Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ου φοβηθήσομαι

 

Ιωάννης Κουκουζέλης, εξήγηση Χουρμουζίου Χαρτοφύλακος, Ου Φοβηθήσομαι. ήχος πλ. Δ' 

Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία

Ioannis Koukouzelis, Transcription by Hourmouzios Chartophylax, I shall not be afraid, Fourth plagal mode

Chanted by The Greek Byzantine Choir

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ο απτόμενος των ορέων

 

Ιωάννης Κουκουζέλης, σύντμηση Χουρμούζιου Χαρτοφύλακα, "Ό ἁπτόμενος τῶν ὀρέων καὶ καπνίζονται" -  ήχος πλ. δ'

Ψάλλει ο Μάξιμος Καμπεάνου, ο Πρωτοψάλτης του Ιερού Ναού "Biserica Doamnei" Βουκουρεστίου, Ρουμανία

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.) / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341)

Ιωάννης Κουκουζέλης (περ. 1280- το αργότερο 1341). 

Ψάλτης, συνθέτης, υμνογράφος και αναθεωρητής του βυζαντινού μέλους. Παραδοσιακά γνωστός ως «μαΐστωρ», η «δεύτερη πηγή της ελληνικής μουσικής» (η πρώτη θεωρείται ο Ιωάννης Δαμασκηνός, 8ος αιώνας), ήταν ένας από τους πιο επιφανείς βυζαντινούς μελουργούς κατά τη διάρκεια της δυναστείας των Παλαιολόγων (1261–1453). Η Εκκλησία μάλιστα τον τίμησε ως άγιο, την 1η Οκτωβρίου μαζί με τον άγιο Ιωάννη τον Δαμασκηνό, και η τιμία κάρα του αποθησαυρίζεται στη Μεγίστη Λαύρα. Η φήμη του καθόρισε και επηρέασε όλη τη μετέπειτα βυζαντινή μουσική, σε τέτοιο βαθμό ώστε το προσωνύμιο «Κουκουζέλης» να δοθεί σε εξέχουσες μορφές ψαλτών και μελουργών που διακρίθηκαν για την καλλιφωνία και τη μουσικότητά τους.

1. Βίος

Ο Κουκουζέλης έζησε στα χρόνια του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β΄ Παλαιολόγου (1282–1328) και του διαδόχου του, στα πρώιμα χρόνια της παλαιολόγειας εποχής, περίοδο των Ησυχαστών και της άνθησης των γραμμάτων και τεχνών. Τα στοιχεία σε χειρόγραφα βυζαντινής μουσικής υποδηλώνουν ότι η μουσική του σταδιοδρομία είχε εδραιωθεί περίπου το 1300, και στα

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Οίκος Λευί / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), The House of Levi

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Οίκος Λευί, ήχος α´

Στίχος από τον Λατρινό πολυέλεο

Ψάλλει ο βυζαντινός χορός «Τρόπος», χοράρχης: Κωνσταντίνος Αγγελίδης

John Koukouzelis (1270-ca 1341), 
The House of Levi, First Tone
Verse from the Latrin Polyeleos
Chanting: The byzantine Choir "Tropos", Choir Master: Constantinos Angelidis
 

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.) [αποδ.], Τον δεσπότην και αρχιερέα / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341) [attrib.], The Bishop and Archpriest

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.) [αποδ.],

Τον δεσπότην και αρχιερέα, ήχος βαρύς

Μέλος «αρχαίον»

Ψάλλει ο Ιωάννης Αρβανίτης

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), [attrib.]

The Bishop and Archpriest, Grave Tone

"Old" chant

Chanting: Ioannis Arvanitis

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.) [αποδ.], Τον δεσπότην και αρχιερέα / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341) [attrib.], The Bishop and Archpriest

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.) [αποδ.],

Τον δεσπότην και αρχιερέα, ήχος βαρύς

Μέλος «αρχαίον»

Ψάλλει ο Θρασύβουλος Στανίτσας

Από τη σειρά "Μνημεία" του Κέντρου Ερευνών και Εκδόσεων.

Γενική επιμέλεια: Μανόλης Χατζηγιακουμή. Αθήνα 1999

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341) [attrib.], 
The Bishop and Archpriest, Grave Tone

"Old" chant

Chanting: Thrasyvoulos Stanitsas

From the recording: Miscellaneous of Ecclesiastical Music. Part I: Historical Liturgical Hymns

Research and Publication Centre, General Editor: Manolis Chatziyakoumis, Athens 1999

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Οίκος Ααρών / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), The House of Aaron

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Οίκος Ααρών, ήχος α´

Στίχος από τον Λατρινό πολυέλεο

Ψάλλει ο βυζαντινός χορός «Τρόπος», χοράρχης: Κωνσταντίνος Αγγελίδης

John Koukouzelis (1270-ca 1341), 

The House of Aaron, First Tone

Verse from the Latrin Polyeleos

Chanting: The byzantine Choir "Tropos", Choir Master: Constantinos Angelidis

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ευλογήσατε τον Κύριον, υψούτε Κύριον / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Praise the Lord, exalt the Lord

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Ευλογήσατε τον Κύριον, υψούτε Κύριον, ήχος α´

Εκ του Λατρινού πολυελέου στην εορτή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού

Ψάλλει η «Ελλυνική Βυζαντινή Χορωδία». Χοράρχης: Γιώργος Κωνσταντίνου.

Από ζωντανή ηχογράφηση συναυλίας στο Ιάσιο της Ρουμανίας (1η Οκτωβρίου 2017).

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), 

Praise the Lord, exalt the Lord, First Tone

Verse from the Latrin Polyeleos for the Feast of the Exaltation of the Holy Cross.

Chanting: "Greek Byzantine Choir". Choir master: George Konstantinou

Live Recording from the concert in Iași of Romania (1st October 2017).

Για το μουσικό κείμενο / For music text: εδώ / here

Βιβλιογραφία:

Χαλδαιάκης Αχιλλεύς, «Η μελοποίηση στίχων του πολυελέου από τον μαΐστορα Ιωάννη Κουκουζέλη», στο: Βυζαντινομουσικολογικά 3, Μελοποιΐα, σ. 327-343. Αθήνα 2014

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ευλογήσατε τον Κύριον Εμμανουήλ παιδίον / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Praise the Lord, the child Emmanuel

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Ευλογήσατε τον Κύριον Εμμανουήλ παιδίον, ήχος α´ 

Λατρινός πολυέλεος Χριστουγέννων.

Ακολουθεί κράτημα τε-ρι-ρεμ. 

Ψάλλει ο Θανάσης Δασκαλοθανάσης.

Ηχογράφηση: Νοέμβριος 2014

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), 

Praise the Lord, the child Emmanuel, First Tone

Polyeleos of the Feast of Christ Nativity, from Latros

Followed by a kratema te-ri-rem.

Chanting: Thanasis Daskalothanasis

Recording: November 2014 

Για το μουσικό κείμενο / For music text: εδώ / here

Βιβλιογραφία:

Χαλδαιάκης Αχιλλεύς, «Η μελοποίηση στίχων του πολυελέου από τον μαΐστορα Ιωάννη Κουκουζέλη», στο: Βυζαντινομουσικολογικά 3, Μελοποιΐα, σ. 327-343. Αθήνα 2014

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Κύριε, εν τω φωτί του προσώπου σου / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), O Lord, in the light of your visage

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Κύριε, εν τω φωτί του προσώπου σου, ήχος βαρύς 

Μέλος στη Μεταμόρφωση του Κυρίου (εξήγηση Χουρμουζίου Χαρτοφύλακος)

Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία. Χοράρχης: Λυκούργος Αγγελόπουλος

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), 

O Lord, in the light of your visage, Grave Tone

Chant from the Feast of Transfiguration (explained by Chourmouzios Chartophylax)

Chanting: The Greek Byzantine Choir. Choir master: Lykourgos Angelopoulos

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Άνωθεν οι προφήται / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), From Above the Prophets Foretold of You

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Άνωθεν οι προφήται, (το συντετμημένο Κωνσταντίνου πρωτοψάλτου), ήχος βαρύς

Ψάλλει ο Σύνδεσμος Μουσικοφίλων Πέραν.

Ηχογράφηση: Γαλλική Ένωση, 1963 

Από τη σειρά: Πατριαρχικά Μουσικά Αρχεία. Ζωντανές Ηχογραφήσεις (1956-1966). Επιμέλεια: Μανόλης Χατζηγιακουμής

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

From Above the Prophets Foretold of You, (shorten version of Constantinos Protopsaltis), Plagal Third Tone (Grave)

Chanting: Association of Friends of Music in Peran.

Recording: Union Française 1963

From the Collection: Musical Archives from the Patriarchate of Constantinople. Live Recordings (1956-1966). Editor: Manolis Chatzijakumis 

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Άνωθεν οι προφήται / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), From Above the Prophets Foretold of You

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Άνωθεν οι προφήται, ήχος βαρύς

Ψάλλει ο Μοναχός Δοσίθεος Κατουνακιώτης.

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

From Above the Prophets Foretold of You, Plagal Third Tone (Grave)

Chanting: Monk Dositheos Katounakiotis

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ευλογήσατε τον Κύριον, ον υμνούσιν εν υψίστοις / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Bless the Lord, o choir of Archangels who praise Him in the Heavens

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Ευλογήσατε τον Κύριον, ον υμνούσιν εν υψίστοις, ήχος α´ 

Στίχος από τον Λατρινό πολυέλεο στην εορτή των Αρχαγγέλων

Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία. Χοράρχης: Λυκούργος Αγγελόπουλος

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), 

Bless the Lord, o choir of Archangels who praise Him in the Heavens, First Tone

Verse from the Polyeleos of Latros, sung at the Feast of the Archangels

Chanting: The Greek Byzantine Choir. Choir master: Lykourgos Angelopoulos

Βιβλιογραφία:

Χαλδαιάκης Αχιλλεύς, «Η μελοποίηση στίχων του πολυελεόυ από τον μαΐστορα Ιωάννη Κουκουζέλη», στο: Βυζαντινομουσικολογικά 3, Μελοποιΐα, σ. 327-343. Αθήνα 2014

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Κράτημα / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Kratima

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),
Κράτημα, ήχος πλ. δ΄
Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία. Χοράρχης: Λυκούργος Αγγελόπουλος

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),
Kratima, Plagal Fourth Tone
Chanting: Greek Byzantine Choir. Choir master: Lykourgos Angelopoulos

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Άνωθεν οι προφήται / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), From Above the Prophets Foretold of You

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Άνωθεν οι προφήται, ήχος βαρύς του μαλακού διατόνου

Ψάλλει ο Βυζαντινός Χορός ΤΡΟΠΟΣ, Χοράρχης: Κωνσταντίνος Αθ. Αγγελίδης

Από τον δίσκο: Κλασική Εκκλησιαστική Μουσική, Σπουδή 2, Αθήνα 2015

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

From Above the Prophets Foretold of You, Plagal Third Tone (Grave) of the soft diatonon

Chanting: TROPOS Byzantine Choir, Choir master: Constantinos Ath. Angelidis

From the CD: Classical Church Music, Study 2, Athens 2015

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ει τον σταυρόν υπομένεις / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Even If You Endure The Cross

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Ει τον σταυρόν υπομένεις, ήχος α΄ εκ του κε

Οίκος πρώτου κοντακίου κατά την αγία και Μεγάλη Παρασκευή

ποίημα Ρωμανού Μελωδού

Ψάλλει ο βυζαντινός χορός ΤΡΟΠΟΣ. Χοράρχης: Κωνσταντίνος Αθ. Αγγελίδης

Από τον δίσκο: Κλασική Εκκλησιαστική Μουσική, Σπουδή 7. Αφιέρωμα στον Ρωμανό Μελωδό

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

Even If You Endure The Cross, First Tone from ke

Oikos from the first kontakion of the Holy Friday's service

Text by Romanos Melodos

Chanting: TROPOS Byzantine Choir, Choir master: Constantinos Ath. Aggelidis

From the CD: Classical Church Music, Study 7. Tribute to Romanos the Melodist

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Ανοιξαντάρια / Ioannes Koukouzeles (1270-1341 περ.), Anoixandaria

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), 

Ανοιξαντάρια

Ψάλλει ο ιερομόναχος Γαβριήλ Μακαβός 

Ioannes Koukouzeles, (1270-ca 1341)

Anoixandaria

Chanting: Hieromonk Gabriel Makavos

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Αινείτε τον Κύριον / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Praise ye the Lord

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Αινείτε τον Κύριον, ήχος πλ. α΄

Κοινωνικό Κυριακής

Ψάλλει ο χορός των Ιερέων της Σόφιας. Χοράρχης: Kiril Popov

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

Praise ye the Lord, Plagal First Tone

Communial chant of Sunday

Chanting: Sofia Priest Choir, Choir master: Kiril Popov

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Τους οδόντας αυτού βρύξει / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), They will gnash their teeth

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Τους οδόντας αυτού βρύξει και τακήσεται, αλληλούια!

Στιχηρό εις μνήμας Αγίων. Αργόν μέλος, ήχος δ´ άγια

Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία. Χοράρχης: Λυκούργος Αγγελόπουλος

Ioannes Koukouzelis (1270-ca 1341)

They will gnash their teeth and waste away, hallelujah!

Sticheron for the Feast of Saints. Slow movement, Fourth Tone, Hagia

Chanting: The Greek Byzantine Choir. Choir master: Lykourgos Angelopoulos

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.), Αινείτε τον Κύριον / Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341), Praise ye the Lord

Ιωάννης Κουκουζέλης (1270-1341 περ.),

Κοινωνικό Κυριακής: Αινείτε τον Κύριον, ήχος α΄

Ψάλλει ο Βυζαντινός Χορός Tronos

Ηχογράφηση κατά τα εγκαίνια του Εθνικού Καθεδρικού Ναού στο Βουκουρέστι, 2018

(προβαλόμενο κείμενο: Ierod. Ioan Lacoshitiotul, Buchet Muzical Athonit-Dumnezeiasca Liturghie, editia II, ed. Evanghelismos, Bucuresti 2009, p. 647-649)

Ioannes Koukouzeles (1270-ca 1341),

Communial chant of Sunday: Praise ye the Lord, First Tone

Chanting: The Byzantine Choir. Tronos

Recording during the Sanctification of the National Cathedral, 2018

(seen text: Ierod. Ioan Lacoshitiotul, Buchet Muzical Athonit-Dumnezeiasca Liturghie, editia II, ed. Evanghelismos, Bucuresti 2009, p. 647-649)