<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0" xmlns:cc="http://cyber.law.harvard.edu/rss/creativeCommonsRssModule.html">
    <channel>
        <title><![CDATA[Stories by TalimZade on Medium]]></title>
        <description><![CDATA[Stories by TalimZade on Medium]]></description>
        <link>https://medium.com/@talimzade?source=rss-0e22333f3716------2</link>
        <image>
            <url>https://cdn-images-1.medium.com/fit/c/150/150/1*8kt0mZRVM94VvYWdbK4vmw.png</url>
            <title>Stories by TalimZade on Medium</title>
            <link>https://medium.com/@talimzade?source=rss-0e22333f3716------2</link>
        </image>
        <generator>Medium</generator>
        <lastBuildDate>Wed, 18 Nov 2026 02:56:28 GMT</lastBuildDate>
        <atom:link href="https://medium.com/@talimzade/feed" rel="self" type="application/rss+xml"/>
        <webMaster><![CDATA[yourfriends@medium.com]]></webMaster>
        <atom:link href="http://medium.superfeedr.com/" rel="hub"/>
        <item>
            <title><![CDATA[Terörist Savaş Buldan Kimdir?]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/ter%C3%B6rist-sava%C5%9F-buldan-kimdir-52eaa1aa9276?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/52eaa1aa9276</guid>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 30 Jan 2026 09:21:01 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-30T09:21:01.464Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Terör Örgütünün beslediği sava buldan kimdir?</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=52eaa1aa9276" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Gotham Şehri aslında İstanbul mu?]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/gotham-%C5%9Fehri-asl%C4%B1nda-i%CC%87stanbul-mu-9c5ffb32468e?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/9c5ffb32468e</guid>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 24 Jan 2026 11:42:02 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-24T11:42:02.325Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Gotham, DC Comics tarafından yaratılan kurgusal bir şehirdir. Batman karakteri genellikle Gotham şehrinde yaşar ve şehri kötülüklerden korur.</p><h3>Gotham Şehri</h3><p>Gotham Şehri ismi, ilk kez Batman’in 4. sayısında, 1940 yılında geçmiştir. Gotham City ismini ilk kez Batman yazarlarından Bill Finger kullanmıştır.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/519/1*BY1YkrY3qAoQZmwZVxyfQg.png" /></figure><p>Gotham şehri kriminal dünyanın oyun bahçesidir adeta.</p><h3>Gotham Şehri: Felsefi Bir Karanlıklar Labirenti</h3><p>Gotham, fiziksel bir şehirden çok daha fazlasıdır — o, insan doğasının karanlık tarafının bir tezahürü, ahlaki ikilemlerin somutlaşmış halidir.</p><h3>Platon’un Mağarası Olarak Gotham</h3><p>Gotham, Platon’un mağara alegorisini andırır. Şehrin sakinleri, gölgelerle dolu bir mağarada yaşar gibidir — gerçekliği yalnızca suçun, yozlaşmanın ve korkunun gölgeleri üzerinden deneyimlerler. Batman ise mağaradan çıkıp gerçek ışığı gören ve geri dönmeye çalışan filozof gibidir. Ancak burada trajedi şudur: Gotham’ın sakinleri çoğu zaman bu gölgeleri gerçeklik olarak kabul etmeye o kadar alışmışlardır ki, aydınlık onlara yabancı ve hatta tehdit edici gelir.</p><h3>Nietzsche’nin “Değerlerin Yeniden Değerlendirilmesi”</h3><p>Gotham, Nietzsche’nin “tanrının ölümü” ve değerlerin çöküşü kavramını somutlaştırır. Geleneksel ahlaki yapıların (polis, adalet sistemi, siyasi kurumlar) yozlaşması ve işlevsizleşmesi, bireyleri kendi değerlerini yaratmaya zorlar. Batman bu boşluğu doldururken, Joker gibi karakterler bu nihilist boşluğu daha da derinleştirir. Joker’in ahlaksızlığı, varoluşun anlamsızlığı üzerine kuruludur — kuralların, değerlerin insan icadı olduğunu ve kolayca yok sayılabileceğini gösterir.</p><h3>Hegel Diyalektiğinin Şehri</h3><p>Gotham’da sürekli bir diyalektik mücadele vardır:</p><ul><li>Tez: Suç ve yozlaşma (örneğin mafya, yolsuzluk)</li><li>Antitez: Batman’in adalet arayışı</li><li>Sentez: Bu çatışmadan doğan yeni gerilimler (daha sofistike suçlular, daha karmaşık ahlaki ikilemler)</li></ul><p>Her sentez, yeni ve daha karmaşık bir tez haline gelir. Batman ne kadar gelişirse, ona karşı çıkan kötülük de o kadar gelişir — bu durum Hegel’in diyalektiğinin mükemmel bir örneğidir.</p><h3>Varoluşçu Bir Çatışma Alanı</h3><p>Gotham, varoluşçu felsefenin temel sorularını somutlaştırır:</p><ul><li>Anlam arayışı: Bir şehrin bu kadar çürümüş olduğu bir dünyada bireysel eylemlerin anlamı nedir?</li><li>Özgürlük ve sorumluluk: Batman özgürce seçim yapar, ancak bu seçimlerin sonuçlarından da sorumludur</li><li>Absürdizm: Joker’in eylemleri, Camus’nün “saçma” kavramını yansıtır — anlamsız bir evrende anlamsız eylemler</li></ul><h3>Simülakrlar ve Hiper-gerçeklik</h3><p>Baudrillard’ın simülasyon kuramına göre Gotham, gerçekliğin yerini temsillerin aldığı bir simülakrlar dünyasıdir. Medyanın şiddeti sürekli yeniden üretmesi, suçun bir gösteriye dönüşmesi (Joker’in performans gibi işlediği suçlar), Batman’in bir sembol olarak işlev görmesi — tüm bunlar gerçek ile temsil arasındaki sınırı bulanıklaştırır.</p><h3>Kötülüğün Doğasına İlişkin Metafizik Soru</h3><p>Gotham, kötülüğün kaynağına dair felsefi soruları gündeme getirir:</p><ul><li>Kötülük dışsal mıdır (şehrin yapısından kaynaklanır) yoksa insan doğasının içsel bir parçası mıdır?</li><li>İki Yüzlü Harvey Dent karakteri, insanın ikili doğasını sembolize eder</li><li>Batman ve Joker arasındaki ilişki, düzen ve kaos, akıl ve delilik arasındaki ince çizgiyi sorgulatır</li></ul><h3>Sonuç: Aynada Yansıyan Biz</h3><p>Gotham’ın asıl ürkütücülüğü, onun bize kendimizi göstermesidir. Şehir, insanlığın kolektif karanlığının, yozlaşma potansiyelinin, ahlaki ikilemlerimizin bir aynasıdır. Batman’in hiçbir zaman Gotham’ı tamamen iyileştirememesi, kötülüğün yalnızca dışsal değil, aynı zamanda insan durumunun temel bir parçası olduğunu gösterir.</p><p>Gotham bize şunu sorar: Kendi Gotham’larımızla — içsel çatışmalarımızla, toplumsal yozlaşmalarımızla- nasıl yüzleşiyoruz? Işığı mı arıyoruz yoksa karanlıkta mı yaşamayı tercih ediyoruz?</p><p><a href="https://daktilo1984.com/yazilar/iktidara-yol-cizmek-platonun-magara-alegorisi/?gad_source=1&amp;gad_campaignid=15549673597&amp;gbraid=0AAAAAoUZfziPB2hw25OHZrohGFLL2E7pw&amp;gclid=CjwKCAiAmePKBhAfEiwAU3Ko3FUG8htUPeDcX1LGq-YkN-zS-NTzzAIVfB4891BbVW-_R6ZOLbcoPBoCWJIQAvD_BwE">https://daktilo1984.com/yazilar/iktidara-yol-cizmek-platonun-magara-alegorisi/?gad_source=1&amp;gad_campaignid=15549673597&amp;gbraid=0AAAAAoUZfziPB2hw25OHZrohGFLL2E7pw&amp;gclid=CjwKCAiAmePKBhAfEiwAU3Ko3FUG8htUPeDcX1LGq-YkN-zS-NTzzAIVfB4891BbVW-_R6ZOLbcoPBoCWJIQAvD_BwE</a></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*tmtaCBP1Rkem7gccDcbsWA.png" /></figure><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=9c5ffb32468e" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Türk Tarihi no1: Türklerin Kökeni]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/t%C3%BCrk-tarihi-no1-t%C3%BCrklerin-k%C3%B6keni-3090edc4b988?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/3090edc4b988</guid>
            <category><![CDATA[history]]></category>
            <category><![CDATA[turkish-history]]></category>
            <category><![CDATA[turks]]></category>
            <category><![CDATA[turkish]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 18 Jan 2026 17:01:59 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-18T17:01:59.263Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h4>Türklerin etnik kökeni, kökenleri üzerine değerlendirmeler. İlk Türk toplum yapısı ve anadolunun Türkleşme sürecinde yaşananlar…</h4><p>Bir milliyet incelenirken öncelikle o milletin veya kendini diğerlerinden ayıran milletlerin dillerine bakarız. Diller ayrıştırıcı unsurdur daha sonra diğer etmenler göz önünde bulundurulur.</p><p>Diller incelenirken çok dikkat edilmelidir. Çünkü bir dilin; kardeş, akraba ve uzak akraba dilleri vardır. İngilizce ile Almanca kardeş dillerdir. Bunlar Germen dil ailesine mensupturlar. İspanyolca ve Fransızca Latin dil ailesine aittir. Bir üst kümede incelersek Germen ve Latin dil ailesi kardeştir.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=3090edc4b988" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Sarı Öküzü Kaybettik]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/sar%C4%B1-%C3%B6k%C3%BCz%C3%BC-kaybettik-1078358ac8f9?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/1078358ac8f9</guid>
            <category><![CDATA[öküz]]></category>
            <category><![CDATA[aslan]]></category>
            <category><![CDATA[sarı-öküz]]></category>
            <category><![CDATA[siyase]]></category>
            <category><![CDATA[fabl]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Mon, 05 Jan 2026 08:35:14 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-05T08:35:14.226Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h4>Otlakların birinde bir öküz sürüsü yaşıyormuş. Çevredeki çakal sürüsünün de gözü öküzlerdeymiş.</h4><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*CV04jjdORpCuuiJZSD6O3w.png" /></figure><p>Otlakların birinde bir öküz sürüsü yaşıyormuş. Çevredeki çakal sürüsünün de gözü hep o öküzlerdeymiş. Ancak öküzler saldırıları anında bir araya geldiğinde, çakalların yapacak bir şeyi kalmamış. Bu nedenle küçük hayvanlarla beslenmek zorunda kalan çakallar, iyi beslenmeye başlayamayacakları bir bakım düşünmüşler. Topal çakal yanında bir iki çakalı da alarak, beyaz bayrak çekmiş ve öküz sürüsüne yanaşmış.</p><p><em>“Böyle hep o Sarı Öküzde!”</em></p><p>Çakallar, öküzlerin lideri Boz Öküz ve yanındakilere tatlı dille başladı: <br>&quot; <em>Saygı değeri öküz efendiler. Bugün burada sizden bizden dilemeye geldik. Bugün burada sizden bugüne kadar zarar verdik. Ama inanın ki, bunların hiçbiri isteyerek kalmadık. Bütün suç hep o Sarı Öküz&#39;ün de. renginin sizinkilerinden farklı ve bizim de gözümüz kamaştırıyor, aklımızdan başımızdan geçiyor. Biz de barışseverliğimizi unutuyoruz ve saldırganlaşıyoruz. Sizle bir sorunumuz yok. Verin onu bize, siz kurtulun, yine barış içinde yaşayalım</em> .</p><p>Boz Öküz ve heyeti bu sözler üzerinde tartışmış ve teklifi haklı bularak, Sarı Öküz&#39;ü vermişler çakallara. Bir tek Benekli Öküz karşı çıkmış ama kimsenin derdini anlatamamış.</p><p>“ <em>İşte Doğru olan da budur!</em> ”</p><p>Bir süre sonra çakallar yine aynı çıktı, bu kez Uzun Kuyruk&#39;u istemişler:</p><p>&quot; <em>Gördünüz mü ne kadar </em><strong><em>barış</em></strong><em> severiz. Sizi de kararınızdan dolayı kutlarınız. Ancak, şu siz Uzun Kuyruk var ya, kuyruğunu sallayınca Nereden baksak görünüyor ve aklımızı başımızdan alıyor. Boyuta bakmamak için kendinize zor oturuyoruz. Oysa sizler normal kuyruktasınız. Verin onu bize, bu konuya, </em><strong><em>barış</em></strong><em> içinde devam etmeye devam ediyoruz.</em> &quot;</p><p>Boz Öküz ve heyeti, Uzun Kuyruk&#39;u teslim etmiş, yine Benekli Öküz karşı çıkmış. Uzun Kuyruk, çakalların bölümü altında kalmış olabilir. <br><br>Bu olay sürekli tekrarlanmış, her fırsatta farklı bahanelerle. Sonunda öküzler zayıflamış, çakallar küstahlaşmış. Artık hiçbir geri adım ileri sürmeden, doğrudan müdahale ederek, “ <em>Verin bize şunu, yoksa katılmıyoruz</em> ” demeye başlıyorlar.</p><p>Birer çakalların bölümünde can veriyor, Boz Öküz ve birkaç öküz geride kalmıştı. İçlerinden biri lider olan Boz Öküz&#39;e, “ <em>Ne oldu bize, nerede kaybettik biz bu savaşı? Oysa vaktiyle ne kadar güçlüydük</em> ” diye sormuş. <br>Boz Öküz, Benekli Öküz&#39;ün varlığını hatırlayarak, gözleri nemli “ <em>Biz</em> ” demiş, “ <em>Sarı Öküz&#39;ü geride bıraktığı gün kaybettik bu savaşta..</em> ”</p><blockquote>Not: Hikayede aslan karakteri çakal olarak değiştirilmiştir. Aslanın da bir şerefi vardır. ama bunlar çakal bile olamazlar değerli okurlar.</blockquote><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=1078358ac8f9" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Jim Crow Yasaları]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/jim-crow-yasalar%C4%B1-bf7cd27c7f35?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/bf7cd27c7f35</guid>
            <category><![CDATA[jim-crow]]></category>
            <category><![CDATA[amerika]]></category>
            <category><![CDATA[racist]]></category>
            <category><![CDATA[afroamericano]]></category>
            <category><![CDATA[law]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Sun, 04 Jan 2026 13:21:59 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-04T13:21:59.219Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h4>Jim Crow yasaları, beyazların karşısında siyahların aşağılanmasını kurumsallaştırdı. Beyazlar yine sözde üstün ırktı…</h4><h4>Jim Crow Kimdir?</h4><p>Jim Crow yasalarının esin kaynağı Jim Crow, 19.yüzyılın ortalarında Amerikanın güney eyaletlerinde vodvil tarzı gezici minstrel showlarda yer alan bir karakterdir. Jim Crow karakteri, siyahi, tembel,işsiz, aylak, soytarı, güldürmeyi seven ve sürekli dans eden klişe bir karakteri andırır.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/500/1*RH0dSGFqYmOY3KekePYGmw.jpeg" /><figcaption>Jim Crow Poster</figcaption></figure><p>Zamanla Jim Crow ismi siyahilere yönelik sistematik ırk ayrımcılığının sembolü haline geldi. Bu karakteri yaratan/canlandıran İngiliz komedyen Thomas Rice, beyazlar adına propaganda yaparken aşağılık, gerizekalı, tembel ve yüzsüz bir tiplemeyle siyahi toplumu bu özelliklerle. damgalanıyordu.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*VkEAT5WZGbxWTIol3pQQbA.jpeg" /><figcaption>Minstrel Show Poster</figcaption></figure><blockquote>Minstrel Show*: 19. yüzyılın başlarında geliştirilen bir Amerikan tiyatro biçimiydi. Gösteriler, çoğunlukla Afrikalı Amerikalılara yönelik ırksal klişeleri tasvir etmek amacıyla siyah yüz makyajı yapan beyaz oyuncular tarafından sahneleniyordu.</blockquote><h4>Yasanın Kökeni</h4><p>İç savaştan sonra beş yıl içinde Cumhuriyetçilerin kontrolündeki Louisiana Kongresi, Afrikalı Amerikalıların siyasi haklarını güvence altına almayı amaçlayan güçlü medeni haklar yasaları çıkardı. Anayasanın 14,15,16. yasalarıyla kölelik resmen kaldırıldı. Böylelikle Afrikalı Amerikalılar vatandaş olarak sayıldı. Onlarda artık oy kullanabiliyor, aday olabiliyor, kanunlar önünde Amerika vatandaşı haklarının tümüne sahip olabiliyordu.</p><h4>Kurbanı İdealize Etme</h4><p>Olaya sosyolojik olarak bakacak olursak ve dramadan uzak bir perspektif seyredersek şunu net olarak söyleyebiliriz:</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*mCybjH7eXmb71QbeGBbypw.png" /></figure><p>“<em>Vahşi doğada aslana yem olan ceylana hep üzülürüz değil mi? Belgesel izlerken aslanın ceylana yavaş yavaş odaklanıp bir anda saldırmasını beklerken, ceylan ani bir refleks gösterip kaçabilsin diye dua ederiz. Bu aslanın kaybetmesi değildir, bu ceylanın kazanımı da değildir. Bu sadece bizim merhametimizden kaynaklanan bir iç sesimizdir. Peki senaryo gereği şu biçimde düşünsek?</em></p><p><em>Bilim adamları bir ilaç üretiyorlar ve ceylana enjekte edilen bu ilaç ceylanın mikrogenetiğinde bir takım değişiklikler yapıyor ve mutasyona uğrayıp aslandan daha kuvvetli bir şeey dönüşüyor. Predator oluyor adeta.</em></p><p><em>Hep ezilen hep insanların merhametine gark olmuş ceylanın aniden güçlenip daha yırtıcı daha haklı ve daha güçlü olmasını istemeyiz değil mi?</em></p><p>İnsanlar, güçsüz, mağdur ve acı çeken taraftadır. Bu onları koruma güdüsünde olduğunu gösterir ve eğilimi hep bu şekilde sürdürür. Teşbihte hata olmaz. Pekala bir beyazın gözüyle siyahilere verilen haklar; geleneksellemiş statüko normunu tersine çevirir. Afrikalı Amerikalılar da kendileri kadar söz sahibi, hak sahibi, kanunlar önünde eşit…</p><p>Köleliğin kaldırılmasını ve siyahilere haklar verilmesini hazmedemeyen üstün beyaz ırk(!), bir takım siyahileri domine edecek yasalar geliştireceklerdir.</p><h4>Jim Crow Yasalarının Hazırlığı</h4><p>Jim Crow yasalarının uygulanması kademeli bir süreçti .</p><p><strong>Güney’in Tepkisi: </strong>Yenilgiyi hazmedemeyen ve sosyal düzenin altüst olmasından korkan eski Konfederasyon beyazları, bu dönemi bir “Kuzey zorbalığı” ve “Siyahların hakimiyeti” olarak gördü. Psikolojik hazırlık burada başladı: “Eski düzen” tehlikedeydi.</p><h3>Yasalar</h3><p>“Bir zenci ile beyaz bir kişinin birlikte veya aynı grupta iskambil, zar, domino veya dama gibi herhangi bir oyunu oynaması yasa dışıdır.”<br><strong> — Birmingham, Alabama, 1930</strong></p><p>Beyaz, diğerinin ise sekizde bir veya daha fazla oranda zenci, Japon veya Çinli kanı taşıması durumunda evlilikler geçersizdir.”<br><strong> — Nebraska, 1911</strong></p><p>“Afrika kökenli çocukların eğitimi için ayrı, ücretsiz okullar kurulacaktır; ve herhangi bir siyahi çocuğun beyaz bir okula gitmesi veya herhangi bir beyaz çocuğun siyahi bir okula gitmesi yasa dışı olacaktır.”<br><strong> — Missouri, 1929</strong></p><p>“Eyalette yolcu taşıyan tüm demiryolları (tramvay demiryolları hariç), her yolcu treni için iki veya daha fazla yolcu vagonu sağlayarak veya vagonları bir bölme ile ayırarak, beyaz ve siyahi ırklar için eşit ancak ayrı konaklama yerleri sağlamalıdır.”<br><strong> — Tennessee, 1891</strong></p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/501/1*XLplUKEPlrQL6R1J0stg0g.png" /></figure><h4>Kısıtlayıcı işaretler</h4><p>Güney ve batı bölgelerinde kısıtlayıcı işaretler belirdi. Bunlar, sürekli ve aşağılayıcı hatırlatmalar olup ortak bir mesaj içeriyordu: “Yerinizde kalın.”</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ydArANwecFOjvCNh2pcm-Q.png" /><figcaption>Beyazlar için bekleme salonları</figcaption></figure><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*UgfNPUCyUc8GNWp-bPXKXQ.jpeg" /></figure><h3><strong>1964 Sivil Haklar Yasası</strong></h3><p>1964&#39;te Sivil Haklar Yasası kabul edilerek, ABD’de ırk, renk, din, cinsiyet veya ulusal köken temelinde ayrımcılık yasaklandı. 1965&#39;te kabul edilen Oy Hakları Yasası ile Güney eyaletlerinde siyahilerin oy kullanma hakkı güvence altına alındı. 1960&#39;ların sonlarına doğru, Jim Crow Yasalarının büyük çoğunluğu ya kaldırıldı ya da geçersiz hale getirildi.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=bf7cd27c7f35" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Mustafa Kemal’in Doğum Tarihi]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/mustafa-kemalin-do%C4%9Fum-tarihi-db945121e214?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/db945121e214</guid>
            <category><![CDATA[cumhuriyet]]></category>
            <category><![CDATA[turkey]]></category>
            <category><![CDATA[türkiye]]></category>
            <category><![CDATA[atatürk]]></category>
            <category><![CDATA[turks]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Sat, 03 Jan 2026 22:22:31 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-04T06:50:26.357Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<p>Mustafa Kemal Atatürk’ün doğum tarihini 1881 olarak kabul etmek zorundayız.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*ishVt5boV_qXVQgNEfohKg.png" /></figure><p>Günümüze yakın tarihlerde dahi nüfus müdürlükleri doğum gününden ziyade doğum ayını dahi pek önemsemiyor. Çoğumuzun doğum günü ocak ayının herhangi bir günüdür.</p><h3>Nüfus Ölçümleri</h3><p>1950lerde nüfus hareketliliğinden dolayı devlet, nüfusun takibini yapmaya başlar. Fakat Türk tarihi çok fazla yangın görmüştür. <em>Sebepleri bu mevzuunun konusu değildir. </em>Bir arşiv niteliği kazanan nüfus müdürlükleri bu bağlamda bu değerini kaybetmiştir. Cumhuriyetimizin kurucusu Atatürk’ün dışında çoğu tarihi bilgi ve miras bu denli kaybolmuştur. Tarihi kişiliklerin, doğumları, ikametgahı, soyağacı neticesinde araştırılamaz olmuştur. Bu tarihten biraz daha geriye gidelim…</p><p>1800&#39;lerde nüfus sayımı tahrir defterleriyle yapılırdı. Amaç halktan vergi almak, hane sayısını belirlemek, hanede askere gidecek fertleri kaydetmek olurdu. Sadece erkekler nüfus sayımına dahil edilirdi.</p><p>1800&#39;lerin ortalarına geldiğimizde nüfus nezareti kurulmuştur ve daha kapsamlı nüfus ölçümleri yapılmıştır. Yine sadece erkekler sayılırken isim,baba adı, yaş, dini gibi bilgiler de nüfusa kaydedilmiştir. Köy mahalle bazlı defterler, kafa defterleri(askerlik çağına gelmiş erkekleri belirleme sureti), yoklama defterleri(periyodik yoklama) gibi 3 ana kriterde nüfus yoklaması yapılmıştır.</p><h3>Atatürk’ün Doğum Tarihi</h3><p>Atatürk’ün 1877–1880 tarihleri arasında doğduğunu söyleyen kaynaklar vardır. Ama Atatürk’ün doğumunu 1881 olarak kabul etmek zorundayız.</p><p>Dönemin koşullarında nüfusa kaydedilmek pek önemsenmezdi. Bireyler askere gidecekken veya devlet kurumlarında işe gireceklerinde nüfusa kayıt edilirdi. Kişinin yaşı sorulur ay ve gün gibi teferruatlara girilmezdi. Sorulduğunda ise ekin zamanı ekinden sonra gibi tabirler kullanılırdı.</p><p>Atatürk’ün doğduğu düşünülen tarihler içerisinde rumi takvim kullanılmaktaydı (Jülyen esaslı Mali Takvim). Bu takvim miladi takvimden 13 gün geride ve yılın başı sayılan tarih ise <strong>mart</strong> ayıydı.</p><p>Atatürk’ün doğduğu 1881 yılı, Rumi takvime göre 1296 yılına denk geliyordu.Rumi takvimin 1296 yılı Miladi takvimin 1880lerin sonu 1881 lerin başına denk geliyordu. Takvimlerin dönüştürülmesi dahi bu şaibeyi olağan kılmaktadır.</p><h3>19 Mayıs 1881</h3><p>Atatürk doğum tarihini kendi tayin etmişti. Bu tarih 19 Mayıs 1881 tarihi idi. Atatürk Samsun’a çıkış tarihini gün ve ay olarak seçmiştir. 1881 yılını da, mezuniyet arkadaşlarının doğum yılına yakın olduğundan kabul etmekteyiz.</p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=db945121e214" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
        <item>
            <title><![CDATA[Kapitalizmin Dini Ayağ:  John Calvin]]></title>
            <link>https://medium.com/@talimzade/kapitalizmin-dini-aya%C4%9F-john-calvin-1a737109f71c?source=rss-0e22333f3716------2</link>
            <guid isPermaLink="false">https://medium.com/p/1a737109f71c</guid>
            <category><![CDATA[kapitalizm]]></category>
            <category><![CDATA[john-calvin]]></category>
            <category><![CDATA[tarih]]></category>
            <dc:creator><![CDATA[TalimZade]]></dc:creator>
            <pubDate>Fri, 02 Jan 2026 21:18:24 GMT</pubDate>
            <atom:updated>2026-01-03T09:53:09.798Z</atom:updated>
            <content:encoded><![CDATA[<h3>Kapitalizmin Dini Ayağı: John Calvin</h3><h4>Kapitalin dünya üzerindeki etkisi tartışmaya kapalıdır, fakat kapital düzen her koldan desteklenmelidir ki sistemler içinde yerini alırken meşruiyet kazanabilsin. Kapitalizmin dini ayağını John Calvin oluşturmuştur.</h4><p>Hiç kuşkusuz dünya üzerinde ekonomi sistemlerinin başında Kapitalizm gelir. Özel sermayenin devlet gözetimi altında şahsi menfaatler doğrultusunda, arzın talebi karşılaması durumunun nihai yaratıcısı; kapitalizmdir.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*nDflfd2wZEyqbBc5NXGRhg.png" /><figcaption>bu görsel yapay zeka ürünüdür.</figcaption></figure><h3>Kapitalizm iyi midir?</h3><p>İyi ve kötü kavramı subjectif olduğu gibi bu ekonomi modelinin de faydası kişiye göre değişebilir. Tamam şimdi farklı idealardan bu meseleyi ele alalım.</p><figure><img alt="" src="https://cdn-images-1.medium.com/max/1024/1*kVRlsxVEl6kY38CZIqf3Bw.png" /></figure><h4>Liberal perspektifinde kapitalizm:</h4><p>Liberaller için temel özne bireydir. Sınıflar ve toplumlar kapsamı altında değildir. Mülkiyet hakkını, girişim serbestliliğini savunur. Kişi yapabiliyorsa yapmalıdır der.</p><h4>Halkçılık perspektifinde kapitalizm:</h4><p>Halkıçı anlayış kendini kamucu, toplumcu disiplininde değerlendirir. Yani der ki: <em>“Toplum için faydalı ise fardalıdır.”</em></p><p>Emekçinin emeği bölünür ve buna artı değer sömürüsü denir. Bu bölünen emek, para karşılığında mülk sahibine girdi olarak geçer. Halkın en küçük parçası olan bireyden sesler yükselmeye başlar ve anahtar kelimeler genellikle şu şekidedir : “<em>Emek paylaşımı neticesi adaletsiz bölüşüm.</em> ”</p><h4>Genel Perspektif</h4><p>Genel perspektiften bakarsak emekçinin emeği mülk sahibine sermaye olarak aktarılır. Mesela bir örnekle izah edelim.</p><p><em>Bir işveren 20 işçi çalıştırarak 5 ayda 1 adet altın madeni çıkartıyor. İşlerin anlaşması gereği: yemek, konaklama, 1 gün izin ve 10 ay boyunca para biriktirerek Iphone 17 Pro alabilecek standartta aylık veriyor. Dolayısıyla işçi Iphone 17 Pro alabilmek için 2 kez altın madeni çıkartma aşamasında operasyon dahilinde olmalıdır. 10. Ay sonunda işçilerimiz o hayalini kurduğu Iphone 17 Pro’yu elde etmişlerdir ama bir de sarmaye sahibi işverenin kazanımlarına bakalım: Sermaye artar, kar sağlanır, marjinal fayda pink yapar. Emeğin satılabileceğini anlayan pazar; adeta güvenoyu kazanır. 3. maden kuyusu için gerekli prosedürler sağlanmaya başlanır.</em></p><p><em>İşçi sürekliliği ve artı getirisi olmayan bir nesne elde edip bunu kazanç olarak görürken, sermaye sahibi yeni projeler için yeni keşifler ve daha büyük emek kadrosu sağlamak için gereken sermayeyi elde etmiştir.</em></p><p>Netice olarak kapitalizm iyi midir kötü müdür tartışılır fakat iyiyse de kötüyse de bunun hem başarısını hem de cezasını çeken bir din adamı vardır: <strong>John Calvin.</strong></p><h3>John Calvin</h3><p>John Calvin (1509–1564), Rönesans ve Reform’un en etkili şahsiyetlerinden biridir. Aslen Fransa’da hukuk eğitimi almış, 1530&#39;lu yıllarda Katolik Kilisesi’nden koparak Protestant hareketine katılmıştır. İsviçre’nin Cenevre şehrinde geliştirdiği öğretiler ve kurumsal düzenlemeler, modern Protestan düşüncesinin ve toplum yapısının şekillenmesinde belirleyici rol oynamıştır.</p><p>En temel katkısı, <strong>Kalvinizm</strong> olarak bilinen teolojik sistemdir. Bu sistemde, Tanrı’nın mutlak egemenliği ve önceden belirleme (predestinasyon) doktrini merkezi bir yer tutar. Calvin, inançla elde edilen lütfun, bireyin yaşamında disiplinli ve çalışkan bir ethos ile tezahür etmesi gerektiğini vurgulamıştır. Bu “<strong>dünyevi asketizm</strong>” anlayışının, Batı’da iş ahlakı ve kapitalist zihniyetin gelişimine etkisi üzerine önemli sosyolojik tezler bulunmaktadır.</p><p>Cenevre halkı onu din adamından ziyade toplumu düzenleyen,reformist bir adam olarak görmüştür.</p><h4>John Calvin’in Dünya Anlayışı</h4><p>John Calvin, dünya için çalışmayı dini anlamda bir ibadet olarak görürdü.</p><blockquote>Tanrı’nın bizim için dünyayı böylesine muhteşem bir şekilde süslemiş olması, bu güzel tiyatronun sadece seyircisi olmamızla kalmayıp, aynı zamanda bize sunulan iyiliklerin katlanarak artan bolluğunun ve çeşitliliğinin tadını çıkarmamız için büyük bir şereftir.</blockquote><p><em>Reformed Spirituality: An Introduction for Believers adlı eserden 1844</em></p><p>Kendi sözleri üzerine; bu tiyatronun sadece seyircisi olmayıp aktörü olabilmek için de <strong>para</strong> kazanımı gerekmektedir değil mi?</p><p>John Calvin’in çalışma üzerine bir çok aforizması bulunmaktadır, bunlardan biri şudur: İnsanların kurtuluşa erip eremeyeceği bir muammadır. Bunu ancak tanrı bilir fakat seçilmiş olup olmayanlar dünyevi anlamda bellidir: başarı disiplin ve düzen… bu bağlamda John Calvin zenginlik tanımını yaparken; <em>tanrının lütfunun olası göstergesi</em> olarak tarif eder.</p><h4>Çalışma bağlamı:</h4><p>John Calvin, çalışmayı bir ibadet olarak görür. Bir nevi tanrıya hizmet olarak açıklar. Onun disiplininde tembellik günah sayılken rasyonel çalışma ise erdimdir.</p><p>John Calvin, gösterişten uzak bir hayatı öğütler. Takı ve süslerin tevazu içinde takılıp aşırıya kaçılmaması gerektiğini, kıvamında yeyilip içileceğini israf edilmemesi gerektiğini söyler.</p><h4>Bu Tezat Değil midir?</h4><p>Çalışmalı kazanmalı ama harcanmamalı. evet John Calvin’in demek istediği tam da bu. <strong>Kazan</strong>, <strong>harcama</strong>, <strong>biriktir</strong>… Devamında sermaye birikimi ortaya çıkar. Bu büyük sermaye tekrar kazan kazan modelini ortaya çıkarır. Yani sermaye sermayeyi doğurur. Ve dolaylı olarak kapitalizm teolojik olarak meşruiyeti kazanmış olur.</p><p>Tefecilik diye bir ekonomik sektör doğduğundan beri katolik kilisesi bu yapıya karşı katı kurallar koymuştu. Fakat dini reformcu olarak anılan John Calvin’de bu konu hakkında düşünceleri şu şekilde idi:</p><p>Faiz oranının asla yoksulları sömürmek için kullanılmaması gerektiğini ve borç alanların borçlarından daha fazla kar elde etmesi gerektiğini söylemiştir.</p><p>Böylelikle paraya faiz uygulanmasını benimseyen ilk Hristiyan ilahiyatçı olmuştur.</p><p>Teşekkür: Yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim. Çalışmalarıma destek vermek için sayısız beğenebilirsiniz.</p><p><strong>Kategori</strong>: <em>Ekonomi</em>, <em>Din</em>, <em>Tarih</em></p><img src="https://medium.com/_/stat?event=post.clientViewed&referrerSource=full_rss&postId=1a737109f71c" width="1" height="1" alt="">]]></content:encoded>
        </item>
    </channel>
</rss>