Panama Papers: Και κάτω από την κορυφή του παγόβουνου;

Πηγή: Λεωνίδας Βατικιώτης – «Επίκαιρα»


Πέρα για πέρα δικαιολογημένο είναι το σοκ που προκάλεσαν σε ολόκληρο τον κόσμο τα έγγραφα του Παναμά (Panama Papers), όπως χαρακτηρίστηκαν τα 11,5 εκατομμύρια περίπου ντοκουμέντα της νομικής εταιρείας Mossack Fonseca, με έδρα τον Παναμά, που διέρρευσαν και αφορούσαν σε υπεράκτιες (offshore) εταιρείες.


Ο ανώνυμος χάκερ οδήγησε τις επιδόσεις του επαγγέλματος του σε νέα, δυσθεώρητα επίπεδα, αν λάβουμε υπόψη μας ότι τα Έγγραφα του Παναμά καταλαμβάνουν χώρο 2,6 ΤΒ, όταν προηγούμενες διαρροές αντιπροσώπευαν μονοψήφια ποσοστά τοις χιλίοις των Panama Papers. Ενδεικτικά, τα έγγραφα της HSBC ήταν 5,3 GB (2015), τα LuxLeaks 4,4 GB (2014) και τα WikiLeaks, που άνοιξαν τον δρόμο το 2010,17 GB. Ωστόσο -κι αυτό έχει τεράστια σημασία-, σε αντίθεση με τις προηγούμενες διαρροές, τα Έγγραφα του Παναμά δεν έχουν απελευθερωθεί στο σύνολό τους. Μικρό μόνο μέρος τους έχει μέχρι στιγμής δοθεί στη δημοσιότητα, αρκετό όμως για να προκαλέσει πολιτικούς κλυδωνισμούς από τη μια άκρη του κόσμου ως την άλλη.


Ενδεικτικά, στον απόηχο των αποκαλύψεων είχαμε την παραίτηση του 41χρονου Ισλανδού συντηρητικού πρωθυπουργού Σίγκμουντουρ Γκουνλάουγκσον, καθώς αποκαλύφθηκε ότι η υπεράκτια εταιρεία της συζύγου του διαχειριζόταν ομόλογα των ισλανδικών τραπεζών που κατέρρευσαν. Είχαμε την αποκάλυψη ότι ο πατέρας του σημερινού Βρετανού πρωθυπουργού, Ντέιβιντ Κάμερον, γλίτωνε επί τρεις δεκαετίες τη φορολόγησή του στη Βρετανία με τη βοήθεια που του προσέφεραν υπεράκτιες εταιρείες. Είχαμε την αποκάλυψη για ένα περίπλοκο δίκτυο offshore ακόμη κι από συνεργάτες της εθνικίστριας ηγέτιδας του Εθνικού Μετώπου της Γαλλίας, Μαρίν Λεπέν. Είχαμε επίσης την αποκάλυψη για στελέχη της Siemens, που συνεχίζει ατάραχη να λαδώνει ό,τι κινείται και να πρωτοστατεί σε κάθε αποκάλυψη που σχετίζεται με μαύρο χρήμα και διαφθορά, και πολλά ακόμη.

Μη ντρέπεστε… λέγονται Eurobank, Λάτσης και Wind

Σήμερα η παγκόσμια δημοσιογραφία συγκλονίζεται από μια σημαντική διαρροή. Η Διεθνής Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ) έδωσε στη δημοσιότητα μέρος των 28.000 εγγράφων που αποδεικνύουν τη συστηματική φοροαποφυγή δισεκατομμυρίων ευρώ των μεγαλύτερων εταιρειών του κόσμου. Ανάμεσα του βρίσκεται (προς το παρόν) η EFG Eurobank (της οικογένειας Λάτση) και η Wind... αλλά αυτό δεν θα το διαβάσετε σχεδόν πουθενά.

Εδώ και καιρό συζητάμε για την ποιότητα της ελληνικής δημοσιογραφίας αλλά η κατάσταση που παρουσιάσαμε σήμερα, Τετάρτη 6 Νοεμβρίου, κάποια στιγμή θα μελετάται ως case study για το πως μοιάζει ο πάτος της.

Υπάρχει ήδη ένα άρθρο που εξηγεί με κάποια στοιχεία την υπόθεση LuxLeaks αλλά έτσι και αλλιώς η συντακτική ομάδα του TPP ετοιμάζει ένα ουσιαστικό αφιέρωμα που αξίζει να διαβάσετε. Μέχρι τότε όμως διαβάστε αυτό:

Το σκάνδαλο σε μια παράγραφο
Αυτό που αποκαλύπτει σήμερα το ICIJ μέσω των συνεργαζόμενων με αυτό ΜΜΕ ανά τον κόσμο (δυστυχώς το TPP δεν έχει το status των ΝΕΩΝ, τα οποία ανέλαβαν τη διερεύνηση του ελληνικού τμήματος) είναι μια τεράστια υπόθεση φοροαποφυγής, στην οποία ενέχονται εκτός από πολυεθνικές και ισχυρά πολιτικά συμφέροντα. Πρόκειται για ένα νόμιμο σύστημα σύμφωνα με το οποίο οι εταιρείες μπορούν να πετυχαίνουν ξεχωριστές συμφωνίες με κράτη προκειμένου να έχουν ειδική φορολόγηση. Το ICIJ σήμερα αποκάλυψε ότι οι αρχές του Λουξεμβούργου μέσω ελεγκτικών εταιριών έκαναν συμφωνίες με μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο προκειμένου να μεταφέρεται στο Δουκάτο η φορολόγηση των κερδών των εταιριών, νόμιμα, απλά... και εντελώς ανήθικα, αφού ουσιαστικά οι μεγάλες εταιρείες με αυτό τον τρόπο δεν φορολογούνται στις χώρες που δραστηριοποιούνται.

Πόσο μεγάλο είναι το σκάνδαλο 
Σύμφωνα με τους ερευνητές του ICIJ το σκάνδαλο είναι τεράστιο αφού τα ποσά για τα οποία μιλάμε είναι σχεδόν 2 φορές όσο το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν της Ελλάδας, ενώ η φοροαποφυγή υπολογίζεται σε μερικά δισεκατομμύρια ευρώ.
Ποιες εταιρείες αφορά το σκάνδαλο στην Ελλάδα