Πως το ΠΑΣΟΚ θα απαλλοτριώσει τις περιουσίες των Ελλήνων, και άλλες διατάξεις...

Διαβάστε όλο το κείμενο και χαρείτε τους λεβέντες και τις λεβέντισσες του ΠΑΣΟΚ!

Προσέξτε όμως ιδιαίτερα το Άρθρο 2, Παρ. 8:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ 

ΤΑΜΕΙΟ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ

Άρθρο 2 

Κεφάλαιο - Περιουσία - Έσοδα - Διάθεση εσόδων 

....... 

 8. "Εμπράγματα δικαιώματα τρίτων μπορεί να κηρύσσονται αναγκαστικώς απαλλοτριωτέα με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, για λόγους μείζονος σημασίας δημοσίου συμφέροντος, αν κρίνονται αναγκαία για την αξιοποίηση περιουσιακού στοιχείου του Ταμείου ή εταιρείας της οποίας το μετοχικό κεφάλαιο ανήκει εξ ολοκλήρου, άμεσα ή έμμεσα στο Ταμείο ή αν κρίνονται αναγκαία για την πραγματοποίηση επενδυτικού σχεδίου ειδικού διαδόχου του Ταμείου ή εταιρείας της οποίας το μετοχικό κεφάλαιο ανήκει εξ ολοκλήρου, άμεσα ή έμμεσα, στο Ταμείο. 

Η απαλλοτρίωση κηρύσσεται υπέρ του Ταμείου ή υπέρ της εταιρείας της οποίας το μετοχικό κεφάλαιο ανήκει εξ ολοκλήρου, άμεσα ή έμμεσα, στο Ταμείο ή υπέρ του ειδικού διαδόχου αυτών, όπως ειδικότερα ορίζεται στην απόφαση με την οποία κηρύσσεται η απαλλοτρίωση. Αν η απαλλοτρίωση κηρύσσεται σε ακίνητο επί του οποίου αναγνωρίστηκαν δικαστικώς, μετά τη μεταβίβαση του ακινήτου στο Ταμείο ή μετά την περιέλευση στο Ταμείο εταιρείας της οποίας το μετοχικό κεφάλαιο ανήκει εξ ολοκλήρου άμεσα ή έμμεσα στο Ταμείο, εμπράγματα δικαιώματα τρίτων, η δαπάνη της αποζημίωσης για την αναγκαστική απαλλοτρίωση βαρύνει το Δημόσιο. 

Για τον προσδιορισμό της αποζημίωσης στις απαλλοτριώσεις που κηρύσσονται, σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο, δεν λαμβάνεται υπόψη προσαύξηση της αξίας του απαλλοτριούμενου, η οποία οφείλεται στην νομή ή στην κατοχή του ακινήτου από το Ταμείο ή από εταιρεία της οποίας το μετοχικό κεφάλαιο ανήκει εξ ολοκλήρου άμεσα ή έμμεσα στο Ταμείο ή που οφείλεται στην πολεοδομική ωρίμανση και την επενδυτική ταυτότητα του ακινήτου, κατ' εφαρμογή των διατάξεων του επομένου Κεφαλαίου του παρόντος νόμου."

Efarmostikos_nomos_sxolia1
°

Συνέντευξη με τον Hans-Hermann Hoppe: "Δημοκρατία ο θεός που απέτυχε" και άλλα θέματα

HHHoppe Daily Bell Interview

O J.Rawls υπό το πρίσμα του R.Coase

(Το παρακάτω κείμενο βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις διαλέξεις του κ. Α.Χατζή, καθώς και στις σημειώσεις του που μπορείτε να βρείτε εδώ)

Στην ανάρτηση που ακολουθεί θα προσπαθήσω να δείξω τη σχέση που έχει το "θεώρημα του Coase" που διατύπωσε ο νομπελίστας οικονομικών R.Coase με τις αρχές της δικαιοσύνης που διατυπώνει στη "Θεωρία της δικαιοσύνης" ο J.Rawls.Eπειδή τα ακόλουθα βασίζονται σε μια ιδέα που μου ήρθε σχετικά πρόσφατα οποιαδήποτε κριτική θα ήταν χρήσιμη και θα ληφθεί σοβαρά υπόψην.Ας δούμε τι μας λέει εν συντομία ο Coase, τι μας λέει ο Rawls και αν υπάρχει κάποια κοινή βάση μεταξύ τους.


Ο R.Coase είναι γνωστός στην οικονομική ανάλυση κυρίως για το θεώρημα του Coase, το οποίο είναι η ουσιαστική απαρχή ενός νέου κλάδου των οικονομικών, της οικονομικής ανάλυσης του Δικαίου.Πριν πούμε τι μας λέει το θεώρημα του Coase ας δώσουμε το γενικό πλαίσιο της οικονομικής ανάλυσης του Δικαίου(ΟΑΔ). Η ΟΑΔ βασίζεται στην υπόθεση ότι τα άτομα είναι ορθολογικά(ξεκίνησε από το πανεπιστήμιο του Σικάγο, για όσους λέει κάτι αυτό...):είναι δηλαδή άτομα με καλώς ορισμένες, συνεπείς και σχετικά σταθερές προτιμήσεις που έχουν ως στόχο τη μεγιστοποίηση μιας συνάρτησης χρησιμότητας, που εκφράζει τις προτιμήσεις αυτές. Συνεπώς οι ενέργειες των ατόμων θα στοχεύουν στη μεγιστοποίηση της ωφέλειας τους που εκφράζεται με την παραπάνω συνάρτηση χρησιμότητας.

Εφόσον, λοιπόν, τα άτομα είναι ορθολογικά και έχουν ως στόχο τη μεγιστοποίηση της ωφέλειας τους επηρεάζονται από κίνητρα και μάλιστα με σχετικά προβλέψιμο τρόπο.Δηλαδή τα άτομα εφόσον θέλουν να μεγιστοποιήσουν τη χρησιμότητά τους θα κινηθούν με τέτοιο τρόπο ανάλογα με τους περιορισμούς του περιβάλλοντος(έχουμε μια μεγιστοποίση υπό περιορισμούς, τους οποίους θέτει το περιβάλλον των ατόμων).Ένα σύνολο τέτοιων περιορισμών αποτελεί και το Δίκαιο της κοινωνίας.Τα άτομα προσπαθούν να πράξουν αυτό που πιστεύουν πως είναι το καλύτερο γι'αυτά, υπό τον περιορισμό, όμως, που τους θέτει το σύστημα Δικαίου της κοινωνίας της οποίας είναι μέλη.Έτσι, βλέπουμε τον τρόπο που η ΟΑΔ αντιμεωπίζει το Δίκαιο:ως ένα σύνολο κανόνων που επηρεάζει (κατευθύνει) τη δράση των ατόμων επιδρώντας στα κίνητρα τους( τα οποία θα ακολουθήσουν επειδή είναι ορθολογικοί δρώντες).

Το θεώρημα του Coase λέει το εξής απλό:ότι αν ισχύουν τα εξής παραπάνω και είναι εύκολη και χωρίς κόστος η διαπραγμάτευση μεταξύ των ατόμων, το Δίκαιο δεν μπορεί να επηρεάσει την κατανομή (allocation) των δικαιωμάτων!Τα δικαιώματα δεν θα ανήκουν τελικώς σε εκείνον στον οποίο τα παραχώρησε το Δίκαιο, αλλά σε εκείνον που τα αξιολογεί περισσότερο( σε εκείνον δηλαδή που τα θέλει, είναι πρόθυμος και μπορεί να τα αγοράσει).Δηλαδή, η αγορά είναι ισχυρότερη από το Δίκαιο!Προσοχή:τα παραπάνω ισχύουν αν δεν υπάρχει κόστος διαπραγμάτευσης.Το θεώρημα λέει το εξής:έστω δύο άτομα, ο Α και ο Β και ο Α έχει ένα δικαίωμα που ο Β δεν το έχει.Εφόσον είναι ορθολογικοί και δεν υπάρχει επιπλέον κόστος στη διαπραγμάτευσή τους, αν ο Β αξιολογεί περισσότερο από τον Α το δικαιώμα αυτό θα το αγοράσει!Συνεπώς το ότι το Δίκαιο παραχώρησε το δικαιώμα αυτό στον Α δε λέει τίποτα:αν ο Β το θεωρεί σημαντικότερο απ'ότι το θεωρεί ο Α θα το αγοράσει!

Καταλήγουμε, λοιπόν, στο ότι όποιος αξιολογεί περισσότερο κάποιο δικαίωμα θα το αγοράσει ανεξάρτητα από τον αρχικό κάτοχο του δικαιώματος.Δηλαδή η κατανομή των δικαιωμάτων μεταξύ των ατόμων δεν θα επηρεαστεί καθόλου από το Δίκαιο.Θα γίνει σύμφωνα με τις ατομικές αξιολογήσεις(προτιμήσεις των ατόμων).Το Δίκαιο, όμως, μπορεί να επηρεάσει τη διανομή (distribution) του πλούτου:έστω ότι ο Β αξιολογεί ένα δικαίωμα περισσότερο από τον Α.Σε όποιον άπο τους δύο και να παραχωρηθεί το δικαίωμα, το θεώρημα του Coase λέει ότι μετά τη διαπραγμάτευση θα καταλήξει στον Β.Αν, όμως, έχει παραχωρηθεί στον Α, ο Β θα πληρώσει τον Α για να το πάρει, ενώ αν έχει παραχωρηθεί από την αρχή στο Β δεν θα υπάρξει καμία μεταφορά πλούτου.Βλέπουμε, λοιπόν, ότι το σε ποιον θα παραχωρηθεί αρχικά το δικαίωμα παίζει ρόλο στην κατανομή του πλούτου.

Εδώ νομίζω πως υπάρχει μια φοβερή σχέση με τις αρχές της δικαιοσύνης που προτείνει ο J.Rawls στη "Θεωρία της δικαιοσύνης".Συγκεκριμένα, ο Rawls παρουσιάζει τη δεύτερη θεμελιώδη αρχή δικαιοσύνης ως εξής:οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες διευθετούνται έτσι ώστε ταυτόχρονα να αποβαίνουν προς το μεγαλύτερο όφελος των λιγότερο ευνοημένων και να συναρτώνται με αξιώματα και θέσεις ανοικτές σε όλους υπό συνθήκες ακριβοδίκαιης ισότητας ευκαιριών.Αν συνδυάσουμε αυτά που μας λέει το θεώρημα του Coase για την κατανομή του πλούτου με την αρχή αυτή νομίζω ότι μπορεί να εξαχθεί το εξής:το Δίκαιο πρέπει να κατανέμει τα δικαιώματα με τέτοιο τρόπο ώστε η κατανομή αυτή να αποβεί προς όφελος των λιγότερο ευνοημένων.Δηλαδή είναι δίκαιο να δίνονται περισσότερα "δικαιώματα" στους λιγότερο ευνοημένους ώστε να υποχρεωθούν οι περισσότερο ευνοημένοι να τα αγοράσουν και να υπάρξει μια μεταφορά πλούτου από τους περισσότερο στους λιγότερο ευνοημένους μέσω της κατανομής δικαιωμάτων.

Με άλλα λόγια, ο Rawls μας λέει ότι οι ανισότητες είναι ανεκτές αν τελικά αποβαίνουν προς όφελος των λιγότερο ευνοημένων.Ο Coase μας εξασφαλίζει ότι ανισότητες στην κατανομή των δικαιώματων είναι προς όφελος των λιγότερο ευνοημένων από τη στιγμή που οι πλουσιότεροι είναι πρόθυμοι να αγοράσουν τα δικαιώματα αυτά και να επιτευχθεί έτσι η πολυπόθητη αναδιανομή πλούτου:οι πλούσιοι που αξιολογούν περισσότερο τα δικαιώματα αυτά θα αγοράσουν τα δικαιώματα από τους φτωχότερους, εξασφαλίζοντας ότι το δικαίωμα θα πάει σε αυτόν που το αξιολογεί περισσότερο και ότι θα υπάρξει μεταφορά πλούτου από τους πλουσιότερους στους φτωχότερους.Το θεώρημα του Coase αποδεικνύει ότι η στρέβλωση που μπορεί να προκύψει από την ανισότητα στην κατανομή των δικαιωμάτων (αν γίνει εννοείται με ορθό τρόπο)θα αποβεί προς όφελος των λιγότερο ευνοημένων, πως είναι δηλαδή συμβατή με τη δεύτερη θεμελιώδη αρχή δικαιοσύνης του J.Rawls.

Η βασική ιδέα είναι η εξής:ο Rawls λέει ότι αν είναι να υπάρχει κάποια στρέβλωση, τότε αυτή πρέπει να ωφελεί αυτούς που είναι χειρότερα.Ο Coase λέει ότι μπορούμε να χειριστούμε την (ανα)διανομή εισοδήματος που θα προκύψει από τη στρέβλωση (με δεδομένο ότι το να πάρει κάποιος ένα δικαίωμα που δεν έχει κάποιος άλλος, είναι μία στρέβλωση, με βάση την πρώτη αρχή δικαιοσύνης του Rawls).Αν, λοιπόν, τα συνδυάσουμε, το συμπέρασμα είναι ότι μπορούμε να χειριστούμε τη στρέβλωση με τέτοιο τρόπο ώστε η νέα διανομή να συμφωνεί με το κριτήριο maximin του Rawls, δηλαδή να ωφεληθούν αυτοί που είναι χειρότερα.

Παράδειγμα:έστω ότι θέλουμε να μοιράσουμε χώρους για parking αυτοκινήτων σε πολίτες(άδειες παρκαρίσματος).Ο Coase (και η κοινή λογική) λέει το εξής απλό:οι άδειες θα καταλήξουν στα άτομα που τις αξιολογούν/χρειάζονται περισσότερο.Είτε το Δίκαιο τις δώσει κατευθείαν σε αυτούς τους πολίτες είτε τις δώσει στους οικονομικά ασθενέστερους, τα άτομα που χρειάζονται πραγματικά τις άδειες θα πληρώσουν για αυτές και τελικά θα τος αποκτήσουν.
Εδώ τώρα θα συμβεί μια στρέβλωση, κάποιοι πολίτες θα έχουν κάτι που δε θα έχουν οι υπόλοιποι (εν προκειμένω το δικαίωμα για άνετο parking).Ο Rawls λέει ότι από τη στρέβλωση πρέπει να ωφελούνται οι ασθενέστεροι.Ο Coase μας δίνει τον τρόπο που θα γίνει αυτό:οι άδειες θα δωθούν στους οικονομικά ασθενέστερους.
Αυτοί που χρειάζονται τις άδειες θα πληρώσουν για να τις αποκτήσουν και θα έχουμε μεταφορά εισοδήματος προς τους οικονομικά ασθενέστερους.

Περί λογοκρισίας στα blogs

Μια συρραφή των απόψεων μου που είχα εκφράσει παλιότερα στο blog του elawyer.
===

Τα comments πιάνουν physically χώρο και resources σε ιδιοκτησία που δεν είναι δημόσια. Το να αφήνεις τα bits σου πχ στο blog μου είναι σαν να αφήνεις κιβώτια στην αποθήκη μου*. (τελικά το παράδειγμα με τα κιβώτια δεν είναι σωστό βλ. ERRATA)

Πχ στο Second Life, ακριβώς επειδή τα κτίσματα με τα scripts etc κάνουν χρήση της CPU, χώρου στους σκληρούς των servers κλπ δλδ πιάνουν resources που δεν είναι unlimited, οι ιδιοκτήτες αυτού του παιχνιδιού έχουν βάλει τον όρο ότι αν θέλεις γη για να χτίσεις πρέπει να πληρώσεις. Από που πηγάζει αυτό το δικαίωμα τους; Από τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα που έχουν επάνω στην υλική τους ιδιοκτησία.

Γενικά όλα τα conflicts λύνονται αν καταλάβουμε ότι τα θετικά δικαιώματα δεν είναι στην πραγματικότητα δικαιώματα διότι δεν μπορείς να έχεις δικαιώματα επάνω στους άλλους ανθρώπους, μονάχα τα αρνητικά δικαιώματα είναι πραγματικά δικαιώματα.

ένα παράδειγμα από το libertynet:
"το δικαίωμα στον έρωτα" δεν μπορεί να σημαίνει, ότι κάθε γυναίκα είναι υποχρεωμένη να συνάψει ερωτικές σχέσεις μαζί σου!

Ναι, δεν είναι το ίδιο το να μου επιβάλουν να δημοσιεύω την γνώμη κάποιου τρίτου με δική μου δαπάνη (χώρος στον σκληρό μου κτλ), με το να μου κάνει κάποια σεξ παρά την θέληση μου. Δεν παύει όμως να είναι και τα δύο λάθος.

Γιατί; Γιατί και τα δύο προϋποθέτουν ότι κάποιο άλλο άτομο έχει ιδιοκτησιακά δικαιώματα (δλδ χρήσης και διάθεσης) επάνω στο σώμα μου. Δλδ προϋποθέτουν την δουλεία.

Στην πρώτη περίπτωση έμμεσα, διότι ιδιοποιείται τους καρπούς της εργασίας μου, ένα μέρος της ιδιοκτησίας μου (bytes στον σκληρό μου), που για να αποκτήσω χρειάστηκε να δαπανήσω χρόνο και ενέργεια από την ζωή μου. Είναι σαν να δούλεψα τσάμπα, παρά την θέληση μου γι' αυτό το άτομο. Και πως λέγεται αυτή η χρησιμοποίηση του σώματος μου; Δουλεία.

Στην δεύτερη περίπτωση άμεσα αλλά δεν χρειάζεται ανάλυση μιας και ανήκει στον χώρο της επιστημονικής φαντασίας το να μου την πέφτουν γυναίκες στο δρόμο* και να απαιτούν να κάνουν σεξ μαζί μου γιατί είναι δικαίωμα τους να χρησιμοποιήσουν το σώμα μου με αυτόν τον τρόπο :Ρ

*αν και στην Ζάκυνθο πέρσι μια Αγγλίδα με χούφτωσε με φόρα εκεί που καθόμουν ανέμελος :ΡρΡ

Παραθέτω από το Philosophy of Liberty

The principle of liberty is based on Self-Ownership

This means that no person, or a group of persons owns your life

You exist in time:
future, present, past.

This manifests in:
life, liberty, the product of your life and liberty.

To lose your life is to lose your future.

To lose your liberty is to lose your present.

To lose the product of your life and liberty is to lose that portion of your past that produced it.

The product of your life and liberty is your property.


*αν το blog σου βρίσκεται στον υπολογιστή σου χρησιμοποιεί την ατομική σου ιδιοκτησία, (πχ αν είχες στήσει έναν web server στο σπίτι σου), αν όχι τότε ιδιοποιήθηκε ένα μέρος του σκληρού κάποιου άλλου ατόμου. Όπως και να έχει ο σκληρός έχει κάποιον ιδιοκτήτη, τα bytes βρίσκονται κάπου physically, σε ιδιωτική περιουσία. Αν κάποιος αφήσει στο σπίτι μου κιβώτια με το ζόρι, είτε το ενοικιάζω, είτε είναι δικό μου, είτε έχω αφήσει κάποιο άτομο να μένει δωρεάν (περίπτωση blogspot), δεν αλλάζει κάτι. Ιδιοποιήθηκε ξένη ιδιοκτησία αυτός ο κάποιος.

====

Δείτε επίσης:
Λογοκρισίες και αυθαιρεσίες... - "Απλώς δεν το θέλω να κοπρίσει το σπίτι μου. Απλώς του βάζω πόρτα. Απλώς διαλέγω με ποιους πάω και ποιους αφήνω."
Talos στο blog του J - "αναρωτιέμαι αν έχει νόημα να επικρίνεις (ως λογοκριτή) κάποιον που απλά δεν θέλει να χέζουν στο σαλόνι του;"

λολ τελικά το κόπρισμα/χέσιμο είναι συχνό παράδειγμα :Ρ και εγώ την ίδια σκέψη είχα (νομίζω ότι την είχα γράψει και σε ένα blog αλλά με ένα γρήγορο googlάρισμα δεν βρήκα το σχόλιο μου, ίσως να είναι ένα ΄έντονο deja vu').

χρειαζόμαστε προστάτες ονομάτων;

Αν και με έχει ξαναπασχολήσει το θέμα στο παρελθόν, περνώντας από το πολύ καλό site filosofia.gr ενημερώθηκα για μια άλλη υπόθεση επέμβασης του ελληνικού δημοσίου στον χώρο του internet:

Κλειδώνουν το όνομα Liantinis.GR
Πρωτοφανής απόφαση της ΕΕΤΤ διαγράφει το όνομα ενός από τους ελάχιστους χώρους φιλοσοφικής έκφρασης στο ελληνικό διαδίκτυο.

Φυσικά για τις λεπτομέρειες καλύτερα να ακολουθήσετε τον παραπάνω σύνδεσμο, αλλά επιγραμματικά αυτό που, μου φαίνεται, ότι συνέβη είναι το εξής:

Μια ομάδα ενδιαφερόμενων περί της φιλοσοφίας του Δημήτρη Λιαντίνη κατοχύρωσε το δικτυακό όνομα liantinis.gr με προφανή, από το περιεχόμενο της σελίδας, σκοπό την έκθεση απόψεων γύρω από το πρόσωπο αυτού του έλληνα φιλόσοφου. Η χήρα του, Νικολίτσα Γεωργοπούλου - Λιαντίνη, προσέφυγε στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ), ώστε τελικά στις 6 Φεβρουαρίου 2007 αποφάσισε η τελευταία να καταργήσει το liantinis.gr - αν και αυτή την στιγμή δεν έχει υλοποιηθεί η απόφαση και ο τόπος είναι ακόμα προσβάσιμος.

Δεν με αφορά σε αυτό το κείμενο εάν ο Λιαντίνης ήταν πρόσωπο σημαντικό, αμφιλεγόμενο ή ιδιαίτερο με κάποιον άλλο τρόπο. Δεν έχω ασχοληθεί ούτε με την φιλοσοφία του Λιαντίνη, ούτε με την ζωή του, εκτός του ότι θυμάμαι πως υπήρχε ένα κάποιο σούσουρο στα μέσα όταν είχε αυτοκτονήσει. Αυτό που με απασχολεί είναι το δικαίωμα που φαίνεται ότι δίνει ο νόμος στην ΕΕΤΤ να καταργεί ατομικές πρωτοβουλίες που απλά δείχνουν κατά την άποψη της επιτροπής "κακή πίστη" (άρθρο 9 παρ. 1 του Νέου Κανονισμού της ΕΕΤΤ - pdf)).

Λέγοντας μόνο πως όσα λέγονται στο liandinis.gr μου φαίνονται το λιγότερο μη-εγκληματικά (για να μην πω θεμιτά) νομίζω ότι το παράδειγμα αυτό είναι εξαιρετικό για να δει κανείς πως όταν το κράτος "προστατεύει" στην ουσία αυτό που κάνει είναι καταπιέζει τα όσα δικαιούμαστε, στην συγκεκριμένη περίπτωση την ελευθερία έκφρασης. Εκτός εάν η χήρα Λιαντίνη είναι κουμπάρα κάποιου στελέχους του δημοσίου μπορεί αυτή τη φορά ο κρατικός μηχανισμός να μην είχε κάποιο άμεσο όφελος που έχει δώσει (άδικα κατά την γνώμη μου) στην χήρα του Λιαντίνη μονοπώλιο στην χρήση του ονόματος Λιαντίνης. Όμως έχει ένα σαφές έμμεσο όφελος αφού μπορεί με πρόφαση του ότι μας προστατεύει όλους να μας πείσει ότι είναι καλό να έχει τέτοιες φασιστικές αρμοδιότητες.

Σε ένα δεύτερο σκέλος, ανεξάρτητα του τι νομίζετε ότι θα έπρεπε να είχε συμβεί στην περίπτωση αυτή, θα ήθελα να ρωτήσω εάν πιστεύετε ότι θα υπήρχε κάποιο πρόβλημα εάν δεν είχαμε μια ρυθμιστική αρχή να μας δίνει την άδεια ποιό δικτυακό όνομα μπορούμε να κατοχυρώσουμε και ποιό όχι. Εάν τα ονόματα δίνονταν σε όποιον τα ζήτησε πρώτος και σε όποιον καλύπτει τα έξοδα τους.

Προσωπική μου άποψη είναι ότι τα ονόματα πρέπει να είναι ελεύθερα προς χρήση και ανταλλαγή. Δηλαδή εάν κατοχυρώσω το www.ibm.gr πρωτού το προλάβει η IBM τότε μπορώ να ζητήσω σε αντάλλαγμα οτιδήποτε θελήσω ή να το δώσω σε έναν ανταγωνιστή της εάν με πληρώνει παραπάνω. Δεν βλέπω κανένα πρόβλημα σε αυτό, γιατί σε περίπτωση που κατέχω ένα όνομα και το χρησιμοποιήσω σκοπίμως για να εξαπατήσω ή να βλάψω κάποιον τότε δεν φταίει η κατοχή του ονόματος αλλά η κοινή εγκληματική μου πράξη, την οποία οφείλω να σταματήσω (ή να επανορθώσω κάπως) αλλά χωρίς να προϋποθέτει αναγκαστικά ότι πρέπει να μου αφαιρεθεί το όνομα, ούτε κατόπιν εορτής ούτε προληπτικά.

Τι λέτε;

When property is outlawed, only outlaws will have property...

Μια αρκετά σοβαρή συζήτηση ξεκίνησε κάτω από ένα όχι και τόσο σοβαρό κείμενο (μου). Είναι η εθνικοποίηση λύση προς όφελος του όποιου λαού η κυβέρνηση αισθάνεται ότι αδικείται από την λειτουργία της ιδιωτικής οικονομίας; Είναι η γραφειοκρατία και ο κεντρικός σχεδιασμός η απάντηση στα λάθη προηγούμενων γραφεικρατικών κυβερνήσεων; Ας δούμε το πρόσφατο παράδειγμα της Ζιμπάμπουε και της καταστροφικής δήμευσης των αγροκτημάτων.

Το 2000 η κυβέρνηση της Ζιμπάμπουε προχώρησε σε βίαιες εκτεταμένες δημεύσεις των αγροκτημάτων που άνηκαν σε λευκούς, χωρίς καμία αποζημίωση. Από τους 4000 λευκούς ιδιοκτήτες, μόλις 300 γλύτωσαν την ληστρική βίαιη κατάσχεση. Κάποιοι από αυτούς δολοφονήθηκαν, πολλοί άλλοι με τις οικογένειές τους κακοποιήθηκαν ενώ η περιουσίες τους λεηλατήθηκαν ή κάηκαν. Το αποτέλεσμα ήταν η απαξίωση της οικονομικής δραστηριότητας της χώρας, αφού η ατμομηχανή της, η αγροτική οικονομία, οδηγήθηκε σε κατάρρευση. Οι νέοι ιδιοκτήτες δεν είχαν ιδέα πώς να κάνουν μια φάρμα αποδοτική, ο μηχανολογικός εξοπλισμός σε πολλές περιπτώσεις καταστάφηκε, σήμερα πολλά χωράφια απλά μένουν ακαλλιέργητα και οι αργότες τους απλά λιμοκτονούν. Η συρρίκνωση του εισοδήματος, η αποανάπτυξη και ο υπερπληθωρισμός οδηγούν τον λαό της Ζιμπάμπουε στην εξαθλίωση.



Σήμερα η Ζιμπάμπουε είναι στα πρόθυρα του λιμού, καθώς οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η αγροτική παραγωγή όχι μόνο δεν φτάνει πια να τροφοδοτήσει την ανάπτυξη αλλά ούτε να ταϊσει τον πληθυσμό της. Η αντίδραση του ολοκληρωτικού καθεστώτος στις αντιδράσεις του κόσμου και στην προσπάθειά του να μετακομίσει στις πόλεις για δουλειά, αφού τα αγροκτήματα δεν μπορούν πλεόν να προσφέρουν εργασία, ήταν η βία. Φυλακίσεις χιλιάδων ανθρώπων, εξώσεις, κάψιμο των παραγκουπόλεων, για συγκρατηθεί ο κόσμος στην ανίκανη να τον θρεψει πια επαρχία, ήταν η λύση της κυβέρνησης στο κύμα αστυφιλίας.

Η αποτυχία των κατασχέσεων ήταν τόσο προφανής και τόσο μεγάλη που η κυβέρνηση της Ζιμπάμπουε αποφάσισε να ξανακαλέσει τους ιδιοκτήτες τους οποίους κακοποίησε και των οποίων έκλεψε την ιδιοκτησία, να συμμετάσχουν σε μικτές επενδύσεις με τους κλέφτες και τους δολοφόνους τους! Φυσικά σχεδόν όλοι αρνήθηκαν αφού σε μια χώρα χωρίς νομικό πλαίσιο προστασίας των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων δεν τολμούνε να ξαναρισκάρουν. Όπως δηλώνει ένας χαρακτηριστικά: "He can't be serious. My house has been burnt down, my fields destroyed and he wants to invite me back? There has to be a proper return to respect for property rights. We need facts, not words and a legal framework. No one's going to go back on the basis of this."

Η ληστρική κατάσχεση από το κράτος των μέσων παραγωγής, οδήγησε τελικά και στην υποβάθμιση των πολιτικών και κοινωνικών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η κυβέρνηση έγινε αυταρχικότερη και η κοινωνία βαδίζει τον προδιαγεγραμμένο δρόμο της προς την δουλεία (που μάλλον αποτελεί και τον πραγματικό στόχο των περισσότερων κυβερνήσεων που προχωρούν σε τέτοια μέτρα).



Υποτίθεται ότι οι λευκοί ιδιοκτήτες "υπερεκμεταλλεύονταν" την Ζιμπάμπουε και τον λαό της, και ότι η κατάσχεση των ιδιοκτησιών τους ήταν πράξη κοινωνικής δικαιοσύνης. Απόδείχθηκε όμως για άλλη μια φορά ότι δεν υπάρχει πουθενά δωρεάν γεύμα. Το μόνο που κατάφεραν οι βίαιες δημεύσεις ήταν να καταστρέψουν την αγροτική παραγωγή, να εξαθλιώσουν τον λαό, να εμφανιστεί ο κίνδυνος λιμού και να περιοριστούν οι ελευθερίες. Πράγμα που τελικά αποδεικνύει ότι η χρησιμότητα και η προσφορά της ιδιωτικής ιδιοκτησίας και διαχείρισης είναι πολύ σημαντικότερη από όσο θέλουν να τους αναγνωρίσουν όσοι ανέξοδα και αυθαίρετα καταλογίζουν "υπερεκμετάλλευση" και "υπερκέρδη" και ανεύθυνα ζητούν τον παρεμβατικό περιορισμό τους.

Στον αντίποδα των καταστροφικών παρεμβατικών πειραμάτων της Ζιμπάμπουε, έχουμε το επίσης πρόσφατο παράδειγμα της Νικαράγουα, και της άνθισης όχι μόνο της οικονομίας της αλλά και την δημοκρατίας της, από τη στιγμή που αγκάλλιασε πολιτικές προστασίας των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων και λειτουργίας της αγοράς. Η οικονομία της μπήκε σε φάση ανόδου, μετά από χρόνια στασιμότητας, όταν το κράτος άρχισε να χορηγεί τίτλους ιδιοκτησίας και να προστατεύει την ιδιωτική περουσία. Την αξία των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων για την ανάπτυξη ανέλυσε εντυπωσιακά επιτυχημένα ο Hernando de Soto στο Μυστήριο του Κεφαλαίου.



Και φυσικά η Νικαράγουα ακολούθησε τον εκ διαμέτρου αντίθετο πολιτικό δρόμο με την Ζιμπάμπουε αφού οι μεταρρυθμίσεις της οδήγησαν σε μεγαλύτερη πολιτική ελευθερία και περισσότερα κοινωνικά διακιώματα.



Η ελευθερία, η ιδιοκτησία, η αγορά δεν είναι απλά γενικόλογες αρχές. Είναι οι προϋποθέσεις η ευημερίας και της δημοκρατίας. Οι επιλογές ανάπτυξης κάθε λαού είναι δική του ευθύνη. Και οι συνέπειες των επιλογών του επίσης. Δεν βλάπτει πού και πού να κοιτάνε παραέξω τι δουλεύει και τι όχι. Όπως έλεγε και ο Βίσμαρκ: «Οι ανόητοι ισχυρίζονται ότι μαθαίνουν από την πείρα τους. Εγώ προτιμώ να μαθαίνω από την πείρα των άλλων».

Ιδιοκτησιακά δικαιώματα, αγορά και ελευθερία.

Ανοίγω ένα νέο ποστ για να συνεχιστεί η συζήτηση που είχαμε στο ποστ για το Τί είναι Φιλελευθερισμός;, μια και αυτό έχει χαθεί στην δέυτερη σελίδα. Σε γενικές γραμμές, μια φιλελεύθερη κοινωνία αναγνωρίζει ως πρώτο και κύριο το δικαίωμα του ατόμου πάνω στον εαυτό του, την ζωή του και την περιουσία του. Η επίκληση του υπάρχοντος νομικού πλαισίου δεν είναι απόδειξη των αρχών μιας φιλελεύθερης κοινωνίας. Ένα νομικό πλαίσιο που ακολουθώντας αξιολογήσεις, διαχωρισμούς και ιεραρχήσεις, πχ απαγορεύει με βαριές ποινές την χρήση ναρκωτικών. Προστατεύει υποτίθεται την ανθρώπινη ζωή κτλ από τους κινδύνους των ναρκωτικών αλλά ταυτόχρονα καταπατά την ελευθερία του ατόμου. Και τελικά οι συνέπειες είναι γνωστές και τραγικές. Η υπεράσπιση των υφιστάμενων (κατά βάση συντηρητικών) αρχών, νομικών πλαισίων κτλ είναι μια σεβαστή θέση. Όχι όμως να προπαθούμε να τα ντύσουμε τον μανδύα του φιλελευθερισμού!

Η ιδιοκτησιακή κλίνη του Προκρούστη προκύπτει όχι όταν προστατεύεται η ατομική ιδιοκτησία, αλλά όταν δίνονται δικαιώματα πάνω της στο Προκρούστη, στην κοινωνία ή σε οποιοδήποτε άλλο έχει οποιεσδήποτε απαιτήσεις πάνω της. Δεν έχει διαφορά αν ο Προκρούστης κόβει μια τρίχα, ένα δάκτυλο ή μισό πόδι ή η κοινωνία απαιτεί μια γάζα, ένα ποσοστό ή όλη την ιδιοκτησία. Η εξουσία επί του σώματος του ξαπλωμένου είναι το πρόβλημα και ακριβώς ανάλογα προκύπτει η ιδιοκτησιακή δικτατορία. Όταν κάποιος άλλος μπορεί να επικαλείται δικούς του λόγους για να ασκεί εξουσία επί της ιδιοκτησίας του ατόμου. Το ότι αυτό γίνεται κατα κόρον στην κοινωνία μας δεν μας τιμάει καθόλου, δεν είναι παράδειγμα φιλελεύθερης ανοιχτής κοινωνίας αλλά μιας βαθύτατα καταπιεστικής, όπου όσοι έχουν την εξουσία να διαμορφώνουν νόμους, αποκτούν εξουσία επί του ατόμου και της περιουσίας του. Γι’αυτό υπάρχει το Σύνταγμα, για να προστατεύει θεωρητικά το άτομο από την ληστρική και καταπιεστική διάθεση της θεσμικής εξουσίας εναντίον του.

Σε μια φιλελεύθερη κοινωνία η ελευθερία δεν έχει κανένα θετικό προσδιορισμό. Η ελευθερία του ατόμου επί της ζωής του, σημαίνει ότι κανείς δεν έχει δικαίωμα να την πειράξει, όχι ότι όλοι έχουν την υποχρέωση να του την συντηρήσουν. Γι’αυτό σε μια φιλελεύθερη κοινωνία δεν θα αξιολογούνταν διαφορετικά η ίδια πράξη (πχ κλοπή) ανάλογα με το κίνητρο, αλλά μόνο με βάση την ίδια την πράξη. Άλλωστε είναι απαράδεκτο να λέμε ότι κάποιος δεν μπορεί να επιβιώσει παρά μόνο με την κλοπή, πόσο μάλλον να το δεχόμαστε νομικά. Αυτό προσβάλει τα εκατομμύρια των ανθρώπων που προσπαθούν και επιβιώνουν κάτω από δυσκολότατες συνθήκες χωρίς να καταφεύγουν στην εύκολη λύση να κλέψουν από τους κόπους του συνάνθρωπού τους.

Αυτό όμως το παράδειγμα είναι μια καλή αφορμή για να δούμε την ηθική κατάπτωση και αποσύνθεση που οδηγείται μια κοινωνία όταν συγχέει τις αξίες της και επιτρέπει εκπτώσεις από την απόλυτη διαφύλαξη της ατομικής ελευθερίας. Μια κοινωνία που δέχεται νομικά την κλοπή είναι μια κοινωνία που πορεύεται προς την εξαχρείωση και την σήψη. Οι κοινωνίες μας πλούτισαν, ευημέρησαν και μας επιτρέπουν να κοιτάμε αφ’υψηλού την έννοια της ατομικής ελευθερίας επειδή ακριβώς αυτή ήταν που μας οδήγησε μακριά από την πείνα και την εξαθλίωση. Αν επιτρέπουμε σε κάθε φτωχό μιας φτωχής κοινωνίας να κλέψει αντί να δουλέψει, τότε δεν πρόκειται ποτέ να βγει η κοινωνία αυτή από τον κύκλο της ανέχειας, αντίθετα θα βυθίζεται περισσότερο αφού θα διώξει όλους όσους τους πόρους των οποίων αρνείται να προστατέψει (επειδή τους αξιολογεί χαμηλότερα).

Έτσι η κοινωνία δυστυχώς γίνεται ζούγκλα, όταν οι θεσμοί της δεν είναι προσανατολισμένοι στην υπεράσπιση της ατομικής ελευθερίας και των δύο πυλώνων της, της περιουσίας και της ελεύθερης αγοράς. Όταν θεσμοθετούνται και επιβάλλονται με νόμο σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων που δεν προκύπτουν μέσα από αμοιβαία συναίνεση η κοινωνία οδηγείται στην ζούγκλα της αυθαιρεσίας. Μιας αυθαιρεσίας που καμία αρχή αναλογικότητας και κανένα δικαστικό όργανο δεν μπορεί να απαλείψει. Καμία ηθική αρχή δεν μπορεί να επιβληθεί από πάνω σε κάθε μέλος της κοινωνίας, πολύ περισσότερο μέσω ενός νομικού καταγκασμού. Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε για να προστατέψουμε την κοινωνία μας είναι να επιβάλλουμε ότι τα όρια της προσωπικής ηθικής δεν ξεπερνούν τα όρια των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων. Νοθεύοντας τον μόνο πραγματικά αποτελεσματικό θεσμό που μπορεί να προστατέψει την ατομική ελευθερία, την ελεύθερη αγορά, οδηγούμαστε σε μια άθλια κοινωνία ηθικής σήψης και οικονομικής παρακμής

Η συζήτηση για την ελεύθερη αγορά, δηλαδή τις ελεύθερες συναλλαγές αμοιβαίας συναίνεσης που στο σύνολό τους συγκροτούν αυτό που εννοούμε ελεύθερη αγορά, δεν είναι καθόλου άσχετη με το ζήτημα. Διότι αυτή στηρίζεται στην απόλυτη προστασία της ατομικής ιδικοτησίας και της αυτοδιάθεσης του ανθρώπου. Νοθεύοντας την ατομική ελευθερία, περιορίζοντας τα δικαιώματα του ανθρώπου επί της περιουσίας τους και επιβάλλοντας ηθικές αρχές ξένες καταστρέφουμε αυτό τον μοναδικό θεσμό που μπορεί να αξιοποιήσει την ανθρώπινη φαντασία, ενεργητικότητα, εφευρετικότητα και καινοτομία για να γεννήσει πλούτο και ευημερία, και όχι μόνο. Η ελεύθερη αγορά προσφέρει το σημαντικότερο εργαλείο ρύθμισης των σχέσεων μεταξύ των μελών της κοινωνίας δίχως να καταπατά καμία από τις ελευθερίες τους (που οριοθετούνται και προσττεύονται από τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα).

Ο μηχανισμός που προκρίνει η ανοιχτή κοινωνία για την διευθέτηση των κοινωνικών σχέσεων και των διάφορων «συγκρούσεων ελευθεριών» είναι η επέκταση των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, ο περιορισμός όχι μόνο του μεγέθους αλλά και της ισχύος του κράτους και η ανοιχτή αγορά. Η κρατική παρέμβαση περιορίζεται στην διασφάλιση ενός ελεύθερου πεδίου δημιουργίας και προόδου για το άτομο, όχι την επιβολή νομοθετικών ρυθμίσεων για την εξισορρόπηση (με ποιού τα αυθαίρετα κριτήρια καθορίζεται η οποιαδήποτε ισορροπία;) των αντίθετων συμφερόντων.

Ο ρόλος του κράτος σε μια φιλελεύθερη κοινωνία είναι να προστατεύει τα ατομικά δικαιώματα των μελών της και συμφωνώ ότι η εξουσία αυτή κρύβει λιγότερους κινδύνους όταν ασκείται από μια δημοκρατική κρατική εξουσία. Αυτό που οφείλει να προστατεύει ένα κράτος σε μια φιλελεύθερη κοινωνία είναι οι πυλώνες της ατομικής ελευθερίας, την ιδιοκτησιακά δικαιώματα και την ανοιχτή αγορά. Προστατεύοντας αυτούς τους θεσμούς από κάθε επιβουλή, μπορεί να προστατέψει αποτελεματικά την ελευθερία του ατόμου (επί της ζωής του, της τιμής του, των καρπών του μόχθου του, των ηθικών του επιλογών κτλ). Ο μόνος τρόπος να αποφύγουμε ένα επεκτατικό, συγκεντρωτικό, καταπιεστικό, γραφειοκρατικό κράτος, που τελικά στο όνομα όλων όσως σχεδιάστηκε να προστατέψει, καταλήγει στα ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα, είναι να μην έχει εξουσίες να κάνει «αξιολογήσεις», «συσχετισμούς», να εφαρμόζει «αναλογικότητες» κτλ. Το φιλελεύθερο κράτος είναι, στην μέγιστη αποδεκτή εξάπλωσή του, το κράτος νυχτοφύλακας.

Το πώς λειτουργεί σήμερα το κράτος είναι απαράδεκτος σε μεγάλο βαθμό. Όχι μόνο γιατί έχει ένα μεγάλο άχρηστο γραφειοκρατικό μηχανισμό, αλλά γιατί γίνεται όργανο ώστε κάποιες ομάδες πίεσης να καταπατούν τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των συμπολιτών τους. Ο στόχος του φιλελεύθερου κράτος δεν είναι η προστασία καμίας ομάδας ατόμων, μεγάλης ή μικρής. Είναι η ισότιμη προστασία των στοιχειωδών ατομικών δικαιωμάτων του κάθε ατόμου χωριστά. Και αυτός ο στόχος είναι εφικτός μόνο με την απόλυτη προστασία των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων. Κάθε νόθευσή τους οδηγεί αναπόφευκτα στην επιβολή κάποιων ατόμων επί των συμπολιτών τους.

Η δικαιολόγηση της παρεμβατικότητας του κράτους στα ατομικά δικαιώματα έρχεται με την επίκληση υποτιθέμενων αξιών, αρχών, κοινωνικών λειτουργικοτήτων κτλ της κοινωνίας. Όμως, για ένα φιλελεύθερο τουλάχιστον, η κοινωνία δεν είναι παρά το σύνολο ξεχωριστών ανεξάρτητων ατόμων που δεν μπορούν να ομαδοποιούνται γενικά και αυθαίρετα. Η επιβολή της ηθικής κάποιων μελών (όσο αναλλοίωτη να μείνει από την διάθλασή της μέχρι την κεντρική εξουσία), όσο πολλών και να είναι, οδηγεί στην καταπίεση κάποιων άλλων μερών. Όσο το κράτος γίνεται όχημα για επιβολή κάποιων μελών της κοινωνίας σε βάρος κάποιων άλλων, η ηθική του κράτους θα αλλάζει ώστε να αντανακλά κάθε φορά τους συσχετισμούς δύναμης των διαφόρων μηχανισμών πίεσης. Όμως πάντα θα είναι σε βάρος των ατομικών ελευθεριών. Η φιλελεύθερη κοινωνία του σεβασμού των ατομικών δικαιωμάτων πετυχαίνει την ελάχιστη δυνατή καταπίεση διότι επιτρέπει το άτομο να λειτουργεί αυτόνομα, με βάση την προσωπική του ιδεολογική και ηθική συγκρότηση, με μόνο φραγμό τα όρια της ιδιοκτησίας του.

Έτσι σύγκρουση ελευθεριών έχουμε μόνο στις περιπτώσεις σύγκρουσης περιουσιακών δικαιωμάτων. Και αντικειμενική και ορθολογική επίλυση αυτών των διααφορών είναι ασύγκριτά πιο ρεαλιστική και εφαρμόσιμη παρά η αξιολόγηση οποιωνδήποτε άλλων «δικαιωμάτων» με τη χρήση οποιουδήποτε άλλου κριτηρίου. Και θα επαναλάβω ότι σε μια φιλελεύθερη κοινωνία η ελευθερία δεν έχει κανένα θετικό προσδιορισμό.

Το πώς οι οποιεσδήποτε ανθρωπιστικές αξίες, όταν μπαίνουν πάνω από την ατομική ελευθερία, οδηγούν στην δικτατορία έχει περιγραφεί όχι μόνο θεωρητικά αλλά και ιστορικά. Τα θύματα του Ροβεσπιέρου, του Χίτλερ, του Στάλιν, του Μάο αν μπορούσαν να μιλήσουν (πια) θα εξηγούσαν αναλυτικά πώς στο όνομα ανθρωπιστικών αρχών άνοιξαν οι ασκοί του Αιόλου όταν καταργήθηκε η ασφαλιστική δικλείδα της ατομικής ελευθερίας. Η ιδιοκτησία και η ελεύθερη αγορά σήμερα δεν είναι η μόνες ασπίδες της κοινωνίας απέναντι στον ολοκληρωτισμό, είναι όμως αναντικατάστατες.

Επίσης, την ατομική ελευθερία σε μια φιλελεύθερη κοινωνία την έχουμε ορίσει αυστηρά στα πλαίσια στης ατομικής ιδιοκτησίας. Η ατομική ελευθερία δεν περιορίζεται από το κόκκινο φανάρι από τη στιγμή που ο δρόμος δεν είναι ιδιωτικός! Η ιδιοκτησία ενός αυτοκινήτου επιτρέπει την κατοχή του και τη χρήση του, όμως από την στιγμή που βγει από το γκαράζ (το όριο της ατομικής ιδιοκτησίας) υπόκειται σε κανόνες που έχει ορίσει ο ιδιοκτήτης του δρόμου (δήμος, ΥΠΕΧΩΔΕ, οποιοσδήποτε άλλος). Αν δεν δέχεται τον ΚΟΚ και την δικαιοδοσία του τροχονόμου τότε μπορεί να το κρατήσει στο γκαράζ του. Ο κάθε χρήστης αυτοκινήτου ελεύθερα αποφασίζει αν το κόστος του συμβιβασμού με τους κώδικες κυκλοφορίας είναι μικρότερο από το όφελος που προκύπτει από την χρήση του δρόμου. Πρόκειται για μια συναλλαγή αμοιβαίας συναίνεσης.

Η φιλελεύθερη θεώρηση βλέπει την κοινωνία ακριβώς ως ένα άθροισμα ατόμων, με μόνη αρχή ότι οι αρχές, οι αξίες ή τα συμφέροντα κανενός δεν έχουν προτεραιότητα επί κανενός άλλου. Αυτό είναι πραγματικό νόημα της «ποιοτικής ισοπέδωσης» που κρύβει η υπεράσπιση της ατομικής ιδιοκτησίας και της προσωπικής ελευθερίας. Η ισότιμη αντιμετώπιση κάθε ανθρώπου, πράγμα που καταργείται όταν οποιοδήποτε άλλο, αναγκαστικά υποκειμενικό, κριτήριο αποκτά ισχύ επί της ιδιοκτησίας. Πχ, η αναλογική στάθμιση συγκρουόμενων «ελευθεριών» εκ των προτέρων καταργεί την ισότιμη αντιμετώπιση των ατόμων που «συγκρούονται» αφού αναγνωρίζει ότι το ένα από τα δύο έχει δικαιώματα επί της περιουσίας του δεύτερου (αλλιώς θα είχαμε συμφωνία αμοιβαίας συναίνεσης και συνεπώς καμίας ανάγκη για στάθμιση), έχει ενδιαφέρον ως συλλογιστική, δεν είναι όμως φιλελεύθερη.

Τα προβλήματα ξεκινούν όχι μόνο όταν κάποιοι καταπατούν την ιδιωτική ιδιοκτησία αλλά και όταν καταπατούν την δημόσιο. Και η υπεράσπιση της κοινής ιδιοκτησίας από την ιδιοποίηση της χρήσης της (the tragedy of the commons) είναι αδύνατη όσο ο μηχανισμός που υποτίθεται ότι την προστατεύει, το κράτος, είναι και ο κύριος μηχανισμός παραβιάσεών της. Όσο δημοκρατικά και αν λειτουργεί μια πολιτεία, δεν παύει σε κάθε της απόφαση να θίγει ανθρώπους που έχουν αντίθετα συμφέροντα, απόψεις, αρχές. Εξασφαλίζεται πολύ μεγαλύτερη δημοκρατικότητα, όσο περιορίζεται το πεδίο και το εύρος το οποίο διαχειρίζεται συλλογικά. Όσο περισσότερο το άτομο είναι κύριο της ζωής του και όσο λιγότερο αναγκάζεται να αποδέχεται αποφάσεις και αξίες άλλων ατόμων.

Γιατί πεινάει ο Τρίτος Κόσμος;

Η φτώχεια είναι και η υπανάπτυξη είναι γνωρίσματα πολλών ακόμα χωρών σε όλο τον κόσμο. Γιατί όμως δεν βελτιώνουν όλοι το ίδιο τη θέση τους; Οι αστείες θεωρίες για τους κακούς ιμπεριαλιστές δεν πείθουν ούτε τους πιο φανατικούς (καλά στην Ελλάδα ίσως τους πείθουν ακόμα). Ο αναγνωρισμένος οικονομολόγος
Hernando de Soto και το Ίδρυμα Ελευθερίας και Δημοκρατίας του Περού έχουν κάνει μερικές πολύ ενδιαφέρουσες παραρτηρήσεις πάνω στο θέμα στο βιβλίο του Το Μυστήριο του Κεφαλαίου:



Παρά τη φαινομενική τους εξαθλίωση, οι κάτοικοι των χωρών αυτών έχουν διαθέτουν εντυπωσιακά, από οικονομικής άποψης, περιουσιακά στοιχεία, που λόγω έλλειψης νόμιμων τίτλων δεν φαίνονται σε καμία επίσημη στατιστική. Πχ, στην Αϊτή το 82% του πληθυσμού κατέχει τέτοιου είδους περιουσιακά στοιχεία που ξεπερνούν κατά 158 φόρες την αξία όλων των άμεσων επενδύσεων στη χώρα ως το 1995, στις Φιλιππίνες το 65% των κατοίκων διαθέτουν σε παράνομο καθεστώς 7 φορές τις συνολικές αποταμιεύσεις και προθεσμιακές καταθέσεις στις εμπορικές τράπεζες, στην Αίγυπτο το 85% του πληθυσμού έχει περιουσίες 116 φορές την αξία των 63 δημόσιων επιχειρήσεων που ιδιωτικοποιήθηκαν από το 1992 έως το 1996 κτλ Η τεράστια αυτή περιουσία θα μπορούσε να γίνει η βάση μιας άνευ προηγουμένου αναπτυξιακής έκρηξης. Αντίθετα όμως αποτελούν ένα «νεκρό κεφάλαιο».

Η έλλειψη νόμιμων τίτλων εμποδίζει την μετατροπή της υπαρκτής ήδη περιουσίας σε κεφάλαιο ικανό να στηρίξει την επιχειρηματική ανάπτυξη. Στις ΗΠΑ πάνω από το 70% των νεοϊδρυόμενων επιχειρήσεων χρησιμοποιούν κεφάλαια από την υποθήκευση περιουσιακών στοιχείων. Όταν όμως η πλειοψηφία του πληθυσμού του τρίτου κόσμου και των πρώην κομμουνιστικών χωρών δεν έχουν νόμιμη περιουσία, δεν μπορούν να έχουν πρόσβαση στους θεμελιακούς μηχανισμούς του καπιταλιστικού συστήματος για χρηματοδότηση (τραπεζικά δάνεια, έκδοση ομολόγων, μετοχών κτλ). Ας δούμε πχ την γειτονική Αλβανία. Είναι γεμάτη πολυτελέστατα αυτοκίνητα που όμως δεν έχουν νόμιμους τίτλους ιδιοκτησίας. Δεν μπορούν λοιπόν να χρησιμοποιηθεί όλη αυτή η τεράστια περιουσία για την δημιουργία κεφαλαίου.

Αυτή η έλλειψη νομιμότητας είναι κυρίαρχο χαρακτηριστικό σε όλο τον αναπτυσσόμενο κόσμο. Στην Αίγυπτο πχ το 92% των κατοίκων των πόλεων και το 83% των κατοίκων της υπαίθρου μένουν σε κατοικίες δίχως σαφείς τίτλους ιδιοκτησίας. Εκτιμάται ότι το 85% των αστικών οικοπέδων το 40 με 53% των οικοπέδων της υπαίθρου βρίσκονται κάτω από ιδιοκτησιακό καθεστώς που δεν επιτρέπει την παραγωγή κεφαλαίου. Το 85% των νέων θέσεων εργασίας στη Λατινική Αμερική καλύπτεται από παράνομους μικροεπιχειρηματίες. Στη Ζάμπια μόνο το 10% του εργατικού δυναμικού εργάζεται σε νόμιμες συνθήκες. Στη Ρωσία πάνω από το 50% της οικονομίας βρίσκεται στον έκνομο τομέα. Για τον de Soto αυτό είναι αποτέλεσμα των αδιέξοδων και απαρχαιωμένων νομικών συστημάτων και της υπερβολικής και δυσκίνητης γραφειοκρατίας. Για την απόκτηση νόμιμου τίτλου γης στο Περού απαιτούνται 728 γραφειοκρατικά στάδια! Για άδεια οικοδόμησης σε κρατική γη απαιτούνται 207 στάδια και 52 υπηρεσίες, και συνολικά 6 χρόνια και 11 μήνες προσπαθειών! Για να ανοίξει νόμιμα μια μικρή επιχείρηση πχ μια βιοτεχνία ενδυμάτων απαιτούνται 298 μέρες προσπαθειών και 1231 δολάρια (30 φορές ο κατώτατος μισθός). Ο συνολικός χρόνος για να αποκτήσει κανείς νόμιμα γη στην Αϊτή φτάνει τα 19 χρόνια! Τελικά η μόνη διέξοδος είναι η παρανομία.

Αντίθετα με τις αντιλήψεις του διάχυτου αριστερισμού, η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων του τρίτου κόσμου δεν είναι προλετάριοι, αλλά μικροεπιχειρηματίες που παλεύουν κάτω από τρομερά αντίξοες συνθήκες να επιβιώσουν. Η εφευρετικότητα, η δημιουργικότητα, η ενέργεια, η φιλοδοξία τους κτλ, αντί να γίνει η μηχανή που θα τους οδηγήσει στις λεωφόρους της ανάπτυξης και της προόδου, χάνεται στα μίζερα σοκάκια της γραφειοκρατίας και των νομικών περιορισμών, λόγω έλλειψης πρόσβασης σε κεφάλαια και αγορές. Η ένταξή τους στο νόμιμο τομέα της οικονομίας θα απελευθέρωνε όλες αυτές τις καταπιεσμένες δυνάμεις που εκφράζουν τη ρώμη του καπιταλιστικού συστήματος. Πχ ένα μικρό συνεργείο που φτιάχνει εξατμίσεις σε μια γειτονιά των παραγκουπόλεων της Τουρκίας. Λόγω της παράνομης φύσης του πουλάει μόνο σε λίγους γνωστούς ώστε να αποφύγει τις αρχές, πληρώνει προστασία στις τοπικές μαφίες, έρχεται σε συναλλαγή με κρατικούς υπαλλήλους, παρέχει χαμηλής ποιότητας προϊόντα κτλ. Αν ήταν νόμιμο αμέσως θα είχε πρόσβαση σε μια τεράστια αγορά (και όπως εξηγεί και ο Άνταμ Σμιθ όσο μεγαλύτερη είναι μια αγορά, τόσο μεγαλύτερη εξειδίκευση επιτρέπει και τόσο μεγαλώνει η παραγωγικότητα και η αποδοτικότητα της εργασίας), θα έχει πρόσβαση σε πηγές κεφαλαίων και επενδύσεων και θα έχει την προστασία του κράτους.

Όλο το άρθρο στο e-rooster.gr και πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα εδώ. Η λύση δε είναι ούτε η ελεημοσύνη των διεθνών οργανισμών, ούτε φυσικά η γραφική καταγγελία των πλούσιων χωρών και το περιοδικό κάψιμο ευρωπαϊκών και βορειοαμερικανικών πόλεων από κανίβαλλους της αντίδρασης.

Η κατοχύρωση πρώτα και κύρια των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, η ενίσχυση της ανεξαρτησίας της αγοράς, η εγκατάλειψη των ασφυκτικών κρατικών ρυθμίσεων, ο περιορισμός της γραφειοκρατίας και η μετατροπή του ιδιωτικού τομέα σε κύρια μηχανή οικονομικής ανάπτυξης είναι τα θεμέλια της ανάπτυξης και της προόδου. Το κεφαλαιοκρατικό σύστημα ίσως να μην είναι το μόνο σύστημα που δημιουργεί κάποια στοιχείωδγ\η ανάπτυξη, είναι όμως σίγουρα το μόνο που μπορεί να εκμεταλλευτεί την ενέργεια, την επινοητικότητα, την δημιουργικότητα, την φαντασία και τις φιλοδοξίες του ανθρώπινου νου για να προσφέρει ευρεία ευημερία. Το μόνο που χρειάζεται είναι το κατάλληλο γόνιμο πλαίσιο.