ΑΝΑ(Ν)ΤΡΟΠΗ!

Αυτό ήταν λοιπόν. Πιάσαμε πάτο. Το σύστημα κατάρρευσε και αδυνατεί όχι ν' αναπαραχθεί αλλά ούτε καν να προστατεύσει τους οργανικούς εκπροσώπους του. Ξέρετε, αυτούς τους σοβαροφανείς, γραβατωμένους κυρίους Τίποτε, που αφού διέγραψαν μιαν «λαμπρή» σταδιοδρομία ιδεολογικού δωσιλογισμού, επικύψεων και συμψηφισμών κατέλαβαν, εντέλει, τους θώκους των ονείρων τους και οδήγησαν με στιβαρό βραχίονα την πατρίδα στα σημερινά της χάλια. Πολιτική, πνευματική, οικονομική και λοιπή ηγεσία τα 'φτυσε. Πώς το λένε. Η ροή των γεγονότων είναι τέτοια που δεν ξέρεις ποιος ταγός θα εκπαραθυρωθεί αύριο, ποιος λαγός θ' αποδειχθεί οσονούπω αλεπού, ποιος καλλιτέχνης θ' αλλαξοπιστήσει, ποιο σύστημα αξιών ή θεσμικό πλαίσιο θ' ακυρωθεί μετά πολλών επαίνων, ποιο κυβερνητικό σχήμα θ' ανατραπεί ως ατελέσφορο και θ' αντικατασταθεί από το... κενό. Ζερό, μηδέν, κενό σύνολο, χάλια μαύρα, τέλος εποχής, τέρμα τα δίφραγκα, στάση (γενικώς και εμπορίου), πώς το λένε. Πάμε γι' άλλα!

Ποιος να το 'λεγε πως η δεύτερη τετραετία Καραμανλή θα αποτελούσε το Βατερλό όχι της Δεξιάς, όχι του Κέντρου, όχι του εγχώριου Νεοφιλελευθερισμού, όχι της συντηρητικής παράταξης αλλά ολόκληρου του μεταπολιτευτικού οικοδομήματος και του κυρίαρχου επί δεκαετίες δικομματισμού! Οικογενειοκρατία, νεποτισμός, αδιαφάνεια, θεσμικά πραξικοπήματα, αναξιοκρατία, βάρβαρος-προγλωσσικός καπιταλισμός, πελατειακό-κομματικό σύστημα, καταλήστευση του κράτους στο πλαίσιο της «συνεργασίας» πολιτικών, επιχειρηματιών και ΜΜΕ, ιδού τα βάθρα μιας Μηχανής, ιδού οι ιμάντες ενός Οργανισμού που βγήκε πλέον μπιελάρ. Δοξάστε τους! Πα-τα-τράκ! Πάτος, τρακ!

Ο πρωθυπουργός, παρά τις πανθομολογούμενες καλές του προθέσεις, αποδεικνύεται ο μοιραίος άνθρωπος του Συστήματος κυρίως γιατί διεκδίκησε εντελώς απαράσκευος την εξουσία και γιατί; από άγνοια ή αβελτηρία ή και τα δύο, δεν τόλμησε στοιχειώδεις μεταρρυθμιστικές κινήσεις, σπαταλώντας χρόνο και εξανεμίζοντας την εμπιστοσύνη ενός ευρέος φάσματος πολιτών που τον έβλεπαν σαν ανανεωτή. Και που τώρα είναι βαθύτατα απογοητευμένοι. Λάθος μέγα και μεθοδολογική έλλειψη διότι φορτώσαμε ρομαντικά ένα πρόσωπο με υψηλές προσδοκίες, αγνοώντας ότι το πρόσωπο αυτό ήταν απλώς ο νέος εκπρόσωπος ενός παλαιού, αμαρτωλού και απαρχαιωμένου συστήματος. Ενας Σημίτης που δεν είχε καν τα προσόντα του πραγματικού Σημίτη.

Ο τόπος μας, βαθύτατα συντηρητικός και γεμάτος μικροαστικά ανακλαστικά ώς τα όρια της χυδαιότητας, απώλεσε τις τελευταίες δεκαετίες και την από αιώνων καλλιεργημένη ροπή του προς το μετριοπαθές, το κομψό και το ανθρώπινο. Αυτή η ανατροπή των σχέσεων με τους συνανθρώπους και το περιβάλλον στο όνομα ενός ιδεοληπτικού γιγαντισμού που αφορούσε τόσο τα άτομα όσο και την κυρίαρχη ιδεολογία -αφόρητος εγωτισμός συνδυασμένος με πατριδοκαπηλική ρητορεία και βουλιμικό καταναλωτισμό- διέβρωσε κοινωνικές τάξεις, ανθρώπινες συμπεριφορές, πνευματικές αντιστάσεις. Αν ονομάσετε τον παραχθέντα πολτό Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ ή ό,τι άλλο βούλεσθε, μικρή σημασία έχει. Τα μεγέθη πλέον εκπίπτουν ακατάσχετα ώσπου να γίνουν αξιοθρήνητα, οι ηγέτες είναι φαιδροί στην οιηματική αμηχανία τους, ο πολύς κόσμος βουλιάζει στην αμάθεια και την αγωνία τής, ει δυνατόν αβρόχοις ποσίν, επιβίωσης. Κανείς δεν θέλει να ρισκάρει τίποτε, να θυσιάσει το απειροελάχιστο από την πολύτιμη «ατομικότητά» του, για κάτι που να υπερβαίνει τα όρια του αφαλού του, με αποτέλεσμα να κυριαρχούν γύρω μας η αγένεια, η επιθετικότητα, το παραλήρημα, η γελοιότητα και η νευρωτική κατάθλιψη. Οι Μάκηδες και Λάκηδες, οι μαφιόζοι και οι λακέδες είναι απλώς επιφαινόμενα.

Σ'αυτό το συντηρητικό αδιέξοδο εγκλωβίστηκε εν πολλοίς κι εκείνη η Αριστερά που δεν παραδέχτηκε την κρίση της και που δεν ανέτρεψε τις πεπαλαιωμένες Αφηγήσεις και τις εδραίες σίγουρες Ερμηνείες. Σ' αυτή λοιπόν τη φάση όποιος δείξει πρώτος αφενός την προσωπική αδυναμία, κι αφετέρου τα αόρατα ρούχα του βασιλιά θα αποτελέσει μιαν ουσιαστική ελπίδα για το δυσοίωνο μέλλον μας. Ενα κάποιο συλλογικό χαμόγελο ανατροπής (κι ανα-ντροπής).

ΥΓ.1 Οι άκρως επιτυχημένοι κύριοι Μάκης, Θέμος και Κύρτσος ξεκίνησαν τη θυελλώδη σταδιοδρομία τους από την ΚΝΕ.

ΥΓ.2 Ο Κούνδουρος έλεγε πρόσφατα πως ο Ζαχόπουλος είναι ο σωτήρας μας, γιατί επέβαλε στους πάντες να μιλήσουν για πολιτισμό.

ΥΓ.3 9 πολυεθνικές ελέγχουν το 90% της παγκόσμιας ενημέρωσης

ΥΓ.4 Προσωπικά θαυμάζω την αντοχή του κ. Βενιζέλου. Στις σφαλιάρες.

ΥΓ.5 Κοίτα να δεις που, έστω μακροπρόθεσμα, τα δάση εκδικούνται.

Ο Μ. Στεφανίδης (επιμένει να) είναι πρόεδρος του ΜΟΠΠ (Μη Ομίλου Προβληματικού Προβληματισμού)

Τσίπ(ρ)α επάνω τους!

Το θηρίο είναι εδώ. Κι ο μικρός όμως επίσης! Ξεδοντιασμένο, γελοιοποιημένο, εκτεθειμένο, απ' όλες τις πάντες το θηρίο, πλην όμως παντοδύναμο. Εφόσον το τρέφει ο αρχέγονος φόβος του πλήθους. Ανθρωπάκια ξέπνοα, παρά τις ακαδημαϊκές τηβέννους και τους υπουργικούς θώκους, κοιτάνε το άθλιο θηρίο όπως κείτεται στο κλουβί του με τη γλώσσα έξω και τρέμουνε ακόμη. Και βρέχουνε τα πανάκριβα Calvin Klein εσώρουχά τους. Παιδιά, αυτοί καταρρέουν σύγκορμοι, μπήκαμε ήδη σε άλλη εποχή, κι ακόμη φοβούνται το θηρίο με τους ΔΟΛ-ιους θηριοδαμαστές του, τα φαραωνικά μέγαρα με τους υπόγειους τάφους-όπερες, τα μικρομέγαλα κανάλια και τους (τις) σοβαροφανείς δημοσιογράφους τους, που όμως τρέμουν κι αυτοί όσο κι αν υποκρίνονται (pretender) το αντίθετο. Και υποκριτέντερ και τρέμηδες δηλαδή. Ποιος ασκεί, πραγματικά, την εξουσία διερωτώμαι. Είναι ασφαλώς Δημοσιογράφος -οι πολιτικοί υπηρεσίας εξαίρεσαν εαυτούς εκουσίως απ' το άθλημα-, αλλά ποιος; Οταν ήμουν πιο μικρός, πίστευα ότι μας κυβερνούσε ο δημοσιογράφος Θοδωρής και ένιωθα ασφαλής. Τον έβλεπα πόσο έμοιαζε με τα γυαλάκια του στον Χατζησαρίπολο, και αντιλαμβανόμουν πόσο επάξια εκφράζει το πρότυπο γαμπρού που κάθε μαμά θα ήθελε για την κόρη της. Επειτα όμως είδα τη Μάρα στο γυαλί και αντελήφθην ότι δεν υπάρχει τέλειος γάμος και ότι άλλο πράγμα οι φαντασιώσεις των μητέρων και άλλο η πραγματικότης που βιώνουν οι θυγατέρες και οι γαμβροί. Ασχετο: Ολα, τελικώς, για ένα κωλόσπιτο γίνονται. Και για μια πισίνα. Είμεθα λαός των πισινών.

Μας έλκει η υγρασία, η χαβούζα, το τέλμα. Υγρό να 'ναι κι ας είναι και οχετός. Κάτι ανάλογο υποτονθόρισε ο κ. Ζαχόπουλος στην καθυστερημένη χαρά του και τον κατάπιε ο φωταγωγός. Ο οχετός της (παρα)εξουσίας.

Αν όμως δεν ασκεί την εξουσία ο κ. Θοδωρής που έχει προσβάσεις σε άπαντα τα εκδοτικά κέντρα (κι απόκεντρα), τότε ποιος; Μάλλον, λέω τώρα, η φυλή των Κιμάκη με την τηλε-μονοκρατορία της και με τον Θέμο που έχει, τόσο θλιμμένη έκφραση όταν βγαίνει στο γυαλί ώστε είναι να τον λυπάσαι. Πάνε πια εκείνες οι εποχές που χαμογελούσε ολοστρόγγυλος συνομιλώντας με τη δεσποινίδα Θέλξη ή την κυρία Λουκά και λέγοντας πανέξυπνα, ρατσιστικά, ανέκδοτα. Τώρα συνομιλεί με κάτι αντιπαθητικούς τύπους-ανακριτές κι έχει απολέσει το κέφι του. Οπως εξάλλου και ο πρωθυπουργός της χώρας. Κι έπειτα λένε ότι οι κατά ευτραφείς -ή enveloppé κατά Οβελίξ- είναι εύθυμοι τύποι. Λάθος, φίλτατοι! Αν όμως πάλι δεν κυβερνάει ο κατηφής Θέμος ούτε ο κατηφές Τέρενς ούτε ο στραπατσαρισθείς Μάκης, ο Ασυμβίβαστος οπτικοηχοκαταγραφέας -αυτός θα πρέπει να καταγράφει ακόμα και τη μάνα του την ίδια-, τότε ποιος; Ποιος χαίρεται τις χαρές της εξουσίας και χαμογελάει ξαπλωμένος στον θρόνο του; Πάντως δεν μου φαίνεται να μας κυβερνάει η δημοσιογράφος κ. Καραμανλή της ΝΕΤ. Εσείς πάλι τι νομίζετε;

ΥΓ.1. Γι' αυτό σας λέω. Αφήστε το χαμόγελο του Τσίπρα ν' ανθίσει αφού δεν υπάρχει ανατροπή χωρίς ρίσκο. Ας δώσουμε χώρο σε νέα πρόσωπα, που θα μας επιτρέψουν, σ' όλην αυτή τη μελαγχολική παρακμή, να χαμογελάσουμε. Μακριά από τους επαγγελματίες της Δεξιάς αλλά και της Αριστεράς. Τους «πεπειραμένους», τους «πολιτικά ώριμους». Ολους αυτούς που συχνάζουν στον Μάκη δίνοντάς του προοδευτικό άλλοθι και που έχουν κάνει την Κουμουνδούρου το βασίλειο της Συντήρησης. Εκτός κι αν πιστεύετε ότι η υστερική φοβία για το, όποιο, καινούργιο κατοικοεδρεύουν αποκλειστικά στου Μαξίμου. Οι μόνοι που μπορεί να φοβηθούν για το στοίχημα Τσίπρα είναι όσοι ονειρεύονται, άνευ τσίπας, νέα πολιτικά σχήματα, με τα ίδια όμως, σαπισμένα από την υγρασία, υλικά. Κι ενώ το μέλλον είναι εδώ και η συγκυρία μοναδική, αλληθωρίζουν προς την πλευρά (παρα)μιλούντων ομίλων. Ποιος φοβάται πια το θηρίο πλην εκείνων που έχουν ταυτιστεί με τη μοίρα του;

ΥΓ.2. Με τρομάζει η κ. Κανέλλη γιατί εμφανίζεται πάντα εξοργισμένη στα όρια της συμφόρησης! Και πάντα αγέλαστη. Λες και Αριστερά ή Επανάσταση δεν συνυπάρχουν με το χαμόγελο. Κι η χαρά της ζωής εξορίζεται απ' τη συνείδηση των αγωνιστών. Εκτός κι αν η ξινή έκφραση ταιριάζει στους κομμουνιστές όπως και στους επαγγελματίες χριστιανούς. Ασχέτως του ότι οι πρώτοι χριστιανοί -και οι παλιοί Αριστεροί- πήγαιναν στα θηρία χαμογελώντας.

ΥΓ.3. Με πολιτική ευστροφία ο κ. Λιάπης έστειλε την κ. Καφέτση στο ΕΜΣΤ για μία 15ετία όπως και ο κ. Σφουγγαράκης νομιμοποίησε για 20 χρόνια την κ. Πλάκα στην Πινακοθήκη. Βάζοντας ταφόπλακα και μη προκηρύσσοντας τις θέσεις ώστε να λειτουργήσει στοιχειώδης αξιοκρατία. Βλέπετε, υπάρχει και το... θηρίο! Μετά την επιστολή Βαρώτσου πάντως ο Ανακριτής ερευνά εσπευσμένως έργα και ημέρες Megaronεργολάβων.

Ο Μ. Στεφανίδης είναι (μέλλων) ηγέτης του ΠΟΠ (Προβληματικού Ομίλου Προβληματισμού)

Ανδρογύναια του 2008

Και αι γυναίκες γεγόνασιν άνδρες

Ξέρξης

Ξεχειλίζει πια ο ηρωισμός στην ούγια των γεγονότων και στο περιθώριο των εικόνων. Οι πρωταγωνιστές των ημερών εντυπωσιάζουν το κοινό της Αρένας που ξετρελαμένο κοιτάει το θεωρείο του Αυτοκράτορα. Συγκεκριμένα, τον αντίχειρά Του. Ποιος θα ζήσει, ποιος θα πεθάνει;

Τα βράδια, άλλοι τηλε-δυνάστες αγωνίζονται ποιος θα πρωτοεπωφεληθεί από το χυμένο αίμα, ποιος θα σπρώξει γρηγορότερα τον καινούργιο αυτόχειρα από το μπαλκόνι. Ο «λαός», βλέπετε, θέλει κι άλλους ηρωισμούς, ξεμπροστιάσματα, εκπαραθυρώσεις, αποκαλύψεις, γεγονότα, αποκλειστικότητες, εξανδραποδισμούς, θυσίες, σκάνδαλα, νεκραναστάσεις φαντασμάτων, τα οποία η συλλογική μνήμη είχε, κάποτε, απωθήσει. Τα οποία δεν ήθελε πια να θυμάται. Ομως η τηλε-αρένα επαγρυπνά. Οντα άλλων εποχών, πρωταγωνιστές παρωχημένων σκανδάλων, από την πλειστόκαινο εποχή της 4ης Αυγούστου και του Κοσκωτά, ανασταίνονται αμόλυντοι, αδιάφθοροι και έτοιμοι να προσφέρουν το κάτι τις τους στα νεότευκτα σκάνδαλα. Σαν μιαν ηρωική διελκυστίνδα με την τηλεόραση σε ρόλο κολυμβήθρας του Σιλωάμ που εξαγνίζει τους πάντες. Αλλά και ακουαφόρτε που εξαφανίζει τους λεκέδες: Πλεύρης πατήρ και Υιός, Γιάννης Μαντζουράνης, Πασχάλης και Υιός, Ζαχόπουλος και εκπαραθυρώσεις διευθυντών από μουσεία σύγχρονης τέχνης, εκθέσεις, αποκλειστικά, μέσω «ημετέρων», κουμπάροι που ανακηρύσσονται πρόεδροι, άκριτες κυρίες της κριτικής που όλα τα σφάζουν έναντι αμοιβής -μιλάνε για σχοινί στο σπίτι της κρεμασμένης;-, αρχαιολόγοι αμβλυμένης επιστημονικής συνείδησης αλλά εξαιρετικής ικανότητας να είναι πάντα αρεστοί προς τους ανωτέρους των, Παλαιοπασόκοι που ανένηψαν, οπαδοί της παλινόρθωσης Βουρβόνων που αισθάνονται ασύδοτοι μέσα στο κομματικό μαντρί. Και βέβαια οι νεοαστέρες της τηλεπολιτικής και του ελληνομάρκετινγκ, Αδώνιδες εκπάγλου καραδεξιάς καλλονής που σταθερά καταλαμβάνουν όλα τα φόρα με φόρα εκδιώκοντας δυναμικά τη φυλή των Κιμάκη.

Το φαντάζεσθε; Οι επιστολές, πλέον, των απανταχού αδικημένων απευθύνονται στον Αδωνιν υπό τις ευλογίες του Πλεύρη πατρός τε και υιού, εν είδει πεφωτισμένης και αδεκάστου Τριανδρίας.

Επιπλέον, ανέστη Χριστούγεννα ως δώρο πασχαλιάς και ως άνδρας και πατήρ το σταφιδιασμένο παιδί του '70, το οποίο ακόμη και στο κατώφλι του γήρατος αρνείται ν' αναλάβει τις ευθύνες του, παλιμπαιδίζει σαν επιπόλαιος έφηβος και υπεραμύνεται για το σφάλμα «μιας βραδιάς». Για «ηθικό παράπτωμά» του μιλάει κι ο πρώτος αυτόχειρας, το αρχικό αίμα της Αρένας, αν και είναι πολιτική ανομία η κατάχρηση εξουσίας ή η αξιοποίηση μιας θέσης ισχύος απέναντι σε πρόσωπα εξαρτημένα κι ανίσχυρα. Ο πιο ύπουλος φασισμός, άλλοτε υφέρπων άλλοτε απροκάλυπτος, διατρέχει σαλόνια και κανάλια αυτές τις μέρες παρουσιάζοντας την πτωματολογία ως αναπόφευκτη και ως αυτονόητη τη νεκρανάσταση των φαντασμάτων. Οι δημοσιογράφοι-κοράκια κάνουν τη «δουλειά» τους, τα σκάνδαλα «φωτίζονται», τα «γεγονότα» αποκαλύπτονται, ο «λαός» γαυριά, «χαίρει» η Φύσις (και η παραφύσις) όλη.

Αντρες της γενιάς μου, «αεί παίδες», ανίκανοι να υπερβούν το ψοφοδεές εγώ τους και να ζήσουν βαθιές χαρές. Προέκταση του πέους τους μια κρυφή κάμερα, υπερβατικό σύμβολο όχι μόνο «δημοσιογραφίας» αλλά και ανδρισμού, για να εντυπωσιάζουν τους ομοίους τους. Πάντα με μιαν τρομαχτική μάνα ή σύζυγο δίπλα τους για να τους παραστέκει. Την οποία, βεβαίως, «λατρεύουν». (Ισως, ως αξιοθρήνητη αρσενικιά περσόνα). Το ότι τεκνοποιούν ενίοτε παρά τον αμείλικτο ευνουχισμό τους, μικρή σημασία έχει.

Αντρες του 2008: Διασταύρωση του ανδρογύναιου που προπαγανδίζουν τα πρωινάδικα -με τόση, φευ, πέραση στους ανυπεράσπιστους εφήβους- και στους ερωτύλους των ροζ σκανδάλων, που πάντως είναι κατάμαυρα.

Επειδή σ' αυτόν τον τόπο κανένα σκάνδαλο δεν τελείωσε ποτέ αλλά η αποφορά του σέρνεται από δεκαετία σε δεκαετία. Πάρτε το απόφαση: Οσο δεν ξεριζώνουμε τους χρόνιους καρκίνους με οδυνηρή αυτογνωσία, τόσο τα σκάνδαλα δεν θα είναι η παρενέργεια αλλά ο κινητήριος ιμάντας του Συστήματος.

ΥΓ.1: Δεν είναι πολύ φυσιογνωμιστής, πάντως, ο πρωθυπουργός.

ΥΓ.2: Ε, όχι και «φωνή λαού» ο Λάκης, κ. Παρασκευόπουλε! («Κυριακάτικη», 5/1). Πρόκειται μάλλον για αδίστακτα λαϊκίστικη ανακύκλωση του τηλε- πολτού. Εξ ου και η «επιτυχία». Από πότε ο φασίζων μονόλογος θεωρείται «διάλογος»;

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 12/01/2008

«Μεταφερθήκαμε, παραπλεύρως»

Θε μου, τι κουφάρια ξέβρασε η επιβίωση

Κική Δημουλά

...Ο Βασίλης Ανδρεόπουλος να μου διηγείται το πώς κουβαλούσε μιαν ολόκληρη μέρα στις κατωφέρειες του Ελικώνα τον ξυπόλητο Μάνο Χατζιδάκι, εκείνον τον μαύρο Δεκέμβρη. Και να μου αναγνωρίζει, ένα ένα, τα πορτρέτα των «Ενωμένων Καλλιτεχνών» που ζωγράφισε το 1952 σε ακουαρέλα ο Γεώργιος Μπουζιάνης: Βεάκης, Παξινού, Κοτοπούλη, Κωτσόπουλος, Τζόγιας, Λαλοπούλου, Γαρμπή, Στ. Λαμπέτης (sic), Παΐζη, Σαρρή, Γιαλαμάς, Μαλένα Ανουσάκη κ.ά. Ενας ολόκληρος θησαυρός από κρουστό, ολοζώντανο παρελθόν εμπρός σ' ένα παρόν που λιγοθυμάει για να πεθάνει. Με τον Κάτωνα τον Τιμητή για Κατίνες ν' αναπαράγει ευτυχής τον κυρίαρχο μηχανισμό ανακυκλώνοντας τον τηλε-πολτό και πουλώντας με το αζημίωτο θύματα στα θύματά του· «μεγαλείων οψώνια» που θα 'λεγε κι ο επίκαιρος Σκιαθίτης. Και δεν «σατιρίζει» μόνον· τραγουδάει και χορεύει (sic) το ταλέντο(!), έχοντας εκ του ασφαλούς εφεύρει τον εαυτό του και αναστήσει τον Γιώργο Οικονομίδη σε ρόλο Κώστα Χατζηχρήστου (ή, τ' ανάποδο). Επωδός: (Γαμώ την AGB σας. Για δαύτην είστε ικανοί να εμφανίσετε ακόμη και τη μάνα σας ξεβράκωτη). Ολοι! Ιδιωτικοί πνιγμένοι στην ιδιωτεία και κρατικοί κολλημένοι, γραφειοκρατικά, στα ίδια και τα ίδια πρόσωπα που μας ταλαιπωρούν επί δεκαετίες. Προγλωσσικές μεγαλοκοπέλες που μπεμπεκίζουν και συνταιριάζουν, σταυροβελονιά, πολιτισμό με μπουζούκια στο φινάλε. Η ΕΡΤ θα 'πρεπε, κανονικά, να λέγεται «Δίαυλος Εθνικής Λήθης και Κρατικής Ηλιθιότητας».

Αγαπητέ Θοδωρή,

Δεν είναι για πάντα η εξουσία κι αλλάζουν τ' ανθρώπινα σαν τα φτερά της πεταλούδας. Κι ούτε γεννήθηκες στη Ρηγίλλης αλλά στην Καισαριανή. Σκέψου έγκαιρα την τύχη των προκατόχων σου στην ίδια καρέκλα. Σκέψου τώρα το αύριο. Αυτό θα πει ευφυΐα. Κάνε κάτι για τη δημόσια τηλεόραση. Τουλάχιστον. Αν έχεις ελάχιστο τρόμο ιστορίας.

Κατά τ' άλλα ως τόπος μοιάζουμε σαν να έχουμε, όλοι, μετακομίσει παραπλεύρως. Αφήσαμε εδώ ανυπεράσπιστα τα οστά των προγόνων μας, τις εικόνες και τα μαλαμοκαπνισμένα άρματα στους πέτρινους τοίχους και πήγαμε δίπλα για να βρούμε τους ατομικούς μας παραδείσους. Σ' εκείνο το μεταφυσικό όριο του αστικού και του περιαστικού, του σημείου που ισχύει ο νόμος και του σημείου που θάλλει η έλλειψή του. Στη χώρα, δηλαδή, του σταρχιδισμού, του «δεν βαριέσαι, τώρα», «έτσι κάνουν όλοι», «όλα έγιναν νομοτύπως», «εγώ, για την καλή μου την καρδιά» κ.λπ.

Κάποτε χτίζαν τη νύχτα με την ψυχή στο στόμα, απελπισμένοι προλετάριοι, στο φαλακρό Αιγάλεω, μιαν πλίνθινη κάμαρα. Τώρα τα παράνομα τρίτης γενιάς (μετά τους πρόσφυγες του '22 και τους εσωτερικούς μετανάστες του Εμφύλιου) είναι εξοχικές, δεύτερες κατοικίες και πολυτελείς βίλες που επιτρέπουν στον κυρίαρχο μηχανισμό να υπάρχει, να λαδώνεται βασιλικά και να προχωρεί. Παραοικονομία, μαύρο χρήμα, νεοπλουτισμός, αντιπαραγωγική ανάπτυξη, όλα συγκλίνουν στη μαγική εξίσωση: οικοδομή, με κάθε κόστος.

Διαβάζω στο πολύτιμο, στο γενναίο βιβλίο του αρχιτέκτονα Αριστείδη Ρωμανού «Αθήνα, το πολεοδομικό ζήτημα από τη σκοπιά του πολίτη» (Ποταμός, 2004): «1996-8, ο νομάρχης Πειραιά κατηγορείται ότι χορήγησε παράνομα ηλεκτρικό ρεύμα σε 1.843 περιπτώσεις αυθαίρετων κτισμάτων με χρήση του Ν.1512/85, ο οποίος το επιτρέπει "εφ' όσον διαπιστωθεί ότι στο κτίσμα ζουν πάσχοντες από σοβαρή ασσθένεια". 1999 Φεβρ.: Παρόμοια υπόθεση με 12.000 (!) βεβαιώσεις του νομάρχη Ανατολικής Αττικής που παραπέμφθηκε. Μερικά από τα κτίσματα των... αναξιοπαθούντων είχαν εμβαδόν 250, 300 μέχρι και 700 τ.μ.

...Πλήθος πολυτελών κατοικιών ανεγείρονται στη Β' Ζώνη Προστασίας του Υμηττού (χρήση απαγορευμένη) με «νόμιμες άδειες που εκδίδονται από τις Πολεοδομικές Υπηρεσίες ως αθλητικά και πολιτιστικά κέντρα (σελ. 230)». Δηλαδή η περίπτωση του έρμου Βασίλη Μα-γκίνια. Τον οποίον έσπευσαν όλοι οι «αναμάρτητοι» να κατακεραυνώσουν. Πτου κακά! Ομως, πρώτα παρανομεί το κράτος και μετά ο πολίτης· αυτός είναι ο μηχανισμός. Επειδή από το «σύνδρομο μαγ-Κίνας» πάσχουμε, λίγο-πολύ, όλοι μας. Εξάλλου ακόμη κι ο Χριστούλης, μεθαύριο, σ' ένα αυθαίρετο θα οικοδομήσει το Βασίλειό Του...

ΥΓ.1: Στην τελευταία της, μαγική συλλογή (εκδ. Ικαρος) η Δημουλά επιλύει «Το πρόβλημα της στέγης» με το εξής ποίημα:

Κύριε

μη μας πάρεις κι άλλο

τις απώλειές μας

Δεν έχουμε πού αλλού να μείνουμε.

ΥΓ.2: Κατά βάθος, ω αχόρταγοι, μελλοθάνατοι συγκρατούμενοί μου, μόνον τις απώλειές μας διαθέτουμε. Και τον άτσαλα ξοδεμένο χρόνο μας...

Ο Μάνος Στεφανίδης είναι πρόεδρος της φράξιας των κριτικών τέχνης που διαθέτουν δαλτωνισμό.

Για την εικόνα του αόρατου

Η ποίηση είναι εκείνος ο εαυτός μας που δεν κοιμάται ποτέ...

Γ. Σαραντάρης

«...Εσύ πήγαινες μπροστά κι εγώ σε ακολουθούσα· εσύ μ' έμαθες πως η μέσα μας φλόγα, αντίθετα με τη φύση της σάρκας, μπορεί όλο και να φουντώνει με τα χρόνια. Γι' αυτό σ' έβλεπα και σε καμάρωνα, όσο γερνούσες, αγρίευες· όσο ζύγωνες στην άβυσσο, αντρειεύουσουν· κι έριχνες τα κορμιά, αγίους, αρχόντους, καλογέρους στο καμίνι του ματιού σου, τους έλιωνες σα μέταλλα, τους καθάριζες απ' τη σκουριά τους και ξελαγάριζες το καθαρό χρυσάφι της ψυχής τους -Ποια ψυχή; τη φλόγα...». Ετσι αναφέρεται ο Καζαντζάκης στον μεγάλο του πρόγονο και του ζητάει «Τώρα κάμε κρίση!».

Ο Γκρέκο είναι ένας δημιουργός που δεν βολεύεται μέσα στις ισχύουσες αισθητικές αξίες και δραπετεύει. Κατ' αρχάς, δραπετεύει από το ήδη πεπερασμένο, μεταβυζαντινό ιδίωμα για να προσεταιρισθεί τη νέα εποχή κι έπειτα εγκαταλείπει την ιταλική καλλιέπεια για να βυθιστεί στο προσωπικό του όραμα για το ωραίο, για να συνειδητοποιήσει μέσα στον προσωπικό του βιολογικό χρόνο όλη τη χρονικότητα της τέχνης, προηγούμενη και μέλλουσα. Γι' αυτό είναι σημαντικός ο Γκρέκο. Γιατί γνωρίζει να διαβάζει την παράδοση χωρίς να υπαλληλοποιείται σ' αυτήν και γιατί δεν διστάζει να τη βιάζει προκειμένου να εκκολαφθεί το νέο. Ο φοβερός Δομήνικος ο Κρης ξέρει σαν τον Κάτουλλο να αγαπά και να μισεί. Ακόμη καλύτερα, ξέρει πως το «μίσος» νομιμοποιεί το κύρος της αγάπης (Odi et Amo). Επίσης γνωρίζει τον Πλωτίνο, τον Νεοπλατωνισμό, τον Ψευδο-Διονύσιο, τον Σύρο Θεολόγο του 6ου αι., τη φιλοκαλία αλλά και τα κείμενα των Αλχημιστών του Τολέδο με τις αναφορές στον «σμαραγδένιο πίνακα». Ο Γκρέκο σιχαίνεται τη λατρεία του προφανούς και τη διαλεκτική της μίμησης. Ο ίδιος επιχειρεί μέσω της εικόνας να αποκαλύψει, πριν από τον Γκέτε ή τον Καντίνσκι ή τον Μπέκμαν, το αόρατο, την «άυλον φωτοδοσίαν» της οποίας αντανάκλαση είναι τα υλικά φώτα. Ετσι στις συνθέσεις του κυριαρχεί το παράλογο και το θαυμαστό. Η φωτιστική του αρχή δεν υπείκει στη φυσική νομοτέλεια αλλά στον «Πατέρα των φώτων, την αρχήν τού φωτίζεσθαι άπασιν τοις φωτιζομένοις» (Ψευδο-Διονύσιος). Ισως γι' αυτό ο διανοούμενος αυτός ζωγράφος παραμένει σταθερά καχύποπτος προς τον όποιον ρασιοναλισμό και απολογείται, μέσω της τέχνης του, προς το μη δυνάμενο ν' απεικονιστεί και προς το φρικώδες της έκφρασης:

«Και το φως εν τη σκοτία φαίνει και η σκοτία αυτό ου κατέλαβεν» (Ιω. Α 4-9). Συχνά αυτή η μάχη φωτός και σκότους οδηγεί σε αποτελέσματα υπερρεαλιστικά, καθώς η μέρα και η νύχτα συνυπάρχουν στον ίδιον πίνακα a la Magritte! (Νυν πάντα πεπλήρωται φωτός, ουρανός τε γη και τα καταχθόνια.) Για τον Γκρέκο αυτό που προέχει είναι η ανάδυση της μέσα φλόγας, του αρχαίου κάλλους που δεν αναφέρεται στο κατ' εικόνα, αλλά στο καθ' ομοίωσιν και που δεν στέργει σ' εξωτερικές συγκινήσεις. Συγχρόνως λατρεύει τον πλάγιο λόγο, τον οποίο παρεμβάλλει στις συνθέσεις του σαν ένα κείμενο μέσα στο κείμενο ή σαν εικόνα μέσα στην εικόνα. Επίσης διάφορες λεπτομέρειες είναι άκρως διαφωτιστικές· όπως αίφνης ο τρόπος με τον οποίον αποδίδει τα χέρια που χειρονομούν σαν φτερούγες, ενώ τα μακριά τους δάχτυλα είναι έτοιμα να συλλαβίσουν μουσικές στο κλειδοκύμβαλο των Αγγέλων.

Τα χέρια του λοιπόν είναι προβολές της διαλεκτικής: μιλάνε, επιχειρηματολογούν, αντιδρούν, υποτάσσονται, αμφισβητούν, παραδίδονται. Είναι εικόνες του argumentum και της eloquentia. Οι μορφές του πάλι, έχοντας απολέσει τον οστέινο σκελετό τους, αποδίδουν πνευματικές καταστάσεις και είναι σύμβολα ενός εσωτερικού αγώνα. Εδώ το Βυζάντιο ξαναζεί, απελευθερωμένο όμως από τους τύπους ή την ιδεοληπτική εμμονή του. Οι ισχύοντες μορφολογικοί κανόνες ανατρέπονται, τα σώματα επιμηκύνονται καθ' υπερβολήν, οι αναλογίες παραβιάζονται με γνώμονα τη σημασία και όχι τη φυσικότητα. Μήπως, άραγε, πρέπει ν' ανιχνεύσουμε πίσω τους τα κείμενα του Πλωτίνου; Ιδιαίτερα όταν μιλάνε για τα κορμιά που, απελευθερώνοντας τις ψυχές τους, μπορούν ν' αναπολήσουν τις ιδέες βυθισμένα στην έκσταση; Αυτό είναι. Ο Γκρέκο ζωγραφίζει μορφές σε εσωτερικό παραλήρημα και σε νηφάλια μέθη, σε έκσταση. Δείτε τον Ιωάννη της Αποκάλυψης στην «Πέμπτη Σφραγίδα»: Εχει γονατίσει, κι όμως φαίνεται ορθός, είναι γέροντας, αλλά έχει πρόσωπο εφήβου, γιατί μόνο με νεανικά μάτια και παιδικό βλέμμα ατενίζει κανείς τον Θεό. Το χέρι του ανεμίζει σαν την πρώτη πικασική δεσποινίδα της οδού Αβινιόν προς «τ' άστρα που δεν έχουν τίποτε να πούνε και κρατούν αναμμένη σιωπή» (Γ. Σαραντάρης).

Αυτή η αναμμένη σιωπή είναι το εκκωφαντικό μυστικό των πινάκων του, οι εικόνες του αόρατου που λαμπυρίζουν. Ο ίδιος θα πελεκήσει ένα ένα τα στηρίγματα του λόγου επιβάλλοντας σιωπή, επιδιώκοντας η εικόνα να καλύψει τον λόγο με τη δυνατότητά της προς αποκάλυψη. Γι' αυτό και δεν τον συγκινούν οι μελοδραματισμοί της βενετσιάνικης ζωγραφικής και το κατασκευασμένο δράμα του μανιερισμού. Αυτός δεν σκηνοθετεί, είναι το δράμα, και το φωτίζει με την ενέργεια της «αΰλου φωτοδοσίας». Θαύμα.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 08/12/2007

Είναι ένα «ουρητήριο», πολιτική;

Σκόρπιες σκέψεις αφού στην ουσία δεν μπορεί να συγκροτηθεί συνεπής λόγος για τα πράγματα. Σκόρπιες λέξεις που ερωτοτροπούν με το βάρος του νοήματός τους χωρίς να το ερωτεύονται. Σκόρπιες εικόνες που καταντούν πορνογραφία αφού δεν υπερασπίζονται τις ερμηνείες τους, αλλά εξαντλούνται στην επιφάνεια μιας λαγνείας που όντας οπτική δεν ολοκληρώνεται. Κατ' ουσίαν βέβαια δεν υπάρχει πορνογραφία όσο κι αν φωνασκούν οι προτεστάντες της επιθυμίας και οι φοβικοί της ηδονής. Που γι' αυτόν και μόνον τον λόγο την εξισώνουν με το αξιοθρήνητο προσομοίωμα γυμνού στήθους σε εξώφυλλο life style περιοδικών εκδιδόμενων από επαγγελματίες, αλλά όχι έκδοτους, της επιθυμίας. Και βέβαια υπάρχει ο πορνογραφικός τρόπος με τον οποίο μια ολόκληρη κοινωνία διαχειρίζεται την επιθυμία της. Τέλος...

Μεταμοντέρνο πάλι, αφού καλά και σώνει πρέπει να το ορίσουμε μήπως και νομιμοποιηθεί ο αδύναμος εαυτός μας που επιλέγει να ζει μέσα σ' αυτό, είναι η συμφωνία κυρίων πως το δράμα της Ιστορίας περατώθηκε αντικαθιστάμενο από ένα πάρτι μεταμφιεσμένων, στο οποίο πάντως μετέχουν υποχρεωτικά ιστορικές προσωπικότητες υποδυόμενες όμως ρόλους άλλων. Διαβάστε Σαχτούρη και Εγγονόπουλο για να καταλάβετε... Εφόσον Μοντερνισμός είναι περισσότερο στάση ζωής κι επιλογή παρά ιστορική περίοδος για να 'ρθουν οι γραφιάδες των πανεπιστημίων και οι οργανικοί διανοούμενοι του καθεστώτος και να νεκροτομήσουν το πτώμα φορώντας τα γυαλιά τους. Τι κρίμα πάντως αυτό που λέω να μην τα κατανοεί η τρέχουσα Αριστερά ταυτιζόμενη προς τούτο με την τρέχουσα κυβέρνηση και παρέχοντας άλλοθι στους ποικίλους αλχημιτζήδες και κασίδηδες που μαθαίνουν εξουσία στο άδειο μας κεφάλι. Πώς το βροντοφώναξε ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στην Πνύκα; «Ηλθαν μερικοί και ηθέλησαν να γίνουν μπαρμπέρηδες εις του κασίδη το κεφάλι. Μας πονούσε το μπαρμπέρισμά τους. Μα τι να κάμομε; Είχαμε και αυτουνών την ανάγκη. Από τότε ήρχισεν η διχόνοια και εχάθη η πρώτη προθυμία και ομόνοια.» Ατιμο πράγμα η ανάγκη στρατηγέ μου όπως θα συμφωνούσε και ο Τζιάνι Βάτιμο (σχήμα λόγου αφιερωμένο εις Αριστηνόν).

Αχ και πώς να εξηγήσεις στην Εξουσία την αστραφτερή ζωντάνια του «Ουρητηρίου» του Ντυσάν, το οποίο 90 χρόνια τώρα απ' την εμφάνισή του εξακολουθεί να μπερδεύει τους πάντες: Τώρα είναι αυτό το πράγμα, The Fountain (1917), ή δεν είναι έργο τέχνης; Οποτε το δείχνω στους μαθητές μου, πέφτει η ίδια αμηχανία. Ισως γι' αυτό δεν έχουμε κατανοήσει ακόμη το «φαινόμενο Ζωνιανά» αλλά και τα χιλιάδες Ζωνιανά που σαν ανεξάρτητα κρατίδια ζουν και ευημερούν εντός του κρατιδίου της Ελλάδος. Πάντως το «Ουρητήριο», για να μην ξεχνιόμαστε, είναι έργο τέχνης, το οποίο όμως δεν παραδίδει τα όπλα! (Εξ ου και η αναφορά μου στα Ζωνιανά, η οποία πιθανώς να εξένισε ορισμένους ορθολογιστάς).

Πώς το είπε ο Ιρλανδός βάρδος; Να αποτυγχάνουμε όσο μπορούμε καλύτερα! Η τραγωδία μας πάλι έγκειται στο ότι αποτυγχάνουμε ως κοινωνία επιλέγοντας τα χειρότερα και τους χειρότερους. Επειτα, η κρίση μας σχετίζεται απόλυτα με την κρίση αληθείας, την οποία συνεχώς αναβάλλουμε. Ετσι, φέρ' ειπείν, μαθαίνουμε τώρα έντρομοι(!) και κατάπληκτοι νοικοκυραίοι (τς, τς, τς, τς!) ότι η Αστυνομία κάνει πλάτες στους παραγωγούς φούντας καθ' άπασαν την επικράτειαν και ότι δημιουργείται θέμα μόνον όταν οι «προστάτες» αυξάνουν τη μίζα στους «πελάτες». Οπότε και οι τελευταίοι δεν παραδίδουν τα όπλα σαν το «Ουρητήριο» του Ντυσάν! Απλόν; Απλούστατον!

Είδατε πρόσφατα στην «Ε» πώς ανδρείοι Λιμενικοί ξυλοφόρτωσαν τους εισβολείς του πατρίου εδάφους, σε μορφή θαλασσοπνιγμένων μεταναστών από το Κουρδιστάν ή το Μπαγκλαντές; Ή, πώς ο άλλος ηρωικός Λιμενικός συμπλήρωνε τον γλίσχρο μισθό του εκτελώντας συμβόλαια θανάτου εναντίον «επιχειρηματιών» της νύχτας (σχετλιασμός αφιερωμένος εις Νάσον Βαγενάν); Με όπλο μάλιστα που του προμήθευσε ανδρείος άνδρας της Αστυνομίας μας, ο οποίος εργάζεται και ως μπράβος νονών [όταν δεν διακινεί λευκή σάρκα από το πρώην σιδηρούν Παραπέταγμα; (από το Ξεπέταγμα)]. Καταλάβατε πεταλιδόμυαλοι; Χρησιμοποιώ εδώ τη βαρύτερη βρισιά που εκστομίζουν στον βυθό Μπικίνι ο Μπομπ Σφουγγαράκης, ο Καλαμάρης Πλοκάμιας και Πάτρικ Αστερίας, προς τιμήν των κ.κ. Βουλγαράκη και Καμμένου που προΐσταντο -κατά το ήμισυ- παλαιά του υπουργείου δημοσίας τάξεως και τώρα πιλοτάρουν το αντίστοιχο νησιωτικής πολιτικής και ανδρείων Λιμενικών.

Καλή ψαριά!

ΥΓ 1: Εδώ πληρώνονται όλα! Μάκης, Χατζησαρίπολος, Τρύπας και σία προνομιακοί και αποκλειστικοί πλέον συνομιληταί Αδώνιδος και Λιακοπούλου. Και εις ανώτερα! Και εις το Α του Κενταύρου. Κι ακόμη παραπέρα...

ΥΓ 2: Γαμώ την AGB σας που θα 'λεγε και ο, βωμολόχος, Καραϊσκάκης.

Περί πείρας και μπίρας

Εχετε πιει ξεθυμασμένο αναψυκτικό; Χωρίς το ανθρακικό που το κάνει να σπιθίζει και του δίνει γεύση; Ετσι μου φαίνονται κάποιες πολυχρησιμοποιημένες πρακτικές και μερικά χιλιοφορεμένα συνθήματα.

Ξεθυμασμένα, χωρίς σπίρτο, ξεκομμένα από την πραγματικότητα. Η μηχανική τους επανάληψη κατέστρεψε κάθε ζωτική φλόγα και τα έκανε αμορτισέρ παλιωμένα, που αδυνατούν ν' απορροφήσουν τους κραδασμούς της πραγματικότητας. Ο τόπος μας διατελεί εν συγχύσει, με αποτέλεσμα τα παρωχημένα του ανακλαστικά, τ' αμορτισέρ που έλεγα πιο πάνω, να μην ξεχωρίζουν το προοδευτικό από το συντηρητικό και το καινούργιο από το βαρετά πεπαλαιωμένο. Η Παιδεία έχει, πάντα είχε, τα χάλια της.

Είναι, όμως, προοδευτική λύση η κατάληψη, η απώλεια των μαθημάτων, η ακυρωμένη από την κατάχρηση «επαναστατικότητα» που πάει τη χώρα πολύ πίσω; Πού είναι η νεανική ορμή που θα βρει νέους τρόπους και αντίστασης και διαμαρτυρίας, έτσι ώστε συγχρόνως να ενοχλεί την εφησυχασμένη εξουσία, αλλά και να μη χάνει πολύτιμες ώρες τόσο παιδείας όσο και ηδονής που προέρχεται από τη μόρφωση; Οσο κακό και δυσλειτουργικό είναι ένα σχολείο, είναι απείρως καλύτερο από ένα σχολείο κλειστό, με 5-6 πιτσιρίκους στην είσοδο, δίκην μπάτσων, να περιφρουρούν με αλυσίδες τα «δημοκρατικά δικαιώματά» τους.

Ηάγνοια, η κατάχρηση θεσμών και η έλλειψη εκπαίδευσης δημιουργούν πολίτες εύκολα χειραγωγήσιμους από εκείνα τα συμφέροντα που πάντα διέθεταν υπέρτερη γνώση. Και η γνώση αποτελεί μορφή εξουσίας, με ταξικό πρόσημο. Φωνάζουν οι πιτσιρίκοι των Γυμνασίων, άτσαλα κανοναρχημένοι από τους κομματικούς μπαμπάδες τους, ότι κάνουν κατάληψη για το άρθρο 16, δηλαδή μια ιστορία που τελείωσε πέρυσι! Και η υπόλοιπη κοινωνία, γονείς, δάσκαλοι, Πολιτεία, τούς καμαρώνει στον δίκαιο αγώνα τους, της ηλιθιότητας και της αγραμματοσύνης. Της ήσσονος προσπάθειας και του δημοκρατικού δικαιώματος της κοπάνας. Δεκαετίες τώρα οι καταλήψεις αρχίζουν γύρω στον Νοέμβρη με τις πανομοιότυπες πάντα δικαιολογίες, και τελειώνουν Χριστούγεννα, με τις διακοπές των γιορτών. Εκτακτα! Μόνοι μας βγάζουμε τα μάτια μας, από περίσσευμα ελευθερίας. Αυτοτύφλωση! Τι είναι προοδευτικό και τι όχι; Θα τρελαθώ εγώ, που έλεγε και ο Κεσσανλής. Γιατί είναι κακό, λ.χ., να παρελαύνουν οι μαθητές, σε μιαν έσχατη χειρονομία σεβασμού για τους νεκρούς που έπεσαν υπέρ πατρίδος;

Ποιος θέλει να εξαφανίσουμε την εθνική μας μνήμη καταργώντας αυτές τις επιδερμικές μεν τελετουργίες, με τον υψηλό όμως συμβολισμό; Ποιος «ποινικοποίησε» τη λέξη πατρίδα ταυτίζοντάς τη με τον εθνικισμό;

Είναι προτιμότερη η «στρατιωτικοποίηση» του συντεταγμένου βηματισμού ή το ξεχαρβάλωμα της ισοπέδωσης των πάντων; Μπορεί μέσα σ' αυτή την πλήρη παράνοια να μεθύσει κανείς, και ιδιαίτερα ο νέος, με ξεθυμασμένη μπίρα; Η πείρα λέει όχι. Εκτός κι αν έχουμε ομαδικά εθιστεί στα «ληγμένα»...

ΥΓ. 1: Δεν είναι δυνατόν πάντα η Αριστερά να πριμοδοτεί στην άρνηση και ποτέ στη θέση. Δεν είναι δυνατόν η αγωνιστικότητα να εξαντλείται στη γυμναστική, θεσμική πια, των ετήσιων καταλήψεων και των εβδομαδιαίων συλλαλητηρίων, που ωθούν την κοινωνία στην παράκρουση και τους γονείς σε απελπισία. Δεν μπορεί πιτσιρίκια του Γυμνασίου να βολτάρουν στη λιακάδα χωρίς σκοπό το πρωί, επειδή «ψήφισαν» κατάληψη. Κι έπειτα να πηγαίνουν στα ιδιαίτερα ή στα φροντιστήρια! Εσχατη συνέπεια αυτής της αλλοφροσύνης είναι οι γονείς να παίρνουν τα παιδιά τους απ' τα δημόσια και να τα γράφουν στα ιδιωτικά σχολειά, επειδή εκεί τουλάχιστον γίνονται μαθήματα. [Το έκανα κι εγώ πριν από 14 (!) χρόνια.] Ο θρίαμβος της επανάστασης!

ΥΓ. 2: Την Αριστερά ενοχλούν τα ΚΕΣ -μερικά των οποίων όμως είναι επαρκέστερα πολλών ΤΕΙ ή ΑΕΙ -, αλλά όχι τα ιδιωτικά Δημοτικά, Γυμνάσια ή Λύκεια. Παράνοια. Απ' την άλλη, κι εγώ διαφωνώ με την εισβολή της αγοράς στα ΑΕΙ και με τα εισαγόμενα πανεπιστήμια - franchising. Η λύση όμως δεν βρίσκεται στην απαγόρευση, αλλά στη βελτίωση των κρατικών σε τέτοιο βαθμό, ώστε να καταστήσουν τα ιδιωτικά αντιεμπορικά! Και την κοσμοπολίτικη κολόνια τους ξεθυμασμένη!

* Διδάσκει Ιστορία της Τέχνης στο Π.Αθηνών

Πάρκο είσαι και φαίνεσαι!

(Αντιγράφω την έκθεση ιδεών «Πώς πέρασα την Κυριακή μου» του μαθητή της Δ' Δημοτικού, Κωστάκη Ψ.)

Εγώ την Κυριακή ξύπνησα, πλύθηκα, ντύθηκα, έδειρα το αδελφάκι μου και πήγα με τους γονείς μου βόλτα στο Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού που οραματίστηκε και προγραμμάτισε ο κ. Σημίτης και που πραγματοποίησε δεσμευόμενος προεκλογικά ο κ. Καραμανλής. Τι ωραία που ήταν! Εγώ έπαιζα και έτρεχα στο λιβάδι με τις μαργαρίτες κι έπειτα τσαλαβούτηξα με άλλα παιδάκια στη μεγάλη λίμνη με τα νούφαρα. Το αδερφάκι μου πήγε να πιάσει ένα βατραχάκι κι εγώ το έδειρα, γιατί ο μπαμπάς λέει ότι δεν πρέπει να πειράζουμε τα ζώα. Επειτα όμως μ' έδειρε και εμένα ο μπαμπάς μου γιατί, είπε, δεν πρέπει να δέρνουμε τ' αδελφάκια μας. Μύλος!

Μετά ανεβήκαμε στον λόφο με τους μύλους, τα πλατάνια και τις βελανιδιές και χαζέψαμε από την κορυφή του την Αίγινα και το Αγκίστρι. Η μαμά μάς φωτογράφησε δίπλα στον καταρράκτη και κατόπιν κάτσαμε στις πευκοβελόνες και φάγαμε σάντουιτς. Εγώ έφαγα το σάντουιτς του αδερφάκι μου (σύνταξη Νίκου, σημ. επιμ.) κι έπειτα το έδειρα για να μη με μαρτυρήσει. Τ' άλλα παιδάκια γελάγανε και ανεβαίνανε σε γαϊδουράκια και μικρά πόνι. Τι ωραία που ήταν! Πόσο έκλαιγε το αδελφάκι μου!

Επειδή είχε μεσημεριάσει, ο μπαμπάς μάς πήγε στις σπηλιές του μεγάλου δάσους που βρίσκονται στο κέντρο του πάρκου κρυμμένες μέσα στα δέντρα.

Εκεί ξαπλώσαμε πάνω στο χορτάρι και κοιμηθήκαμε λίγο. Ετσι ήμασταν προφυλαγμένοι από τον καυτό ήλιο. Πρέπει να είμαστε ευγνώμονες, είπε η μαμά μου, στον κ. Σημίτη που προγραμμάτισε τον πράσινο αυτόν πνεύμονα της Αθήνας στο μπλοκάκι του και στον κ. Καραμανλή που το πραγματοποίησε όπως είχε δεσμευτεί ξεκάθαρα, αξιοποιώντας τη χρηματοδότηση κατά 85% από την Ε.Ε. Εγώ δεν τα καταλάβαινα αυτά γι' αυτό έδειρα το αδελφάκι μου που χασμουριόταν. Ο μπαμπάς είπε τότε πως όλες οι μεγάλες πρωτεύουσες έχουν μητροπολιτικά πάρκα για να χαλαρώνουν εκεί οι κάτοικοί τους: το Χάιντ Παρκ στο Λονδίνο, το δάσος της Βουλώνης στο Παρίσι, τον Αγγλικό Κήπο στο Μόναχο, το Σέντραλ Παρκ στη Ν. Υόρκη, το... Τότε άρχισα εγώ να χασμουριέμαι και το αδελφάκι μου μ' έδειρε!

Το βράδυ γυρίσαμε κατάκοποι σπίτι, γεμάτοι χώματα και με αγκαλιές, αγριολούλουδα για να στολίσουμε τα βάζα. Ο μπαμπάς είπε πως απόψε δεν θα δούμε τηλεόραση, γιατί είδαμε τη φύση την ίδια που είναι πολύ καλύτερη. Το αδελφάκι μου ήθελε να δει τον Μπομπ Σφουγγαράκη και ο μπαμπάς μας το έδειρε λέγοντάς του να ξεκολλήσει πια από τους πολιτικούς. Εγώ αποκοιμήθηκα αμέσως και είδα στον ύπνο μου πάλι πως ήμουν σ' ένα δάσος και πως μίλαγα σε μια καλή νεράιδα...

ΥΓ.1: Σκανδαλιάρικο ΠΑΣΟΚ! Ενας Σκανδαλίδης μόνο μπορεί να σε σώσει. Εγώ θυμάμαι πάντως πριν από χρόνια τα δείπνα που του οργάνωνε, γνωστός, πλακατζής φιλότεχνος μετά εισιτηρίου στην Πινακοθήκη Πιερίδη. Διορατικός ο δεξιός φίλος! Μόνο που τώρα πρέπει να έχει πρόβλημα· διότι εν τω μεταξύ, ο άδολος υποστηρικτής ερωτεύτηκε και τον Βενιζέλο! (Με την καλή έννοια.) Για χάρη του μάλιστα διέπραξε έως και κανιβαλισμούς. Κυριολεκτικά.

ΥΓ.2: Δηλαδή οι επιτελείς του Ευάγγελου απέσυραν το πουλέν τους από τους προβολείς γιατί ο «μελλοντικός ηγέτης» έκαιγε το χαρτί του μ' αυτά που έλεγε; Τρομερό! Να επιβάλλεις αλαλία στον Βενιζέλο για να τον προστατεύσεις! Και να μεταμορφώνεται το συγκριτικό του πλεονέκτημα σε βατερλό του! Ενώ με την «εξαφάνισή» του κερδίζουν και η πολιτική επικοινωνία και η αισθητική! Να μην ξεχάσουμε μάλστα τις πομφόλυγες που εκστόμιζε τότε περί «Πολιτισμού των Πολιτισμών». Και όσα αεριώδη λέει τώρα περί αριστερού ανοίγματος. Με τα, καμένα, χαρτιά του «νεοφιλελεύθερου» εκσυγχρονισμού στο πλευρό του. Και τον μέντορα Πιπίνο τον Βραχύ εξακολουθητικά εκτεθειμένο.

ΥΓ.3: Προαισθάνομαι ότι ο Γιώργος θα κάνει περίπατο σε πάρκο! Και οι στρατηγικές των Δολίων θα διαψευστούν. Κάποιος να παρηγορήσει τον κ. Πρετεντέρη. Ή, έστω, τον κ. Λοβέρδο.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 13/10/2007

Σκίτσο μελλοντικού ηγέτη

Χθες που ξυριζόμουν, είδα, εξαίφνης, στον καθρέφτη μου ένα μελλοντικό ηγέτη. Τον αναγνώρισα αμέσως από το σκληρό, αποφασιστικό βλέμμα, τους αφρούς στο στόμα -που δεν πρέπει να συγχέονται με τους αφρούς ξυρίσματος-, τον αφρισμένο λόγο: «Συγχωρώ τους ταλαίπωρους ανθρώπους», είπα στον εαυτό μου, «ου γαρ οίδασι ότι ήγγικεν η βασιλεία του Ανθρώπου». «Ο Μεσσίας είναι εδώ», σκέφτηκα και αποφάσισα πως όταν είσαι μελλοντικός ηγέτης πολύ λίγη σημασία έχουν οι δημοκρατικές διαδικασίες. «Τώρα είναι η ώρα τού Εγώ», ψιθύρισα παραφράζοντας τους στίχους του Εμερσον. Εξάλλου και στον Γ.Α. Παπανδρέου έτσι, αυτοκρατορικά, αναγνωρίστηκε η ηγεσία και ο Ευ. Βενιζέλος, από μόνος του, ονόμασε εαυτόν όχι «υποψήφιο» αλλά «μέλλοντα» ηγέτη. Η διαφορά είναι, νομίζω, προφανής ώστε κι εγώ δεν πρέπει να διστάσω. Είμαι μελλοντικός ηγέτης και φαίνομαι. Οσο μάλιστα το σκέφτομαι, πείθομαι όλο και περισσότερο πως υπερτερώ των άλλων μελλοντικών ηγετών. Αναφέρω ως παράδειγμα τον Πετράκη Ευθυμίου για να ευθυμήσουμε λίγο.

Δεν έχω το ελάττωμα άλλων μελλοντικών ηγετών που περπατάνε σαν να ποδοπατούν τους αντιπάλους και που κοιτάνε το συνομιλητή τους σαν να του λένε «δες πόσο ηλίθιος είσαι εσύ και πόσο έξυπνος είμαι εγώ». Απαγε της βλασφημίας. Δεν έχω, επίσης, το μειονέκτημα του ηγέτη Γιωργάκη να μην μπορεί ποτέ να είναι ο εαυτός του αλλά να εμφανίζεται άλλοτε σαν καρικατούρα του μπαμπά του κι άλλοτε σαν αντι-Καραμανλής. Εν ολίγοις δεν έχω υπάρξει ποτέ υπερεκτιμημένος ούτε τα έχω κάνει θάλασσα στη λιμνοθάλασσα του Μαραθώνα, τα υπουργείαΤύπου, Δικαιοσύνης και Πολιτισμού ούτε διετέλεσα ζεϊμπέκης υπουργός Εξωτερικών ή σύμβουλος του κ. Βαλλιανάτου στο υπουργείο Παιδείας. Επίσης δεν φόρτωσα στη χώρα τα πανάκριβα «μνημεία» Καλατράβα, δεν χρυσοπλήρωσα τη, μισή, συλλογή Κωστάκη και δεν ανακατεύτηκα στην πρόσφατη συνταγματική αναθεώρηση που θέλει όλη αναθεώρηση. Ούτε και γνωμάτευσα ως ιστορικός τέχνης κατά παραγγελίαν. Στο κάτω κάτω δεν έχω δώσει ποτέ συνέντευξη στον κ. Πρετεντέρη, ούτε με θυμιάτισε με σμύρνα, λίβανον και αλόη η κ. Τρέμη. Τέλος, με εκτιμούσε συντροφικά και ο αείμνηστος Φαίδων Βεγλερής. Ολα αυτά παρακαλώ να συνεκτιμηθούν στα προσόντα μου ως μελλοντικού ηγέτη της μεγάλης δημοκρατικής παράταξης, που έχασε πάντως πανηγυρικά από την άλλη, τη νεοδημοκρατική, παράταξη, και που διαθέτει δημοκρατικούς αρχηγούς είτε με κληρονομικό χάρισμα είτε με αυτοανακήρυξη στο Ζάππειο. Οπως ο Οβελίξ εναντίον των Ρωμαίων!

Σκέφτομαι πάλι ότι δημοκρατικές διαδικασίες όπως κατάθεση πολιτικών απόψεων, διάλογος, προσέγγιση των ευρύτερων κοινωνικών στρωμάτων και εκλογές είναι μάλλον χάσιμο χρόνου εφόσον τον βρήκαμε το μέλλοντα ηγέτη, τον έναν, τον χαρισματικό, τον απαράμιλλο. Εμένα! «Δοξάστε με», όπως θα 'λεγε και ο παλαιός φίλος του Βενιζέλου -όχι του αεροδρομίου, του άλλου- Χάρρυ Κλυνν. Βγάλτε με αρχηγό, χειροκροτήστε με, ανεβάστε με στην ασπίδα, να τελειώνουμε. Εδώ και τώρα! Αν σας βαστάει. Κι αν αντέχετε το πολιτικό μου βάρος. Και τη folie de grandeur που αποτελεί την πασιφανή μου γοητεία. Ταλαίπωροι υπήκοοι! Σκουλήκια!

ΥΓ. Ο Καραμανλής, από την άλλη, κόντυνε ηλικιακά την κυβέρνησή του και πλειοδότησε σε νέους και δουλευταράδες. Τα χρονικά περιθώρια όμως στενεύουν δραματικά και η κρίση στο ΠΑΣΟΚ, αντί να ενδυναμώσει, θα παρασύρει σε ανάλογη δελφινολογία και τη Ν.Δ. Ο στρατηγός Χειμών θα είναι αμείλικτος για όλους. Στο ΠΑΣΟΚ, τέλος, όποιος κι αν επικρατήσει -και η γνώμη μας είναι πως ο Γ.Α.Π. θα παραμείνει αρχηγός- θα υποχρεώσει τον αντίπαλο σε αποχώρηση. Δηλαδή το τέλος του δικομματισμού αρχίζει με τη φυλλορροή, κατ' αρχάς, της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Για σκεφθείτε το.

ΥΓ. 2. «Υπουργείο Καινοτομιών»! Αυτό κι αν είναι λύση. Για όλα τα δεινά του τόπου. Μπράβο στον εγκέφαλο που το συνέλαβε. Το αναλαμβάνω εκθύμως.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 29/09/2007

Ψήφος της αηδίας

Πικραμένος. Φαντάζομαι όπως όλοι. Επειδή το πένθος του Αυγούστου διαδέχτηκε ο Σεπτέμβριος των παραληρούντων προσώπων με τις σημαίες και τον ιδρωμένο ενθουσιασμό. Γεμάτες οι πλατείες από νεανικά πρόσωπα που σφάζονταν στα πόδια των αρχηγών πιστεύοντας (;) το όραμά τους (!). Δηλαδή μια θέση αργόμισθου εάν συναινέσει η Merrill Lunch και εάν ευδοκήσει το κράτος-εργατοπατέρας. Κατά τ' άλλα η κρίση που χρόνια σοβεί στον τόπο, ψηλαφητή. Η κοροϊδία και η υποκρισία δυσθεώρητες· και από την πολιτική και από τη μηντιακή εξουσία. Τρεις ώρες ντιμπέιτ και ούτε μια λέξη για τον πολιτισμό ούτε μια αναφορά στους δασοκτόνους νόμους που από το 1979 (Ν. 998 Γιάννη Μπούτου) ώς το 2003 (Ν. 3208 του Δρυ) και το 2004 (εγκύκλιος Μπασιάκου για να εφαρμοστεί ο νόμος Δρυ που αποχαρακτήριζε εκατ. στρεμμάτων), κατ' ουσίαν οπλίζουν το χέρι των εμπρηστών.* Για να μην αναφέρω τη σύμπνοια και των δύο κομμάτων ως προς την αναθεώρηση του άρθρου 24, το οποίο συνταγματικά επιβάλλει την αναδάσωση των καμένων περιοχών και το οποίο απαγορεύει τα «μεταφυσικά» διλήμματα των εμπόρων της πολιτικής σχετικά με το «τι είναι δάσος». Ερωτήματα που εξαίφνης και αθώα παρουσιάζονται πάντα παραμονές εκλογών. Παράλληλα με την ιλιγγιώδη έξαρση των πυρκαγιών.

Προσέξτε την εξόφθαλμη συνάρτηση πολιτικών γεγονότων και φωτιάς που ρημάζει τη χώρα: 1977, εκλογές, κάηκαν 500.000 στρέμμ. 1981, εκλογές, κάηκαν 800.000 στρέμμ. 1985, εκλογές, κάηκαν 1.000.000 στρέμμ. 1988, νόμος περί βοσκοτόπων, κάηκαν 1.200.000 στρέμμ. 2000, εκλογές, κάηκαν 1.500.000 στρέμμ. 2007, εκλογές, κάηκαν περισσότερα από 2.000.000 στρέμμ.** Και βέβαια δεν λησμονούμε ότι παραμονές εκλογών οι κυβερνώντες χαϊδεύουν αυτιά υποσχόμενοι νομιμοποίηση αυθαιρέτων, πολεοδομική ένταξη περιοχών εκτός σχεδίου, ποικίλες «ρυθμίσεις» εκκρεμοτήτων που σχετίζονται με τη χρήση γης. Θυμάστε; «Αν το δηλώσεις, μπορείς να το σώσεις»!

Αύριο ψηφίζουμε. Γι' αυτό να μην ξεχάσουμε: τους αγέρωχους πρωταγωνιστές της συμφοράς μας που δεν ζήτησαν μία συγγνώμη και που δεν υπέβαλαν μία παραίτηση. Διαρκώς ανεύθυνοι περιφέρουν τη μετριότητά τους ανά την επικράτεια απαντώντας με ιταμότητα στη βουβή οργή και χλευάζοντας ως βλαπτική την ψήφο διαμαρτυρίας που, όμως, επικρέμαται. Ισχυρίζονται πως έτσι δεν θα υπάρξει ισχυρή κυβέρνηση, λες και οι μέχρι τώρα «ισχυρές» κυβερνήσεις πρόσφεραν λίγη απ' την «ισχύ» τους στον τόπο.

Αν αύριο δεν μιλήσει εκείνο το ποτάμι της αποστροφής και του θυμού, της αηδίας και της αξιοπρέπειας του καθενός μας, τότε περισσότερα δεινά περιμένουν τον τόπο. Δεινά για τα οποία οι πάντες θα έχουμε μερίδιο ευθύνης. Γι' αυτό να μην ξεχάσουμε: Τους εξήντα τόσους ανώνυμους νεκρούς. Τ' απελπισμένα βλέμματα των γερόντων. Το σκαμμένο σαν φλούδα ελιάς πρόσωπο της γιαγιάς που κάθε βράδυ μουσκεύει στ' αποκαΐδια. Το ουρλιαχτό των ζώων που λαμπάδιαζαν αβοήθητα. Το θρήνο των ελάτων. Το συριγμό των νεροσυρμών. Το βόμβο των εργολάβων που, ήδη, έρχονται.

Να μην ξεχάσουμε: Την αγέρωχη ηλιθιότητα των «υπευθύνων». Τη βελούδινη παρακμή που μας εξασφάλισε η τηλε-δημοκρατία τους. Τη φαλκίδευση της μνήμης και την απαξίωση του πολιτισμού στα χέρια των ποικίλων Μπομπ Vulgaire-ράκηδων. Την αισθητική Λαλιώτη στα διαφημιστικά της συμφοράς και το πολιτικό μέγεθος «Φώφη» που αντέταξε ο Γ.Α. Παπανδρέου ως παρηγοριά στο δράμα των πυρόπληκτων. Την έλλειψη, ακόμη και τώρα, εθνικού κτηματολογίου, δασολογίου και υπουργείου Περιβάλλοντος. Την έλλειψη, κυρίως, εθνικής τσίπας. Μπορεί προσώρας να μην υπάρχει κόμμα της αηδίας. Σίγουρα όμως υπάρχει ψήφος.

*Διαβάστε περισσότερα στον «Ιό» της 9.11 («Κ.Ε.»)

**Πηγή: «Καθημερινή», 19.8

ΥΓ1: Οι δασοκτόνοι νόμοι συντάσσονται μετά από πιέσεις ομάδων πολιτών, συνεταιρισμών, περιοχών ολόκληρων που εκβιάζουν με τη δύναμη της ψήφου τους. Οπως και αύριο. Δημοκρατία!

ΥΓ2: Απ' το ντιμπέιτ μ' έπεισε περισσότερο το πρόγραμμα του Χατζησαρίπολου. Και η γραβάτα του πρωθυπουργού (ο οποίος παραμένει επικοινωνιακά ο καλύτερος. Μακάρι να ήταν και πολιτικά).

ΥΓ3: Ο καλύτερος... υπουργός της Ν.Δ.: ο Σταύρος Δήμας! Και η σημαντικότερη της μεταρρύθμισης: ο Γιώργος Λούκος. Η πρόταση της κ. Γαλάνη. Γιατί, πάντα, τα πρόσωπα κάνουν τη διαφορά.

ΥΓ4: Νικήτας Κακλαμάνης. Τι απογοήτευση! Αυξάνει τη σειρά των δημάρχων -τίποτε της παράταξής του. Τουλάχιστον ας μην κάνει πολιτικές δηλώσεις. Κι ας σκουπίζει καλύτερα.

ΥΓ5: Δηλαδή η υπερνομάρχης - σωτήρας ήθελε να εγκαταλείψει τη θέση της λίγους μήνες μετά το θρίαμβό της; Οποία συνέπεια...

ΥΓ6: Αυτιά ερμητικά κλειστά η κυβέρνηση. Αυτονόητο γιατί δεν κατέβασε τον κ. Αφτιά.

15/09/2007

Το πένθος δεν ταιριάζει στους γελοίους

Ο κατάλογος ΙΚΕΑ έχει παγκοσμίως μεγαλύτερη κυκλοφορία από τη Βίβλο

Εφημ. «Le Matin», 20/8

Μιλάω χρόνια για τη βαθύτατη κρίση που βιώνουμε ως κοινωνία και εισπράττω ειρωνεία και χλεύη. Γράφω συνέχεια για τη μελαγχολία που διαρρέει υποδόρια τον τόπο και μου επιστρέφεται καχυποψία και ο ψόγος της γραφικότητας. Και όμως, σε όλο και περισσότερους γίνεται πια ορατό το οδυνηρό αδιέξοδο στο οποίο έχουμε φτάσει συνολικά ως κοινωνία. Δεν είναι μόνο οι ανάξιοι της πατρίδας πολιτικοί, οι ταρταρίνοι πολιτικάντες ή τα ανεκδιήγητα talking heads των ΜΜΕ. Δεν είναι οι κατώτεροι των περιστάσεων ηγέτες ή τα κρατικά στελέχη, τα βουτηγμένα στον ηθικό δωσιλογισμό, και την αργυρώνητη φρεναπάτη. Είναι πρωτίστως αυτός ο διάχυτος καρκίνος που έχει μολύνει καθετί σε αυτή τη χώρα καθιστώντας και τους πνευματικούς ταγούς ασύμμετρα μικροσκοπικούς και τον κάθε πολίτη ανεξαιρέτως, κομμάτι της ίδιας παρακμιακής μηχανής.

Μου 'λεγε προχθές ο παλιός μου συμμαθητής Μιχάλης Σπουρδαλάκης στη συγκέντρωση πένθους του Συντάγματος, ότι ήρθε η ώρα να πληρώσουμε τον λογαριασμό μιας 60ετίας. Ηγγικεν, δηλαδή, η στιγμή που το σύστημα, το στηριγμένο στην απροκάλυπτη βία εναντίον του φυσικού περιβάλλοντος, των ανθρώπινων σχέσεων και της πολιτισμικής μας ιστορίας -διατυπωμένης σε μνήμες και μνημεία- τα έφτυσε! Χτύπησε μπιέλες, φαλιμέντο, πώς το λένε! Δεν είναι ότι δεν επανιδρύθηκε το κράτος κατά πώς θα 'θελε ο μυστικοσύμβουλος του πρωθυπουργού ποιητής Αντωνάκης (όχι ο Φαμφάρας, ο άλλος)· ή, ότι υπολειτουργούν οι υπηρεσίες του, αιφνιδιασμένες από τις εν μέσω καύσωνος και πυρκαγιών πρόωρες εκλογές. Είναι πως αυτή η πατρίδα πουλήθηκε ήδη σε μιαν υπεροπτική αγορά χωρίς το έμψυχο δυναμικό της να διαθέτει πλέον το αναγκαίο σθένος να την επαναδιεκδικήσει. Αυτή είναι η μεγαλύτερη, αν και υπόρρητη, τραγωδία.

Το φωνάζαμε χρόνια: μορφώστε τους ουσιαστικά, διδάξτε τους ποίηση και μουσική προτού σας κάψουν κι εσάς τους ίδιους! Μέσα στα υπερασφαλή γραφεία σας ή στα μπούνκερ της Εκάλης, το αγλαό υπερμνημείο της ελληνικής υποαρχιτεκτονικής, δεν είστε πια ασφαλείς! Το σύστημα εξεμέτρησε το ζην, εξέμεσε εαυτόν, απεβίωσε, βρε αδερφέ! Οι πέντε οικογένειες που νέμονται αυτό το φέουδο, χωρίς όμως και να σέβονται τους κανόνες της ιπποσύνης -ούτε καν της γαϊδουροσύνης-, έφτασαν στα όριά τους αποδεικνύοντας τη γύμνια τους.

Πολιτικοί, οικονομικοί και επιχειρηματικοί παράγοντες με τους παρατρεχάμενους, επικοινωνιακούς τους σμπίρους. Σύνολον, χίλια πρόσωπα, μέσα και συμπούρμπουλο το ημεδαπό παράρτημα του London School of Economics. Χίλια λοιπόν άτομα έφτασαν και περίσσεψαν για να κάνουν στάχτη έναν τόπο. Και δεν εννοώ τα χωριατόσπιτα ή τα λιόφυτα. Εννοώ τη συλλογική του συνείδηση, την ιστορική μνήμη, τα κοινωνικά του ανακλαστικά και την κοινωνική του αξιοπρέπεια.

Προσωπικά αναλαμβάνω την ευθύνη που μου αναλογεί. Το ποσόν της ίδιας γελοιότητας. Η, όποια, ελπίδα ανάκαμψης θα αρχίσει από την αυτοκριτική του καθενός, έλλογου όντος αυτής της χώρας. Με τους επαγγελματίες της πολιτικής αγοράς, έσχατους. Για ευνόητους λόγους. Και τους επαγγελματίες εμπρηστές επίσης. Οι οποίοι, αν το καλοσκεφτείτε, φταίνε λιγότερο. Από την άλλη οι στρατηγοί του συστήματος, φορτωμένοι κλάρες και παράσημα, παρέδωσαν στον εξωτερικό εχθρό το Αιγαίο και στον εσωτερικό την ενδοχώρα. Ποιος να αντισταθεί; Το σχέδιο ήταν διαβολικά διεστραμμένο:

Ο κόσμος έπρεπε να αποβλακωθεί από την εργαλειακή εκπαίδευση που παράγει αμόρφωτους, από την πελατειακή σχέση με το κράτος που παράγει αργόμισθους ή γραφειοκράτες και από την τηλεόραση που παράγει οργανικά ηλίθιους. Βάλτε από δίπλα τις τραπεζικές κάρτες και την υστερία υπερκατανάλωσης που αλυσσόδεσε όλον τον μικροαστικό πολτό του τόπου και γέμισε κουρσάκια, τζιπ και εξοχικά στην πλάτη του γείτονα κάθε βουνοπλαγιά και κάθε παραλία, και έχετε πλήρως το καμένο σκηνικό. Η βία που σοβούσε στην καθημερινότητά μας, ξέσπασε νερωνική, ειρωνική και αποτρόπαιη σε όλη την επικράτεια! Σε ένα προεκλογικό κρεσέντο κι ένα παρανάλωμα πυρός! Και όπως θα 'λεγε και ο επικούρειος κ. Βουλγαράκης δεν κάηκε το μουσείο· μόνο λίγα δέντρα, ενώ τσουρουφλίστηκε κι ο Επικούριος στη Φιγαλεία. Εξάλλου, τα πραγματικά μουσεία τα φυλάμε στη Βουλή!

ΥΓ.: Απορία: Ο δαφνοστεφής στρατηγός Κόης ακόμη δεν παραιτήθηκε;
01/09/2007

Ολα e-mail γάλα!

Στο μέλλον οι ευεργέτες δεν θα χτίζουν, θα γκρεμίζουν (Ακόμη και στη Δ. Αρεοπαγίτου)

Γ. Τσαρούχης

Με ελάχιστα πράγματα... Μόλις χθες... Σ' έναν Αύγουστο σπάταλο στο φως. Και λίκνο κάθε μυστικής επανάστασης. Που μπορεί ν' αλλάξει τον κόσμο χωρίς να καταλάβει την εξουσία. Απλώς δημιουργώντας ρήγματα παντού με πρωταγωνιστές τους ανθρώπους κι όχι τους επαγγελματίες «πρωταγωνιστές» σε ρόλους ανθρώπων. Ωστε να υπερβούμε την αλλοτριωμένη εργασία και να την καταστήσουμε προσωπική χαρά και δημιουργική εκτόνωση (Τζον Χόλογουεϊ). Εξάλλου σήμερα και η έννοια της εξουσίας είναι πολυθρυμματισμένη και μια επίθεση στα χειμερινά Ανάκτορα απλώς θα γεννούσε μέσω μιας γραφειοκρατίας μια νέα διαφθορά. Κι αν φοβάται η κοινοβουλευτική Αριστερά τη λέξη «επανάσταση» θεωρώντας την αμαρτωλή ή ντεμοντέ, στοιχειώδης κοινωνική εγρήγορση μας επιβάλλει να την επανενεργοποιήσουμε. Εκτός κι αν δεν μας περιβάλλουν παρακμή, κρίση και αδιέξοδα. Κι αν δεν χαραμίζουμε τη μία και μοναδική ζωή μας σε διεκπεραιωτικές μιζέριες και σε κατά συνθήκην ψεύδη. Ως πολιτικά υποκείμενα και πελάτες καταγέλαστων ταγών.

Πάρτε το απόφαση: Επειδή στη μεταμοντέρνα εποχή η εξουσία δεν συγκροτεί ένα κεντρικό και συμπαγές σημείο αναφοράς -τουτέστιν ο δυστυχής Κωστάκης κι ο έρμος Γιωργάκης δεν εξαντλούν τον όρο- αλλά διαχέεται σε πλείστους όσους «τόπους», οικονομικά κέντρα, πολυεθνικές, ΜΜΕ, τραπεζικούς παράγοντες με άυλους τίτλους και φούσκες, ικανές πάντως να σαρώσουν τους προϋπολογισμούς μικρών κρατών, η «επανάσταση» δεν μπορεί να έχει έναν στόχο. Αλλά επιβάλλεται να λειτουργεί σαν υγρασία διαβρώνοντας τα πάντα από κάτω. Μεθοδικά και με κέφι. Εκτός κι αν αρκεί στους «επαναστάτες» να χρησιμοποιούνται ως άλλοθι της εξουσίας κι ως φόβητρο της μικροαστικής ιδιοκτησίας καίγοντας κάποια ΑΤΜ και κλείνοντας την κυκλοφορία γύρω από την αμερικανική πρεσβεία. Φορές φορές τα Εξάρχεια είναι τόσο δεξιά στην ακτιβιστική τους αδεξιότητα που το κουστουμάκι τους δεν φοριέται με τίποτε.

Εγώ πιστεύω πως χωρίς την ποίηση και τη μουσική, επανάσταση δεν γίνεται. Δηλαδή χωρίς να ξεκινήσουμε από τον μέσα εαυτό μας, οξειδωμένο ήδη από τη βουλιμία και τον καταναλωτισμό. Είπαμε: Δεν ωφελεί πια να ισοπεδώσουμε φαντασιακά ανάκτορα ή το ανέραστο -μετά Ανδρέα- Μαξίμου. Είναι περιττό -πήγα να γράψω Περισσό- και μυρίζει πολύ, ανώφελα σπαταλημένο, αίμα. Αρκεί απλώς να ελέγχουμε την Αττική Οδό επί μίαν εβδομάδα και μάλιστα σε ώρα αιχμής. Θα παραλύσει τότε το σύστημα και θα υποχρεωθούν οι γιάπηδες να εγκαταλείψουν τις τζιπούρες τους για να μην πάθουν αφυδάτωση. Αν μάλιστα νεκρώσουμε και την Κηφισίας ώς την Εκάλη ή την Εγνατία ώς το Πανόραμα, η παράδοση του Αλογοσκούφη είναι υπόθεση τριών σετ του τένις. Παράλληλα, πρώην μαφιόζοι και νυν «επιχειρηματίες», ή το αντίστροφο, θα εγκαταλείψουν προτροπάδην τη χώρα επειδή θα έχει εκλείψει το κοκό. Θα αφήσουν μόνο ένα μέλος της οικογένειας σε ρόλο «φιλάνθρωπου» ή «ευεργέτη» ή «φιλότεχνου» για ξεκάρφωμα. Βλέπετε οι χορηγίες, με το αζημίωτο, είναι το τελευταίο γκάτζετ του νεοπλουτισμού.

Απ' την άλλη, κάτι τύποι σαν τον Λιάπη ή τον Βουλγαράκη δεν θα καταλάβουν καν τι συνέβη! Οπως τότε με τις υποκλοπές. Μόνον ο αητός της Αρκαδίας Αβραμό θα αναφωνήσει το πολυδώρειον «Ωχ, την πατήσαμε (πάλι)» και θα προσχωρήσει στο νέο καθεστώς. (Μαζί με την κ. Δαμανάκη βεβαίως βεβαίως.) Κι είναι τότε που η επανάσταση θα έχει πετύχει. Και μετά από μερικές επιλεκτικές εκτελέσεις -καμιά 600αριά τιβί σταρς- το άτομο θα μάθει να σέβεται το σύνολο και το σύνολο να λειτουργεί υπέρ του ενός αναξιοπαθούντος ατόμου. Και δεν θα φτιάχνει, το άτομο, πισίνα ολυμπιακών διαστάσεων στην άνυδρη Τήνο, όπως έπραξε πρώην υπουργός της Ν.Δ. και Ταύρος (στο υαλοπωλείο των Κυκλάδων). Επειδή με το παράδειγμά μας φτιάχνουμε πολιτική και πολίτες. Κι όχι αλλιώς. Ωσπου κάποτε όλοι να καταστούμε παράδειγμα για όλους. Κι η ουτοπία να έχει σάρκα και οστά. Και να είναι όλα e-mail γάλα!
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 18/08/2007

Η τιμή και η τιμή της

Δεν υπάρχει τιμή, υπάρχει ταρίφα Β. Ραφαηλίδης

Με αφορμή την υπέρογκη απαίτηση του προέδρου της ΕΡΤ κ. Παναγόπουλου εναντίον της εφημερίδας «Παρόν», αναδημοσιεύουμε ένα επίκαιρο κείμενο του Βασίλη Καββαθά που το πρωτοδιαβάσαμε στο «Αντί» πριν από τρία χρόνια ακριβώς:

«ΟΜητσοτάκης κατά του Στάθη (Σταυρόπουλου). Η Γιάννα (και ο Θόδωρος) κατά του Φίλιππα Συρίγου... Και ο χορός των αγωγών καλά κρατεί. Η φάμπρικα που άνοιξε ένας νόμος, ο περί αστικής ευθύνης του Τύπου, λαμβάνει διαστάσεις επιδημίας.

Το επισημαίνει η Ενωση Συντακτών (ΕΣΗΕΑ) με αφορμή τα αλλεπάλληλα κρούσματα που δεν αποβλέπουν στην αποκατάσταση της τρωθείσης υπολήψεως, αλλά στη φίμωση των δημοσιογράφων - ο γενικός αφορισμός δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να έχει κάποια στιγμή δίκιο ο ενάγων. Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα ζητήματα που δεν πρόβλεψε ο νομοθέτης στην πρεμούρα του να προστατέψει τους πολίτες από την υπαρκτή... κακοήθεια των δημοσιογράφων.

Λόγου χάρη, κάτι που δεν ξέρει ο κόσμος είναι ότι: Τα αλλεπάλληλα κρούσματα προσβολής της προσωπικότητας διαφόρων πολιτών από δημοσιογράφους αλλά και από δημοσιογραφούντες αλιτήριους οδήγησαν στη νομοθετική κατοχύρωσή τους περνώντας στο άλλο άκρο. (...) Οι ενάγοντες, εκμεταλλευόμενοι το πλεονέκτημα που τους δίνει ο νόμος, καταφεύγουν στη Δικαιοσύνη όταν θίγεται η προσωπικότητά τους από τα γραφόμενα -ή τα λεγόμενα- των εναγομένων και για την αποκατάσταση της τρωθείσης τιμής τους ζητούν τα μαλλιά της κεφαλής τους ως αποζημίωση. Προσοχή: Δεν επιθυμούν την ποινική δίωξη-τιμωρία τους, αλλά την οικονομική τους εξόντωση - και τον αυτονόητο δικό τους πλουτισμό.

Ιδού τι αναφέρει το σκεπτικό μιας απόφασης βασιζόμενης στο σχετικό άρθρο: "Καίτοι η τιμή του ανθρώπου δεν αποτιμάται σε χρήμα, εντούτοις ο νομοθέτης κρίνει ότι η επιβάρυνση του προσβολέως προς τον προσβληθέντα απαλύνει κατά κάποιον τρόπο την προσβολή...". [Απόφαση Πολυμελούς Πρωτοδικείου (9/1/1997), διά της οποίας ο Π. Κωστόπουλος κατέβαλε στον Στ. Κούλογλου 18.000.000 δρχ.]

(...) Κάτι ακόμα, που αγγίζει τα όρια του φασισμού: Στο Πολυμελές Πρωτοδικείο όπου εκδικάζεται η υπόθεση -στο όνομα του ελληνικού λαού- ο κατηγορούμενος παρίσταται διά του δικηγόρου του και δεν ομιλεί παρά διά των μαρτύρων. Με δυο λόγια, δηλώνει "παρών" - είναι εκεί, ακούει τα εξ αμάξης, αλλά δεν έχει δικαίωμα παρέμβασης, παρά μόνο αν το δικαστήριο του κάνει τη χάρη να μιλήσει, δι' ολίγον! (...) ΥΓ. Πολλά από αυτά τα αδικήματα είναι αρμοδιότητας του Πειθαρχικού της ΕΣΗΕΑ, που επιλαμβάνεται ανάλογων ζητημάτων. Οι αγωγές είναι εκ του πονηρού, πάρτε το χαμπάρι, πηγή πλουτισμού και τίποτε άλλο. (...) Το χρήμα δεν απαλύνει -και πώς μπορεί να γίνει αυτό- καμιά προσβολή. Δεν μασάμε».

Ο Βασίλης Καββαθάς τελικά δικαιώθηκε στο Εφετείο σχετικά με τα 295.000 ευρώ που του ζητούσε ο Στέλιος Κούλογλου, όμως το ψυχικό κόστος δεν αποτιμάται με χρήματα. Είχε γράψει πολύ εύστοχα τότε (8/11/05) ο Στάθης: «Εν τω μεταξύ η βιομηχανία των αγωγών συνεχίζεται. Μέσα ενημέρωσης απειλούνται, δημοσιογράφοι οδηγούνται στην εξόντωση, οικονομική και -τις οίδε- τι άλλη...».

Πράγματι! 2 αγωγές την ημέρα υποβάλλονται τα τελευταία 4 χρόνια (sic) εναντίον δημοσιογράφων και ΜΜΕ. Δικηγορικά γραφεία έχουν «εξοπλισθεί» ειδικά γι' αυτή τη νέα πλουτοφόρα φλέβα, ενώ το παραδικαστικό δεν είναι άμοιρο μερικών αποφάσεων-λαιμητόμων. Βλέπετε, οι νομικοί αρουραίοι θάλλουν παντού. Με γραβάτα, παπιγιόν ή τραγιάσκα.

Ενα νέο όμως εξ Εσπερίας ανατρέπει άρδην το σκηνικό. Ο Νικήτας Λιοναράκης της ΕΡΑ-1, που είχε μηνυθεί το 1999 από τον Φ. Κρανιδιώτη και είχε καταδικαστεί και από τον Αρειο Πάγο με την καταβολή 49.238 ευρώ, δικαιώθηκε τελικά στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο το οποίο αναγνώρισε λαθεμένη κρίση, αμφισβητώντας βάσιμα το Ν. 1178/81 όπως τροποποιήθηκε το 1995 (νομικός παραστάτης Στ. Τσακυράκης)! Αντιλαμβάνεστε ότι δημιουργείται πλέον ένα πολύ σημαντικό δεδικασμένο, που μπορεί να αμφισβητήσει αναδρομικά τις απαράδεκτες καταδικαστικές αποφάσεις. Ας τολμήσουν όσοι επλήγησαν κι ας καταργηθεί αμέσως αυτός ο τυποκτόνος νόμος. Μας εκθέτει πανευρωπαϊκά.

ΥΓ. (Ανά)μνηση 4 Αυγούστου σήμερα. Επειδή ο φασισμός και πολλά πρόσωπα έχει και σταθερά επίκαιρος είναι.
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 04/08/2007

Ενός λεπτού σκασμός

Τι είναι καμήλα (με την καλή έννοια);

Ενα άλογο που το σχεδίασε επιτροπή

Πάμε καλά! Είναι αυταπόδεικτο. Για την από τούδε και στο εξής άψογη διόρθωση των γραπτών προσελήφθησαν ήδη 150.000 εποχικοί αγροφύλακες, όπως παρατήρησε ο Γιάννης Καλαϊτζής, ενώ η ολοκλήρωση της απάντλησης πετρελαίου από το «Sea Diamond» θα αποδοθεί σούμπιτη στη βαριά βιομηχανία της χώρας, ώστε να έχουμε 12,5% μείωση των ναύλων στα κρουαζιερόπλοια όπως εδήλωσε ο υπουργός Ναυτιλίας και Κοιτασμάτων μαύρου χρυσού. Επίσης, το Καζίνο Πάρνηθας θα εγκαινιάσει σύντομα, σε συνεργασία με τα τοπικά δασαρχεία, παραρτήματά του στην Πεντέλη, τον Διόνυσο, το Ποικίλον Ορος, το Αιγάλεω και την Ψυττάλεια έτσι ώστε ομάδες παιχτών-κουλοχέρηδων και ειδικοί στο Black Jack και τις μάνικες να περιπολούν επί 24ώρου βάσεως.

Παράλληλα, 42 πνευματικοί άνθρωποι και 38 κατασκευαστές πλυντηρίου εγκεφάλων θα συσκέπτονται συνεχώς με την κυρία Ντόρα για να δώσουν απαντήσεις ενός λεπτού στα εξής επείγοντα θέματα:

- Πού πάμε (γενικώς);

- Τι είναι ο άνθρωπος (ειδικώς);

- Ποιος θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός (εξειδικευμένα);

- Πώς το τρίβουν το πιπέρι (γενικώς);

Μετά, περιχαρής η Βουλή των Ελλήνων θα εκτελέσει το εβδομαδιαίο της σουξέ «ενός λεπτού σιγή» για τα δεινά που έπληξαν τον Ελληνισμό από κτίσεως Ρώμης (753 π.Χ.), Νέας Ρώμης (330 μ.Χ.), Ολυμπιακού (1925) και γέφυρας Καλατράβα - Κατεχάκη (2004). Αλλά και για τα μελλοντικά δεινά που επίκεινται, διότι ως έθνος τα θέλει το κωλαράκι μας (τα δεινά). Και καθήκον των πολιτικών δεν είναι μόνον, λέγω, να μεριμνούν για το σήμερα (πρβλ. επανίδρυση του κράτους επειδή δεν υπάρχει κράτος, μεταρρύθμιση εκσυγχρονισμού επειδή απέτυχε η αλλαγή κ.λπ.), αλλά και η πρόβλεψη του μέλλοντος. Εφόσον ώς τις εκλογές όλο και κάποια ψιλο-χοντρομαλακία θα μας κάτσει, όλο κανένα ανομολόγητο σκάνδαλο θα μας βγει, όλο και κάποιο δάσος θα λαμπαδιάσει, οπότε τα δεινά και την εθνική συντριβή τα έχουμε σίγουρα. Πολιτικώς ομιλώ, αν με αντιλαμβάνεσθε.

Οθεν προτείνω αντί της ώρας του πρωθυπουργού (που δεν έρχεται) στην ώρα του Αλαβάνου (που τσαντίζεται) να καθιερώσουμε την ώρα της ενός λεπτού σιγής. Που μπορεί να εξελιχθεί σε δίωρο, αν υπάρξει η σχετική επιτυχία, ή και σε πλήρη σκασμό επί 8ωρον, αν η επιτυχία είναι απόλυτη (πολιτικώς πάντα ομιλώ). Φαντάζεσθε, οι νοήμονες εξ υμών, τα πλεονεκτήματα της ανωτέρω προτάσεως; Κατ' αρχάς απαλλάσσεται ο πρωθυπουργός της ώρας του -που δεν τη γουστάρει- και επισημοποιείται η ημετέρα κακή και ψυχρή ώρα. Η λεγομένη και Ωρα Ελλάδος.

Ούτως ειπείν ο λαός στην εξουσία, και μάλιστα εντός του πανίερου χώρου του εθνικού ημών Κοινοβουλίου, στο οποίο οσονούπω πλην της Λιάνας Κανέλλη, της Αντζελας Γκερέκου και της Ελενας Ράπτη αναμένεται να μονωδήσουν αι αρσενικαί αηδόνες Καρατζαφέρης και Αδωνις.

Πάνω στη σύγχυση, λοιπόν, και επειδή η Ντόρα εισέβαλε σαν φαλαινοθηρικό στα χωρικά ύδατα του Μπομπ, ο ΥΠΠΟ συγκροτεί εταίρα επιτροπή τού ενός λεπτού με τους διακεκριμένους μόδιστρους Γαλάτη, Γαβαλά, Ασλάνη και Κωστέτσο για να κόψουν και να ράψουν τα ονόματα της πρώην γιουγκοσλαβικής δημοκρατίας των Σκοπίων, γνωστής τοις πάσιν ως Μακεδονίας. Επίσης, προτείνω στον Μακεδόνα πρωθυπουργό μας να μετονομάσει, αφού συστήσει βεβαίως την αρμόδια επιτροπή, τη Μίκρα σε αεροδρόμιο Γκλιγκόροφ· για να σφίξουν λίγοι οι κώλοι και να μάθουν μερικοί την πυγμή του μεσαίου χώρου. Επιπλέον, να βγάλουν όχι ενός λεπτού αλλά πολλών ωρών σκασμό. Ορίστε μας...

ΥΓ1. Λαϊκισμός στην πολιτική είναι να μιλάς γι' αυτό που πρέπει να γίνει σαν να έγινε κιόλας.

ΥΓ2. Ηταν τόσο ενθουσιασμένος ο κ. Βουλγαράκης επειδή τελείωσε η άκρως εντυπωσιακή «Μήδεια», που του 'ρθε να χτυπήσει μια γκρανκάσα. Οπως τότε με το τύμπανο της ΔΑΠ στο αμφιθέατρο.

ΥΓ3. «Η πραγματική ομορφιά τελειώνει εκεί που αρχίζει μια έκφραση διανοουμένου» (Οσκαρ Ουάιλντ).

ΥΓ4. «Οι κουτοί και οι άσχημοι έχουν την ωραιότερη τύχη» (πάει για όσκαρ ο Οσκαρ!).

ΥΓ5. Τους πιο κουτούς κι άσχημους συνήθως τους βρίσκεις σε επιτροπές. (Επι)ντροπής πράγματα δηλαδή.

Ο Μάνος Στεφανίδης εξελέγη πέρσι επ. καθηγητής στο ΑΠΘ
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 21/07/2007

Βασκανία και τσίπα

Κλείνω τα μάτια μου, κάνω μια ευχή: Να γυρίζαμε, λέει, στο 2004. Τότε που υπό πίεση, έστω, και με τα μάτια της υδρογείου επάνω μας, ζήσαμε για δύο μήνες σαν προηγμένο κράτος. Ωραίο απείκασμα και κομψή σκηνοθεσία μιας μακιγιαρισμένης πραγματικότητας. Εφόσον υπό το βλέμμα του κ. Ρογκ τίποτε δεν επιτρεπόταν να είναι wrong, ενώ το Zeppelin κατόπτευε τα πάντα, έτσι ώστε καμία παρανομία, κανείς εμπρηστής, κανένα κακό να μην επιτύχει τους σκοτεινούς σκοπούς του. Ολα τότε ήταν κατάφωτα, καθαρά, με μιαν allure μεγαλοπρέπειας, την οποία ουδέποτε είχε η Ψωρολακόσταινα πατρίς μας με τα Timberland και τα Gucci. Μας στοίχισαν βέβαια όλα αυτά κάτι παραπάνω, τα πανάκριβα συστήματα παρακολούθησης ούτε λειτούργησαν καν, οι Αμερικανοί φίλοι μάς πίεζαν ν' αγοράσουμε ακόμη περισσότερα καλού-κακού, αλλά η εικόνα μας ως έθνους και η αυτοεκτίμησή μας ως λαού πετούσαν στα ουράνια. Όλοι μιλούσαν για μας με θαυμασμό και φθόνο. Και ιδού το αποτέλεσμα: Μας μάτιασαν! Αρνητικό φενγκ σούι! Είναι ηλίου φαεινότερον: Υπάρχει κακό μάτι στον τόπο και βασκανία. Μας γλωσσόφαγαν, αδέλφια. Μας έκαναν μάγια. Δεν εξηγείται αλλιώς. Που πάμε χειρότερα χρόνο με το χρόνο. Εκτός κι αν ήταν τυχαίο ότι από το 2000 ώς το 2004 δεν σημειώθηκε ουδεμία μεγάλη πυρκαγιά -η Φιλοθέη μόνο λίγο καψαλίστηκε από κάποια πυροτεχνήματα αδόλου ενθουσιασμού- και ότι γενικώς νοικοκυρευόμασταν και ευπρεπιζόμασταν. Με το τραμ μας, τις καθαρές πλατείες μας, τα γλυπτά μας στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου και το Θησείο. Στην κατασκευή βέβαια του Νίκου Αλεξίου ένας πολίτης τραυματίστηκε, μηνύθηκε η Εφη Στρούζα, πρόεδρος των Τεχνοκριτών (AICA), η οποία είχε θεωρητικά την ευθύνη της έκθεσης ATHENS ΒΥ ART και καταδικάστηκε πρόσφατα σε 5 μήνες φυλάκιση ως ηθικός αυτουργός. Αυτό κι αν είναι μάτι! Λέτε γι' αυτό να εγκατέλειψε ο Αλεξίου φέτος την Biennale; Τι τραβάτε κι εσείς, αγαπητέ Μπομπ. Πάντως το κακό πρέπει ν' άρχισε με την Biennale '04 όταν στο ελληνικό περίπτερο κρεμάστηκε η Ερυθρά Ημισέληνος, πλάι στον Ερυθρό Σταυρό. Πήγε γρουσουζιά! Ευτυχώς που δεν το αντελήφθη ο κ. Αδωνις, γιατί δεν θα παίρναμε ούτε το Euro στην Πορτογαλία απ' την γκρίνια του.

Τι έλεγα; Α, για τον κ. Λούκο, τα «Χασικλίδικα» και το φεστιβάλ του με τον Στάιν να κάνει παράσταση στη βίλα του της Ούμπριας και πρόβες στην Επίδαυρο. Ζήλια οι Ελληνες σκηνοθέτες! Διερωτώμαι η «Ηλέκτρα» είναι πιο ακριβή ή η «Κάρμεν», που εκπαραθύρωσε με συνοπτικές διαδικασίες τον επιτυχημένο, σύμφωνα με την υπουργική ρήση, κ. Λαζαρίδη; Τότε γιατί τον διώξατε, κ. Βουλγαράκη; Θα μου πείτε βέβαια πως ο κ. Φώτης Παπαθανασίου είναι επαρκέστερος καλλιτεχνικά ακόμη και από τον κ. Φώτη Σεργουλόπουλο και πως ο Οδυσσεβάχ το 'χε μαράζι εκτός από πρόεδρος να γίνει και διευθυντής της ΕΛΣ. Ερωτώ: Είναι αυτές δεξιές πολιτικές ή απλώς αδιέξοδες; Είναι προσωπικά ρουσφέτια ανάμεσα σε μέλη του club της Εκάλης ή καταφανώς άμυαλες ενέργειες που σωρεύουν προβλήματα στα προβλήματα; Γιατί εκτός από τις φωτιές στην Πάρνηθα σοβούν κι άλλες, αόρατες. Παντού.

Καλημέρα, κ. Παπανδρέου! Αδολε, πλην ανεύθυνε αρχηγέ! Που γνωρίσατε την Ελλάδα μόλις προχθές και δεν έχετε ιδέα περί ποίου μπάχαλου πρόκειται. Και, κυρίως, δεν φέρετε ουδεμία ευθύνη γι' αυτό. Ούτε το κόμμα σας ούτε εσείς προσωπικά. Δυστυχώς όμως, οι έννοιες «τσίπα» και «ντροπή» στον τόπο αυτό λειτουργούν αυτεπίστροφα (ανοίξτε το λεξικό για να δείτε τι σημαίνει η λέξη). Βλάπτετε (αμφότεροι) την Περσίαν το ίδιο. Εσάς όμως ο, έστω τηλεθεατής, λαός σάς αποστρέφεται περισσότερο. Ιδιαίτερα όταν υπερασπίζονται τις θέσεις σας ο κ. Πρωτόπαπας, ο κ. Ευθυμίου ή η κ. Δαμανάκη. (Ασχετο: Η Μιλένα, ρε παιδιά, τι γίνεται; Απεθύμησα συνέντευξή της με ολόσωμες φωτογραφίες.) Η διαπλοκή πάλι, όπως και οι πυρκαγιές και ο κακός μας ο καιρός, αποτελεί οργανικό στοιχείο του κυρίαρχου συστήματος. Οι αναφορές στην ηθική την πτοούν τόσο όσο το... ξεμάτιασμα την κρατική κακοδιοίκηση.

ΥΓ.1. Γράφει σε πολύπτυχο το ΥΠΠΟ: Ο πολιτισμός, η πρώτη μας προτεραιότητα. Εν προκειμένω η διαφήμιση συντρίβει το, στοιχειώδες, γλωσσικό ένστικτο. Εφόσον η «προτεραιότητα» είναι πάντα πρώτη. Δεύτεροι έρχονται όσοι ανελλήνιστοι χρησιμοποιούν τον πολιτισμό σαν καριέρα.

ΥΓ.2. Πρόσεξε το φενγκ σούι, πρόεδρε. Μήπως πρέπει να μετακινήσεις λίγο τις πολυθρόνες στο Μαξίμου; Για τους υπουργούς δεν το συζητώ.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 07/07/2007

Τα άγια τοις κυσί;

Αν ήμουν Ακαδημία Αθηνών, θα έδινα στον Ανδρέα Αποστολίδη την υψηλότερη διάκριση επιστήμης ομού και τέχνης για την έρευνά του. Αν επίσης ήμουν ΥΠ.ΠΟ., θα μοίραζα το βιβλίο αυτό σ' όλους μου τους υπαλλήλους, επιστήμονες και διοικητικούς, εν είδει Ευαγγελίου, ενώ συγχρόνως θα έπαιρνα τον συγγραφέα του σύμβουλό μου, και τον Collin Renfrew, διάσημο αρχαιολόγο του Κέιμπριτζ αλλά και βαθύ γνώστη της διεθνούς αλητείας περί την αρχαιολογία, ένα κατεπείγον... τηλέφωνο. Αν τέλος ήμουν αρχαιολογική εταιρεία, σχολή, υπηρεσία κ.λπ., θα αναγόρευα τον κ. Αποστολίδη σε διδάκτορα, επίτιμο μέλος, πολιούχο άγιο, μέγα ευεργέτη ή κάτι σχετικό τέλος πάντων (για να κατευνάσω τις τύψεις μου).

Εχοντας αρχαιογνωστική παιδεία αλλά κυρίως έχοντας δουλέψει ή στήσει μουσεία (κρατικά και ιδιωτικά), έχω εκ πείρας γνωρίσει και το μεγαλείο του εγχειρήματος αλλά και την ιδιοτέλεια πολλών εμπλεκομένων σ' αυτό. Εχω φάει κυριολεκτικά στο πετσί μου τους τρόπους που μηχανεύεται η αγορά για να υποβαθμίσει την επιστήμη σε κοινωνική επίδειξη και το αρχαιολογικό εύρημα ή το καλλιτεχνικό προϊόν σε απλή τραπεζική επιταγή. Επειδή, τέλος, έχω δει πολλούς «αγγέλους» να εκπίπτουν, πολλούς πολιτικούς να είναι απλώς άθυρμα συμφερόντων και πολλούς μεγαλόσχημους να εκτίθενται πολλαπλώς λόγω παχυλής αμάθειας, σέβομαι βαθύτατα το έργο και τον κόπο των χιλιάδων αρχαιολόγων ή ιστορικών τέχνης της πατρίδας μου, αγωνίζομαι πλάι τους για να εξορθολογιστεί το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο εργασίας τους -το οποίο και επιτρέπει να ανθίζει το δέντρο του κακού που περιγράφει ο Α.- και βέβαια σιχαίνομαι έως θανάτου τους λίγους επίορκους.

Νομίζω πως κι ο πλέον αδαής μπορεί να αντιληφθεί γιατί η Ελλάδα είναι ένα αρχαιολογικό El Dorado, ένας παράδεισος για όλους όσοι ασχολούνται με την αρχαιογνωσία, ένας διεθνής τόπος ανασκαφικής δράσης και επιστημονικής έρευνας ή τεκμηρίωσης. Περισσότερο ακόμη από την Αίγυπτο ή την Τουρκία η χώρα μας, και λόγω στοιχειωδών υποδομών, θα μπορούσε να είναι η απόλαυση του ειδικού και η χαρά του επισκέπτη έχοντας καταστήσει την αρχαιολογία αληθινά βαριά της βιομηχανία, προθήκη της αλλά και συγχρόνως πολύτιμό της θησαυροφυλάκιο. Με συστηματικές έρευνες σε βάθος, με ανεξάρτητη την αρχαιολογική υπηρεσία, με σταθερά κονδύλια από τον κρατικό προϋπολογισμό αλλά και από πηγές όπως η Ε.Ε., η Unesco κ.λπ., και κυρίως με έναν νόμο που να προλαβαίνει το έγκλημα κι όχι να το κυνηγά εκ των υστέρων και με μια διωκτική υπηρεσία που να γνωρίζει περισσότερα από δέκα ακαδημαϊκούς και η οποία να συνεργάζεται άμεσα με όλες τις αστυνομίες του κόσμου που αντιμετωπίζουν ανάλογα εγκλήματα. Που, τέλος, δεν θα επιτρέπει στον ιδιώτη να δημιουργεί συλλογές με εθνικούς θησαυρούς υποκαθιστώντας το κράτος, γιατί αυτή η ζήτηση δημιουργεί και το εμπόριο και το παραεμπόριο. Και δημιουργεί, κυρίως, την παραβατική συμπεριφορά, εφόσον τα προσφερόμενα ποσά είναι ιλιγγιώδη. Σ' αυτό το αμνιακό υγρό θάλλουν η αρχαιοκαπηλία, η πλαστογραφία, το ξέπλυμα χρημάτων, η μαφιόζικη δράση και ο απίστευτος πλουτισμός των εμπλεκομένων.

Η εξίσωση είναι τόσο αρχαία όσο και το αρχαιότερο επάγγελμα (που είναι βέβαια αυτό του αρχαιολόγου): οι πλούσιοι χρειάζονται την «τέχνη» ως άλλοθι και άφεση αμαρτιών, η αγορά τούς την παρέχει με κάθε τρόπο. Τα κέρδη κάτω απ' το τραπέζι είναι τέτοιας κλίμακας, που καμιά κρατική γραφειοκρατία δεν μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά. (Ούτε καν στις ΗΠΑ ή στην Ιταλία.) Το βιβλίο του Αποστολίδη έχει επίζηλες αρετές αστυνομικού μυθιστορήματος, αλλά είναι και τεκμηριωμένο μέχρις εκεί που δεν παίρνει. Και ποιοι δεν εμπλέκονται σ' αυτό: Το Metropolitan Museum της Ν. Υόρκης και οι προνομιακές σχέσεις του με τους Ελληνες μεγιστάνες, οι Christie's που δημοπράτησαν τα κλεμμένα από το Μουσείο Κορίνθου, ο πρόεδρος των Αμερικανών αρχαιοπωλών που πήγε φυλακή, η Συλλογή Γουλανδρή, η Δωρεά Μητσοτάκη, το περίφημο δίδυμο Ρόμπιν Σάιμς και Χρήστος Μιχαηλίδης (ο ένας στο χώμα, ο άλλος στη φυλακή) με τις 25 αποθήκες τους γεμάτες από αρχαιότητες σ' όλο τον κόσμο, η περίφημη Μάριον Τρου και το αμαρτωλό Γκέτι κ.λπ. (Ακόμη και ο Μαυρωτάς, που παίρνει συνέντευξη από την Τρου αλλά βάζει τη φωτογραφία τής υποδιευθύντριας του μουσείου Deborah Gribon!) Το παρατιθέμενο υλικό είναι σπαρταριστό και σπαραχτικό μαζί. Πλάι στη διεθνή τζετ σετ των «φιλότεχνων» αρχαιοκάπηλων, που όμως αποκτούν αίθουσες στο ΜΕΤ «δωρίζοντας» ελληνικές αρχαιότητες από λαθρανασκαφές, φιγουράρουν τα ονόματα του Μαυρίκη ή του Γρυλλάκη, του ντετέκτιβ Τσούκαλη, του Διώτη, του Εμπειρίκου, του Νίκου Γκατζογιάννη (Γκέιτζ), του Ευ. Βενιζέλου -σιγά μην έλειπε-, του Περδίου, της οικογένειας Παπαδημητρίου, μεγάλων γκαλερί στην Ελβετία, στο Λονδίνο κ.λπ. Από το 1988 ώς το 2001 έχουν σημειωθεί σε μουσεία ή αρχαιολογικούς χώρους περί τις 35 μεγάλες διαρρήξεις! Αλλά και του Χ. Κριτζά, που, ως διευθυντής του Μουσείου Ηρακλείου, καλείται να νομιμοποιήσει προϊόντα λαθρανασκαφής κατά την έκθεση της Συλλογής Μητσοτάκη στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης (ευρήματα του Τάφου της Οδηγήτριας, ανασκαφέας Α. Βασιλάκης).

ΥΓ. Θ' αποκτήσει κάποτε η Ελλάδα ουσιαστική πολιτική απέναντι στην πολιτιστική της κληρονομιά, η οποία, προφανώς, την βαραίνει υπέρμετρα;

Θ' αποφασίσει, εφόσον διεκδικεί νίκες, να καταγάγει και πολέμους;

Μπουκίτσες

Σ'ένα δημοτικό των ΗΠΑ ζητήθηκε από τους μαθητές να ζωγραφίσουν ένα κοτόπουλο. Κι αυτοί το σχεδίασαν με τη ζελατίνα· του σούπερ μάρκετ...

* Το συμπέρασμα πάλι με την ελληνική τηλεόραση είναι πως ουδείς μπορεί πια να γελοιοποιήσει κανέναν. Και πως, όσο πιο σοβαροφανής παρουσιάζεται ο κάθε κ. Τίποτε, τόσο πιο εκτεθειμένος είναι κατά βάθος.

* Δραματική βελτίωση των συγκοινωνιακών συνθηκών μετά την έναρξη των αυστηρότερων μέτρων της Τροχαίας καθ' άπασαν την επικράτεια. Τώρα όλοι μιλάνε στα κινητά κρύβοντας τη συσκευή με το ένα χέρι και κρατώντας την με το άλλο. Το τιμόνι πηδαλιουχείται με το τρίτο άκρο. Οσων έχουν.

* Απόλυτα ικανοποιημένος από το Σύστημα Υγείας, την απονομή Δικαιοσύνης, την αξιοκρατία, την Παιδεία, την τηλεόραση, τις φορολογικές μεταρρυθμίσεις, την κοινωνική πρόνοια, τις ευκαιρίες εργασίας, το Ασφαλιστικό, το δημοκρατικό ήθος και την αποτελεσματικότητα της Αστυνομίας, το υψηλό, τέλος, επίπεδο των κρατικών υπηρεσιών, αλλά και την εξάπλωση των δραστηριοτήτων τού, επίσης κρατικού, τζόγου..., είμαι έτοιμος να ξαναψηφίσω όσους μου επιδαψίλευσαν την ανωτέρω ποιότητα ζωής.

* Μήπως είμαι ο ορισμός του μαλάκα; (Με την καλή έννοια).

* Και βέβαια η δημοκρατικότητα των φορέων της εξουσίας κρίνεται από το εάν καλείται ένα, από αυτούς διορισμένο, μέλος επιτροπής, ή αν αποκλείεται σιωπηρά από τις διαδικασίες, επειδή άσκησε κριτική και διατύπωσε απόψεις που δεν άρεσαν στον φορέα. Ετσι όμως δεν προάγεται τίποτε και δεν επιχειρείται καμία ρήξη.

* Βλέπετε, η εξουσία συναινεί στην αυλή αλλά όχι στον διάλογο ή τη διαφωνία. Στους Χατζηαβάτες και τους μεταλλαγμένους Καραγκιόζηδες. Που κάποιοι πονηροί τούς αποκαλούν «συμβούλους».

Το ΠΑΣΟΚ δέκα χρόνια με είχε στο ψυγείο αποκλείοντάς με από κάθε δραστηριότητα εντός ή εκτός της Εθνικής Πινακοθήκης. Η Ν.Δ., τώρα, δεν σέβεται καν τις υπογραφές που η ίδια έβαλε.

* Ετσι, εκλήθην μία και μόνη φορά στο συμβούλιο του Διεθνούς Κέντρου Δελφών και μιάμιση στο Εθνικό Συμβούλιο Μουσείων. Κι έπειτα πάπαλα. Να μην παίρνω και πολύ θάρρος.

* Αγαπητέ Μπομπ, με τι μάρκα σφουγγαράκι σβήνετε τις αποφάσεις σας τις ίδιες; Εκτός κι αν οφείλω εκ των προτέρων να συναινώ προς τις όποιες αυθαιρεσίες ή αφέλειες του γκουβέρνου.

* Είπαμε: Μαλάκας, αλλά όχι και τόσο.

* Δεν βαριέστε, το Σύστημα παραμένει κραταιό όταν αναπαράγεται μέσα στο αμνιακό υγρό των συναινέσεων και τον χυλό των ομοιοτήτων. Οι αντιθέσεις το βραχυκυκλώνουν. Αφήστε που παρακωλύουν και την πέψη. (Αυτό που, κατά περίπτωση, ονομάζεται light δημοσιογραφία.)

* Δηλαδή, ο κ. Χατζηνικολάου και ο κ. Κάτμαν ανήκουν στον ίδιο επιχειρηματικό όμιλο; Αποκαλυπτικό!

* Μιλώντας για ομοιότητες, και επειδή οι πάντες αναγνωρίζουν πόσο μοιάζουν Κωστάκης και Γιωργάκης, είναι για μένα ηλίου φαεινότερο πως θα (ξανα) κερδίσει ο Κωστάκης. Επειδή, όπως είπε και ο ποιητής, «έχει τη μέση της - και η άκρη-άκρη».

* Αν με εννοείτε. (Που με εννοείτε.)

Κατά τ' άλλα, μετά το πρόσφατο ταξίδι του στην Αυστραλία, ο πρωθυπουργός αντέστρεψε θριαμβευτικά το επίτευγμα του Ελ. Βενιζέλου με τη συνθήκη των Σεβρών. Εκείνος έκανε την Ελλάδα χώρα των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών και ο κ. Καραμανλής των πέντε ηπείρων αλλά των δύο θαλασσών: Ιονίου και Αργοσαρωνικού (με τη καλή έννοια).

* Λίγο πιο βαθιά έχει τσούχτρες και τουρκικά F 16.

* Αφού, λοιπόν, ευλόγησαν ο Πατριάρχης τον Σαμπρέλ και ο Μακαριότατος τους μαύρους τους μπασκετμπολίστες του ΠΑΟ, έστρεψαν έπειτα όλη τη θέρμη των προσευχών τους, ώστε το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων να παραμείνει ελληνορθόδοξο και η Fyrom να μην ονομαστεί «Μακεδονία».

* Είναι προφανές πως οι προσευχές των εισακούσθησαν.

* Και πως ο Κύριος διαθέτει άφθονο χιούμορ...

* Επίσης, ο Μακαριότατος, εκπροσωπών τη Δεξιά αλλά και την καραδεξιά του Κυρίου (με τη Βίβλο, τ' απόκρυφα Ευαγγέλια, το Ευαγγέλιο του Ιούδα και τα κείμενα της 17Ν), πιστοποίησε επισήμως πως ο ΣΥΝ δεν υπερβαίνει το 2% των ψηφοφόρων (του Κυρίου).

* Επειτα απ' αυτό, προσελήφθη ως Προκαθήμενος και της Metron Analysis αλλά και ως Μέγας Λογοθέτης της AGB και του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.

* Κατόπιν όλων τούτων, παρακαλείται ο Θεός να βάλει το χέρι Του (κατά προτίμηση σε φόρμα σφαλιάρας).

* Θρίαμβος, τέλος, η Art Athina, η Biennale Θεσσαλονίκης και το μεταμοντέρνο αφιέρωμα στον δύστυχο (Δισ) Εγγονόπουλο του ΜΜΣΤ.

Με το δήθεν και τη παρανόηση να κυριαρχούν. Και την κυρίαρχη κλίκα που επί χρόνια «κάνει παιχνίδι» να μην αντιλαμβάνεται καν σε τι αδιέξοδο έχει περιαγάγει την κατάσταση. (Περισσότερα από αύριο και για 3 Κυριακές στο «7» και στη στήλη μου «Επί πίνακι».)

ΥΓ.: Είναι δυνατόν με καλλιτεχνικά κυρίαρχο το γκέι λόμπι στην Ελλάδα να υποστηρίξει κανείς πως το αιδοίο μπορεί ν' αποτελεί καλλιτέχνημα;

ΥΓ. 2: Η εξουσία εξαγοράζεται με μοναξιά (Χ.Μ. Εντσενμπέργκερ).

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 09/06/20

Ο Ντε Γκολ και η Ενσαρκοζί Του

Η πραγματικότητα δεν είναι αυτό που είναι. Αποτελείται από πολλές πραγματικότητες στις οποίες μπορεί να μεταστοιχειωθεί 1.

Αναλύοντας το βιβλίο του Μπαρτ «Η Απόλαυση του Κειμένου» (1971) ο μαρξιστής, όσο και οξφορδιανός, θεωρητικός της λογοτεχνίας Τ. Ιγκλετον υπογραμμίζει: «Η μελέτη αυτή δημοσιεύτηκε 5 χρόνια μετά από μια κοινωνική έκρηξη που έμελλε να ταράξει συθέμελα τη Γαλλία. Το 1968, το φοιτητικό κίνημα είχε σαρώσει την Ευρώπη χτυπώντας τον αυταρχισμό των εκπαιδευτικών θεσμών. Στη Γαλλία απείλησε το ίδιο το καπιταλιστικό κράτος. Για μια δραματική στιγμή το κράτος παρέπαιε στο χείλος της καταστροφής. Βυθισμένο σε ένα συγκεχυμένο μίγμα σοσιαλισμού, αναρχισμού και παιδικής αυθάδειας το φοιτητικό κίνημα αποκρούστηκε και διαλύθηκε... Ο Charles de Gaulle επέστρεψε από εσπευσμένη εξορία και το γαλλικό κράτος ανασύνταξε τις δυνάμεις του στο όνομα του πατριωτισμού, του νόμου και της τάξης» 2.

Ο Μάης του '68 καθιστά τον δομιστή Μπαρτ αποδομιστή, δηλαδή τον διαποτίζει απ' αυτό το κράμα ευφορίας και απογοήτευσης, απελευθέρωσης και διάλυσης, καρναβαλισμού και καταστροφής που εκπροσωπούσε η εποχή. Λίγο μετά η συνείδηση πως η εξουσία βρισκόταν παντού, σε κάθε κοινωνική έκφραση αμφισβητώντας το ένα «μεταφυσικό» κέντρο και τη μία, την απόλυτη πηγή (το κράτος) τον οδηγούσε στο αυτονόητο συμπέρασμα πως ούτε και το κείμενο κατείχε ένα κέντρο αποκλειστικά, μία ερμηνεία και ένα περιεχόμενο. Το αυθαίρετο παιχνίδι των εννοιακών κωδίκων ζάλιζε γλυκά όσους παίκτες έπαιρναν, ακόμη, στα σοβαρά τους όρους του κάθε παιχνιδιού. Τίποτε πιο ασταθές από τη γλώσσα. Και τη μετακύλιση των νοημάτων της αναλόγως προς την πίεση και τα συμφέροντα των υποκειμένων. Κι όμως, αυτή η γλώσσα και μόνο συνθέτει την όποια πραγματικότητα μπορούμε να συλλάβουμε. Σκεφτείτε, λ.χ., πώς εννοούν την ίδια κι απαράλλακτη λέξη «Δημοκρατία» ή «Ελευθερία» ο Σαρτρ, ο Σαντάμ, ο Μπους και το λεξικό Μπαμπινιώτη. Το μοντέλο της γνώσης και της επιστήμης που σαρκάζει ο Ντεριντά είναι το ορθολογικό του 19ου αι., το οποίο πιστεύει πως είναι «αντικειμενικό» και απαλλαγμένο από κοινωνικές δεσμεύσεις.

Κι εδώ εμφανίζεται ο Σαρκοζί! Κι οι σαρκασμοί σταματούν καθώς η Ευρώπη προβάρει τα νέα πολιτικά της μεγέθη, αυτά που θα την πλοηγήσουν στον νέο αιώνα. Οι Γάλλοι αντί ενός αξιοθρήνητου σοσιαλκαπιταλισμού επέλεξαν τη μεγέθους τσέπης ενσάρκωση του Ναπολέοντα και του ντε Γκολ. Ηγουν postmodern μεγαλείο και φαντασιακή τάξη και ασφάλεια σε μιαν εποχή που κατασκευάζει πρώτα τους μπαμπούλες της για να 'χει μετά κάτι να φοβάται (πρβλ. το πόσο βολική υπήρξε η κατασκευή Μπιν Λάντεν για το παγκόσμιο σύστημα καταστολής). Τηρουμένων των αναλογιών και οι εξεγερμένοι στα μπανλιέ (banlieu) προδικάζουν τη συντηρητική στροφή σ' όλη τη γηραιά ήπειρο. Οι συντηρητικοί ξανάρχονται στην Αγγλία και ο μπερλουσκονισμός καραδοκεί για τη ρεβάνς του. Οσο κι αν φαίνεται παράδοξο, η στροφή σε μια πιο καθαρόαιμη Δεξιά εκ μέρους του Κ. Καραμανλή θα του δώσει και δεύτερη τετραετία, κυρίως γιατί έχει αποτύχει παταγωδώς και σ' εμάς η «έμπρακτη» σοσιαλδημοκρατία. Οσοι Λαλιώτηδες και εάν επανακάμψουν. Κι όσο κι αν τρέφει βολονταριστικά όνειρα ο Λεωνίδας (μας)! Οι 300 του ΣΥΝ, έστω και λίγοι, θα ξανακάνουν την έστω αδιόρατη διαφορά. Η ευθύνη ως προς αυτό βαρύνει άπαντας όσοι δηλώνουν «αριστεροί». Κι όχι απλώς φορτοεκφορτωτές εξουσίας. Εξάλλου αυτή είναι η διαφορά που μας αξίζει.

Περίπλοκα όλα αυτά; Οσο απλά είναι τα φαντασιακά σύμβολα της τηλε-δημοκρατίας. Η γραβάτα του κ. Αβραμόπουλου, η χωρίστρα του κ. Πολύδωρα, η «ευγλωττία» Καραμανλή ή ο τρόπος που σε κοιτάζει ο κ. Βενιζέλος από το γυαλί υπονοώντας «Δες πόσο έξυπνος είμαι εγώ και πόσο ηλίθιος είσαι εσύ». -Πόσο ηλίθιοι ήταν οι ψηφοφόροι του Σαρκοζί που στον μικροσκοπικό αυτό τυχοδιώκτη μετανάστη αναγνώρισαν τον, κοντό, Μέγα Ναπολέοντα, και το μεγαλοπρεπή general (Ντε Γκολ) τους; Εμπρός στην αποτυχία ενός σοσιαλισμού με κοινωνικό προσωπείο.

Οι προγλωσσικές συμπεριφορές του τύπου «ο σώζων εαυτόν σωθήτω» ταιριάζουν απόλυτα στη μικροαστική ανασφάλεια και την κατασκευασμένη απελπισία. Αμφιβάλλει κανείς πως η ιεροτελεστική πυρά χιλιάδων Ι.Χ. σε όλη τη Γαλλία ήταν η κυρίαρχη εικόνα που όπλισε το χέρι των έντρομων ψηφοφόρων; Ο Σαρκοζί εμφανίστηκε ως η... ενσαρκοζί του παραδοσιακού κράτους στην εποχή που το κράτος πέθανε (μαζί με τις αργοσβήνουσες αυτοκινητοβιομηχανίες του).

Το μάθαμε πια. Οι αυτοκινητοβιομηχανίες δεν μπορούν ν' αλλάξουν τον κόσμο (Απλώς μόνο να επιβαρύνουν το κλίμα του). Ενα καμένο αυτοκίνητο όμως ίσως να μπορεί! Για το καλύτερο ή το χειρότερο είναι νωρίς ακόμη να πούμε.

Εξάλλου «η άγνοια είναι το κύριο προσόν μας» (W. Stevens) εφόσον μάθαμε να υποκαθιστούμε τα προβλήματα με τις εικόνες τους. Αντί να τα επιλύουμε.

ΥΓ. Τώρα που μπορούμε πιο νηφάλια να κρίνουμε την κατάσταση, ρε μήπως έπρεπε να είχαμε στείλει την Τάμτα; Τι λέει ο ειδικός στη Σαμπρέλ αισθητική mr Pretender;

1. Wallace Stevens, Adagia - Θραύσματα ποιητικά, Αγρα, μτφρ. Χ. Βλαβιανός, σελ. 126

2. Τέρι Ιγκλετον, Εισαγωγή στη θεωρία της Λογοτεχνίας, μτφρ. Μ. Μαυρωτάς, Οδυσσέας, σελ. 213

26/05/2007

Το Α της Μεταρρύθμισης

Του ΜΑΝΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗ*

Στο τέλος τα ίδια μας τα όνειρα

θα μας σώσουν.

Ν. Καρούζος

Είναι γνωστή τοις πάσι η αδυναμία που μου έχει ο πρωθυπουργός και πόσο τον επηρεάζω, θέλω δεν θέλω. Για παράδειγμα, μία εβδομάδα πριν από τις εκλογές του 2004 πίναμε τσίπουρα στη Ραφήνα και χαζεύαμε τη φεγγαράδα. Τη στιγμή που θα μου σέρβιρε το δωδέκατο ποτήρι, αντιστάθηκα λέγοντας: «Σεμνά, σεμνά και ταπεινά, γιατί έχω μετά οδήγημα». Με κοίταξε περίεργα τότε και μου έδωσε μια γκαζόζα. Αργότερα κατάλαβα το γιατί. Μετά μερικές μέρες κι ενώ βλέπαμε Παναθηναϊκό στην τιβί φώναξα εκνευρισμένος με την εκατοστή στραβοκλοτσιά του Βύντρα: «Αυτό το καφενείο χρειάζεται επανίδρυση». Το μάτι του Καραμανλή άστραψε διαβολικά, άφησε την πίτσα που κρατούσε και σημείωσε κάτι σ' ένα χαρτί. Αργότερα συνειδητοποίησα τι, όταν τον άκουσα να παρουσιάζει το πρόγραμμα της Ν.Δ. στη Βουλή.

Επίσης του έχω συστήσει τους περισσότερους συμβούλους του, ακριβώς για να μη μ' ενοχλεί συνεχώς στο κινητό. Βέβαια, έχω υποσχεθεί πως θα βάζω ένα χέρι στους εκάστοτε ανασχηματισμούς. Υπό τον όρο όμως να τους σχεδιάζουμε ήρεμα στο γνωστό μας ψαράδικο, κοντά στο σπίτι του. Με τσίπουρο και τσιπούρα ψητή μπορείς να αξιοποιήσεις από Τσιτουρίδη έως Καμμένο. (Αρκεί να μην έχει καεί από κάποια απροσεξία. Η τσιπούρα.) Είναι αλήθεια πάντως ότι τον τελευταίο χρόνο έχουμε κάπως απομακρυνθεί. Η γυναίκα μου με έβαλε σε αυστηρή δίαιτα και ο γιατρός μού περιόρισε το αλκοόλ. Τ' αποτελέσματα τα βλέπετε. Η κυβέρνηση κάνει κοιλιά, χάσαμε μία ολόκληρη χρονιά συζητώντας για εκείνη τη συνταγματική αναθεώρηση, που όμως δεν θα γίνει, μας έπνιξαν μετά τα ομόλογα και τα δακρυγόνα του Βύρωνα. «Ελα να πιούμε κάνα ποτήρι», μου τηλεφώνησε ο πρόεδρος μ' ένα ύφος που σήμαινε πολλά. «Γκαζόζα έχεις;» του απάντησα βαρύθυμα, με το μυαλό μου να δουλεύει πυρετωδώς. Η μεταρρύθμιση είναι σε κίνδυνο. Επρεπε να δράσω ακαριαία.

Πριν από ένα μήνα τού σύστησα ένα εξαιρετικό παιδί, παλιό στέλεχος της ΟΝΝΕΔ, μέλος της Θύρας 13, δουλευταρά και μ' ένα εξαιρετικό προσόν. Είναι μουγκός! «Κώστα», του λέω, «θα γίνει ο πιο σημαντικός σου σύμβουλος. Θ' ακούει και δεν θα μιλάει. Ο Λούλης θα χάσει τον ύπνο του». Μου χαμογέλασε μ' εκείνο το χαμόγελο που με διαλύει, έριξε μια στην πλάτη του νέου συμβούλου και είπε: «Πάμε, χοντρέ, έχουμε πολλή δουλειά». Αναστέναξα ανακουφισμένος. Τα πράγματα πήγαιναν περίφημα ώς τη στιγμή που ο Αβραμόπουλος ενημέρωσε τον Καραμανλή πως ένας γιατρός Αμερικανός, φίλος της Κοντολίζας, βρίσκεται στην Ελλάδα και εφαρμόζει μια τελευταία μέθοδο που θεραπεύει τη μουγκαμάρα. Ο πρόεδρος συγκινήθηκε, ο σύμβουλος αναθάρρησε και το ραντεβού με το διάσημο γιατρό, ένα μαύρο θηρίο δύο μέτρα, σε απόχρωση Ομπάμα, κλείστηκε. Εμένα κάτι δεν μου άρεσε σ' αυτή την εξέλιξη, αλλά δεν είπα τίποτε. Εν πάση περιπτώσει ο σύμβουλος παρουσιάστηκε αμέσως όλος αγωνία κι ελπίδα στο μάγο εκ Ν. Υόρκης, ο οποίος, συν τοις άλλοις, έμοιαζε και στον Σχορτσιανίτη. Κακός οιωνός. Μαύρος και άραχλος!

Ο γιατρός, που λέτε, υποδέχεται εγκάρδια το μουγκό παρά τω πρωθυπουργώ, του εγγυάται την αποτελεσματικότητα της πρωτοποριακής μεθόδου που εφαρμόζει και του ζητάει να ...γδυθεί και να σκύψει. «Μμμμ;» επιχειρηματολογεί όλος απορία ο ασθενής, αλλά ο γιατρός επιμένει και τον τοποθετεί στο παράθυρο, για να υπάρχει καλύτερο φως. Ενώ λοιπόν έχει σκύψει ο δύστυχος μουγκός, δέχεται την αήθη όσο και αστραπιαία επίθεση του Αμερικανού, που θύμισε το στρατηγό Σβάρτσκοπφ στον πόλεμο του Κουβέιτ. «Αααα!» ανακράζει με σπαραγμό ο δυστυχής σύμβουλος. «Πάμε εξαιρετικά, η μέθοδος αποδίδει! Συγχαρητήρια, αγαπητέ», του λέει ο γιατρός και τον χτυπάει, κι αυτός, καθησυχαστικά στην πλάτη. «Περάστε αύριο την ίδια ώρα για το Βήτα».

Και μένω εγώ τώρα με την υποχρέωση να συνοδεύω τον ασθενούντα συνάδελφο στο γιατρό, αλλά και να μεταφέρω στον πρωθυπουργό πως, παρά τις φιλότιμές μας προσπάθειες, η Μεταρρύθμιση, την οποία μ' όλη μας τη ζέση υποστηρίζουμε και θα τη χρησιμοποιήσουμε ως βασικό μας επιχείρημα στις εκλογές του Σεπτεμβρίου, βρίσκεται ακόμη στο Αλφα. Τουτέστιν, υπολείπονται ακόμη άλλα 23 γράμματα!

-Μήπως σας βρίσκεται καμιά γκαζόζα;

ΥΓ.: Διαλέξτε μόνοι σας ποια στοιχεία του ανωτέρω κειμένου είναι αληθινά και ποια προϊόν φαντασίας. Μην ξεχνάτε όμως πως αλήθεια είναι εκείνη η έννοια η οποία σταθερά χρήζει αναθεώρησης.

*Ο Μάνος Στεφανίδης είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων
12/05/2007

Σπαράγματα

Εχω πολλά κοινά με την Αντζελίνα Τζολί.

Κατ' αρχάς είμαστε και οι δύο θνητές.

ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ

Δύο νεαροί αποχαιρετιούνται σπαραξικάρδια σε σταθμό του τραμ. Φιλιά, αγκαλιές, περιπαθή βλέμματα, σκηνοθετημένη απόγνωση. Υποκρίνονται το δράμα όπως και οι πρόγονοί τους, 20.000 χρόνια πριν, στα σπήλαια του Λασκό. Ομοιοπαθητική μαγεία, αναπαράσταση του πόνου μπας και ξεφύγουμε το κακό. Το οποίο όμως ελλοχεύει με σαρδόνιο χαμόγελο στη σκιά. Και θα μας βρει. Αφεύκτως. Η νεαρή κουνάει το χέρι της πίσω από το τζάμι, ο νεαρός τρέχει παράλληλα με το τραμ. Εχουν ξεσηκώσει τη σκηνή από το Χόλιγουντ με την ελπίδα πως έτσι παίζοντας δεν θα πονέσουν αργότερα στ' αλήθεια. Κάποτε βέβαια θα συνειδητοποιήσουν πως τέτοια κόλπα σπάνια επιτυγχάνουν. Ακόμη και η πιο λευκή μαγεία κρύβει πολύ γκρίζο στο βάθος της.

* Ανθρωποι που η μόνη τους τόλμη ήταν να φοβίζουν τη σκιά τους ή τη σκιά ενός ιππόκαμπου και που ζουν χαφιεδίζοντας και τούμπαλιν εγκαλούν ό,τι ζηλεύουν και φαντασιώνονται πως διαθέτουν υπόσταση. Πόση ζέστη όμως μπορεί να δώσει μια κωλοφωτιά; Εχω την τιμή να έχω γράψει τα χειρότερα για τον άρχοντα του δόλιου συγκροτήματος και να έχω υποστεί το ανάλογο κόστος. Θα ήταν όμως αφροσύνη να μην του αναγνωρίσω αξία. Αντίθετα, σιχαίνομαι τους παρατρεχάμενούς του που βασιλικότεροι του βασιλέως προγράφουν αντ' αυτού και αποκλείουν εν αγνοία του σε μιαν απελπισμένη εκτέλεση του χορού της πυγολαμπίδας. (Δες σχετικά το κείμενο του Κώστα Μαυρουδή στο τρέχον, αειθαλές «Δέντρο»). Πρόκειται για φιγούρες που έντρομες από την παντελή έλλειψη όχι ταλέντου αλλά στοιχειώδους δωρεάς γαντζώνουν τα νυχάκια τους στο καθικάκι που κάθονται και το θεωρούν θώκο εξουσίας (λ.χ. όπως οι περίφημες επιτροπές του ΥΠΠΟ. Από εικαστικά έως λογοτεχνία ή ποίηση). Σφίγγονται που λέτε και νομίζουν ότι τιμωρούν. Θα μου πείτε και οι αρουραίοι έχουν όρχεις. Τι μεγέθους όμως!

Το πρόβλημα του τόπου είναι ο καρκίνος των κομματικών στρατών που αποστραγγίζουν την ικμάδα του. Που οι κουμπάροι των κολλητών των παρατρεχάμενων των τρεχόντων ταγών της εξουσίας κάνουν παιχνίδι εν ου παικτοίς από τα ομόλογα ώς τα μουσεία. Ταγκίλα! Τελευταία μόδα των ασπαλάκων είναι να προωθούν σε θώκους ή να απονέμουν βραβεία αποκλειστικά σε Μακεδόνες! Αντιλαμβάνεστε το υπονοούμενο. Φοβούμαι όμως μήπως μέσα στην υπηρεσιακή τους ηλιθιότητα επιλέξουν οι έμφοβοι επίτροποι των επι-ντροπών κανέναν Γκλιγκόροφ.

* Πλάκα πλάκα ο καλύτερος υπουργός της Νέας Διακυβέρνησης αποδεικνύεται ο Μιχάλης Λιάπης, επειδή δουλεύει προσπαθώντας να λύσει κοινά προβλήματα με κοινό νου και δεν πουλάει «επικοινωνιακά πακέτα». Θα μου πείτε κι ο Προκόπης; Ε, αυτός εξελίσσεται σε Ευάγγελο της Ν.Δ. με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει. Κι όταν λέω, «Ευάγγελος» δεν εννοώ βέβαια τον κ. Μεϊμαράκη, τον «πολιτικό» που για προφανείς λόγους διαδέχθηκε τον Σπήλιο Σπηλιωτόπουλο, τον μόνο άνθρωπο που θα μπορούσε να λύσει τον γόρδιο δεσμό της μίζας και των εξοπλισμών. Εφυγε όμως νωρίς γιατί, προφανώς, ενόχλησε πολλούς. Η πολιτική όμως δεν γίνεται με ατάκες αλλά με πράξεις. Το είπε αυτό η Metron Analysis; Οχι, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής.

Κοιτώντας το αρνάκι του Πάσχα να με κοιτάει φρίττοντας με γουρλωμένα μάτια και δαγκωμένη γλώσσα μέσα απ' τα κάρβουνα (ξανα)συνειδητοποίησα πως Ανθρωπος είναι εκείνο το σαρκοβόρο που ξέρει. (Ασχετο: Και ο Σαρκοζί φαίνεται να ξέρει πώς παίζεται το παιχνίδι της μικροαστικής ανασφάλειας και της εθνικής μεγαλομανίας. Λέτε να του το δίδαξε ο κ. Βύρων; Πάντως ακόμη και η Δεξιά στη Γαλλία έχει στιλ, ό,τι να λέμε. Σε αντίθεση με εμάς).

* Κάθε Κυριακή, σχεδόν, νιώθω μια ταξική χαρά. Ενας πλούσιος, νέος, ωραίος και πανίσχυρος πρόεδρος ΠΑΕ αισθάνεται δυστυχής και λιώμα σαν τον τελευταίο λούμπεν ρακοσυλλέκτη. Τζίγγερ δεν υπάρχει άλλη λύση. Πρέπει να κατεβείς εσύ να παίξεις μπάλα. Τι ξέρουν τα βουτυρόπαιδα, οι ποδοσφαιριστές από μάχες κι αγώνες;

ΥΓ. Το άθλιο ελληνικό κατεστημένο έκοψε την μπάλα στον Δεληκάρη και το τραγούδι στον Καζαντζίδη. Ευτυχώς που ο Λυμπερόπουλος πήγε στην ΑΕΚ (για να παίζει του χρόνου Champions League).
28/04/2007