"Στοχασμοί πάνω από ένα Χαρτοκιβώτιο"!!!

Σημείωση: πρόκειται για άρθρο του εικονιζόμενου Πώλ Ώστερ που γράφτηκε μια παγωμένη μέρα της Νέας Υόρκης στις 20 Δεκεμβρίου 1999. Λίγο πριν τα Χριστούγεννα και λίγο πριν τη δύση του 20ου αιώνα. Αναφέρεται στους άστεγους της αμερικάνικης μεγαλούπολης που κοιμούνται μέσα σε κούτες τηλεοράσεων και κλιματιστικών.


"... Οι περισσότεροι από εμάς βρισκόμαστε σε απόσταση ενός πλήγματος μόνο από την απόλυτη στέρηση. Μια αλληλουχία πληγματων μπορεί να μας καταστρέψει. Υπάρχουν άνδρες και γυναίκες που περιπλανώνται στους δρόμους και οι οποίοι κάποτε βρίσκονταν σε θέση φαινομενικής ασφάλειας. Έχουν πανεπιστημιακά διπλώματα. Είχαν υπεύθυνες θέσεις και συντηρούσαν τις οικογένειες τους. Τώρα τους έχουν βρει δυσκολίες και ποιοι είμαστε εμείς που θα νομίσουμε πως τέτοια πράγματα δεν μπορούν να μας συμβούν; Τους τελευταίους μήνες μια φοβερή συζήτηση δηλητηριάζει την ατμόσφαιρα σχετικά με το τι θα κάνουμε με αυτούς. Αυτό για το οποίο θα πρέπει να συζητήσουμε είναι το τι θα κάνουμε με εμάς. Πρόκειται, στο κάτω-κάτω, για την πόλη μας και ό,τι συμβαίνει σε αυτούς συμβαίνει και σε μας. Οι φτωχοί δεν είναι τέρατα επειδή δεν έχουν χρήματα. Είναι άνθρωποι που χρειάζονται βοήθεια και δεν βοηθάει κανέναν να τους τιμωρήσουμε επειδή είναι φτωχοί. Οι νέοι κανόνες που προτάθηκαν από την παρούσα διοίκηση δεν είναι μόνο σκληροί κατά τη γώμη μου, αλλά δεν έχουν και καμία λογική. Αν κοιμάσαι τώρα στο δρόμο, θα συλληφθείς. Αν πας σε άσυλο θα πρέπει να εργάζεσαι για να εξασφαλίσεις κρεβάτι. Αν δεν εργάζεσαι θα σε πετάξουν πάλι στο δρόμο και εκεί θα σε συλλάβουν πάλι. Οι άνθρωποι που υπερασπίζονται αυτές τις ιδέες δηλώνουν όλοι ευσεβείς θεοφοβούμενοι άνδρες και γυναίκες. Θα έπρεπε να γνωρίζουν ότι όλες οι θρησκείες του κόσμου επιμένουν στη σημασία της αγαθοεργίας - όχι μόνον ως κάτι που πρέπει να ενθαρρύνεται, αλλά ως υποχρέωση, ως ουσιαστικό κομμάτι της σχέσης μας  με τον Θεό. Γιατί κανένας δεν μπήκε στον κόπο να πει σε αυτούς τους ανθρώπους ότι είναι υποκριτές;
   Στο μεταξύ η ώρα περνάει. Πέρασαν πολλές ώρες από τη στιγμή που κάθισα στο γραφείο μου και άρχισα να γράφω αυτά τα λόγια. Δεν έχω κουνήσει καθόλου όλη αυτή την ώρα. Η κεντρική θέρμανση κροταλίζει μέσα στους σωλήνες και το δωμάτιο είναι ζεστό. Έξω ο ουρανός είναι σκοτεινός και ο άνεμος χτυπάει με δύναμη τη βροχή επάνω στους πλαϊνούς τοίχους του σπιτιού. Δεν έχω απαντήσεις ούτε συμβουλές να δώσω ούτε προτάσεις. Το μόνο που ζητώ είναι να σκεφτείτε τον καιρό. Και μετά, αν μπορείτε, να φανταστείτε τον εαυτό σας μέσα σε ένα χαρτικιβώτιο κάνοντας ό,τι μπορείτε για να ζεσταθείτε. Μια μέρα σαν τη σημερινή, για παράδειγμα, έντεκα ημέρες πριν από το τέλος του εικοστού αιώνα, έξω στο κρύο και το θόρυβο των δρόμων της Νέας Υόρκης."

                                                 Πωλ  Ώστερ           20 Δεκεμβρίου 1999



Από το βιβλίο: "Το Κόκκινο Σημειωματάριο" εκδόσεις Σ.Ι.ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ

Η Εκδίκηση του Διηγήματος!!!

Η χθεσινή απόφαση της Σουηδικής Ακαδημίας να απονείμει το βραβείο Νόμπελ στην καναδή συγγραφέα Άλις Μονρό, την αποκαλούμενη και «βασίλισσα του διηγήματος», θεωρήθηκε ως μια ευχάριστη έκπληξη. Και τούτο γιατί μετά από πάρα πολλά χρόνια βραβεύεται μια «καθαρόαιμη» διηγηματογράφος –ούτε ένα μυθιστόρημα- που με την πανθομολογούμενη υψηλή συγγραφική της τέχνη συγκινεί, εδώ και πολλά χρόνια, χιλιάδες αναγνώστες σε όλο τον κόσμο. Στη χώρα μας είναι σχεδόν άγνωστη και δυο βιβλία της που εξέδωσε το Μεταίχμιο πήγαν σχεδόν άπατα. Γιατί και εδώ όπως και παντού η κυριαρχία και πρωτοκαθεδρία του μυθιστορήματος στο χώρο της λογοτεχνίας είναι αδιαμφισβήτητη. Ακόμη και η ίδια η βραβευθείσα, όπως δήλωσε, σκεφτόταν για ένα διάστημα να γράψει και μυθιστόρημα γιατί η κυρίαρχη άποψη για τους συγγραφείς είναι ότι χωρίς ένα μυθιστόρημα στο ενεργητικό τους θεωρούνται … ανολοκλήρωτοι. Και ευτυχώς, λέει, που δεν ενέδωσε στον πειρασμό. Έναν πειρασμό που δεν απέφυγαν όμως πολλοί συνάδελφοι της παρ’ ότι ήταν γεννημένοι για τη μικρή φόρμα. Και στα ελληνικά γράμματα –να μη λέμε ονόματα- υπάρχουν πάμπολλα τέτοια παραδείγματα. Μόνο ο μπαρμπα Αλέξανδρος μας ακολούθησε αντίστροφη πορεία: ξεκίνησε με το μυθιστόρημα, πέρασε στη νουβέλα και μετά στο διήγημα με το οποίο απογείωσε την τεχνική του και το επίπεδο της εθνικής μας λογοτεχνίας. Άλλη τεχνική, βλέπεις, απαιτεί η μεγάλη φόρμα, άλλη το διήγημα και άλλη η ποίηση. Και « ο καθείς εφ’ ω ετάχθη». Οπότε έστω και καθυστερημένα, στα 82 της, θα ανακαλύψουμε και εμείς την συμπαθέστατη κυρία Αλίκη. Εδώ τον Τζων Τσίβερ(1912-1982) έναν από τους τρεις μεγαλύτερους αμερικανούς διηγηματογράφους, μαζί με τον Χεμινγουέϊ και τον Κάρβερ, φέτος εδέησε να τον πρωτοδούμε στα ελληνικά από τις εκδόσεις Καστανιώτη με το έργο του «Ο Κολυμβητής».
Χάρηκα πάντως που δεν πήρε το βραβείο ο Μουρακάμι!

Δημήτρης Κουκουλάς
Νοέμβρης 2013

Αλεξάντρ Σεργκέγεβιτς Πούσκιν: Μια θυελλώδης ιδιοφυΐα!!!

Ο Αλέξανδρος Πούσκιν (1799-1837) δεν … κοίταξε καθόλου τη δουλειά του! Ευγενής στην καταγωγή και προικισμένος με μια σπάνια λογοτεχνική φλέβα εκτός από ένα  μεγάλο, για τον τόσο σύντομο βίο του, έργο που άφησε και για το οποίο θα μιλήσουμε πάρα κάτω, υπηρέτησε με ένα μοναδικό και ασίγαστο πάθος όλα τα κινήματα για την ελευθερία και ανεξαρτησία που δόνησαν στις αρχές του 19^ου αιώνα όχι μόνο τη δική του χώρα αλλά και ολόκληρη την Ευρώπη. Είναι χαρακτηριστική - παρ’ ότι ο τσάρος Νικόλαος ο Α΄ την είχε εντάξει στα κοινωνικά απελευθερωτικά κινήματα και τη φοβόταν- η ζέση με την οποία στήριξε την ελληνική επανάσταση του ’21. Δεν δίστασε να καταχερίσει τους Φιλικούς για αναβλητικότητα και καθυστερήσεις ή να εκφράσει τη διαφωνία του για την επιλογή του Αλέξανδρου Υψηλάντη  ως επικεφαλής των εξεγερμένων. Στο ρωσοτουρκικό πόλεμο του 1828 ζήτησε να πολεμήσει ως εθελοντής, χωρίς το αίτημα του να γίνει δεκτό, για να βοηθήσει έμμεσα την Ελλάδα. Διώχτηκε αμείλικτα από τους καθεστωτικούς, γνώρισε την εξορία τη λογοκρισία και τις απαγορεύσεις του έργου του. Ένα έργο που σημάδεψε ολόκληρη τη μετέπειτα ρώσικη λογοτεχνία και της οποίας δίκαια θεωρείται ο πατέρας της. Είναι χαρακτηριστική η φράση που είπε γι’ αυτόν ο Μαξίμ Γκόρκι: «Για μας τους Ρώσους ο Πούσκιν είναι η αρχή κάθε αρχής!». Θεωρείται ο μεγαλύτερος ποιητής που έβγαλε η χώρα με κορυφαία του δημιουργήματα το «Μπόρις Γκοντούνοφ» και «Ευγένιος Ονέγκιν» που αποτελεί ένα είδος έμμετρου μυθιστορήματος. Εκείνο όμως που έμελλε να μείνει ως διαμάντι στην ιστορία της ρώσικης και παγκόσμιας λογοτεχνίας χωρίς αυτός τότε να το υποψιάζεται, είναι μια μικρή συλλογή διηγημάτων που εξέδωσε το 1831 με τίτλο: «ΤΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΜΑΚΑΡΙΤΗ ΙΒΑΝ ΠΕΤΡΟΒΙΤΣ ΜΠΙΕΛΚΙΝ» στα οποία ο Πούσκιν εμφανίζεται τάχα μου ως εκδότης και όχι ως συγγραφέας τους. Πέντε όλα κι’ όλα μικρά διηγήματα: «Η Πιστολιά», «Η Χιονοθύελλα», «Ο Φερετροποιός», «Ο Σταθμάρχης» και «Η Δεσποινίς Χωριατοπούλα», διηγήματα πρωτοφανούς ρεαλισμού για την εποχή τους -μια εποχή που στη λογοτεχνία κυριαρχούσε ο γαλλικός ρομαντισμός και το γλυκανάλατο- που επηρέασαν όσο τίποτε άλλο όλους τους μετέπειτα μεγάλους Ρώσους πεζογράφους. Το 1930 παντρεύτηκε τη Ναταλία Νικολάγιεβνα Γκοντσάροβα μια γυναίκα που δεν είχε καμία σχέση με τα γράμματα, έτρεφε μεγάλη αδυναμία στα σαλόνια τα κοσμήματα και τα λούσα και έμελλε εκτός από την οικονομική του καταβαράθρωση να τον οδηγήσει και στον άδοξο θάνατο του. Όταν το 1837 σκοτώθηκε σε μονομαχία με έναν Γάλλο δανδή προσπαθώντας να υπερασπιστεί την τιμή του γιατί οι φήμες τον ήθελαν εραστή της.


Δημήτρης Κουκουλάς
Αύγουστος 2013

Ντίνος Χριστιανόπουλος: ο συμπαθής ...στριμμένος μας!!!

Ο Ντίνος Χριστιανόπουλος(1931), υπηρετεί τα ελληνικά γράμματα για πάνω από 60 χρόνια με έναν μοναδικό και άκρως ιδιαίτερο τρόπο.  Μονήρης ασκητικός και απόμακρος αποφεύγει επιμελώς την προβολή και τα λογοτεχνικά σινάφια και όποτε βγαίνει στην τηλεόραση εκφέρει ένα λόγο εριστικό που φέρνει σε δύσκολη θέση τους οικοδεσπότες του. Γι' αυτό και η άρνηση του να δεχτεί το μεγάλο κρατικό βραβείο που του απονεμήθηκε για το σύνολο του έργου του δεν εξέπληξε όσους γνωρίζουν το χαρακτήρα του αλλά και το μανιφέστο του που με τον τίτλο "Εναντίον" κυκλοφόρησε το 1991 και το οποίο αρχίζει με τις φράσεις: "Είμαι εναντίον της κάθε τιμητικής διάκρισης, απ' όπου και αν προέρχεται. Δεν υπάρχει πιο χυδαία φιλοδοξία από το να θέλουμε να ξεχωρίζουμε. ..."  Και στο οποίο έμεινε πιστός δηλώνοντας: "Δεν θα λέμε και θα ξελέμε!".

Πολύ σημαντικός ποιητής αλλά και χαρισματικός πεζογράφος. Δεν έκρυψε ποτέ την ομοφυλοφιλική του ιδιαιτερότητα ακόμη και στους πιο χαλεπούς καιρούς της συντηρητικής συμπρωτεύουσας. Ένα μεγάλο μέρος του ποιητικού του έργου αναφέρεται σε αυτό το πάθος αλλά και γενικότερα στον ερωτικό πόθο των ανθρώπων, πολλές φορές, μάλιστα, με έναν άκρως σπαρακτικό τρόπο.  Όπως σε εκείνο το άτιτλο ποιηματάκι του από τη συλλογή "το κορμί και το μεράκι" :  ο διψασμένος δε ρωτάει/ αν το νερό είναι γλυφό   ο πεινασμένος δε θυμώνει/ αν του πετάξουν ξεροκόμματο   κι όταν η καύλα χτυπάει στο μυαλό/ καλύτερα  η προστυχιά παρά η τρέλα.

Εμένα προσωπικά πέραν από το ποιητικό έργο με γοητεύει ιδιαίτερα η εκφορά του λόγου του στις τηλεοπτικές του εμφανίσεις, κάτι που μου συνέβαινε παλαιότερα με τον μακαρίτη τον Τσαρούχη. Διαθέτει δεινή αφηγηματική ικανότητα, τέλεια  άρθρωση και βάζει πάντα στο τέλος την εριστική του λέξη. Και έχω να σας παραθέσω τρία ενδεικτικά αποσπάσματα.

                                                                ***

Ερώτηση: Πως νιώθετε για τη βράβευση σας;

Απάντηση: Οι άνθρωποι μου απένειμαν το βραβείο από καλή τους διάθεση. Αυτό όμως πρέπει να υπάρχει και από την άλλη μεριά, αλλά εγώ όπως ξέρετε είμαι λιγάκι στριμμένος! 

                                                                ***

Ερώτηση: Όταν λέμε "Ποιητές της Θεσσαλονίκης" ποιους εννοούμε;

Απάντηση: Μετά τον Μανόλη Αναγνωστάκη που είναι μακράν ο πρώτος, θα πρέπει να λογαριάζετε την αφεντιά μου! 

                                                                *** 

Ερώτηση: τι γνώμη έχετε για το ότι η Θεσσαλονίκη ορίστηκε Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης(1997);

Απάντηση: Απορώ και εξίσταμαι! Η Θεσσαλονίκη Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης! όταν είναι γνωστό τοις πάσι ότι κατοικείται από μπουρτζόβλαχους!

ΥΓ: εγώ πιστεύω ότι πρόκειται για έναν πολύ ευαίσθητο άνθρωπο και αυτό το καταλαβαίνει κανείς, εκτός από την τέχνη του, και από την ενάργεια των αφηγήσεων του για τα δύσκολα χρόνια της κατοχής και της μετεμφυλιακής Ελλάδας καθώς και από ένα αίσθημα ενοχής που πολλές φορές εκφέρει. Όπως σε εκείνο το σπουδαίο του ποίημα: "Το βράδυ που σκοτώσαν τον Λαμπράκη" που είχαμε αναρτήσει παλαιότερα: http://navarino-s.blogspot.com/2009/05/blog-post_22.html


Δημήτρης Κουκουλάς
Ιανουάριος 2012

Tώρα χρειάζεται το βιβλίο!!!

Οι παλιοί βιβλιοπώλες που έχουνε ζήσει στο χώρο πολλές καταστάσεις καθώς και οι στατιστικές, συμφωνούν σε ένα πράγμα: ότι η ανάγνωση των βιβλίων στις δύσκολες εποχές γνωρίζει μια πρωτοφανή για τα οικονομικά δεδομένα άνθηση! Και τούτο συμβαίνει, νομίζω, γιατί το βιβλίο γενικότερα, είτε με τη μορφή της Λογοτεχνίας –ποίησης και πεζογραφίας- είτε της Ιστορίας Λαογραφίας Ψυχολογίας Φιλοσοφίας Αστρονομίας και των άλλων επιστημών, θα αποτελεί για τον άνθρωπο ένα μόνιμο λιμάνι καταφυγής και ένα ανοιχτό παράθυρο σε όνειρα και ελπίδες, ιδίως σε δύσκολες καταστάσεις.
Όλη αυτή η συσσωρευμένη σοφία του παρελθόντος και του παρόντος όλες οι καταδύσεις στα απύθμενα βάθη και πάθη της ανθρώπινης ψυχής, οι συμπεριφορές λαών και ανθρώπων που κατοίκησαν αυτόν εδώ τον πλανήτη, οι εξεγέρσεις και οι θυσίες, το αχανές σύμπαν που μας περιβάλλει, οι επιστήμες, οι σκέψεις της λογικής και του παράλογου όλη αυτή η γοητευτική πανσπερμία του ανθρώπινου μεγαλείου πάντα θα γοητεύει αυτόν που θα γίνεται κοινωνός της.

Και, κακά τα ψέματα, όταν υπάρχει κάποια σχετική ευμάρεια και πρωτοκαθεδρία των υλικών απολαύσεων, όλα τα προηγούμενα περνάνε σε δεύτερη μοίρα γιατί συνηθίζουμε να νιώθουμε πανίσχυροι και προσκυνάμε τότε μόνο τον Μαμωνά! Μα όταν αγριέψουν τα πράγματα και μας έρθει ο ουρανός σφοντύλι, νιώθουμε την ανάγκη να ρίξουμε μια ματιά και στο πάρα πέρα! Να πιάσουμε στα χέρια μας ένα βιβλίο να δούμε ένα άλλο βλέμμα στη ζωή να μάθουμε και να συγκινηθούμε.
Και μην κοιτάτε που οι μεγάλοι εκδοτικοί οίκοι έχουν προβλήματα. Με αυτούς συμβαίνει ότι και με τις μεγάλες ομάδες του ποδοσφαίρου που ενώ αυτό ανθεί οι κολοσσοί του χρεοκοπούν. Η Λίβερπουλ, η Ρεάλ και η Μπαρτσελόνα ταλανίζονται από τεράστια χρέη γιατί στα πλαίσια ενός άγριου ανταγωνισμού κατασπατάλησαν θηριώδη ποσά για μεταγραφές που δεν τα αντέχουν. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει και με τους μεγάλους εκδότες που κυνήγησαν πανάκριβες «μεταγραφές» γνωστών συγγραφέων και δικαιώματα παγκόσμιων μπεστ σέλλερ. Ενώ οι μικροί πάνε πολύ καλά σε σχέση με την κρίση. Διάβαζα πρόσφατα ότι στην Ιταλία οι μικροί εκδοτικοί οίκοι είχαν την τελευταία διετία μια αύξηση στις πωλήσεις τους της τάξης του 41%. Και τούτο γιατί από ανάγκη οι μικροί εκδότες το ψάχνουν το πράγμα πιο πολύ και είτε καταφεύγουν σε κλασσικά βιβλία που δεν έχουν δικαιώματα αλλά πάντα θα διαβάζονται, είτε βρίσκουν ενδιαφέροντες και πολύ καλούς συγγραφείς λιγότερο ηχηρών ονομάτων.
Και θα ήθελα, επί τη ευκαιρία, για όσους από εσάς κατοικούν στην Αθήνα ή σκέπτεστε να έρθετε το επόμενο δεκαήμερο, να περάσετε μια βόλτα από την παράγκα της Πλατείας Κλαυθμόνος που ανοίγει σήμερα με τα στοκ και να βρείτε ό,τι βιβλίο θέλετε σε πολύ μα πάρα πολύ προσιτές τιμές.
Σας συνιστώ δε να αποφεύγετε τα ογκώδη της τρέχουσας επικαιρότητας και να προτιμάτε τα κλασσικά και αν δεν ξέρετε τον ή την συγγραφέα και φοβάστε να το ρισκάρετε καλό είναι να ρίχνετε μια ματιά στο βιογραφικό του: Όσο πιο παλιά η ημερομηνία γέννησης –και εξ’ αυτού η αντοχή του στο χρόνο- τόσο μεγαλύτερη σιγουριά ότι δεν πετάξατε τα λεφτά σας. Εγώ πέρυσι με αυτό το σκεπτικό και τιμή ένα(1) Ευρώ, έπεσα πάνω σε ένα αριστούργημα παρ’ ότι δεν γνώριζα τη συγγραφέα. Και μιλάω για την Αμερικανίδα Κάρσον Μακ Κάλλερς (1917-1967) και την εκπληκτική νουβέλα της: «Η Μπαλάντα του Λυπημένου Καφενείου» σε μετάφραση Μένη Κουμανταρέα.
.
.
ΥΓ: όταν μιλάω για βιβλία μιλάω για τέτοια από χαρτί που τα πιάνεις στα χέρια σου και τα ξεφυλλίζεις και τα χαϊδεύεις και δεν μιλάω, βέβαια, για e-books της μικρής οθόνης που θέλω να πιστεύω ότι δεν θα ευδοκιμήσουν.


Δημήτρης Κουκουλάς
Νοέμβρης 2011     

Μακάρι να διαλέγαμε, όταν έπρεπε, σαν τον Παπαδιαμάντη!!!

Σε ένα αφιέρωμα που είχε προχθές η Ελευθεροτυπία στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, αναφέρεται μια εκπληκτική συνομιλία του στις αρχές του προηγούμενου αιώνα με τον διευθυντή της εφημερίδας «Νέον Άστυ» στον οποίο είχε πάει για να συζητήσουν τους όρους της μόνιμης συνεργασίας τους: να στέλνει δηλαδή ο Σκιαθίτης συγγραφέας τα διηγήματα του για δημοσίευση και να αμείβεται με μηνιαίο μισθό. Τον οποίο ο εκδότης όρισε στις 150 δραχμές. Ο κυρ Αλέξανδρος ακούγοντας το ποσόν έσκυψε το κεφάλι και δεν μίλησε. Ο άλλος νόμισε πως τα χρήματα ήτανε λίγα και τότε διαμείφθηκε μεταξύ τους ο ακόλουθος διάλογος:
--Αν σας φαίνονται λίγα κ. Παπαδιαμάντη να σας το κάνουμε 200 δραχμές.
--Μα τι λέτε; Οι 100 αρκούν!Αυτή η προτασούλα του μεγάλου μας λογοτέχνη πέρα από το διδακτικό της χαρακτήρα για κάποιους σύγχρονους «ομότεχνους» του παγκοσμίως και παρ’ ημίν που κυνηγάνε το χρήμα, σίγουρα και δεν μπορεί να αποτελέσει οδηγό γενικής συμπεριφοράς, μιας και εκφωνήθηκε από έναν άνθρωπο αποκαλούμενο και κοσμοκαλόγερο για τον άκρως λιτό βίο που ζούσε.
Κρύβει όμως μια μεγάλη αλήθεια γιατί αποτελεί τον αντίποδα όλης αυτής της θεοποιημένης θύελλας του καταναλωτισμού που σάρωσε τις δυτικές κοινωνίες για αρκετές τώρα δεκαετίες και μας έφερε εδώ που μας έφερε.
Και όταν λέμε: καταναλωτισμός εννοούμε την κατανάλωση του περιττού! Κάτι που με εμπροσθοφυλακή τη διαφήμιση αποτέλεσε την αιχμή του δόρατος όλου του συστήματος της καπιταλιστικής Οικονομίας της Αγοράς, έφερε την εκτεταμένη και ανεπανόρθωτη περιβαλλοντική μόλυνση του πλανήτη μας και οδηγεί τους ανθρώπους που τον κατοικούν σε μεσαιωνικές συνθήκες δουλειάς! Με ατελείωτα χρονικά όρια εργασίας να ξεπερνάνε το «ήλιο με ήλιο» που λέγανε οι παλιοί και χωρίς καθόλου ελεύθερο χρόνο.
Ούτε ακόμη και για ένα κρασάκι στο ταβερνείο που σε καθημερινή βάση με το 100σταρικάκι του μπορούσε να πίνει ο Πατριάρχης των ελληνικών μας γραμμάτων!

Καλή Χρονιά και όπως λέει και ο Ελύτης:
«Όπου και να σας βρίσκει το κακό, αδελφοί,
όπου και να θολώνει ο νους σας
μνημονεύετε Διονύσιο Σολωμό
και μνημονεύετε Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη!»

Δημήτρης Κουκουλάς
Ιανουάριος 2011

Ο PAUL VALERY ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ

...Κάθε λέξη, κάθε μια από τις λέξεις που μας επιτρέπουν να διασχίζουμε τόσο γρήγορα το διάστημα μιας σκέψης, μου φαίνεται σαν μια από αυτές τις ελαφρές σανίδες που ρίχνουμε πάνω από ένα χαντάκι ή ένα ρήγμα και που ανέχονται το πέρασμα ενός ανθρώπου. Πρέπει όμως κανείς να περάσει χωρίς να πιέσει, χωρίς να σταματήσει και κυρίως, ας μη διασκεδάσει χορεύοντας πάνω στη λεπτή σανίδα για να δοκιμάσει την αντοχή της! Η εύθραυστη γέφυρα αμέσως χάνει την ισορροπία της ή σπάζει και όλα πέφτουν στα βάθη. Συμβουλευτείτε την εμπειρία σας και θα δείτε ότι δεν καταλαβαίνουμε τους άλλους και ότι δεν καταλαβαίνουμε τους εαυτούς μας, παρά χάρη στην ταχύτητα του περάσματός μας από τις λέξεις. Δεν πρέπει καθόλου να βαραίνεις επάνω τους, διαφορετικά κινδυνεύεις να δεις τον πιο σαφή λόγο να αποσυντίθεται σε αινίγματα, σε αυταπάτες λιγότερο ή περισσότερο περίτεχνες....

Βαλερύ: Επιλογή από το έργο του. Εκδόσεις στιγμή, 1996