinin toplu BLS imzasına katılmış olması gerekmektedir. Bu, C-Chain için belirlenen eşik ile aynıdır. Gelecekte, alt ağ bazında bu eşiğin değiştirilmesini desteklemek için bir ACP önerilebilir.</p><p>P-Chain tarafından üretilen bir alt ağ için mesajlar söz konusu olduğunda, yalnızca o alt ağın doğrulayıcılarının imza vermeye istekli olması gerekmektedir; tüm Ana Ağ doğrulayıcı seti değil. Bu optimizasyon mümkündür, çünkü tüm alt ağ doğrulayıcıları yine de P-Chain’i senkronize edecektir.</p><p>P-Chain’de aşağıdaki Warp mesaj yükleri tanıtılmaktadır:</p><ul><li><strong>SubnetConversionMessage</strong></li><li><strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong></li><li><strong>SubnetValidatorRegistrationMessage</strong></li><li><strong>SubnetValidatorWeightMessage</strong></li></ul><p>Bu mesajlar için imza talep etme yöntemi belirtilmemiştir. Bu işlevselliği desteklemek için ACP-118’de açıklanan SignatureRequest mesajı uygulanabilir bir seçenek olabilir.</p><p>Mesaj spesifikasyonları içinde yer alan tüm düğüm kimlikleri (node ID), P-Chain’in gelecekte yeni düğüm kimlik türlerini desteklemesi durumunda, bu türleri destekleyebilmesi için değişken uzunlukta diziler olarak temsil edilir.</p><p>Bu mesajların her birinin serileştirilmesi (verinin belirli bir formatta düzenlenmesi) şu şekilde tanımlanmıştır:</p><p><strong>SubnetConversionMessage</strong></p><p>P-Chain, tüketicilerin (yani doğrulayıcı yöneticilerinin) başlangıç doğrulayıcı setini bilmeleri için bir SubnetConversionMessage üretebilir.</p><p>Aşağıdaki serileştirme, <strong>ValidatorData</strong> olarak tanımlanmıştır:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/438/1*dyZ-OZ0Shh7JAxbBJ9xU4A.png" /></figure><blockquote>Aşağıdaki serileştirme ise SubnetConversionData olarak tanımlanmıştır:</blockquote><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/745/1*U0N8YhngtP-WtzaDXqOcVg.png" /></figure><ul><li><strong>codecID</strong>, yükü serileştirmek için kullanılan codec sürümüdür ve <strong>0x0000</strong> olarak sabitlenmiştir.</li><li><strong>sum(validatorLengths)</strong> toplamı, validators içinde yer alan <strong>ValidatorData</strong> serileştirmelerinin uzunluklarının toplamıdır.</li><li><strong>subnetID</strong>, dönüştürülen alt ağı tanımlar (aşağıda daha fazla açıklanmıştır).</li><li><strong>managerChainID</strong> ve <strong>managerAddress</strong>, ilgili alt ağ için doğrulayıcı yöneticisini tanımlar. Bu, alt ağın doğrulayıcı setini değiştirmek için Warp mesajları göndermesine izin verilen (blok zincir kimliği, adres) ikilisidir.</li><li><strong>validators</strong>, ilgili alt ağ için ödeme yaptıkça doğrulayıcıları içermektedir.</li></ul><p><strong>SubnetConversionMessage</strong>, <strong>sourceChainID</strong> P-Chain ID’ye ayarlanmış, <strong>sourceAddress</strong> boş bir bayt dizisine ayarlanmış ve bir payload içeren <strong>AddressedCall</strong> olarak belirtilmiştir:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/374/1*Rhv03X798ePZ0TWIZsA9VQ.png" /></figure><ul><li><strong>codecID</strong>, yükü serileştirmek için kullanılan codec sürümüdür ve <strong>0x0000 </strong>olarak sabitlenmiştir.</li><li><strong>typeID</strong>, yük türü tanımlayıcısıdır ve bu mesaj için <strong>0x00000000</strong>’dır.</li><li><strong>subnetConversionID</strong>, verilen <strong>ConvertSubnetTx</strong>’ten <strong>SubnetConversionData</strong>’nın SHA256 karmasıdır.</li></ul><h3><strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong></h3><p>P-Chain, bir alt ağın doğrulayıcı setine eklemeyi kaydetmek için doğrulayıcı yöneticilerinden gelen bir <strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong>’ı, bir <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong> aracılığıyla tüketebilir.</p><p>Aşağıdaki serileştirme, bir <strong>PChainOwner</strong>’ın serileştirilmesini göstermektedir:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/475/1*CbH8LgLQpWGSaMzowfJXVg.png" /></figure><ul><li>Eşik (<strong>threshold</strong>), <strong>PChainOwner</strong>’ın bir eylemi yetkilendirmesi için gerekli olan imza sayısını belirtir. Yani, bir işlem için gereken onayı vermek üzere belirli sayıda adresin (<strong>addresses</strong>) imza sağlaması gerekir.</li></ul><p><strong>Doğrulama kriterleri</strong>:</p><ul><li>Eğer <strong>threshold</strong> (eşik) 0 ise, <strong>addresses</strong> (adresler) boş olmalıdır.</li><li><strong>threshold </strong>&lt;= len(<strong>addresses</strong>)</li><li><strong>Addresses </strong>(adresler) benzersiz ve artan sırayla dizilmiş olmalıdır.</li></ul><p><strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong>, bir payload (yük) ile bir <strong>AddressedCall</strong> olarak belirtilmiştir:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/845/1*8_UsKG2Rns3fwneskEniyw.png" /></figure><ul><li><strong>codecID</strong>, yükü serileştirmek için kullanılan codec sürümüdür ve <strong>0x0000 </strong>olarak sabitlenmiştir.</li><li><strong>typeID</strong>, yük türü tanımlayıcısıdır ve bu yük için <strong>0x00000001</strong>’dir.</li><li><strong>subnetID</strong>, <strong>nodeID</strong>, <strong>weight</strong> ve <strong>blsPublicKey</strong>, eklenen Alt Ağ Doğrulayıcısı içindir.</li><li><strong>expiry</strong>, bu mesajın geçersiz hale geldiği zamandır. P-Chain zaman damgası<strong> &gt;= expiry</strong> olduğu andan itibaren, bu Avalanche Warp Mesajı, <strong>nodeID</strong>’yi alt ağın doğrulayıcı setine eklemek için kullanılamaz.</li><li><strong>remainingBalanceOwner</strong>, doğrulayıcı setinden çıkarıldığında, kalan $AVAX’ın Subnet Doğrulayıcısı’nın bakiyesinden bu adrese aktarılacağı P-Chain sahibidir.</li><li><strong>disableOwner</strong>, bu doğrulayıcıyı <strong>DisableSubnetValidatorTx</strong> kullanarak devre dışı bırakabilecek tek P-Chain sahibidir.</li></ul><h3>SubnetValidatorRegistrationMessage</h3><p>P-Chain, bir doğrulama süresinin başladığını veya geçersiz olduğunu doğrulamak için bir <strong>SubnetValidatorRegistrationMessage</strong> üretebilir.</p><p><strong>SubnetValidatorRegistrationMessage</strong>, P-Chain ID’ye ayarlanmış <strong>sourceChainID</strong> (kaynak zincir ID) ile bir AddressedCall olarak belirtilmiştir,<strong> sourceAddress</strong> (kaynak adres) boş bir bayt dizisine ayarlanmış olup, aşağıdaki payload’a sahiptir:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/327/1*vDU4WCEhh40sOEVdZN-V8Q.png" /></figure><ul><li><strong>codecID</strong>, yükü serileştirmek için kullanılan codec sürümüdür ve 0x0000 olarak sabitlenmiştir.</li><li><strong>typeID</strong>, bu mesaj için yük türü tanımlayıcısıdır ve <strong>0x00000002</strong>’dir.</li><li><strong>validationID</strong>, mesaj için doğrulayıcıyı tanımlar.</li><li><strong>registered</strong>, doğrulayıcının mevcut doğrulayıcı setinde olup olmadığını gösteren bir boole değeri. Eğer true (doğru) ise, <strong>validationID</strong>, mevcut doğrulayıcı setinde bulunan bir doğrulayıcıya karşılık gelir. Eğer false (yanlış) ise, <strong>validationID</strong> mevcut doğrulayıcı setinde bir doğrulayıcıya karşılık gelmez ve gelecekte de gelmeyecektir.</li></ul><h3>SubnetValidatorWeightMessage</h3><p>P-Chain, <strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong> aracılığıyla mevcut bir doğrulayıcının ağırlığını güncellemek için bir <strong>SubnetValidatorWeightMessage</strong> tüketebilir. Ayrıca, doğrulayıcı ağırlık güncellemesinin uygulandığını doğrulamak için P-Chain bir <strong>SubnetValidatorWeightMessage</strong> üretebilir.</p><p><strong>SubnetValidatorWeightMessage</strong>, aşağıdaki payload ile belirtilmiştir. P-Chain tarafından gönderildiğinde, <strong>sourceChainID</strong> P-Chain ID’ye ayarlanmıştır ve <strong>sourceAddress</strong> boş bir bayt dizisine ayarlanmıştır.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/327/1*yIfFpbJ_HGxyCrkV3dA6MQ.png" /></figure><ul><li><strong>codecID</strong>, yükü serileştirmek için kullanılan codec sürümüdür ve <strong>0x0000</strong> olarak sabitlenmiştir.</li><li><strong>typeID</strong>, bu mesaj için yük türü tanımlayıcısıdır ve <strong>0x00000003</strong>’tür.</li><li><strong>validationID</strong>, mesaj için doğrulayıcıyı tanımlar.</li><li><strong>nonce</strong>, son doğrulayıcı ağırlık güncellemesini belirten ve bu işlemler için tekrar oynatma koruması sağlayan sürekli artan bir sayıdır.</li><li><strong>weight</strong>, doğrulayıcının yeni ağırlığıdır.</li></ul><h3>Yeni P-Chain İşlem Türleri</h3><p>Bu ACP’den önce ve sonra, bir Alt Ağ oluşturmak için P-Chain üzerinde bir <strong>CreateSubnetTx</strong> (Alt Ağ Oluşturma İşlemi) yapılması gerekir. Bu işlem, bugün doğrulayıcı seti eklemelerini (<strong>AddSubnetValidatorTx</strong>) veya kaldırmalarını (<strong>RemoveSubnetValidatorTx</strong>) yetkilendirmek için kullanılabilecek Anahtar alanını içerir.</p><p>Bir İzin Gerektirmeyen Alt Ağ Olmak İçin:</p><ul><li>Bu <strong>Owner</strong> Anahtarı artık Alt Ağ’ın doğrulayıcı setini değiştirme yetkisine sahip olmamalıdır.</li><li>Alt Ağ’ın doğrulayıcı setini Warp mesajlarıyla değiştiren yeni işlem türlerini desteklemelidir.</li></ul><p>Bu işlevselliği desteklemek için P-Chain üzerinde aşağıdaki yeni işlem türleri tanıtılmaktadır:</p><ul><li><strong>ConvertSubnetTx</strong></li><li><strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong></li><li><strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong></li><li><strong>DisableSubnetValidatorTx</strong></li><li><strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong></li></ul><p><strong>ConvertSubnetTx</strong><br>Bir alt ağı izinli yapıdan izinsiz yapıya dönüştürmek için, bir <strong>ConvertSubnetTx</strong> yapılmalı ve alt ağın doğrulayıcı setini yönetecek olan <strong>(chainID, address)</strong> çifti ayarlanmalıdır. <strong>CreateSubnetTx</strong>’te tanımlanan <strong>Owner</strong> Anahtar, bu dönüşümü yetkilendirmek için bir imza sağlamalıdır.</p><p><strong>ConvertSubnetTx</strong> spesifikasyonu şu şekildedir:</p><pre>type PChainOwner struct {<br>    // The threshold number of `Addresses` that must provide a signature in order for<br>    // the `PChainOwner` to be considered valid.<br>    Threshold uint32 `json:&quot;threshold&quot;`<br>    // The 20-byte addresses that are allowed to sign to authenticate a `PChainOwner`.<br>    // Note: It is required for:<br>    //       - len(Addresses) == 0 if `Threshold` is 0.<br>    //       - len(Addresses) &gt;= `Threshold`<br>    //       - The values in Addresses to be sorted in ascending order.<br>    Addresses []ids.ShortID `json:&quot;addresses&quot;`<br>}<br><br>type SubnetValidator struct {<br>    // NodeID of this validator<br>    NodeID []byte `json:&quot;nodeID&quot;`<br>    // Weight of this validator used when sampling<br>    Weight uint64 `json:&quot;weight&quot;`<br>    // Initial balance for this validator<br>    Balance uint64 `json:&quot;balance&quot;`<br>    // [Signer] is the BLS public key and proof-of-possession for this validator.<br>    // Note: We do not enforce that the BLS key is unique across all validators.<br>    //       This means that validators can share a key if they so choose.<br>    //       However, a NodeID + Subnet does uniquely map to a BLS key<br>    Signer signer.ProofOfPossession `json:&quot;signer&quot;`<br>    // Leftover $AVAX from the [Balance] will be issued to this<br>    // owner once it is removed from the validator set.<br>    RemainingBalanceOwner PChainOwner `json:&quot;remainingBalanceOwner&quot;`<br>    // The only owner allowed to disable this validator on the P-Chain.<br>    DisableOwner PChainOwner `json:&quot;disableOwner&quot;`<br>}<br><br>type ConvertSubnetTx struct {<br>    // Metadata, inputs and outputs<br>    BaseTx<br>    // ID of the Subnet to transform<br>    // Restrictions:<br>    // - Must not be the Primary Network ID<br>    Subnet ids.ID `json:&quot;subnetID&quot;`<br>    // BlockchainID where the Subnet manager lives<br>    ChainID ids.ID `json:&quot;chainID&quot;`<br>    // Address of the Subnet manager<br>    Address []byte `json:&quot;address&quot;`<br>    // Initial pay-as-you-go validators for the Subnet<br>    Validators []SubnetValidator `json:&quot;validators&quot;`<br>    // Authorizes this conversion<br>    SubnetAuth verify.Verifiable `json:&quot;subnetAuthorization&quot;`<br>}</pre><p>Bu işlem kabul edildikten sonra, <strong>CreateChainTx </strong>ve <strong>AddSubnetValidatorTx</strong>, Subnet üzerinde devre dışı bırakılır. Sahip anahtarı tarafından gerçekleştirilebilecek tek eylem, daha önce <strong>AddSubnetValidatorTx </strong>kullanılarak eklenen Subnet validator’lerini <strong>RemoveSubnetValidatorTx </strong>aracılığıyla kaldırmaktır. Sahip anahtarı tarafından kaldırılmadığı sürece, daha önce <strong>AddSubnetValidatorTx </strong>ile eklenen herhangi bir Subnet Validator’ü, Son zamanına ulaşana kadar Subnet’i doğrulamaya devam edecektir. <strong>AddSubnetValidatorTx </strong>ile eklenen tüm Subnet Validator’leri artık doğrulayıcı setinde olmadığında, Sahip anahtarı etkisiz hale gelir. Subnet’in doğrulayıcı setini yönetmek için <strong>RegisterSubnetValidatorTx </strong>ve <strong>SetSubnetValidatorWeightTx </strong>kullanılmalıdır.</p><p><strong>ConvertSubnetTx </strong>aracılığıyla eklenen doğrulayıcıların<strong> validationID</strong>’si, 32 baytlık <strong>subnetID </strong>ile 4 baytlık <strong>validatorIndex </strong>(işlem içindeki <strong>Validators </strong>dizisindeki indeks) birleştirildiğinde elde edilen 36 baytın SHA256 hash’i olarak tanımlanır.</p><p>Bu işlem kabul edildikten sonra, P-Chain, bu işlemden alınan değerlerle doldurulmuş <strong>SubnetConversionData</strong>’ya karşılık gelen bir <strong>subnetConversionID </strong>ile bir <strong>SubnetConversionMessage </strong>imzalamaya istekli olmalıdır.</p><p><strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong> Bir ConvertSubnetTx, bir Subnet için kabul edildikten sonra, Subnet için yeni doğrulayıcılar, RegisterSubnetValidatorTx kullanılarak eklenmelidir. Bu işlemin spesifikasyonu şudur:</p><pre>gotype RegisterSubnetValidatorTx struct {<br>    // Metadata, inputs and outputs<br>    BaseTx<br>    // Balance &lt;= sum($AVAX inputs) - sum($AVAX outputs) - TxFee.<br>    Balance uint64 `json:&quot;balance&quot;`<br>    // [Signer] is a BLS signature proving ownership of the BLS public key specified<br>    // below in `Message` for this validator.<br>    // Note: We do not enforce that the BLS key is unique across all validators.<br>    //       This means that validators can share a key if they so choose.<br>    //       However, a NodeID does uniquely map to a BLS key<br>    Signer [96]byte `json:&quot;signer&quot;`<br>    // A RegisterSubnetValidatorMessage payload<br>    Message warp.Message `json:&quot;message&quot;`<br>}</pre><p><strong>RegisterSubnetValidatorTx </strong>aracılığıyla eklenen doğrulayıcıların <strong>validationID</strong>’si, Mesajdaki <strong>AddressedCall</strong>’ın Yükü’nün(<strong>Payload</strong>) SHA256 hash’i olarak tanımlanır.</p><p><strong>RegisterSubnetValidatorTx </strong>P-Chain üzerinde kabul edildiğinde, Subnet Validator, Subnet’in doğrulayıcı setine eklenir. Doğrulayıcı setine eklendiğinde <strong>validationID </strong>ile ilişkilendirilen bir <strong>minNonce </strong>alanı (başlangıçta <strong>0</strong> olarak ayarlanmış) saklanır. Bu alan, aşağıda tanımlanan <strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong>’yi doğrularken kullanılacaktır.</p><p>Bu <strong>validationID</strong>, yeniden oynatma koruması için kullanılacaktır. Kullanılan <strong>validationID</strong>’ler P-Chain üzerinde saklanacaktır. Eğer bir <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong>’nin <strong>validationID</strong>’si daha önce kullanılmışsa, işlem geçersiz sayılacaktır. Sınırsız sayıda <strong>validationID </strong>saklamayı önlemek için, <strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong>’ın süresi, işlemin P-Chain üzerinde verildiği zamandan itibaren en fazla 48 saat ileri olmalıdır. Süresi dolmuş zaman damgasına karşılık gelen herhangi bir <strong>validationID</strong>, P-Chain’in durumundan temizlenebilir.</p><p>Subnetler, yukarıdaki bilgilerin nasıl elde edileceğini tanımlamaktan sorumludur.</p><p>Bir EVM Subnet’i bu adımı şu şekilde uygulamayı seçebilir:</p><ul><li>Kullanıcının Subnet üzerindeki bir akıllı sözleşmeye yatırdığı token sayısını kullanarak doğrulayıcısının ağırlığını belirlemek</li><li>Kullanıcının doğrulayıcı bilgileriyle bir zincir içi işlem göndermesini gerektirmek</li><li>Warp mesajını oluşturmak</li></ul><p>Bir <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong>’nın geçerli olabilmesi için, <strong>Signer</strong>, işlemin içindeki <strong>RegisterSubnetValidatorMessage</strong>’da tanımlanan <strong>blsPublicKey</strong>’in geçerli bir mülkiyet kanıtı olmalıdır.</p><p>Bir <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong> kabul edildikten sonra, P-Chain, belirtilen validationID için kayıtlı olan bir<strong> SubnetValidatorRegistrationMessage</strong> imzalamaya istekli olmalıdır; kayıtlı olan true olarak ayarlanmalıdır. Bu durum, Subnet Validator’ün <strong>SetSubnetValidatorWeightTx </strong>kullanılarak doğrulayıcı setinden kaldırıldığı zamana kadar devam eder.</p><p>Verilen bir <strong>validationID</strong>’nin mevcut bir Subnet için asla olmayacağı bilindiğinde, P-Chain, validationID için kayıtlı olan bir <strong>SubnetValidatorRegistrationMessage </strong>imzalamaya istekli olmalıdır; bu durumda (<strong>registered) </strong>kayıtlı <strong>false </strong>olarak ayarlanmalıdır. Bu, mesajın süresinin <strong>expiry</strong>, bir <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong>’de teslim edilmeden önce geçtiği durumlarda veya Subnet Validator’ün başarıyla kaydedilip sonra kaldırıldığı durumlarda geçerli olabilir. Bu, P-Chain’in doğrulayıcı yöneticilere, bir doğrulayıcının kaldırıldığını veya asla eklenmediğini kanıtlamasını sağlar. P-Chain, <strong>validationID</strong>’si aktif bir doğrulayıcıya karşılık gelmeyen ve süresi geçmiş <strong>expiry </strong>olan herhangi bir <strong>SubnetValidatorRegistrationMessage</strong>’i imzalamayı reddetmelidir.</p><p><strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong> SetSubnetValidatorWeightTx, bir Subnet Validator’ün oy ağırlığını değiştirmek için kullanılır. Bu işlemin spesifikasyonu şudur:</p><pre>type SetSubnetValidatorWeightTx struct {<br>    // Metadata, inputs and outputs<br>    BaseTx<br>    // A SubnetValidatorWeightMessage payload<br>    Message warp.Message `json:&quot;message&quot;`<br>}</pre><p>Bu işlemin uygulama alanları şunları içerebilir:</p><ul><li>Subnet üzerindeki bir delegasyon yapıldığında bir Subnet Validator’ün oy ağırlığını artırmak</li><li>Stake miktarı arttığında (örneğin staking ödülleri ile) bir Subnet Validator’ün oy ağırlığını artırmak</li><li>Davranış kurallarına uymayan bir Subnet Validator’ün oy ağırlığını azaltmak</li><li>Bir inaktif Subnet Validator’ü kaldırmak</li></ul><p><strong>SubnetValidatorWeightMessage </strong>için geçerlilik kriterleri şunlardır:</p><ul><li><strong>nonce &gt;= minNonce</strong>. nonce’un, ardışık her doğrulayıcı ağırlık güncellemesi ile <strong>1</strong> artırılması gerekmediğini unutmayın.</li><li><strong>minNonce == MaxUint64</strong> olduğunda, <strong>nonce</strong> <strong>MaxUint64 </strong>olmalıdır ve <strong>weight 0</strong> olmalıdır. Bu, Subnet’lerin sonraki bir işlemde <strong>nodeID</strong>’yi kaldıramayacağı durumları önler.</li><li>Eğer <strong>weight == 0</strong> ise, kaldırılan Subnet Validator, setin sonuncusu olmamalıdır. Eğer tüm Subnet Validator’ler kaldırılırsa, yeni Subnet Validator’leri <strong>RegisterSubnetValidatorMessage </strong>aracılığıyla kaydetmek için geçerli Warp mesajları üretilemeyecektir. Doğrulayıcı olmadan, blok üretimi duracak ve Subnet kurtarılamaz hale gelecektir. Bu geçerlilik kriteri, bu duruma karşı bir koruma işlevi görür. Gelecekteki bir ACP, kullanıcıların yeni Subnet mekaniklerine daha aşina olması ve araçların gelişmesiyle bu korumayı kaldırabilir.</li><li>Eğer <strong>weight != 0</strong> ise, Subnet Validator’ün ağırlığı, ağırlık (<strong>weight</strong>) ile güncellenir ve <strong>minNonce</strong>, <strong>nonce + 1</strong> olarak güncellenir.</li></ul><p><strong>weight != 0</strong> olduğunda, Subnet Validator, doğrulayıcı setinden kaldırılır. Subnet Validator ile ilgili tüm durum, <strong>minNonce </strong>ve <strong>validationID</strong> dahil olmak üzere, P-Chain durumundan temizlenir. Kaldırıldıktan sonra bunları izlemek gerekmez, çünkü <strong>validationID</strong>, <strong>RegisterSubnetValidatorTx </strong>ve <strong>expiry</strong>’deki sürenin sağladığı yeniden oynatma koruması nedeniyle asla yeniden başlatılamaz. Subnet Validator’ın Bakiyesindeki <strong>Balance </strong>harcanmamış $AVAX, bu doğrulayıcı için <strong>RemainingBalanceOwner</strong>’a tek bir UTXO olarak tahsis edilir. <strong>RemainingBalanceOwner</strong>, doğrulayıcı, Subnet’in doğrulayıcı setine ilk eklendiğinde belirtilmiştir (<strong>ConvertSubnetTx </strong>veya <strong>RegisterSubnetValidatorTx </strong>içinde).</p><p>Not: <strong>ConvertSubnetTx </strong>veya <strong>RegisterSubnetValidator</strong>Tx ile eklenen Subnet doğrulayıcıları için açık bir <strong>EndTime </strong>yoktur. Subnet doğrulayıcılarının yalnızca bu işlemle kaldırıldığı zamandır; ağırlık 0 <strong>weight != 0</strong> olduğunda kaldırılır.</p><h3>DisableSubnetValidatorTx</h3><p>Alt Ağ Doğrulayıcıları, <strong>DisableSubnetValidatorTx</strong> kullanarak doğrulayıcılarını pasif hale getirebilirler. Bu işlemin spesifikasyonu şu şekildedir:</p><pre>type DisableSubnetValidatorTx struct {<br>    // Metadata, inputs and outputs<br>    BaseTx<br>    // ID corresponding to the validator<br>    ValidationID ids.ID `json:&quot;validationID&quot;`<br>    // Authorizes this validator to be disabled<br>    DisableAuth verify.Verifiable `json:&quot;disableAuthorization&quot;`<br>}</pre><p>Bu doğrulayıcı için belirtilen <strong>DisableOwner</strong> işlemi imzalamalıdır. Alt Ağ Doğrulayıcısının bakiyesinde harcanmamış herhangi bir $AVAX, bu doğrulayıcı için <strong>RemainingBalanceOwner</strong>’a tek bir UTXO (kullanılmamış işlem çıktısı) olarak verilecektir. Unutmayın ki hem <strong>DisableOwner</strong> hem de <strong>RemainingBalanceOwner</strong>, doğrulayıcı ilk kez Alt Ağın doğrulayıcı setine eklenirken (ConvertSubnetTx veya RegisterSubnetValidatorTx’de) belirtilir.</p><p>Bir Alt Ağın doğrulayıcı setinden tamamen çıkarılması için, ağırlığın 0 olduğu bir <strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong> yayınlanmalıdır. Bunu yapmak için Alt Ağın yöneticisinden bir <strong>Warp</strong> mesajı gereklidir. Ancak, başarısız olmuş Alt Ağlar için doğrulayıcıya yetki olmadan harcanmamış bakiyeyi talep etme yeteneğini desteklemek kritik öneme sahiptir.</p><p>Unutulmamalıdır ki bu işlem, Alt Ağın toplam staking ağırlığını değiştirmez. Bu işlem, Alt Ağ Doğrulayıcısını pasif olarak işaretler ancak doğrulayıcıyı Alt Ağın doğrulayıcı setinden kaldırmaz. Pasif hale gelen Alt Ağ Doğrulayıcıları, bir <strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong> ile bakiyelerini artırarak her zaman yeniden etkin hale gelebilirler.</p><p>Alt Ağ oluşturucuları, P-Chain tarafından zorunlu kılınan bir <strong>MinStakeDuration</strong> (minimum bahis süresi) kavramının olmadığının farkında olmalıdır. MinStakeDuration uygulamak isteyen Alt Ağların, doğrulayıcının bahislerini Alt Ağın istediği minimum bahis süresi boyunca kilitlemeleri beklenir.</p><h3>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</h3><p>Alt Ağ Doğrulayıcılarının aktif kabul edilmek için P-Chain üzerinde sürekli ücret ödemek amacıyla sıfırdan büyük bir bakiye tutmaları gerekmektedir. <strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong>, herhangi biri tarafından bir Alt Ağ Doğrulayıcısının Bakiyesine ek AVAX eklemek için kullanılabilir. Bu işlemin spesifikasyonu şu şekildedir:</p><pre>type IncreaseSubnetValidatorBalanceTx struct {<br>    // Metadata, inputs and outputs<br>    BaseTx<br>    // ID corresponding to the validator<br>    ValidationID ids.ID `json:&quot;validationID&quot;`<br>    // Balance &lt;= sum($AVAX inputs) - sum($AVAX outputs) - TxFee<br>    Balance uint64 `json:&quot;balance&quot;`<br>}</pre><p>Eğer <strong>ValidationID</strong>’ye karşılık gelen Alt Ağ Doğrulayıcısı şu anda pasif ise (Bakiye tükenmiş veya <strong>DisableSubnetValidatorTx</strong> yayınlanmışsa), bu işlem onları tekrar aktif doğrulayıcı setine taşıyacaktır.</p><p>Not: Bakiyeye eklenen $AVAX, doğrulayıcı tarafından herhangi bir zamanda <strong>DisableSubnetValidatorTx</strong> kullanılarak talep edilebilir.</p><h3>Alt Ağ Düğümlerini Başlatma (Bootstrapping)</h3><p>Bir düğüm/doğrulayıcıyı başlatmak (bootstrap etmek), blok zincirin en son durumunu yerel olarak güvenli bir şekilde yeniden oluşturma sürecidir. Bu sürecin sonunda, bir düğümün/doğrulayıcının yerel durumu, diğer doğru çalışan düğüm/doğrulayıcıların yerel durumu ile senkronize olmalıdır. Bundan sonra düğüm/doğrulayıcı, gelen yeni işlemleri doğrulayabilir ve diğer düğüm/doğrulayıcılarla uzlaşmaya varabilir.</p><p>Bir düğüm/doğrulayıcıyı başlatmak için birkaç kritik sorunun yanıtlanması gerekir: Ağdaki eşler (peers) nasıl bulunur? Bulunan bir eşin ağa dürüst bir şekilde katıldığını nasıl belirleyebiliriz?</p><p>Avalanche Ana Ağı gibi bağımsız ağlarda bu, güvenilir sabit bir bootstrapper setine bağlanarak ve ardından yeni eşler keşfedilerek yapılır. Ethereum, bu sabit seti “bootnode” olarak adlandırır.</p><p>Alt Ağ Doğrulayıcılarını Ana Ağ Doğrulayıcılarından ayırarak, bağlantı kurulacak doğrulayıcı IP’lerinin bir listesi (Alt Ağ’ın işlevsel bootstrappers’ları) yalnızca Ana Ağ Doğrulayıcılarına bağlanarak sağlanamaz. Ancak, Ana Ağ, Alt Ağ’ı izleyen düğümlerin Alt Ağ Doğrulayıcılarına sorunsuz bir şekilde bağlanmasını sağlamak için Alt Ağ Doğrulayıcı IP’lerini takip edip yayabilir. Alt Ağlar, kendi bootstrappers’larını işletmek ve sürdürmek zorunda kalmaz ve eş keşfi için Ana Ağa güvenmeye devam edebilirler.</p><h3>Kenar Çubuğu: Alt Ağ Egemenliği</h3><p>Bu ACP (Avalanche Consensus Proposal) etkinleştirildikten sonra, P-Chain, Ana Ağ için $AVAX dışında başka varlıkların staking’ini desteklemeyecek. P-Chain, Alt Ağlar için staking ödüllerinin dağıtımını da desteklemeyecek. Alt Ağ Doğrulama için staking ile ilgili tüm işlemler Alt Ağ’ın doğrulayıcı yöneticisi tarafından yönetilmelidir. P-Chain sadece Alt Ağ Doğrulayıcıları için sürekli bir ücret gerektirir. Eğer bir Alt Ağ, Doğrulayıcılarının bakiyelerini P-Chain üzerinde yönetmek istiyorsa, P-Chain’de $AVAX bakiyesi yatırarak tüm Alt Ağ Doğrulayıcıları için bu maliyeti karşılayabilir. Alt Ağlar, P-Chain’in katılımcılara uyguladığı sürekli ücreti ödemek için istedikleri herhangi bir mekanizmayı uygulayabilirler.</p><p>Alt Ağın doğrulayıcı setinin sahipliğini P-Chain’den Alt Ağa taşımak, Alt Ağ oluşturucularına, doğrulayıcı olarak Alt Ağa katılmak için hangi gereksinimlerin gerektiğine dair herhangi bir kısıtlama olmadan hareket etme özgürlüğü sağlar. Alt Ağa katılmak için gerekli herhangi bir stake, Alt Ağ’da kilitlenir. Eğer bir doğrulayıcı, ağırlığın 0 olduğu bir <strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong> ile Alt Ağ doğrulayıcı setinden çıkarılırsa, Alt Ağdaki stake kilitli kalmaya devam eder. Alt Ağa ait Doğrulayıcı ile ilişkili stake’in nasıl ele alınacağı tamamen Alt Ağa bırakılmıştır ve P-Chain’de ne olduğundan bağımsız olarak ele alınabilir.</p><p>Bu yeni ilişki, P-Chain ile Alt Ağlar arasında dinamik bir bağ sunar. Alt Ağlar, P-Chain’i tarafsız bir hakem olarak kullanarak parametreleri değiştirebilir (mevcut rolü olan Avalanche Warp Mesajlarını doğrulama işleminin yanı sıra). Eğer bir doğrulayıcı yanlış davranıyorsa, Alt Ağ Doğrulayıcıları, yanlış davranan bir doğrulayıcının oy ağırlığını azaltmak için toplu olarak bir BLS çoklu imza (multisig) oluşturabilir. Bu işlem, Avalanche Ana Ağı tarafından tamamen güvence altına alınır (yazının yazıldığı sırada 225M $AVAX veya 8.325 milyar $).</p><p>Gelecekteki ACP’ler, P-Chain ve Alt Ağ ilişkisini genişleterek %67 eşiğinin parametrelendirilmesini içerebilir, böylece Alt Ağlar, güvenlik modellerine göre farklı bir eşik (örneğin basit çoğunluk olan %51) seçebilirler.</p><h3>Sürekli Ücret Mekanizması</h3><p>Her ek Alt Ağ Doğrulayıcısı, Avalanche Ağı’na sürekli yük getirir. P-Chain üzerinde bir doğrulayıcı işlemi gerçekleştirildiğinde, işlem için gereken hesaplama maliyeti kadar ücret alınır, ancak bu doğrulayıcının ağ üzerinde aktif olduğu süre boyunca getirdiği maliyet (ki bu süre sınırsız olabilir) için herhangi bir ücret alınmaz. Bu durum, blockchainlerde yaygın bir problemdir ve blockchain alanında birçok “state rent” önerisini ortaya çıkarmıştır. Aşağıdaki ücret mekanizması, her Alt Ağ Doğrulayıcısının aynı miktarda hesaplama kullandığı gerçeğinden yararlanır ve her aktif olduğu süre boyunca dinamik bir temel ücret alır.</p><p>Her Alt Ağ Doğrulayıcısını ücretlendirmek için, Bakiye (<strong>Balance</strong>) kavramı tanıtılır. Bir Alt Ağ Doğrulayıcısının bakiyesi (<strong>Balance</strong>), aktif olduğu süre boyunca sürekli olarak ücretlendirilir ve bu bakiye doğrulayıcıya ait özelliklerin (BLS anahtarı, ağırlık, nonce) bellekte tutulmasının yanı sıra IP’lerin izlenmesi gibi hizmetlerin maliyetini karşılar. Bu bakiye (<strong>Balance</strong>), doğrulayıcıyı aktif doğrulayıcı setine ekleyen <strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong> ile başlatılır. Bakiye (<strong>Balance</strong>) , <strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong> kullanılarak herhangi bir zamanda artırılabilir. Bakiye 0’a ulaştığında, Alt Ağ Doğrulayıcısı “etkin değil” olarak kabul edilir ve Alt Ağı doğrulamada artık rol almaz. Etkin olmayan doğrulayıcılar, <strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong> kullanılarak tekrar aktif doğrulayıcı setine eklenebilir. Bir Alt Ağ Doğrulayıcısı etkin değil olarak kabul edildiğinde, P-Chain bu özellikleri bellekten çıkarır ve yalnızca disk üzerinde saklar. Bu doğrulayıcıdan gelen tüm mesajlar, <strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong> ile yeniden aktif hale getirilene kadar geçersiz kabul edilir. Alt Ağlar, etkin olmayan doğrulayıcıları, <strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong> (<strong>weight != 0</strong>) ile doğrulayıcı setinden çıkararak inaktif ağırlığı azaltabilir.</p><p>Her Alt Ağ Doğrulayıcısı aynı miktarda ücretlendirildiği için, tüm doğrulayıcı setinin ücretlerini takip etmek basittir. Tüm ağ için biriken dinamik temel ücret tek bir <strong>uint</strong> değişkeninde izlenir. Bu birikmiş değer, bir Alt Ağ Doğrulayıcısının hesaplayacağı ücrete eşit olmalıdır. Doğrulayıcı seti bir öncelik sırasına göre korunur. Aşağıda sürekli ücret mekanizmasının sözde kodu verilmiştir.</p><pre># Pseudocode<br>class ValidatorQueue:<br>    def __init__(self, fee_getter):<br>        self.acc = 0<br>        self.queue = PriorityQueue()<br>        self.fee_getter = fee_getter<br>    <br>    # At each time period, increment the accumulator and <br>    # pop all validators from the top of the queue that <br>    # ran out of funds.<br>    <br>    # Note: The amount of work done in a single block<br>    # should be bounded to prevent a large number of<br>    # validator operations from happening at the same<br>    # time.<br>    def time_elapse(self, t):<br>        self.acc = self.acc + self.fee_getter(t)<br>        while True:<br>            vdr = self.queue.peek()<br>            if vdr.balance &lt; self.acc:<br>                self.queue.pop()<br>                continue<br>            return<br><br>    # Validator was added<br>    def validator_enter(self, vdr):<br>        vdr.balance = vdr.balance + self.acc<br>        self.queue.add(vdr)<br><br>    # Validator was removed<br>    def validator_remove(self, vdrNodeID):<br>        vdr = find_and_remove(self.queue, vdrNodeID)<br>        vdr.balance = vdr.balance - self.acc<br>        vdr.refund() # Refund [vdr.balance] to [RemainingBalanceOwner]<br>        self.queue.remove()<br><br>    # Validator&#39;s balance was topped up<br>    def validator_increase(self, vdrNodeID, balance):<br>        vdr = find_and_remove(self.queue, vdrNodeID)<br>        vdr.balance = vdr.balance + balance<br>        self.queue.add(vdr)</pre><h3>Ücret Algoritması</h3><p><a href="https://github.com/avalanche-foundation/ACPs/blob/main/ACPs/103-dynamic-fees/README.md"><strong>ACP-103</strong></a>, P-Chain üzerinde dinamik bir ücret mekanizmasını önerir. Bu mekanizma, aktif Alt Ağ Doğrulayıcılarının sürekli ücreti için ufak değişikliklerle yeniden kullanılmaktadır.</p><p>Aktivasyon sırasında, fazla aktif Alt Ağ Doğrulayıcılarının sayısı (<strong>x</strong>) 0 olarak ayarlanır.</p><p>Aktif bir Alt Ağ Doğrulayıcısı için saniyelik ücret oranı şu şekildedir:</p><pre>scss<br><br><br><br>M * exp(x / K)</pre><p>Burada:</p><ul><li><strong>M</strong>, aktif bir Alt Ağ Doğrulayıcısı için minimum ücreti temsil eder.</li><li><strong>exp(x)</strong>, <strong>EIP-4844</strong> spesifikasyonuna göre <strong>e^x</strong>’in bir yaklaşık değeridir.</li></ul><pre># Approximates factor * e ** (numerator / denominator) using Taylor expansion<br>def fake_exponential(factor: int, numerator: int, denominator: int) -&gt; int:<br>  i = 1<br>  output = 0<br>  numerator_accum = factor * denominator<br>  while numerator_accum &gt; 0:<br>      output += numerator_accum<br>      numerator_accum = (numerator_accum * numerator) // (denominator * i)<br>      i += 1<br>  return output // denominator</pre><ul><li><strong>K</strong>, Alt Ağ Doğrulayıcısının fiyat değişim hızını kontrol eden sabittir.</li></ul><p>Her saniyede, <strong>x</strong> güncellenir:</p><pre>r<br>x = max(x + (V - T), 0)</pre><p>Burada:</p><ul><li><strong>V</strong>, aktif Alt Ağ Doğrulayıcılarının sayısını gösterir.</li><li><strong>T</strong>, hedef aktif Alt Ağ Doğrulayıcı sayısını gösterir.</li></ul><p>Her <strong>x</strong> değeri <strong>K</strong> kadar arttığında, Alt Ağ Doğrulayıcısının fiyatı yaklaşık 2,7 kat artar. Fiyat çok yükselirse, bazı aktif doğrulayıcılar doğrulayıcı setinden çıkar ve <strong>x</strong> azalır, fiyat düşer. Fiyat sürekli olarak ayarlanır, böylece ortalama olarak P-Chain üzerinde <strong>T</strong> kadar aktif Alt Ağ Doğrulayıcısı bulunur.</p><h3>Blok Zaman Damgası Geçerliliği Değişikliği</h3><p>Doğrulayıcıların zamanında çıkarılmasını sağlamak için, bloklar, zaman damgalarının, bir doğrulayıcının fon eksikliği nedeniyle çıkarılacağı zamandan daha büyük olmaması durumunda geçerli kabul edilir. Bu, Alt Ağ Doğrulayıcılarının sayısının bloklar arasında sabit kalmasını sağlar.</p><p>Blok oluşturma protokolü, bu değişikliği hesaba katmak için şu şekilde değiştirilir: Önce duvar saati kontrol edilerek, fon eksikliği nedeniyle herhangi bir doğrulayıcının çıkarılıp çıkarılmadığı kontrol edilir. Eğer bir doğrulayıcı çıkarılmıyorsa, duvar saati kullanılarak blok oluşturulur. Eğer çıkarılıyorsa, ilk doğrulayıcının çıkarıldığı zaman kullanılır.</p><h3>Ücret Hesaplama</h3><p>Bir sonraki bloğa geçmeden önce, mevcut blok ile bir sonraki blok arasındaki <strong>Δt</strong> süresi boyunca tahsil edilen toplam Alt Ağ Doğrulayıcı ücreti şu şekildedir:</p><pre># Calculate the fee to charge over Δt<br>def cost_over_time(V:int, T:int, x:int, Δt: int) -&gt; int:<br>    cost = 0<br>    for _ in range(Δt):<br>        x = max(x + V - T, 0)<br>        cost += fake_exponential(M, x, K)<br>    return cost</pre><h3>Parametreler</h3><p>Aktivasyon sırasında parametreler şunlardır:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/380/1*GU2X1qjYqD3ugTf3SQyT8Q.png" /></figure><h3>Kullanıcı Deneyimi</h3><p>Sabit ön maliyet olan 2000 $AVAX yerine, Alt Ağ Doğrulayıcıları artık sürekli bir ücret öderler, ancak bu ücret küçük olacaktır. Bu durum Alt Ağ Doğrulayıcıları için yeni bir zorluk oluşturur: Alt Ağ Doğrulayıcı bakiyesini nasıl koruyacaklar?</p><p>Düğüm istemcileri, Alt Ağ Doğrulayıcısının hesabındaki kalan bakiyeyi izlemek için bir API sunmalıdır. Bu, doğrulayıcıların bakiyelerinin ne kadar hızlı tükendiğini izlemelerine ve gerektiğinde ekleme yapmalarına olanak tanır. Yukarıdaki tasarımın güzel bir yan ürünü, Alt Ağ Doğrulayıcısının hesabındaki bakiyenin geri alınabilir olmasıdır. Bu, kullanıcıların istedikleri kadar $AVAX eklemelerine ve aşırı bir miktar olması durumunda bunu her zaman geri çekebileceklerini bilmelerine olanak tanır.</p><p>Beklenti, çoğu kullanıcının düğüm istemcileriyle doğrudan etkileşime girmeyeceği veya Alt Ağ Doğrulayıcı hesaplarını ne zaman ve ne kadar doldurmaları gerektiğini izlemeyeceğidir. Cüzdan sağlayıcıları, bu sürecin çoğunu basitleştirecektir. Daha fazla kolaylık isteyen kullanıcılar için, <strong>Alt Ağ Hizmeti Sağlayıcıları (Subnet-as-a-Service)</strong> tüm bu süreci tamamen soyutlayacaktır.</p><h3>Geriye Dönük Uyumluluk</h3><p>Bu yeni Alt Ağ tasarımı, Alt Ağlarla ilgili tüm mekaniklerde büyük bir revizyon önerir. Canlı Alt Ağlarda hizmet kesintisine yol açmamak için kademeli bir şekilde uygulanmalıdır. Mevcut Alt Ağ Doğrulayıcıları, hem Birincil Ağı hem de doğruladıkları Alt Ağları doğrulamaya devam edebileceklerdir.</p><p>Herhangi bir durum yürütme değişikliği zorunlu bir güncelleme ile koordine edilmelidir. Uygulayıcılar, güncelleme etkinleştirilene kadar mevcut kuralları doğrulamaya devam etmelidir. Aktivasyon sonrasında, düğümler yeni kuralları doğrulamalıdır. Uygulayıcılar, aktivasyondan önce yalnızca 2000 $AVAX’ın varlığını doğrulamaya özen göstermelidir.</p><h3>Devre Dışı Bırakılan İşlemler</h3><h4>P-Chain</h4><ul><li><strong>TransformSubnetTx</strong>: Bu ACP etkinleştirildikten sonra, Esnek Alt Ağlar devre dışı bırakılacaktır. <strong>TransformSubnetTx</strong> aktivasyondan sonra kabul edilmeyecektir. Ana ağda (Mainnet) Esnek Alt Ağ bulunmadığı için bu devre dışı bırakma işleminin üretime bir etkisi olmamalıdır.</li></ul><h3>Yeni İşlemler</h3><h4>P-Chain</h4><ul><li><strong>ConvertSubnetTx</strong></li><li><strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong></li><li><strong>SetSubnetValidatorWeightTx</strong></li><li><strong>DisableSubnetValidatorTx</strong></li><li><strong>IncreaseSubnetValidatorBalanceTx</strong></li></ul><h3>Referans Uygulaması</h3><p>Tam bir referans uygulaması henüz sağlanmamıştır. Bu ACP uygulanabilir hale geldiğinde sağlanacaktır.</p><h3>Güvenlik Dikkatleri</h3><p>Bu ACP, Alt Ağ Doğrulayıcısı olmanın maliyetini önemli ölçüde azaltır. Bu, gelecekte Alt Ağ Doğrulayıcılarının sayısında büyük bir artışa yol açabilir. Her ek Alt Ağ Doğrulayıcısı, P-Chain üzerinde sabit RAM kullanımı ekler. Ancak bu, yukarıda belirtilen sürekli ücret mekanizması ile uygun bir şekilde ölçülmelidir.</p><p>Alt Ağların P-Chain’den daha fazla bağımsızlık kazanmasıyla birlikte, Alt Ağ stake tokenleri artık P-Chain’de kilitlenmez. Bu, Alt Ağ Doğrulayıcıları için yeni bir güvenlik endişesi oluşturur: Kötü niyetli Alt Ağlar, istedikleri zaman doğrulayıcıları kaldırabilir ve Alt Ağ Doğrulayıcısının Alt Ağdaki fonlarını alabilirler. P-Chain, Alt Ağ Doğrulayıcılarının <strong>DisableSubnetValidatorTx</strong> yoluyla doğrulayıcıları için kalan $AVAX bakiyesini alabileceklerini garanti eder. Ancak Alt Ağ üzerindeki varlıklar tamamen Alt Ağın kontrolündedir. Alt Ağ Doğrulayıcılarının, Alt Ağın güvenliğini değerlendirmeleri gerekmektedir.</p><p><strong>RegisterSubnetValidatorTx</strong>’de Warp mesajı için 48 saatlik uzun bir süre vardır. Alt Ağ Doğrulayıcı kayıtlarının spamlenmesi, P-Chain üzerinde yüksek bellek baskısına yol açabilir. Eğer 48 saatlik süre bir sorun teşkil ederse, ilerideki bir ACP bu süreyi kısaltabilir.</p><p>NodeID’ler, bir Alt Ağın doğrulayıcı setine isteğe bağlı olarak eklenebilir. Ancak burada önemli olan nokta, stake/ödüllerin risk altında olmamasıdır. Zorla doğrulayıcı setine eklenen bir düğüm operatörü, yeni bir NodeID oluşturmak için yalnızca anahtar döndürmesi yapmalıdır. Çünkü bir NodeID oluşturmak için herhangi bir stake kilitlenmesi gerekmez. Bu, NodeID’lerin daha kolay eklenmesini sağlamak için bilinçli bir tercih yapılmıştır. Bu durum, Birincil Ağ Doğrulayıcıları için stake/ödüllerin risk altında olmaması garantisini yansıtır.</p><p>Yukarıda belirtilen sürekli ücret mekanizması, etkin olmayan Alt Ağ Doğrulayıcılarına uygulanmaz çünkü bunlar bellekte tutulmaz. Ancak, etkin olmayan Alt Ağ Doğrulayıcıları disk üzerinde saklanır ve bu da P-Chain durumunun sürekli büyümesine neden olabilir. Başlangıçta gerekli olan bakiye (5 $AVAX veya mevcut ücretin iki haftalık tutarının hangisi büyükse) yeterli bir caydırıcı olmalıdır çünkü Alt Ağ Doğrulayıcısının etkin olmaması için bu bakiye tamamen yakılmalıdır. P-Chain durumunun büyüme hızını azaltmak için gelecekteki bir ACP, başlangıç bakiyesini artırabilir ya da durumu azaltmak için bir duruma son verme yolu sunabilir.</p><p><strong>Açık Sorular</strong> Hala Subnet’ler olarak mı adlandırılmalıdırlar?<br>Bu ACP aracılığıyla, Subnet’ler öncekinden çok daha fazla egemenliğe sahiptir. Avalanche Topluluğu, Subnet’leri yeniden markalamak için bu fırsatı değerlendirebilir.</p><p><strong>Teşekkürler</strong> Bu fikirler üzerindeki geri bildirimleri için @StephenButtolph, @aaronbuchwald ve @patrick-ogrady’ye özel teşekkürler. Yayın öncesinde bu ACP ile ilgili geri bildirimleri için daha geniş Ava Labs Platform Mühendislik Grubu’na teşekkür ederiz.</p><p>KAYNAKÇA:</p><p><a href="https://github.com/avalanche-foundation/ACPs/blob/main/ACPs/77-reinventing-subnets/README.md">ACPs/ACPs/77-reinventing-subnets/README.md at main · avalanche-foundation/ACPs</a></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=41ff88662342" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Set up Avalanche Node]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/set-up-avalanche-node-8b70820ffaa3?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/8b70820ffaa3</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 20 Nov 2023 16:04:37 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-05-07T22:58:39.996Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*VWr9TqoxboqU_Qzg.png" /></figure><p>Learn how to run avalanchego on a cloud service by creating avalanchego.service but before dive into it, let’s prepare our server and necessary tools to run avalanchego.</p><h3>RENT A CONTABO VPS SERVICE AS START</h3><p>You can choose one of the 4 options shown below as VPS M, VPS L and VPS XL on <a href="https://contabo.com/en/vps/">https://contabo.com/en/vps/</a>. Choose the most suitable one according to your budget. If you already have a VPS or a Linux ubuntu18.04 or 20.04 system running at home, you can skip to the Terminal installation or preliminaries section below…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*nUpqTAKwEeNKIpSI.png" /></figure><p>the link <a href="https://contabo.com/en/vps/vps-xl-ssd/?qty=1&amp;contract=12&amp;storage-type=vps-xl-nvme-400-gb">https://contabo.com/en/vps/vps-xl-ssd/?qty=1&amp;contract=12&amp;storage-type=vps-xl-nvme-400-gb</a> assuming you want the best for Avalanche. The price of 323 Euros per year, excluding VAT. You may also rent a “Dedicated Server” according to the stake amount of your Node. You will receive a VPS with AMD EPYC processor and operating system we will use will be Ubuntu 20.04. Considering Avalanche Subnets and the increasing capacity need in future , we can add NVME SSD to our list by buying 800 GB at least.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*IKYPIczKWwGyDCQ0.png" /></figure><h3>KYC</h3><p>When the purchase is completed, KYC (know your customer) will be requested by Contabo team by email ( support@contabo.com) and once you complete it, another email sent to you that contains necessary information to log in to your terminal such as IP adress, user name and password as shown below</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*VVqYPGdsVhes6tRY.png" /></figure><h3>PUTTY TERMINAL SET UP AND LOG IN TO YOUR TERMINAL</h3><p>We will download putty terminal on <a href="https://www.putty.org/">https://www.putty.org/</a> and set up on our operating system.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/457/0*NOFb9umFqjXI18aB.png" /></figure><h3>TERMINAL</h3><p>log as: enter your username as root and then the password given to you in the e-mail.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/524/0*eGoDbFEFng3vClXl.png" /></figure><p>you can optionally change the root password as this is the first time we are logging into this terminal.</p><pre>sudo passwd root</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*X5PcsU1GrXQ4I-Ni.png" /></figure><p>After changing the password, you can delete your e-mailed information.</p><h3>PRELIMINARY PREPARATIONS</h3><p>First, let’s make sure that our main system is up to date. Let’s type these two commands to update;</p><pre>sudo apt-get update &amp;&amp; sudo apt-get upgrade</pre><p>After making our update, let’s define a new user and continue our node installation and execution processes with our new username. Let’s use <strong>selcuk</strong> as an example. You can give any name you like.</p><pre>sudo adduser selcuk</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/647/0*q7DaHGSia4JZlbvO.png" /></figure><p>After entering the information, let’s define the privileges in root for the newly defined user name selcuk. First, let’s open our editor by typing the following command;</p><pre>visudo</pre><p>Let’s write our username and authorize where shown in yellow color in the picture below;</p><p><strong>selcuk</strong> ALL=(ALL:ALL) ALL</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*jw7sUd_G5if8A9gf.png" /></figure><p>Save with “CTRL O” and exit again with “CTRL X”.</p><p>Close the terminal completely, re-enter the terminal with the username and password we defined this time and install the following add-ons into the new user selcuk.</p><h3>HELPFUL PRE-INSTALLATION ADD-ONS</h3><p>a) JQ: It will be very useful especially during API queries</p><pre>sudo apt-get install jq</pre><p>b) CCZE: is a nice plugin that colors log records when we want to monitor process flows.</p><pre>sudo apt-get install ccze</pre><p>c) HTOP: is a useful plugin that allows you to see system information, background processes and CPU load.</p><pre>sudo apt-get install htop</pre><p>d) UFW: This command, which is a firewall plugin, will be required to open ports in the avalanche, so we need to install it.</p><pre>sudo apt-get install ufw -y</pre><h3>NODE INSTALLATION</h3><ol><li>First of all, let’s open port 9651 for Avalanche node</li></ol><pre>sudo ufw allow 9651/tcp</pre><p>2) Download the current version of Avalanchego;</p><pre>wget https://github.com/ava-labs/avalanchego/releases/download/v1.10.15/avalanchego-linux-amd64-v1.10.15.tar.gz</pre><p>3) Now let’s set up Avalanchego;</p><pre>sudo tar -xvf avalanchego-linux-amd64-v1.10.15.tar.gz</pre><p>now let’s create a new service file to run avalanchego in the background before running it. this is one of the ways to run avalanchego. even if you log out of the terminal, the avalanche node runs in the background thanks to the service file. first, let’s enter the following command to create the service file;</p><pre>sudo nano /etc/systemd/system/avalanchego.service</pre><p>Since we are in the editor, let’s copy the lines below into the editor. Make the necessary changes according to your username. Below, change user name <strong>selcuk and IP address .</strong></p><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target<br><br>[Service]<br>User=<strong>selcuk</strong><br>WorkingDirectory=/home/<strong>selcuk</strong>/avalanchego-v1.10.15<br>ExecStart=/home/<strong>selcuk</strong>/avalanchego-v1.10.15/avalanchego --public-ip=<strong>100.100.130.100</strong><br>KillMode=process<br>KillSignal=SIGINT<br>StandardOutput=syslog<br>StandardError=syslog<br>SyslogIdentifier=avalanchego<br><br>Restart=always<br>RestartSec=0<br><br># Hardening measures<br><br>####################<br><br># Provide a private /tmp and /var/tmp.<br>PrivateTmp=true<br><br># Mount /usr, /boot/ and /etc read-only for the process.<br>ProtectSystem=full<br><br># Deny access to /home, /root and /run/user<br># ProtectHome=true# Disallow the process and all of its children to gain<br><br># new privileges through execve().<br>NoNewPrivileges=true<br><br># Use a new /dev namespace only populated with API pseudo devices<br># such as /dev/null, /dev/zero and /dev/random.<br>PrivateDevices=true<br><br>[Install]<br>WantedBy=multi-user.target</pre><p>Save with “CTRL O” and exit with “CTRL X”.</p><p>Now let’s give the necessary authorizations to the avalanchego.service file;</p><pre>sudo chmod 644 /etc/systemd/system/avalanchego.service<br>sudo systemctl enable avalanchego &amp;&amp; sudo systemctl daemon-reload</pre><p><strong>NODE PRUNE SETTINGS</strong></p><p>Avalanche hosts 3 types of nodes. One of them is the Archive node (hosting a database of about 3TB and above), the other is a pruned node (about 1TB and above Database) and the other is the State node version. When we start the node, unless we specify otherwise with the code, the pruned node runs and tries to pull the database. If we are not going to start a dapp or subnet project, the “state node” will do the job. For this, we need to do the following steps<br>The ~/.avalanchego folder will not be created because we did not run the node for the first time. this folder is created automatically when we run it for the first time and stop the node. we need to create the configs, chains and capital C folders respectively.</p><pre>mkdir -p ~/.avalanchego/configs/chains/C </pre><pre>cd ~/.avalanchego/configs/chains/C</pre><p>then create config.json file with nano editor in C folder</p><pre>sudo nano config.json</pre><p>lets Type below codes;</p><pre>{<br> “state-sync-enabled”: true<br>}</pre><p>Save with CTRL O and exit with CTRL X.</p><h3>Now we can start our new avalanche node.</h3><pre>sudo systemctl start avalanchego</pre><p>or if you want to see their records immediately after the system is up and running;</p><pre>sudo systemctl start avalanchego &amp;&amp; sudo journalctl -u  avalanchego -f -n 100 | ccze</pre><p>Stop monitoring the log with CTRL X and wait for the system database download. We call this the Database Sync process.</p><h3>COMMANDS TO LOOK AT SYSTEM LOGS</h3><pre>#logs<br>sudo journalctl -u  avalanchego -f#logs<br>sudo journalctl -u  avalanchego -f -n 100# former 100 logs<br>sudo tail -f  cat ~/.avalanchego/logs/C.log</pre><p>Again, at the end of these commands, we can add the command “ | ccze “ for the “log colorizer” plugin we installed in the plugins.</p><h3>API‘s : <a href="https://docs.avax.network/reference">https://docs.avax.network/reference</a></h3><p>With the API queries given on docs.avax.network, you can query your Nodeid, whether it is working healthy or not.<br>The API query that interests us most here is Health, that is, whether the node is healthy.</p><pre>curl -X POST --data &#39;{<br>    &quot;jsonrpc&quot;:&quot;2.0&quot;,<br>    &quot;id&quot;     :1,<br>    &quot;method&quot; :&quot;health.health&quot;<br>}&#39; -H &#39;content-type:application/json;&#39; 127.0.0.1:9650/ext/health | jq</pre><p>As you can see, we added the “ | jq “ from the plugins at the end. This makes the query result more readable. I recommend adding it at the end of every API query. The Health API query result is expected to be “TRUE”. In the example below you see the output of health API.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/684/0*7qCp0GXHt8R1CelJ.png" /></figure><p>for donation,</p><p>X-avax1gfh8ysl4487andp0ef3849tmaxkw9k6g5wclz7</p><pre>{<br>  &quot;public-ip&quot;: &quot;65.108.202.238&quot;<br>}</pre><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=8b70820ffaa3" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Celestia Light Node Perform Analysis]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/celestia-light-node-perform-analysis-886e437f615a?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/886e437f615a</guid>
            <category><![CDATA[celestia]]></category>
            <category><![CDATA[light-node]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 30 Mar 2023 09:27:32 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2023-03-30T09:27:32.473Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/700/0*QnxAVj0p5LO5EN0y.png" /></figure><p>Celestia Light node tasks started on march 29 and I am selected as one of <a href="https://tiascan.com/light-node/12D3KooWHh1bS5W9HUTu9DtQ9w4wUL5gFeqbRyMLbi6LGiHNxrMY">the light node operators</a> that I would like to give and compare some information about the hardware and Celestia software performance</p><p>For the Celestia Light node, recommended hardware requirements are given as ;<a href="https://docs.celestia.org/nodes/light-node/#hardware-requirements">​</a></p><ul><li>Memory: 2 GB RAM</li><li>CPU: Single Core</li><li>Disk: 5 GB SSD Storage</li><li>Bandwidth: 56 Kbps for Download/56 Kbps for Upload</li></ul><p>I have run the Celestia Light node on Contabo Large VPS in the USA Region and the specs are like this;</p><h4><strong>My VPS Memory:</strong></h4><pre>sudo lshq -short -C memory</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/686/1*iG9O_GDCyIJJus98RGKbrA.png" /></figure><h4>My VPS CPU’s: 8 cores</h4><pre>lscpu</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*gjf9SuuyreTGgWLLIo7Tew.png" /></figure><h4>My SSD Disk result:</h4><pre>lsblk -d<br>df -H /</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/526/1*GDFEthyBEqhPKP_uxlS7_Q.png" /></figure><h4>My VPS Bandwidth:</h4><pre>Sudo apt install speedtest-cli<br>speedtest-cli<br></pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*sP7uMUDAhRRqwwyG6GPVSQ.png" /></figure><h4>COMPARISON</h4><p>As shown below the machine specification is higher than recommended hardware given by Celestia Team and VPS only runs the Celestia light node alone. here is the comparison ;</p><ul><li>Memory: 2 GB RAM</li><li><strong><em>My VPS Memory: 30 GB RAM (Shared)</em></strong></li><li>CPU: Single Core</li><li><strong><em>My VPS CPU: has 8 Cores</em></strong></li><li>Disk: 5 GB SSD Storage</li><li><strong><em>My VPS Disk: 420GB SSD</em></strong></li><li>Bandwidth: 56 Kbps for Download/56 Kbps for Upload /</li><li><strong><em>My VPS Bandwidth: 468 Mbit/s Download/469.95 Mbit/s Upload</em></strong></li></ul><h4><strong>Operating System</strong></h4><pre>cat /etc/os-release<br><br>#Output<br>NAME=&quot;Ubuntu&quot;<br>VERSION=&quot;20.04.6 LTS (Focal Fossa)&quot;<br>ID=ubuntu<br>ID_LIKE=debian<br>PRETTY_NAME=&quot;Ubuntu 20.04.6 LTS&quot;<br>VERSION_ID=&quot;20.04&quot;</pre><h4><strong>Celestia Light Node CPU performance</strong></h4><p>I have run the Celestia node as a service therefore I would like to measure the performance of the Celestia-lightd.service using the “perf” tool.</p><p>I used the following command to measure the memory usage of the Celestia-lightd.service:</p><pre>sudo perf stat -p $(pidof celestia) sleep 10</pre><p>This command measured the memory usage of the Celestia-lightd.service for 10 seconds and displays. I have tested the code for 10 / 30 / 60 seconds durations and the results are as;</p><pre>root@vmi728168:~# sudo perf stat -p $(pidof celestia) sleep 10<br><br> Performance counter stats for process id &#39;27760&#39;:<br><br>          1,036.24 msec task-clock                #    0.104 CPUs utilized<br>            10,332      context-switches          #    0.010 M/sec<br>               914      cpu-migrations            #    0.882 K/sec<br>                 0      page-faults               #    0.000 K/sec<br>     1,484,351,932      cycles                    #    1.432 GHz<br>       238,914,034      stalled-cycles-frontend   #   16.10% frontend cycles idle<br>       394,956,947      stalled-cycles-backend    #   26.61% backend cycles idle<br>     1,066,790,002      instructions              #    0.72  insn per cycle<br>                                                  #    0.37  stalled cycles per insn<br>        79,746,473      branches                  #   76.957 M/sec<br>           137,236      branch-misses             #    0.17% of all branches<br><br>      10.003413830 seconds time elapsed<br><br>root@vmi728168:~# sudo perf stat -p $(pidof celestia) sleep 30<br><br> Performance counter stats for process id &#39;27760&#39;:<br><br>          4,354.50 msec task-clock                #    0.145 CPUs utilized<br>            38,769      context-switches          #    0.009 M/sec<br>             4,450      cpu-migrations            #    0.001 M/sec<br>                78      page-faults               #    0.018 K/sec<br>     6,289,417,810      cycles                    #    1.444 GHz<br>     1,267,687,538      stalled-cycles-frontend   #   20.16% frontend cycles idle<br>     1,176,377,297      stalled-cycles-backend    #   18.70% backend cycles idle<br>     2,446,005,529      instructions              #    0.39  insn per cycle<br>                                                  #    0.52  stalled cycles per insn<br>       277,048,160      branches                  #   63.623 M/sec<br>           823,672      branch-misses             #    0.30% of all branches<br><br>      30.004314656 seconds time elapsed<br><br>root@vmi728168:~# sudo perf stat -p $(pidof celestia) sleep 60<br><br> Performance counter stats for process id &#39;27760&#39;:<br><br>          6,393.99 msec task-clock                #    0.107 CPUs utilized<br>            56,503      context-switches          #    0.009 M/sec<br>             5,773      cpu-migrations            #    0.903 K/sec<br>               162      page-faults               #    0.025 K/sec<br>     9,128,614,588      cycles                    #    1.428 GHz<br>     1,610,033,688      stalled-cycles-frontend   #   17.64% frontend cycles idle<br>     2,049,734,788      stalled-cycles-backend    #   22.45% backend cycles idle<br>     5,433,829,680      instructions              #    0.60  insn per cycle<br>                                                  #    0.38  stalled cycles per insn<br>       457,107,718      branches                  #   71.490 M/sec<br>         1,309,744      branch-misses             #    0.29% of all branches<br><br>      60.003704439 seconds time elapsed</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/837/1*xWi2fk0PBJPzqbhFzM11_A.png" /><figcaption>Perf Result For Celestia running as service</figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*d5riTOM4zdx4uuOZ0vn-zQ.png" /><figcaption>HTOP CPU MONITOR</figcaption></figure><p>In conclusion, My Contabo VPS is dedicated to running only The Celestia Light node and performs well without facing any problems.</p><p><a href="https://tiascan.com/light-node/12D3KooWHh1bS5W9HUTu9DtQ9w4wUL5gFeqbRyMLbi6LGiHNxrMY">https://tiascan.com/light-node/12D3KooWHh1bS5W9HUTu9DtQ9w4wUL5gFeqbRyMLbi6LGiHNxrMY</a></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=886e437f615a" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Celestia Light Node Blockspace-Race]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/celestia-light-node-e8803d8c3cea?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/e8803d8c3cea</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 30 Mar 2023 05:19:17 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2023-03-30T07:15:53.676Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*RNnWFJ44oJqjFsld.png" /></figure><p><em>Learn how to run a Celestia Light Node by using it as a service file and installing the necessary dependencies</em></p><h3>Hardware requirements<a href="https://docs.celestia.org/nodes/light-node/#hardware-requirements">​</a></h3><p>The following minimum hardware requirements are recommended for running a light node:</p><ul><li>Memory: 2 GB RAM</li><li>CPU: Single Core</li><li>Disk: 5 GB SSD Storage</li><li>Bandwidth: 56 Kbps for Download/56 Kbps for Upload</li></ul><h3><strong>1. Let&#39;s start with a system upgrade</strong></h3><pre>sudo apt update &amp;&amp; sudo apt upgrade -y<br><br>sudo apt install curl tar wget clang pkg-config libssl-dev jq build-essential \<br>git make ncdu -y</pre><h3><strong>2. Installing Go</strong></h3><pre>ver=&quot;1.20.2&quot;<br>cd $HOME<br>wget &quot;https://golang.org/dl/go1.20.2.linux-amd64.tar.gz&quot;<br>sudo rm -rf /usr/local/go<br>sudo tar -C /usr/local -xzf &quot;go1.20.2.linux-amd64.tar.gz&quot;<br>rm &quot;go1.20.2.linux-amd64.tar.gz&quot;<br>echo &quot;export PATH=$PATH:/usr/local/go/bin:$HOME/go/bin&quot; &gt;&gt; $HOME/.bash_profile<br>source $HOME/.bash_profile<br>go version</pre><p>The go version result should respond as go1.20.2 Linux/AMD</p><h3><strong>3. Installing Celestia-node</strong></h3><pre>cd $HOME<br>rm -rf celestia-node<br>git clone https://github.com/celestiaorg/celestia-node.git<br>cd celestia-node/<br>git checkout tags/v0.8.0<br>make build<br>make install<br>make cel-key</pre><p>check the version</p><pre>celestia version</pre><p>and the result should be;</p><pre>Semantic version: v0.8.0</pre><h3><strong>4 . Starting the Node</strong></h3><p>Important: do not forget to back up your wallet information after executing this command.</p><pre>celestia light init --p2p.network blockspacerace</pre><p>the result should be like this</p><pre>INFO    node    nodebuilder/init.go:29  Initializing Light Node Store over &#39;/root/.celestia-light-blockspacerace-0&#39;<br>INFO    node    nodebuilder/init.go:61  Saved config    {&quot;path&quot;: &quot;/root/.celestia-light-blockspacerace-0/config.toml&quot;}<br>INFO    node    nodebuilder/init.go:63  Accessing keyring...<br>WARN    node    nodebuilder/init.go:135 Detected plaintext keyring backend. For elevated security properties, consider using the `file` keyring backend.<br>INFO    node    nodebuilder/init.go:150 NO KEY FOUND IN STORE, GENERATING NEW KEY...    {&quot;path&quot;: &quot;/root/.celestia-light-blockspacerace-0/keys&quot;}<br>INFO    node    nodebuilder/init.go:155 NEW KEY GENERATED...<br><br>NAME: my_celes_key<br>ADDRESS: celestiaxxxxxx<br>MNEMONIC (save this somewhere safe!!!): <br>hand change flame prepare satisfy xxxx xxxx xxx xxxx xxxx</pre><p>check your wallet address and name with this code;</p><pre>./cel-key list --node.type light --p2p.network blockspacerace</pre><p>Do not forget to get request a test coin into your wallet on <a href="https://discord.com/channels/638338779505229824/1077531922022015026">Celestia Discord #faucet</a> channel. write “$request celestiaxxxxxx(your wallet address) “ and claim your coins.</p><h3>5. <strong>Creating a Service File</strong></h3><pre>sudo tee &lt;&lt;EOF &gt;/dev/null /etc/systemd/system/celestia-lightd.service<br>[Unit]<br>Description=celestia-lightd Light Node<br>After=network-online.target<br><br>[Service]<br>User=$USER<br>ExecStart=/usr/local/bin/celestia light start --core.ip https://rpc-blockspacerace.pops.one --core.rpc.port 26657 --core.grpc.port 9090 --keyring.accname my_celes_key --metrics.tls=false --metrics --metrics.endpoint otel.celestia.tools:4318 --gateway --gateway.addr localhost --gateway.port 26659 --p2p.network blockspacerace<br>Restart=on-failure<br>RestartSec=3<br>LimitNOFILE=4096<br><br>[Install]<br>WantedBy=multi-user.target<br>EOF</pre><p>Start your node;</p><pre>systemctl enable celestia-lightd<br>systemctl start celestia-lightd</pre><p>you can check the log files;</p><pre>journalctl -u celestia-lightd.service -f</pre><h3><strong>6. Node-ID Information</strong></h3><p>get your node id information to monitor your node on <a href="https://tiascan.com/light-nodes">https://tiascan.com/light-nodes</a> and enter the task on the knack portal;</p><pre>AUTH_TOKEN=$(celestia light auth admin --p2p.network blockspacerace)<br><br><br>curl -X POST \<br>     -H &quot;Authorization: Bearer $AUTH_TOKEN&quot; \<br>     -H &#39;Content-Type: application/json&#39; \<br>     -d &#39;{&quot;jsonrpc&quot;:&quot;2.0&quot;,&quot;id&quot;:0,&quot;method&quot;:&quot;p2p.Info&quot;,&quot;params&quot;:[]}&#39; \<br>     http://localhost:26658</pre><p>the node id result should be shown ;</p><pre>{&quot;jsonrpc&quot;:&quot;2.0&quot;,&quot;result&quot;:{&quot;ID&quot;:&quot;12D3KooXXXXXX&quot;,..........................</pre><h3><strong>7. Back up Your files</strong></h3><p>Before entering your node information into the knack portal, please save your key folder that is in the “.celestia-light-blockspacerace-0&quot; folder</p><pre>/home/USER/.celestia-full-blockspacerace-0/keys</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/291/1*dBd3dVQJW_aKuoDHNAFk-A.png" /><figcaption>MobaXterm folder management. You can upload or download files to your cloud service by simply dragging and dropping files/folders</figcaption></figure><p>NOTE: You can either pull this folder using Winscp or MobaXterm Terminal both supporting folder management and terminal.</p><h3>8. Useful Commands</h3><p>this section will be updated during the blockspace-race therefore you may check from time to time.</p><p>service status check;</p><pre>systemctl status celestia-lightd</pre><p>service restart;</p><pre>systemctl restart celestia-lightd</pre><p>service stop,</p><pre>systemctl stop celestia-lightd</pre><h3><strong>USEFUL LINKS &amp; REFERENCES:</strong></h3><p>To follow the original set-up docs please check the light node set-up documents published by the Celestia team.</p><pre>https://docs.celestia.org/nodes/light-node/</pre><p>To enter your Knack Portal and submit your tasks;</p><p><a href="https://celestia.knack.com/">Knack</a></p><p>To monitor your node’s uptime</p><pre>https://tiascan.com/light-node/</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*iw_-39B1Pwao1VDeLhPLbw.png" /></figure><p>Official Celestia web page</p><pre>https://celestia.org/</pre><blockquote><strong>I wish all Celestia participants good luck and successful testnet</strong></blockquote><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=e8803d8c3cea" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Avalanache Node Kurulumu #2 Contabo]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/avalanache-node-kurulumu-2-contabo-3060b5a3896d?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/3060b5a3896d</guid>
            <category><![CDATA[avax]]></category>
            <category><![CDATA[avalanche-hub]]></category>
            <category><![CDATA[avalanche]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Wed, 26 Jan 2022 12:49:42 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2024-08-05T08:38:48.163Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*7aB9bp9a_GgU6J1ZnKc2Yw.png" /></figure><h3>Avalanche Node Kurulumu</h3><p>Herkese merhaba. Bu makalemizde Avalanche node’umuzu Contabo dan kiralayacağımız VPS ile çalıştırmayı açıklayacağım.</p><h3><strong>CONTABO VPS KİRALAMA</strong></h3><p><a href="https://contabo.com/en/vps/">https://contabo.com/en/vps/</a> adresinden aşağıda görülen 4 seçenekten birisini seçebilirsiniz. Benim hesabımda VPS M, VPS L ve VPS XL seçenekleri mevcut. Bütçenize göre en uygununu seçin. Mevcutta herhangi bir VPS iniz veya evde çalıştırdığınız linux ubuntu18.04 veya 20.04 sisteminiz varsa, aşağıdaki Terminal kurulumu veya ön hazırlıklar kısmına geçebilirsiniz…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/919/1*s9xUWYdjPqWYjsAEcssKjA.png" /></figure><p>Ben Avalanche için en iyisini istediğinizi varsayarak <a href="https://contabo.com/en/vps/vps-xl-ssd/?qty=1&amp;contract=12&amp;storage-type=vps-xl-nvme-400-gb">https://contabo.com/en/vps/vps-xl-ssd/?qty=1&amp;contract=12&amp;storage-type=vps-xl-nvme-400-gb</a> şu linki paylaşıyorum. Senelik 323 Euro luk KDV hariç bir fiyat çıkıyor. Avalanche daki Node’unuzun Stake miktarına göre “Dedicated Server” da kiralayabilirsiniz. Contabo nun VPS servisi paylaşımlı olduğu için size AMD EPYC işlemcili VPS gelecektir. Bizim kullanıcağımız işletim sistemi Ubuntu 20.04 olucak. Avalanche Subnetleri ve artacak olan kapasite ihtiyacını göz önünde bulundurarak NVME SSD yi 800 GB alarak listemize ekleyebiliriz…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/886/1*IMaP2zFUcIWPooWWEqdNUA.png" /></figure><h3><strong>Hesap Bilgileriniz</strong></h3><p>Alım işlemi tamamlandıktan sonra support@contabo.com e-mail adresinden <strong>KYC</strong> yani (Know Your Customer) işlemleri için kimlik, ikametgah gibi bilgiler istenebilir. Bu işlemler tamamlandıktan sonra yine support@contabo.com adresinden, aşağıdaki örnekte olduğu gibi terminale bağlanmak için gerekli bilgiler emailinize gelecektir. <strong>IP adress, user name, password </strong>başlıkları altındaki bilgiler ile işlemimizi gerçekleştireceğiz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/827/1*cvjU1vpsKzGvjHECh6GghA.png" /></figure><h4>PUTTY TERMINAL KURULUM VE CONTABO HESABINA ERİŞİM</h4><p>Öncelikle kiraladığımız Server’a ulaşabilmek için bir SSH programı indirmemiz gereklidir. <a href="https://www.putty.org/">https://www.putty.org/</a> adresinden puTTY isimli SSH programını indirelim. Programın aşağıda göründüğü gibi kolay bir giriş arayüzü var.</p><p>E-mail ile bize verilen bilgileri aşağıdaki işaretli yerlere girelim. IP adresimiz <strong>100.100.130.100</strong> olarak verilmişti,<strong> 22</strong> portumuz standart olduğu için değiştirmiyoruz ve bir isim verip “Session” umuzu kaydedip <strong>Open</strong> sekmesi ile terminale ilk girişimizi yapıyoruz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/457/1*MXRc1qj0DW1xImm2_F_ZpQ.png" /></figure><h4>TERMINAL</h4><p>log as: kısmına kullanıcı adınızı <strong>root olarak </strong>ve sonrasında ise e-mail de size verilen <strong>password </strong>bilgisini giriyoruz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/524/1*AoW2uJ-9DDbLBD80MuPiYQ.png" /></figure><p>bu terminale ilk girişimiz olduğu için isteğe bağlı olarak <strong>root </strong>şifresini değişebilirsiniz.</p><pre>sudo passwd root</pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/730/0*P7EOR0Yy2zhQduH2.png" /></figure><p>şifre değiştikten sonra e-mail ile gelen bilgilerinizi silebilirsiniz.</p><h4>ÖN HAZIRLIKLAR</h4><p>İlk olarak ana sistemimizin güncel olduğundan emin olalım. Güncelleme için şu iki komutu girelim;</p><pre>sudo apt-get update &amp;&amp; sudo apt-get upgrade</pre><p>Güncellememizi yaptıktan sonra yeni bir kullanıcı tanımlayalım ve node kurma ve çalıştırma işlemlerimizi yeni kullanıcı adımızla devam ettirelim. Kullanıcı adını örnek olarak <strong>selcuk</strong> diyelim. Siz istediğiniz bir isim girebilirsiniz.</p><pre>sudo adduser <strong>selcuk</strong></pre><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/647/1*_ZJM9TXBW0jtAp1skKzPTQ.png" /></figure><p>Bilgileri girdikten sonra yeni tanımladığımız <strong>selcuk</strong> kullanıcı adına root’daki yetkileri tanımlayalım. Öncelikle şu komutu girerek editorümüzü açalım;</p><pre>visudo</pre><p>aşağıda resimde sarı renkle gösterilen yere kullanıcı adımızı yazıp yetki verelim; <strong>selcuk</strong> ALL=(ALL:ALL) ALL</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/813/1*GQyGPtVqqaH6tvhkFVXcyA.png" /></figure><p>“CTRL O” ile kaydedip yine “CTRL X” ile çıkış yapalım.</p><p>Terminali tamamen kapatıp, bu sefer tanımladığımız kullanıcı adı ve şifresiyle terminale yeniden girelim ve aşağıdaki yardımcı eklentileri yeni kullanıcı <strong>selcuk</strong> içine kuralım.</p><h4>KURULUM ÖNCESİ YARDIMCI EKLENTİLER</h4><p>Yardımcı eklentileri aşağıda listeleyecek olursak;</p><p>a) JQ: Özellikle API sorgulamaları sırasında çok işimize yarıyacak</p><pre>sudo apt-get install jq</pre><p>b) CCZE: işlem akışlarını izlemek istediğimizde log kayıtlarını renklendiren güzel bir eklentidir.</p><pre>sudo apt-get install ccze</pre><p>c) HTOP: sistem bilgilerini, arkaplandaki işlemleri ve CPU üzerindeki yükü görebilmenizi sağlayan kullanışlı bir eklentidir.</p><pre>sudo apt-get install htop</pre><p>d) UFW: firewall eklentisi olan bu komut avalanche içinde port açmada gerekli olacağı için yüklememiz gerekir.</p><pre>sudo apt-get install ufw -y</pre><h3>NODE KURULUMU</h3><ol><li>Öncelikle Avalanche node için 9651 portumuzu açalım</li></ol><pre>sudo ufw allow 9651/tcp</pre><p>2) Güncel Avalanchego sürümünü indirelim;</p><pre>wget <a href="https://github.com/ava-labs/avalanchego/releases/download/v1.7.1/avalanchego-linux-amd64-v1.7.1.tar.gz">https://github.com/ava-labs/avalanchego/releases/download/v1.11.10/avalanchego-linux-amd64-v1.11.10.tar.gz</a></pre><p>3) şimdi Avalanchego yu kuralım;</p><pre>sudo tar -xvf avalanchego-linux-amd64-v1.11.10.tar.gz</pre><p>şimdi ise avalanchego yu çalıştırmadan önce arka planda çalıştırmasını sağlıyacak yeni service dosyası oluşturalım. bu avalanchego yu çalıştırmanın yollarından biridir.Terminalden çıkış yapsanız bile servis dosyası sayesinde avalanche node arka planda çalışır. öncelikle servis dosyasını oluşturmak için şu komutu girelim;</p><pre>sudo nano /etc/systemd/system/avalanchego.service</pre><p>editör içine girdiğimiz için, alttaki satırları editör içine kopyalayalım. Sizin kullanıcı adınıza göre gerekli değişimleri yapın. Aşağıda sizin değişeceğiniz kısımları kalın, siyah puntolarla belirtiyorum;</p><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target</pre><pre>[Service]<br>User=<strong>selcuk</strong><br>WorkingDirectory=/home/<strong>selcuk</strong>/avalanchego-v1.11.10<br>ExecStart=/home/<strong>selcuk</strong>/avalanchego-v1.11.10/avalanchego --public-ip=<strong>100.100.130.100 </strong><br>KillMode=process<br>KillSignal=SIGINT<br>StandardOutput=syslog<br>StandardError=syslog<br>SyslogIdentifier=avalanchego</pre><pre>Restart=always<br>RestartSec=0</pre><pre># Hardening measures<br>####################<br># Provide a private /tmp and /var/tmp.<br>PrivateTmp=true</pre><pre># Mount /usr, /boot/ and /etc read-only for the process.<br>ProtectSystem=full</pre><pre># Deny access to /home, /root and /run/user<br># ProtectHome=true</pre><pre># Disallow the process and all of its children to gain<br># new privileges through execve().<br>NoNewPrivileges=true</pre><pre># Use a new /dev namespace only populated with API pseudo devices<br># such as /dev/null, /dev/zero and /dev/random.<br>PrivateDevices=true</pre><pre>[Install]<br>WantedBy=multi-user.target</pre><p>“CTRL O” ile kaydedip “CTRL X” ile çıkış yapalım.</p><p>şimdi avalanchego.service dosyasına gerekli yetkilendirmeleri verelim;</p><pre>sudo chmod 644 /etc/systemd/system/avalanchego.service</pre><pre>sudo systemctl enable avalanchego &amp;&amp; sudo systemctl daemon-reload<br></pre><p><strong>NODE PRUNE AYARI (8 AĞUSTOS 2023 GÜNCELLEME)</strong></p><p>Avalanche 3 çeşit node barındırır. Bunlardan biri <strong>Archive node</strong> (yaklaşık 3 TB üzeri database barındırıyor), diğeri <strong>pruned node</strong> (yaklaşık 1TB ve üzeri Database ) ve öteki ise S<strong>tate node</strong> versiyonudur. Node başlattığımız zaman code ile aksini belirtmedikçe Prune lu node çalışıp database i çekmeye çalışır. Dapp veya subnet projesi başlatmayacaksak, state node işimizi görecektir. Bunun için şu adımları yapmamız lazım</p><p>node un ilk çalıştırmasını yapmadığımız için ~/.avalanchego klasörü oluşmayacaktır. ilk çalıştırıp node u durdurduğumuzda kendiliğinden bu klasör oluşur. sırasıyla configs, chains ve büyük harfle C klasörlerini oluşturmamız gerekir.</p><pre>mkdir -p ~/.avalanchego/configs/chains/C <br><br>cd ~/.avalanchego/configs/chains/C</pre><p>daha sonra C klasörü içine nano editor ile config.json dosyası yaratalım</p><pre>sudo nano config.json<br></pre><p>içerisine ;</p><pre>{<br> “state-sync-enabled”: true<br>}</pre><p>CTRL O ile kaydedip , CTRL X ile çıkalım.</p><h4><strong>ve artık yeni avalanche node umuzu başlatabiliriz.</strong></h4><pre>sudo systemctl start avalanchego </pre><p>ya da sistemin çalışmasıyla birlikte hemen kayıtlarını görmek isterseniz;</p><pre>sudo systemctl start avalanchego &amp;&amp; sudo journalctl -u  avalanchego -f -n 100 | ccze</pre><p>CTRL X ile log işlemini izlemeyi bırakıp sistem database indirme işlemini bekleyin. Buna Database Sync işlemi diyoruz. Avalanche son zamanlarda Database yükünün çok olması sebebiyle snapshot denilen uzun beklemelerin önüne geçmek için ön indirme kolaylığı getirdi. O konuya başka bir makalede değinebiliriz.</p><h4>SİSTEM KAYITLARINA BAKMA KOMUTLARI</h4><pre><strong>#kayıt bakma</strong><br>sudo journalctl -u  avalanchego -f</pre><pre><strong>#son 100 kayıt bakma</strong><br>sudo journalctl -u  avalanchego -f -n 100</pre><pre><strong>#log dosyalarına bakma</strong><br>sudo tail -f  cat ~/.avalanchego/logs/C.log</pre><p>yine bu komutların sonuna eklentilerde kurduğumuz “log colorizer” eklentisi için “ | ccze ” komutunu ekleyebiliriz.</p><h4>API SORGULAMASI İLE SİSTEM SORGULAMASI</h4><p><a href="https://docs.avax.network/build/avalanchego-apis/">docs.avax.network</a> üzerinde verilmiş API sorgulamaları ile Nodeid nizi, sağlıklı çalışıp çalışmadığı gibi sorgulamaları yapabilirsiniz.</p><p>burada bizi en çok ilgilendiren API sorgulaması Health yani node un sağlıklı olup olmadığıdır.</p><pre>curl -X POST --data &#39;{<br>    &quot;jsonrpc&quot;:&quot;2.0&quot;,<br>    &quot;id&quot;     :1,<br>    &quot;method&quot; :&quot;health.health&quot;<br>}&#39; -H &#39;content-type:application/json;&#39; 127.0.0.1:9650/ext/health <strong>| jq</strong></pre><p>Görüldüğü gibi sondaki kısma eklentilerdeki “ | jq “ ekledik. Bu, sorgulama sonucunu daha okunur bir hale getirir. Her API sorgulaması sonuna eklemenizi tavsiye ederim. Health API sorgulaması sonucunun “TRUE” olması beklenir. Aşağıdaki örnekte hem JQ hem de health API sorgulamasının çıktısını görüyorsunuz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/684/1*A8yGVXFniWEZkbTihOZxbw.png" /></figure><p>Ayrıca, ileride validator node kurmanız halinde, telegram dan <a href="https://medium.com/@burcusan">Burcusan</a> ın yapmış olduğu node takip sistemini kurmanızı tavsiye ederim. Bu telegram botu ile node unuzla ilgili bilgileri sizle anlık paylaşarak sorun teşkil eden durumlarda müdahele etmenizi sağlar. Aşağıdaki link ile Bot’u kurabilirsiniz.</p><p><a href="https://medium.com/p/1f44c9d6b6ae">https://medium.com/p/1f44c9d6b6ae</a></p><p>Yeni Node unuz hayırlı olsun.</p><p>X-avax1gfh8ysl4487andp0ef3849tmaxkw9k6g5wclz7</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=3060b5a3896d" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Making Avalanche Node Unstoppable!]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/making-avalanche-node-unstoppable-5c05f8b3e970?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/5c05f8b3e970</guid>
            <category><![CDATA[avalanche]]></category>
            <category><![CDATA[avalanche-hub]]></category>
            <category><![CDATA[avax]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 05 Feb 2021 15:18:30 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-05-07T21:26:16.422Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p><em>Learn how to run a node using raspberry pi 4 8GB by using avalanchego.service file and avax-restart.sh ensure that you meet minimum uptime requirements for validating on Avalanche</em></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*1ETMXuzzw3ZfSkUHXDXmcA.jpeg" /></figure><p>Raspberry pi 4 8GB is one of the easiest solutions for the Avalanche community who is running a validator node in the house</p><p>One of the most common problems you may face is generally electric cuts and Internet disconnections, and if your distance is far from your home, it could be painful to go home re-power, and restart the process.</p><p>Reaching your node from work could make your API calls easier to check whether your node is working fine or not. For API calls, you may use “Putty” at your work’s computer or cellphone application like “JUICESSH” which has a snippets option for a reasonable price…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*2sYhMfP-xG3yOFEA.jpeg" /></figure><p>For more information about API Calls please visit <a href="http://docs.avax.network/">docs.avax.network</a></p><p>If one of your API calls is false like “bootstrap” your node probably killed because of an unexpected situation. To raise validator node uptime and health, let’s check these simple steps below;</p><ol><li>Check your router performance and if it is frequently disconnected and using the router for a long time, there may not be functioning properly. A new router causes fewer problems.</li><li>Connecting your node by wireless may damage the node’s database. Instead, connect your PI to your router by ethernet port. Closing wireless by editing config.txt on your Linux system prevents switching IP addresses because there are 2 inner IP addresses for wireless and ethernet ports.</li><li>Connect your Pi and Router to UPS that 2 of them consume less electricity and this gives you long time working hours without main lines.</li><li>Use avalanchego as service file.</li></ol><p>Let’s explain 2 and 4 more detail</p><p><strong>Disable Wifi on Raspberry Pi</strong></p><p>config.txt file may be located in a different folder in your Linux system and it is generally in the /boot folder. Ubuntu-mate 20.01 and the file is in the /boot/firmware folder.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/29/0*ihKTTju3pA_4Qv44" /></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/814/0*4iJupVSkL8VfSCTK.jpeg" /></figure><pre>sudo nano /boot/firmware/config.txt</pre><p>let’s open the config file using nano editor above code using “Sudo” if you are using your system as USER…</p><p>paste 2 codes below… <strong>bt</strong> is Bluetooth and it is up to you to disable it if necessary.</p><pre>dtoverlay=disable-wifi<br>dtoverlay=disable-bt</pre><p>Save with “ctrl + O” then exit and reboot your system. Check your inner Ip by typing “hostname-I” that shows the IP address of pi and it will no longer appear 2 addresses.</p><p><strong>Creating avalanchego.service file</strong></p><pre>sudo nano /etc/systemd/system/avalanchego.service</pre><p>Let’s paste the codes below in the nano text editor. Change <strong>USER</strong> below to your specific username in the system and your avalanche version either download from binary or source and please use exact location of avalanche folder that runs avalanchego. Replace your public IP address below written as x.x.x.x</p><p>if you dont have static ip type <strong>--dynamic-public-ip=opendns</strong></p><p>save ctrl+O and exit nano editor…</p><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target</pre><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target</pre><pre>[Service]<br>User=<strong>USER</strong><br>WorkingDirectory=/home/<strong>USER</strong>/avalanchego-vX.X.X<br>ExecStart=/home/<strong>USER</strong>/avalanchego-vX.X.X/avalanchego --public-ip=x.x.x.x<br>KillMode=process<br>KillSignal=SIGINT<br>StandardOutput=syslog<br>StandardError=syslog<br>SyslogIdentifier=avalanchego</pre><pre>Restart=always<br>RestartSec=0</pre><pre># Hardening measures<br>####################<br># Provide a private /tmp and /var/tmp.<br>PrivateTmp=true</pre><pre># Mount /usr, /boot/ and /etc read-only for the process.<br>ProtectSystem=full</pre><pre># Deny access to /home, /root and /run/user<br># ProtectHome=true</pre><pre># Disallow the process and all of its children to gain<br># new privileges through execve().<br>NoNewPrivileges=true</pre><pre># Use a new /dev namespace only populated with API pseudo devices<br># such as /dev/null, /dev/zero and /dev/random.<br>PrivateDevices=true</pre><pre>[Install]<br>WantedBy=multi-user.target</pre><p>To run the avalanchego.service lets type below;</p><pre>sudo chmod 644 /etc/systemd/system/avalanchego.service<br>sudo systemctl start avalanchego<br>sudo systemctl enable avalanchego</pre><p>to check the service whether working type ;</p><p>“ps aux | grep avalanchego” or</p><p>“systemctl status avalanchego” you may also see process</p><p>to check the system and restart, let’s create a shell file as avax-restart.sh and ask cron to check every 5 minutes and if avalanchego.service and if it was not working, Cron will attempt to restart our service file…</p><p>type “cd” and create again using nano editor;</p><pre>sudo nano avax-restart.sh</pre><p>lets paste the codes inside the editor. Let’s save and exit like we did earlier…</p><pre>#!/bin/bashproc=”avalanchego”for pl in $proc<br>do<br> pc=`pidof $pl | wc -l`<br> if [ $pc -lt 1 ]; then<br> #Not working<br> sudo systemctl start avalanchego<br> #service avalanchego restart<br> fi<br>done</pre><p>Now lets open Cron ;</p><pre>crontab -e</pre><p>let’s write this code without comment# the bottom of the page(be careful there are gap between star*. Change USER to your actual username;</p><pre>*/5 * * * * USER /home/USER/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a></pre><p>let’s save and exit again.</p><p>to activate “cron” type the below code…</p><pre>chmod +x /home/<strong>USER</strong>/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a> <br> chown <strong>USER</strong> /home/<strong>USER</strong>/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a></pre><p>Don’t forget to check your validator node by API calls and you may see the status of services we created below given codes;</p><pre>systemctl status avalanchego<br> systemctl status cron</pre><p>Special Thanks: Mr. Emre NOP [AMST] in telegram and Mrs. Burcusan helped me creating these codes and my validator node now %99 and never disconnected… We will mention later how to update node without stopping any service…</p><p><a href="https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8">https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8</a> you mat delegate you Avax to my Node.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=5c05f8b3e970" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Avalanche Node’u Ayakta tutmak]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/avalanche-nodeu-ayakta-tutmak-c4f80273e1a1?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/c4f80273e1a1</guid>
            <category><![CDATA[avalanche-hub]]></category>
            <category><![CDATA[avalanche]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 29 Dec 2020 08:54:44 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2021-05-07T21:17:01.421Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*mUbjSacNNZEVA7oYCt6FYg.jpeg" /><figcaption><a href="https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8">https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8</a></figcaption></figure><p>Evinizde benim gibi Raspberry Pi4 üzerinde Avalanche node çalıştırıyorsanız, sağlıklı çalışıp çalışmadığını kontrol etmek zorundasınız ve internet kopmaları, elektrik kesintisi gibi %60 uptime sürenizin düşmesini etkileyen faktörler olabilir. Validasyon sürenizi ne kadar uzun tutarsanız, daha büyük sorunlarla karşılaştığınızda (raspberry sisteminizin tamamen çalışmaz hale gelmesi veya database inizin bozulması gibi) yeniden kurulum süreçlerinde zamandan kazanmış olursunuz.</p><p>Avalanche node’umu cep telefonunda kullandığım “juiceSSH” ve işyerinde windows işletim sistemine yüklediğim “Putty” programından API sorgulamaları ile kontrol ediyorum. Özelikle juice SSH’in tam sürümü aşağıdaki kodları kaydetmenize yarayan (snippets) eklentisi ile API sorgulamalarınızı çok kolaylaştırıyor ve fiyatı da çok uygun.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*a0UY_shrmnXYFc0H9qeLiA.jpeg" /></figure><p>API sorgulamaları için <a href="https://docs.avax.network/build/avalanchego-apis">docs.avax.network</a> bölümünden health ve info API ları ile sorgulama yapabilirsiniz.</p><p>API sorgulamalarından herhangi birinden olumsuz sonuç alıyorsanız, node’unuz sizin kontrol edemediğiniz olaylar sebebiyle kopmalar yaşıyor olabilir. Bu kopmanın önüne geçebilmek için şu adımları kontrol etmeniz işinizi kolaylaştırabilir.</p><ol><li>Modeminiz bozuk olabilir. Modemi değişmek benim node’umun bağlantısı için çok büyük performans artışı sağladı. 7/24 çalışan bir sistemin bozulma olasılığı çok yüksektir. Ethernet portu olan kaliteli bir router işinizi görecektir.</li><li>Avalanche node modeminize wireless ile bağlanıyor ise kopmalar veya database de bozulmalar oluşabilir. Modeminizi Raspberry Pi a Ethernet kablosu ile bağlayın. Ayrıca raspberry pi daki wireless ınızı config.txt bölümünden kapayın…</li><li>Modem ve Raspberry Pi için mümkünse UPS kesintisiz güç kaynağı kullanın. Raspberry pi ve modem düşük elektrik çektiği için uzun süre sistemleri çalışır durumda tutacaktır.</li><li>Avalanchego yu çalıştırırken “service” dosyası oluşturun. Bu istenmeyen kopmalarda, avalanchego yu otomatik başlatmanızı sağlar.</li></ol><p>2.ci ve 4.cü maddeyi biraz açalım:</p><p>2.ci maddedeki config.txt dosyasının olduğu dizini bulalım… benim kullandığım ubuntu mate de /boot/firmware dosyası içinde bulunuyor…sizin sisteme bağlı olarak /boot içinde olabilir…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/814/1*NPRYjrcQoAAmCPsBi35LYg.jpeg" /></figure><pre>sudo nano /boot/firmware/config.txt</pre><p>komutu ile açarak aşağıdakileri ikinci # ile yazılan dizinin altına ekleyip ctrl + O ile kaydedip çıkalım.</p><pre>dtoverlay=disable-wifi<br>dtoverlay=disable-bt</pre><p>(dtoverlay=disable-bt bluetooth u kapar isterseniz bu komutu yazmayabilirsiniz)</p><p>hostname -I ile raspberry nin bağlı olduğu iç IP adresinizi sorgulayabilirsiniz…wireless ı kapadığımıza göre artık 2 adet iç ip adresi gözükmeyecektir.</p><p>4.cü madde için yapmamız gereken şey avalanchego için bir servis dosyası yaratalım.</p><pre>sudo nano /etc/systemd/system/avalanchego.service</pre><p>nano text editorümüz açıldıktan sonra alttaki kodları editördeki boş sayfaya yapıştıralım</p><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target</pre><pre>[Unit]<br>Description=AVAX node<br>Wants=network-online.target<br>After=network.target network-online.target</pre><pre>[Service]<br>User=xxxx<br>WorkingDirectory=/home/Xkullanıcı/avalanchego-v1.4.2<br>ExecStart=/home/Xkullanıcı/avalanchego-v1.4.2/avalanchego --public-ip=x.x.x.x<br>KillMode=process<br>KillSignal=SIGINT<br>StandardOutput=syslog<br>StandardError=syslog<br>SyslogIdentifier=avalanchego</pre><pre>Restart=always<br>RestartSec=0</pre><pre># Hardening measures<br>####################<br># Provide a private /tmp and /var/tmp.<br>PrivateTmp=true</pre><pre># Mount /usr, /boot/ and /etc read-only for the process.<br>ProtectSystem=full</pre><pre># Deny access to /home, /root and /run/user<br># ProtectHome=true</pre><pre># Disallow the process and all of its children to gain<br># new privileges through execve().<br>NoNewPrivileges=true</pre><pre># Use a new /dev namespace only populated with API pseudo devices<br># such as /dev/null, /dev/zero and /dev/random.<br>PrivateDevices=true</pre><pre>[Install]<br>WantedBy=multi-user.target</pre><p>çıkarken Ctrl + O ile dosyamızı kaydedip çıkış yapalım ve</p><p>yarattığımız servisi çalıştırmak için şu kodları uygulayalım:</p><pre>sudo chmod 644 /etc/systemd/system/avalanchego.service<br>sudo systemctl start avalanchego<br>sudo systemctl enable avalanchego</pre><p>ps aux | grep avalanchego komutu ile servisimizin başlayıp başlamadığını kontrol edebiliriz…ayırıca systemctl status avalanchego ile de bu işlemin çalışıp çalışmadığını kontrol edebiliriz.</p><p>yukarıdaki linux tabanında yarattığı bir servis dosyasıdır. Avalanchego yu açar ve kapar.</p><p>bir sonraki aşamada ise Cron a bir betik yazalım(Yazarı Emre Beye teşekkürler). İlk önce shell dosyamızı oluşturalım. Nano editör ile ;</p><pre>sudo nano avax-restart.sh</pre><p>Aşağıdaki komutları nano editör içine kopyalayalım.</p><pre>#!/bin/bash</pre><pre>proc=”avalanchego”</pre><pre>for pl in $proc<br>do<br> pc=`pidof $pl | wc -l`<br> if [ $pc -lt 1 ]; then<br> #Not working<br> sudo systemctl start avalanchego<br> #service avalanchego restart<br> fi<br>done</pre><p>ctrl + x ile kaydettikten sonra bunu cron ile 5 dakikada bir kontrol etmesini isteyelim.</p><pre>crontab -e</pre><p>editör açıldıktan sonra satırın aşağısına # comment işareti olmaksızın şunları ekleyelim.</p><pre>*/5 * * * * USER /home/USER/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a></pre><p>yıldızlar arasında boşluk olmasına dikkat edin. Yazdıklarımız kaydederek çıkış yapalım. avax-restart.sh aktive etmek için şunları uygulayalım;</p><pre>chmod +x /home/USER/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a></pre><pre>chown kullanıcı adınız? /home/USER/<a href="http://avax-restart.sh/">avax-restart.sh</a></pre><p><strong>Önemli not: yukarıda yarattığımız service ve shell dosyasını yukarıda bahsettiğim API sorgulamalarıyla sık sık kontrol etmeyi ihmal etmeyin. ayrıca aşağıdaki iki kod ile avalanchego.service ve avax-restart.sh in çalışmasını sorgulayabilirsiniz;</strong></p><pre>systemctl status avalanchego</pre><pre>systemctl status cron</pre><p>Teşekkürler: yardımları için service.avalanchego yazarı olan Burcusan ve telegram da betik yazıp yollayan emre NOP [AMST] ye çok teşekkür ederim. Sayelerinde Avalanche node um çok yüksek uptime a ulaştı…</p><p><a href="https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8">https://avascan.info/staking/validator/NodeID-62XYpHtuv92hHhJJXVd4wxJqPFv9rbWA8</a> için Avaxlarınızı gönül rahatlığıyla yatırabilirsiniz :)</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=c4f80273e1a1" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Kripto’da Temel Terimler 1]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/kriptoda-temel-terimler-1-b02653a2b72c?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/b02653a2b72c</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 10 Oct 2020 21:37:33 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-10-11T00:13:21.347Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*_5x64YtvJM7L02tn4_9AdA.jpeg" /><figcaption>imaj Avalanche konsensüsü için benim tarafımdan yapılan 3dsmax render’ıdır ®</figcaption></figure><h3>Merkeziyetsiz Sistem ve Terimler</h3><p>Yakın bir gelecekte blok-zincir sistemiyle, finans sisteminin merkeziyetsiz bir yapıya dönüşeceğine tanıklık edeceğiz. Bu değişim yavaş yavaş hayatımıza girmeye başlıyor ve yakın bir gelecekte çığ gibi büyüyerek günlük yaşamımıza dair bir çok şeyi değiştirecek. 2009 yılını Blockchain için milat kabul edersek şu ana kadar geçen süre içerisinde Blockchain sistemini sadece kripto para alanında görsek bile gelecekte seçmen kaydından, kimlik bilgilerimize kadar blockchain hayatımızın bir parçası olucak. Örneğin Blockchain sistemi ile oy kullanan kişi bilinecek fakat o kişinin kim olduğu ve kime oy verdiği bilinmeyecek ve kesinlikle o kişinin seçimi değiştirilemeyecek…</p><p>Şimdilik size bu terimler karmaşık gelebilir.</p><p>Blockchain, Ledger, kripto para, merkeziyetsiz finans ve bunun gibi birçok terimi yavaş yavaş duymaya başladık. Gelin şimdi birlikte bu terimleri olabildiğince sade bir biçimde açıklamaya çalışalım;</p><h3><strong>Blockchain (Blok-zincir) Nedir:</strong></h3><p>Blokchain yani blok-zincir, <em>içindeki elemanların herhangi bir anda hatalı davranabileceği (Bilgisayar bilimi içerisinde bu hatalı davranma olayı “</em><a href="https://bctr.org/bizans-generalleri-problemi-ve-blockchain-4877/">Practical Byzantin Fault Tolerance</a><em>” problemi olarak geçer) ve o hataya rağmen doğru servis vermeyi başarabilen her türlü sisteme Blok-zincir sistemi denir.</em></p><h3><strong>Kripto Para nedir:</strong></h3><p>Kripto para tanımı ise <em>merkeziyetsiz her türlü sanal varlık </em>olarak tanımlanmaktadır. Bugün yaklaşık 1000 üzerinde Kripto para listelenmektedir. Bitcoin ve onu takip diğer para birimleri vardır. Bunlar Bitcoin den farklı olarak Altcoin adıyla anılır.</p><h3><strong>Bitcoin Nedir:</strong></h3><p>2009 yılında Satoshi Nakamoto isimli, aslında kimliği bilinmeyen birinin Klasik konsensüs protokolü ile klasik merkezi finans sistemini kökten değiştirmeyi amaçladığı ve yayınladığı makale sonucu ortaya çıkan merkeziyetsiz, anonim dijital para birimidir. Merkeziyetsiz sistemin ilk para birimidir ne nakamoto kendi konsensüs protokolünü yaratmıştır. Küresel, merkeziyetsiz bir ağ üzerinde, işlemlerin onaylanması için özel üretilmiş bilgisayarlar gereklidir ve bunlar “ASIC miner” denilen özel makineler ile yapılır. Üretilen her blok için Bitcoin ödülü kazanılır. Toplamda 21 milyon adet ile sınırlı olan bitcoin’lerin şu ana kadar 18 milyonu madenciler tarafından üretilmiştir ve her 210 bin blokta Bitcoin madencilerinin kazandığı ödül tutarı yarı yarıya azalır.</p><h3><strong>Ledger Nedir:</strong></h3><p>Ledger hesap defteri olarak tanımlanabilir. Geçmişte bankaların verdiği hesap defterleri günümüzde dijitalleşerek cep telefonlarındaki uygulamalarda dahi kendini göstermektedir. Özellikle kripto para için en önemli konulardan biridir. Soğuk cüzdan yani herhangi bir ağa bağlı olmayan ama kaydı olan, 12 veya 24 adet keyphrase (anahtar kelime) ile şifrelenen bir para saklama aracıdır. Kripto paraların güvenli ve merkeziyetsiz olmasındaki en önemli faktördür. Madencilerin kayıt defterinde, hesapların bilgileri eşzamanlı tutulur ve her blok birbirine bağlı olduğu için geriye dönük zincirler değiştirilemez. Bu sistemin adı “Proof of Work” adıyla geçer ve bu kayıt defteri her geçen gün büyüdüğü için hantallaşmaya, geriye dönük blokları bulabilmek için çok daha yüksek güç, daha fazla enerji isteyen bir yapıya dönüşmektedir. Bitcoin için en büyük problemlerden biri de budur.</p><h3><strong>Merkeziyetsiz Sistem Nedir:</strong></h3><p>Merkeziyetsiz sistem ise bir sistemin içinde kontrolü elinde bulunduran bir ya da az sayıda varlık yoksa bu tür sisteme de merkeziyetsiz sistem denir.</p><p>Merkeziyetsiz finans (DEFI) , merkeziyetsiz borsalar (DEX) gibi platformlar bugün yavaş yavaş kendini göstermektedir.</p><h3>Konsensüs Mekanizması Nedir:</h3><p>Konsensüs mekanizması ise karar alma mekanizması olarak tanımlanabilir, yani bir grup bilgisayarın ortak işlem yapabilmesi için kullandıkları ve ortak karar almak için yolladıkları mesajlar zincirine konsensüs mekanizması adı verilir. 45 yıllık dağıtık sistem(Distributed Systems) tarihi boyunca, Konsensüs sorununa yalnızca üç yaklaşım getirilmiştir: <strong>Klasik</strong>, <strong>Nakamoto</strong> ve <strong>Avalanche</strong>.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/788/1*iAMRa-sbD7hSe5NQQqD8RA.jpeg" /></figure><h3>Klasik Protokoller</h3><p>Pratik Bizans Hata Toleransı (PBFT) ve HotStuff gibi klasik konsensüs protokolleri, herkese açık oylamaya dayanmaktadır. Bu, bir doğrulayıcının(Validator) bir karara varmak için ağı oluşturan geniş bir “Node” kümesinden haber alması gerektiği anlamına gelir. Ek olarak, bunlar “olasılık 1” veya P = 1 protokolleridir, yani ağın bir kararı mutlak kesinlikle kabul ettiği anlamına gelir. İşlemler, bir düğüm( Node) sistemi oluşturan düğümlerin gerekli fraksiyonundan yanıtlar aldıktan hemen sonra sonuçlandırılır.</p><p>Klasik Konsensüs protokolünün açık, internet benzeri ortamlarda iki ana sorunu vardır. İlk sorun, bu protokollerin kırılgan olmasıdır: Doğrulukları, sistemdeki herkesin herhangi bir noktada sistemi oluşturan doğrulayıcıların(validatorlerin) kimliklerini bilmesi ve kabul etmesine büyük ölçüde bağlıdır. Sonuç olarak, sisteme üyeliğin sürdürülmesindeki herhangi bir hata veya ağın görüşlerindeki herhangi bir farklılık, güvenlik ihlallerine yol açabilir. Ayrıca, bir saldırganın başarılı olması garantili bir çift harcamalı saldırı başlatmak için ağın yalnızca% 33&#39;ünün kontrolüne ihtiyacı vardır.</p><p>İkincisi, bu sistemler hızlı olsalar da katılımcı sayısında iyi ölçeklenmezler. Facebook’un Libra tarafından kullanılan en ölçeklenebilir Klasik protokol HotStuff , performans düşmeye başlamadan önce yalnızca yaklaşık 100 doğrulayıcıyı(validator) destekler.</p><p>Bu iki kusur, Klasik Konsensüsü, düğümlerin(node) isteğe bağlı olarak katılabileceği ve ayrılabileceği ve düğümlerin(node) ağın amacına ters yönde davranabileceği açık ve izinsiz ağlar için uygun olmayan bir aday haline getirir.</p><h3>Nakamoto Konsensüsü</h3><p>On yıldan fazla bir süredir, pratik Bizans hata Toleransı sistemleri bir yenilikti çünkü Klasik konsensüs küresel ihtiyaçları karşılayacak şekilde ölçeklenemiyordu. Sonra, birden Satoshi Nakamoto geldi ve Bitcoin “Whitepaper”(kavramsal yazı) yayımladı ve dünyaya küresel ölçekte çalışan, düşmana dirençli bir uzlaşma protokolü oluşturmanın mümkün olduğunu gösterdi. Nakamoto bunu, Konsensüs problemini yeniden tanımlayarak ve doğruluk tanımını olasılıklı yaparak başardı.</p><p>Nakamoto tabanlı protokollerle, ağdaki tüm düğümlerde mutlak kesinliği beklemek yerine daha büyük ölçeklenebilirlik için ayırt edilemez bir farkla işlem yapar. Klasik protokollerin 1 olasılıkla (P = 1) fikir birliğine varması gerektiğinde, Nakamoto 1 eksi küçük bir hata olasılığı ile fikir birliğine vardığını gösterdi(P = 1 — ε). Nakamoto’da, daha fazla blok üretildikçe bu hata değeri zamanla daha da küçülür. Ne kadar çok blok olursa, yeniden yapılanma şansı katlanarak düşer.</p><p><em>Nakamoto</em> nun protokolü, inkar edilemez şekilde sağlam, küresel bir protokol atılımdır, ancak dezavantajları da vardır. Yavaştır, çok fazla enerji tüketir ve bir işlemin kesinliğine güvenmek çok uzun zaman alır. Bunlar, seyrek hareket eden veya yedek olarak hareket eden bir varlık için kabul edilebilir olumsuzluklar olsa da, <em>peer-to-peer</em>(karşılıklı)ödemeler ve <em>merkeziyetsiz finans</em> gibi kullanım alanları için çok fazla yük oluşturmaktadır.</p><h3>Avalanche Konsensüsü</h3><p>Nakamoto’nun çalışmalarının ardından, dünya hala Nakamoto mutabakatının tüm faydalarını (sağlamlık, ölçek, merkeziyetsizlik) ve Klasik fikir birliğinin tüm faydalarını (hız, hızlı kesinlik ve enerji verimliliği) içeren bir protokol istiyordu.</p><p>Ardından Mayıs 2018&#39;de Team Rocket adlı bilinmeyen bir grup tarafından dağıtılan ve “Avalanche” adını verdikleri üçüncü nesil bir tür uzlaşma protokolü öneren bir makale dağıttı. Klasik Konsensüs’ün tüm faydaları ve Nakamoto Konsensüsünün muazzam merkeziyetsizliği, Klasik protokollerin olasılıklı davranmak ve sonuç olarak büyük performans iyileştirmeleri elde etmek için genelleştirilebileceğini kanıtladı.</p><p><strong><em>Bu makale üst düzey açıklamalar içermektedir. Avalanche ile ilgili ayrıntılı bilgileri okumak istiyorsanız, lütfen </em></strong><a href="https://avalabs.org/whitepapers"><strong><em>https://avalabs.org/whitepapers</em></strong></a><strong><em> adresini ziyaret edin.</em></strong></p><p>Kaynaklar:</p><ul><li><a href="https://medium.com/avalancheavax/avalanche-consensus-101-99c68a3e3159">Avalanche Consensus 101</a></li><li><a href="https://medium.com/@umtyzc/blockchain-a%C4%9Flar%C4%B1nda-bizans-generalleri-sorunu-i%CC%87stanbul-bizans-hata-tolerans%C4%B1-81f04c38a5a5">Blockchain Ağlarında Bizans Generalleri Sorunu: İstanbul Bizans Hata Toleransı</a></li></ul><iframe src="https://cdn.embedly.com/widgets/media.html?src=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fembed%2FbQBSspD16cU&amp;display_name=YouTube&amp;url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DbQBSspD16cU&amp;image=http%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2FbQBSspD16cU%2Fhqdefault.jpg&amp;key=a19fcc184b9711e1b4764040d3dc5c07&amp;type=text%2Fhtml&amp;schema=youtube" width="854" height="480" frameborder="0" scrolling="no"><a href="https://medium.com/media/2f3c23dd8590cd7e2dc9d50a8e71862d/href">https://medium.com/media/2f3c23dd8590cd7e2dc9d50a8e71862d/href</a></iframe><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=b02653a2b72c" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Avalanche Node Uptime Çözümü]]></title>
            <link>https://selcukiss.medium.com/avalanche-node-uptime-%C3%A7%C3%B6z%C3%BCm%C3%BC-a7f03a3c27e4?source=rss-291bbdd29ed3------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/a7f03a3c27e4</guid>
            <category><![CDATA[avax]]></category>
            <category><![CDATA[validator]]></category>
            <category><![CDATA[avalanche]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Selcuk]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 26 Sep 2020 09:33:50 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2020-09-26T09:53:28.651Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*_5x64YtvJM7L02tn4_9AdA.jpeg" /></figure><p>Merhabalar,</p><p>Avalanche Projesinde yer almak ve Node kurmak isteyenlerin karşılaşacağı sorunlardan birisi de Node’ unuzun sağlıklı çalışıp çalışmadığını öğrenmek istemesidir. Özellikle benim gibi evde windows üzerinden Ubuntu 18.04 LTS ile Node kuranların izleyebileceği çeşitli sorunlardan biri, Internet servis sağlayıcınızın “ISP service” kısıtlamaları, windows üzerinde portlarınız kapalı olması ve bunun gibi minimum %60 “Uptime” çalışma sürenizi etkileyecek problemlerle karşı karşıya kalmanızdır.</p><p>ilk başta Node unuzun sağlıklı çalıştığından emin olmak istiyorsanız <a href="https://medium.com/u/aec148c2fbb">burcusan</a> makalesini okumanızı ve ordaki yöntemleri denemenizi tavsiye ederim.</p><p>Node kurup, Validator olan birsinin, Node ‘unun yakalaması gereken %60 Uptime süresinin ne kadar başarılı olduğunu görmek için; <a href="https://avascan.info/staking/validator/">https://avascan.info/staking/validator/</a> Node Id nizi arayarak ve oradaki bilgilere bakarak başlayabilirsiniz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*9SyHAicW7qLSeldNhYs23w.jpeg" /></figure><p>Yukarıdaki gibi Status bölümünde “<strong>Observed uptime</strong>” %43.82 olarak gösterilen ve her geçen saat bu yüzdeliği düşen bir <strong>NODE</strong> a sahip olabilirsiniz. bu da sizin ortaya koyduğunuz Avax lerin sonucunda elde edeceğiniz “<strong>stake earning</strong>” inizi kaybetmenize yol açabilir. bunun aşmanın yollarından ilki;</p><ol><li>Portlarınızın açık olduğundan emin olun!</li></ol><p><a href="https://medium.com/u/aec148c2fbb">burcusan</a> makalesindeki jq kurduğunuzu varsayarak aşağıdaki kod ile uptime bilgilerini sorgulayalım;</p><p>curl -s -X POST — data ‘{ “jsonrpc”: “2.0”, “method”: “platform.getCurrentValidators”, “params”: {}, “id”: 1 }’ -H ‘content-type:application/json;’ <a href="https://api.avax.network/ext/P">https://api.avax.network/ext/P</a> | jq .result.validators | jq ‘.[] | select(.nodeID == “NodeID-<strong><em>YOUR-NODE-ID</em></strong>”)’</p><p><strong><em>cevap şu şekilde ise ;</em></strong></p><p>“startTime”: “1600780795”,<br> “endTime”: “1603459255”,<br> “stakeAmount”: “3890000000000”,<br> “nodeID”: “NodeID-<strong><em>YOUR-NODE-ID</em></strong>”,<br> “rewardOwner”: {<br> “locktime”: “0”,<br> “threshold”: “1”,<br> “addresses”: [<br> “P-avax<strong><em>YOUR-CHAIN-ID</em></strong>”<br> ]<br> },<br> “potentialReward”: “32000000000”,<br> “delegationFee”: “2.0000”,<br> “uptime”: “0”,<br> “connected”: false</p><p>yukarıda uptime 0 ve connected false olarak gözüküyor. Node unuzu düzgün çalışsa bile cevap bu olabilir. endişelenmeyin…</p><p>Bunun için ilk önce internet servis sağlayıcınızdan Statik IP alıp, 9650 ve 9651 port yönlendirmesi istemelisiniz. <a href="https://www.yougetsignal.com/tools/open-ports/">https://www.yougetsignal.com/tools/open-ports/</a> adresinden Node çalışırken portunuzun 9651 sorgulayın. Port yönlendirmesi yapıldıktan sonra <strong>9651</strong> in açık olduğunu sitede görmelisiniz.</p><p>2. Windows firewall dan <strong>inbound</strong> ve <strong>outbound</strong> kısmında 9650 ve 9651 için yeni portlar tanımlayalım…</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*BcK0rr3oz-89alWRPUoLXg.jpeg" /></figure><p>yukarıda inbound kısmında new rule ile yeni bir port açalım.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/713/1*gM_wqW_heTATkisrXRzwbQ.jpeg" /></figure><p>yukarıda 9651 portunu yazalım ve next ile AVALANCHE9651 ismini verelim</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/442/1*RQ-4A_eJVIfh2YAi1agVrQ.jpeg" /></figure><p>ismini verdiğimiz kuralın <strong>properties</strong> in <strong>Advanced</strong> bölümünden “<strong>Allow edge traversal</strong>” a izin verelim. Bu kuralları 9650 için de uygulayalım…aynı şekilde outbound kısmına da bu 9650 ve 9651 için aynı işlemleri uygulayalım.</p><p>3) Avalanche ı çalıştırma</p><p>avalanche ı çalıştırmak için kullandığımız ./avalanchego yerine</p><p>./avalanchego — public-ip=[YOUR NODE’S PUBLIC IP ADDRESS] e.g. — public-ip=43.12.123.84</p><p>bütün bunları yaptınız ve sonucu görmek için yeniden;</p><p>curl -s -X POST — data ‘{ “jsonrpc”: “2.0”, “method”: “platform.getCurrentValidators”, “params”: {}, “id”: 1 }’ -H ‘content-type:application/json;’ <a href="https://api.avax.network/ext/P">https://api.avax.network/ext/P</a> | jq .result.validators | jq ‘.[] | select(.nodeID == “NodeID-<strong><em>YOUR-NODE-ID</em></strong>”)’</p><p>yazalım…eğer cevap şu şekilde ise (bkz. uptime ve connected bölümü) :</p><p>“startTime”: “1600780795”,<br> “endTime”: “1603459255”,<br> “stakeAmount”: “3890000000000”,<br> “nodeID”: “NodeID-<strong><em>YOUR-NODE-ID</em></strong>”,<br> “rewardOwner”: {<br> “locktime”: “0”,<br> “threshold”: “1”,<br> “addresses”: [<br> “P-avax<strong><em>YOUR-CHAIN-ID</em></strong>”<br> ]<br> },<br> “potentialReward”: “32000000000”,<br> “delegationFee”: “2.0000”,<br> “uptime”: “0.012”,<br> “connected”: true</p><p>tebrikler… node sağlıklı biçimde çalışıyor demektir…</p><p><a href="https://avascan.info/staking/validators">https://avascan.info/staking/validators</a> kısmından node id nizin “Observed Uptime” bölümü pozitif yönde değiştiğini göreceksiniz…</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=a7f03a3c27e4" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>