<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by Sinem Ayva on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by Sinem Ayva on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@sineemayva?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/0*6yUKGpzvchqSQ3Q8</url>
            <title>Stories by Sinem Ayva on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Mon, 16 Nov 2026 21:58:32 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@sineemayva/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[ Futbol Maç Verisi ile SQL Analizi: Adım Adım Veri Seti ve Notebook Hazırlığı]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/futbol-ma%C3%A7-verisi-ile-sql-analizi-ad%C4%B1m-ad%C4%B1m-veri-seti-ve-notebook-haz%C4%B1rl%C4%B1%C4%9F%C4%B1-e60497628663?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/e60497628663</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 22 May 2025 20:26:50 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-05-22T20:26:50.406Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3>OL VERİ 📊 Futbol Maç Verisi ile SQL Analizi: Adım Adım Veri Seti ve Notebook Hazırlığı</h3><p>Bu yazıda, özgün bir futbol maç verisinden oluşan veri setini nasıl hazırladığımızı, SQL komutlarıyla nasıl analiz ettiğimizi ve bunları Kaggle platformunda nasıl yayınladığımızı detaylarıyla anlatacağız.</p><h3>1. Veri Setinin Oluşturulması (Python ile CSV)</h3><p>Python kullanarak, ev sahibi takım, deplasman takım, skorlar ve sonuç bilgilerini içeren örnek futbol maç verisi oluşturduk. Bu veri, futbolseverler ve veri bilimiyle ilgilenenler için temel SQL öğrenimi amacıyla düzenlendi.</p><pre>python</pre><pre>Kopya etmekEdit</pre><pre>import pandas as pd</pre><pre># Örnek futbol maç verisi<br>data = [<br>    {&quot;ev_sahibi&quot;: &quot;Galatasaray&quot;, &quot;deplasman&quot;: &quot;Fenerbahçe&quot;, &quot;ev_gol&quot;: 2, &quot;dep_gol&quot;: 1, &quot;sonuc&quot;: &quot;H&quot;},<br>    {&quot;ev_sahibi&quot;: &quot;Beşiktaş&quot;, &quot;deplasman&quot;: &quot;Trabzonspor&quot;, &quot;ev_gol&quot;: 1, &quot;dep_gol&quot;: 1, &quot;sonuc&quot;: &quot;D&quot;},<br>    {&quot;ev_sahibi&quot;: &quot;Başakşehir&quot;, &quot;deplasman&quot;: &quot;Antalyaspor&quot;, &quot;ev_gol&quot;: 0, &quot;dep_gol&quot;: 2, &quot;sonuc&quot;: &quot;A&quot;},<br>    # ... devamı veri setinde<br>]</pre><pre>df = pd.DataFrame(data)</pre><pre># CSV olarak kaydetme<br>df.to_csv(&quot;turkiye_futbol_maclari.csv&quot;, index=False)</pre><p>Bu dosya daha sonra Kaggle platformuna yüklendi.</p><h3>2. Kaggle Veri Seti Oluşturma</h3><p>Kaggle’da <strong>Create → Dataset</strong> yolunu izleyerek veri setimizi oluşturduk.</p><ul><li><strong>Başlık</strong>: Türkiye Futbol Maç Verileri (Örnek)</li><li><strong>Alt başlık</strong>: SQL ve Python için hazırlanmış Türkiye Süper Lig verisi</li><li><strong>Lisans</strong>: CC0: Public Domain</li><li><strong>Açıklama</strong>:<br> Türkiye Süper Lig takımlarının çeşitli maçlarından oluşan bu örnek veri seti, SQL temelli analizler ve eğitim amaçlı kullanımlar için uygundur. Her satırda ev sahibi, deplasman, goller ve sonuç yer almaktadır.</li></ul><p>Dosya açıklaması:</p><blockquote><em>turkiye_futbol_maclari.csv: Ev sahibi, deplasman, goller ve sonuç bilgilerini içeren Türkiye liginden örnek 30 maç verisi.</em></blockquote><h3>3. SQL Komutlarıyla Veri Analizi (Notebook)</h3><p>Veri setini Kaggle’da oluşturduktan sonra, ona bağlı bir Jupyter defteri (Notebook) oluşturduk. SQLite kullanarak temel SQL işlemlerini Python içinde çalıştırdık.</p><h3>📌 Kullanılan SQL Komutları:</h3><h4>➤ Veri Oluşturma ve Ekleme</h4><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>CREATE TABLE maclar (<br>    ev_sahibi TEXT,<br>    deplasman TEXT,<br>    ev_gol INTEGER,<br>    dep_gol INTEGER,<br>    sonuc TEXT<br>);</pre><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>INSERT INTO maclar (ev_sahibi, deplasman, ev_gol, dep_gol, sonuc)<br>SELECT * FROM df;</pre><h4>➤ Sorgular</h4><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>-- Ev sahibi olarak en çok maçı kazanan takım<br>SELECT ev_sahibi, COUNT(*) as galibiyet_sayisi<br>FROM maclar<br>WHERE sonuc = &#39;H&#39;<br>GROUP BY ev_sahibi<br>ORDER BY galibiyet_sayisi DESC<br>LIMIT 5;</pre><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>-- Gollerin toplamı ve maç sayısı<br>SELECT COUNT(*) as toplam_mac, SUM(ev_gol + dep_gol) as toplam_gol<br>FROM maclar;</pre><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>-- Maç sonucu &#39;D&#39; olanlar (Beraberlikler)<br>SELECT * FROM maclar<br>WHERE sonuc = &#39;D&#39;;</pre><pre>sql</pre><pre>CopyEdit</pre><pre>-- Takım isimlerini büyük harfe çevir<br>SELECT UPPER(ev_sahibi) as ev, UPPER(deplasman) as dep FROM maclar;</pre><blockquote><em>Notebook, her SQL adımının açıklamasıyla birlikte etkileşimli şekilde yapılandırıldı.</em></blockquote><h3>4. Kapak Görseli Tasarımı</h3><p>Dikkat çekici bir görünüm için bir kapak görseli tasarlandı. Görsel, “Türkiye Futbol Maç Verisi — SQL &amp; Python” yazısı ve futbol temalı simgeler içeriyor.</p><p>🎨 Örnek Görsel:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*AcfN69fjr9MZhJqqMpjmew.png" /></figure><h3>5. Yayın Ayarları</h3><p>Kaggle’da yayına almadan önce aşağıdaki adımlar uygulandı:</p><ul><li>✅ Lisans: CC0</li><li>✅ Görünürlük: Halka Açık</li><li>✅ Notebook için:</li><li>Başlık verildi</li><li>En az bir kod hücresi çalıştırıldı</li><li>Veri seti dosyası notebook’a bağlandı</li><li>“Save &amp; Publish” adımı uygulandı</li></ul><p>Eğer “Save &amp; Publish” butonu gri kalıyorsa, yukarıdaki üç adımın eksiksiz uygulandığından emin olun.</p><h3>6. Sonuç</h3><p>Bu çalışma ile futbol temalı bir veri seti oluşturarak hem SQL öğrenimi hem de Python destekli veri analizi için pratik bir örnek oluşturduk. Eğitimciler, öğrenciler ve veri analistleri için küçük ama güçlü bir kaynak niteliğindedir.</p><blockquote><em>📌 Bu tür mini veri setleriyle SQL öğrenimi çok daha keyifli ve uygulanabilir hale geliyor.</em></blockquote><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=e60497628663" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[ Kod Krallığında Bir Gün: Mert’in Süpermarket Macerası ve Zaman Karmaşıklığıyla Mücadelesi]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/kod-krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1nda-bir-g%C3%BCn-mertin-s%C3%BCpermarket-maceras%C4%B1-ve-zaman-karma%C5%9F%C4%B1kl%C4%B1%C4%9F%C4%B1yla-m%C3%BCcadelesi-1001466e666b?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/1001466e666b</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 29 Apr 2025 15:18:45 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-04-29T15:18:45.333Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<blockquote><em>“Kod yazmak sadece tuşlara basmak değildir. Bazen reyon reyon dolaşmak, bazen zamana karşı yarışmaktır.”</em></blockquote><h3>👨‍💻 Giriş: Mert Kimdir?</h3><p>Bir sabah, yazılımcı Mert uyandığında güne basit bir Python egzersiziyle başlamayı planlıyordu. Ama o gün kod dünyasında sıradan bir gün olmayacaktı.</p><p>Bilgisayarını açtı, kahvesini aldı, ve önünde şu görev belirdi:</p><h3>📜 Görev: Süpermarketin Kontrolörü</h3><blockquote><em>“Mert, sen bugün bir süpermarket çalışanısın. Görevin her reyondaki ürünleri kontrol etmek.”</em></blockquote><p>Ama bu sıradan bir kontrol görevi değildi. Süpermarketin <strong>n tane reyonu</strong> vardı ve her reyonda tam <strong>n ürün</strong>. Ve her ürün için:</p><ul><li>Önce <strong>fiyat etiketi</strong> kontrol edilecek.</li><li>Ardından <strong>son kullanma tarihi</strong> incelenecek.</li></ul><blockquote><em>“Yani,” dedi Mert, “Her reyon için 2n işlem, tüm market için n * 2n = 2n² işlem demek!”</em></blockquote><h3>🧠 Mert’in Zihninde Kod Canlanıyor</h3><p>Mert kafasında bu görevi hemen bir algoritmaya dönüştürdü. Gözlerinin önünde Python kodu şekillendi:</p><pre>n = 10  # Marketin reyon sayısı<br>m = 0   # Yapılan toplam kontrol</pre><pre>for i in range(n):             # Reyonlar<br>    for j in range(n):         # Fiyat kontrolü<br>        m = m + i<br>    for j in range(n):         # Tarih kontrolü<br>        m = m + j</pre><pre>print(&quot;Toplam yapılan kontrol işlemi sayısı:&quot;, m)</pre><p>Çıktı şöyleydi:</p><pre>Toplam yapılan kontrol işlemi sayısı: 900</pre><p>Ama bu sadece sayısal bir çıktı değildi. <strong>Bir içgörüydü.</strong></p><h3>🧩 Zaman Karmaşıklığıyla Tanışma</h3><p>Mert derin bir nefes aldı:</p><blockquote><em>“Bu kod ne kadar büyük veride ne kadar çalışır?”</em></blockquote><p>Her i için:</p><ul><li>İlk n kadar dönen iç döngü (fiyat kontrolü)</li><li>Sonra bir n kadar daha döngü (tarih kontrolü)</li></ul><p>Yani her dış döngü turunda <strong>2n işlem</strong>.</p><p>Toplamda ise:</p><blockquote><em>n * 2n = 2n² işlem<br> ✅ </em><strong><em>Zaman karmaşıklığı: O(n²)</em></strong></blockquote><h3>👹 Zaman Canavarı ile Yüzleşme</h3><p>Mert bir anda kendini karanlık bir dünyada buldu. Karşısında <strong>Zaman Canavarı</strong> duruyordu. Her n arttığında büyüyen, kükreyen bir yaratık:</p><blockquote><em>“Benim adım O(n²)! Kodların korkulu rüyasıyım!”</em></blockquote><p>Ama Mert hazırdı. Kodunu analiz etmişti. Ne kadar işlem yapacağını <strong>önceden biliyordu</strong>. Panik yapmadı. Canavara gülümsedi:</p><blockquote><em>“Sen sadece büyük veride kabus olursun. Ama seni tanıyorsam, seni kontrol edebilirim.”</em></blockquote><p>Ve canavarı geri püskürttü.</p><h3>✨ Dersin Özeti</h3><p>Bu hikâye sadece markette ürün kontrol etmekle ilgili değil. Her yazılımcının yaşadığı bir içsel savaş bu:<br> <strong>Kod çalışıyor ama ne kadar verimli?</strong></p><p>Öğrenilen Açıklama Döngüler İç içe iki döngü varsa, genelde O(n²) karmaşıklıktır Sabitler Big O analizinde 2n² bile olsa sadeleşir, sonuç: O(n²) Hayal Gücü Kod dünyası sıkıcı olmak zorunda değil!</p><h3>💬 Kapanış: Kod Dünyasında Kahraman Olmak</h3><p>Mert o gün sadece markette ürün kontrol etmedi. Bir <strong>zaman canavarını</strong> tanıdı, onunla yüzleşti ve onu alt etti. Her yazılımcı gibi, o da fark etti ki:</p><blockquote><em>“Kod yazmak, dünyayı daha hızlı döndürmek için zamana hükmetmektir.”</em></blockquote><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=1001466e666b" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[ Algoritma Tasarımı: Makarna Tarifiyle Başlayan Bir Bilim!]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/algoritma-tasar%C4%B1m%C4%B1-makarna-tarifiyle-ba%C5%9Flayan-bir-bilim-f81b3d61fb2d?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f81b3d61fb2d</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 22 Apr 2025 19:29:50 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-04-22T19:29:50.408Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3>🤖 Algoritma Nedir?</h3><p>Algoritma = adım adım problem çözme planı.<br> Kod dünyasında bunu bir fonksiyonla ifade edebiliriz.</p><h3>🍝 Makarna Tarifi Algoritması (Python versiyonu)</h3><pre>def makarna_tarifi():<br>    print(&quot;1. Tencereye su koy&quot;)<br>    print(&quot;2. Suyu kaynat&quot;)<br>    print(&quot;3. Tuz ekle&quot;)<br>    print(&quot;4. Makarnayı ekle&quot;)<br>    print(&quot;5. 10 dakika haşla&quot;)<br>    print(&quot;6. Süz ve servis et&quot;)</pre><pre>makarna_tarifi()</pre><h3>🎯 Algoritma Tasarımı Neden Önemli?</h3><p>Aynı işi yapan iki algoritmadan biri hızlı, diğeri yavaş olabilir. Gel bunu somutlaştıralım:</p><h3>📊 Kötü vs. İyi Fibonacci Hesaplaması</h3><h4>🐌 Yavaş (Naive Recursive)</h4><pre>def fib_naive(n):<br>    if n &lt;= 1:<br>        return n<br>    return fib_naive(n-1) + fib_naive(n-2)</pre><pre># 35. fibonacci sayısını hesaplamak saat sürebilir!</pre><h4>⚡ Hızlı (Dinamik Programlama)</h4><pre>def fib_dp(n):<br>    if n &lt;= 1:<br>        return n<br>    dp = [0, 1]<br>    for i in range(2, n + 1):<br>        dp.append(dp[i-1] + dp[i-2])<br>    return dp[n]</pre><pre>print(fib_dp(35))  # Çok daha hızlı!</pre><h3>🔧 Algoritma Tasarım Teknikleri (Python ile)</h3><h3>1. Böl ve Fethet (Divide &amp; Conquer) — Merge Sort</h3><pre>def merge_sort(arr):<br>    if len(arr) &lt;= 1:<br>        return arr<br>    mid = len(arr)//2<br>    left = merge_sort(arr[:mid])<br>    right = merge_sort(arr[mid:])<br>    return merge(left, right)</pre><pre>def merge(left, right):<br>    result = []<br>    while left and right:<br>        result.append(left.pop(0) if left[0] &lt; right[0] else right.pop(0))<br>    return result + left + right</pre><pre>print(merge_sort([38, 27, 43, 3, 9, 82, 10]))</pre><h3>2. Dinamik Programlama — Minimum Bozuk Para</h3><pre>def min_coin_change(coins, amount):<br>    dp = [float(&#39;inf&#39;)] * (amount + 1)<br>    dp[0] = 0<br>    for coin in coins:<br>        for x in range(coin, amount + 1):<br>            dp[x] = min(dp[x], dp[x - coin] + 1)<br>    return dp[amount] if dp[amount] != float(&#39;inf&#39;) else -1</pre><pre>print(min_coin_change([1, 3, 4], 6))  # Çıktı: 2 (3+3 ya da 4+1+1)</pre><h3>3. Açgözlü Algoritma — Etkinlik Seçimi</h3><pre>def etkinlik_secim(events):<br>    events.sort(key=lambda x: x[1])  # Bitiş zamanına göre sırala<br>    secilenler = []<br>    son_bitis = 0<br>    for basla, bitir in events:<br>        if basla &gt;= son_bitis:<br>            secilenler.append((basla, bitir))<br>            son_bitis = bitir<br>    return secilenler</pre><pre>etkinlikler = [(1, 4), (3, 5), (0, 6), (5, 7), (8, 9), (5, 9)]<br>print(etkinlik_secim(etkinlikler))</pre><h3>4. Geriye Dönüş — Sudoku Çözücü (basit hali)</h3><pre>def solve_sudoku(board):<br>    for i in range(9):<br>        for j in range(9):<br>            if board[i][j] == 0:<br>                for num in range(1, 10):<br>                    if is_valid(board, i, j, num):<br>                        board[i][j] = num<br>                        if solve_sudoku(board):<br>                            return True<br>                        board[i][j] = 0<br>                return False<br>    return True</pre><pre>def is_valid(board, row, col, num):<br>    box_row, box_col = 3 * (row // 3), 3 * (col // 3)<br>    return not any(<br>        board[row][x] == num or<br>        board[x][col] == num or<br>        board[box_row + x//3][box_col + x%3] == num<br>        for x in range(9)<br>    )</pre><h3>📌 Püf Noktaları</h3><p>Kriter Anlamı Verimlilik Kaynakları boşa harcama (CPU, RAM, zaman) Doğruluk Her koşulda doğru sonuç üretmeli Anlaşılabilirlik Kodunu 6 ay sonra sen bile anlayabilmelisin Genellik Farklı girdilere uyarlanabilir olmalı</p><h3>🎁 Son Söz</h3><p>Algoritmalar sadece kod değil, <strong>düşünce biçimidir.</strong><br> Her iyi kod, sağlam bir algoritma fikriyle başlar.<br> Bugün makarna tarifiyle başladık, yarın yapay zekaya kadar gideriz.</p><p>Unutma: <strong>Kod yazmak sanat, algoritma düşünmek bilimdir.</strong><br> İkisini birleştirdiğinde ortaya büyü çıkar!</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f81b3d61fb2d" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[SQL Öğrenmek için Hastane Veritabanı Şeması Tanıtımı]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/sql-%C3%B6%C4%9Frenmek-i%C3%A7in-hastane-veritaban%C4%B1-%C5%9Femas%C4%B1-tan%C4%B1t%C4%B1m%C4%B1-3a3694acf9df?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/3a3694acf9df</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 28 Mar 2025 14:20:33 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-28T14:20:33.261Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>SQL öğrenmeye başlamak için gerçekçi bir veritabanı şeması üzerinde çalışmak en etkili yöntemlerden biridir. Bu yazıda, hastane yönetim sistemini temsil eden bir veritabanı şemasını inceleyeceğiz ve bu şema üzerinde temel SQL sorguları yazmayı öğreneceğiz.</p><h3>Veritabanı Şeması Hakkında</h3><p>Bu hastane veritabanı şeması 4 ana tablodan oluşmaktadır:</p><h3>1. patients (Hastalar) Tablosu</h3><ul><li>patient_id: Hasta numarası (INT, birincil anahtar)</li><li>first_name: Hasta adı (TEXT)</li><li>last_name: Hasta soyadı (TEXT)</li><li>gender: Cinsiyet (CHAR(1))</li><li>birth_date: Doğum tarihi (DATE)</li><li>city: Şehir (TEXT)</li><li>province_id: İl kodu (CHAR(2), foreign key)</li><li>allergies: Alerjiler (TEXT)</li><li>height: Boy (INT)</li><li>weight: Kilo (INT)</li></ul><h3>2. admissions (Kabul) Tablosu</h3><ul><li>patient_id: Hasta numarası (INT, foreign key)</li><li>admission_date: Kabul tarihi (DATE)</li><li>discharge_date: Taburcu tarihi (DATE)</li><li>diagnosis: Teşhis (TEXT)</li><li>attending_doctor_id: Doktor numarası (INT, foreign key)</li></ul><h3>3. doctors (Doktorlar) Tablosu</h3><ul><li>doctor_id: Doktor numarası (INT, birincil anahtar)</li><li>first_name: Doktor adı (TEXT)</li><li>last_name: Doktor soyadı (TEXT)</li><li>specialty: Uzmanlık alanı (TEXT)</li></ul><h3>4. province_names (İller) Tablosu</h3><ul><li>province_id: İl kodu (CHAR(2), birincil anahtar)</li><li>province_name: İl adı (TEXT)</li></ul><h3>1. Tüm Hastaların Listesi?</h3><p>Tüm hasta bilgilerini (patient_id, first_name, last_name, gender, birth_date, city, province_id, allergies, height, weight) içeren bir tablo döndürür.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*7qKqMrfCUeVvMyI4xcKJMg.png" /></figure><h3>2. “Toronto” şehrindeki tüm hastalar?</h3><p>Belirli bir şehirde (Toronto) yaşayan hastaların temel kimlik bilgilerini filtreleyerek listeler.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ExSRe_6Kr0-YUZruZ1OVuw.png" /></figure><h3>3. En Uzun Boylu 5 Hasta?</h3><p>Hastaları boy uzunluğuna göre sıralayarak en uzun olan 5 hastayı seçer.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ZfztwZo82fi2Ot_MrFeIKA.png" /></figure><h3>4. Doktorlar ve Uzmanlık Alanları?</h3><p>Tıbbi personelin adları ve uzmanlık alanlarını gösteren temel doktor bilgilerini içerir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*epgLENR-eqXs_E6PL_9Tlw.png" /></figure><h3>5.Alerjisi olan hasta sayısı kaçtır?</h3><p>Hastalar arasında alerji rahatsızlığı olanların sayısını belirleyerek hastane için önemli sağlık verileri elde edebiliriz.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/879/1*UYXBcuh-8Hk3LrVi0G34XA.png" /></figure><h3>6. Her Uzmanlık Alanındaki Doktor Sayısı?</h3><p>Hastanenin doktor dağılımını uzmanlık alanlarına göre gruplayarak personel planlaması için veri sağlar.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*fI21j_nauwcV5qNN_ch3Pg.png" /></figure><h3>7. Alerjisi Olan Hastalar?</h3><p>Alerjisi olan hastaların kimlik bilgileriyle birlikte spesifik alerjilerini detaylı şekilde gösterir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*H9o2vXYX1-Tu_WZPKWs3CQ.png" /></figure><h3>8. En Sık Konulan 5 Teşhisler?</h3><p>Hastanede en yaygın görülen 5 hastalık teşhisini ve sıklık oranlarını analiz eder.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*COgh3d9qNYQMh9_twjhVfQ.png" /></figure><h3>9. Hastaların Yaş Ortalaması?</h3><p>Hastanenin hizmet verdiği hasta popülasyonunun ortalama yaşını hesaplar.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*67EALSvldHLzwXqYwguVOg.png" /></figure><h3>10. Doktor Başına Düşen Hasta Sayısı?</h3><p>Her doktorun ne kadar hastaya baktığını göstererek iş yükü dağılımını analiz eder</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ei7Ek6K_PZ1woiPBrAoahw.png" /></figure><p>Bu sorgular, hastane veritabanındaki temel tabloları (patients, doctors, admissions) kullanarak çeşitli analizler yapmanızı sağlar. Sorguları çalıştırarak veritabanı yapısını daha iyi anlayabilir ve SQL becerilerinizi geliştirebilirsiniz.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=3a3694acf9df" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[AVL Ağacının Dansı: Denge Sanatı Günlük Hayat]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/avl-a%C4%9Fac%C4%B1n%C4%B1n-dans%C4%B1-denge-sanat%C4%B1-g%C3%BCnl%C3%BCk-hayat-33541b910c0c?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/33541b910c0c</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 25 Mar 2025 21:08:42 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-25T21:08:42.184Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>AVL Ağacının Dansı: Denge Sanatı Günlük Hayat</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*QVIYQUJzlGKuRAKt_-wOlQ.jpeg" /></figure><p>Arda, bilgisayar mühendisliği öğrencisiydi ve veri yapıları dersi onun için hem bir tutku hem de bir meydan okumaydı. O gün profesörleri AVL ağaçlarını anlatırken, &quot;Bu ağaçlar her zaman dengede kalmaya çalışır,&quot; demişti. Arda, bu kavramın sadece algoritmalara değil, hayata da uygulanabileceğini düşündü.</p><p>Ders çıkışı kampüsün parkında yürürken, zihninde bir soru belirdi: Hayatımı bir AVL ağacı gibi dengeleyebilir miyim? Son zamanlarda dersler, sosyal hayat ve uyku arasında sıkışıp kalmıştı. Sürekli bir taraf ağır basınca, diğerleri ihmal ediliyordu. Tıpkı AVL ağaçlarının dengesiz hale geldiğinde kendini yeniden düzenlemesi gibi, o da hayatında bir denge kurmalıydı.</p><p>Bu fikir hoşuna gitmişti. İlk olarak, gününü bir AVL ağacı gibi organize etmeye karar verdi. Kendi hayat ağacının köküne sağlığını koydu. Sağ ve sol dallarına derslerini ve sosyal hayatını dağıttı. Eğer bir taraf fazla ağırlaşırsa, küçük bir “rotasyon” yaparak diğer tarafı da güçlendirecekti.</p><p>İlk haftalarda zor oldu. Dersler yoğunlaştığında arkadaşlarıyla vakit geçirmekten çekiniyor, bazen de tam tersine eğlenceye fazla kapılıyordu. Ama ne zaman aşırıya kaçsa, bir AVL ağacı gibi kendini dengelemeye odaklandı. Yeterince uyumadığını fark edince ders çalışma saatlerini düzenledi, sosyalleşmeyi unuttuğunda ise bir kahve molası verip arkadaşlarını aradı.</p><p>Zamanla, hayatındaki dengeyi bulmaya başladı. Dersleri daha verimli çalışıyor, arkadaşlarıyla keyifli vakit geçiriyor, hatta spor yapmaya bile zaman ayırabiliyordu. Tıpkı AVL ağaçlarının kendi kendini düzelten yapısı gibi, o da dengeyi kaybettikçe küçük ayarlamalar yaparak hayatını optimize ediyordu.</p><p>Bir gün, profesörü ona dönüp, “Bu dönem çok daha dengeli ve düzenli görünüyorsun, Arda. Bir sırrın var mı?” diye sorduğunda gülümsedi ve cevapladı:</p><p>“Hayatımı bir AVL ağacı gibi yaşıyorum, hocam. Dengeyi kaybettiğimde, ufak bir rotasyon yapıyorum.”</p><p>Ve o günden sonra Arda, hem algoritmaları hem de hayatı dengeleyen bir sanatçı oldu.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=33541b910c0c" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Sipariş Yönetim Sistemi için Veritabanı Tasarımı]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/siparis%CC%A7-yo%CC%88netim-sistemi-ic%CC%A7in-veritaban%C4%B1-tasar%C4%B1m%C4%B1-170585e82218?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/170585e82218</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 20 Mar 2025 17:50:28 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-20T17:50:28.680Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/676/1*r-Ks1nh3ALulG3Wnbjv7rA.jpeg" /></figure><p>Veri tabanı tasarımı, bir sistemin verimli ve doğru çalışmasını sağlamak için kritik öneme sahiptir. Bu yazıda, bir sipariş yönetim sistemine ait ilişkisel veri tabanı modelini inceleyeceğiz.</p><p>1. Veri Tabanı Şeması</p><p>Aşağıda, sipariş yönetim sistemine ait bir veri tabanı şeması yer almaktadır:</p><p>Bu veri tabanı şeması 6 ana tablo içermektedir:</p><p>URUNLER (Ürünler)</p><p>SIPARIS_DETAY (Sipariş Detayları)</p><p>SIPARISLER (Siparişler)</p><p>MUSTERILER (Müşteriler)</p><p>KATEGORILER (Kategoriler)</p><p>FIRMALAR (Firmalar)</p><p>Şimdi her bir tabloyu detaylı olarak inceleyelim.</p><p>2. Tabloların Detaylı Açıklaması</p><p>a) URUNLER (Ürünler) Tablosu</p><p>Bu tablo, sistemde bulunan tüm ürünleri içerir.</p><p>Bu tabloda Kategori_ID ve Firma_ID alanları, KATEGORILER ve FIRMALAR tablolarına bağlanarak ilişkileri oluşturur.</p><p>b) SIPARISLER (Siparişler) Tablosu</p><p>Bu tablo, müşteri siparişlerini saklar.</p><p>Bu tabloda Musteri_ID alanı, MUSTERILER tablosuna bağlıdır.</p><p>c) SIPARIS_DETAY (Sipariş Detayları) Tablosu</p><p>Siparişlerde hangi ürünlerden kaç adet sipariş edildiğini saklar.</p><p>Bu tablo, SIPARISLER ve URUNLER tabloları ile ilişkili olup, çoktan çoğa (many-to-many) ilişkiyi yönetir.</p><p>d) MUSTERILER (Müşteriler) Tablosu</p><p>Sistemde kayıtlı müşterilerin bilgilerini içerir.</p><p>e) KATEGORILER (Kategoriler) Tablosu</p><p>Ürünlerin hangi kategoriye ait olduğunu belirtir.</p><p>Bu tablo, URUNLER tablosu ile ilişkilidir.</p><p>f) FIRMALAR (Firmalar) Tablosu</p><p>Ürünlerin tedarik edildiği firmaların bilgilerini içerir.</p><p>Bu tablo, URUNLER tablosu ile ilişkilidir.</p><p>3. Veri Tabanı İlişkileri</p><p>Bu veri tabanı şemasında aşağıdaki ilişkiler bulunmaktadır:</p><p>1. URUNLER → KATEGORILER (Bir ürün, bir kategoriye aittir. Bir kategori birden fazla ürüne sahip olabilir.)</p><p>2. URUNLER → FIRMALAR (Bir ürün, bir firmadan tedarik edilir. Bir firma birden fazla ürüne sahip olabilir.)</p><p>3. SIPARISLER → MUSTERILER (Bir sipariş, bir müşteri tarafından verilir. Bir müşteri birden fazla sipariş verebilir.)</p><p>4. SIPARIS_DETAY → SIPARISLER ve URUNLER (Bir sipariş birden fazla ürün içerebilir, bir ürün birden fazla siparişte yer alabilir.)</p><p>4. Sonuç ve Değerlendirme</p><p>Bu veri tabanı modeli, sipariş yönetim sistemleri için oldukça verimli bir yapıya sahiptir. İlişkisel tasarım sayesinde:</p><p>Veri tekrarı en aza indirilmiştir.</p><p>Sipariş, müşteri ve ürün bilgileri kolayca yönetilebilir.</p><p>Çoktan çoğa ilişkiler sipariş detayları tablosu ile doğru bir şekilde modellenmiştir.</p><p>Eğer bu tasarım üzerinde geliştirmeler yapmak isterseniz, siparişlerin toplam tutarını hesaplayacak bir alan veya ödeme bilgilerini içeren bir tablo ekleyebilirsiniz.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=170585e82218" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Gerçek Hayattan Bir Analojı ile İkili Ağaçlar ve Python’da Uygulaması]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/i%CC%87kili-arama-a%C4%9Fac%C4%B1-bilge-a%C4%9Fac%C4%B1n-%C3%B6%C4%9Fretisi-9f5aa97b6bc7?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/9f5aa97b6bc7</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 18 Mar 2025 11:54:31 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-18T12:23:54.643Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h4>Giriş</h4><h3>Giriş</h3><p>Günlük hayatta kararlar verirken çoğu zaman mantıklı yollar izleriz. Örneğin, bir restorana gittiğinizde önce “Ne yemek istiyorum?” diye düşünürsünüz. Sonra “Et mi, sebze mi?”, ardından “Izgara mı, haşlama mı?” gibi dallanan kararlarla ilerlersiniz. İşte bu süreç aslında bir <strong>ikili ağaç yapısına</strong> benzetilebilir!</p><p>Bu yazıda, <strong>ikili ağaç</strong> veri yapısını günlük hayattan bir örnekle açıklayarak, Python’da nasıl uygulanacağını göstereceğiz.</p><h3>Günlük Hayattan Bir Örnek: Yemek Seçimi</h3><p>Bir restoranda yemek seçme sürecimizi bir ikili ağaç olarak düşünebiliriz:</p><pre>Yemek Seçimi<br>            /            \<br>        Et mi?         Sebze mi?<br>       /      \       /         \<br>  Izgara?  Haşlama? Salata?  Çorba?</pre><p>Bu yapıyı Python ile temsil edelim.</p><h3>Python ile İkili Ağaç Yapısı</h3><p>Öncelikle, bir <strong>TreeNode</strong> sınıfı oluşturarak düğümlerimizi tanımlayalım:</p><pre>class TreeNode:<br>    def __init__(self, data):<br>        self.data = data<br>        self.left = None<br>        self.right = None</pre><p>Şimdi yemek seçimimizi bir ağaç olarak oluşturalım:</p><pre>root = TreeNode(&quot;Yemek Seçimi&quot;)<br>root.left = TreeNode(&quot;Et mi?&quot;)<br>root.right = TreeNode(&quot;Sebze mi?&quot;)<br>root.left.left = TreeNode(&quot;Izgara&quot;)<br>root.left.right = TreeNode(&quot;Haşlama&quot;)<br>root.right.left = TreeNode(&quot;Salata&quot;)<br>root.right.right = TreeNode(&quot;Çorba&quot;)</pre><h3>Ağacı Yazdırma (Pre-order Traversal)</h3><p>Bir ağacı dolaşmanın farklı yolları vardır. Pre-order yöntemi, önce kökü, sonra sol alt ağacı ve ardından sağ alt ağacı dolaşır. Bu yöntemi kullanarak yemek seçimimizi yazdıralım:</p><pre>def pre_order(root):<br>    if root:<br>        print(root.data)<br>        pre_order(root.left)<br>        pre_order(root.right)</pre><pre>print(&quot;Yemek Seçimi Ağacı (Pre-order):&quot;)<br>pre_order(root)</pre><h3>Çıktı:</h3><pre>Yemek Seçimi Ağacı (Pre-order):<br>Yemek Seçimi<br>Et mi?<br>Izgara<br>Haşlama<br>Sebze mi?<br>Salata<br>Çorba</pre><p>Bu çıktı, karar verme sürecimizi yukarıdan aşağıya bir yolculuk gibi gösteriyor.</p><h3>Sonuç</h3><p>İkili ağaçlar, yalnızca bilgisayar biliminde değil, günlük hayattaki karar mekanizmalarında da oldukça kullanışlıdır. Yemek seçimi gibi basit bir örnek üzerinden <strong>ikili ağaç veri yapısını</strong> kavradık ve bunu Python ile uyguladık.</p><p>Siz de kendi karar ağaçlarınızı oluşturup farklı yollarla gezmeyi deneyebilirsiniz!</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=9f5aa97b6bc7" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Veritabanı ve Kaybolan Sandviçler]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/veritaban%C4%B1-ve-kaybolan-sandvi%C3%A7ler-d68c2153910b?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/d68c2153910b</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 13 Mar 2025 14:31:27 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-13T14:34:21.990Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Veritabanı ve Kaybolan Sandviçler</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*Jqi0JmAr0HwMtwOW7PqL5Q.jpeg" /></figure><p>Ali&#39;nin kafesi artık çok düzenliydi. Her sipariş, her müşteri, her stok takip ediliyordu. Ama bir sabah, mutfaktan gelen çığlıkla her şey değişti.</p><p>&gt; &quot;Biri sandviçleri çalmış!&quot;</p><p>Garsonlardan Emre, panikle mutfağa koştu. Gerçekten de hazırlanan sandviçlerden bazıları kayıptı. Ama fatura kesilmiş, sipariş tamamlanmış görünüyordu.</p><p>Ali hemen bilgisayarını açtı ve veritabanına giriş yaptı.</p><p>Bölüm 1: Kayıp Sandviç Vakası</p><p>Ali, siparişleri inceledi. Son üç saat içinde tam beş sandviç satılmış görünüyordu, ama kasada sadece üç tanesinin parası vardı.</p><p>&gt; &quot;Bu imkânsız!&quot; dedi Ali. &quot;Ya biri sistemde hata yaptı, ya da…&quot;</p><p>Sandviç Hırsızı iş başındaydı!</p><p>Ali, Zeynep’e mesaj attı:</p><p>&gt; Ali: Zeynep, bizim sistemde bir sorun olabilir. Eksik ödeme var!<br>Zeynep: Hmm… Sistem loglarına bakalım mı?</p><p>Zeynep hemen uzak bağlantıyla sisteme girdi ve veritabanındaki logları inceledi. Garip bir şey fark etti.</p><p>Bir sipariş iki kez tamamlanmış görünüyordu, ama sadece bir kere ödenmişti.</p><p>&gt; Zeynep: Ali, buraya gelmen lazım. Birisi sistemde açık bulmuş olabilir!</p><p>Bölüm 2: SQL Sihirbazı Zeynep</p><p>Ali, telaşla dizüstü bilgisayarını alıp Zeynep’in yanına gitti. Zeynep ona ekrandaki verileri gösterdi.</p><p>&gt; Zeynep: Bak, siparişlerin hepsinin aynı ID ile kaydedildiğini görüyor musun?<br>Ali: Ne yani?<br>Zeynep: Birisi sistemde sipariş ID’sini değiştirerek ödeme yapmadan tekrar sipariş oluşturmuş.</p><p>Ali’nin gözleri büyüdü.</p><p>&gt; Ali: Yani… biri veritabanını manipüle ederek bedavaya sandviç mi yiyor?!</p><p>Zeynep gülümsedi.</p><p>&gt; Zeynep: Tam olarak öyle!</p><p>Bölüm 3: Sandviç Hırsızını Yakalamak</p><p>Ali hemen kafe kameralarına baktı. Bir müşteri dikkat çekiyordu.</p><p>Her gün aynı saatlerde gelip telefonundan bir şeyler yapıyor, sonra bedava sandviç alıp gidiyordu.</p><p>Ali, o gün müşteri tekrar geldiğinde siparişini aldı ve kasaya gitti. Ama siparişi tamamlamadan önce durdu ve müşteriye baktı.</p><p>&gt; Ali: Kardeşim, sistemde bazı değişiklikler yaptık. Bugün ödeme almadan sipariş tamamlanmayacak.</p><p>Müşteri hafifçe panikledi, telefonuna hızlıca bir şeyler yazdı ama… sipariş onaylanmadı.</p><p>&gt; Müşteri: Şey… Aslında ben…</p><p>&gt; Ali: Aslında sen, sistem açığını kullanarak haftalardır bedava sandviç yiyorsun, değil mi?</p><p>Adam mahcup bir şekilde gülümsedi ve ilk kez gerçekten ödeme yaptı.</p><p>Bölüm 4: Veritabanı Güvenliği = Mutlu Sandviçler</p><p>Olaydan sonra Zeynep, sistemdeki güvenlik açığını kapattı:</p><p>✅ Siparişler artık benzersiz ID’ler alıyordu.<br>✅ Ödeme doğrulanmadan sipariş tamamlanmıyordu.<br>✅ Sistem logları düzenli olarak kontrol edilecekti.</p><p>Ali rahatladı. Artık ne siparişler kayboluyor ne de sandviçler çalınıyordu.</p><p>Bir gün, Zeynep kahve içerken Ali’ye döndü ve gülümsedi:</p><p>&gt; &quot;Kardeşim, veritabanı sadece veri saklamak için değil, kafeni korumak için de var!&quot;</p><p>Ali başını salladı ve yeni bir latte yaptı. Artık kafesi sadece iyi bir kahve mekânı değil, aynı zamanda teknolojiyle güçlendirilmiş bir kale olmuştu!</p><p>Sonuç:</p><p>Veritabanı sadece veri saklamak için değil, işleri düzenli ve güvenli hale getirmek için de kullanılır. Eğer sistemde açık varsa, bir gün sandviçleriniz kaybolabilir!</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=d68c2153910b" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Bir Kahve Dükkanındaki Veri Yapısı]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/bir-kahve-d%C3%BCkkan%C4%B1ndaki-veri-yap%C4%B1s%C4%B1-f2fe48e62b42?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/f2fe48e62b42</guid>
            <category><![CDATA[algoritma]]></category>
            <category><![CDATA[sıralama-algoritmaları]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Tue, 11 Mar 2025 13:24:55 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-11T13:24:55.040Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/667/0*VqfFgyFTWaQ4yT4R.png" /></figure><p>Mehmet’in mahallede yeni açılan bir kahve dükkanı var. Sabahın erken saatlerinde ilk müşteri dükkana gelir ve sıraya girer. Onun ardından yeni müşteriler de gelir ve sıraya dahil olur. Bu sırayı bilgisayar biliminde <strong>bağlı liste</strong> olarak düşünebiliriz.</p><p>Bağlı listede her eleman, kendisinden sonra gelen elemanı işaret eder. Mehmet, müşterileri sırayla kaydeden bir sistem yazmak ister. İşte bunu Python’da nasıl yapabileceğimize bir bakalım:</p><pre>class Node:<br>    def __init__(self, data):<br>        self.data = data  # Müşterinin adı<br>        self.next = None  # Sonraki müşteriyi gösterir</pre><pre>class LinkedList:<br>    def __init__(self):<br>        self.head = None  # İlk müşteriyi belirten başlangıç noktası</pre><pre>    def append(self, data):<br>        new_node = Node(data)<br>        if not self.head:<br>            self.head = new_node<br>            return<br>        current = self.head<br>        while current.next:<br>            current = current.next<br>        current.next = new_node</pre><pre>    def display(self):<br>        current = self.head<br>        while current:<br>            print(current.data, end=&quot; -&gt; &quot;)<br>            current = current.next<br>        print(&quot;None&quot;)</pre><p>Yukarıdaki kod, Mehmet’in kahve dükkanındaki müşteri sırasını temsil eden bir bağlı liste oluşturur. Müşteriler sıraya girdikçe, listenin sonuna eklenirler.</p><h3>Yeni Müşteriler Geliyor</h3><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/0*fGy1KF_XRWzUAtgI" /></figure><p>Kahve dükkanında işler yolunda giderken, her sabah gelen ilk müşteri sıraya en önde girer. Ancak bazen müşteriler aceleleri olduğu için sıranın başına geçmek isterler. Bunu da bir fonksiyon ile yapabiliriz:</p><pre>def insert_at_beginning(self, data):<br>        new_node = Node(data)<br>        new_node.next = self.head<br>        self.head = new_node</pre><p>Bir gün, Mehmet’in en sevdiği müşterisi Ayşe gelir. Ancak çok acelesi vardır ve sıranın başına geçmesi gerekir. İşte, yukarıdaki fonksiyon bu durumda devreye girer.</p><pre>coffee_line = LinkedList()<br>coffee_line.append(&quot;Ali&quot;)<br>coffee_line.append(&quot;Veli&quot;)<br>coffee_line.append(&quot;Zeynep&quot;)</pre><pre>print(&quot;İlk müşteri sırası:&quot;)<br>coffee_line.display()</pre><pre>coffee_line.insert_at_beginning(&quot;Ayşe&quot;)<br>print(&quot;Ayşe sıranın başına geçti:&quot;)<br>coffee_line.display()</pre><p>Bu kod çalıştırıldığında önce müşteriler sıraya eklenir, ardından Ayşe en başa eklenerek öne geçer. Gerçek hayatta bir kahve dükkanında nasıl biri aceleyle sıranın başına geçiyorsa, bilgisayar biliminde de verileri bu şekilde yönetebiliriz.</p><h3>Müşteriler Kahvesini Alıp Ayrılıyor</h3><p>Kahve siparişleri tamamlandıkça, sıranın başındaki müşteriler ayrılır. Mehmet’in sistemi, ilk müşteriyi çıkarmak için aşağıdaki fonksiyonu kullanır:</p><pre>def delete_from_beginning(self):<br>        if self.head:<br>            self.head = self.head.next</pre><p>Ali, kahvesini alıp dükkandan ayrıldığında, sistem sıradaki müşteriyi otomatik olarak günceller.</p><pre>coffee_line.delete_from_beginning()<br>print(&quot;Ali kahvesini aldı ve ayrıldı:&quot;)<br>coffee_line.display()</pre><p>Ve böylece, hayatın akışı devam eder. Müşteriler gelir, sıraya girer, kahvelerini alıp giderler. Mehmet’in kahve dükkanı, bağlı listeler gibi verimli bir şekilde çalışmaya devam eder.</p><h3>Sonuç</h3><p>Bağlı listeler, tıpkı bir kahve dükkanındaki müşteri sırası gibi işler. Yeni gelenler sıraya eklenir, acele edenler başa alınır ve siparişini alanlar sıradan çıkar. Günlük hayattan bir örnekle bağlı listelerin temel mantığını öğrenmiş olduk.</p><p>Bir dahaki sefere bir sıraya girdiğinizde, belki de bilgisayar bilimindeki bağlı listeleri hatırlarsınız! ☕</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=f2fe48e62b42" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Verinin Gücü: Alice ve Büyük Veri Macerası]]></title>
            <link>https://medium.com/@sineemayva/verinin-g%C3%BCc%C3%BC-alice-ve-b%C3%BCy%C3%BCk-veri-maceras%C4%B1-78aed8b3829e?source=rss-3d4f077d9bdd------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/78aed8b3829e</guid>
            <dc:creator><![CDATA[Sinem Ayva]]></dc:creator>
            <pubDate>Thu, 06 Mar 2025 07:41:18 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2025-03-06T07:41:18.104Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Verinin Gücü: Alice ve Büyük Veri Macerası</p><p>Giriş: Bir Veri Dedektifinin Doğuşu</p><p>Alice, istatistik ve veri bilimi üzerine yüksek lisans yapan bir öğrenciydi. Ancak verinin gerçek dünyadaki etkisini anlamakta zorlanıyordu. Okuduğu akademik makaleler karmaşıktı ve derslerde gördüğü formüller gerçek hayattaki kullanım alanlarından kopuk görünüyordu.</p><p>Bir gün profesörü Dr. Bennett, ona şu soruyu sordu:<br>&quot;Alice, verinin hayatımızı nasıl şekillendirdiğini hiç düşündün mü? Bir gününü verisiz geçirebilir misin?&quot;</p><p>Alice düşündü. Sabah uyandığında telefonundaki uyku analizini kontrol ediyordu, kahve siparişini mobil uygulama üzerinden veriyordu, sosyal medyada gezinirken algoritmaların önerdiği içerikleri izliyordu. İşte o an fark etti: Veri her yerdeydi!</p><p>Dr. Bennett ona bir görev verdi: &quot;Gerçek dünyada büyük verinin nasıl kullanıldığını araştır ve bunu akademik bir bakış açısıyla ele al.&quot;</p><p>Alice, bu görevi bir dedektif gibi ele almaya karar verdi.</p><p>---</p><p>Bölüm 1: Süpermarketin Şifreleri – Örüntü Tanıma</p><p>Alice’in ilk durağı büyük bir süpermarket zinciriydi. Müşteri davranışlarının nasıl analiz edildiğini görmek için mağaza müdürüyle görüştü. Müdür ona şunu söyledi:</p><p>&quot;Biz sadece ürün satmıyoruz, aynı zamanda veri topluyoruz. Her alışveriş yapıldığında, hangi ürünlerin birlikte alındığını analiz ederek kampanyalarımızı belirliyoruz. Örneğin, bebek bezi alanların genellikle gece geç saatlerde alışveriş yaptığını fark ettik. Bu yüzden yanına kahve ve enerji içecekleri koyduk. Satışlarımız %30 arttı!&quot;</p><p>Alice, bunun aslında örüntü tanıma (pattern recognition) olduğunu fark etti. Süpermarket, Birliktelik Kuralları (Association Rules) kullanarak ürünlerin birlikte satın alınma olasılıklarını hesaplıyordu.</p><p>📌 Akademik Bağlantı:<br>Bu analiz yöntemi, Apriori Algoritması gibi veri madenciliği teknikleriyle gerçekleştirilir. Büyük veri kümelerinden anlamlı ilişkileri çıkaran bu algoritmalar, özellikle perakende sektöründe sıkça kullanılır.</p><p>---</p><p>Bölüm 2: Büyük Verinin Sağlık Alanındaki Gücü</p><p>İkinci durağında Alice, büyük bir hastaneye giderek sağlık sektöründeki veri kullanımını inceledi. Burada yapay zeka destekli bir teşhis sistemine tanık oldu.</p><p>Dr. Claire ona şöyle açıkladı:<br>&quot;Eskiden doktorlar hastaların tıbbi geçmişine ve semptomlarına dayanarak teşhis koyuyordu. Ancak şimdi, binlerce hastanın verisini analiz eden Makine Öğrenimi Modelleri sayesinde, kanser gibi hastalıkları çok daha erken teşhis edebiliyoruz. Sistem, belirli genetik risk faktörlerine sahip hastaların gelecekte hangi hastalıklara yakalanabileceğini bile tahmin edebiliyor.&quot;</p><p>Alice, büyük verinin sağlık alanındaki etkisini görünce çok etkilendi. Veri sadece ticari kazançlar için değil, insanların hayatını kurtarmak için de kullanılıyordu.</p><p>📌 Akademik Bağlantı:<br>Bu tür analizler, Denetimli Öğrenme (Supervised Learning) yöntemleriyle gerçekleştirilir. Örneğin, Lojistik Regresyon, Destek Vektör Makineleri (SVM) gibi algoritmalar, hastalık teşhisinde oldukça başarılıdır.</p><p>---</p><p>Bölüm 3: Sosyal Medya ve Algoritmaların Gücü</p><p>Alice’in üçüncü durağı bir teknoloji şirketiydi. Burada, sosyal medya algoritmalarının nasıl çalıştığını inceledi.</p><p>Mühendislerden biri ona şunu söyledi:<br>&quot;Sosyal medya platformları, kullanıcıların etkileşimlerini analiz ederek onlara en uygun içerikleri gösterir. Bu süreçte Doğal Dil İşleme (Natural Language Processing - NLP) ve Duygu Analizi (Sentiment Analysis) gibi teknikler kullanılır. İnsanların hangi içeriklere nasıl tepki verdiğini ölçerek, platformda daha fazla vakit geçirmelerini sağlıyoruz.&quot;</p><p>Alice, bu sürecin hem etkileyici hem de biraz ürkütücü olduğunu düşündü. Algoritmalar insanların tercihlerini yönlendirebiliyor muydu?</p><p>📌 Akademik Bağlantı:<br>Sosyal medya analizlerinde Derin Öğrenme (Deep Learning) ve Öneri Sistemleri (Recommender Systems) büyük rol oynar. Facebook, Instagram ve TikTok gibi platformlar, Kullanıcı-Tabanlı Filtreleme (User-Based Filtering) ve İçerik-Tabanlı Filtreleme (Content-Based Filtering) yöntemleri ile kişiselleştirilmiş öneriler sunar.</p><p>---</p><p>Sonuç: Veri, Güçtür – Ama Kimin İçin?</p><p>Alice, araştırmasını tamamladığında veri biliminin yalnızca iş dünyası için değil, sağlık, teknoloji ve günlük hayatın her alanında etkili olduğunu fark etti. Ancak bir soru aklını kurcalıyordu:</p><p>&quot;Veri gerçekten tarafsız mı? Kimler bu veriyi kontrol ediyor ve nasıl kullanıyor?&quot;</p><p>Bu noktada, etik veri kullanımı ve gizlilik kavramlarını araştırmaya başladı. Verinin gücünü anlamıştı ama onu nasıl adil bir şekilde kullanacağını öğrenmesi gerekiyordu.</p><p>📌 Akademik Bağlantı:<br>Veri etiği konusunda GDPR (Genel Veri Koruma Yönetmeliği) ve Veri Anonimleştirme Teknikleri büyük önem taşır. Verilerin nasıl toplandığı, işlendiği ve saklandığı, etik çerçevede değerlendirilmelidir.</p><p>---</p><p>Epilog: Alice’in Kararı</p><p>Alice artık veri biliminin sadece teknik bir alan olmadığını, aynı zamanda büyük bir sorumluluk gerektirdiğini anlamıştı. Doktora çalışmasını etik veri kullanımı ve şeffaf yapay zeka üzerine yapmaya karar verdi.</p><p>Dr. Bennett ona gülümsedi ve dedi ki:<br>&quot;Artık sadece verileri analiz eden biri değil, veriyle dünyayı daha iyi bir yer haline getirmeye çalışan bir bilim insanısın.&quot;</p><p>Alice başını salladı. Gerçek bir veri dedektifi olmuştu.</p><p>---</p><p>Sonuç: Akademik Çıkarımlar</p><p>Bu hikayede ele alınan akademik kavramlar:<br>✔ Örüntü Tanıma ve Apriori Algoritması (Perakende)<br>✔ Makine Öğrenimi ve Lojistik Regresyon (Sağlık)<br>✔ Doğal Dil İşleme ve Öneri Sistemleri (Sosyal Medya)<br>✔ Veri Etiği ve GDPR (Gizlilik ve Güvenlik)</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=78aed8b3829e" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>