Κάθε
άνθρωπος έρχεται στον κόσμο αυτό με καταβολές. Μπερδεύονται όμως τα
πράγματα, και δεν μπορεί πολύ-πολύ να ξεκαθαρίσει κανείς τι ακριβώς έχει
το παιδί ως καταβολές, όταν έρχεται στο κόσμο, και τι προστίθεται
ύστερα απ’ έξω.
Μια
νευρωτική μητέρα, αν επιτρέπεται να πούμε έτσι, λίγο πολύ θα δώσει
ανάλογες καταβολές στο παιδί της, και επομένως θα υπάρχει μια ανάλογη
προδιάθεση μέσα στο παιδί από τη ρίζα του. Αλλά δεν ξέρουμε πόσο δίνει,
από τη στιγμή που το παιδί αρχίζει να υπάρχει μέσα της και καθ’ όλη τη
διάρκεια της κυοφορίας, και πόσο μετά τη γέννησή του, την ώρα που του
μιλάει, την ώρα που το μαλώνει, οπότε αναγκάζεται το παιδί να ζει μέσα
σε μια ατμόσφαιρα που δημιουργεί αυτή η νευρωτική μητέρα. Έτσι, καθώς
μεγαλώνει το παιδί και γίνεται πέντε, έξι, δέκα χρόνων, μοιάζει τη
μητέρα του· έχει αρχίσει δηλαδή να έχει νευρωτικές, τρόπον τινά,
εκδηλώσεις, κομπλεξικές εκδηλώσεις. Και διερωτόμαστε: Είναι έτσι το
παιδί, επειδή γεννήθηκε από μια τέτοια μητέρα, ή είναι έτσι, επειδή το
μεγάλωσε μια τέτοια μητέρα;
