Spotlight
ความจริงของคนข่าวบอสตัน
Spotlight ชื่อ section หนึ่งของหนังสือพิมพ์บอสตัน โกลบ (Boston Globe) ที่กลายมาเป็นชื่อหนังตัวเก็งหลายรางวัลของออสการ์ปีนี้ เป็น talk of the town ของคนทำข่าวบ้านเรามาได้หลายสัปดาห์ด้วยเรื่องราวการทำงานของทีมงาน Spotlight ที่ทำข่าวสืบสวนสอบสวนกรณีนักบวชแห่งคริสตจักรนับสิบคนล่วงละเมิดทางเพศกับเด็กๆ นับร้อยคนทั้งหญิงและชายในกรุงบอสตันเมื่อประมาณ 30 ปีก่อนจนสามารถทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งมโหฬารขึ้นกับคริสตจักรแห่งบอสตัน
Get 26sn’s stories in your inbox
Join Medium for free to get updates from this writer.
ไม่แน่ใจว่าทีม Spotlight ใช้เวลากี่เดือนในการทำข่าวประเด็นนี้ซึ่งสุดท้ายพวกเขาผลิตผลงานเขียนมากกว่า 200 ชิ้น ตีพิมพ์อย่างต่อเนื่องตลอดปี 2002 นับตั้งแต่เริ่มเปิดผลงานชิ้นแรกในต้นปี 2002 เนื้อหาในหนังแสดงให้เห็นว่าทีม Spotlight ไม่ต้องตามข่าวประเด็นอื่นใดเลยทุกคนพุ่งเป้าไปที่การเก็บข้อมูลและผลิตชิ้นงานข่าวในประเด็นที่เกี่ยวกับบาทหลวงละเมิดทางเพศเด็กโดยศาสนาจักรร่วมปกปิดความผิด ยกเว้นเฉพาะเหตุการณ์ 9-11 ที่พวกเขาทั้งทีมถูกสั่งให้วางมือเพื่อมาช่วยทำข่าวประเด็นที่ใหญ่ระดับโลกนี้แทนเป็นเวลาประมาณ 2 สัปดาห์
ประเด็นนี้ต้องขอเรียกว่าเป็น “ความกล้าหาญของบรรณาธิการหนังสือพิมพ์” ในขณะที่ทีม Spotlight ทำหน้าที่ขุดคุ้ยข้อมูลเบื้องลึกทุกอย่างที่เกี่ยวข้องทั้งการสัมภาษณ์เหยื่อ ทนาย องค์กรช่วยเหลือ และอื่นๆ อีกมากมาย บรรณาธิการบริหารของหนังสือพิมพ์คือ มาร์ตี บารอน รับบทโดยลีฟ ชรีเบอร์ (Liev Schreiber) ทำหน้าที่ยื่นคำร้องต่อศาลขอให้มีการเปิดเผยข้อมูลที่เกี่ยวข้องเนื่องจากประเด็นที่ทีม Spotlight กำลังขุดคุ้ยกันอยู่นั้นบางคดีเคยมีการฟ้องศาลมาแล้ว การร้องขอให้มีการเปิดเผยข้อมูลในครั้งนี้ได้รับการคัดค้านจากหลายคน เพราะสิ่งที่บอสตัน โกลบ กำลังทำ ไม่ได้หมายถึงเพียงการร้องขอให้มีการเปิดเผยข้อมูลตามสิทธิที่พึงทำได้ตามรัฐธรรมนูญ แต่มันหมายถึงการ “ประกาศสงครามกับคริสตจักร” องค์กรที่มีอิทธิพลอย่างสูงต่อความคิดและการดำเนินชีวิตของชาวบอสตันที่ส่วนใหญ่เป็นคาทอลิก หลายคนคาดเดาล่วงหน้าว่าศาลซึ่งในกรณีนี้คือผู้พิพากษาที่เป็นคาทอลิกผู้เคร่งครัดจะต้องไม่มีทางอนุญาตให้มีการเปิดเผยข้อมูลตามคำร้องขอของบอสตัน โกลบ แต่ผลการพิจารณากลับออกมาตรงกันข้าม ศาลมีคำสั่งให้เปิดเผยข้อมูลได้ตามที่บอสตัน โกลบ ร้องขอมา นี่มันข่าวใหญ่ระดับชาติ ต้องพาดหัวตัวไม้อย่างไม่ต้องสงสัย แต่คำพิพากษาของศาลออกมาก่อนที่ Spotlight จะเก็บข้อมูลได้ครบถ้วนพอที่จะเปิดเรื่องให้เป็นประเด็นใหญ่ได้อย่างครอบคลุม ชนิดที่คนผิดดิ้นไม่หลุด คำถามจึงเกิดขึ้นว่ามาร์ตี้ บารอน จะทำอย่างไร หากนำเสนอข่าวคำพิพากษาของศาลซึ่งนั่นหมายถึงชัยชนะอันยิ่งใหญ่ของบอสตัน โกลบ ก็จะทำให้สื่อฉบับอื่นรู้ว่าข้อมูลบางส่วนของคดีที่เหยื่อยื่นฟ้องบาทหลวงในอดีตเป็นข้อมูลสาธารณะที่เปิดเผยได้แล้ว นั่นหมายความว่าสื่อทุกเล่มสามารถหยิบมานำเสนอได้ ความพยายามของ Spotlight ก็จะหมดความหมายไป แต่หากเลือกที่จะเงียบ ชัยชนะอันยิ่งใหญ่ของบอสตัน โกลบ ในครั้งนี้ก็จะไม่เป็นที่รับรู้ของสังคมสื่อและสาธารณะ แต่มันหมายถึง Spotlight จะมีเวลาทำงานอีกนิดหนึ่งเพื่อเก็บข้อมูลให้ครบและสามารถตีพิมพ์ข่าวได้อย่างยิ่งใหญ่อย่างที่พวกเขา มาร์ตี้ บารอน ตัดสินใจทำในสิ่งที่ผู้เขียนคิดว่ายากที่ บก.บห. หนังสือพิมพ์ในเมืองไทยจะกล้าทำ คือสั่งหัวหน้าข่าวที่รับผิดชอบ (ในหนังคือหน้าเมโทร) ว่าไม่ต้องเล่นข่าวคำพิพากษาของศาลแม้มันจะหมายถึงชัยชนะอันยิ่งใหญ่ของบอสตัน โกลบก็ตามที ถ้าเหตุการณ์นี้เกิดที่เมืองไทยรับรองได้ เล่มไหนเล่มนั้น พาดหัวใหญ่มโหฬารทันที แล้ววันถัดมาก็จะตามด้วยข่าว “สืบสวนสอบสวน” ที่ข้อมูลยังไม่ครบนั้นแหละ
ตัดสินใจของ บก. ของบอสตัน โกลบ ที่ไม่น่าจะได้เห็นจากบรรดา บก. ในบ้านเราสักเท่าไร นอกจากประเด็นคำพิพากษาของศาลแล้ว ยังมีอีกครั้งหนึ่งที่ ไมค์ เรเซนเดซ ไปได้หลักฐานเด็ดที่แสดงให้เห็นว่าคาร์ดินัลแห่งบอสตัน รู้เรื่องการที่บาทหลวงละเมิดทางเพศเด็กดีอยู่แล้ว แต่จงใจเก็บเรื่องให้เงียบ เรเซสเดส มั่นใจมากว่าหลักฐานชุดนี้จะเล่นงานพระคาร์ดินัลได้ และคาดหวังที่จะเห็นมันถูกตีพิมพ์ใหญ่โตในทันที แต่ วอลเตอร์ โรบินสัน ในฐานะ บก. Spotlight เลือกที่จะเก็บมันไว้เงียบๆ เพื่อรอเล่นครั้งเดียวเมื่อข้อมูลทุกอย่างพร้อมรอบด้านมากกว่านี้ เมื่อหลักฐานมัดแน่นกว่านี้ นั่นทำให้เซเรสเดสหัวฟัดหัวเหวี่ยงอย่างแรง แต่เวลาก็พิสูจน์ให้เห็นว่าการตัดสินใจของโรบินสันเป็นการตัดสินที่ถูกยิ่งและทำให้ข่าวที่พวกเขาทำมามีคุณค่าเพิ่มมากยิ่งขึ้น








