Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 'Ακρα Δεξιά. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 'Ακρα Δεξιά. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Παρασκευή 24 Οκτωβρίου 2014

Ο ΣΥΡΙΖΑ και οι Αγορές: Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ

Ο ΣΥΡΙΖΑ και οι Αγορές:
Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

(Konstantakopoulos.blogspot.com)

Η πρόσφατη επίθεση των «αγορών» κατά της Ελλάδας απευθυνόταν κατ’ αρχήν στην κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου. Πιθανώς εντασσόταν επίσης σε αρχή εφαρμογής σχεδίου μαζικής επιρροής των πολιτικών εξελίξεων στη χώρα. Η Ελλάδα παραμένει το κατεξοχήν πειραματόζωο, «πρωτοπορία» στην επιχειρούμενη «αναίμακτη», με οικονομικές μεθόδους, κατάργηση της λαϊκής κυριαρχίας, του δημοκρατικά οργανωμένου «έθνους-κράτους» (μοναδικού πλαισίου εντός του οποίου ασκείται σήμερα κάποια κορφή δημοκρατίας, έχει δηλαδή ο λαός μια πολύ
περιορισμένη δυνατότητα να επηρεάζει τις τύχες του). (1)

Η επίθεση των αγορών ήρθε επίσης να υπενθυμίσει, σε όσους αμφέβαλαν, το διεθνές οικονομικό περιβάλλον εντός του οποίου πιθανότατα θα κινηθεί μια «αντιμνημονιακή» κυβέρνηση, εφόσον θελήσει να εφαρμόσει το πρόγραμμά της. Καμιά ψευδαίσθηση δεν επιτρέπεται επ’ αυτού, ιδίως από την ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ που επωμίζεται τεράστιες, ιστορικές ευθύνες, συγκρίσιμες ίσως, τηρουμένων των αναλογιών, αυτών που επωμίσθηκε η ηγεσία του ΕΑΜ-ΚΚΕ πριν από εβδομήντα χρόνια. Ελπίζει κανείς, παρά την απελπιστική τάση της ιστορίας να
επαναλαμβάνεται, ο ΣΥΡΙΖΑ να τα καταφέρει καλύτερα με τους Πιστωτές από ότι οι «ΕΑΜικοί» του «πρόγονοι» με τους ‘Αγγλους, στον Λίβανο, τη Γκαζέρτα και τη Βάρκιζα (2).

Κυριακή 15 Ιουνίου 2014

ΕΥΡΩΠΗ: ΠΛΗΣΙΕΣΤΕΡΑ ΣΤΗ ΔΙΑΛΥΣΗ


 

 
Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Σταθμός στην πορεία καταστροφής (ή, εναλλακτικά, ριζικού μετασχηματισμού) της ΕΕ, ίσως αποδειχθούν οι τελευταίες ευρωεκλογές. Πιθανώς και σταθμός σε πορεία καταστροφής της ευρωπαϊκής δημοκρατίας και του κοινωνικού κράτους.

 

Δεν είμαστε εκεί, δεν απέχουμε όμως και πάρα πολύ. Τα αποτελέσματα είναι εύγλωττα σε Βρετανία και Γαλλία, δύο από τις ισχυρότερες χώρες της ΕΕ. Στη Γερμανία, τον ενδοευρωπαϊκό εθνικισμό ενσωματώνει και υλοποιεί η ίδια η κυβέρνηση. Και στην Ελλάδα, η πρωτιά της αριστεράς αντανακλά τη βαθύτατη κρίση όπου τη βύθισαν οι ευρωπαϊκές πολιτικές.

 

Εδώ και τέσσερα χρόνια, οι Ευρωπαίοι «ανατινάζουμε» κάθε έννοια αλληλεγγύης εξουδετερώνοντας τους λόγους ύπαρξης της ‘Ενωσης. Οι φυγόκεντρες τάσεις ενισχύονται σε μια ‘Ενωση που χαρακτηρίζουν το «ούτε ένα ευρώ για τους άλλους» ή το «ο σώζων εαυτόν σωθήτω». Συγκρουόμενοι μεταξύ μας υποτασσόμαστε όσο ποτέ άλλοτε στη δύναμη του Χρήματος, των Τραπεζών.

 

Σε μια όλο και πιο έντονη αμφισβήτηση κυριαρχεί η ριζοσπαστική αριστερά στη Νότιο, η ριζοσπαστική δεξιά στη Βόρειο Ευρώπη, χωρίζοντας και με ένα ακόμα τρόπο την ήπειρο σε έχοντες και μη έχοντες, πιστωτές και δανειζόμενους, καταπιεστές και καταπιεζόμενους. Ο πραγματικός αντίπαλος όλων, το Χρήμα, εξαφανίζεται κάτω από την ισχυρή εντύπωση «εμφυλίου» Βορείων-Νοτίων

 

Μπορεί να σωθεί η ΕΕ όταν ο Βρετανός Πρωθυπουργός αψηφά τη γελοιότητα απειλώντας με αποχώρηση αν εκλεγεί ο Γιουνκέρ  Πρόεδρος της Κομισιόν!; Ο Γερμανός Υπουργός Οικονομικών απειλεί απροκάλυπτα ένα μικρότερο, καθημαγμένο κράτος, την Ελλάδα, με εκδίωξη από το ευρώ, λες και μιλάει για το σπίτι του που μας φιλοξενεί.

Ανάγκη διεθνούς κινητοποίησης για την Ελλάδα 

Στον Σόιμπλε δεν περιμέναμε να αντιδράσει η κυβέρνηση, ελπίζαμε όμως να το κάνει τουλάχιστο ο ΣΥΡΙΖΑ. Τόχουμε πει και ξαναπεί: η ελληνική αριστερά οφείλει, επί ποινή καταστροφής της, να χαλάσει τον κόσμο σε όλη την Ευρώπη, με τη βοήθεια των συντρόφων της, καταγγέλλοντας την ελληνική οικονομική γενοκτονία, το κοινωνικό ολοκαύτωμα. Δεν γίνεται, όπως συνέβη στο eurodebate, να ακούμε τον Γιουνκέρ να μιλά για ευρωπαϊκή αλληλεγγύη προς τους ‘Ελληνες, τον Φερχόφσταντ για διαφθορά των ελληνικών κομμάτων, όταν ευρωπαϊκές εταιρείες όπως η Ζήμενς, πρωτοστάτησαν στη δωροδοκία Ελλήνων πολιτικών, που χρησιμοποίησαν μετά εκβιάζοντάς τους για να οργανώσουν την καταστροφή/λεηλασία της Ελλάδας!

 

Αν νέο, βαθύ κύμα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης πλήξει την ήπειρο, οι Ευρωπαίοι θα τεθούν ενώπιον πολύ άμεσου διλήμματος: είτε να πάνε σε ριζική μεταμόρφωση της ‘Ενωσης, είτε να τη διαλύσουν σε πλειάδα μικρών, αλληλοανταγωνιζόμενων κρατών.

 

Το «πειραματόζωο» Ελλάς

 

Η Ελλάδα «πρωτοπορεί» μέχρι τώρα στις ευρωπαϊκές εξελίξεις, είναι το «πειραματόζωο», υφιστάμενη πρόγραμμα ταχείας μετατροπής σε «μεταμοντέρνα» τριτοκοσμική αποικία, με δραματική συμπίεση βιοτικού επιπέδου και κοινωνικών δικαιωμάτων/

κατακτήσεων, κατάργηση εθνικής ανεξαρτησίας και διακυβέρνηση από τρόικα πιστωτών, με «Βουλή» απλό πρωτοκολλητή αποφάσεων ΕΕ, ΕΚΤ, ΔΝΤ. Μνημονιακό πρόγραμμα που απεδέχθη ασμένως η ελληνική ιθύνουσα τάξη, από τις πλέον διεφθαρμένες, εξαρτημένες από το εξωτερικό και αμόρφωτες σε όλη την ήπειρο! Πρόγραμμα που δείχνει όλο και πιο αναποτελεσματική δυστυχώς να ανακόψει/ανατρέψει η αριστερά του ΣΥΡΙΖΑ.

 

Μετατρεπόμενη σε «αποικία χρέους», «μαύρη τρύπα» της ηπείρου, η Ελλάδα (από έτους και η Κύπρος) προσφέρει την αναγκαία εμπειρία για τη μετατροπή όλης της Ευρώπης σε δικτατορία του Χρήματος, των Αγορών (που δεν θέλουν βέβαια να βλέπουν και θίγουν όσοι εστιάζονται αποκλειστικά στο θέμα «Γερμανική Ευρώπη»). Δεν είναι η μόνη υπηρεσία που προσφέρει στην Αυτοκρατορία του Χρήματος ο ελληνικός λαός δια της καταστροφής του και οι ελληνικές ελίτ δια της προδοσίας τους. Χρησιμεύσαμε και για την τρομοκράτηση όλων των ευρωπαϊκών λαών και για να γίνουμε «αλεξικέραυνο ενοχών», αποκρύπτοντας επιμελώς τις ευθύνες για την κρίση μεγάλων τραπεζών, Βερολίνου και Βρυξελλών.

 

Κίνδυνοι νέων «πειραμάτων» σε Ελλάδα-Κύπρο

 

Η σύσταση των ελίτ μας και οι τόσο περιορισμένες δυνατότητες των δυνάμεων «αντίστασης» που διαθέτουμε θα μπορούσαν ενδεχομένως να μας κάνουν ιδανικό πειραματόζωο και κατά τη δεύτερη φάση της κρίσης. Εδώ, σε Ελλάδα και Κύπρο, μπορεί να σημειωθεί το πρώτο επεισόδιο αποβολής ή αποχώρησης κράτους-μέλους από την ευρωζώνη ή/και την ΕΕ. ‘Όχι δυστυχώς με τους δικούς μας όρους και για τους δικούς μας λόγους και υπό συνθήκες που δεν θα οδηγήσουν σε εμπέδωση της ανεξαρτησίας μας.

 

Μπορεί να πάμε εκεί αν πάρουν το «πάνω χέρι» οι ριζοσπαστικότερες δυνάμεις των αγορών σε συμμαχία με την εθνικιστική γερμανική ακροδεξιά, που φλερτάρει ο Σόιμπλε. ΗΠΑ, Βρετανία και άλλοι δεν είδαν ποτέ με καλό μάτι ευρωπαϊκή παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο. Ορισμένοι πιστεύουν ότι η δολοφονία Λαμπράκη ήταν αμερικανική απάντηση στο φλερτ Καραμανλή -  Ντε Γκωλ, τα ‘Ιμια αναγκαία «διαπαιδαγώγηση» του Σημίτη ώστε να καταλάβει την ύπαρξη υπέρτερου του γερμανικού αφεντικού. Γι’ αυτό δεν ξέρει κανείς αν πρέπει να γελάσει ή να κλάψει με τις αυταπάτες ενίων ηγετικών κλιμακίων και συμβούλων του ΣΥΡΙΖΑ, που νομίζουν ότι μπορεί ποτέ η Αμερική να βοηθήσει την ελληνική αριστερά!

 

Η λυσσώδης αμερικανική προσπάθεια να καταστραφεί κάθε σχέση Ελλάδας/Κύπρου με τη Ρωσία ερμηνεύεται και ως αναγκαία γεωπολιτική προετοιμασία όσων σήμερα συμβαίνουν ή θα συμβούν αύριο. Προσπάθησαν να δημιουργήσουν προϋποθέσεις ώστε να μην μπορούν Αθήνα-Λευκωσία, τυχόν ερχόμενες σε σύγκρουση με Βερολίνο-Βρυξέλλες, να στραφούν προς Μόσχα.

 

Το νόημα της άκρας δεξιάς

 

Η άνοδος της ριζοσπαστικής, άκρας, συχνά φασίζουσας δεξιάς στην Ευρώπη αντανακλά ευθέως την παρακμή μιας αριστεράς που συχνά συμβιβάστηκε και «πρόδωσε», στη σοσιαλδημοκρατική και τη «ριζοσπαστική»  εκδοχή της, όπως και την παρακμή μιας σοσιαλιστικής ιδέας, που «ενσάρκωνε» τρόπον τινά η Σοβιετική ‘Ενωση.

 

Η στροφή προς την ακροδεξιά (αλλά συχνά και προς την ακροαριστερά) είναι αμυντική. Τα επαναστατικά κύματα των τελευταίων τεσσάρων αιώνων στην Ευρώπη καθρέφτισαν τις καινούριες, ρηξικέλευθες ιδέες για την οργάνωση των ανθρωπίνων κοινωνιών, σαν αυτές που δοκίμασαν να πραγματοποιήσουν η Λέσχη των Ιακωβίνων, το κόμμα των Μπολσεβίκων, η Τρίτη Διεθνής (η Φιλική Εταιρεία στα καθ’ ημάς), επιχειρώντας να κάνουν τον ‘Ανθρωπο υποκείμενο της Ιστορίας του. Τα σημερινά κινήματα κυττάνε μάλλον στο παρελθόν, τρομαγμένα από ένα μέλλον αβεβαιότητας και βαρβαρότητας που υπόσχεται η ολοκληρωτική Αυτοκρατορία της Παγκοσμιοποίησης. Η «ριζοσπαστική-συντηρητική» ακροδεξιά, αντανακλά την ενστικτώδη διάθεση ευρύτατων κοινωνικών στρωμάτων να αρπαχτούν από τις αξίες της «Θρησκείας, Πατρίδας, Οικογένειας». Στο παρελθόν, αυτές οι αξίες/ιδέες χρησιμοποιήθηκαν εναντίον του δημοκρατικού-σοσιαλιστικού κινήματος, που απειλούσε να φέρει τα «πάνω-κάτω». Σήμερα χρησιμοποιούνται εναντίον του ριζοσπαστισμού του Χρήματος, που θέλει να διαλύσει κάθε ταυτότητα, εθνική, κοινωνική, πολιτική, ακόμα και σεξουαλική, ολοκληρώνοντας τη μετατροπή των ανθρώπων σε αντικείμενα της ιστορίας τους και διαψεύδοντας τελειωτικά το πρόταγμα του μοντερνισμού.

 

Διάλυση ή επανίδρυση της Ευρώπης;

 

Το ερώτημα είναι κατά πόσον η ακροδεξιά είναι όντως κατάλληλο εργαλείο αντίστασης στο Χρήμα και δεν αποδειχθεί τελικά εργαλείο του, όπως πάντα στην ιστορία. Υπέρ της τελευταίας εκδοχής συνηγορεί η τραγική ιστορία του Εικοστού Αιώνα, ιδίως του Εθνικοσοσιαλισμού, που χρησιμοποίησε την αγανάκτηση του γερμανικού λαού, πρόδωσε όμως το σοσιαλιστικό μέρος του προγράμματός του και κατέστρεψε τελικά το έθνος που υποστήριξε ότι υπηρετεί.

 

Η ΕΕ είναι δομή που καταστρέφει σταδιακά τα δημοκρατικά προς όφελος των ολοκληρωτικών στοιχείων της. Δεν μπορεί κάποιος να υπερασπίζεται τέτοια δομή, λέγοντας ταυτόχρονα ότι είναι δημοκράτης, οπαδός του ευρωπαϊκού κοινωνικού κράτους και πολιτισμού. Εντούτοις, η διάλυσή της και αναδίπλωση στο εθνικό πλαίσιο μικρών κρατών, ανήμπορων απέναντι στη δύναμη των Αγορών και της Αμερικής, υποχρεωμένων να ανταγωνίζονται μεταξύ τους με νομισματικούς πολέμους και κοινωνικό «ντάμπιγκ», για να αποσπάσουν μερίδιο συρρικνούμενης ζήτησης – το πρακτικό πρόγραμμα δηλαδή της άκρας δεξιάς, αν υποθέσουμε ότι επιμείνει στην εφαρμογή του και δεν «αφομοιωθεί» ταχέως - δεν μοιάζει λύση. Δεν θα οδηγήσει σε «Ευρώπη των Εθνών», αλλά σε πιο ανίσχυρα ‘Εθνη.

 

Η πραγματική λύση θα ήταν ένωση της Ευρώπης σε διαφορετική βάση, ένωση των λαών της εναντίον του οικονομικο-πολιτικού σχεδίου των Αγορών. Μια ριζοσπαστική Αριστερά που θα άξιζε το όνομα αυτό θα επένδυε σοβαρά σε τέτοια κατεύθυνση. Οι υπάρχουσες δυνάμεις όμως είναι ακόμα πολύ μακριά από τέτοιο ρόλο. Παραμένουν γραφειοκρατικοί μηχανισμοί, συντηρητικής ψυχολογίας, που προτιμάνε να παραμείνουν «κριτική συνείδηση της παγκοσμιοποίησης», ανίκανη/απρόθυμη να φύγει από βαρετά ανεπαρκείς φιλιππικούς κατά της λιτότητας, για να μετατραπεί σε δύναμη αληθινά ριζικής αλλαγής.

 

Konstantakopoulos.blogspot.com

 

Επίκαιρα, 14.6.2014

Πέμπτη 10 Απριλίου 2014

Το φάντασμα της Σοβιετικής 'Ενωσης πάνω από την Κριμαία


 

Ευρώπη, αριστερά, ακροδεξιά και Ρωσία

 

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

«Ο πόλεμος είναι απίστευτα δημοφιλής», είχε πει η Βασίλισσα Βικτορία για τον πόλεμο της Κριμαίας, μια φράση που θα γινόταν συνώνυμη της άσκοπης δυστυχίας. Ο τότε πόλεμος θεωρήθηκε επιτομή διπλωματικής ανικανότητας για την έκρηξή του και στρατιωτικής ανικανότητας για τη διεξαγωγή του. Το ίδιο θα μπορούσαμε να πούμε και σήμερα, από την πλευρά των δυτικών, όχι όμως και από την πλευρά της Ρωσίας του Πούτιν.

 

Η επανένωση της Κριμαίας και της Ρωσίας, ως ελάχιστη αντίδραση του Κρεμλίνου στο φιλοναζιστικό πραξικόπημα που οργάνωσαν οι νεοσυντηρητικοί δια των ΗΠΑ - και υποστήριξαν αυτοεξευτελιζόμενοι οι  Ευρωπαίοι στο Κίεβο - αλλά και στην άμεση προοπτική επέκτασης του ΝΑΤΟ στην Ουκρανία ήταν ένα αριστούργημα σύλληψης και εκτέλεσης σε πολιτικό, διπλωματικό και στρατιωτικό επίπεδο.

 

Η ομιλία του Πούτιν με την οποία απεδέχθη την Κριμαία στους κόλπους της Ρωσικής Ομοσπονδίας ήταν επίσης η προνομιακή ιστορική στιγμή αποκατάστασης της ρωσικής αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης, μετά από τρεις δεκαετίες απίστευτων αυτοενοχοποιήσεων και αυτοταπεινώσεων, στα πλαίσια μιας μεταρρύθμισης (περεστρόικα) που εξετράπη σε «υποβοηθούμενη (από ξένους) διαδικασία αυτοκτονίας» της ΕΣΣΔ/Ρωσίας. Διαδικασία που, τηρουμένων των αναλογιών, ομοιάζει με τη σημερινή διαδικασία ταχείας «αυτοκτονίας» του ελληνικού λαού και έθνους σε Ελλάδα και Κύπρο.

 

Αλλά βεβαίως το θέμα δεν κλείνει εδώ, μάλλον εδώ ανοίγει. Παραμένει καταρχήν ανοιχτό το μείζον θέμα του μέλλοντος της κατοικούμενης από Ρώσους ανατολικής Ουκρανίας και του συνολικού προσανατολισμού αυτής της χώρας. Από αυτό εξαρτώνται οι μελλοντικές σχέσεις της Μόσχας με τη δυτική Ευρώπη (Γερμανία και Γαλλία) και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παραμένει επίσης ανοιχτό το θέμα του μέλλοντος ολόκληρου του σοβιετικού χώρου. Η ένωση της Κριμαίας με τη Ρωσία δεν ήταν παρά ένα στοιχειώδες αμυντικό μέτρο από την πλευρά της Μόσχας. Αν ένα ακροδεξιό καθεστώς επικρατήσει σε όλη την Ουκρανία πλην της Κριμαίας, και εντάξει αύριο τη χώρα στο ΝΑΤΟ, θα πρόκειται μάλλον για ήττα παρά για νίκη της Ρωσίας.

 

Η υπόθεση αυτή ξεκίνησε επίσης ως «γεωπολιτική», αλλά δεν θα παραμείνει επί πολύ αποκλειστικά τέτοια. ‘Ενας από τους λόγους που χρειαζόταν να διαλυθεί η ΕΣΣΔ το 1990-91 ήταν ότι, διαφορετικά, ήταν αδύνατη η πλήρης κατεδάφιση των όποιων «σοσιαλιστικών» στοιχείων της. Αντιστρόφως, χωρίς κάποια μορφή, κάποια στοιχεία «σοσιαλισμού», ένα «κοινωνικό άνοιγμα», αφημένο μόνο στα γεωπολιτικά του στοιχεία, με τους μετασοβιετικούς ολιγάρχες να διατηρούν τη σημερινή ισχύ τους, και τους αναπόφευκτους δεσμούς τους με την καπιταλιστική Δύση και το παγκόσμιο Χρήμα, το ευρασιατικό «όραμα» του Πούτιν θα αποδειχθεί τελικά αδύνατο.

 

Αρκεί άλλωστε μια στοιχειώδης εξοικείωση με το έργο π.χ. ενός Ντοστογιέφσκι, ενός Τολστόι ή ενός Μπερντιάεφ για να συνειδητοποιήσει οποιοσδήποτε ότι ο ρωσικός «σοσιαλισμός» και «κομμουνισμός» έχει βαθιές ρωσικές ρίζες, δεν μπορεί να θεωρηθεί σε καμιά περίπτωση αποκλειστικό προϊόν εισαγωγής από τη «διαβολική» Δύση, κι ασφαλώς το ρωσικό (υπό την ευρύτερη έννοια, της ρωσικής Αυτοκρατορίας, όχι της Μεγάλης Ρωσίας) περιβάλλον επέδρασε καθοριστικά στον τρόπο με τον οποίο κατάλαβαν και εφήρμοσαν τις ιδέες του Μαρξ και του ‘Ενγκελς, ένας Λένιν ή ένας Τρότσκι.

 

Αριστερά, Δεξιά και Ρωσία

 

Ειρήσθω εν παρόδω, οι εξελίξεις στην Ουκρανία επιβεβαίωσαν και μία ακόμη θεμελιώδη τάση της ιστορικής εξέλιξης. Παρά τα απολυταρχικά χαρακτηριστικά που πήρε συχνά στην ιστορία του το ρωσικό καθεστώς και επί Τσάρων και επί σταλινισμού, ο αληθινός του σύμμαχος εδώ και έναν αιώνα στη Δύση είναι το αριστερό, σοσιαλιστικό, δημοκρατικό κίνημα. Η άκρα δεξιά, παρά την ενίοτε εθνική, σοσιαλιστική ή αντιφιλελεύθερη ρητορεία της παραμένει ουσιαστικά σε όλη την Ευρώπη μια δύναμη συνδεόμενη με μια πτέρυγα της οργανικά αντιρωσικής μεγαλοαστικής τάξης της ηπείρου.

 

‘Όπως συνέβη και με το κλασικό παράδειγμα του γερμανικού εθνικοσοσιαλισμού, ο «σοσιαλισμός» και ο «αντικαπιταλισμός» της άκρας δεξιάς χρησιμεύει στην συγκέντρωση της δυσαρέσκειας και στη διοχέτευσή της στην υπηρεσία του μεγάλου κεφαλαίου τότε, της Αυτοκρατορίας σήμερα. Αυτό απέδειξε πανηγυρικά πάλι το κίνημα Σβόμποντα, φίλοι του Λεπέν, έντονα αντιφιλελεύθεροι, αλλά και αντισημίτες, γεγονός που ουδόλως εμπόδισε την πρωτοφανή, εκπληκτική συμμαχία τους με τους αμερικανοεβραίους νεοσυντηρητικούς!!! Η Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία, που είναι η επικεφαλής αυτού του ρεύματος, δεν είναι η συνέχεια, είναι η άρνηση του Ντε Γκωλ, κι όποιος δεν το καταλαβαίνει αυτό θα γνωρίσει πολύ μεγάλες απογοητεύσεις, ανάλογες αυτών που γνώρισε ο Στάλιν – η εμπιστοσύνη του στον Χίτλερ παρολίγον να οδηγήσει στην καταστροφή την ΕΣΣΔ.

 

Βεβαίως και η ευρωπαϊκή αριστερά από την πλευρά της δεν είναι ένα ενιαίο πράγμα. Υπάρχει η «αριστερά της παγκοσμιοποίησης» που οργανώνει την αλληλεγγύη της με τις ευρωαπαϊκές άρχουσες τάξεις, πίσω από το «ενδιαφέρον» της για τη δημοκρατία στον Τρίτο Κόσμο, τους ομοφυλόφιλους του Ιράν ή τις Πούσσυ Ράιοτ στη Μόσχα, παθιάζεται για την τύχη ολιγαρχών όπως ο Χοντορκόφσκι και λατρεύει το «άτομο χωρίς όρια», υπάρχει και η αυθεντικά ριζοσπαστική αριστερά, που θέλει να συνδέσει τον αγώνα των καταπιεσμένων εθνών και των καταπιεσμένων τάξεων.

 

‘Όπως επίσης δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένος και θα ήταν μεγάλο σφάλμα της Μόσχας να θεωρήσει δεδομένο τον ρόλο της Γερμανίας, ικανής να εξελιχθεί προς δύο τελείως διαφορετικές κατευθύνσεις πολιτικής απέναντι στη Ρωσία, ανάλογα και με την εσωτερική της κατάσταση.

 

 

Back to the USSR και το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση

 

Επειδή πολλά και διάφορα γράφτηκαν και γράφονται για την κρίση της Κριμαίας, θεωρούμε χρήσιμο να θυμίσουμε κάτι που ελάχιστοι θέλουν να θυμούνται στη Δύση: η διάλυση της ΕΣΣΔ και η δημιουργία των μετασοβιετικών κρατών στα σημερινά τους σύνορα δεν υπήρξε προϊόν ούτε μιας νόμιμης διαδικασίας στα πλαίσια της ΕΣΣΔ, ούτε προϊόν εφαρμογής της αρχής της αυτοδιάθεσης των εθνών, που διακήρυξε η Ρωσική Επανάσταση του 1917 και εφήρμοσε, μόνο όμως στην αρχή της ύπαρξής του, το σοβιετικό καθεστώς που προέκυψε από αυτή. Η αρχή της αυτοδιάθεσης, το δικαίωμα των εθνών στην αυτοδιάθεση μέχρι κρατικού αποχωρισμού ήταν το κέντρο του πολιτικού διαβήματος του Λένιν και ένα από τα κύρια «εκρηκτικά στοιχεία» που χρησιμοποίησε για να ανατρέψει το καθεστώς. Μία από τις πιο ιδιαίτερες συμβολές του Ρώσου πολιτικού στον μαρξισμό ήταν ακριβώς η αναγνώριση της δύναμης του έθνους και η εισαγωγή του στην επαναστατική πολιτική. ‘Όπως είπε χαρακτηριστικά ο Τρότσκι, ο Λένιν ήταν ο πιο «εθνικός» από τους επαναστάτες ηγέτες της Ρωσίας.

 

Μπορεί η διάλυση της ΕΣΣΔ να διαφημίστηκε από τους Δυτικούς ως απελευθέρωση των εθνών της. Στην πραγματικότητα έγινε με βάναυση παραβίαση της αρχής της αυτοδιάθεσης, αφού όχι μόνο τα έθνη της δεν ρωτήθηκαν (όπως και στη Γιουγκοσλαβία) για το πού θάθελαν να ζήσουν, αλλά και η διάλυση ακολούθησε τη γραμμή των εσωτερικών διοικητικών ορίων της ΕΣΣΔ, που δεν αντιστοιχούσαν σε εθνολογικές πραγματικότητες.

 

Δεν σημειώθηκε κάποια επανάσταση στην ΕΣΣΔ το 1991. Αυτό που συνέβη ήταν ένα πραξικόπημα «από τα πάνω», των Προέδρων της Ρωσίας, της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας, που οργάνωσε ο πρώτος από αυτούς με την παρασκηνιακή αλλά ουσιαστική υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο ίδιος ο αλκοολικός Πρόεδρος της Ρωσίας Γέλτσιν πείσθηκε να διαλύσει την ΕΣΣΔ γιατί αυτός ήταν πρακτικά ο μόνος διαθέσιμος τρόπος να διώξει από το Κρεμλίνο τον Πρόεδρο της ΕΣΣΔ Γκορμπατσώφ! Η διάλυση της ΕΣΣΔ τον Δεκέμβριο του 1991 έγινε κατά της βούλησης της συντριπτικής πλειοψηφίας των σοβιετικών πολιτών, όπως εκφράστηκε στο δημοψήφισμα του Μαρτίου του 1991. Ούτε οι κάτοικοι της Ουκρανίας, ούτε οι κάτοικοι της Κριμαίας ρωτήθηκαν με οποιονδήποτε τρόπο σε ποιο κράτος ήθελαν να ζήσουν. (Να σημειώσουμε επίσης ότι στο σοβιετικό σύνταγμα υπήρχε όρος που επέτρεπε την απόσχιση αυτόνομης Δημοκρατίας όπως η Κριμαία, από ομόσπονδη Δημοκρατία που θα αποσχιζόταν από την ΕΣΣΔ).

 

Υπήρχαν ασφαλώς πάντα, επί σοβιετικής εποχής, έντονα εθνικά ζητήματα στη δυτική Ουκρανία, στις βαλτικές χώρες και στον Καύκασο. Καμία από τις περιοχές που ενσωματώθηκαν στην ΕΣΣΔ με το σύμφωνο Ρίμπεντροπ-Μολότωφ δεν τόκανε με την θέλησή της, δεν είναι εκεί όμως που πρέπει να αναζητηθούν τα αίτια της διάλυσης του πυρήνα της σοβιετικής ομοσπονδίας, μια διάλυση που κατέστησε αναγκαία και δυνατή η συγκρότηση των πρώτων μορφωμάτων μιας νέο-αστικής τάξης και του πολιτικού της προσωπικού, από πρώην νομενκλατούριους γραφειοκράτες και μαφιόζους με την υποστήριξη των δυτικών και ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών.

 

Η διαδικασία αποσύνθεσης του σοβιετικού χώρου είχε ξεκινήσει στην πραγματικότητα στα χρόνια της μπρεζνιεφικής «στασιμότητας», με τη συγκρότηση «πριγκηπάτων» στην αχανή ομοσπονδία. ΟΙ Γραμματείς των Δημοκρατιών ήρχον των περιφερειών τους ανενόχλητοι, εξασφαλίζοντας σε αντάλλαγμα την ησυχία στο Κέντρο και τον Γενικό Γραμματέα. Επρόκειτο για πρωτο-μορφές αρχικής «συσσώρευσης του κεφαλαίου» και «της εξουσίας» που αναζητούσαν νομιμοποίηση στις εθνικές ιδεολογίες και όχι το αντίστροφο. Γι’ αυτό η αποσύνθεση της ΕΣΣΔ ακολούθησε τη γραμμή των εσωτερικών διοικητικών υποδιαιρέσεων και όχι τη γραμμή των πραγματικών εθνολογικών διαιρέσεων. Και γι’ αυτό η επανασυγκρότηση, επανενσωμάτωση του πρώην σοβιετικού χώρου, δεν θα μπορέσει να γίνει παρά σε μια κάπως κοινωνική, αντιφιλελεύθερη οικονομική βάση συνύπαρξης κρατικού-κοινωνικού σχεδίου και αγοράς.

 

Konstantakopoulos.blogspot.com

 

Επίκαιρα, 27 Μαρτίου 2014

 

Πέμπτη 16 Ιανουαρίου 2014

3 + 3 σενάρια για την ευρωπαϊκή και ελληνική (ελλαδική και κυπριακή) κρίση


 

 

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Είπαμε, τελειώνοντας το 2013 και ανατέλλοντος του 2014, να επιχειρήσουμε ολίγη «μελλοντολογία». Τρία ζητήματα έχουν σήμερα ζωτικότατη σημασία για τον κόσμο μας: οι ανθρωπογενείς κλιματικές αλλαγές, που απειλούν τους όρους ύπαρξης της ανθρωπότητας, η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, όπου παίζεται εμμέσως το ζήτημα της παγκόσμιας κυριαρχίας (και σημειώνεται μια πολύ ενδιαφέρουσα σύγκρουση μεταξύ, αφενός μιας συμμαχίας ΗΠΑ-Ρωσίας, αφετέρου του Ισραήλ των γερακιών) και, τέλος, η ευρωπαϊκή κρίση, αποφασιστικής σημασίας και για την παγκόσμια οικονομία και για την πορεία του πλανήτη.

 

Στο παρόν κείμενο θα επιχειρήσουμε να οριοθετήσουμε, σε γενικές γραμμές, τρία σενάρια που μπορεί, κατά τη γνώμη μας, να ακολουθήσουν τα ευρωπαϊκά πράγματα και τρία σενάρια που, αντιστοίχως προς τα γενικότερα, μπορούν να ακολουθήσουν τα ελληνικά, μαζί και να προσδιορίσουμε τις πολιτικές και ιδεολογικές δυνάμεις που πρωταγωνιστούν επικρατούντος ενός εκάστου σεναρίου.

 

Σε μια σειρά από άρθρα μας, εύκολα προσβάσιμα στην ιστοσελίδα μας (konstantakopoulos.blogspot.com) έχουμε υποστηρίξει από το 2010 γιατί, κατά την εκτίμησή μας, η ελληνική κρίση είναι “τύπου Βαϊμάρης plus”, α) θέτοντας σε αμφισβήτηση την αναπαραγωγή του κοινωνικού σχηματισμού, της δημοκρατίας και του ελληνικού κράτους-έθνους, β) επάγοντας συστημική κρίση της ΕΕ, γ) γιατί περιέχει και ισχυρή γεωπολιτική συνιστώσα εξ ου και το “plus”. Δεν θα επαναλάβουμε εδώ αυτές τις αναλύσεις, που είναι η προϋπόθεση όσων ακολουθούν.

 

Η «χαοτική», «μη γραμμική» φύση της ευρωπαϊκής κρίσης δεν επιτρέπει εύκολους ντετερμινισμούς. Μας αναγκάζει σε μια κατ’ ανάγκη γενική σκιαγράφηση, μέσω «σεναρίων», των περιοχών στις οποίες μπορούν να κινηθούν και να καταλήξουν οι «εξισώσεις» της ελληνικής/ευρωπαϊκής κρίσης.

 

1ο σενάριο: Δικτατορία του Χρήματος υπό γερμανική διεύθυνση

 

Το πρώτο σενάριο είναι αυτό που επιδιώκεται να επιβληθεί από τις κυρίαρχες σήμερα δυνάμεις στην Ευρώπη, με τα μέτρα που παίρνονται από το 2010, για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους από μια συμμαχία του παγκόσμιου χρηματιστικού κεφαλαίου και των ανώτερων τάξεων της «Ευρωγερμανίας».

 

Το σενάριο αυτό προβλέπει τη σταδιακή πλήρη επιβολή αυτής της συμμαχίας σε όλη την ήπειρο, τουλάχιστο στην ευρωζώνη και την μετατροπή των φτωχότερων περιοχών όπως η Ελλάδα σε είδος ευρωπαϊκού Τρίτου Κόσμου, ενώ η Κύπρος θα απειληθεί με επίσημη διάλυση του κράτους της, κατά το πρότυπο του σχεδίου Ανάν. Τα ευρωπαϊκά κράτη παύουν σταδιακά να είναι ανεξάρτητα και κυρίαρχα, στο βαθμό και με την έννοια που ήταν έως τώρα, μετατρεπόμενα, λιγότερο ή περισσότερο, σε αποικίες χρέους. Σταδιακά καταργείται η δημοκρατία, με τα εθνικά κοινοβούλια και τις κυβερνήσεις να μπορούν να αποφασίσουν μόνο για θέματα όπως το χρώμα των ταξί (ήδη στην Ελλάδα προσεγγίσαμε στο σημείο αυτό). Η οικονομική πολιτική ασκείται από τα όργανα της ΕΕ με τις «Αγορές» δρώσες ως γενικοί προσδιοριστικοί παράγοντες.

 

 

 

Μιλάμε για μετατροπή της Ευρώπης σε «δικτατορία του Χρήματος», για «Ευρώπη του χρήματος» μάλλον παρά για «γερμανική Ευρώπη». Η Γερμανία παίζει αξιοσημείωτο ρόλο στο σχήμα αυτό, ως «διαχειριστής» του, από κοινού με τη γραφειοκρατία των Βρυξελλών και αποσπά μια υπεραξία από αυτή τη διαχείριση, δεν είναι όμως ο «ιδιοκτήτης» του. Τέτοιος «ιδιοκτήτης» παραμένει το διεθνές χρηματιστικό κεφάλαιο, συχνότερα ελεγχόμενο από κέντρα εκτός Ευρώπης (Σίτυ, Νέα Υόρκη κ.α.). Ο τρόπος επιβολής του «νόμου» επί των εθνών δεν είναι οι στρατιωτικές-αστυνομικές επιχειρήσεις, όπως στο Γ’ Ράιχ, είναι η άσκηση της εξουσίας επί του χρήματος, ο σταδιακός, όλο και μεγαλύτερος μονοπωλιακός έλεγχος του Χρήματος, η οικονομική, όχι η αστυνομική και στρατιωτική βία. Οι κανόνες της αυτοκρατορίας επιβάλλονται ως χρηματικοί κανόνες (π.χ. επιβολή οικονομικής πολιτικής μέσω δημοσιονομικών περιορισμών, κοινωνικής μέσω οικονομικής πολιτικής κ.ο.κ.)

 

Η διάκριση γερμανικού και χρηματικού Ράιχ είναι τελείως κρίσιμη και για την αποκρυστάλλωση μιας εθνικής στρατηγικής και γιατί επιτρέπει να αποφεύγουμε χονδροειδείς παγίδες και προβοκάτσιες, όπως να θεωρήσουμε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες, το ΔΝΤ, η Βρετανία, το Ισραήλ είναι π.χ. σύμμαχοι της Ελλάδας. Το ελληνικό πολιτικό προσωπικό μπορεί να πέσει πολύ εύκολα σε αυτές τις παγίδες, για δύο λόγους. Πρώτον, έχει τρομερή ενστικτώδη διάθεση να βρει «νταβατζή», «προστάτη», δεν έχει καμιά εμπιστοσύνη στη χώρα και στον εαυτό του (το τελευταίο ορθότατα). Δεύτερο, η κατάσταση της χώρας είναι τόσο απελπιστική, που ο «πνιγμένος» τείνει «να πιάνεται από τα μαλλιά του».

 

Φαινομενικά, το σενάριο αυτό μοιάζει το πιθανότερο, αν στηριχθούμε στην εμπειρία των τελευταίων τεσσάρων ετών, στον τρόπο με τον οποίο, η μία μετά την άλλη, οι χώρες της περιφέρειας, με επικεφαλής την πρωτοπορούσα στο σπορ της υποτέλειας  ελληνική ηγεσία. Η Αθήνα έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτό το σπορ, νομιμοποιώντας έτσι αδιανόητα για την Ευρώπη πράγματα, περιλαμβανομένης της εισόδου του ΔΝΤ στην Ευρωζώνη. Αν οι σημαντικότεροι θεσμοί του δυτικού κόσμου, όπως το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, φτάνουν να αυτογελοιοποιούνται με τις προσκλήσεις στον Γιώργο Παπανδρέου, προφανώς το κάνουν γιατί η παγκοσμιοποίηση, η παγκόσμια δικτατορία του χρηματιστικού κεφαλαίου και των εθνών που κυριαρχούν επ’ αυτού, του οφείλει πάρα πολλά. 

 

Παρά όμως τις έως τώρα σημαντικές επιτυχίες του σχεδίου, η ολιγαρχική και (γερμανική) εθνικιστική φύση του το καθιστά εξαιρετικά δυσάρεστο για την πλειοψηφία των ευρωπαϊκών λαών-εθνών που δύσκολα θα δεχθούν να βαδίσουν αυτό τον δρόμο μέχρι τέλους. Ακόμα και η ίδια η Γερμανία δεν αποκλείεται να «τσινίσει», γιατί θέλει να εφαρμόζει τη δικτατορία των αγορών σε όλη την Ευρώπη, αλλά να μπορεί να εξαιρείται η ίδια (βλ. τραπεζική ένωση).

 

Η προσπάθεια κατασκευής ενός «δεύτερου ιμπεριαλισμού», δίπλα στον αμερικανικό, κινδυνεύει να αποτύχει, και λόγω της αντίδρασης των λαϊκών τάξεων και των υπόλοιπων εθνών της Ευρώπης, και γιατί δρα στο περιβάλλον μιας αγγλοσαξωνικής παγκοσμιοποίησης και ενός καπιταλισμού-καζίνου, ενώ αγνοεί τα κύρια πολιτικά, οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά συγκριτικά πλεονεκτήματα της Ευρώπης. Στη σημερινή πολιτική του Βερολίνου, διακρίνει κανείς καθαρά την κληρονομιά ενός σαδιστικού «μεταναζισμού» (που εκδικείται Σέρβους, ‘Ελληνες, Γάλλους και μπορεί να εκδικηθεί αύριο και τους Ρώσους αν του δοθεί η δυνατότητα). Διακρίνει κανείς επίσης, στην περίπτωση Μέρκελ, τόσο την άγνοια της σημασίας και κληρονομιάς της Ευρώπης, όσο και την κληρονομιά του ανατολικογερμανικού σταλινισμού και της υφέρπουσας αμερικανολατρείας των πρώην σοβιετικών δορυφόρων. Η επανένωση της Γερμανίας οδήγησε παραδόξως (;) στην αναβίωση, υπό μεταμοντέρνο ένδυμα, της πιο επαρχιακής και καθυστερημένης μορφής γερμανικού εθνικισμού.  

 

Μια τέτοια («πρωτο-ολοκληρωτική») Ευρώπη θα δυσκολευτεί πολύ να γίνει μακροχρόνια ανεξάρτητη απέναντι στις ΗΠΑ και στο Χρήμα, ή να κάνει μια «πολιτική Ραππάλο» απέναντι στη Ρωσία. Τα έθνη της, οι παραδοσιακοί φορείς της ισχύος της, κινδυνεύουν να μεταβληθούν σε σκιές του εαυτού τους αλλά και η ίδια η Γερμανία, λόγω της βεβαρυμένης ιστορίας της και της ιστορικο-συναισθηματικής «αναπηρίας» της πολύ δύσκολα θα μπορέσει να παίξει τον παγκόσμιο ρόλο που χρειάζεται και με τον οποίο μεγαλούργησε η Ευρώπη. Ας θυμηθούμε τον ρόλο που έπαιξε ο ντε Γκωλ, οι εξεγερμένοι του Μαίου 1968, η σοσιαλδημοκρατία του Πάλμε, η συμμαχία Σρέντερ-Σιράκ κατά του πολέμου στο Ιράκ, για να αναφέρουμε μερικά σκόρπια ιστορικά παραδείγματα κι ας συγκρίνουμε με τις απίστευτες σημερινές ευρωπαϊκές ηγεσίες-υπαλλήλους του χρήματος, τους ΓΑΠ, Μέρκελ, Ολάντ κλπ.

 

Το σχέδιο μιας ευρωπαϊκής «δικτατορίας του Χρήματος» κινδυνεύει επίσης να δημιουργήσει μια οργανικά φιλοαμερικανική «νέα Ευρώπη» εντός της Ευρώπης, κάτι αντίστοιχο προς το σχέδιο που εφήρμοσε η Ουάσιγκτον το 2003, όταν κινητοποίησε Ανατολικευρωπαίους, Βρετανούς και την Ιβηρική κατά της αντίθετη; στον πόλεμο στο Ιράκ Γαλλο-Γερμανίας. Αυτή όμως η νέα Ευρώπη θα είναι πολύ πιο στέρεα από αυτή που επιχειρήθηκε να φτιαχτεί το 2003, γιατί θα στηρίζεται στις οικονομικές ανάγκες της Ευρώπης, όχι απλώς στις πελατειακές σχέσεις φιλοαμερικανικών πολιτικών ελίτ. Για όλους αυτούς τους λόγους, το σενάριο αυτό έχει αυξημένες πιθανότητες να οδηγήσει σε «αντιγερμανική εξέγερση» την ευρωπαϊκή περιφέρεια, που ενδέχεται να υπονομεύσει τελικά τη γερμανική ηγεμονία στην ΕΕ, αναζητώντας συμμάχους στις ΗΠΑ, το Ισραήλ, ίσως, αν και λιγότερο πιθανό, και τη Ρωσία.

 

Συνοψίζοντας, αν το σχέδιο πετύχει θα συνιστά κολοσσιαία παγκόσμια πρόοδο του ολοκληρωτισμού. Αντί μιας ανεξάρτητης Ευρώπης, είναι πιθανότερο να φτιάξει μια Ευρώπη προσκολλημένη στο άρμα του Χρήματος και των ΗΠΑ, στα πλαίσια μιας παγκόσμιας αυτοκρατορίας «του χρήματος και των αμερικανικών όπλων», της οποίας η Ευρώπη θα είναι μια σημαντική υποδομή. Αν το πρώτο σενάριο δεν πετύχει, τότε θα ενεργοποιήσει ένα από τα δύο σενάρια που παρουσιάζουμε στη συνέχεια.

 

Δεύτερο σενάριο: ευρωπαϊκή καταστροφή

 

Η κατάρρευση της ευρωζώνης ή/και της ΕΕ μπορεί να ακολουθήσει την ίδια τροχιά με την κατάρρευση της ΕΣΣΔ. ‘Όπως και η τελευταία, έτσι και η ΕΕ είναι μια μεγάλη, αλλά εξαιρετικά τρωτή δομή, αν μη τι άλλο λόγω του πολυεθνικού χαρακτήρα της. ‘Ηδη, η αποδόμηση κρατών-μελών, όπως η Ελλάδα, οδηγεί σε οριακές καταστάσεις. Μια οποιαδήποτε χώρα μπορεί να προκαλέσει σοβαρή κρίση στο όλο οικοδόμημα αν αμφισβητήσει τις «μνημονιακές» πολιτικές. Η Ελλάδα είναι υποψήφια λόγω της τεράστιας καταστροφής της, αλλά η κρίση θα μπορούσε να προέλθει και από σχετικά ισχυρότερες χώρες όπως η Γαλλία ή η Ιταλία. ‘Ηδη μια μειοψηφική προς το παρόν, αλλά σημαντική μερίδα του γαλλικού κεφαλαίου προσανατολίζεται στην αποχώρηση από το ευρώ.

 

Η ισορροπία επί τη βάσει της οποίας λειτουργούσε επί δεκαετίες η ΕΕ, έχει σχεδόν καταστραφεί, ή, πάντως, απαιτεί κινητοποίηση πολύ μεγαλύτερων μέσων για να διατηρηθεί. Η εξέγερση μιας οποιασδήποτε χώρας μπορεί να αντιμετωπισθεί με τη συνήθη γερμανική έλλειψη ευελιξίας, με αποτέλεσμα η όλη δομή να μπει σε χαοτική περιδίνηση. ‘Ετσι όπως χειρίστηκε τα πράγματα, το Βερολίνο έχει προσφέρει εξάλλου και στο παγκόσμιο Χρήμα και στις ΗΠΑ, προφανείς μοχλούς αποσταθεροποίησης της ευρωζώνης και της ΕΕ, αν το επιθυμήσουν.

 

Μια χαοτική κατάρρευση θα προκαλέσει (δικαιολογήσει) δεύτερο, ισχυρότερο και βαθύτερο κύμα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που ξεκίνησε το 2008. Θα πιέσει επίσης έντονα το «πλανητικό καθεστώς» της «παγκοσμιοποίησης», κατά τρόπο πολύ συγκρίσιμο με όσα συνέβησαν πριν από τον πρώτο και τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον τα ευρωπαϊκά κράτη θα αρχίσουν οικονομικούς και χρηματιστικούς πολέμους μεταξύ τους, υποτιμώντας υπό καταστροφικές διεθνείς συνθήκες τα νέα νομίσματά τους, ώστε να προσελκύσουν τμήμα της μειούμενης ζήτησης. Θα εμφανισθούν ενδεχομένως αυταρχικά καθεστώτα σε ορισμένα ευρωπαϊκά κράτη, θα ενισχυθεί η άκρα δεξιά, θα μειωθεί σημαντικά η διεθνής απήχηση των δημοκρατικών, αριστερών και κοινωνικών ιδεών, των οποίων, τρόπον τινά, η Ευρώπη είναι η «πατρίδα». Κάθε ευρωπαϊκό έθνος θα ενδιαφέρεται πια για τα δικά του στενά προβλήματα και εύκολα θα γίνεται υποχείριο εξωευρωπαϊκών δυνάμεων και του χρήματος.

 

Μια τέτοια, χαοτική κατάσταση, θα μειώσει αποφασιστικά τη διεθνή επιρροή της Ευρώπης, των ευρωπαϊκών λαών και της ευρωπαϊκής δημοκρατίας και θα δημιουργήσει ευνοϊκές συνθήκες για μεγάλους πολεμικούς τυχοδιωκτισμούς, όπως στη Μέση Ανατολή.

 

Το σενάριο αυτό, μοιάζει το πιο απίθανο από τα τρία, λόγω των καταστρεπτικών συνεπειών του, αλλά δεν είναι στην πραγματικότητα. ‘Όπως απέδειξε το παράδειγμα της ταχείας και τόσο απρόσμενης σοβιετικής κατάρρευσης, μια φαινομενικά μεγάλη  και πανίσχυρη δομή, μπορεί εύκολα να διαλυθεί εις τα εξ ων συνετέθη, αν τεθεί ενώπιον προβλημάτων που αδυνατεί να λύσει. Στην πραγματικότητα πρόκειται για μέθοδο ανάλογη με αυτή που χρησιμοποιείται από τη θεωρία καταστροφών, για την ανατίναξη, μέσω ταλαντώσεων στην ιδιοσυχνότητά τους, των βασικών αρμών μιας οικοδομής (ομοιάζει επίσης με τη μέθοδο της «αλλαγής προσήμου» στην κυβερνητική).  

 

Υπάρχουν λόγοι για τους οποίους μπορεί να συγκλίνουν σε τέτοιο σενάριο η συστημική ακροδεξιά της Γερμανίας, που θέλει να πετάξει εκτός ΕΕ τη «σαβούρα» (με τον ίδιο τρόπο που ο ρωσικός εθνικισμός υπό τόσο τη γελτσινική όσο και την αντίπαλη μορφή συνέκλιναν το 1990 στη διάλυση της ΕΣΣΔ), και κύκλοι του βαθέος χρήματος και της βαθιάς Αμερικής, που δεν επιθυμούν ύπαρξη ενωμένης Ευρώπης υπό γερμανική ηγεσία, δεν θέλουν ανταγωνιστικό νόμισμα προς το δολάριο, θέλουν χαοτικές συνθήκες για να κατεδαφίσουν συθέμελα το δυτικό κοινωνικό κράτος και δεν χρειάζονται την ΕΕ όπως την εποχή που υπήρχε ο «σοβιετικός κομμουνισμός». Το βασικότερο αντικίνητρο είναι ο κίνδυνος μιας μεγάλης κρίσης της όλης δυτικής  ηγεμονίας, ως αποτέλεσμα ενός ευρωπαϊκού χάους. Πολλά θα εξαρτηθούν και από το βάθος της μεγάλης παγκόσμιας κρίσης που πιθανότατα έρχεται.

 

Τρίτο σενάριο: μια ευρωπαϊκή «επανάσταση» κατά του χρηματοπιστωτικού ολοκληρωτισμού

 

Το τρίτο σενάριο προϋποθέτει την ανάδυση «νοήμονος» αντιπαγκοσμιοποιητικού υποκειμένου υψηλού επιπέδου, που θα συνδυάσει τις καλύτερες πνευματικές και πολιτικές (σοσιαλιστικές και γκωλικές) παραδόσεις της ηπείρου, επιχειρώντας να την ενώσει εναντίον των «αγορών» και της Αυτοκρατορίας, εισάγοντας νέο μοντέλο για την ΕΕ, χτυπώντας τις αγορές με απαγόρευση παραγώγων, διαχωρισμό παραγωγικών/αποταμιευτικών τραπεζών και άλλα μέτρα ελέγχου του χρηματοπιστωτικού τομέα, επιστροφή στη σταδιακή επαναφορολόγηση του κεφαλαίου, επανάκτηση του νομισματικού-χρηματικού εργαλείου, επιστροφή σε λελογισμένο προστατευτισμό (οικονομικό «πολυπολισμό»), νέο μοντέλο που θα συνδυάσει ίσως κάποια μορφή κεϋνσιανισμού, οικολογία και νέο υπόδειγμα πολιτισμού και κατανάλωσης, «πολυπολικό» στη γεωπολιτική του διάσταση.  

 

Τέτοιο σενάριο απαιτεί, για να πραγματοποιηθεί, μια σειρά εξεγέρσεων στην Ευρώπη, αναγκαίων για να θα φωτίσουν το δρόμο για τη σωτηρία του πολιτισμού μας.

 

Το σενάριο αυτό μοιάζει πολύ δύσκολο με τα παρόντα δεδομένα, αλλά δεν μπορούμε να αποκλείσουμε την αλλαγή των δεδομένων, λόγω του βάθους της κρίσης, βάθους ίσως μεγαλύτερου και αυτής που γνώρισε, η Ευρώπη και ο κόσμος, μεταξύ 1914 και 1945, αφού τώρα δεν παίζεται μόνο το πολιτικό και κοινωνικό καθεστώς, αλλά η ίδια η επιβίωση της ανθρωπότητας. Η Ευρώπη διαθέτει διανοητικές δυνάμεις για να πραγματοποιήσει μια τέτοια υπέρβαση, όπως απέδειξε π.χ. η εκπληκτική πνευματική ατμόσφαιρα που προηγήθηκε του δημοψηφίσματος του 2005 στη Γαλλία, ελπίζει κανείς μια εικόνα από ένα μέλλον πολύ πιο συνειδητής ανθρωπότητας.

 

Είναι αλήθεια ότι ο έλεγχος και η προδοσία των ελίτ μοιάζει να έχει αποκεφαλίσει τώρα τις ευρωπαϊκές κοινωνίες, ταυτόχρονα όμως, η παρούσα οικονομική και κοινωνική κρίση δημιουργεί τεράστιο κίνητρο αντίστασης. Εάν παρήγετο το αναγκαίο ηγετικό υποκείμενο, θα μπορούσε εύκολα να κερδίσει την υποστήριξη ευρύτατων κοινωνικών στρωμάτων σε όλη την Ευρώπη. Η μεγάλη πλειοψηφία των Ευρωπαίων πολιτών, περιλαμβανομένων των Γερμανών και των Γάλλων, αντιλαμβάνεται ενστικτωδώς τι πάει να γίνει. Δεν θα επέλεγαν σε καμία περίπτωση Μέρκελ ή Λεπέν, αν είχαν αξιόπιστες αντι-ολοκληρωτικές εναλλακτικές, αν δηλαδή δεν είχαν ελεγχθεί μέσω της εξαγοράς και των μυστικών επιχειρήσεων ελέγχου ο πάσης φύσεως ελίτ από το Χρήμα.

 

Εν πάσει περιπτώσει, είτε σας φαίνεται πιθανό, είτε απίθανο, το τρίτο αυτό σενάριο είναι η μόνη δυνατότητα για την αποφυγή μιας τρομακτικής ιστορικής οπισθοδρόμησης, δυνητικά ικανής να θέσει σε αμφισβήτηση όλα τα ανθρώπινα επιτεύγματα της νεώτερης εποχής, αν όχι την επιβίωσή μας ως Γένους.

 

Η Ελλάδα ως fractal της παγκόσμιας κρίσης

 

Η Ελλάδα υπήρξε ο αρχικός καταλύτης της ευρωπαϊκής κρίσης και παραμένει (πλέον από κοινού με την Κύπρο) από τους πιθανότερους καταλύτες των επόμενων φάσεών της, αφενός λόγω συγκέντρωσης εδώ σειράς κρισιακών παραγόντων, αφετέρου λόγω μετατροπής της σε «μαύρη τρύπα» του ευρωπαϊκού συστήματος. Το ευρωπαϊκό σύστημα δεν προέβλεψε την ύπαρξη κρατών των οποίων οι ελίτ δεν τις υπερασπίζονται καθόλου, αποδέχονται πράγματα που είναι απολύτως αδιανόητα για άλλα ευρωπαϊκά κράτη, στερούνται οποιασδήποτε κουλτούρας κυρίαρχου και ανεξάρτητου κράτους. Γι’ αυτό η εμφάνιση ενός πολιτικού που δεν υπερασπίζεται, αλλά επιτίθεται στη χώρα του, όπως ο ΓΑΠ, επέτρεψε την κατάλυση μιας διαδικασίας δυνητικής αυτοκαταστροφής όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και της ίδιας της Ευρώπης, ομοιάζουσας με εκείνη που έβαλε σε κίνηση ο Μιχαήλ Γκορμπατσώφ στην ΕΣΣΔ και η οποία προκάλεσε την ταχεία κατάρρευση της σοβιετικής υπερδύναμης.

 

Επιπλέον η Ελλάδα μοιάζει και μικρογραφία, fractal, για να χρησιμοποιήσουμε την τοπολογία του χάους, της ευρωπαϊκής κατάστασης. Προπορευόμενη κατά μία φάση, η ελληνική κρίση μας πληροφορεί για το δυνατό μέλλον της ευρωπαϊκής.

 

Για την Ελλάδα μπορούμε να αντιστοιχίσουμε τρία σενάρια στα τρία ευρωπαϊκά που περιγράψαμε παραπάνω:

 

Α) Η Ελλάδα (και η Κύπρος) συνεχίζουν να πραγματοποιούν συλλογική αυτοκτονία ως κράτη δια της συνέχισης των προγραμμάτων που συνομολογήθηκαν τον Μάιο 2010 (Μάρτιο 2013 αντίστοιχα), παρά τα καταστροφικά αποτελέσματά τους. Αυτό το σενάριο μετατρέπει (έχει ήδη μετατρέψει) Ελλάδα και Κύπρο σε αποικίες χρέους. Γεωπολιτικά οι δύο χώρες τίθενται υπό τον όλο και ασφυκτικότερο έλεγχο ΗΠΑ- Ισραήλ, υπό όρους καθαρά προτεκτοράτων. ΗΠΑ και Ισραήλ θα αποφασίσουν τελικά και το αν και πόση επιρροή θα έχει η ‘Αγκυρα σε Ελλάδα και Κύπρο ή και ποιο κομμάτι τους της επιτραπεί ενδεχομένως να πάρει. Η Κυπριακή Δημοκρατία θα παύσει και τυπικά, το πιθανότερο, να υπάρχει ως ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος, με μορφή σχεδίου Ανάν, εκτός αν ΗΠΑ και Ισραήλ αποφασίσουν διαφορετικά. Ο ελληνικός πληθυσμός θα μεταναστεύσει σταδιακά εκτός Κύπρου, όπως ήδη συμβαίνει με πολύ μεγάλη μερίδα του νέου, μορφωμένου και πιο δυναμικού και ικανού πληθυσμού της μητροπολιτικής Ελλάδας. Η Ελλάδα θα αντιμετωπίσει πιθανώς έντονες, διαλυτικές γεωπολιτικές πιέσεις σε Θράκη, Αιγαίο, Κρήτη. Η όποια στρατηγική επιρροή της Ευρώπης στα Βαλκάνια και την Αν. Μεσόγειο θα μειωθεί δραματικά, προς όφελος των ΗΠΑ, του Ισραήλ, ενδεχομένως και της Τουρκίας. Μακροχρόνια η μετανάστευση του ελληνικού πληθυσμού θα δημιουργήσει τις συνθήκες για μια Ελλάδα και μια Κύπρο «χωρίς ‘Ελληνες».

 

Β) Το δεύτερο σενάριο είναι μια κακά προετοιμασμένη σύγκρουση της Ελλάδας ή και της Κύπρου με τις ευρωπαϊκές δομές, ή μια κατάρρευση των ζωτικών λειτουργιών του ενός ή και των δύο κρατών, ή μια εμφύλια ή εξωτερική σύρραξη. Τέτοιες εξελίξεις είτε θα οδηγήσουν σε επιστροφή, υπό δυσμενέστερους όρους στο πρώτο σενάριο, της πειθηνίως καταστρεφόμενης και υποδουλούμενης αποικίας χρέους, είτε στην αποχώρηση/αποβολή κακήν κακώς Ελλάδας και Κύπρου από ευρωζώνη ή και ΕΕ. Η αποχώρηση αυτή, με τις πολιτικές, νομικές και οικονομικές της παρενέργειες, παρά τους περί του αντιθέτου ευσεβείς πόθους, ενεργοποιεί το πιθανότερο μεγάλη ευρωπαϊκή κρίση που μπορεί να φτάσει μέχρι τη χαοτική διάλυση της ευρωζώνης/ΕΕ.

 

Τα γεωπολιτικά αποτελέσματα του δεύτερου σεναρίου πηγαίνουν στην ίδια κατεύθυνση, αλλά με πολύ μεγαλύτερη ένταση απότι του πρώτου.  

 

Γ) Το τρίτο σενάριο είναι μια «ορθολογική εξέγερση» της Ελλάδας (και της Κύπρου) που βρίσκει συμμάχους μέσα στην Ευρώπη για να σταματήσει το ελληνικό πρόγραμμα καταστροφής, αλλά και έξω από την Ευρώπη να τη βοηθήσουν να επιβιώσει χρηματοπιστωτικά (κυρίως Ρωσία ή άλλες χώρες των BRIICS). Υπό την πίεση τέτοιας ελληνικής εξέγερσης η ΕΕ αναγκάζεται να τροποποιήσει την προσέγγισή της στην κρίση χρέους και να αναζητήσει εναλλακτικούς τρόπους αντιμετώπισης της κρίσης αλλά και της δικής της λειτουργίας. Με δύο λόγια η Ελλάδα καταλύει το τρίτο γενικό σενάριο και επιχειρεί να εντάξει σε αυτό το δικό της γενικό πρόβλημα.

 

Το πρώτο σενάριο είναι αυτό που εφαρμόζουν στην Ευρώπη οι δύο μεγάλες πολιτικές οικογένειες, απολύτως παραδομένες πλέον στο χρήμα και στη χώρα μας η ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ και η ΔΗΜΑΡ. Το δεύτερο σενάριο ταιριάζει στον ακροδεξιό εθνικισμό, ενδεχομένως μετά από μια πανωλεθρία μιας αριστεράς που έρχεται στην εξουσία χωρίς σοβαρή προετοιμασία και στρατηγική. Για το τρίτο σενάριο απαιτείται η εμφάνιση του αναγκαίου υποκειμένου, που στην Ελλάδα θα μπορούσαν να είναι ενδεχομένως και υπό προϋποθέσεις ο ΣΥΡΙΖΑ, οι ΑΝΕΛ και, μαζί τους, ένα πολύ ευρύτερο, «ΕΑΜικού τύπου» (τηρουμένων των αναλογιών και αντίστοιχο προς τα σημερινά προβλήματα) μέτωπο εθνικής και κοινωνικής σωτηρίας.

 

Ο Στρατός και η Εκκλησία είναι πιθανό να κληθούν σε μια ορισμένη φάση να αναπληρώσουν το κύρος που έχουν χάσει τα πολιτικά κόμματα, ιδίως αν τα πράγματα ακολουθήσουν τη δεύτερη χαοτική καμπύλη.

 

Konstantakopoulos.blogspot.com

 

Επίκαιρα, 31.12.2013

Τετάρτη 11 Δεκεμβρίου 2013

ΓΙΑ ΕΝΑ ΝΕΟ ZIMMERWALD


Αριστερά, Ευρώπη και Ελλάδα

 
Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Την άνοιξη του 2011 έκανα ένα ταξίδι στη Γαλλία, παίρνοντας συνεντεύξεις από πολιτικούς και διανοούμενους. Μεταξύ άλλων είδα τον Ζαν-Πιερ Σεβενεμάν, «ιερό τέρας» του γαλλικού σοσιαλισμού, Υπουργό ‘Αμυνας του Μιτεράν, πρώην επικεφαλής της αριστερής πτέρυγας των Σοσιαλιστών, τον συγγραφέα Ρεζίς Ντεμπρέ, σύμβουλο του Μιτεράν και σύντροφο του Τσε Γκεβάρα στη Βολιβία, τον πρώην διευθυντή της Μοντ Ντιπλοματίκ Μπερνάρ Κασσέν, τον Γαλλο-αιγύπτιο οικονομολόγο Σαμίρ Αμίν, φίλο και σύμβουλο του Ανδρέα Παπανδρέου και αρκετούς άλλους. Η Γαλλία, και στην τωρινή παρακμή, παραμένει «πολιτικό βαρόμετρο» της Ευρώπης.

 

Η πρώτη διαπίστωσή μου ήταν ότι είχαν όλοι μάλλον ασαφή, ανεπαρκή εικόνα των καταστροφικών (από τότε!) συνεπειών του Μνημονίου. Μιλάμε για μερικούς από τους καλύτερα πληροφορημένους, έμπειρους, κριτικούς ανθρώπους στην Ευρώπη. Η διαπίστωση με σόκαρε, γιατί αντανακλούσε το βάθος της ευρωπαϊκής κρίσης, αλλά και την πλήρη σχεδόν απουσία οποιασδήποτε διεθνούς κινητοποίησης των Ελλήνων «αντιμνημονιακών», έστω στο επίπεδο γνωστοποίησης των δεδομένων.  

 

Τους μίλησα για τη δυναμική του ελληνικού προγράμματος, υποστηρίζοντας ότι ο πόλεμος της συμμαχίας «αγορών», Χρήματος και «Γερμανίας-Φάουστ» κατά της Ελλάδας είναι το «οικονομικό ισοδύναμο» του πολέμου των φασιστών κατά των Δημοκρατικών στην Ισπανία (1936-39), «μικρό» πόλεμο που οδήγησε στον «μεγάλο» (2ο Παγκόσμιο). «Η καμπάνα χτυπάει» για όλη την Ευρώπη, θα μπορούσε να πει κανείς παραφράζοντας τον Χεμινγουαίη. Αυτό όμως που όντως προκάλεσε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον των συνομιλητών μου ήταν η ιδέα νέου «Τσίμμερβαλντ».

 

Το Τσίμμερβαλντ είναι μια ελβετική κωμόπολη, εννιά χιλιόμετρα έξω από τη Βέρνη. Εκεί πραγματοποιήθηκε, τον Σεπτέμβριο 1915, δεκατρείς μήνες μετά την έναρξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, η πρώτη από τρεις διασκέψεις (οι δύο άλλες έγιναν στο Κένταλ και τη Στοκχόλμη) των Ευρωπαίων αντιπολεμικών σοσιαλιστών. Ως γνωστόν, η πλειοψηφία των σοσιαλιστών υπέκυψε, τον Αύγουστο 1914, στην πίεση των αρχουσών τάξεων και, λησμονώντας τις αντιπολεμικές διακηρύξεις,  ακολούθησαν τις κυβερνήσεις τους, υπερψηφίζοντας τις πολεμικές δαπάνες και καθιστώντας δυνατή, χωρίς ουσιαστική αντίσταση, τη μεγάλη  ανθρωποσφαγή. Στο Τσίμμερβαλντ, ένα χρόνο αργότερα, οι αντίθετοι στον πόλεμο  Ευρωπαίοι σοσιαλιστές (ανάμεσά τους οι Λένιν και Τρότσκι, μετέπειτα ηγέτες της Οκτωβριανής Επανάστασης) άρχισαν να συντονίζουν τη δράση τους.

 

Η ιδέα ήταν λοιπόν ότι τώρα αντιμετωπίζουμε μια ανάλογη κατάσταση. Την αρχή ενός είδους «τρίτου παγκοσμίου πολέμου», με οικονομικο-ιδεολογικές, όχι στρατιωτικές μεθόδους. Οι δύο κύριες πολιτικές δυνάμεις, περιλαμβανομένης της σοσιαλδημοκρατίας, υπέκυψαν από καιρό στο χρηματιστικό κεφάλαιο επιτρέποντας να εξαπολυθεί ο πόλεμος των αγορών το 2009-10, με πρώτο θύμα την Ελλάδα. ‘Οσοι θέλουν να αντισταθούν στον πόλεμο αυτό, πρέπει να συντονίσουν και να οργανώσουν την προσπάθειά τους με μια νέα διάσκεψη, αυτή τη φορά στην Αθήνα. Ο Σεβενεμάν ενθουσιάστηκε με την ιδέα - αντιπρότεινε μάλιστα να γίνει η διάσκεψη στο ίδιο το Τσίμμερβαλντ, ο Ντεμπρέ κατάλαβε την ιδέα με το που άκουσε τη λέξη Τσίμμερβαλντ!

 

Η διάσκεψη δεν έγινε τελικά δυνατό να γίνει. Η «Σπίθα» του Μίκη δεν διέθετε την αναγκαία τεχνικο-οικονομική δυνατότητα, ο  ΣΥΡΙΖΑ είπε ότι ενδιαφέρεται, αλλά δεν μπόρεσε να κάνει τίποτα. Δεν υποτιμούμε την αξία της ευρωπαϊκής «ριζοσπαστικής αριστεράς» (παρά τον γραφειοκρατική «παραμόρφωση» και τον συντηρητισμό αρκετών κομμάτων της), την έστω διακηρυκτική σημασία της ύπαρξης και δράσης της, την ορθή κριτική της στον νεοφιλελευθερισμό. Δεν μπορεί όμως να αντιμετωπισθεί από ένα ρεύμα τόσο περιορισμένο, οργανωτικά και διανοητικά, μια κρίση, ένας «πόλεμος» τέτοιων διαστάσεων. Το ΚΕΑ θα έχει αντίθετα, σπουδαίο ρόλο, αν μπορέσει να βοηθήσει στην αποκρυστάλλωση ενός πολύ ευρύτερου «συνασπισμού» δυνάμεων, προσώπων, ιδεών.

 

Αυτό άλλωστε αποδεικνύει και η συνεχιζόμενη στασιμότητα της ριζοσπαστικής αριστεράς, σε αντίθεση με την προοδεύουσα ακροδεξιά. ‘Ετσι σήμερα έχουμε στην Ευρώπη

 

α) ένα πολιτικό «κέντρο» που παραδόθηκε στο Χρήμα,

 

β) μια «ριζοσπαστική αριστερά» με συντηρητικές-γραφειοκρατικές ηγεσίες, που δρουν αφενός ως «συνδικάτο» εντός παγκοσμιοποίησης, αφετέρου φιλοδοξούν να γίνουν η «συνείδησή» της, όχι να την ανατρέψουν,

 

γ) μια ακροδεξιά που οι εθνικές αναφορές και το ιδεολογικο-ψυχολογικό προφίλ της επιτρέπουν να εμφανίζεται ως αντισυστημικό ρεύμα, όπως όμως απέδειξε τραγικά όλη η εμπειρία του Εικοστού Αιώνα, κεφαλαιοποιεί αισθήματα αγανάκτησης και εξέγερσης, για να τα θέσει τελικά στην υπηρεσία του συστήματος, του καθεστώτος, με καταστροφικό τρόπο για έθνη και κοινωνίες.

 

Γι’ αυτό θα ήταν πολύ μεγάλης, ιστορικής σημασίας, αν ο Τσίπρας μπορέσει, ως υποψήφιος πρόεδρος της Κομισιόν, να υπερβεί τα κλισέ, εκφράζοντας τις πραγματικές ανάγκες μιας ολόκληρης ιστορικής εποχής. Κατεβαίνοντας όχι ως κομματικός υποψήφιος του ΚΕΑ, υπό τη στενή έννοια, αλλά της αναγκαίας ευρύτατης καμπάνιας για τη σωτηρία της  Ευρώπης από τις τράπεζες, ή κάτι παρόμοιο, κάτι που απαιτεί βέβαια τόλμη, φαντασία, βαθειά συνείδηση.  

 

Η ιδέα «νέου Τσίμμερβαλντ» παραμένει επίκαιρη - ελπίζουμε κάποιος Χριστιανός να την πραγματοποιήσει. Πρέπει να γίνει όσο απομένει κάτι από την Ελλάδα και την ευρωπαϊκή πολιτική-κοινωνική δημοκρατία να σώσουμε. Ο χρόνος που περνάει χωρίς να γίνεται τίποτα προς υπεράσπιση Ελλάδας και ευρωπαϊκών λαών δεν είναι ουδέτερος. Παγιώνει καταστάσεις, δεσμεύει δυνάμεις σε θέσεις αντίθετες, καθιστά σχεδόν αδύνατη τη σωτηρία. Χάνουμε τους τελευταίους φίλους, όπως τη γερμανική αριστερά, που προσαρμόζονται σταδιακά στη δική μας «αφωνία». Η συμφωνία Σοσιαλδημοκρατών - Μέρκελ ενδέχεται να αποδειχθεί προθάλαμος νέας «4ης  Αυγούστου» (στις 4.8.1914 άρχισε ο Α’ Παγκόσμιος με τους γερμανούς σοσιαλιστές να υποτάσσονται στον Κάιζερ). Τα καθιστούμε αυτά ευκολότερα με την απουσία οποιασδήποτε αξιοσημείωτης διεθνούς δράσης της ελληνικής αριστεράς και όλων των αντιπάλων του Μνημονίου. Εφόσον δεν υπάρχει, κανείς δεν υπολογίζει την αντιμνημονιακή Ελλάδα. ‘Οσο για τα περιθώρια σφαλμάτων/αμελειών, δεν υπάρχουν όταν βαδίζεις στο χείλος του γκρεμού – εκεί ακριβώς είμαστε.

 

Χρειάζεται να αρχίσει επειγόντως επεξεργασία εναλλακτικής πρότασης προς το σχέδιο Μέρκελ, στην πραγματικότητα της Goldman Sachs. Δεν φτάνει να διαμαρτυρόμαστε για τη λιτότητα, ούτε είναι αποτελεσματικό να θέλουμε απλώς να πληρώσουνε οι Γερμανοί τα χρέη, ούτε να επαναλαμβάνουμε την ορθή, κεϋνσιανή ή μαρξιστική κριτική στον νεοφιλελευθερισμό. Χρειάζεται πρόγραμμα που να αντιμετωπίζει το σύνολο των παραγόντων πίσω  από την κρίση χρέους, απευθύνοντας στις «αγορές» μια πολιτικο-οικονομική πρόκληση ισχυρότερη από αυτή που εκείνες απευθύνουν στην Ευρώπη. Χρειάζεται δραστικός περιορισμός του χρηματοπιστωτικού τομέα (απαγόρευση παραγώγων, διαχωρισμός επενδυτικών/αποταμιευτικών τραπεζών), στροφή προς μοντέλο λελογισμένου προστατευτισμού, ριζική αλλαγή τρόπου και στόχων λειτουργίας ΕΚΤ και ΕΕ, μέτρα επαναφοράς υπό ευρωπαϊκό έλεγχο του χρηματοδοτικού εργαλείου και, προοπτικά, αναθεώρηση σε βάθος του μεταπολεμικού μοντέλου ανάπτυξης-κατανάλωσης που προσεγγίζει τα φυσικά όρια επιβίωσης στον πλανήτη. Χρειάζεται ύπαρξη πραγματικά ευρωπαϊκών κομμάτων, όχι στα χαρτιά, που να ενοποιούν περιφερειακά την πολιτική δράση.

 

Οι ευρωπαϊκοί προβληματισμοί δεν περιορίζονται στην αριστερά. Υπάρχουν πολλοί και διάφοροι που αμφισβητούν το μοντέλο «δικτατορίας αγορών» που προωθεί η κυβέρνηση Μέρκελ-Σόιμπλε, υβρίδιο δυτικογερμανικού «μεταναζισμού» και ανατολικογερμανικού σταλινο-αμερικανολατρείας! ‘Εχουμε «Νότιους»,  δυσφορούντες Γκωλικούς, τμήμα του λανθάνοντος πλην «υπαρκτότατου» γερμανικού «εθνικισμού», που αντιμετωπίζει παραδοσιακά πολύ καχύποπτα το Χρήμα, την ευρωπαϊκή Γερμανία (Χέλμουτ Σμιτ, Γκίντερ Γκρας, σημαντικό τμήμα του παραγωγικού κεφαλαίου, εφημερίδα Χάντελσμπλατ).

 

Είναι ασφαλώς πάρα πολύ λίγοι οι άνθρωποι από την Ελλάδα που μπορούν να έχουν ισότιμο πολιτικο-στρατηγικό διάλογο με όλες αυτές τις δυνάμεις, δυστυχώς όμως, χωρίς τέτοιο διάλογο και τη δημιουργία ενός πυκνότατου δικτύου διεθνών επαφών, η χώρα είναι χαμένη εκ των προτέρων. Η «αντιμνημονιακή Ελλάδα» (και Κύπρος) πρέπει να συζητήσει σε βάθος με τους πάντες, αρχίζοντας προπάντων από την μητροπολιτική Ευρώπη, όχι τη Βρετανία ή την Αμερική, πρέπει να διακριθεί με τον λόγο και τις ιδέες/προτάσεις της για τα ευρωπαϊκά πράγματα, να κινητοποιήσει τη δύναμη των ιδεών της (τη smart power, να το πούμε «αμερικάνικα») απέναντι στον καταθλιπτικό συσχετισμό οικονομικής ισχύος. Δεν χρειάζεται απλώς αλληλεγγύη, πρέπει να κάνει το δικό της δικό τους πρόβλημα. Αλλιώς, πως στο καλό θα μπορέσει να ζητήσει αύριο μια άλλη κυβέρνηση τη ριζική αναστροφή του εφαρμοζόμενου προγράμματος; Με τι κότσια θα πάει ο ΣΥΡΙΖΑ ή κάποιος άλλος να συγκρουστεί στην Ευρώπη, αν δεν έχει από τώρα χαλάσει το σύμπαν; Χωρίς αντιστροφή του ευρωπαϊκού και διεθνούς πολιτικού κλίματος, μια αυριανή αντιμνημονιακή κυβέρνηση θα βρεθεί σε εξαιρετικά δύσκολη διεθνή θέση, αντιμετωπίζοντας σφοδρότατο πόλεμο από το Χρήμα, τη Γερμανία και την ΕΕ.

 

 

konstantakopoulos.blogspot.com

 

δημοσιεύτηκε στα «Επίκαιρα», 5.12.2013

Πέμπτη 5 Δεκεμβρίου 2013

Αριστερά, έθνος και παγκοσμιοποίηση

 Τσίπρας και Ευρώπη
 

 

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Τιμητική, η πρόταση να είναι ο Αλέξης Τσίπρας υποψήφιος του Κόμματος Ευρωπαϊκής Αριστεράς για την Προεδρεία της Κομισιόν, συνιστά μεγάλη ευκαιρία για την Ελλάδα και τον ΣΥΡΙΖΑ, δεν στερείται όμως σοβαρών προβλημάτων και κινδύνων. Το αποτέλεσμα της εκστρατείας θα εξαρτηθεί από ορισμένους όρους, ειδικότερα, από τη θέση που θα πάρει το «ελληνικό» στην εκστρατεία του υποψηφίου, από την πειστικότητα της παρέμβασής του στα συνολικά ευρωπαϊκά ζητήματα, από  την ικανότητά του να υπερβεί τα στενά πλαίσια της πολιτικής ομάδας της ριζοσπαστικής αριστεράς και, ενίοτε, την μετριότητα των θέσεων του ΚΕΑ, ένα κατεβατό κατά λιτότητας, ορθό μεν, απολύτως και τραγικά ανεπαρκές όμως ως πρόγραμμα, εν μέσω της σοβαρότερης κρίσης που αντιμετωπίζει η Ευρώπη μετά το 1945. Η μεγάλη δυσκολία για τον Τσίπρα θα είναι ο συνδυασμός των ιδιοτήτων εκπροσώπου μιας πολύ περιορισμένης ευρωπαϊκά πολιτικής δύναμης με αυτή  εκπροσώπου μιας καταστρεφόμενης χώρας.

 

Στην Ελλάδα, η αντικειμενική πραγματικότητα δεν επιτρέπει ούτε «νέα ΠΑΣΟΚ», ούτε «νέα ΚΚΕ», που ενστικτωδώς αναζητούν πολλά στελέχη της Αριστεράς. Και στην Ευρώπη όμως, η κατάσταση είναι πολύ σοβαρή για να αντιμετωπιστεί με καταλόγους συνδικαλιστικών ευχολογίων. Η πρωτοφανής, εντυπωσιακή άνοδος της ευρωπαϊκής (και ελληνικής) ακροδεξιάς συνιστά σοβαρότατη προειδοποίηση προς την εν παρακμή τελούσα ευρωπαϊκή αριστερά όλων των αποχρώσεων, «ριζοσπαστική» ή μη.

 

Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν εκτινάχθηκε πέρυσι γιατί ξαφνικά οι ‘Ελληνες αναγνώρισαν άγνωστες μέχρι τότε αρετές του, αλλά γιατί η χώρα, καταστρεφόμενη και συντριβόμενη από την πρέσσα του μνημονίου, από τον οικονομικό-επικοινωνιακό πόλεμο της συμμαχίας «αγορών» (τραπεζών) και Γερμανίας, στράφηκε στην αριστερά αναζητώντας εθνικό αντιμνημονιακό εργαλείο, πολιτική δύναμη ικανή και πρόθυμη να σταματήσει τη μνημονιακή λαίλαπα. Η άνοδος της Χρυσής Αυγής μετά τις εκλογές, αντανακλά μια ορισμένη δυσπιστία προς την αντιμνημονιακή ικανότητα/προθυμία του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και είναι το αποτέλεσμα ορισμένης σύγχυσης που κυριαρχεί στις γραμμές της Αριστεράς ως προς το ζήτημα του έθνους. Αλλά και πανευρωπαϊκά παρατηρείται σημαντική, κρίσιμη στροφή προς την ακροδεξιά, γιατί η ακροδεξιά γίνεται κατανοητή από ευρύτατα λαϊκά στρώματα ως αποτελεσματικότερο εργαλείο υπεράσπισης των ευρωπαϊκών εθνών και ρήξης με την παγκοσμιοποίηση από μια παρακμάσασα αριστερά.

 

Εθνικό και «ταξικό»

 

Σήμερα, το ελληνικό έθνος βάλλεται όσο ποτέ άλλοτε στη σύγχρονη ιστορία του με εξαίρεση τη δεκαετία του 1940, το «λαϊκό (ταξικό αν προτιμάτε) συμπίπτει με το εθνικό, το εθνικό με το λαϊκό», όπως έγραφε στο ΕΑΜικό πρόγραμμα ο Γληνός. ‘Ενας αόρατος «γλωσσοδέτης» εμποδίζει όμως πολλά στελέχη της αριστεράς να χρησιμοποιήσουν τον όρο έθνος και τα παράγωγά του, επιτρέποντας στην ακροδεξιά και δεξιά να αλωνίζει ιδεολογικά! Ο Τσίπρας κάνει λόγο για «κυβέρνηση κοινωνικής σωτηρίας», όχι «κυβέρνηση κοινωνικής-εθνικής σωτηρίας», όπως θάταν σωστότερο στις συγκεκριμένες συνθήκες (απολύτως λάθος είναι στις σημερινές συνθήκες και το σεχταριστικό «κυβέρνηση αριστεράς», καμωμένο μάλλον για να μην έρθει ποτέ η αριστερά στην εξουσία. Είναι μάλιστα γελοίο να υπερασπίζονται τώρα τέτοιο σύνθημα, όσοι συμφωνούσαν με την κυβέρνηση Μητσοτάκη-Φλωράκη το 1989!)

 

Είναι αλήθεια ότι το έθνος χρησιμοποιήθηκε συχνά, ιδίως από ακραίους «εθνικόφρονες» – όπως και ο «σοσιαλισμός» άλλωστε από «σοσιαλιστές» – ως αποτελεσματικό «πλυντήριο» ή εργαλείο εξαπάτησης, σε μια χώρα που κάτοικοι και πολιτικοί επιδίδονται τόσο ενθουσιωδώς στο σπορ «άλλα λέμε, άλλα σκεφτόμαστε, άλλα κάνουμε». Πάντα ο όρος «εθνικός» μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να καλύψει απαράδεκτους συμβιβασμούς, δεν σημαίνει όμως αυτό ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιείται όταν ένας λαός αντιμετωπίζει κυριολεκτικά θέμα εθνικοαπελευθερωτικό, αποικιακό και κατοχής. Σε συνθήκες όπως οι σημερινές, μόνο μια αριστερά με ξίφος την αλήθεια μπορεί να έχει κάποια ελπίδα, όχι οι συνήθεις πολιτικαντισμοί της ΠΑΣΟΚικής παράδοσης που διαπότισαν ολόκληρο το πολιτικό φάσμα.

 

Ορισμένα αριστερά στελέχη στρέφονται εναντίον του έθνους επικαλούμενοι τον «διεθνισμό», δεν υπάρχει όμως κανείς διεθνισμός εδώ, υπάρχει μόνο συμβιβασμός και υποταγή απέναντι στην παγκοσμιοποίηση, δηλαδή την παγκόσμια δικτατορία του καπιταλισμού, του χρηματιστικού ιδίως κεφαλαίου και, φυσικά, των εθνών που κυρίως επικρατούν σε αυτό το οικονομικό σύστημα – τα υπόλοιπα είναι για να δουλεύουμε τον εαυτό μας και την κοινωνία.  Διεθνισμός είναι να ενώσει κανείς τα έθνη του κόσμου (εν προκειμένω της Ευρώπης) εναντίον του Χρήματος και των αμερικανικών όπλων, εναντίον της τερατώδους δύναμης που θέλει να υποτάξει όλο τον πλανήτη επιβάλλοντάς του φρικτή δικτατορία και της οποίας ο ελληνικός λαός έπεσε το πρώτο θύμα στη δυτική, καπιταλιστική Ευρώπη.

 

Η Χρυσή Αυγή ανεβαίνει στην Ελλάδα, το Εθνικό Μέτωπο ανεβαίνει στη Γαλλία, η «ριζοσπαστική αριστερά» παραμένει στάσιμη στην Ευρώπη για έναν απλό λόγο: οι άνθρωποι καταλαβαίνουν ενστικτωδώς πολύ καλύτερα από τους αναλυτές και τους πολιτικούς πόσο σκούρα είναι τα πράγματα: ή υποτάσσονται μην αντιδρώντας, ή, όταν αντιδρούν, ψάχνουν εργαλεία που να τους φαίνονται αποφασισμένα. Θέλουν να υπερασπιστούν το έθνος τους απέναντι στην παγκοσμιοποίηση, όχι γιατί είναι κατ’ ανάγκην εναντίον των άλλων εθνών, αλλά γιατί το έθνος συμπυκνώνει, μαζί με την οικογένεια, την πυρηνική ανάγκη του ανήκειν, την προστασία της δομής και ταυτότητας. Η οικογένεια και το έθνος έχουν αναμφισβήτητα μεγάλες καταπιεστικές πτυχές, πολύ μειωμένες σήμερα στην Ευρώπη (άλλωστε, το πραγματικό ελευθεριακό μήνυμα αυθεντικών εξεγέρσεων, όπως ο Μάης του 1968 στρεφόταν και εναντίον των καταπιεστικών ρυθμίσεων της ερωτικής ζωής, οι επαναστατημένοι νέοι εκείνης της εποχής θα έβρισκαν απλώς γελοία τη διεκδίκηση να παντρεύονται οι ομοφυλόφιλοι, γιατί ήταν εναντίον των συμβάσεων, δεν ήθελαν την επέκτασή τους).  Και κυρίως, κανείς δεν θέλει να «απελευθερωθεί» από την οικογένεια και το έθνος του, για να βρεθεί απροστάτευτο και αδύναμο άτομο στη θάλασσα των «αγορών», του πραγματικού «φασισμού» της εποχής μας. Αυτός είναι ένας βασικός λόγος που συχνά, το ρεύμα της αγανάκτησης και της εξέγερσης κατευθύνεται σήμερα προς την άκρα δεξιά, γιατί έκανε σαφέστερα σημαία της το έθνος (προς την οποία ταυτόχρονα, είναι αλήθεια, δεν κατευθύνονται μόνο πληβείοι αλλά και τμήμα του «εθνικισμού των πλουσίων», ανάλογα με τη χώρα και την κοινωνική κατάσταση).

 

Εθνική ή διεθνής απάντηση στην παγκοσμιοποίηση;

 

Πέραν του γενικότερου προβλήματος με πολλές ιδέες της ακροδεξιάς (αλίμονό μας αν αναζητήσουμε λύσεις στον Παπαδόπουλο, τον Μεταξά και τον Χίτλερ, ούτε το έθνος είναι λύση για τα πάντα), ένα βασικό ζήτημα με τον εθνικισμό (αλλά και τους αριστερούς οπαδούς εξόδου από το ευρώ!), είναι ότι υποτιμά τη δύναμη των αγορών, όπως μνημονιακοί και σοσιαλδημοκράτες την υπερτιμούν (στη γλώσσα του Τρότσκι του 1930, δεξιός και αριστερός οπορτουνισμός συμπίπτουν τελικά, γιατί ξεκινάνε από εσφαλμένη εκτίμηση του συσχετισμού δυνάμεων). Οι δημοκράτες και πατριώτες, στις σημερινές συνθήκες, για να είναι δημοκράτες και πατριώτες πρέπει να υπερασπιστούν το έθνος τους, αλλά το έθνος-κράτος παραμένει πολύ περιορισμένο για να δοθεί μόνο σε αυτό το πλαίσιο νικηφόρα μάχη κατά των αγορών. Αν δεν μπορούσε να υπάρξει σοσιαλισμός στην τεράστια έκταση της Ρωσίας, μπορεί άραγε να υπάρξει εναλλακτική οικονομία στα πλαίσια μιας μικρής ή μεσαίας ευρωπαϊκής χώρας; Ο αγώνας ενάντια στην παγκοσμιοποίηση, την ευρωπαϊκή και παγκόσμια κυριαρχία του χρηματιστικού κεφαλαίου και των εθνών που το ελέγχουν, δεν μπορεί να δοθεί αποτελεσματικά παρά από μια συμμαχία λαών. Προς αυτή την κατεύθυνση πρέπει να εργασθεί μια πολιτική δύναμη που επιθυμεί να είναι αποτελεσματική. Ο εθνικισμός από μόνος του κινδυνεύει, ανεξαρτήτως προθέσεων, να γίνει τελικά μόνο εργαλείο καταστροφής.

 

Εκεί μπορεί να γίνει ανεκτίμητη η προσφορά της «ριζοσπαστικής αριστεράς», αν αποφασίσει να γίνει όντως ριζοσπαστική και αριστερά. Να προβάλλει δηλαδή ρεαλιστική πλατφόρμα για τον αναγκαίο πανευρωπαϊκό αγώνα κατά των αγορών. Είναι η μόνη που μπορεί να το κάνει και θάταν μεγάλη επιτυχία του Τσίπρα αν κατάφερνε να συνδέσει το όνομά του με μια τέτοια στροφή. Για να το κάνει αυτό ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, για να αντιταχθεί αποτελεσματικά και στον ολοκληρωτισμό των αγορών και στον στείρο εθνικισμό, ο Τσίπρας, ως υποψήφιος του ΚΕΑ, χρειάζεται μια εκλογική-πολιτική-επικοινωνιακή πλατφόρμα πολύ διαφορετική από τις ιδέες που έχει μέχρι τώρα αναπτύξει ο ΣΥΡΙΖΑ και το ΚΕΑ, από τα «προγράμματα - τηλεφωνικούς καταλόγους», τα προγράμματα «του χασμουρητού» και της «ξύλινης γλώσσας», που μας έχει συνηθίσει η αριστερά σε Ελλάδα και Ευρώπη. Το πιθανό περιεχόμενο ενός τέτοιου προγράμματος θα μας απασχολήσει σε επόμενο άρθρο, όπως και η θέση του ελληνικού ζητήματος σε μια τέτοια ευρωπαϊκή καμπάνια του κ. Τσίπρα.

 

Eπίκαιρα, 21.11.2013

 

konstantakopoulos.blogspot.com

Κυριακή 20 Οκτωβρίου 2013

ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ


Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Μας λένε «να σεβόμαστε τη δικαιοσύνη». Αλλά και οι κρίνοντες κρίνονται, έλεγε για τους δικαστές ο Γεώργιος Παπανδρέου. Οι πρώτοι που πρέπει να σέβονται τον ρόλο τους είναι οι ίδιοι, ένα σώμα με τη βεβαρημένη ιστορία του ελληνικού δικαστικού σώματος, που παρήγαγε μεν τις τεράστιες μορφές ενός Τσερτσέτη και ενός Σαρτζετάκη, συνεισέφερε όμως και τον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου ως πρώτο Πρωθυπουργό της Χούντας που επέβαλαν οι ΗΠΑ, ενώ δεν βρήκε ακόμα το ελαχιστότατο θάρρος που θα χρειαζόταν για την αναψηλάφηση της υπόθεσης Πολκ, καίριας για την ξένη εξάρτηση της Ελλάδας.

 

Καταλαβαίνω ασφαλώς τη δυσκολία της υπόθεσης της ΧΑ, τα προβλήματα που θέτει στους λειτουργούς, τις τεράστιες αντιφατικές πιέσεις που δέχονται. Αλλά ο τρόπος που θα χειρισθούν αυτή την υπόθεση, θα αφήσει βαθύ αποτύπωμα στην κατάσταση της δημοκρατίας, μπορεί να παίξει μακροχρόνια σπουδαίο ρόλο ακόμα και για το αν θα οδηγηθούμε σε ανοιχτή ή συγκαλυμμένη δικτατορία, σε εμφύλιο χαμηλής ή υψηλής έντασης. Δυστυχώς, οι δυνατότητες αυτές ενυπάρχουν στην πορεία που εγκαινίασαν Μνημόνια και Δανειακές τον Μάιο 2010.

 

Τα λέω γιατί δεν αντιλαμβάνομαι πως γίνεται τα πιο ευαίσθητα ντοκουμέντα της δικογραφίας της ΧΑ να βρίσκουν το δρόμο από την ανάκριση στα μέσα της διαπλοκής και της διαφθοράς, ώστε να δημιουργούνται οι εντυπώσεις που επιδιώκει η κυβέρνηση και οι ξένοι προϊστάμενοί της, πιστωτές και προστάτες. Εκτιμώ ότι, με αφορμή και ευκαιρία την ΧΑ, άρχισε ένα εξαιρετικά επικίνδυνο παιχνίδι με τους θεσμούς, τη νομιμότητα και τη δημοκρατία. Οι Χρυσαυγίτες είναι απεχθείς σε πολύ μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης που τους καταδικάζει – υπάρχουν όμως κύκλοι που θέλουν να χρησιμοποιήσουν αυτή την απέχθεια για να καταστρέψουν ανενόχλητοι βασικούς κανόνες της αστικής δημοκρατίας. Χρειάζονται την καταστροφή ακόμη και αυτής της καχεκτικής αστικής δημοκρατίας που διαθέτουμε, γιατί ακόμα κι αυτή είναι δύσκολα συμβιβάσιμη, μακροχρόνια, με  το καθεστώς καταστροφής και υποδούλωσης που οργανώνουν Μνημόνια και Δανειακές, το καθεστώς «αποικίας χρέους».

 

Ούτε μου αρέσει η ιστορία με τις «εγκληματικές οργανώσεις». Η ΧΑ είναι φασίστες, όχι συμμορία κοινού εγκλήματος. Οι διαμαρτυρόμενοι στις Σκουριές βιαιοπράγησαν, αλλά διαμαρτύρονται για την καταστροφή που υφίστανται, δεν είναι εγκληματική οργάνωση, όπως παραπέμπονται. Θα ήθελα να ρωτήσω τους  δικαστές που παρέπεμψαν τους πολίτες της Χαλκιδικής αν οι ίδιοι δέχονται να ποτίζουν τα παιδιά τους αρσενικό. Μήπως άραγε η καναδική εταιρεία αξίζει περισσότερο τον χαρακτηρισμό «εγκληματική οργάνωση» από τους διαδηλωτές; Μήπως δεν θα άξιζαν τέτοιο χαρακτηρισμό το ΠΑΣΟΚ, των Τσοχατζόπουλου και Τσουκάτου (Σημίτη) ή το ΤΑΙΠΕΔ και ο κ. Στουρνάρας, ή οι ίδιες οι μνημονιακές κυβερνήσεις;

 

Τυφλή και παράλυτη, η δικαιοσύνη έκανε ένα χρόνο χωρίς να δικάσει τον Κασιδιάρη για το ξύλο στην Κανέλλη παρά την άρση της ασυλίας του. Ξαφνικά, έβγαλε φτερά στα πόδια της. Τώρα ζητάει την άρση ασυλίας βουλευτή της ΧΑ για στάση (!!!) – επειδή επέμεινε να κάνει διαδήλωση στη Λάρισα το 2010! Και μοιάζει, αν κρίνουμε εκ των διαρροών στον τύπο, έτοιμη να κατηγορήσει τον αρχηγό του τρίτου κόμματος στη χώρα για ηθική αυτουργία σε δολοφονία, με μόνο «στοιχείο»   τις καταθέσεις ανωνύμων μαρτύρων. «Εκ πηγών μας», «εκ πληροφοριών της υπηρεσίας» έλεγαν οι Μπάμπαλης, Μάλλιος, Λάμπρου στα δικαστήρια και τα στρατοδικεία – το μόνο παράξενο είναι ότι τώρα, για πρώτη φορά στην ελληνική ιστορία, είναι ακροδεξιοί που υφίστανται τέτοιες μεθόδους από μια «σκληρή δεξιά» στην εξουσία! (1)

 

Θα μου πείτε ότι δεν σας αρέσει ο Μιχαλολιάκος και η Χρυσή Αυγή. Αν όμως δεχτώ ως τελείως δικαιολογημένη την απαρέσκεια, ακόμα και την απέχθεια που μπορεί να νοιώθετε, θα σας ρωτήσω κι εγώ με τη σειρά μου: τι οδήγησε εκατοντάδες χιλιάδες ‘Ελληνες στην αγκαλιά τους; Γιατί έφυγαν μαζικά από το ΠΑΣΟΚ και τη ΝΔ, γιατί δεν προτίμησαν τον ΣΥΡΙΖΑ, τι, στην κοινωνική κατάσταση και στην πολιτική των κομμάτων, τους έκανε να νοιώσουν ότι δεν έχουν άλλο καταφύγιο από τη Χρυσή Αυγή, τον Μιχαλολιάκο και τον Κασιδιάρη; Γιατί και σήμερα, υπό συνθήκες εντατικού ψυχολογικού πολέμου (τύπου Γκέμπελς !) από τα κανάλια, ένα αξιοσημείωτο ποσοστό οπαδών της ΧΑ δηλώνει πιστό στην επιλογή του και ένα 20% λέει ότι δεν πρόκειται για εγκληματική οργάνωση; Αν κάποιος δεν μπορεί να δώσει μια σοβαρή, πειστική απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα, τότε δεν καταλαβαίνει σε ποια χώρα ζει, δεν νοιώθει τον ελληνικό λαό, τα αισθήματα και τα προβλήματά του. Μόνο απαντώντας σε αυτά τα ερωτήματα, θα μπορούσε να καταπολεμήσει την επιρροή και την ιδεολογία της ΧΑ, αν υποθέσουμε ότι αυτός είναι σκοπός της επιχείρησης, όχι κάνοντας λάστιχο τη νομοθεσία.

 

Κλασικός και μεταμοντέρνος φασισμός

 

Πόσο σοβαρά να πάρουμε τους κυβερνητικούς «αντιφασίστες», όταν, λίγες εβδομάδες προτού επιδοθούν στην επίθεση στη ΧΑ, αρκετοί από δαύτους ομολογούσαν δημόσια ότι τους απασχολεί το ενδεχόμενο συνεργασίας μαζί της, «αν σοβαρευτεί» κάπως; Τι συνέβη λοιπόν ξαφνικά και η ΝΔ στράφηκε με τέτοια δριμύτητα εναντίον της; Γιατί, πρώτη φορά στην ιστορία του, το ελληνικό κράτος και οι υπηρεσίες του, τόσο στενά δεμένες με την άκρα δεξιά καθ’ όλη την ιστορία τους, στρέφονται ξαφνικά εναντίον της; Γιατί ο «καιρός» μας έχει τόσο εντυπωσιακά «γυρίσματα».

 

Υπογραμμίσαμε επανειλημμένα τις ομοιότητες Ελλάδας και Βαϊμάρης, υποστηρίζοντας ότι δεχόμαστε, με το Μνημόνιο και τις Δανειακές, πιέσεις ανάλογης έντασης με αυτές που υπέστη η Γερμανία από τη Συνθήκη των Βερσαλλιών. Υπάρχουν όμως και σπουδαίες διαφορές. Η Ελλάδα δεν διαθέτει την βάση να αναπτύξει ολοκληρωτισμό με αξιώσεις, όπως ο χιτλερικός, ούτε μοιάζουν οι διεθνείς συνθήκες. Σε αντίθεση με τον μεσοπόλεμο, ο αληθινός σημερινός ολοκληρωτισμός δεν οργανώνεται από φασιστικά ή εθνικιστικά κινήματα, οργανώνεται από το χρηματιστικό κεφάλαιο και τα κολοσσιαία μέσα χειραγώγησης κοινωνιών και πολιτικών συστημάτων που διαθέτει. Γι’ αυτό μπορεί τη μια να χρησιμοποιήσει, την άλλη να καταπνίξει την α’ ή β’ ακροδεξιά χρησιμοποιώντας μάλιστα αυτή την κατάπνιξη για τις ανάγκες οικοδόμησης του «νέου, θαυμαστού κόσμου» του. Περισσότερο από οικονομικό πρόγραμμα καταστροφής, το Μνημόνιο είναι ισοδύναμο της πολιτικής του Δικαστηρίου στη Δίκη του Κάφκα, είναι τρόπος να γίνει ο ελληνικός λαός αντικείμενο, να καταστραφεί η ικανότητά του να δρα ως υποκείμενο, η ικανότητά του να λέει όχι.

 

Ο πρώην Υπουργός της ΔΗΜΑΡ Ρουπακιώτης μίλησε για την τεράστια πίεση των αμερικανοεβραϊκών οργανώσεων για τη ΧΑ. Πιστεύουν ειλικρινά οι Εβραίοι ότι θα ανακόψουν τον όποιο αντισημιτισμό απαγορεύοντας τη ΧΑ; Μπορεί, αν και τους έχω για πολύ ευφυείς και εξαιρετικά πολύπειρους. Γνωρίζουν ότι κατασταλτικά μέτρα καθιστούν περισσότερο, όχι λιγότερο δημοφιλή ιδεολογικο-πολιτικά ρεύματα. ‘Ισως ασπάζονται την μακιαβελική άποψη: καλύτερα να μας φοβούνται, παρά να μας αγαπάνε.

 

Χρυσαυγιάς: προσωρινός απολογισμός

 

Αντί όμως για δίκες προθέσεων, είναι προτιμότερο να κάνουμε αποτίμηση αποτελεσμάτων, ώστε να αποφύγουμε και τους ανόητους ή ιδιοτελείς, έτοιμους να μας επιπλήξουν γιατί φανταζόμαστε συνωμοσίες (στις οποίες και οι ίδιοι συμμετέχουν, απλώς σε ρόλο γελοίου κολαούζου συνήθως). ‘Εως τώρα, η υπόθεση της ΧΑ είχε τα εξής αποτελέσματα:

 

      -     εξέτρεψε τη συζήτηση από τα τεράστια προβλήματα που αντιμετωπίζει ο ελληνικός λαός

 

-          Φοβούμαστε ότι μάλλον διεύρυνε παρά περιόρισε και κυρίως «τσιμέντωσε» τον στενό πυρήνα των οπαδών της, αν και μένει να δούμε σε βάθος χρόνου την εξέλιξη της επιρροής της

 

-          μας εξοικείωσε με και νομιμοποίησε μια ισχυρή επίθεση κατά της δημοκρατίας, ιδίως με τις συλλήψεις και το τρομοκρατικό θέαμα της σιδηροδέσμιας μεταφοράς βουλευτών

 

 

     Για τους Πιστωτές και τους Προστάτες, υπάρχει ένα, και μόνο, ένα εφιαλτικό σενάριο. Να παρουσιαστεί ένα ισχυρό λαϊκό κίνημα και μια κυβέρνηση στην Ελλάδα που να πει με τρόπο συγκροτημένο στην Ευρώπη «κύριοι, ιδού τα στοιχεία, ιδού οι αποδείξεις, έχετε καταστρέψει μια ευρωπαϊκή χώρα για να εξυπηρετήσετε τραπεζικά συμφέροντα. Σταματάμε το πρόγραμμα, ζητάμε έκτακτη ανθρωπιστική βοήθεια, ολική αλλαγή πολιτικής»

 

      Οτιδήποτε άλλο είναι προτιμότερο για τους Πιστωτές. Οι Πιστωτές χρειάζονται μια καχεκτική, άνευρη, απροετοίμαστη και γλυκανάλατη (ή μια σεχταριστική, «αντιευρωπαϊκή», «αριστερίστικη») αριστερά, όπως χρειάζονται και έναν ελληνικό εθνισμό-εθνικισμό με ακροδεξιές αποχρώσεις. Φοβούνται μόνο ένα έλλογο, ευρωπαϊκό και δημοκρατικό υποκείμενο, με εκτίμηση και εμπιστοσύνη στον εαυτό του. Τους κάνει και ο αυταρχισμός στην Ελλάδα και οι εμφυλιοπολεμικές ή χαώδεις καταστάσεις.

 

(1)   Τα της ΧΑ υποκρύπτουν βαθύτατη ειρωνεία. Αγωνιστής κατά του Χίτλερ, «πρώην ΕΑΜοβούλγαρος κομμουνιστοσυμμορίτης», εννέα φορές καταδικασθείς εις θάνατον, ο – λοιδωρηθείς από τη Χρυσή Αυγή και διαρκώς μαχόμενος εναντίον της - Μανώλης Γλέζος τάσσεται κατά της απαγόρευσής της. Την οποία αγωνίζεται να πετύχει ο πρώην τσεκουροφόρος, ακροδεξιός και χουντικός Υπουργός της κυβέρνησης, που υποδύεται τώρα τον αντιφασίστα δημοκράτη.

 

Konstantakopoulos.blogspot.com

 

Επίκαιρα, 10.10.2013

Τετάρτη 16 Οκτωβρίου 2013

ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ;


Αριστερά, δεξιά και το παράδειγμα της Βαϊμάρης



 

Tου Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

 

Είναι δυνατόν, εν έτει 2013, να χρειαζόμαστε εντατικά μαθήματα για το τι συνέβη, και τι συνέπειες είχε αυτό που συνέβη, στη μεσοπολεμική Γερμανία, της Βαϊμάρης και του Χίτλερ; Πρέπει άραγε να αρχίσουμε τώρα να (ξανα)διαβάζουμε Φρομ, Γκερέν, Τρότσκυ, Ράιχ (*); Φαίνεται ότι όντως χρειάζεται, όσο τραγικά απελπιστικό κι αν μοιάζει τέτοιο συμπέρασμα.

 

Αντί οι πολιτικές δυνάμεις, κυβέρνηση, αντιπολίτευση, καλλιτέχνες, «διανοούμενοι» (τρομάρα τους), Εκκλησία, φορείς άπαντες νάχουν βγει στα κάγκελλα, πανευρωπαϊκώς και παγκοσμίως, να λένε «μπάστα, δολοφονείτε μια χώρα», να κατηγορούν για γενοκτονία, κοινωνικό ολοκαύτωμα τις ηγεσίες Ευρωπαίων και ΔΝΤ, υπεύθυνες για το αποδείξιμα χειρότερο, καταστροφικότερο οικονομικό πρόγραμμα της ιστορίας, θα αρχίσουμε τώρα να σκοτωνόμαστε μεταξύ μας; Αυτό άραγε χρειάζονται ο ελληνικός λαός και η Ελλάδα;

 

Υποστηρίξαμε εδώ και τρία χρόνια την άποψη ότι βρισκόμαστε, στην Ελλάδα, αντιμέτωποι με κρίση «τύπου Βαϊμάρης», προκληθείσα από το Μνημόνιο και τις Δανειακές, από τις μεθόδους που επελέγησαν για την αντιμετώπιση (δήθεν) της ελληνικής κρίσης. Η κρίση της δημοκρατίας της Βαϊμάρης (1919-33) στη Γερμανία, προέκυψε ως άμεσο αποτέλεσμα του εξαναγκασμού της να καταβάλει τερατώδεις πολεμικές αποζημιώσεις για τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, σε συνδυασμό με τις συνέπειες της παγκόσμιας κρίσης του 1929. Η γερμανική κοινωνία συνεθλίβη από την εξωτερική οικονομική πίεση και κατευθύνθηκε τελικά στο ναζισμό.

 

Η γερμανική άρχουσα τάξη, μη μπορώντας να διαχειρισθεί την κατάσταση, συγκατατέθηκε και ενίσχυσε παρασκηνιακά την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία. Μια τέτοια άνοδος θα ήταν όμως αδύνατη αν η γερμανική αριστερά δεν αρνούνταν στην πραγματικότητα να αγωνιστεί για την εξουσία, προσφέροντας τη δική της διέξοδο στον γερμανικό λαό. Για να εκφραστούμε σε «ορολογία Κομιντέρν», ο «δεξιός οπορτουνισμός» των σοσιαλιστών συνέκλινε με τον «αριστερό οπορτουνισμό» των σταλινικών, προκαλώντας την ιστορικά σημαντικότερη ήττα των σοσιαλιστικών προσδοκιών που δημιούργησε η Ρωσική Επανάσταση στην Ευρώπη, ήττα της ίδιας της ιδέας του σοσιαλισμού και οδηγώντας την ήπειρο σε τρομακτικό πόλεμο. Αφού κατέστρεψε την Ευρώπη και, παρολίγον, την ΕΣΣΔ, η χιτλερική Γερμανία κατεστράφη και η ίδια.

 

Ελλάδα: ομοιότητες και αναλογίες

 

Στην Ελλάδα, η εφαρμοζόμενη μετά το 2010 πολιτική οδηγεί σε ακραία πορεία καταστροφής της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας, υπονόμευση των όρων αναπαραγωγής του κοινωνικού σχηματισμού και της αστικής, κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, μαζική μετανάστευση της νεολαίας, καταστροφή του ελληνικού έθνους-κράτους, μετατροπή του σε αποικία χρέους, υπό διοίκηση κυβέρνησης ελεγχόμενης από τους πιστωτές. Ομοίως και χειρότερα στην Κύπρο. Μνημόνια και Δανειακές καταλαμβάνουν τη θέση της Συνθήκης των Βερσαλλιών.

 

Διάφοροι υποτιθέμενοι «φίλοι», «της αριστεράς», που προσπαθούν να είναι/φαίνονται διανοούμενοι, όχι μόνο σταλινικοί ιντριγκαδόροι, όπως συχνά μαθαίνει κανείς να είναι μετά από πολλά χρόνια ως στέλεχος του ενός και μόνου «Κόμματος», κατηγορούν εδώ και καιρό τον γράφοντα για «συνωμοσιολογία» και «κινδυνολογία», ίσως μάλιστα  τα πιστεύουν κιόλας. Μας κατηγορούν στο παρασκήνιο βέβαια, ποτέ δημοσίως, αφού είναι φυτά «εσωτερικού χώρου». Προτιμούν να λένε στους πολιτικούς ηγέτες της αριστεράς τα καθησυχαστικά που, υποθέτουν, θέλουν να ακούνε, καταρτίζοντας οι ίδιοι (παντελώς ανόητες) προσωπικές στρατηγικές (στο πλαίσιο καταστρεφόμενης χώρας). Ουδέποτε τους άρεσε όταν επισημαίναμε τον δραματικό χαρακτήρα της κατάστασης ή τον ριζικό χαρακτήρα που επιβάλλει η αντιμετώπισή της.

 

Ενοχλούνται επίσης, για λόγους που γνωρίζουν καλύτερα από μας, για τη σημασία που αποδίδουμε στην «Αυτοκρατορία του Χρήματος», τη χρηματιστική ολιγαρχία και τον «τοκογλυφικό» ιμπεριαλισμό της – θέλουν να περιορίζουν αυστηρά την όποια κριτική σε Μέρκελ-Γερμανία, να μιλάνε μόνο εναντίον της λιτότητας, δεν τους αρέσει να αναφέρεσαι στον ρόλο τραπεζών όπως η Goldman Sachs, αρχιτέκτων του νέου ολοκληρωτισμού ή των ΗΠΑ, δύναμης με δεσπόζουσα επιρροή στο ΔΝΤ και στα της Μεσογείου.

 

Το ότι οι προβλέψεις μας για την ελληνική/ευρωπαϊκή κρίση επαληθεύονται (δυστυχέστατα!), το ότι συμβαίνουν πράγματα που, αν λέγαμε ότι θα συμβούν λίγα χρόνια πριν, θα μας έπαιρναν για τρελλούς, ουδόλως τους επηρεάζει. Οι ίδιοι δεν είναι «συνωμωσιολόγοι», είναι συνωμότες – συμμετέχουν ενεργά σε ιδιοτελείς μικρο-συνωμοσίες, που τους οδηγούν συνήθως με τη μεγαλύτερη ευκολία στο να «κολλάνε» κατά καιρούς, στους πιο διαφορετικούς πολιτικούς και ιδέες. Προτιμούν να διατυπώνουν όσο πιο ανώδυνες θεωρίες μπορούν, προσαρμοσμένες όχι στην (τραγική) αντικειμενική πραγματικότητα και τις ανάγκες αντιμετώπισής της, αλλά στις ψυχολογικές ανάγκες πολιτικών που συμβουλεύουν.

 

Βαϊμάρη plus

 

Η Ελλάδα δεν γίνεται «Βαϊμάρη» γιατί ανήκει στην ΕΕ, γράφει ο Ρότζερ Κοέν, διαψεύδοντας την πραγματικότητα στους Νιου Γιορκ Τάιμς. Γίνεται

Βαϊμάρη, ακριβώς γιατί ανήκει στην ΕΕ, θα μπορούσε ίσως να του απαντήσει ο Αλαβάνος.

 

Και οι δύο έχουν άδικο. Η Ελλάδα δεν γίνεται «Βαϊμάρη» εξαιτίας της ΕΕ, αλλά γιατί η ίδια επέτρεψε στην ΕΕ να ενεργήσει όπως ενήργησε στην κρίση. Ασφαλώς η συμμετοχή της Ελλάδας στην ΕΕ είναι εμπόδιο, ανεπαρκές όμως τελικά, στη «Βαϊμαροποίησή» της. Συμβαίνει και το αντίστροφο – η «Βαϊμαροποίηση» είναι τρόπος τελικής αποβολής της Ελλάδας από την ΕΕ. Δεν πρέπει να θεωρούμε αυτό το ενδεχόμενο αδύνατο ούτε για την Ελλάδα, ούτε για την Κύπρο. Και δεν είναι θετικό, πέραν των άλλων, γιατί εδώ δεν έχουμε στοιχειωδώς λειτουργούν έθνος-κράτος στο οποίο θα «γυρίσουμε» φεύγοντας από ευρωζώνη/ΕΕ. Η συμμετοχή μας είναι στοιχείο ισχύος, όχι αδυναμίας  του κράτους μας στις συγκεκριμένες συνθήκες,  και είναι το κράτος μας που βάλλεται/αμφισβητείται η κυριαρχία του.

 

Σε Ελλάδα/Κύπρο δεν έχουμε απλώς κρίση τύπου Βαϊμάρης, αλλά «Βαιμάρη plus», με έντονη γεωπολιτική διάσταση. Που δεν συναντάμε σε κανένα άλλο σημείο της ευρωπαϊκής περιφέρειες, όπως πουθενά δεν συναντάμε τα φοβερά νούμερα του οικονομικού κραχ (ΑΕΠ/ανεργία) Eλλάδας και (προβλεπόμενα) Κύπρου.

 

Η Ελλάδα δεν έχει τη γεωπολιτική αυτονομία της μεσοπολεμικής Γερμανίας, ή της Ρωσίας του 1917. Το τέλος αυτής της ιστορίας μπορεί να μας γυρίσει από την οικονομική σε καθαρά εθνική καταστροφή με πιθανότερο σημείο αρχικής εκδήλωσης την Κύπρο.   

 

Φυσικά, όλες οι αναλογίες έχουν όρια. Ο γερμανικός εθνικισμός μπορούσε να επιδιώξει την κατάκτηση της Ευρώπης. Ως εθνικιστές εμείς μόνο τους ξένους θα μπορούσαμε να σφάξουμε – αν δοκιμάζαμε να τα βάλουμε με την Τουρκία στις σημερινές συνθήκες όχι μόνο θα τρώγαμε τα μούτρα μας, θα βάζαμε την τελική ταφόπλακα στο σχέδιο του 1821, ανεξάρτητου/κυρίαρχου ελληνικού κράτους.

 

Το αναγκαίο «εθνικο-απελευθερωτικό» υποκείμενο

 

Υποστηρίξαμε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει μόνο δύο δρόμους να διαλέξει μετεκλογικά: Είτε να συμβάλει στην εμφάνιση  αποτελεσματικού, συνεπούς κοινωνικο-εθνικού αντιμνημονιακού πολιτικού υποκειμένου, ικανού να οργανώσει και να ηγηθεί, σε συμμαχία με κάθε πατριωτική δύναμη στη χώρα, την πάλη λαού και  έθνους για τη σωτηρία της Ελλάδας, είτε να μην το επιδιώξει/καταφέρει, με τη χώρα να κυλάει σε καταστροφικές εξελίξεις, όπως εμφύλιες, φυλετικές ή εξωτερικές συρράξεις, χαμηλής ή υψηλής έντασης.

 

Λέμε ο ΣΥΡΙΖΑ, γιατί αυτόν ανέδειξε το εκλογικό αποτέλεσμα και ο συσχετισμός πολιτικών δυνάμεων στη χώρα. Θεωρητικά θα μπορούσε να είναι και άλλο υποκείμενο, αλλά δεν το βλέπουμε πρακτικά.

 

Το τελευταίο που χρειάζονται οι πιστωτές είναι μια ελληνική (κυπριακή) Δημοκρατία που διεκδικεί τα δικαιώματά της στην Ευρώπη ορθολογικά και συγκροτημένα. Χρειάζονται είτε υποδουλωμένη, πειθήνια Ελλάδα, είτε Ελλάδα χάους και αίματος. Από τις ελληνικές πολιτικές δυνάμεις, την ικανότητά τους να αρθούν στο ύψος των περιστάσεων, θα κριθεί το αποτέλεσμα.

 

(*) Τις καλύτερες αναλύσεις για τον γερμανικό μεσοπόλεμο, την άνοδο του φασισμού και την τεράστια, ιστορική ευθύνη Αριστεράς και Στάλιν, έγραψε ο Τρότσκι. Τα σχετικά κείμενά του θεωρούνται κλασικά, ως εγχειρίδια πολιτικής τακτικής/στρατηγικής και ερμηνευτικά εργαλεία για την καταστροφή του γερμανικού σοσιαλισμού-κομμουνισμού. Δημοσιεύτηκαν στην ολότητά τους σε δύο τόμους, με τους τίτλους «Και τώρα;», «Γερμανία: Φασισμός και Εργατικό Κίνημα», από τις εκδόσεις «Πρωτοποριακή Βιβλιοθήκη». Ο ‘Εριχ Φρομ συνδέει την ψυχολογία των Γερμανών εργατών με την νίκη του φασισμού, σε μια εργασία που βρέθηκε στα χαρτιά του – ο ίδιος δεν τη δημοσίευσε όσο ζούσε, λόγω του «εκρηκτικού», «αιρετικού» χαρακτήρα της. Ο Ντανιέλ Γκερέν έγραψε ένα εξαιρετικό οδοιπορικό, μετά δύο ταξίδια στη Γερμανία στα 1931-32, όπως και μια μελέτη για τη σχέση του φασισμού με τις μεγάλες επιχειρήσεις. Κλασική είναι η συγκλονιστική μελέτη της μαζικής ψυχολογίας του φασισμού από τον Βίλχελμ Ράιχ. Ενδιαφέρον έχει και το κεφάλαιο για τον αντισημητισμό, στη Διαλεκτική του Διαφωτισμού (Χορκχάιμερ-Αντόρνο).

 

 

Konstantakopoulos.blogsot.com

 

Δημοσιεύτηκε, με λίγο διαφορετικό τίτλο, στο περιοδικό Επίκαιρα (26.9.2013)