Πέμπτη 14 Ιουλίου 2011
ΠΡΟΣ ΤΟΝ Κ. ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΟ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟ ΓΙΑ ΤΗΝ (?) ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΤΗΣ ΕΡΤ
"Η Ραδιοτηλεόραση καταργείται, αφού δεν υπάρχει λόγος να συντηρείται μία τόσο ακριβή υπηρεσία. Το ίδιο θα συμβεί και με την Ορχήστρα της ΕΡΤ, η οποία, ίσως ενσωματωθεί σε κάποιο άλλο φορέα, όπως η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών."
Αξιότιμε Κύριε Κυβερνητικέ Εκπρόσωπε,
επιτρέψτε μου να σας εκφράσω τις απορίες που μου γέννησε η παραπάνω πρότασή σας, αν και δεν ανήκω στο δυναμικό της ΕΡΤ:
Ποιά ορχήστρα της ΕΡΤ;
Ξέρετε πόσες ορχήστρες έχει η ΕΡΤ;
Γνωρίζετε ότι πριν λίγο καιρό η "Ορχήστρα των Χρωμάτων" περιήλθε κι αυτή στην δικαιοδοσία της ΕΡΤ, για τον απλούστατο λόγο ότι η ΕΡΤ παρουσίασε πλεόνασμα στα οικονομικά της;
Ποια ορχήστρα θα ενσωματώσετε και πού;
Δηλαδή αν περισσεύει ένα τρομπόνι πχ σε μια από τις ορχήστρες της ΕΡΤ, θα το βάλετε να παίξει βιολί στην Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, γιατί πιθανόν η ΚΟΑ να έχει κάποιο κενό στα βιολιά;
Για ποιό λόγο διορίσατε νέους διευθυντές στις ορχήστρες μας, αν πρόκειται να ανοίξετε ένα τσουβάλι και να χώσετε μέσα όλες τις ορχήστρες αχταρμά;
Γνωρίζετε αν υπάρχει έστω και μια χώρα στην Ευρώπη, που να μην διαθέτει ορχήστρες ραδιοφωνίας; Και συμφωνικές ορχήστρες και φιλαρμονικές ορχήστρες και όπερες και ορχήστρες δωματίου και το κάθε σύνολο έχει το ρόλο του, ξεχωριστό και διακριτό;
Και να μην μιλάμε για την Ευρώπη μόνο, γνωρίζετε πόσες ορχήστρες και πόσες όπερες διαθέτει η Τουρκία; Η Βουλγαρία; Η Ρουμανία;
Γνωρίζετε ποια θέση κατείχε η μουσική στην εκπαίδευση στην αρχαία Ελλάδα;
Γνωρίζετε ποια θέση κατέχει σήμερα η μουσική στην εκπαίδευση στις προηγμένες χώρες και όχι μόνο; Και ποια θέση κατέχει στη δική μας εκπαίδευση;
Έχετε ακούσει για το πείραμα της Βολιβίας;
Για την ορχήστρα Σιμόν Μπολιβάρ;
Αυτά, που άλλες χώρες πιο προηγμένες από μας θεωρούν δεδομένα και αυτά που χώρες, που θεωρούμε λιγότερο ανεπτυγμένες από μας, προσπαθούν να πετύχουν, εμείς θα τα καταστρέψουμε;
Θα τα εξαφανίσουμε;
Πόσο σας κοστίζει μια ορχήστρα, κύριε κυβερνητικέ εκπρόσωπε;
Πόσο σας κόστισε η διοργάνωση της Γιουροβίζιον;
Τα πάρτι των special olympics; Ενώ η ΚΟΑ και οι καλλιτέχνες προσφέρθηκαν αφιλοκερδώς, εκατομμύρια ευρώ έφυγαν από δω και από κει σε παράπλευρες εκδηλώσεις και φιλοξενίες...
Πώς θα βγούμε από το βούρκο, κύριε κυβερνητικέ εκπρόσωπε, δίχως πολιτισμό και δίχως παιδεία;
Τι θα δώσουμε στα παιδιά μας;
Επιτρέψτε μου να σας κάνω μια μικρή υπόδειξη, κύριε κυβερνητικέ εκπρόσωπε,
αυτό που όλοι ψιθυρίζουν:
Αφήστε τον πολιτισμό, την τέχνη, τα σχολεία και τα νοσοκομεία στη θέση τους και επενδύστε πάνω σε αυτά
Επενδύστε στην παιδεία, τον πολιτισμό, την υγεία για να μπορέσουμε να πάμε μπροστά
Αυτά τα λίγα είχα να σας πω, εγώ μια ταπεινή μουσικός της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, που σπούδασα 15 χρόνια μουσική με δικά μου έξοδα, γιατί το κράτος ποτέ δεν μας παρείχε μουσική παιδεία, με απίστευτες θυσίες, χωρίς διακοπές, με ατελείωτες ώρες μελέτης ακόμη και σήμερα στα 48 μου χρόνια, που συνεχώς δίνω στη ζωή μου εξετάσεις, με συχνά κοινωνική απομόνωση λόγω των απαιτήσεων του επαγγέλματος, που δοκιμάζομαι καθημερινά στη σκηνή, όπως όλοι οι μουσικοί άλλωστε και που ποτέ μα ποτέ δεν ένιωσα την πολιτεία δίπλα μου, ούτε τα 15 χρόνια σπουδών, ούτε τα 26 χρόνια που έχω την τιμή και τη χαρά να είμαι μέλος της ΚΟΑ.
Αν αύριο Παρασκευή 15 Ιουλίου 2011, βρεθείτε στο θέατρο Ηρώδου Αττικού για να παρακολουθήσετε την δεύτερη συμφωνία του Μάλερ την επονομαζόμενη της Αναστάσεως (αμήν και πότε) με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, να ξέρετε ότι διακόσιοι εικοσιτέσσερις άνθρωποι δουλέψαμε πολύ σκληρά γιαυτό που θα ακούσετε! Και είμαστε περήφανοι γιαυτό!
Και η δουλειά δεν είναι μόνο η προετοιμασία των δυο εβδομάδων, αλλά και όλη η μελέτη, που χρόνια έχουμε ρίξει όλοι μας και οι κάλοι που βγάλαμε στα δάκτυλα....
Σας προσκαλούμε να μας ακούσετε...
Με τιμή
μια μουσικός της ΚΟΑ
Δευτέρα 6 Σεπτεμβρίου 2010
Η συμβολή της Μουσικής στην εξέλιξη του Ανθρώπου
The Economist
Η μουσική είναι ένα μυστήριο. Υπήρξε, και παραμένει, συστατικό κάθε γνωστού πολιτισμού στη Γη. Οστά μεταμορφωμένα σε φλογέρες χρησιμοποιούνταν πριν από 40.000 χρόνια. Η μουσική αποσπά την προσοχή των ανθρώπων πολύ πιο συνεκτικά από κάθε τι άλλο: εγκεφαλογραφήματα δείχνουν πως όταν οι άνθρωποι ακούνε μουσική, όλες σχεδόν οι περιοχές του εγκεφάλου γίνονται πιο ενεργές.
Παρόλ’ αυτά, η μουσική δεν υπηρετεί κάποιον ορατό εξελικτικό σκοπό.
Ο Κάρολος Δαρβίνος, στην «Καταγωγή του ανθρώπου», παρατήρησε ότι «ούτε η απόλαυση ούτε η ικανότητα παραγωγής της μουσικής είναι χαρίσματα που χρησιμεύουν άμεσα κατά οποιονδήποτε τρόπο στις συνήθεις ανάγκες της ζωής του ανθρώπου». Απρόθυμος να πιστέψει ότι η μουσική είναι εντελώς άχρηστη, ο Δαρβίνος συμπέρανε ότι πιθανόν να βοηθούσε τους προγόνους του ανθρώπου να είναι πιο επιτυχημένοι στο ζευγάρωμα. Ωστόσο, αν ίσχυε αυτό, θα ήταν αναμενόμενο το ένα φύλο να είναι καλύτερα προικισμένο μουσικά από το άλλο, και κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Ποιος είναι λοιπόν ο στόχος της μουσικής;
Η απουσία της θα είχε αποκτηνωτικές συνέπειες.
Στο βιβλίο του «The Music Instict: How Music Works and Why We Can’t Do Without It» («Το μουσικό ένστικτο. Πώς λειτουργεί η μουσική και γιατί δεν κάνουμε χωρίς αυτήν», εκδ. Bodley Head), ο Φίλιπ Μπολ, Βρετανός επιστημονικός συγγραφέας και φανατικός φιλόμουσος, στέκεται κάπου στη μέση. Υποστηρίζει ότι η μουσική είναι ενσωματωμένη στις ακουστικές, γνωσιακές και κινητικές μας ικανότητες.
Εχουμε μουσικό ένστικτο όσο και ένστικτο της γλώσσας, και δεν θα μπορούσαμε να απαλλαγούμε από αυτό ακόμα κι αν το προσπαθούσαμε.
Η μουσική μπορεί να σημαίνει διαφορετικά πράγματα σε διαφορετικούς πολιτισμούς. Παρότι όμως είναι πολιτιστικά εξειδικευμένη, ορισμένα από τα δομικά στοιχεία της είναι οικουμενικά: μελωδία, αρμονία, ρυθμός, το ηχόχρωμα που παράγεται από μια ποικιλία οργάνων και το διακριτό στυλ που προστίθεται από τους επιμέρους συνθέτες. Σχεδόν όλα τα μουσικά συστήματα βασίζονται σε κλίμακες ορισμένης έκτασης - με όριο τη νότα που ηχεί το ίδιο όπως αυτή με την οποία ξεκινήσαμε, μόνο σε υψηλότερο ή χαμηλότερο βαθμό οξύτητας.
Ο Πυθαγόρας
Ο Ελληνας φιλόσοφος Πυθαγόρας, που έζησε γύρω στο 500 π.Χ., λέγεται ότι είχε ανακαλύψει πως οι νότες οι οποίες ηχούν αρμονικά μαζί, έχουν απλούς λόγους συχνοτήτων μεταξύ τους: για παράδειγμα, μια νότα που είναι μια οκτάβα υψηλότερη από μιαν άλλη έχει διπλάσια συχνότητα.
Η «διατονική» κλίμακα του Πυθαγόρα, που αποτελεί ακόμα τη βάση της δυτικής μουσικής, αποτελείται από επτά νότες. Δεν είναι όμως η μόνη, κάθε άλλο.
Τα μουσικά σύνολα γκαμελάν της Ιάβας χρησιμοποιούν δύο κλίμακες με νότες διαφορετικού αριθμού. Η μουσική της βόρειας Ινδίας έχει 32 διαφορετικές κλίμακες.
Ο Αρνολντ Σένμπεργκ επινόησε ένα δωδεκάφθογγο σχήμα ατονικής μουσικής πριν από έναν αιώνα.
Ο Φίλιπ Μπολ εξετάζει με τη σειρά κάθε συστατικό της μουσικής για να εξηγήσει πώς λειτουργεί, χρησιμοποιώντας άφθονα παραδείγματα που τα αντλεί από ένα ευρύ φάσμα μουσικών ειδών, από τον Μπαχ έως τους Μπιτλς και από τα νανουρίσματα έως την τζαζ. Αν μπορείς να διαβάσεις μουσική, θα βρεθείς να μουρμουρίζεις μελωδίες για να καταλάβεις τι εννοεί. Αν δεν μπορείς, ίσως κάποιες στιγμές να χαθείς μέσα στις τεχνικές λεπτομέρειες. Προτού όμως τα πράγματα αρχίσουν να δυσκολεύουν, η ικανότητα του συγγραφέα να μετατρέπει περίπλοκα δεδομένα σε απλή γλώσσα έρχεται και σώζει την κατάσταση.
Το βασικό του μήνυμα είναι ενθαρρυντικό και αισιόδοξο:
οι άνθρωποι γνωρίζουν περισσότερα πράγματα για τη μουσική απ’ όσα νομίζουν. Αρχίζουν να αφομοιώνουν τους κανόνες από τη στιγμή που γεννιούνται, ίσως και νωρίτερα, ακούγοντας τα πάντα γύρω τους.
Παιδιά πολύ μικρής ηλικίας μπορούν να πουν αν ένας τόνος ή μια αρμονία δεν είναι σωστή. Μια από τις χαρές της μουσικής είναι η γενική εξοικείωση με τον τρόπο που είναι οικοδομημένη, το να ξέρεις μέσες-άκρες τι να περιμένεις κι έπειτα να διαπιστώνεις με ποιους ιδιαίτερους τρόπους καλύπτονται ή ξεπερνιώνται οι προσδοκίες σου. Οι περισσότεροι ενήλικες μπορούν να διακρίνουν τις διαφορές ανάμεσα στα είδη της μουσικής ακόμα κι αν δεν έχουν καμιά εκπαίδευση.
Η μουσική είναι τελείως sui generis. Δεν οφείλει να αφηγηθεί, μια μη-μουσική ιστορία ο ακροατής θα την αποκωδικοποιήσει για τον εαυτό του. Πολλοί, ίσως οι περισσότεροι, έχουν βιώσει ξαφνικά φουντώματα συγκίνησης ακούγοντας ένα συγκεκριμένο μουσικό κομμάτι· ενθουσιασμό ή ανατριχίλα, μια αίσθηση έξαψης, ανάτασης ή ιλαρότητας. Μπορεί ακόμα να συγκινηθούν μέχρι δακρύων χωρίς να μπορούν να εξηγήσουν γιατί. Μουσικοί αναλυτές έχουν προσπαθήσει σκληρά να βρουν πώς συμβαίνει αυτό, αλλά με μικρή επιτυχία. Ισως μερικά μυστήρια είναι καλύτερα να παραμείνουν μυστήρια.
Στην Ελλάδα όμως του 2010:
Η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών δεν έχει Διευθυντή από τον Αύγουστο του 2009
Η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης δεν έχει Διευθυντή από τον Ιούνιο
Η Ορχήστρα των Χρωμάτων το ίδιο.
Η Εθνική Λυρική Σκηνή κινδυνεύει να κλείσει.
Η Ορχήστρα της ΕΡΤ σε αναβρασμό.
Το Ωδείο Αθηνών έχει απλήρωτο το διδακτικό προσωπικό εδώ και 13 μήνες
Το Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης έχει απλήρωτο το διδακτικό προσωπικό με ατομικές συμβάσεις και τους αορίστου χρόνου περίπου 5 μήνες.
Το Δημοτικό Ωδείο Βόλου έχει απλήρωτο το προσωπικό κιαυτό κάτι μήνες τώρα
Οι παλαιότεροι καθηγητές σαξοφώνου έχουν στα χέρια τους διπλώματα χωρίς ισχύ, εν αντιθέσει με τα διπλώματα των μαθητών τους που έχουν κατοχυρωθεί.
Είμαστε η μοναδική χώρα στον κόσμο χωρίς Μουσική Ακαδημία
και φυσικά όλων μας οι σπουδες δεν έχουν διαβάθμιση!
Και πόσα ακόμη που δεν γνωρίζουμε....