2010-2015: Από την Πρωτοβουλία Οικονομολόγων στον λογιστικό έλεγχο και την Επιτροπή Αλήθειας του χρέους, του Λεωνίδα Βατικιώτη

Εισήγηση στο διήμερο συζητήσεων, στο Πάντειο Πανεπιστήμιο την Κυριακή 22 Ιουνίου, με θέμα «Η εμπειρία του 2010-2015 για την Αριστερά που έχουμε ανάγκη σήμερα – Από την εξαγγελία της ανατροπής στη συνθηκολόγηση»

Κατά την πρώτη Μνημονιακή περίοδο (2010-2015) απόλυτα δικαιολογημένα το θέμα του δημόσιου χρέους και του ευρώ βρέθηκε στο επίκεντρο της ιδεολογικής και πολιτικής αντιπαράθεσης.

Η υπαγωγή της Ελλάδας σε καθεστώς Μνημονίων πραγματοποιήθηκε με αφορμή την τεχνικά προκληθείσα αδυναμία εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους, ενώ η συμμετοχή της Ελλάδας στο ευρώ όξυνε τις αντιθέσεις, απέκλειε εύκολες οδούς επίλυσης της κρίσης και προσέφερε τη δυνατότητα στην ΕΕ να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στην αντιμετώπιση της κρίσης χρέους. Τα αντιλαϊκά μέτρα που επέβαλε η Τρόικα, με την σύμφωνη γνώμη ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΛΑΟΣ, Ποταμιού κ.λπ. δημιούργησαν ένα πρωτοφανές λαϊκό κίνημα.

Στην αντεπίθεση και την ανάπτυξη αυτού του κινήματος καθοριστικό ρόλο διαδραμάτισε η Πρωτοβουλία Οικονομολόγων για τη Διαγραφή του Χρέους.

Η Πρωτοβουλία δεν θα υπήρχε αν δεν είχε προηγηθεί η συγκρότηση της παράταξης Αγωνιστικό Ριζοσπαστικό Μέτωπο Οικονομολόγων για το Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδας. Παρά τις αντιδράσεις τις οποίες προκάλεσε η δημιουργία της και τα εμπόδια που έπρεπε να ξεπεράσει, πέτυχε μια πρωταρχική συσσώρευση επιστημόνων και επαγγελματιών.

Αξιος ο μισθός μας...

Συντάκτης: Περικλής Κοροβέσης      

Σε εποχές λιτότητας, όλοι έχουμε κάποιον αόρατο δράκο που μας κυνηγάει και μας αγχώνει. Είναι η βαθμιαία πτώση του βιοτικού μας επιπέδου και η δραστική μείωση της αγοραστικής μας δύναμης. Για να επιβιώσουμε όλο και κάτι πρέπει να κόβουμε. Και αυτό που κόβουμε είναι το «έξω» που για τον καθένα είναι διαφορετικό.

Αλλος είχε το ταβερνάκι του, κάποιοι τα θεάματά τους, άλλοι τις εκδρομές τους ή τα χόμπι τους, από τα οποία έπαιρναν μιαν απόλαυση. Να μη μιλήσουμε τώρα για ταξίδια ή διακοπές γιατί θα μοιάζει πρόκληση, τη στιγμή που ο άλλος τρέφεται από τους κάδους των σκουπιδιών.

Αλλά δεν είναι μόνο το «έξω» που κόβεται, είναι και το «μέσα». Δηλαδή το φαγητό. Αυτά που δεν κόβονται είναι οι λογαριασμοί και οι φόροι. Και αν τύχει κάτι έκτακτο, π.χ. να χαλάσει ο θερμοσίφωνας, τότε θα πρέπει να κόψεις από το φαγητό.

Αυτά ο καθένας τα ζει σαν προσωπική συμφορά και κατά κανόνα κουλουριάζεται μπροστά στην τηλεόραση αναζητώντας την αποβλάκωσή του, ψάχνοντας εκεί μια έξοδο φυγής και στο βάθος να υπάρχει κάποιος Μεσσίας-Σωτήρας. (Ισως και στο διπλανό κανάλι.)

Ο δικός μας ο λαός στη συντριπτική του πλειονότητα είναι συντηρητικός και δεξιός με πολλές αποχρώσεις και δεν εκφράζεται αποκλειστικά από τη Ν.Δ. Δεξιά πτέρυγα έχει το κάθε κόμμα, όποια και αν είναι η ιδεολογική του αναφορά. Π.χ. ΣΥΡΙΖΑ από ΚΚΕ εσ.

Ολα αυτά συγκροτούν μια εθνική νοοτροπία που λέγεται απάθεια και εκφράζεται επιθετικά προς τον διπλανό του. Δηλαδή, στον όμοιό του. Αυτό με άλλους όρους λέγεται διάλυση του κοινωνικού ιστού. ‘Η, με ακόμα πιο αυστηρούς προσδιορισμούς, ένας λαός υποταγμένος και νικημένος.

Επί του παρόντος, άδικη ύφεση! Η «δίκαιη ανάπτυξη» ευχολόγιο!

Και το όνομα αυτού… «δίκαιη ανάπτυξη»! Εμφανίζεται ως το αντίβαρο στα αλλεπάλληλα μνημονιακά πολυνομοσχέδια που ψήφισε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ και τη λαίλαπα των νέων και παλιών μέτρων. Το διαβάσαμε στη συνέντευξη του Αλ. Τσίπρα στην Εφημερίδα των Συντακτών στις 4 Ιουνίου 2016, στην ομιλία του στο Μουσείο της Ακρόπολης στις 16 Ιουνίου και στη συνέντευξη του Ν. Παππά στην Αυγή στις 18 Ιουνίου.


Του Λεωνίδα Βατικιώτη


Είναι ο διάδοχος του «παράλληλου προγράμματος», που διαδέχθηκε το «πρόγραμμα της Θεσσαλονίκης», που κι αυτό με τη σειρά του είχε διαδεχθεί το «αριστερό πρόγραμμα», κοκ. Η απόσταση που χωρίζει τη «δίκαιη ανάπτυξη» από το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ είναι τόσο μεγάλη ώστε τον ίδιο όρο, «δίκαιη ανάπτυξη», είχε χρησιμοποιήσει και ο Α. Σαμαράς προ διετίας για να προσδώσει ένα θετικό πρόσημο στην πολιτική του και να εξωραΐσει το περιεχόμενό της. Το αποτέλεσμα το ξέρουμε. Το ίδιο θα συμβεί και με τη «δίκαιη ανάπτυξη» του ΣΥΡΙΖΑ, που σύντομα θα αποδειχθεί μια ακόμη κενολογία… Για την ακύρωση ωστόσο της «δίκαιης ανάπτυξης» έχει φροντίσει ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ, με την πολιτική που εφαρμόζει.

Ποια ανάπτυξη;

Το 2015 η οικονομία συρρικνώθηκε, για όγδοη συνεχή χρονιά, κατά 0,2%, ενώ συρρίκνωση αναμένεται και για φέτος, κατά 0,3%, με βάση τις εκτιμήσεις της Τράπεζας της Ελλάδας, που περιλαμβάνονται στην έκθεση για τη νομισματική πολιτική 2015-2016, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα στις 15 Ιουνίου. Μιλώντας επομένως για ανάπτυξη η κυβέρνηση μετατρέπει την επιθυμία της σε πραγματικότητα καθώς το μόνο που έχει καταφέρει, αποδεδειγμένα, είναι η συνέχιση της υφεσιακής πολιτικής. Και για να κρύψει αυτή την καταστροφική πολιτική που υλοποιείται εδώ και τώρα, σε πραγματικό χρόνο, επικαλείται την ανάπτυξη που στο μέλλον θα έρθει… Όπως ακριβώς έκαναν όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις.


Ακόμη όμως κι αν πάψει να συρρικνώνεται το εθνικό προϊόν, το μερίδιο της εργασίας ποτέ δεν πρόκειται να επιστρέψει στα επίπεδα που βρισκόταν πριν την κρίση. Και γι’ αυτό φρόντισε πάλι ο ΣΥΡΙΖΑ. Προς επίρρωση μια σειρά από μέτρα που έχει ψηφίσει τον τελευταίο χρόνο, κι ειδικότερα μετά την ατιμωτική συμφωνία που υπέγραψε στις 12 Ιουλίου 2015, τα οποία διασφαλίζουν ότι η υπέρβαση της κρίσης θα συντελείται σε βάρος των λαϊκών στρωμάτων και των δυνάμεων της εργασίας. Ενδεικτικά και μόνον:

O λαός θέλει μνημόνια, όχι χρεοκοπία: καλύτερα λιγότερα παρά τίποτα

ΘΑ το πω με δικά μου λόγια αλλά η σκέψη είναι του Αλέξις ντε Τοκβίλ:  ένα από ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, το οποίο αποβαίνει τελικά μειονέκτημα και ελάττωμα,  των δυτικών κυριαρχικών κοινωνιών είναι η με κάθε θυσία και κόστος αποτροπή των επαναστάσεων. Κι αυτό διότι με την αποτροπή των επαναστάσεων αποτρέπεται η επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων, αφού υπάρχουν κοινωνικά προβλήματα που επιλύονται μόνο με επανάσταση. Το αποτέλεσμα είναι οι δυτικές κοινωνίες να πλημμυρίζουν με πολλά και άλυτα προβλήματα και έτσι να βυθίζονται στην παρακμή και αποσύνθεση, με συνέπειες που μπορούμε να γνωρίζουμε εκ των προτέρων.

Η επανάσταση προκαλεί μεγάλο φόβο στον Κύριο. Για το τι είναι μια επανάσταση και πως μπορεί να γίνει μας διαφωτίζει ένα επεισόδιο από την Παλαιά Διαθήκη, τη Γένεση. Όταν ο Αβραάμ αγανάκτησε που δεν μπορούσε να κάνει παιδιά με τη Σάρα, ενώ το ήθελε πάρα πολύ, στράφηκε προς τον ουρανό και προς τον Κύριο, τον Γιαχβέ, και αναφώνησε: Θα χύσω και τα σταγονίδια του σπέρματός μου θα γίνουν ήλιοι και φεγγάρια! Ο Θεός τα έκανε πάνω του και υποχώρησε: ο Αβραάμ γάμησε την ενενηντάρα Σάρα και τη γκάστρωσε. Αντιλαβού;

ΜΕΡΙΚΕΣ φορές, φίλες και φίλοι, θέλουμε κάτι και το θέλουμε πολύ, πάρα πολύ. Άλλοτε,  δεν θέλουμε κάτι, και δεν το θέλουμε καθόλου μα καθόλου. Και ενώ είναι τρομακτικό και επικίνδυνο, αφού προκαλεί λάθη και αστοχίες και μαλακίες, να μην ξέρουμε τι θέλουμε, είναι άκρως ανθυγιεινό να θέλουμε και να μην θέλουμε, γιατί προκαλεί σύγχυση και αναταραχή στον εγκέφαλο. Πρόκειται για το δίλημμα. Υπάρχει όμως και μια άλλη κατάσταση, η οποία μοιάζει με δίλημμα αλλά δεν είναι: και να θέλουμε και να μην θέλουμε. Ένα πολύ χαρακτηριστικό και επίκαιρο παράδειγμα είναι αυτό που δεν θέλει αλλά και δεν θέλει ο λαός των Υποτελών: και δεν θέλει μνημόνια  και θέλει μνημόνια.

ΤΟ ότι δεν θέλει μνημόνια το είπε με το ΟΧΙ  του δημοψηφίσματος. Το ότι τα θέλει το λέει καθημερινά εκφράζοντας τον τρόμο του για μια πιθανή χρεοκοπία. Στο δίλημμα χρεοκοπία ή μνημόνια απαντά κατηγορηματικά: μνημόνια, δηλαδή καλύτερα λιγότερα (μνημόνια) παρά τίποτα (χρεοκοπία). Τι είναι όμως τα μνημόνια; Τι είναι η χρεοκοπία, θα γίνει ή όχι –  αν γίνει, πότε θα γίνει και γιατί;  Πώς θα είναι η ζωή μας όταν θα χρεοκοπήσουμε;  Έχουν όλα αυτά σχέση με το κούρεμα των καταθέσεων;

Καμιά φορά φεύγουν και οι αριστεροί με ελικόπτερο

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

Η εμπειρία της Λατινικής Αμερικής δείχνει ότι εκεί όπου πηγαίνει το ΔΝΤ να επιβάλει τα προγράμματά του οι αριστεροί πρωθυπουργοί είναι αυτοί που φεύγουν με ελικόπτερο αν, αφού εκλεγούν για να βάλουν τέλος στη λιτότητα και τις νεοφιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις, καταλήγουν να τις εφαρμόζουν. Η Ελλάδα δεν είναι Λατινική Αμερική, αλλά τίποτα δεν αποκλείει το ενδεχόμενο ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλέξης Τσίπρας να αποδειχτούν εξίσου αναλώσιμοι.

Προφανώς η ιστορία δεν κάνει κύκλους, ούτε επαναλαμβάνεται. Υπάρχουν όμως ομοιότητες που μόνο τυχαίες δεν είναι.

Στον Ισημερινό η ριζική αλλαγή που συμβόλιζε ο Αλφρέντο Παλάσιο, ο οποίος κυβέρνησε από τον Απρίλιο του 2005 μέχρι τον Ιανουάριο του 2007, σε σχέση με τον προκάτοχό του Λούτσιο Γκουτιέρες, συμπυκνώνεται σε μια φωτογραφία στην οποία ο Παλάσιο φοράει λευκή ιατρική ποδιά (εδώ οι συμβολισμοί πρέπει να ερμηνευτούν στο ειδικό πλαίσιο μιας φτωχής, αναπτυσσόμενης χώρας), ενώ δίπλα του βρίσκεται ο Γκουτιέρες φορώντας στρατιωτική στολή.

Ο καρδιολόγος Παλάσιο, υπουργός Υγείας τη δεκαετία του ’90 και με διεθνή καριέρα στην καρδιοχειρουργική, ανέλαβε τα πρωθυπουργικά καθήκοντα υποσχόμενος γενναίες επενδύσεις σε κοινωνικά προγράμματα. Τον αντίλογο που κάθε φορά διατυπωνόταν, ότι αυτές οι υποσχέσεις έρχονταν σε σύγκρουση με τις δεσμεύσεις που είχε αναλάβει ο Ισημερινός στο πλαίσιο της επιτήρησης από το ΔΝΤ, τις προσπερνούσε διά της σιωπής. Μέχρι που ήρθε το πλήρωμα του χρόνου και αποδείχθηκε ότι όλες εκείνες οι φιλολαϊκές υποσχέσεις, που του χάρισαν το χαρακτηρισμό «λαϊκιστής» από τη δεξιά αντιπολίτευση, απλώς αδυνατούσαν να εφαρμοστούν εφόσον προτεραιότητα είχαν οι δεσμεύσεις στο ΔΝΤ. Έτσι ο γιατρός, που ένα μήνα μετά την ανάληψη των καθηκόντων του έχαιρε αποδοχής άνω του 62%, διέψευσε τις ελπίδες και τάχιστα μεταμορφώθηκε σε όργανο των πιστωτών, ανακοινώνοντας περικοπές και αιματοκυλώντας διαδηλώσεις. Μέχρι που αναγκάστηκε να φύγει νύχτα από το προεδρικό μέγαρο δίνοντας τη θέση του στον Ραφαέλ Κορέα…

Η δημοσκοπική εκτόξευση του Σιν Φέην στην Ιρλανδία

του Μάικ Γιούλτον από τη Ρήξη φ.112

Σε περιόδους ψυχικής οδύνης είναι εύκολο να γνωρίσεις ποιοι είναι οι πραγματικοί σου φίλοι και σύντροφοι, λέει μια ιρλανδική παροιμία.

Οι τελευταίες εξελίξεις στις Βρυξέλλες έφεραν στο προσκήνιο και στην Ελλάδα, αλλά και σε όλη την Ευρώπη και την Ιρλανδία, αντικρουόμενες απόψεις για το αποτέλεσμα των διαβουλεύσεων. Ήταν, δηλαδή, η συμφωνία που επετεύχθη ….η αρχή μιας νέας εποχής, όπως την περιγράφουν κύκλοι του ελληνικού υπουργείου Οικονομικών, ή «οι δανειστές κέρδισαν κατά κράτος…. η δε περίφημη λίστα του Γιάνη με τις νέες θέσεις της Ελλάδας μοιάζει με εκπτωτικό κουπόνι; όπως λέει σε μία επιστολή του στον Τσίπρα ο Διονύσης Τσακνής;

Χρήσιμο θα ήταν πιστεύω σ’ αυτό το σημείο να μελετήσουν οι αναγνώστες της ΡΗΞΗΣ την γνώμη του υπεύθυνου Οικονομικών του Σιν Φέιν, Πιρς Ντόχερτι:

Ποια ήταν η λαϊκή εντολή;

 - Του Τάσου Βαρούνη

Η λιτότητα, το ευρώ και το καθεστώς της αποικίας χρέους

Το επιχείρημα έχει ως εξής: Ο κόσμος μάς ψήφισε για το προεκλογικό μας πρόγραμμα. Και σε αυτό η κατεύθυνση του ΣΥΡΙΖΑ ήταν ξεκάθαρη: «Έξω από τη λιτότητα αλλά μέσα στο ευρώ». Με αυτό το σκεπτικό, κάθε άλλη επιλογή συνιστά παρεκτροπή από τη λαϊκή εντολή και τις δεσμεύσεις που αυτή υπαγορεύει. Και ακολούθως απορρίπτεται. Η αντίληψη αυτή εμπεριέχει πολλά προβληματικά σημεία που ξεπερνούν το εάν τα δύο μέρη (ευρώ και τέλος λιτότητας) μπορούν ή όχι να συνυπάρχουν. Η ουσία είναι στον τρόπο που εκτιμά την κατάσταση, στο σε ποιους απευθύνεται, αλλά και στις βαθύτερες αφετηρίες που τη γεννούν.

Καταρχήν, η ενίσχυση του ΣΥΡΙΖΑ δεν ήταν τόσο το αποτέλεσμα ενός σοβαρού και κοστολογημένου προγράμματος αλλά σημείο και στιγμή των σημαντικών αγώνων της ελληνικής κοινωνίας εδώ και πέντε χρόνια. Ο ΣΥΡΙΖΑ συναντήθηκε με τον ριζοσπαστισμό του λαού, διαθέτοντας σε αυτόν μια πολιτική «στέγη». Αυτό που τον καθιστά «άξιο» στα μάτια του κόσμου είναι ακριβώς ότι υπήρξε κομμάτι ή σύμμαχος αυτής της πολύμορφης αντίστασης, προτείνοντας ταυτόχρονα και τη δυνατότητα μιας εναλλακτικής.

Πλανήτης πνιγμένος στα χρέη

Ασχολίαστη δημοσιεύθηκε από τις περισσότερες οικονομικές εφημερίδες και ιστοσελίδες η πρόσφατη έκθεση καταπέλτης της εταιρείας συμβούλων McKinsey, η οποία ούτε λίγο ούτε πολύ, προειδοποιεί για τα δυσθεώρητα ύψη χρέους που έχουν συσσωρευτεί παγκοσμίως και τα οποία εγκυμονούν την επόμενη χρηματοπιστωτική κρίση.

 

Η εφημερίδα Financial Times παρουσιάζοντας προ ημερών την έκθεση της εν λόγω εταιρείας, χρησιμοποίησε μάλιστα τον εύγλωττο τίτλο «Η συσσώρευση χρέους δημιουργεί φόβους για μια νέα κρίση».

 

Η έκθεση της McKinsey είναι ιδιαιτέρως διαφωτιστική καθώς τονίζει ότι ο πλανήτης και ιδιαίτερα οι αναπτυγμένες χώρες χρωστάνε σήμερα περισσότερα από όσα πριν ξεσπάσει η παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση το 2008. Συγκεκριμένα η έκθεση αναφέρει ότι το παγκόσμιο χρέος αυξήθηκε κατά 57 τρισ. δολάρια από το 2007 και έχει φθάσει σχεδόν στα 200 τρισ. δολάρια-ξεπερνώντας κατά πολύ την υπάρχουσα οικονομική ανάπτυξη. Ως προς ποσοστό του ΑΕΠ, το χρέος παγκοσμίως έχει αυξηθεί από 270% σε 286%.

 

Αυξήθηκε το δημόσιο χρέος

 

Το δημόσιο χρέος έχει αυξηθεί από το 2007 κατά 25 τρισ. δολάρια(!). Το 75% της αύξησης αυτής αφορά τις αναπτυγμένες οικονομίες και σε δέκα χώρες ξεπερνά το 100% του ΑΕΠ, με την McKinsey να προβλέπει ότι θα συνεχίσει να αυξάνεται στην Ευρώπη και την Ιαπωνία.

 

Με άλλα λόγια ούτε η σκληρή λιτότητα της made in Germany Ευρώπης, αλλά ούτε οι πολιτικές άπλετης ρευστότητας μέσω των προγραμμάτων ποσοτικής χαλάρωσης(έμμεσο τύπωμα χρήματος) σε ΗΠΑ, Βρετανία, Ιαπωνία, ούτε τα πακέτα πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων για την τόνωση της οικονομίας στην Κίνα, κατάφεραν να τιθασεύσουν το σύγχρονο Μινώταυρο του χρέους. Ένα χρέος που διογκώθηκε από τις φούσκες της νεοφιλελεύθερης ανάπτυξης την τελευταία εικοσαετία, οι οποίες στηρίχτηκαν στη μείωση των πραγματικών εισοδημάτων, την απορρύθμιση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της αγοράς εργασίας-το δεύτερο με προφανή στόχο και αποτέλεσμα τη μείωση του εργατικού κόστους άρα και του διαθέσιμου εισοδήματος-και στην κυριαρχία των αγορών.

 

Ας δούμε όμως ορισμένα επί μέρους ενδιαφέροντα στοιχεία της προαναφερθείσας έκθεσης, η οποία αφορά το χρέος σε 47 κράτη, αναπτυγμένες και υπό ανάπτυξη οικονομίες.

 

«Συνολικά το χρέος σε σχέση με το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν(ΑΕΠ) είναι τώρα υψηλότερο στις περισσότερες χώρες από ότι ήταν πριν την κρίση», γράφει η έκθεση της McKinsey. «Τα υψηλότερα επίπεδα χρέους δημιουργούν ερωτηματικά για την χρηματοοικονομική σταθερότητα».

 

Στην έκθεση επισημαίνεται ακόμη ότι το ήμισυ σχεδόν του παγκόσμιου χρέους από το 2007 βρίσκεται σε αναπτυσσόμενες οικονομίες. Υπάρχει όμως και ένα τρίτο περίπου το οποίο είναι αποτέλεσμα του υψηλότερου δημόσιου χρέους σε αναπτυγμένες οικονομίες. Επίσης έχει αυξηθεί το χρέος των νοικοκυριών σε αρκετές χώρες, με χαρακτηριστικότερα παραδείγματα αυτά των ΗΠΑ και της Ιρλανδίας.

 

Αξιοσημείωτη είναι η αναφορά της McKinsey στην υπερχρέωση της Κίνας, της οποίας το χρέος έχει τετραπλασιαστεί από το 2007, παρουσιάζοντας αύξηση 83%, φθάνοντας στο 282% του ΑΕΠ(!). Το κινεζικό χρέος είναι μεγαλύτερο από αυτό των ΗΠΑ. Η McKinsey προειδοποιεί για τους κινδύνους που εγκυμονούν για την Κίνα ο τομέας των ακινήτων, η χρηματοδότηση των τοπικών κυβερνήσεων και η ταχύτατα αυξανόμενο «σκιώδες» τραπεζικό σύστημα.

 

Λιτότητα και υπερχρέωση

 

Ενώ οι πολιτικές σκληρής λιτότητας, οι οποίες υποβλήθηκαν ιδιαίτερα στις χώρες του ευρωπαϊκού νότου μέσω των γνωστών πακέτων διάσωσης, αποσκοπούσαν υποτίθεται στο να αντιμετωπιστεί το υπέρογκο χρέος, τα στοιχεία της McKinsey διαψεύδουν τον ισχυρισμό αυτό, αφού διαπιστώνουν μεγάλη αύξηση του χρέους. Στην Ελλάδα για παράδειγμα το χρέος αυξήθηκε συνολικά μεταξύ 2007-2014 κατά 103%(!). Από αυτό το 70% αφορά το δημόσιο χρέος-το οποίο ως γνωστόν έχει φθάσει πλέον στο 185% του ΑΕΠ- 13% το εταιρικό και 20% το χρέος των νοικοκυριών.

 

Στην Ιρλανδία το χρέος αυξήθηκε την προαναφερθείσα περίοδο 172%(93% το δημόσιο, 90% το εταιρικό), στην Πορτογαλία 100%(83% το δημόσιο, 19% το εταιρικό), στην Ισπανία 72%, στη Γαλλία 66%, στην Ιταλία 55%, στην Ολλανδία 62% και στην Ιταλία 55%. Στην Γερμανία αυξήθηκε μόνο 8%.

 

Η έκθεση προσφέρει επίσης επιχειρήματα σε όσους υποστηρίζουν την ανάγκη να συγκροτηθεί ανεξάρτητη επιτροπή λογιστικού ελέγχου για το δημόσιο χρέος. Γράφει μεταξύ άλλων στο εισαγωγικό της σημείωμα: «Το χρέος παραμένει σημαντικό εργαλείο για τη χρηματοδότηση της οικονομικής ανάπτυξης. Το πως όμως δημιουργήθηκε το χρέος, χρησιμοποιήθηκε, παρακολουθήθηκε και όταν χρειάστηκε απορρίφθηκε, χρήζει βελτίωσης».

 

Στις «νέες προσεγγίσεις» που η εταιρεία προτείνει για την αντιμετώπιση του χρέους, προκειμένου να προληφθούν μελλοντικές κρίσεις, συγκαταλέγονται η επιμήκυνση ακόμη και διαγραφή του χρέους που έχουν αγοράσει οι κεντρικές τράπεζες μέσω των προγραμμάτων «ποσοτικής χαλάρωσης». ΔΝΤ, ΕΚΤ ακούς;

 

 

* Ο Μωυσής Λίτσης είναι δημοσιογράφος- Οικονομικός Αναλυτής

Πηγή: oikonomiallomati.blogspot.gr

Η Ευρώπη των στραβών

 

Το πραγματικό της πρόσωπο δείχνει εντονότερα τις τελευταίες μέρες η ευρωπαϊκή ένωση των υποτιθέμενων λαών που αποφασίζουν δημοκρατικά για το μέλλον τους, αλλά στο ταμείο γίνεται αυτό που θέλει μια κάστα τραπεζιτών που συγκροτούν τη λεγόμενη Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Πριν λίγες μέρες αυτοί οι τραπεζίτες αποφάσισαν να ρίξουν την Ελλάδα στην αγκαλιά των γερμανικών συμφερόντων, λέγοντάς της πολύ απλά πως αν τυχόν αποφασίσει να κάνει αυτό το οποίο επέλεξε στις –κατά τα άλλα δημοκρατικές- κάλπες της, τότε το χρήμα το ξεχνάει για πάντα.

Βέβαια, η κίνηση αυτή έχει κάλυψη, αλλά η κάλυψη αυτή είναι διαρκώς προς αμφισβήτηση. Άλλωστε, τα ίδια τα κέντρα αποφάσεων της Φρανκφούρτης έβγαλαν την είδηση ότι μια μερίδα τραπεζιτών ζητούσαν εδώ και τώρα την εγκατάλειψη του -χιλιοδιασωμένου από τα χρήματα φορολογουμένων- ελληνικού τραπεζικού συστήματος στην τύχη του.

Η σκληρή λιτότητα δεν ήταν μονόδρομος, το παράδειγμα της Ισλανδίας το αποδεικνύει

Δύο εκθέσεις για τις συνέπειες της κρίσης που δόθηκαν στη δημοσιότητα με διαφορά τριών ημερών, με την πρώτη να αναφέρεται στην Ισλανδία και την δεύτερη στην Ελλάδα, δείχνουν ότι το τεράστιο κοινωνικό κόστος που καταβλήθηκε στη χώρα μας από το 2010 και μετά δεν ήταν μονόδρομος! Η διαχείριση της κρίσης στην Ελλάδα, με το κόστος της προσαρμογής να μετακυλίεται στους κοινωνικά αδύνατους συνειδητά και προσχεδιασμένα κι από τις τρεις κυβερνήσεις που πήραν την εξουσία από το 2010 και μετά, αποτελούσε μία από τις πολλές δυνατές πολιτικές επιλογές και προφανώς την …χειρότερη.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ
Στην Ισλανδία, αντίθετα, τα κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα δεν δέχθηκαν το πλήγμα που υπέστησαν στην Ελλάδα! Το συμπέρασμα προκύπτει από την ανακοίνωση που εξέδωσε στις 15 Δεκεμβρίου το γραφείο του ύπατου αρμοστή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα των Ηνωμένων Εθνών, στην οποία περιλαμβάνεται μια πρώτη αποτίμηση της επίσκεψης στην νησιώτικη σκανδιναβική χώρα του ανεξάρτητου εμπειρογνώμονα του ΟΗΕ Χουάν Πάμπλο Μποχοσλάβσκι. (Εδώ η επίσημη ανακοίνωση) Η οριστική έκθεση θα υποβληθεί προς συζήτηση στην σύνοδο του Μαρτίου του Συμβουλίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, που έχει την έδρα του στην Γενεύη.
«Κι άλλες χώρες που αντιμετωπίζουν ανάλογες καταστάσεις μπορούν να διδαχθούν από το δρόμο που επέλεξε η Ισλανδία για να ανταποκριθεί στην κρίση που περιλάμβανε την προστασία του πυρήνα του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας, προσπάθειες για να διασφαλιστεί η συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και για να εδραιωθεί η πολιτική, διοικητική και δικαστική λογοδοσία»,  αναφέρεται στην ανακοίνωση του εμπειρογνώμονα των Ηνωμένων Εθνών.

Αύξηση κοινωνικών δαπανών

Στη συνέχεια περιγράφονται τα όσα ακριβώς έγιναν στην Ισλανδία∙ κι είναι όλα αυτά  που κάνουν την διαφορά με την Ελλάδα κι όλες τις άλλες χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας όπου τα κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα συνεθλίβησαν από την μπότα της Τρόικας και τους ασφυκτικούς περιορισμούς που θέτει το ευρωπαϊκό κοινό νόμισμα: «Το χρέος πολλών τοπικών επιχειρήσεων διαγράφηκε σε μεγάλο βαθμό για να εξασφαλιστεί ότι οι οικονομικά βιώσιμες επιχειρήσεις θα επιβιώσουν και η απασχόληση θα διαφυλαχθεί. Η υποτίμηση της Ισλανδικής κορώνας βοήθησε την ζήτηση που υποκινείται από τις εξαγωγές κι ειδικότερα την αλιεία, ενώ συνέβαλε στην άνθηση του τουρισμού». Έκπληξη προκαλεί και η πρόοδος που σημειώθηκε στην κοινωνική πολιτική της Ισλανδίας, μεσούσης μάλιστα της κρίσης! «Η κυβέρνηση πρέπει να επαινεθεί για την διαφύλαξη των βασικών κοινωνικών δαπανών από περικοπές. Ενώ τα δημόσια έσοδα έπεσαν σημαντικά ως συνέπεια της οικονομικής κρίσης, το κράτος έλαβε μια στρατηγική απόφαση να διατηρήσει το ποσοστό του προϋπολογισμού που αφιερώνεται στην υγεία και την εκπαίδευση, αυξάνοντας ταυτόχρονα τις δαπάνες της κοινωνικής προστασίας από περίπου 8,5% το 2008 σε πάνω από 10,5% (μεταξύ 2009-2012)».