Δύο διάλογοι τοῦ Μεγάλου Ἀντωνίου

Δύο διάλογοι, ὁ μὲν εἷς μεταξὺ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ μιαροῦ Δαίμονος, ὁ δὲ ἕτερος μετὰ τοῦ Ἀγγέλου τοῦ Θεοῦ, ὃν ἀπέστειλεν, ὅτε ἠσκήτευεν ἐν τῇ ἐρήμῳ. Ἀναγινωσκόμενοι ἐν τῇ μνήμῃ αὐτοῦ κατὰ τὴν 17ην Ἰανουαρίου, τυπωθέντες πρὸς ψυχικὴν ὠφέλειαν τῶν ἁπανταχοῦ ὀρθοδόξων Χριστιανῶν καὶ μάλιστα τῶν ἱερωμένων καὶ τῶν μοναχῶν.

Τῷ Ἀναγινώσκοντι

Αἱ διηγήσεις αὗται ἀνταγραφεῖσαι παρά τινος Μοναχοῦ κατὰ τὸ 1842 (τοῦτο τὸ ἔτος εἶχε τὸ πρωτότυπον) ἔκ τινος παλαιοῦ χειρογράφου βιβλίου,

Μέγας Ἀντώνιος - Παραινέσεις, περὶ Ἤθους καὶ Χρηστῆς Πολιτείας

Προοίμιον
ὑπὸ τοῦ Ὁσίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου

Ἀντώνιος ὁ μέγας πατὴρ (τῆς ὀρθοδοξίας), ὁ κορυφαῖος στὸ χορὸ τῶν ἀσκητῶν τῆς ἐρήμου, ἤκμασε ἐπὶ τῆς βασιλείας Κωνσταντίνου τοῦ Μεγάλου, γύρω στὰ 330 ἀπὸ τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ. Ἦταν σύγχρονος τοῦ Μεγάλου Ἀθανασίου, ὁ ὁποῖος ἔγραψε κατὰ πλάτος καὶ βάθος τὸν βίον του.

Εἶχε ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τὰ πάθη καὶ ἔφθασε σὲ ἀκρότατα ὕψη ἀρετῆς καὶ ἀπαθείας.

Ὀνομάζει τὸν ἑαυτόν του «ἰδιώτην» καὶ ἦταν ἀγράμματος, εἶχε ὅμως διδάσκαλο ἄνωθεν τὴν σοφία τοῦ Πνεύματος, ποὺ συνετίζει,

Μέγας Ἀντώνιος «Σὲ ὅποιον ὁ νοῦς ὑγιαίνει, σὲ αὐτὸν δὲν εἶναι ἀναγκαῖα τὰ γράμματα»

Απόσπασμα ἀπὸ τὸν Βίο τοῦ ἁγίου Ἀντωνίου τοῦ Μεγάλου ποὺ συνέγραψε ὁ Μέγας Ἀθανάσιος

«Κάποτε λοιπὸν δύο φιλόσοφοι ἦλθαν πρὸς αὐτόν, εἰδωλολάτρες, ποὺ νόμιζαν ὅτι μποροῦν νὰ ἐλέγξουν τὸν Ἀντώνιο. Ἦταν στὸ ὅρος τὸ ἔξω. Ὁ Ἀντώνιος κατάλαβε ποιοί ἄνθρωποι εἶναι ὅταν τοὺς εἶδε καὶ ἐξῆλθε πρὸς αὐτοὺς καί εἶπε μὲ διερμηνέα:

Μέγας Ἀντώνιος: Ὁ καθηγητὴς τῆς ἐρήμου. Λάμπρου Σκόντζου

Μέγας Ἀντώνιος: Ὁ καθηγητὴς τῆς ἐρήμου

Λάμπρου Κ. Σκόντζου, Θεολόγου -Καθηγητοῦ

Στὴν κορυφὴ τῶν μεγάλων ἀσκητῶν τῆς Ἐκκλησίας μας βρίσκεται ὁ Μέγας Ἀντώνιος καὶ γι’ αὐτὸ δικαίως ἡ Ἐκκλησία μας τοῦ προσέδωσε τὸν τίτλο τοῦ Μεγάλου, διότι, ὅπως θὰ δοῦμε στὴ συνέχεια, ἀποτέλεσε τὸ πρότυπο τοῦ ὀρθοδόξου μοναχικοῦ ἰδεώδους. Ἄλλωστε ἀποκαλεῖται καὶ ὡς ὁ «καθηγητὴς τῆς ἐρήμου», διότι θεμελίωσε τὸν ὑγιῆ χριστιανικὸ μοναχισμὸ καὶ παραμένει ὁ δάσκαλος τῶν κατοπινῶν μοναχῶν ὡς τὰ σήμερα.

Τὴν βιογραφία του ἔγραψε ὁ Μέγας Ἀθανάσιος, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε μαθητὴς καὶ πνευματικό του παιδί. Γεννήθηκε στὴν πόλη Κομὰ τῆς Κάτω Αἰγύπτου,

Ἀποφθέγματα καὶ κατορθώματα τοῦ Μεγάλου Ἀντωνίου ἐκ τοῦ Γεροντικοῦ. Πρωτοπρ. Διονυσίου Τάτση

 Πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

17. Ἡ πραγματικὴ ἀκτημοσύνη Πολλοὶ ποὺ ἐπιλέγουν τὴν μοναχικὴ ζωὴ (Παρθενία, ὑπακοή, ἀκτημοσύνη) ἀντιμετωπίζουν τὸν πειρασμὸ νὰ διατηρήσουν μερικὰ περιουσιακά τους στοιχεῖα γιὰ τὶς μελλοντικές τους ἀνάγκες.
Αὐτὸ ὅμως οἱ ἀρχαῖοι ἀββάδες τὸ ἀπέρριπταν, γιατὶ τὸ θεωροῦσαν μεγάλο ἐμόδιο στὴν κατὰ Χριστὸν πορεία τῶν μοναχῶν. Εἶναι χαρακτηριστικὴ ἡ ἀντίδραση τοῦ ἀββᾶ Ἀντωνίου, ὅταν τὸν ἐπισκέφτηκε ἕνας ἀδελφός, ποὺ εἶχε ἀπαρνηθεῖ τὸν κόσμο, ἀλλὰ εἶχε κρατήσει ἕνα μικρὸ μέρος ἀπὸ τὴν περιουσία του.
Ὁ ἀββᾶς μόλις τὸ ἔμαθε, τοῦ εἶπε: «Πήγαινε στὸ γειτονικὸ κεφαλοχώρι, ἀγόρασε κρέας, καὶ τύλιξε μὲ αὐτὸ τὸ σῶμα σου καὶ ἔλα πάλι ἐδῶ.
Ὁ ἀδελφὸς ἔκανε ὅτι τοῦ εἶπε ὁ ἀββᾶς. Ὅταν γύριζε ὅρμη- σαν σκυλιὰ καὶ πουλιά, γιὰ νὰ φᾶνε τὸ κρέας καὶ καταξέσχισαν τὸ σῶμα του.

Μέγας Αντώνιος «Σε όποιον ο νους υγιαίνει, σε αυτόν δεν είναι αναγκαία τα γράμματα»

Σε όποιον ο νους υγιαίνει, σε αυτόν δεν είναι αναγκαία τα γράμματα

Απόσπασμα από τον Βίο του αγίου Αντωνίου του Μεγάλου που συνέγραψε ο Μέγας Αθανάσιος

«Κάποτε λοιπόν δύο φιλόσοφοι ήλθαν προς αυτόν, ειδωλολάτρες, που νόμιζαν ότι μπορούν να ελέγξουν τον Αντώνιο. Ήταν στο όρος το έξω. Ο Αντώνιος κατάλαβε ποιοί άνθρωποι είναι όταν τους είδε και εξήλθε προς αυτούς και είπε με διερμηνέα: “Γιατί τόσο πολύ κοπιάσατε να έλθετε, ω φιλόσοφοι, προς ανόητο άνθρωπο;” Όταν είπαν αυτοί ότι δεν είναι ανόητος, αλλά και πολύ φρόνιμος, είπε προς αυτούς: “Αν μεν προς ανόητο ήλθατε, περιττός ο κόπος σας.

Μέγας Αντώνιος «Σε όποιον ο νους υγιαίνει, σε αυτόν δεν είναι αναγκαία τα γράμματα»

Σε όποιον ο νους υγιαίνει, σε αυτόν δεν είναι αναγκαία τα γράμματα

Απόσπασμα από τον Βίο του αγίου Αντωνίου του Μεγάλου που συνέγραψε ο Μέγας Αθανάσιος

«Κάποτε λοιπόν δύο φιλόσοφοι ήλθαν προς αυτόν, ειδωλολάτρες, που νόμιζαν ότι μπορούν να ελέγξουν τον Αντώνιο. Ήταν στο όρος το έξω. Ο Αντώνιος κατάλαβε ποιοί άνθρωποι είναι όταν τους είδε και εξήλθε προς αυτούς και είπε με διερμηνέα: “Γιατί τόσο πολύ κοπιάσατε να έλθετε, ω φιλόσοφοι, προς ανόητο άνθρωπο;” Όταν είπαν αυτοί ότι δεν είναι ανόητος, αλλά και πολύ φρόνιμος, είπε προς αυτούς: “Αν μεν προς ανόητο ήλθατε, περιττός ο κόπος σας.
 Αν όμως θεωρείτε ότι είμαι φρόνιμος, να γίνετε όπως είμαι εγώ. Επειδή πρέπει να μιμούμαστε τα καλά. Και αν μεν εγώ ερχόμουν προς εσάς, τότε θα εμιμόμουν εσάς.