Τα τρία "Όχι" του Αρχιεπισκόπου Χρύσανθου. Κωνσταντίνος Χολέβας

Τα τρία "Όχι" του Αρχιεπισκόπου Χρύσανθου

Κωνσταντίνος Χολέβας- Πολιτικός Επιστήμων

Στις 27 Απριλίου 1941 οι Γερμανοί εισήλθαν στην Αθήνα ως κατακτητές. Ο Χρύσανθος εκλήθη να μετάσχει της επιτροπής, η οποία θα παρέδιδε επισήμως την πόλη στον Γερμανό Διοικητή. Ο Αρχιεπίσκοπος αρνήθηκε και απήντησε: «Οι Έλληνες Ιεράρχες δεν παραδίδουν τας πόλεις εις τον εχθρόν, αλλά καθήκον των είναι να εργασθούν δια την απελευθέρωσιν αυτών». Ήταν το πρώτο ΟΧΙ του Χρυσάνθου.
Ο Δήμος Αθηναίων τον ειδοποίησε ότι θα τελεσθεί Δοξολογία στον Μητροπολιτικό Ναό κα τον καλούσαν να προσέλθει. Ο Αρχιεπίσκοπος αρνήθηκε και πάλι λέγοντας: «Δοξολογία δεν έχει θέσιν επί τη υποδουλώσει της Πατρίδος μας. Η ώρα της Δοξολογίας θα είναι άλλη». Ήταν το δεύτερο ΟΧΙ του Χρυσάνθου.

Μια ξεχασμένη επέτειος. Γιώργου Παπαθανασόπουλου

Μια ξεχασμένη επέτειος

Γιώργου Ν.Παπαθανασόπουλου

           

Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος

            Οι επέτειοι είναι για να μην ξεχνάμε. Γιατί δεν έχει μέλλον όποιος ξεχνάει το παρελθόν και δεν διδάσκεται από αυτό. Η Εκκλησία της Ελλάδος στη συνεδρίαση της 7^ης Ιουλίου 1998 αποφάσισε να καθιερώσει την τελευταία Κυριακή του μηνός Νοεμβρίου κάθε έτους ως ημέρα μνήμης και τιμής της προσφοράς της Εκκλησίας προς τον Ελληνικό Λαό και του σημαντικού ποιμαντικού, κοινωνικού και εθνικού έργου που επιτέλεσε κατά την περίοδο της κατοχής της Ελληνικής Πατρίδας από τα χιτλερικά στρατεύματα. Δυστυχώς η συγκεκριμένη επέτειος έχει ξεχαστεί.

            Η Εγκύκλιος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, με ημερομηνία 20 Ιουλίου 1998, σημειώνει πως ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος και οι Συνοδικοί Ιεράρχες αναφέρθηκαν στην όλη στάση και δράση των μακαριστών Αρχιεπισκόπων της κατοχής Χρυσάνθου και Δαμασκηνού και τόνισαν τη μεγάλη προσφορά τους, όπως και των άλλων Ιεραρχών. 

Όπως σημειώνεται στην Εγκύκλιο, όλοι τους ανέπτυξαν "γιγαντιαίαν δραστηριότητα προς κάλυψιν των αναγκών σιτίσεως και περιθάλψεως του Λαού κατά τις δυσχείμερες περιστάσεις εκείνες". Επίσης υπήρξε αναφορά στην πλειάδα των κληρικών και των λαϊκών εθελοντών συνεργατών, οι οποίοι έχοντας βιώσει το πνεύμα της φιλαδελφείας και της φιλοπατρίας επιδόθηκαν σε έργα ηρωισμού και αυταπαρνήσεως "διαβαίνοντες εν μέσω παγίδων πολλών, υπό καθεστώς εχθρικόν, υπό τον φόβον και την απειλήν του κατακτητού".

(†) Ἀρχιεπίσκοπος Χρύσανθος:«Ὁ ἀρχηγός τῆς Ἐκκλησίας δέν δύναται νά ὁρκίσει κυβέρνηση σχηματιζόμενη ὑπό τήν διοίκηση τοῦ ἐχθροῦ της πατρίδος».

Μοιραῖες συγκρύσεις 

«Ἔρχονται εἰς ἐπίσκεψίν μου ὁ Νομάρχης Ἀττικοβοιωτίας κ. Πεζόπουλος καί ὁ Δήμαρχος κ. Πλυτᾶς κατ’ ἐντολήν τοῦ Ὑφυπουργοῦ Ἀσφαλείας κ. Μανιαδάκη διά νά μοί εἰποῦν ὅτι μετά τῶν ἀνωτέρω δύο καί τοῦ Φρουράρχου Ἀθηνῶν Στρατηγοῦ Καβράκου θά παραδώσωμεν τήν πόλιν εἰς τούς Γερμανούς.

Ἀπήντησα ὅτι εἰς τό ἔργον τοῦτο οὐδεμίαν θέσιν ἔχει ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν… ἔργον τοῦ Ἀρχιεπισκόπου εἶναι ὄχι νά ὑποδουλώνη ἀλλά νά ἐλευθερώνη»

«Ὁ ἀρχηγός τῆς Ἐκκλησίας δέν δύναται νά ὁρκίσει κυβέρνηση σχηματιζόμενη ὑπό τήν διοίκηση τοῦ ἐχθροῦ της πατρίδος».
«Ἐγώ εἶμαι πνευματικός ἀρχηγός τῆς Πρωτευούσης. οἱ ἐπερχόμενοι Γερμανοί καί οἱ σύμμαχοι αὐτῶν εἶναι ἑτερόδοξοι. Πῶς εἶναι δυνατόν νά παραδώσω τήν πνευματικήν διοίκησιν τῆς Ὀρθοδόξου πρωτευούσης εἰς ἑτεροδόξους;»  
«Ἡ Ἐθνική Κυβέρνησις, τήν ὁποίαν ὤρκισα, ἐξακολουθεῖ νά ὑφίσταται καί νά συνεχίζη τόν πόλεμον. Ἄλλην Κυβέρνησιν δέν δύναμαι νά ὁρκίσω,…εἰς τοιαύτας ὑπόπτους καί ἀντεθνικᾶς ἐνεργείας δέν εἶναι δυνατόν νά δώση ἡ Ἐκκλησία τόν ὅρκον καί τήν εὐλογίαν της. Ἡ Ἐκκλησία πρέπει νά μένη μακράν ἀπό τοιαῦτα πράγματα».

Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Χρύσανθος (†)

egolpio.wordpress.com

Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος (?) 

11/11/11 (τὴν ἀγαπημένη ἡμέρα τῶν Μασόνων)

«ΧΡΥΣΑΝΘΟΣ: Εθνάρχης του Ελληνισμού» - 62 Χρόνια από την κοίμησή του (28 Σεπτεμβρίου 1949.)

«ΧΡΥΣΑΝΘΟΣ: 

 Εθνάρχης του Ελληνισμού»

 

Γράφει ο
κ. ΣΤΑΘΗΣ ΠΕΛΑΓΙΔΗΣ
 Καθηγητής Πανεπιστημίου Δ. Μακεδονίας

     Ο τίτλος φαίνεται ευρύτερος του πραγματικού. Διότι ο Μητροπολίτης Τραπεζούντος και μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος ΧΡΥΣΑΝΘΟΣ, συνήθως είναι γνωστός ως Ιεράρχης και Εθνάρχης των Ποντίων, όχι όλων των Ελλήνων. Με την παρούσα εισήγηση θα επιχειρήσω να δείξω και να τεκμηριώσω τη λαμπρή ιεραρχική και εθναρχική του δραστηριότητα (αυτά τα δύο δεν ξεχωρίζουν) πολύ πέραν των ορίων του Πόντου και της κυρίως Ελλάδος, σε χρονικό διάστημα που ξεπερνά το μισό αιώνα.

Είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κανείς την εκκλησιαστική από την εθνική δραστηριότητα ενός Ιεράρχη. Στην περίπτωση όμως του Χρύσανθου θα λέγαμε άνετα ότι οι δύο ιδιότητες λειτουργούν ως παράλληλες και παραπληρωματικές εκλάμψεις μιας χαρισματικής και ταλαντούχου προσωπικότητας, κατά τρόπο που η εθνική εξαγιάζεται δια της εκκλησιαστικής, ενώ η εκκλησιαστική ενεργοποιείται δια της εθνικής.

Ασφαλώς, η μεγαλειώδης και θαυματουργή αυτή συλλειτουργία του άξιου ιεράρχη και του λαμπρού εθνικού ηγέτη δεν είναι τυχαία και ανερμήνευτη. Νέος, σπουδαστής ακόμη στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης (1897-1903), πέρα από τη θεολογική παιδεία που καρπώθηκε, είχε επιδοθεί και στην εκμάθηση δύο ξένων γλωσσών, Γαλλικής και Γερμανικής, θυσιάζοντας ακόμη και τις θερινές διακοπές. 

Τὸ διάγγελμα τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Χρυσάνθου 1941

Ἡ ἐπίθεσις τῶν Ναζί

Τὸ βράδυ τῆς 6ης Ἀπριλίου 1941 ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Χρύσανθος ἀπευθύνει πρὸς τὸν Ἑλληνικὸ Λαὸ καὶ τὸν Στρατὸ τὸ ἀκόλουθο Διάγγελμα γιὰ τὴν ἐπίθεση τῆς Γερμανίας κατὰ τῆς Ἑλλάδος.

«Τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,
Ἀπὸ τῆς σήμερον ἡμέρας καὶ ἕτερος ἐχθρός, ἡ Χιτλερικὴ Γερμανία, ἀδίκως καὶ ἀνάνδρως ἐπιτίθεται κατὰ τῆς ἱερᾶς ἠμῶν Χώρας. Ἡ Α.Μ. ὁ Βασιλεὺς καὶ ἡ Ἐθνικὴ Κυβέρνησις καλοῦσιν ἡμᾶς εἰς νέας θυσίας πρὸς προάσπισιν τῆς Πίστεως ἡμῶν καὶ τοῦ δικαίου καὶ τῆς Ἐλευθερίας.

Εἰς ὅμοιον ἀγῶνα ἀποδύεται καὶ ὁ ὁμόδοξος ἡρωικὸς λαὸς ἑτέρας ἱερᾶς γῆς, τῆς γείτονος Γιουγκοσλαυΐας, καθ' ἅς τὴν αὐτὴν ἡμέραν καὶ ὥραν ἤρξατο ἐπιτιθέμενος ὁ κοινὸς πολέμιος. Αἱ δυνάμεις τῆς ὕλης καὶ τοῦ σκότους συνώμοσαν κατὰ τοῦ πνεύματος καὶ τοῦ φωτός. Ἀλλ'ὁ μέγας Θεός, Ὅστις εἶναι Πνεῦμα, Φῶς καὶ Ζωή, δὲν θὰ ἐπιτρέψη τὴν βασιλείαν τοῦ σκότους, καὶ ὅπως μέχρι τοῦδε ἐνίσχυσεν ὅπλα τὰ ἱερὰ καὶ διὰ τῆς ἀπαραμίλλου ἀνδρείας καὶ γενναιότητος ὑμῶν κατέρριψε τὸν ἐξ Ἰταλίας ἀντίθεον Γολιάθ, οὕτω θὰ συντρίψη καὶ τὸν ἐκ Γερμανίας Ἑκατόγχειρα Τυφέα, καὶ θὰ ἀνατείλη καὶ πάλιν εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς Ἀνατολὴν καὶ καθ' ὅλην τὴν οἰκουμένην τὸν ἥλιον τῆς Δικαιοσύνης καὶ Ἀληθείας.