Μάχη Μουζάκη (1920-2016), η αδάμαστη Αρχόντισσα των Κήπων και η συμβολή της στη σύγχρονη Ζακυνθινή Ποίηση

Παρουσίαση της ΚΑΤΕΡΙΝΑΣ ΔΕΜΕΤΗ, Διευθύντριας του Μουσείου Σολωμού και Επιφανών Ζακυνθίων, στο Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου, το Σάββατο 17 Ιουνίου 2017 

Φιλολογικό μνημόσυνο της Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου και της Μάχης Μουζάκη

Χθες το δειλινό, Σάββατο 17 Ιουνίου 2017 και ώρα 8 μ.μ., η ΧΕΝ και ο Ροταριανός Όμιλος Ζακύνθου πραγματοποίησαν στο Πνευματικό Κέντρο Ζακύνθου φιλολογική βραδιά, για τιμήσουν δύο μεγάλες προσωπικότητες της ζακυνθινής λογοτεχνίας, Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου και Μάχη Μουζάκη.

Ομιλήτριες ήταν η Μαρία Ρουκανά-Αμπελά, φιλόλογος-συγγραφέας, η οποία ανέπτυξε το θέμα: «Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου, η τραγική πεζογράφος της Επτανησιακής γραμματείας. Η λογοτεχνική αξία και ιδεολογική σημασία της αυτοβιογραφίας της» και η Κατερίνα Δεμέτη, αρχαιολόγος – διευθύντρια του Μουσείου Σολωμού και Επιφανών Ζακυνθίων, η οποία παρουσίασε το θέμα: «Μάχη Μουζάκη (1920-2016), η αδάμαστη Αρχόντισσα των Κήπων και η συμβολή της στη σύγχρονη Ζακυνθινή Ποίηση».

Κείμενα ανέγνωσαν οι ηθοποιοί: Τάκης Πετρόπουλος, Μπάμπης Σούλης, Αλεξάνδρα Duzevic. Στο πιάνο ήταν ο σολίστ και καθηγητής μουσικής Διονύσης Τουρκάκης. Την εκδήλωση πλαισίωσε, εξάλλου, με ζακυνθινά τραγούδια η Χορωδία «Το Φιόρο του Λεβάντε», με μαέστρο τον κ. Διονύση Μαλλιά.

[Φωτορεπορτάζ: Ιωάννης Πορφύριος Καποδίστριας]

Μάχη Μουζάκη, η ποιήτρια των Κήπων της Ζακύνθου [263η και 264η φωτογραφίες ταυτότητας]

Αφιέρωμα στη Μάχη Μουζάκη το ένθετο "Επιλογές" της εφημερίδας "Ερμής" Ζακύνθου

Ένθετο ΕΠΙΛΟΓΕΣ της εφημερίδας ΕΡΜΗΣ για ΜΑΧΗ ΜΟΥΖΑΚΗ, 18.11.2016 

Συνομιλία με τη Μάχη Μουζάκη (+9.11.2016)

Ποίηση π. Παναγιώτη Καποδίστρια

ΧΡΟΝΟΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ

Συνομιλία με τη Μάχη Μουζάκη

(+9.11.2016)

α΄

Είχε η θανή

χρονοκαθυστέρηση

λιωμένα κίτρα.

Να ζήσεις πόσο

και γιατί; Καλύτερα

γύρνα στη Μήτρα.

β΄

Μαράζι να ζεις:

Στην ψυχή εμφύλιος

πένθη στον Κήπο

για κάθε Μάη

αντί γέλιων οδυρμοί

selfie θανάτου.

γ΄

Κι όμως κάρπιζες:

Ρουφούσες νέκταρ ήλιου

ευκολόπιστη

γένναγες λέξεις

τη θλίψη κωμωδούσες

κυριαρχική.

δ΄

Τώρα στη γη σου

σπόρος της παπαρούνας

και της μη-Λήθης

γδύνεσαι σώμα

και υπερπανσέληνη

ουρανίζεσαι.

[Μπανάτο Ζακύνθου, νύχτα υπερπανσελήνου, 14-15.11.2016]

Επικήδειος λόγος για την ποιήτρια Μάχη Μουζάκη από τον π. Παν. Καποδίστρια [video]

[Ναός Αγίου Γερασίμου στους Κήπους της Ζακύνθου, 13.11.2016]

Τελευταίος ασπασμός στην ποιήτρια Μάχη Μουζάκη (1920-9.11.2016)

Εκφωνήθηκε από τον π. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ, κατά την Εξόδιο Ακολουθία της Ποιήτριας 
(Ναός Αγίου Γερασίμου των Κήπων της Ζακύνθου, 13.11.2016)

Μετά πολλής λύπης συνοδεύουμε στη γη «εξ ής ελήφθη» την Άνθρωπο και Ζακυνθινή Ποιήτρια ΜΑΧΗ ΜΟΥΖΑΚΗ, η οποία «εξεμέτρησε το ζην» λίγο μετά τα μεσάνυχτα της 9^ης Νοεμβρίου 2016, στην πολύ βαθεία ηλικία των 96 χρόνων. Όμως -καθώς έχει ειπωθεί- ο Ποιητής δεν έχει ηλικία. Ανήκει στο Χθες και κυρίως το Αύριό του. Απλώς, καθ' όλη τη ζωή του (η οποία συχνότατα αποδεικνύεται βίος αβίωτος) κονταροχτυπιέται με το Σήμερα του κόσμου του, ενός κόσμου -συχνά πυκνά- άκοσμου και δύσοσμου.

Η Μάχη αντιμαχόταν ανέκαθεν το Ολίγο και το Χαμερπές, το Άδικο και την Ευτέλεια του σύγχρονου δυτικού πολιτισμού και των εωσφορισμών του, τον αναίσχυντο ιμπεριαλισμό των κατ’ όνομα δυνατών (μάλλον, δυναστών) του πλανήτη μας, το λιγόστεμα της ανθηρής μεγαλοπρέπειας της προσεισμικής Ζακύνθου και των πάλαι ποτέ ευωδιαστών Κήπων της, τον λιμνάζοντα Έρωτα και την απώλεια της όντως Αγάπης. Διότι, όπως η ίδια έγραφε, 

«Μόνο των ποιητών η ανάσα 

μοσκοβολάει ουρανό 

και σας νικάει 

κρατώντας την ισορροπία 

του ανθρώπινου».

Η Μάχη έκαμε στίχο και ποίημα ακριβό ανθρώπους της Ζακύνθου και του πλανήτη, απωθημένους στην παρασκιά της τοπικής ή της συλλογικής Ιστορίας, διέσωσε αισθήσεις και αισθήματα από το παρελθόν προς το Αιώνιο, αγάπησε πολύ την δημιουργικότητα και αγαπήθηκε εξίσου από την κριτική της Ποίησης, στον αιώνα της είδε κι έζησε συγκλονιστικές ανατροπές τόσες και τέτοιες, ώστε εντέλει τα απώθησε όλα και δεν θυμόταν τίποτε. Προσωπικά την θυμάμαι, πριν λίγα χρόνια, οπότε είχε ξεκινήσει το μακρύ ταξίδι στην Αμνησία, να θυμάται και να μου διαβάζει -εκεί στην κάμαρα των βιβλίων της, στο γαλάζιο σπιτάκι των Κήπων του Τζάντε μας- μόνο ποιήματά της. Είχε εισοδεύσει πια, κυριολεκτικά, στον ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ! Αυτή η τρέχουσα έκφραση, η όχι και τόσο κολακευτική για την περιρρέουσα παράνοια του ενθάδε: «είμαι στον κόσμο μου», έγινε γι’ αυτήν μέθοδος και σχεδία επι-στροφής στο Είναι του εσωτερικού ανθρώπου της. Μπορεί εντέλει και να το επεδίωξε…

Αγαπημένη Μάχη, φίλη ακαταμάχητη, δεν είναι η ώρα της αποτίμησης του μνημειακού και εν πολλοίς προφητικού ποιητικού έργου Σου... Τώρα που έφθασε η ωραία ώρα Σου, Σε συνοδεύουμε αγαπητικά οσονούπω στα εράσμια χώματα του γενέθλιου τόπου μας! Μάχη, Κυρά των Κήπων και της Καρδιάς μας, Ανδρομάχη Αρχόντισσα, αναπαύσου εν ειρήνη! Εμείς, «οι ζώντες, οι περιλειπόμενοι», μες από την «κραταιά λάσπη» του κοινωνικο-πολιτικού χειμώνα που βιώνουμε, διασώζουμε στίχους σου συμβουλευτικούς και πορευόμαστε. Μας γράφεις:

«Αν ευωδιάζεις έλατο 

σε διαπομπεύουν 

για τ’ αμαρτήματα της λεβεντιάς.

Αν αποπνέεις σαπίλα 

σου χαρίζουν τρύπιο γέλιο 

και σ’ αφήνουν λεύτερο.»

Ωστόσο μας παρηγορείς:

«Βόηθα τη γη σου 

να βγάλει χόρτο πυκνό 

μπράτσα να παλεύουν 

με τη λεβεντιά 

και τραγούδι να λυγίζει 

τα μπαλκόνια.»

Τώρα, λοιπόν,

«Καταδύεται η ποίηση. 

Να βρει τη φλέβα γαλανή 

το στόμα κουκουνάρι 

μέσα του η ρόγα να φωτά 

να φέξει ο κόσμος πάλι.»

Η Εξόδιος Ακολουθία για την ποιήτρια Μάχη Μουζάκη και οι Επικήδειοι Λόγοι [πλήρες video]

Κήποι της Ζακύνθου | Ναός του Αγίου Γερασίμου, 13 Νοεμβρίου 2016 

[σημείωση: Η κηδεία της διακεκριμένης Ποιήτριας μαγνητοσκοπήθηκε και δημοσιοποιείται -λόγω της ιστορικότητας του γεγονότος- με τη σύμφωνη γνώμη της Οικογένειας της Μάχης Μουζάκη. Αιωνία η μνήμη της!]

Η Ζάκυνθος κήδεψε τη Μάχη Μουζάκη, την αγέρωχη ποιήτριά της [φωτογραφίες]

Σήμερα το απομεσήμερο, Κυριακή 13 Νοεμβρίου 2016, στον Ναό του Αγίου Γερασίμου των Κήπων της Ζακύνθου, εψάλη η Εξόδιος Ακολουθία για την σημαντικότερη Ποιήτρια της Ζακύνθου καθ' όλο τον 20ό αιώνα, τη ΜΑΧΗ ΜΟΥΖΑΚΗ. Η Ποιήτρια, στην προχωρημένη ηλικία των 96 ετών, διέβη στην αιωνιότητα λίγες ημέρες πριν, στις 9 Νοεμβρίου τ.έ. 

Πολλοί γνωστοί και φίλοι, άνθρωποι των Γραμμάτων και των Τεχνών της Ζακύνθου, ευαίσθητοι συνοδίτες της Μάχης Μουζάκη στην Τέχνη του Λόγου ήταν παρόντες, αποτίοντας με την παρουσία τους φόρο αγάπης και ευγνωμοσύνης προς την αγέρωχη και αγαπημένη Αρχόντισσα των Κήπων του νησιού, συλλυπούμενοι πλάι στον γιο της Τάσο, την αδελφή της και τις οικογένειές τους. Στην Ακολουθία προέστη ο Σεβ. Μητροπολίτης Δωδώνης κ. Χρυσόστομος, με τον οποίον η μεταστάσα διατηρούσε ιδιαίτερη φιλία από την περίοδο των Σεισμών του 1953 μέχρι το τέλος.  

Συγκινητικούς και από καρδίας επικηδείους εκφώνησαν: ο Μητροπολίτης Δωδώνης, εκ μέρους των Ποιητών της Ζακύνθου ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας και ο Διονύσης Σέρρας, οι δε Γιώργος Φιορεντίνος (φιλόλογος) και η ανεψιά της μεταστάσης Ντιάνα Χαϊκάλη-Χειμαριού (κοινωνιολόγος και δημοσιογράφος) ανάγνωσαν ποιήματα της Μουζάκη. 

Τέλος, καθώς ο στοργικός ήλιος του Νοεμβρίου οδηγείτο στην δύση του, στην οροσειρά του Βραχιώνα, η ΜΑΧΗ ΜΟΥΖΑΚΗ ετάφη στο Νότιο Κοιμητήριο της πόλης του Τζάντε, στα χώματα που με πολλή περιπάθεια λάτρεψε και ύμνησε. 

[Φωτορεπορτάζ: Σπύρος Νέγκας και π. Παναγιώτης Πόθος]

Απεβίωσε η ποιήτρια της Ζακύνθου Μάχη Μουζάκη (1920-9.11.2016)

Μετά πολλής λύπης αγγέλλουμε στους απανταχού φίλους της Ποίησης ότι η Ζακυνθινή Ποιήτρια ΜΑΧΗ ΜΟΥΖΑΚΗ απεβίωσε σήμερα, λίγο μετά τα μεσάνυχτα, στα βαθιά γεράματα των 96 ετών. Όμως ο Ποιητής δεν έχει ηλικία. Ανήκει στο Χθες και κυρίως το Αύριο. Απλώς, καθ' όλη την βιοτή του κονταροχτυπιέται με το Σήμερα του κόσμου του, του πολλάκις άκοσμου και δύσοσμου. 

Η Μάχη αντιμαχόταν ανέκαθεν το Ολίγο και το Χαμερπές, το Άδικο και την Ευτέλεια του σύγχρονου δυτικού πολιτισμού, τον ιμπεριαλισμό των δήθεν δυνατών (ή, μάλλον, δυναστών) του πλανήτη μας, το λιγόστεμα της μεγαλοπρέπειας της προσεισμικής Ζακύνθου και των πάλαι ποτέ ευωδιαστών Κήπων της, τον λιμνάζοντα Έρωτα και την απώλεια της Αγάπης. 

Η Μάχη έκαμε στίχο και ποίημα ακριβό ανθρώπους της Ζακύνθου, κρυμμένους στην παρασκιά της τοπικής Ιστορίας, διέσωσε αισθήσεις και αισθήματα από το παρελθόν προς το Αιώνιο, αγάπησε και αγαπήθηκε, στον αιώνα της είδε κι έζησε συγκλονιστικές ανατροπές τόσες και τέτοιες, ώστε εντέλει τα απώθησε όλα και δεν θυμόταν τίποτε. Προσωπικά την θυμάμαι, πριν λίγα χρόνια, οπότε είχε ξεκινήσει το μακρύ ταξίδι στην Αμνησία, να θυμάται και να μου διαβάζει μόνο ποιήματά της. Ήταν πια κυριολεκτικά στον ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ!!! 

Αγαπημένη Μάχη, φίλη Ακαταμάχητη, δεν είναι η ώρα της αποτίμησης του μνημειακού και εν πολλοίς προφητικού ποιητικού έργου Σου... Τώρα απλώς αγγέλλουμε στους Φίλους τη θανή Σου, την ωραία ώρα Σου και Σε συνοδεύουμε αγαπητικά οσονούπω στα εράσμια χώματα του γενέθλιου τόπου μας! Μάχη, Κυρά των Κήπων και της Καρδιάς μας, χαίρε όπου βρίσκεσαι!...

π. Παναγιώτης Καποδίστριας 

ΒΙΟ-ΕΡΓΟΓΡΑΦΙΑ ΜΑΧΗΣ ΜΟΥΖΑΚΗ

Η Μάχη Μουζάκη γεννήθηκε στη Ζάκυνθο από αγροτική οικογένεια.
Κατοικούσε: Αθήνα, Ζάκυνθο, Νέα Υόρκη. Όταν τελείωσε τις εγκύκλιες σπουδές της, παρακολούθησε τρία χρόνια μαθήματα στη Φιλοσοφική Αθηνών.
Άρχισε να δημοσιεύει ποιήματα της το 1950 σε Αθηναϊκές εφημερίδες, όπως: "Βραδυνή", "Μάχη", "Φρουροί της Ειρήνης" και στη Ζάκυνθο στις εφημερίδες "Αλήθεια και Πρόοδος", "Ζακυνθινή Ενημέρωση", "Ημέρα της Ζάκυθος" και "Ερμής".
Το 1953 εκδίδει ένα μικρό φυλλάδιο με τίτλο "Η Ζάκυνθος μέσα στις φλόγες" και το 1954 το πρώτο ποιητικό της βιβλίο "Μια ζωή τραγουδάει".
Έχει εκδώσει περί τα πενήντα ποιητικά βιβλία, έξι τόμους αναδρομικά, τέσσερα βιβλία πεζά, δύο ανθολογίες, τρεις μεταφράσεις και παραμύθια.
Πιο αναλυτικά έχουν εκδοθεί τα ακόλουθα:

Ποίηση:
- "Η Ζάκυνθος στις φλόγες", 1954.
- "Μια ζωή τραγουδάει", 1954.
- "Φωνές του Ιονίου", 1956.
- "Οι κήποι της Ζακύνθου".
- "Στα περιβόλια της γης"
- "Ο θρήνος της Ανδρομάχης στα τείχη της επαρχίας", 1963.
- "Ο ήχος ο πιστός ο ένας". 1965.
- "Επί γης (Δωδέκατη ώρα), 1966.
- "Ανδρομάχης οράματα" (Δωδέκατη ώρα), 1968.
- "Στη γαστέρα του χάους", 1970.
- "Ζαρκάδι των εφτά πηγών", 1971.
- "Τυφλές πύλες", 1971.
- "Το ρόδο του Κενταύρου"(Δωδώνη), 1974.
- "Φυτεύω την καρδιά σου", 1973.
- "Σ' όσες μανάδες δε θα ξανακούσουνε τ' αηδόνι", 1974.
- "Βάρβαρο γέλιο" (Δωδώνη), 1974.
- "Λαμπρός ο κόσμος", 1975.
- "Αγγέλικα, η Κυρά των κήπων", 1976.
- "Οι δύο στιγμές στη γλώσσα της φωτιάς" (Κέδρος), 1977.
- "Η χλόη και οι μελανίες των τάφων", 1978.
- "Το άγιο χλωρό" (Αντιπαράλληλα), 1979.
- "Νεφερτίτη" (Αντιπαράλληλα), 1980.
- "Άλλες ημιπληγίες", 1981"]
- "Ζακύνθου μεταμοσχεύσεις" (Θουκυδίδης), 1982.
- "Αθήνα" (Θουκυδίδης), 1983.
- "Εδώ αμνός" (Σύγχρονη Εποχή), 1983.
- "Τα υπόλοιπα τέρατα" (Θουκυδίδης), 1984.
- "Γράμμα στον Μπέντζαμιν" (Όμβρος), 1985.
- "Τα Ωραία μας" (Όμβρος), 1985.
- "Αυθάδεια ροής" (Γκοβόστης), 1989.
- "Νηστεύω σύμπαν" (Όμβρος), 1992.
- "Σε άσμα γαρούφαλου" (Εβδομάδα Ζάκυνθου), 1993.
- "Κραταία λάσπη" (Γκοβόστης), 1994.
- "Δοξαστικό μαγνητισμού της εφηβείας" (Γκοβόστης), 1997.
- "Περήφανη πηγή μου" (Γκοβόστης), 1998.
- "Μας ελεεί το άνθος" (Γκοβόστης), 1999.
- "Τι ενοράς, Ανδρομάχη" (Αίολος), 2001.
- "Η μελωδία ενός αναστήματος" (Αίολος), 2002.
- "Δίχως τα μονάκριβα, κανείς" (Σύγχρονη Εποχή), 2004.
- "Σε ό,τι στεφανηφόρο αιμορραγεί - Το παραλήρημα" (Σύγχρονη Εποχή), 2007.
- "Πένθος πατρίδας", 2008.
-"Η απεραντοσύνη του Όντος", 2008.

Αναδρομικά:
- α΄ τόμος, "Ρόγχος και ρόδο, 1954-1966" (Όμβρος), 1985.
- β΄ τόμος, "Η ώρα της περηφάνιας, 1968-1975" (Θουκυδίδης), 1986.
- γ΄ τόμος, "Λαμπρός ο κόσμος: ερωτικά, 1964-1980" (Θουκυδίδης), 1986.
- δ΄ τόμος, "Συνωμοτούν οι μεταλλάξεις, 1976-1986" (Θουκυδίδης), 1986.
- ε΄ τόμος, "Ζάκυνθο, περήφανη πηγή μου, 1953-1998" (Γκοβόστης), 1998.
- στ΄ τόμος, "Ο μύκητας των ποιητών, σατιρικά" (Αίολος), 1999.
Παραμύθια:
- "Ασημένια παραμύθια" (Αργώ), α΄ έκδοση 1977, β΄ έκδοση 1978 (εξαντλημένα). Αναδημοσίευση με τίτλο "Οι αχτίδες του γέλιου της" (Σύγχρονη Εποχή), 2005.

Πεζά:
- "Πρισματική μου Ευδοξία" (Σύγχρονη Εποχή), 1987.
- "Η γυναίκα και τα οξύμωρα" (Σύγχρονη Εποχή), 1991.
- "Χλόη χάριτος" (Σύγχρονη Εποχή), 1993.
- "Τα βρέφη της Ευτέρπης (Γκοβόστης), 1996.

Μεταφράσεις:
- "Άσμα ασμάτων" (Αίολος), 2000.
Ανθολογίες:
- "Σύγχρονη ζακυνθινή ποίηση" (Θουκυδίδης), 1982.
- "Χρονικό αναπνοής, 1951-2001, ανέκδοτα κείμενα 2003" (Αίολος), 2004.

Με την ποίηση της Μάχης Μουζάκη, έχουν ασχοληθεί: Μπάμπης Κλάρας, Ανδρέας Καραντώνης, Μαριέττα Γιαννόπουλου, Φουριώτης Κόκκινης, Ρίτα και Νίκος Παπάς, Τάκης Δόξας, Γιώργος Βαλέτας, Κώστας Βαλέτας, Διονύσης Σέρρας, Τάσος Λειβαδίτης, Γιάννης Καραβίδας, Τάσος Αναγνώστου, Διονύσης Φλεμοτόμος, π. Παναγιώτης Καποδίστριας και η Άννα Κελεσίδου στη μελέτη: "Φιλοσοφική προσέγγιση στην ποίηση της Μάχης Μουζάκη".

Το Πολυτεχνείο μέσα από τα «άγρυπνα μάτια» των Ζακυνθινών Ποιητών

Το 1ο Γυμνάσιο Ζακύνθου, στο πλαίσιο της δράσης «Νοιάζομαι και Δρω», σας προσκαλεί στην εκδήλωση που θα διοργανώσει στο Πνευματικό Κέντρο, το Σάββατο, 21 Νοεμβρίου και ώρα 18:30, με θέμα:

Το Πολυτεχνείο μέσα από τα «άγρυπνα μάτια» των Ζακυνθινών Ποιητών

Οι μαθητές, μέσα από δραματοποιημένους διαλόγους και απαγγελίες, θα τιμήσουν τους Ζακυνθινούς Ποιητές, που ύμνησαν με την πένα τους την εξέγερση του Πολυτεχνείου.

Οι μαθητές θα απαγγείλουν ποιήματα της Λούλας Βάλβη-Μυλωνά (Ανά-γνωση ημερών και συνέχεια ημερών), του Διονύσιου Καλημέρη (Θρήνος), του Ιπποκράτη Καλογερόπουλου (Πολυτεχνείο), του Παναγιώτη Καποδίστρια (Σφαγή των αγγέλων), της Τασίας Καψάσκη-Φάρρου (17 Νοέμβρη 1973), του Τάλμποτ Κεφαλλινού (Πολυτεχνείο), της Έρσης Λάγκε (Πολυτεχνείο 1, 2,3), της Μάχης Μουζάκη (Σε όσες μανάδες δε θα ξανακούσουνε τ' αηδόνι), του Διονύση Σέρρα (Προσκύνημα) και του Διονύση Φλεμοτόμου (Στο Διομήδη Κομνηνό, Ο Γαβριήλ).

Η Μαρία Ρουσέα για τη Μάχη Μουζάκη

Γράφει και παρουσιάζει ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας

Προ ημερών δημοσιεύσαμε εδώ ένα ποίημα του Διονύση Σέρρα, το οποίο με τον τίτλο "Απο-χαιρετισμός", απευθύνεται στην Ζακυνθινή Ποιήτρια Μάχη Μουζάκη, "πριν το κατώφλι του Γηροκομείου", όπως χαρακτηριστικά γράφει στη σχετική αφιέρωση. Ο Σέρρας τής μιλάει με πικρή γλυκύτητα, καθώς την βλέπει να κυκλοφορεί πλέον στα πολύ ένδον, "στους μέσα γκρίζους στίχους /  και στο δωμάτιο της προσμονής". 

Εν τω μεταξύ, η επίσης Ζακυνθινή Ζωγράφος και αεί φίλη τής Μάχης, η καλή μας Μαρία Ρουσέα, ανέλαβε να οπτικοποιήσει το εν λόγω ποίημα του Σέρρα. Σε άσπρο μαύρο, λοιπόν, η Μαρία εντυπώνει μια λυγερή γυναίκα, που δείχνει μισοφευγάτη (την Μάχη), απ' το σώμα της οποίας απορρέουν οι τίτλοι των βιβλίων της, με τάση φυγόκεντρη και ροή ακατάσχετη!

Ευχαριστούμε και τον Διονύση και την Μαρία, που κατάφεραν να μάς ευαισθητοποιήσουν, φέρνοντάς μας εγγύτερα στη μισοφευγάτη Μάχη μας! Εκεί που είναι, ας κρατάει την -απροσδιόριστη έστω- βεβαιότητα πως την αγαπάμε!!!

Ποίημα του Διονύση Σέρρα για την ποιήτρια Μάχη Μουζάκη

Διονύση Σέρρα

ΑΠΟ-ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ

Στη Μάχη Μουζάκη

πριν το κατώφλι του Γηροκομείου

Ι

- Κι όταν διαβείς τη νέα πόρτα

μη λησμονήσεις πίσω σου

του κόσμου τα οράματα

και την Αγάπη για ζωή

ή το μεγάλο μάθημα που παίρνεις

από της σάρκας τα μιλήματα

κι από τα χείλη της ψυχής.

Μη λησμονήσεις

-στης ανάγκης τη φυγή-

της ύπαρξης την περηφάνια

και της Πνοής τ' απόκρυφο μολύβι σου -

αυτό που χάραζε για τ' όνειρο

της ποίησης τη διαδρομή.

Εδώ

στους μέσα γκρίζους τοίχους

και στο δωμάτιο της προσμονής

κράτησε άσβηστα της Μνήμης τα τοπία

κι άκου ασίγαστο της αντοχής

τ' ανείδωτο αηδόνι

να μελωδεί ηδονικά

γέννας ή στήθους μυστικά

και οίστρου στίχους λυρικούς

για την Κυρά των Κήπων.

ΙΙ

- Κοίτα στο τέλος τι θα πω:

Κι αν πάνοπλος στις μάχες σου

ριχτείς από νωρίς

(μ' άπειρες λέξεις μαγικές

το μέτωπο να σημαδεύουν)

πάλι θα σε νική-

σει της Αλήθειας η πληγή

κ' οι στίχοι που δεν μπόρεσες

με δάκρυ γνώσης να μας πεις

θα 'ναι οι πιο πικροί σου.

[Φεβρουάριος - Μάρτιος 2013]

Φωτοπαραλειπόμενα από την 51η Biennale di Venezia (2005) και την εκπροσώπηση της Ζακυνθινής Ποίησης {2ο μέρος}

Σε προηγούμενη δημοσίευσή μας ανατρέξαμε στο παρελθόν και ανασύραμε αλησμόνητες φωτο-στιγμές από την 51η Biennale di Venezia (του 2005), στην οποία εκπροσωπήθηκε η Ζακυνθινή Ποίηση, με εισήγηση τής (πάλι ποτέ) Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ζακύνθου. Στο α΄ εκείνο μέρος αναφερθήκαμε στη βραδιά της 9ης Ιουνίου 2005, οπότε οι συμμετέχοντες Ζακύνθιοι Ποιητές έπλευσαν, μαζί με Ιταλούς συναδέλφους τους, νύχτα, στο νησί San Secondo, που είχε χαρακτηρισθεί Isola della Poesia (Νησί της Ποίησης). 

Σήμερα ανατρέχουμε στην εκδήλωση της 10ης Ιουνίου 2005, η οποία ήταν αφιερωμένη αποκλειστικά στους Ζακυνθινούς Ποιητές και πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της ζεστής εκείνης βενετσιάνικης ημέρας, στον αυλόγυρο του San Stefano, στο κέντρο της Γαληνότατης Πόλης. Όλα ήταν καλά οργανωμένα από τον υπεύθυνο των εκδηλώσεων Βενετσιάνο εικαστικό Marco Nereo Rotelli. 

Από πλευράς Ζακύνθου, η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση είχε προβλέψει να τυπώσει και να διανείμει ένα κατατοπιστικό (και συλλεκτικό σήμερα) 12σέλιδο φυλλάδιο, με ποιήματα των τριών Ποιητών, που παραβρέθηκαν στην τιμητική εκδήλωση (Έρσης Λάγκε, Διονύση Φλεμοτόμου και π. Παναγιώτη Καποδίστρια), αλλά και τριών επιπλέον σημαντικών Ζακυνθίων Δημιουργών, οι οποίοι δεν παραστάθηκαν (Μάχης Μουζάκη, Λούλας Βάλβη Μυλωνά και Διονύση Σέρρα). Το τευχίδιο έφερε τον τίτλο "Σύγχρονοι Ζακυνθινοί Ποιητές / Poeti moderni di Zante", τα δε ποιήματα μετέφρασαν στα ιταλικά οι: Γιώργος Κασκαντάμης, Χριστίνα Λούντζη και Ντιάνα Παράσχη. Στον πρόλογό του ο (τότε) Νομάρχης Διονύσης Γάσπαρος επεσήμαινε ότι "στη σημερινή Ζάκυνθο το πνευματικό κίνημα πρωτοπορεί χωρίς να απαρνιέται τις βαθιές ρίζες του. Έχει τη δυναμική εκείνη, που του επιτρέπει να είναι δημιουργικό και συγχρόνως αποτελεί ζωντανή παρουσία στο κοινωνικό γίγνεσθαι του τόπου". 

Από πλευράς Βενετίας, ο Rotelli και οι φιλικοί συνεργάτες τους είχαν φροντίσει για το τεράστιο πανό, που υποδεχόταν τους φίλους της Ποίησης στον San Stefano και τις σχετικές προσκλήσεις. 

Εκεί, με την παρουσία του Νομάρχη Ζακύνθου, οι τρεις Ζακυνθινοί Δημιουργοί ανέγνωσαν ποιήματά τους, ενώ η Χριστίνα Λούντζη ανέφερε στοιχεία της βιογραφίας τους και διάβασε τα αντίστοιχα ποιήματα στην ιταλική γλώσσα. Ακολουθούν οι σχετικές -ανέκδοτες μέχρι τώρα- φωτογραφίες!