Το βιβλίο του συγγραφέα και δημοσιογράφου κ. Άκη Κοσώνα με τίτλο «το Πείραμα – Η Γιουγκοσλαβική εμπειρία και η διάλυση των Βαλκανίων» παρουσιάστηκε στο Δημοκρίτειο βιβλιοπωλείο το βράδυ της Τρίτης 2 Νοεμβρίου.Το βιβλίο αναφέρεται στις καταστάσεις και τις εξελίξεις που οδήγησαν στην διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, ενώ αναλύει και τα αποτελέσματα του βομβαρδισμού της Σερβίας από το ΝΑΤΟ και την δημιουργία του Κοσόβου ως ανεξάρτητου κράτους, καθώς και τις επιπτώσεις που είχε η αναταραχή της δεκαετίας του 90 σε όλη την περιοχή των Βαλκανίων.Το βιβλίο προλόγισε ο Θεοφάνης Μαλκίδης, ο οποίος ανέλυσε τους άξονες επάνω στους οποίους κινείται το βιβλίο«Τρία κατά τη γνώμη μου είναι τα σημεία επάνω στα οποία μπορεί να επικεντρωθεί ο αναγνώστης για το βιβλίο. Το πρώτο είναι η διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, η οποία πραγματικά έχει μεγάλο ενδιαφέρον, πως ένα μεγάλο κράτος, με έξι ομόσπονδα κρατίδια και δύο αυτόνομες επαρχίες διαλύθηκε σε μικρό χρονικό διάστημα και με έναν βίαιο τρόπο. Πόλεμοι, σφαγές εθνοκαθάρσεις και τελικά ένας βομβαρδισμός από μια ξένη χώρα. Το δεύτερο στοιχείο είναι πώς αντιμετώπισε τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας η διεθνής κοινότητα και μάλιστα μια κοινότητα που στάθηκε πολλές φορές υποκριτικά έναντι του δράματος αυτού του λαού. Το τρίτο σημείο είναι η Ελληνική αμηχανία, πως η Ελλάδα, γενικότερα πώς ο Ελληνικός λαός και πιο συγκεκριμένα η Εξουσία αντιμετώπισε συχνά με έναν αμήχανο τρόπο την διάλυση της Γιουγκοσλαβίας και τελικά ωθήθηκε σε αντικρουόμενες απόψεις, ενώ δηλαδή ο λαός ήτανε κατά των βομβαρδισμών το 1999, η εξουσία και τα κόμματα, με μερικές εξαιρέσεις, ήταν στην αντίπερα όχθη . Το βιβλίο είναι σημαντικό σε κάθε περίπτωση, ιδιαίτερα αφού έρχονται κατά καιρούς σενάρια για την Ελλάδα και την περιοχή μας τη Θράκη.Ομολογώ ότι έχει ενδιαφέρον να το διαβάσουν όχι μόνο οι αναγνώστες που εξειδικεύονται σε αυτά τα ζητήματα αλλά και γενικότερα οι αναγνώστες που θεωρούν ότι η Γιουγκοσλαβία αφορά όλους.»
Ο κ. Μαλκίδης ξεκαθάρισε ότι το παράδειγμα της Γιουγκοσλαβίας εμπεριέχει μαθήματα για όλους μας , αφου η Γιουγκοσλαβία ήτανε μια χώρα που κανείς πριν από 20 χρόνια δεν θεωρούσε ότι μπορεί να διαλυθεί, και σήμερα έχει σπάσει σε 7 κράτη, ενώ προετοιμάζονται και άλλα. «Μόλις προχθές έγινε μια επίσημη ανακοίνωση στην Αλβανία ότι η φυσική Αλβανία, η μεγάλη Αλβανία είναι ένα ζήτημα που απασχολεί όλους τους Αλβανούς όπου και αν υπάρχουν, το γεγονός λοιπόν ότι η Θράκη παίζει σε αυτά τα σενάρια ομολογώ ότι όχι μόνο πρέπει να μας εκπλήσσει, αλλά να μας κρατάει σε εγρήγορση.»
Ο συγγραφέας του βιβλίου, κ. Κοσώνας, εξήγησε ότι η ιδέα του βιβλίου άρχισε να σχηματίζεται την βραδιά που ξεκίνησαν οι βομβαρδισμοί των Αμερικάνων στην Σερβία το 1999 «Ήμουνα στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, έκανα βάρδια και δεν πίστευα στα αυτιά μου όταν ήρθε η είδηση από τα ξένα πρακτορεία.Η αντίδραση μου ήταν κανονικού ανθρώπου και όχι δημοσιογράφου αλλοτριωμένου από την δουλειά, που του φαίνονται όλα αυτονόητα ακόμα και οι βομβαρδισμοί.Μαζεύτηκε λοιπόν ένας όγκος δημοσιευμάτων, φτάσαμε στο 2002, δεν είχα αποφασίσει τι θα κάνω με όλα αυτά, τα ταξινόμησα, και άρχισαν να σχηματίζονται σε βιβλίο από μόνα τους όλα αυτά. Κάθισα να το δούλεψα, αλλά επειδή δεν είμαι επαγγελματίας συγγραφέας μου πήρε περίπου 8 χρόνια να το γράψω.»Ο κ. Κοσώνας τόνισε ότι ο βομβαρδισμοί αυτοί διέλυσαν οριστικά την Γιουγκοσλαβία, γέννησαν νέες χώρες, και έβαλαν και τα θεμέλια για ευρύτερες εξελίξεις στα Βαλκάνια, αλλά το ότι δεν έχουνε συμβεί ευρύτερες εξελίξεις που να μας αφορούν άμεσα, συμβαίνει για δύο λόγους. «Πρώτον γιατί έχουνε να επιλύσουνε αυτοί που δημιούργησαν αυτή την κατάσταση ζητήματα που γεννήθηκαν από τους βομβαρδισμούς εκεί, γέννησαν το Κόσοβο ως χώρα, έπρεπε να το στήσουνε στα πόδια του ως χώρα, πράγμα δύσκολο, γιατί το Κόσοβο δεν ήταν καν μια από τις ομόσπονδες δημοκρατίες της Γιουγκοσλαβίας, ήταν επαρχία της Σερβίας. Άρα είχαν χρόνο να τα επιλύσουν αυτά και να ασχοληθούν με την Ελλάδα.»Ο δεύτερος λόγος που ανέφερε ο συγγραφέας για την έλλειψη άμεσων εξελίξεων που αφορούν την Ελλάδα άμεσα, όπως το θέμα των Σκοπίων, είναι η θέση της Ελλάδας στην περιοχή ως ισχυρής χώρας, μέσα σε οργανισμούς όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση.Σύμφωνα με τον κ. Κοσώνα, εάν η Ελλάδα ήταν μια οποιαδήποτε άλλη χώρα θα είχε ήδη υποστεί τις συνέπειες που ακόμα μπορεί να τις υποστεί σε οποιαδήποτε άλλη μορφή. «Η χώρα αυτή (η ΠΓΔΜ) άρχισε να στήνεται στα πόδια της αργά, σταθερά και αθόρυβα εκμεταλλευομένη το γεγονός ότι είχε δημιουργηθεί μια άλλη μεγαλύτερη κρίση στην ίδια περιοχή σε άλλη χώρα, όπως το Κόσοβο ή η Βοσνία.Όταν έχεις ένα πόλεμο σε εξέλιξη, δεν ασχολείσαι το πώς θα ονομαστεί ο άλλος, και της έδωσε χρόνο να γίνει από μη χώρα, χώρα. Από εκεί και πέρα άνοιξε τους ασκούς του Αιόλου αυτή η ιστορία για άλλες εξελίξεις, και θεωρώ ότι καλύτερα να είμαστε προετοιμασμένοι, παρά έκπληκτοι, και να αναρωτιόμαστε πως συμβαίνουν αυτά τα γεγονότα. Αν δεν τα ξέρουμε και δεν τα αξιολογούμε, δεν φταίνε αυτά, φταίμε εμείς που δεν τα ξέρουμε ή δεν τους δώσαμε την ανάλογη σημασία»Ο συγγραφέας επισήμανε ότι οι «Μεγάλες Δυνάμεις», όπως η Αμερική ή η Γερμανία, λειτουργούν με βάση το ζωτικό τους συμφέρον, όχι συμπάθειες και αντιπάθειες, δηλαδή δεν αντιπαθούν την Ελλάδα ή την Σερβία.Αν μια χώρα περιλαμβάνεται στο σχεδιασμό τους, τότε θα επηρεαστεί, αλλιώς θα την αφήσουν ήσυχη. Βέβαια μπορεί μια χώρα να προσπαθεί, όσο μπορεί να είναι ενεργή και να προετοιμάζεται για αυτές τις καταστάσεις, αλλά πρέπει και οι πολίτες της να έχουνε αντίληψη του τι συμβαίνει στον κόσμο, σύμφωνα με τον συγγραφέα «έχουν κάτι τα διεθνή που δεν το έχουμε καταλάβει στην Ελλάδα, μας περιέχουν και εμάς, και το αγνοούμε. Για όλους τους άλλους είμαστε μια κουκκίδα στο χάρτη, για εμάς είμαστε το κέντρο της γης, αλλά δεν είμαστε το κέντρο της Γης, απλά νομίζουμε ότι είμαστε»Τέλος, ο κ. Κοσώνας επισήμανε ότι η Ελλάδα συγκεντρώνει κάποια δεδομένα που μπορεί να την εντάσσουν σε διάφορους σχεδιασμούς, επισημαίνοντας τις ιδιαιτερότητες της Θράκης, η οποία διαθέτει μειονοτικό πληθυσμό.«Συνήθως μειονότητα αποκαλούμε κάτι που είναι μικρότερο από την πλειοψηφία. Στην δική σας περίπτωση δεν πρόκειται για κάτι μικρότερο από την πλειοψηφία, αλλά για κάτι ίσο, κάτι μισό και μισό. Οπότε εάν η περιοχή ενταχθεί στον σχεδιασμό των δυνάμεων για ένα άλλου είδους πείραμα, τότε μπορεί να έχουμε εξέλιξη εδώ. Προσέξτε όμως, δεν είναι τόσο εύκολο όπως η περίπτωση της Γιουγκοσλαβίας. Η Γιουγκοσλαβία, ήταν διαλυμένη από εμφυλίους, μην ξεχνάτε τον μεγάλο αιματηρό πόλεμο Κροατών με Σέρβους που κράτησε 6 με 7 χρόνια, ενώ και η Βοσνία είναι μη χώρα, διοικείται από τριμερή προεδρία, έχει πρόεδρο Σέρβο, Κροάτη και Μουσουλμάνο, με εναλλασσόμενες εξουσίες σε όλους για να υπάρχει αποδοχή από όλους τους υπόλοιπους, αλλιώς θα είχε γίνει πάλι σφαγή. Άρα δεν πολυπροσφέρεται η Ελλάδα για πεδίο δοκιμών, αλλά εδώ θα είμαστε και θα το δούμε.» - eleftherovima
