Τραγουδιών Ιστορίες #8 - Το βαπόρι απ'την Περσία

Τραγουδιών Ιστορίες
Κάθε τραγούδι κρύβει μια ιστορία. Πολλές φορές δεν είναι μόνο μία...
Ψάχνουμε να βρούμε "τι εννοεί ο ποιητής", πώς και με ποιά αφορμή γράφτηκε ένα τραγούδι, τι περιπέτειες πέρασε και αν τελικά "πίσω από τις λέξεις έρχεται ο Αλέξης"...

Στις 7 Γενάρη του 1977 οι εφημερίδες είχαν βρει την ιστορία που θα τους έδινε ένα θελκτικό πρωτοσέλιδο. Την επομένη κυκλοφόρησαν με τεράστιους τίτλους που συγκλόνισαν το αναγνωστικό κοινό και την ελληνική κοινωνία.

Στα Ίσθμια της Κορίνθου οι λιμενικές αρχές ελέγχουν ένα υπό κυπριακή σημαία καράβι με την ονομασία M/S (μότορ - σιπ) Γκλόρια, το οποίο είχε ξεκινήσει από το Λίβανο έχοντας δηλώσει ότι μεταφέρει κεντήματα.

Το βαπόρι απ'τη Περσία
πιάστηκε στην Κορινθία

Ο έλεγχος αποκαλύπτει ότι κάτω απ'τα κεντήματα υπήρχαν 11 τόνοι χασίς, εξαιρετικής μάλιστα ποιότητας, όπως αναφέρουν τα ρεπορτάζ της εποχής.
"Το χασίς, σε τρεις ποιότητες, συσκευασμένο σε πλάκες του ενός κιλού (...) και χαρακτηριστικά της ποιότητος 'ελεγκάν', 'πιούαρ' και κοιονό. Το φορτίο ήταν στην πλώρη κανονικά με διάταξη αισθητική και σε εμφάνιση άριστη" αναφέρει το πρωτοσέλιδο της εφημερίδας "Μακεδονία" στις 8/1/1977. Στις εσωτερικές σελίδες βρίσκει κανείς γλαφυρές περιγραφές του ρεπόρτερ που αναφέρει πως τέτοια ήταν η ποσότητα και η ποιότητα του χασίς, που όταν το μύρισε του ήρθε "έντονη ζάλη".

Τόνοι έντεκα γεμάτο
με χασίσι μυρωδάτο

Η αξία των 11 τόνων (για την ακρίβεια, 10.765 κιλών) χασίς υπολογιζόταν μεταξύ τεσσάρων και πέντε δισεκατομμυρίων δραχμών! Θεωρήθηκε ως η μεγαλύτερη, ως τότε, υπόθεση λαθρεμπορίου χασίς σε παγκόσμιο επίπεδο. Το δικαστήριο θα αποφάσιζε για τη δήμευση και καταστροφή του φορτίου που είχε μεταφερθεί στις αποθήκες των τελωνείων του Πειραιά.

Βρε κουρνάζε μου τελώνη
τη ζημιά ποιός τη πληρώνει

Τα πρώτα ρεπορτάζ αναφέρουν πως οι αρχές είχαν λάβει από καιρό πληροφορίες για κάποιο πλοίο που θα πέρναγε τον Ισθμό φορτωμένο με ναρκωτικά. "Όλοι ήταν σε επιφυλακή" γράφει η "Μακεδονία" στο προαναφερθέν φύλλο της και συνεχίζει δίνοντας τις λεπτομέρειες της δράσης των διωκτικών αρχών: "Η εκκίνηση του 'στόλου' έγινε από τη Μαρίνα Ζέας. Ένα μεγάλο πλωτό του λιμενικού σώματος, άλλα μικρότερα ταχύπλοοα, οι αξιωματικοί, οι υπαξιωματικοί, οι βατραχάνθρωποι. Η επιχείρηση 'Γκλόρια' άρχιζε και η βεβαιότης ότι θα πετύχαινε υπήρχε σε όλους, από τον ανώτερο μέχρι τον κατώτερο. (...) Ο λιμενάρχης Ισθμίας, ευγενικά όπως είχε εντολές, διεπεραιώθη στο σκάφος, έκανε έλεγχο στα ναυτικά έγγραφα (...)".

Και σ' αυτή την ιστορία

μπήκαν τα λιμεναρχεία

Αργότερα αποδείχτηκε ότι η ιστορία του Γκλόρια ήταν στημένη από το ξεκίνημα. Ο πλοίαρχος ήταν συνεργάτης των υπηρεσιών δίωξης ναρκωτικών και η επιχείρηση ελέγχου, κατάσχεσης του παράνομου φορτίου και σύλληψης του πληρώματος ήταν σκηνοθετημένη ώστε να μην προδωθεί ο συνεργάτης.

Το πλήρωμα αποτελούνταν από τον πλοίαρχο Νικόλαο Ξανθόπουλο και δύο ακόμη Έλληνες. Συμπληρωνόταν από δύο Τούρκους, έναν 42χρονο και τον νεαρό ανιψιό του, που φέρονταν ως συνοδοί φορτίου και βρέθηκαν κρυμμένοι μέσα σε μια καμπίνα μαζί με δύο όπλα και σφαίρες. Οι Τούρκοι δήλωσαν ότι επιβιβάστηκαν έναντι αμοιβής με σκοπό να πάνε στη Γερμανία και να δουλέψουν σε ευκατάστατο συγγενή τους. Ισχυρίστηκαν ότι δεν ήξεραν τίποτα για τα ναρκωτικά και ότι στην καμπίνα με τα όπλα τους κλείδωσαν οι Έλληνες ναυτικοί μόλις ξεκίνησε η έφοδος των λιμενικών.

Ήταν προμελετημένοι
καρφωτοί και λαδωμένοι
Δυο μεμέτια, τα καημένα,
μεσ' στο κόλπο ήταν μπλεγμένα

Μελετώντας δημοσιεύματα της εποχής παρατήρησα πόσο σοκαριστική ήταν για την τότε κοινωνία μία υπόθεση διακίνησης ναρκωτικών σε σχέση με σήμερα που δύσκολα μπορεί να γίνει θέμα συζήτησης κάτι τέτοιο. Τα ρεπορτάζ κάνουν λόγο για "νέους που γλίτωσαν" υπολογίζοντας μάλιστα τον αριθμό με βάση την ποσότητα που κατασχέθηκε. Το πλοίο δήλωνε πως είχε προορισμό τα βόρεια λιμάνια, πιθανώς το Άμστερνταμ, το Ρόττερνταμ ή την Αμβέρσα.

Τώρα κλαίν' όλα τ' αλάνια
που θα μείνουνε χαρμάνια

***

Επέλεξα την παραπάνω μορφή κειμένου με τους στίχους ενδιάμεσα γιατί πραγματικά σοκάρει η ικανότητα του Τσιτσάνη, που χώρεσε μέσα σε λίγους στίχους σελίδες επί σελίδων ρεπορτάζ. Είναι ένας γνήσια ρεμπέτικος τρόπος γραφής. Ο Τσιτσάνης πιάνει το θέμα από τη σκοπιά του περιθωρίου, από μια αθώα λούμπεν οπτική, χωρίς να παραλείπει σχεδόν καμία λεπτομέρεια της ιστορίας!

Αυτή είναι λοιπόν η ιστορία του τραγουδιού "Το βαπόρι απ'την Περσία" που πιάστηκε κάποτε στην Κορινθία. Ήταν ίσως το τελευταίο μεγάλο σουξέ του Βασίλη Τσιτσάνη, ο οποίος το έγραψε μέσα στο 1977, λίγες μέρες μετά τα γεγονότα, αποτυπώνοντας την υπόθεση "Γκλόρια" που συγκλόνιζε τότε την ελληνική κοινωνία. Ο μάλλον παραγκωνισμένος εκείνη την εποχή Τσιτσάνης έπαιζε το τραγούδι στο "Σκοπευτήριο" όπου εμφανιζόταν. Γρήγορα και πολύ πριν δισκογραφηθεί έγινε τεράστια επιτυχία με τον κόσμο να παραληρεί γι' αυτό το "παραβατικό" τραγούδι. Πρωτοακούστηκε και δισκογραφήθηκε με τη φωνή του Τσιτσάνη και τις "δεύτερες" της Λιζέτας Νικολάου.

Για το τραγούδι τέθηκε φυσικά θέμα λογοκρισίας το οποίο λύθηκε στα δικαστήρια όπου η απόφαση έκανε λόγο για "απλοϊκό τραγούδι που περιγράφει ένα πραγματικό γεγονός". Ήταν ίσως μια πρώτη νίκη στη μάχη για την απελευθέρωση των λεγόμενων "χασικλίδικων" ρεμπέτικων.

Το τραγούδι το ακούς παρακάτω:

http://www.youtube.com/watch?v=XZuNjs7SKek

Κι ένα σύντομο video όπου Τσιτσάνης το τραγουδά ζωντανά σε συναυλία του το 1982:

http://www.youtube.com/watch?v=hjtXVzYbZUM

~~~

ΠΗΓΕΣ:
- Ψηφιακό αρχείο εφημερίδων "Μακεδονία" και "Ριζοσπάστης" (φύλλα 8-9/1/1977): http://www.nlg.gr/digitalnewspapers/ns/main.html
- http://panosz.wordpress.com/2008/02/24/tsitsanis/
- youtube.com
- stixoi.info
-Σκιτσο: http://syllektiko-pazari.blogspot.com/2010/07/blog-post_12.html

~~~

Όλες οι αναρτήσεις της στήλης "Τραγουδιών Ιστορίες" εδώ

Ο Νίκος Παπάζογλου σε ρεμπέτικα και λαϊκά - Μία ακυκλοφόρητη ηχογράφηση

Το blog συνεχίζει τις αναφορές σε περισσότερο ή λιγότερο γνωστές στιγμές της καλλιτεχνικής πορείας του σπουδαίου Νίκου Παπάζογλου, που μας άφησε τόσο πρόωρα στις 17 Απρίλη του 2011.

Ο Νίκος Παπάζογλου διέθετε μία φωνή με χαρακτηριστικά τέτοια, που του έδιναν τη δυνατότητα να είναι ένας από τους καλύτερους ερμηνευτές παραδοσιακών, ρεμπέτικων και λαϊκών τραγουδιών. Παρόλα αυτά, ποτέ του δεν θέλησε να δισκογραφήσει επανεκτελέσεις τέτοιων κομματιών, ενδεχομένως επειδή το έβλεπε σαν «εκμετάλλευση». Ακόμα και στις συναυλίες του, όταν το έκανε, επέλεγε να λέει λιγότερο γνωστά (τέτοιου είδους και κυρίως νησιώτικα) κομμάτια.

Η άποψή μου είναι ότι το σύγχρονο ελληνικό τραγούδι έχασε έτσι την ευκαιρία να έχει στη βιτρίνα του μερικές επανεκτελέσεις που θα ανανέωναν και θα αναδείκνυαν ξεχασμένα (ή μη) τραγούδια. Ο ανεπανάληπτος λυγμός της φωνής του Νίκου Παπάζογλου - με την διεισδυτική αντρική εφηβικότητα της νιότης που έφτανε στα ουράνια και τη ζεστασιά της ωριμότητας των ύστερων χρόνων - η «δοσμένη γλώσσα» (όπως έλεγε ο ίδιος) της παράδοσης και του λαϊκού, αλλά και η ερμηνευτική του προσέγγιση που σεβόταν ακόμα και τα περισπώμενα φωνήεντα, θα έδιναν νέο χρώμα σε πολλά εξαιρετικά παλιά τραγούδια και κυρίως σε πολλά που δεν είναι ευρέως γνωστά.

Κι αν από παραδοσιακά έχουμε κάποιες λίγες ηχογραφήσεις του (λ.χ. όσες βρίσκονται στο δίσκο με την παράλληλη δισκογραφία του «Ήμουν κι εγώ εκεί»), για τα ρεμπέτικα και τα λαϊκά δεν ισχύει το ίδιο.

Παρόλα τα παραπάνω, που, για μένα τουλάχιστον (και θέλω να πιστεύω για αρκετούς ακόμα), κάνουν άξιες έρευνας και ανάδειξης τις ερμηνείες του που διασώθηκαν με κάποιο τρόπο, η μοναδική (ίσως) περίπτωση κατά την οποία τραγούδησε αποκλειστικά ρεμπέτικα και λαϊκά παραμένει εν πολλοίς άγνωστη.

Τι εννοώ; Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Θυμήθηκα προσφάτως (με την πολύτιμη συμβολή και της μπλογκο-φίλης Tsipouraki) ότι πριν μερικά χρόνια είχα ακούσει για κάποια συναυλία - αφιέρωμα σε κάποια «Σκάλα του Μιλάνου» στο Βόλο. Δεν είχα πολυκαταλάβει, τότε, για να πω την αλήθεια. Θυμάμαι μάλιστα ότι ο τηλεοπτικός «902» είχε προβάλει το αφιέρωμα αυτό και το είχα πετύχει ένα βράδυ στην τηλεόραση. Στο αφιέρωμα συμμετείχε και ο Νίκος Παπάζογλου, κάτι που τράβηξε το ενδιαφέρον μου και έμαθα περισσότερα για το τι και το πώς εκείνης της συναυλίας.

Το 2004 λοιπόν, συμπληρώνονταν 85 χρόνια λειτουργίας και προσφοράς ενός από τους ιστορικούς χώρους του ρεμπέτικου και λαϊκού τραγουδιού. Μιλάω για τη λεγόμενη «Σκάλα του Μιλάνου», ένα καπηλειό του Βόλου που το είχαν κληρονομήσει τα αδέρφια Κάρολος και Νίκος Μιλάνος από τον πατέρα τους Στέφανο και το οποίο επί 87 συνολικά έτη μετατρέπονταν κάθε βράδυ σε... μουσικό σχολείο αφού και οι τρεις Μιλάνοι διατήρησαν μέσα στα χρόνια πάρα πολλά ρεμπέτικα και λαϊκά τραγούδια τα οποία έπαιζαν από μνήμης (περισσότερα για τη Σκάλα, τους Μιλάνους και την προσφορά τους εδώ).

Η συναυλία - αφιέρωμα στη Σκάλα του Μιλάνου έγινε στις 4 Ιούνη του 2004 στο Ανοιχτό Θέατρο του Βόλου, με σκοπό, τόσο να τιμηθούν και να αναδειχθούν οι Μιλάνοι, όσο και να ενισχυθεί οικονομικά η ταβέρνα που κινδύνευε με κλείσιμο λόγω χρεών. Στη συναυλία συμμετείχαν οι Τόλης Χάρμας, Δημήτρης Κοντογιάννης, Χρήστος Μητρέντζης, Γιώργος Ξηντάρης, Κώστας Καλαφάτης, συγκρότημα «Τομπουρλίκα» κ.ά.

Συμμετείχε και ο Νίκος Παπάζογλου ο οποίος ερμήνευσε 8 συνολικά τραγούδια. Τα έξι από αυτά σώζονται, καθώς η συναυλία ηχογραφήθηκε ερασιτεχνικά και ο δίσκος που προέκυψε κυκλοφόρησε σε περιορισμένα αντίτυπα (και όχι στο εμπόριο) με σκοπό την περαιτέρω ενίσχυση της «Σκάλας του Μιλάνου».

Το ιστορικό καπηλειό έπαψε να υπάρχει το 2006, ενώ οι Κάρολος και Νίκος Μιλάνος δεν είναι πια στη ζωή. Έτσι, ένας από τους διοργανωτές της συναυλίας του 2004, αποφάσισε να αναρτήσει πριν δύο χρόνια στο ιστολόγιό του (http://cafesebax.blogspot.com/) εκείνο το δίσκο με την ηχογράφηση της βραδιάς.

Με αυτόν τον τρόπο, πέραν φυσικά της ανάδειξης των Μιλάνων και μιας πολύ καλής ζωντανής ηχογράφησης με περισσότερα από 50 κομμάτια, σώζεται και η μόνη «χορταστική» αποτύπωση ερμηνειών του Νίκου Παπάζογλου σε ρεμπέτικα τραγούδια.

Τα παραθέτω παρακάτω προς ακρόαση μιας και ο δίσκος «85 Χρόνια Σκάλα του Μιλάνου» διατίθεται ελεύθερα εδώ

~~~

1. Χριστίνα

Μουσική - Στίχοι - Πρώτη εκτέλεση: Μάρκος Βαμβακάρης

Δισκογραφία: 78 στροφές (1940), 40 χόνια Βαμβακάρης Νο 2 (1983)

Η φλογερή σου η ματιά

και το γλυκό σου γέλιο

μου 'χουν ραγίσει την καρδιά - Χριστίνα μου

μ' εκάναν και σε θέλω

Έχεις μεγάλη τσαχπινιά

κι όλους μας φοβερίζεις

με τη γλυκιά σου την ομορφιά - Χριστίνα μου

πολλές καρδιές ραγίζεις

Ψαράδες και μανάβηδες

στην αγορά πειράζεις

σ' αρέσουν οι χασάπηδες - Χριστίνα μου

και τους γλυκοκοιτάζεις

Σκέψου και γνώμη άλλαξε

και πρόσεξε λιγάκι

γιατί ο κόσμος άλλαξε - Χριστίνα μου

τρελό μου Χριστινάκι

2. Ψηλά τη χτίζεις τη φωλιά

Μουσική - Στίχοι - Πρώτη εκτέλεση: Μάρκος Βαμβακάρης

Ψηλά τα παραθύρια σου

και μακριά κοιτούνε

κι όταν με δούνε κι έρχουμαι,

δίχως αέρα κλειούνε

Ψηλά τη χτίζεις τη φωλιά

και θα λυγίσει ο κλώνος

και θα σου φύγει το πουλί

και θα σου μείνει ο πόνος

Βασιλικό στη γλάστρα σου,

φυτεύεις και ποτίζεις

Εγώ δε θα περάσω πια,

γιατί με βασανίζεις

3. Μέσα στη βαρυχειμωνιά (Ο Καστανάς)

Στίχοι - Μουσική: Δημήτρης Κυριαζόπουλος

Πρώτη εκτέλεση: Στράτος Παγιουμτζής (Τεμπέλης)

(Τώρα) Μέσα στη βαρυχειμωνιά

τώρα που κάνει κρύο

με την φουφού μου στη γωνιά

(τη βγάζω) περνάω μεγαλείο.

Έχω κάστανα στη πένα (ψημένα), κάστανα ξεροψημένα (ξεφλουδισμένα).

(Είναι σαν) Μέσα ζάχαρη γλυκά τα κάστανα που ψήνω,

(με μια δραχμούλα) μ' ένα φραγκάκι μοναχά τέσσερα αμέσως δίνω.

Στα κορίτσια δεν την χάνω, δίνω κι ένα παραπάνω.

(Βγαίνοντας) Πήγαινε μια στο σινεμά και (στέκεται) στάθηκε μπροστά μου.

Τα κάστανά σου είναι ωμά, μου είπε (λέει), καστανά μου.

Φούρνος μ' έκανε να γίνω και μαζί της να τα ψήνω.

Σε παρένθεση οι στίχοι που ερμηνεύει ο Ν.Παπάζογλου στη συγκεκριμένη εκτέλεση

Το συγκεκριμένο υπάρχει και στο youtube

4. Πετονιές

Στίχοι: Γιώργος Μουφλουζέλης

Μουσική: Πρόδρομος Τσαουσάκης

Πρώτη εκτέλεση: Πρόδρομος Τσαουσάκης

Αγόρασα δυο πετονιές

κι ένα παραγαδάκι

μια βάρκα να ψαρεύουμε

κι ένα μπαγλαμαδάκι

Της αγάπης μας τα σύνεργα

σου τα 'χω αγορασμένα

τις μάσες μας τις ξάπλες μας

τα σέα μας τα μέα μας

Στην πλώρη της βαρκούλας μας

έγραψα τ' όνομά σου

το κάθε τι κανόνισα

όλα με το κομπάσο

Της αγάπης μας τα σύνεργα

σου τα 'χω αγορασμένα

τις μάσες μας τις ξάπλες μας

τα σέα μας τα μέα μας

5. Από μικρός ορφάνεψα (Όποιος ορφάνεψε μικρός)

Μουσική - Στίχοι: Παγιουμτζής Στράτος;

Πρώτη εκτέλεση: Παγιουμτζής Στράτος;

Απο μικρος ορφανεψα

Δεν γελασα μια μερα

Ο δολιος δεν εγνωρισα |x2

Μανουλα και πατερα |x2

Βλεπω μανουλες και παιδια

Και καιγεται η καρδια μου

Κι απο τα δολια ματια μου |x2

Τρεχουν τα δακρυα μου |x2

Οποιος ορφανεψε μικρος

Ειναι του κοσμου θυμα

Σαν βαρκα στον Ωκεανο |x2

Που την χτυπαει το κυμα |x2

6. Στην ξενιτιά απελπισμένος (Η ξενιτιά και η μοναξιά)

Μουσική - Στίχοι: Σωτήρης Γαβαλάς (Σμυρνιός συνθέτης και σύμφωνα με τον Παναγιώτη Κουνάδη η πρώτη ηχογράφηση έγινε το 1937 με τη φωνή του Κώστα Ρούκουνα)

Πρωτοχρονι', αγιο - Bασιλιού στην άμμο καθισμένος

Mε ένα ξεροκόμματο την πέρασ' ο καημένος.

Kι αυτή την ώρα σκέφτηκα Mαριώ τα βάσανά μου

Kαι για νεράκι έπινα τα μαύρα δάκρυά μου.

Γιατ' ήμουνα στην ξενιτιά μακριά από την πατρίδα

Kαι ζούσα γυναικούλα μου με ψεύτικη ελπίδα.

H ξενιτιά είν' ερημιά, η πίκρα και η λύπη, αχ, μάνα μου

Oλα μου τα 'δωσε ο Θεός, τίποτα δε μου λείπει.

Για το τραγούδι αυτό έχουμε μιλήσει και εδώ

--------------------------------------------------------------------------
ΠΗΓΕΣ:
- http://cafesebax.blogspot.com/
- http://www2.rizospastis.gr/
- http://www.902.gr/
- http://www.youtube.com/

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

- Χωρίς την πολύτιμη συμβολή της μπλογκο-φίλης Tsipouraki, η οποία ήταν παρούσα στη συναυλία - αφιέρωμα στη «Σκάλα του Μιλάνου» και με προμήθευσε με τα τραγούδια και τις περισσότερες από τις απαραίτητες πληροφορίες, το ποστ αυτό δεν θα γινόταν ποτέ. Την ευχαριστώ και πάλι από καρδιάς!

- Επιμένω στην προσπάθεια ανάδειξης άγνωστων στιγμών της καλλιτεχνικής πορείας του Νίκου Παπάζογλου. Αν κάποιος έχει υλικό και θέλει να το μοιραστεί, ας μου στείλει ένα e-mail στο tragoudistan@gmail.com Ειδικά αν μπορεί να βοηθήσει στο μάζεμα των ερμηνειών του σε παραδοσιακά, λαϊκά και ρεμπέτικα κομμάτια και σε τηλεοπτικές εμφανίσεις του που δεν υπάρχουν στο διαδίκτυο (ψάχνω και μία στην ΕΤ3 τον Μάιο του 2001)

...

Κάνω τη τσάρκα μου περνώ
για σε μικρό μελαχρινό,
από τη γειτονιά σου
για τα γλυκά τα μάτια σου
και για την εμορφιά σου

Νόστιμο μικρό τρελό μου,
μάγ(κ)ικο μελαχρινό μου

Γιατί δε βγαίνεις να σε δω
που ξέρεις πόσο σ' αγαπώ,
κρυφά από τη μαμά σου
μελαχρινό με τρέλανες
με τη γλυκιά ματιά σου
με τρέλανες μελαχρινό
με τη γλυκιά ματιά σου

Μάγκικο τρελό μικρό μου
κορμί μελαχρινό μου

Ένα γλυκό φιλάκι σου
βγάλε απ' το στοματάκι σου,
μη θες να με παιδεύεις
εσύ για μένα είσαι γιατρός
εσύ θα με γιατρέψεις (;)

Νόστιμο μικρό τρελό μου,
μάγ(κ)ικο μελαχρινό μου

Μουσική/Στίχοι/Πρώτη εκτέλεση: Μάρκος Βαμβακάρης (1938)

http://www.youtube.com/watch?v=67a_GZNo6_Y

http://www.youtube.com/watch?v=dmT_Rrt0llc

"Έφυγε" ο Πάνος Τζανετής

Πάνος Γεραμάνης - Πάνος Τζανετής

Βίκη Μοσχολιού - Πάνος Τζανετής - Γιώργος Ζαμπέτας

Έφυγε σήμερα από τη ζωή σε ηλικία 69 ετών ο σημαντικός ερμηνευτής του λαϊκού μας τραγουδιού Πάνος Τζανετής. Ο Χαλκιδέος καλλιτέχνης συνεργάστηκε με σημαντικούς συνθέτες και κυρίως με τον Γιώργο Ζαμπέτα. Σημαντικότερη περίοδος της πορείας του στο τραγούδι τα χρόνια 1960-1967. Γύρω στο 1968 διέκοψε απότομα την καλλιτεχνική του παρουσία κάνοντας μόνο σποραδικές εμφανίσεις τα επόμενα χρόνια, ενώ εργάστηκε κυρίως ως ταξιτζής.

Ο Τζανετής τα τελευταία 5 χρόνια έπασχε από καρκίνο. Τα ξημερώματα του Σαββάτου 21 Νοεμβρίου έχασε τη μάχη με τη ζωή.

Θησαυροί από το youtube #3 - Βασίλης Τσιτσάνης και Γιάννης Τσαρούχης

Ο μεγάλος μας ζωγράφος Γιάννης Τσαρούχης λέγεται ότι ήταν φανατικός ακροατής του Βασίλη Τσιτσάνη. Ακόμα και σε πολύ προχωρημένη ηλικία επισκεφτόταν το ιστορικό "Χάραμα" της Καισαριανής όπου έπαιζε ο Τσιτσάνης. Μάλιστα λέγεται ότι κάποιες φορές, τόση ήταν η λαχτάρα του για τη μουσική αυτή που σηκωνόταν να χορέψει ακόμα και υποβασταζόμενος.

Στο παρακάτω βιντεάκι σηκώνεται για ζεϊμπέκικο στο "Θα κάνω ντου βρε πονηρή" κατόπιν παράκλησης του Βασίλη Τσιτσάνη.

Θα κάνω ντου βρε πονηρή

Μουσική: Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Κώστας Βίρβος
Πρώτη εκτέλεση: Τάκης Μπίνης & Μαρίκα Νίνου & Β. Τσιτσάνης
Δισκογραφία: 78 στροφές-1953

Θα κάνω ντου βρε πονηρή
στα στέκια που αράζεις
κι αν σε τρακάρω πουθενά
μ' αυτόν τον άνθρωπο ξανά
να ξέρεις δεν τη βγάζεις

Καθάρισε τη θέση σου
μ' αυτή σου την κατάσταση
πριν κάνω επανάσταση

Τον τελευταίο τον καιρό
μου τα 'χεις κάνει ρόιδο
δυο τρεις μου την καρφώσανε
πως πάλι σε τσακώσανε
με κείνο το κορόιδο

Καθάρισε τη θέση σου
μ' αυτή σου την κατάσταση
πριν κάνω επανάσταση

Θα κάνω ντου για να σε βρω
Αθήνα και Περαία
κι αν θα σε κάνω τσακωτή
να ξέρεις η βραδιά σου αυτή
θα είν' η τελευταία

Καθάρισε τη θέση σου
μ' αυτή σου την κατάσταση
πριν κάνω επανάσταση

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Θησαυροί από το youtube #1: Αλκίνοος Ιωαννίδης και Τζίμης Πανούσης εδώ

Θησαυροί από το youtube #2: Στέλιος Καζαντζίδης και Μίκης Θεοδωράκης εδώ

Δείτε όλες τις αναρτήσεις της στήλης "Θησαυροί από το youtube" εδώ

Retro around the clock #1 - Στέλιος Καζαντζίδης

Σήμερα η μεγάλη συναυλία-αφιέρωμα στον Στέλιο Καζαντζίδη, στο Καλλιμάρμαρο με Αλεξίου, Μαρινέλλα, Γλυκερία, Μητροπάνο, Νταλάρα, Τερζή. Περισσότερα εδώ.

Με αφορμή αυτό το γεγονός και την συμπλήρωση 8 ετών από το θάνατό του, μερικές φωτο από τα παλιά με τον μεγάλο λαϊκό ερμηνευτή:

Μανώλης Χιώτης - Μαρινέλλα - Στέλιος Καζαντζίδης

Στέλιος Καζαντζίδης - Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου

Λάκης Χαλκιάς - Γιάννης Ρίτσος - Στέλιος Καζαντζίδης

Στέλιος Καζαντζίδης - Μανώλης Αγγελόπουλος

Ο Στέλιος Καζαντζίδης στην αγκαλιά του πατέρα του

Πηγή

Βασίλης Τσιτσάνης - Στέλιος Καζαντζίδης

Θόδωρος Δερβενιώτης - Στέλιος Καζαντζίδης

Μαρινέλλα - Καζαντζίδης - Κούρκουλος

Κρυμμένα διαμάντια #4 - Δύο τραγούδια του Στέλιου Καζαντζίδη

Στη μηνιαία, σταθερή στήλη με τίτλο "Κρυμμένα διαμάντια" θα παρουσιάζονται τραγούδια που ουδέποτε έγιναν "σουξέ", αλλά παρολαυτά είναι αξιόλογα και τίποτα δεν έχουν να ζηλέψουν από άλλα που είναι γνωστά σε όλους. Τραγούδια που ατύχησαν να μην πολυπαίζονται από τους ραδιοφωνικούς σταθμούς, τραγούδια που θεωρούνταν "συμπληρώματα" για να κλείσει η 14άδα ή 12 άδα ενός δίσκου, τραγούδια που και οι ίδιοι οι τραγουδιστές, στων οποίων την προσωπική δισκογραφία ανήκουν, δεν τα στήριξαν στις ζωντανές τους εμφανίσεις. Ψάχνουμε και βρίσκουμε λοιπόν "διαμάντια στα σκουπίδια και στον υπόνομο", όπως λέει και η Μαριανίνα Κριεζή. Ψάχνουμε για τα λεγόμενα "αδικημένα τραγούδια".

Τις τελευταίες μέρες ακούω όλο και περισσότερο αγαπημένους ροκ δίσκους. Κι όμως, σκεφτόμενος ποιά τραγούδια να παρουσιάσω στη σημερινή στήλη κατέληξα αυθορμήτως σε δύο τραγούδια του Στέλιου Καζαντζίδη. Άβυσσος η ψυχή του ανθρώπου, ή μήπως και ο Στέλιος ήταν... ροκ;

Ένα επιχείρημα που χρησιμοποιούν αυτοί που πιστεύουν ότι αδίκως θεωρείται ο Καζαντζίδης ως ο μεγαλύτερος τραγουδιστής που έβγαλε ποτέ η Ελλάδα είναι ότι δεν είπε - κατά τη γνώμη τους - πολλά πραγματικά μεγάλα τραγούδια, που να μείνουν στο χρόνο και να ακούγονται και από τις μελλοντικές γενιές που δεν θα έχουν ζήσει ούτε ξεριζωμούς, ούτε πείνα, ούτε ξενιτιά. Σαφώς ανυπόστατο το επιχείρημα, αλλά εγώ σήμερα δεν θέλω να το αντικρούσω παρουσιάζοντας κάποια από τα πολύ μεγάλα και διαχρονικά τραγούδια που ερμήνευσε μοναδικά ο Καζαντζίδης, αλλά θα παρουσιάσω δύο από τα πολλά "αδικημένα" τραγούδια της δισκογραφίας του.

"Στο τραπέζι που τα πίνω"

Μουσική: Απόστολος Καλδάρας
Στίχοι: Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου
Πρώτη εκτέλεση: Στέλιος Καζαντζίδης (1969)

Δεν πρόκειται ακριβώς για "αδικημένο" τραγούδι με την έννοια του εντελώς ξεχασμένου ή παραμελημένου. Αντιθέτως μπορεί κανείς να πει ότι υπήρξε ένα από τα πολύ αγαπημένα της νεότερης μυθολογίας του Στέλιου Καζαντζίδη και της πολύ ξεχωριστής συνεργασίας του Απόστολου Καλδάρα με την Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου. Είναι όμως ένα από τα πολλά τραγούδια του Καζαντζίδη που βρίσκονται σε... δεύτερο πλάνο και ελάχιστα ακούγονται σήμερα είτε στα πολλά αφιερώματα που του γίνονται, είτε ως επιλογές των ραδιοφωνικών παραγωγών που παίζουν παλιό λαϊκό τραγούδι.

Ο μεγάλος τρικαλινός Απόστολος Καλδάρας στην εξαιρετική (και χαρακτηριστική του) μουσική σύνθεση και βέβαια η μυθική γριά του λαϊκού μας τραγουδιού, η Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου, στους καθάρια λαϊκούς, ερωτικούς στίχους. Η ερμηνεία του Καζαντζίδη στέλνει το τραγούδι στα ουράνια. Στιβαρή, σπαρακτική, ερωτική, λαϊκή. Ένα τραγούδι πραγματικά εξαιρετικό.

Στο τραπέζι που τα πίνω
λείπει το ποτήρι σου
Λείπουν τα γλυκά σου λόγια
που άκουγα απ' τα χείλη σου.

Η θύμησή σου τη νύχτα αυτή
Μες στην καρδιά μου, είναι καρφί

Οπου ρίξω την ματιά μου
βλέπω την σφραγίδα σου
κι αν ματώνει η καρδιά μου
ζω με την ελπίδα σου

Η θύμησή σου τη νύχτα αυτή
Μες στην καρδιά μου, είναι καρφί

"Απ’τα ψηλά πατώματα"

Μουσική: Χρήστος Νικολόπουλος
Στίχοι: Πυθαγόρας
Πρώτη εκτέλεση: Στέλιος Καζαντζίδης
Δισκογραφία: "Γυάλινος κόσμος" (1973), "Το δρομολόι της ζωής" (1973)

Πολύ δυνατοί λαϊκοί στίχοι από τον Πυθαγόρα με συνηθισμένη για την εποχή θεματολογία (οι αδυναμίες του χαρακτήρα που φέρνουν τη χρεοκοπεία και την κοινωνική απαξίωση), μία από τις καλύτερες συνθέσεις του Χρήστου Νικολόπουλου και μαθήματα λαϊκής ερμηνείας από τον Καζαντζίδη.

Απ' τα ψηλά πατώματα
και απ' τα μεγάλα σπίτια
κατρακύλησα στ' αλήθεια
και έκλαψες από συνήθεια
κι όταν μ' είδες πεταμένο
με παράτησες σαν ξένο.

Καλά μου τα 'λεγαν
όσοι μ' αγάπαγαν
μα εγώ σε σένα πίστεψα
και τη ζωή μου αχρήστεψα
κι απ' τα ψηλά πατώματα
βρέθηκα μες στα χώματα.

Για τις αδυναμίες μου
τον εαυτό μου βρίζω
και τον κόσμο που γνωρίζω
αποφεύγω ν' αντικρίζω
κι ο φτωχότερος του κόσμου
είμαι τώρα και δακρύζω.

Καλά μου τα 'λεγαν
όσοι μ' αγάπαγαν
μα εγώ σε σένα πίστεψα
και τη ζωή μου αχρήστεψα
κι απ' τα ψηλά πατώματα
βρέθηκα μες στα χώματα.

~Η στήλη "Κρυμμένα διαμάντια" θα εμφανίζεται στις 10 του κάθε μήνα~

Δείτε όλα τα άρθρα της στήλης αυτής κάνοντας κλικ εδώ.