Kαλά κρασά

Και ερωτώ:

Μπορείς να βγάλεις σοβαρό συμπέρασμα συζητώντας με έναν ιερέα των Μάο Μάο για τα ρημαδοηλεκτρόνια;

Μήπως θα έπρεπε να ρωτήσουμε τους Ίνκας και τους ξύπνιους ιερείς τους για τις γνώσεις τους περι κβαντικής σύμπλεξης;
Τι έχουν άραγες να πούνε οι ασβοί, οι αστρολόγοι και οι χαρτορίχτες για την γενική σχετικότητα; Σε οποιον ρωτήσει τι σχέση έχουν οι ασβοί, η απάντηση ειναι απλή: Όση και οι υπόλοιποι!
Και αν αυτα που εχουν να πουνε μπουν στον διάλογο με αυτά πχ που έχω να πω εγω (ή έστω κάποιος πιο διαβασμένος από εμένα) "η αλήθεια θα ειναι καπου στην μεση";

Και απαντώ. Μαλακίες τούμπανα και άγιος ο Θεός. Χαζομάρες και ανοησίες. Μπορεί αν "βασανίσεις αρκετά τις φράουλες να τους αποσπάσεις ό,τι διάολο θες" (by Στανισλαβ Λεμ, υπερημίθεος συγγραφέας Ε.Φ), αλλα ας μην το πάρουμε και στην κυριολεξία.

Εχεις φίλε μου μια άποψη για το Συμπαν. Δικαιωμά σου. Μπορεί λχ να πιστεύεις πως το σύμπαν ειναι προϊον φταρνίσματος της Μεγάλης Πράσινης Καταριναλγίας (απο τον ημιθεο και βάλε Ντάγκλας Άνταμς):

"Πολλές φυλές στο Σύμπαν πιστεύουν πως αυτό δημιουργήθηκε από κάποιο θεό, αν και οι Τζατραβαρτίδες του Βιλτβοντλ 6 πιστεύουν πως ολόκληρο το Σύμπαν βγήκε από τη μύτη ενός όντος που ονομάζουν Η Μεγάλη Πράσινη Καταριναλγία, όταν αυτό φτερνίστηκε. Οι Τζατραβαρτίδες, που περιμένουν με φόβο την εποχή που ονομάζουν Ο Ερχομός του Μεγάλου Άσπρου Μυξομάντηλου, είναι μικρά γαλάζια πλάσματα που έχουν πάνω από πενήντα χέρια, και λόγω αυτού είναι η μόνη φυλή στο Σύμπαν που εφηύρε το αποσμητικό σπρέι πριν απ' τον τροχό…"

(εξ΄ου και η μαγική επίκληση στα αγγλικά "bless you" σε όποιον φταρνίζεται).


Μπορεί να πιστεύεις πως το Σύμπαν ειναι όλο και όλο ένα τεράστιο σπυρί στην μεγάλη, τεράστια, και πολύ ουάου να πούμε, μύτη του Θεού και πως η Συντέλεια θα ειναι απλούστατα το σκάσιμο του (καθώς μνημονεύεται στα βιβλία του Ρόμπερτ Ράνκιν Armegeddon the Μusical, Armaggedon the B Movie)

* Μην ξεχάσουμε και την περίφημη χελώνα, που πάνω της είναι 4 ελέφαντες και πάνω στους ελέφαντες ειναι απιθωμένη η Γη.



Γιατί γελάτε ωρέ; Ειναι τα προηγούμενα λιγότερο αστεία από το ότι:

* Η γη ειναι το κέντρο του σύμπαντος. Και είναι και επίπεδη (σαν πιατέλα, αλλά χωρίς μαχαιροπήρουνα. Για μερικους αιρετικούς υπάρχει ένα πηρούνι αριστερά της, αλλά άντε βρες το). Α ξέχασα, η ηλικία της Γης ειναι περίπου 6000 χρόνια. Διότι αφου οσκοπός της Γης ειναι να έχει πανω τον άνθρωπο που τον έφτιαξε ο Θεος, που τον πρόδωσε ο άνθρωπος, που το ήξρε ο Θεός (σαν παντογνώστης) απο πριν, αλλά παρολαυτα του άφησε την μπανανόφλουδα για να την πατήσει, που την πάτησε ο άνθρωπος που από τοτε τους ξέρουμε τους απογόνους του πρώτου ανθρωπου (αν και δεν βγαίνει διοτι αν ο Αδαμ και η Εύα εκαναν δυο αγόρια(;) ) και το ένα καθάρισε το άλλο, ε τότε ΠΩΣ το επιζόν αγοράκι βρηκε και γ*σε γκομενάκι με το οποίο έκανε πολλα χαρούμενα μικρά φασιστάκια ...εεεεεεεε εβραιόπουλα το οποία μετά... κτλ κτλ

* Ο Ήλιος περιστρέφεται γύρω από την Γη. Αλλιώς πως θα έλεγε ο Ιησούς του Ναυη στον ήλιο να .....σταματήσει για να προλάβει ο ίδιος να σφάξει μερικούς "αλλόφυλους" παραπάνω;
* Μπορεί ένα μεγάλο ψάρι (κητος, οτιδήποτε) να φάει ζωντανό και ολόκληρο έναν άντρα ο οποιος μάλιστα θα μπορεί να ζήσει στο εσωτερικό του κάμποσες μέρες, σαν σε ξενοδοχείο ολίγωνφαντάζομαι αστέρων.
* Μεσα στα π@π@ρι@ ενός αντρα θα βρείτε σπερματοζωάρια, μέσα στα οποία υπάρχουν μικρογραφίες των παιδιών που θα μπορεί να κανει αυτός ο άντρας (δηλ. πολλά μικρά μικρά ανθρωπάκια.) Διότι ο ανηρ γεννα ρε τσόλια. Μέσα στα μικρά ανθρωπάκια που υπάρχουν στα παπάρια καθε άντρα, θα υπάρχουν προφανώς και μελλοντικά αγοράκια που και αυτά με τη σειρά τους θα τα έχουν τα παπάρια τους. Στα παπάρια αυτών θα βρίσκονται νέες μικρογραφίες νέων ανθρωπων κτλ κτλ. Το προφανές λογικό αδιέξοδο που οδηγεί αυτή η σκέψη δεν πέρασε από το μυαλό των ανθρώπων για εκατονταετίες και εκατονταετίες.

Η αυξανομενη παπαρολογία στην τελευταία αστερισκάουα έρχεται σαν επικάλυψη όλων των προηγούμενων δογματων ("ισχυρισμών", "θέσεων") τα οποία επιστεύοντο και μερικά πιστεύονται ακόμα από το χριστιανικό δόγμα. Αρα σε μερικές περιπτώσεις ίσως η λύση της Μεγάλης Πράσινης Καταριναλγίας να ειναι σχετικά λογικοφανής. Ή αλλιώς η "επικρατούσα" θρησκεια ως κάθε θρησκεία που σέβεται τον εαυτό της έχει να πει παπαριές όσον αφορά τη φύση, τη θέση και το νόημα (;) του σύμπαντος.

Εύκολο ειναι να αποδείξει κανείς πως κοιτάζοντας τον αφαλό (ή τα ιερά βιβλία. Το ίδιο κάνει. Άσε που πολλές φορές ο αφαλός ειναι και ενδιαφέροντας αν α) ειναι ξένος και β) γυναικείος) του είναι δύσκολο να βγάλει μια σοβαρή πραγματεία περί του μεγέθους ή της απόστασης της Σελήνης απο τη Γη. Πως νομίζει τώρα ο κάθε μαυρορομπίτης (Θεος ο Τζιμάκος για άλλη μια φορά) πως από την πολλή ομφαλοσκόπηση θα μας κάνει και αγόρευση για το πως λειτουργεί το Σύμπαν, ε αυτό δεν το κατάλαβα.

Συμπέρασμα πρώτο. Ειναι δικαίωμα του καθενος να πιστεύει ότι μαλακία θέλει. Η έννοια της πίστης ειναι στην ουσία μια αυτοαναφορική μη-λογική διαδικασια. Ειμαι ο πρώτος υπερασπιστής στο δικαίωμα του καθενός στην μαλακία του. Άλλο αυτό όμως και άλλο να νομίζεις πως έχεις δίκιο κιόλας!


Παλαιότερα το ιερατείο μπορούσε να το παίξει φορέας γνώσεως και αλήθειας διοτι το έπαιρνε να το κάνει. Οι παπάδες ήταν οι μονοι μορφωμένοι, οι ίδιοι καθόριζαν και το ποιος και πως θα μορφωθει και όλα ήταν ΟΚ, μονά ζυγά δικά τους. Ασε που παλαιότερα δικαιωνόσαντε (και γαμω τους ιδιωματισμοι ε;) μιας και γενικώς τα όρθια ζώα , εεεε, οι άνθρωποι δηλαδής τόσα ξεύραμε, τόσα λέγαμε, άσε που ήταν και εύκολο γενικώς τοτες να "μάθει κάποιος τα πάντα". Και όχι μόνο αυτό αλλά να το παίζει και αυθεντία εξ αποκαλύψεως, όπως πχ χρησιμοποιούσαν για έτη και έτη τον Αριστοτέλη. Τωρα που πα ρε καραμήτρο (εσυ ο γαύρος από τον Πειραιά) και το παίζεις και ξερόλας;
ε;
ε;


Διαβάστε τον Άδη που τα χώνει μερικώς, αν και κατ εμέ δεν ειναι να επικαλείσαι την λογική με τέτοιους τύπους. Κάποιες φορές το κράξιμο ειναι το μόνο που μπορείς να κάνεις. Γιατον ίδιο λόγο που δεν μπορεί κάποιος να μπει σε συζήτηση με έναν τοίχο διοτι παρ όλες τις α-νοητες δοξασίες οι τοίχοι δεν έχουν ούτε αυτιά, ούτε στόμα, αλλά ούτε και μυαλό. Αρα αν ένας τοιχος ειναι κακοβαμμένος δεν το κουβεντιάζεις μαζί του, απλά το λες για να σε ακούνε οι έτεροι. Επειδής όμως βαριέμαι και έχω και καιρό να γράψω και κατιτίς ας δούμε το αγλάισμα (από εδώ) κάπως πιο αναλυτικά.

Αν και μεταξύ μας δεν πρόκειται να το σχολιάσω όλο μιας και αν το έκανα θα ήμανε κατόπιν ώριμος για υπερλοβοτομή^3
Ξεκινάμε. Εσεις το διαβάζετε και εγώ σχολιάζω μερικά τρανταχτά εδάφια!

Χριστιανική αγάπη και τελεολογία:
* "Ο συγκεκριμένος παραπληγικός Βρετανός επιστήμων είναι απολύτως συμπαθής ιδιαιτέρως διότι ευρίσκεται εις μίαν δραματικήν κατάστασιν υγείας απεικονιζομένην εις δημοσιευθέντα φωτογραφικά στιγμιότυπα, απολύτως καθηλωμένος και επικοινωνών με ηλεκτρονικήν φωνήν, που επιφέρει την κατανόησιν δια την συμπλεγματικότητα και τραγικότητα των απόψεών του που αδίκως βεβαίως ενοχοποιούν ουσία τον Τρισάγιον Θεόν δια την δυσχερεστάτην θέσιν της υγείας του διότι η ασθένεια, η φθορά και ο θάνατος δεν προέρχονται από τον Θεόν αλλά είναι αποτέλεσμα της σχάσεως των ανθρώπων και του κόσμου από Αυτόν".
Αν όμως υμνούσε το Θεο φαντάζομαι πως θα υποκλινόσασταν στο μεγαλείο της ψυχής του και στην "χαρη" του Θεού που επετρεψε σε μερικούς συνεργάτες του να βρουν τρόπο επικοινωνίας του με τους υπόλοιπους. Μερικοί χαρντκοράδες θα λέγανε πως ...ευτυχως που ειναι παραπληγικός ο άνθρωπος, μιας και είναι μια δοκιμασία απο το Θεό για να μπορέσει να μεγαλουργήσει επιστημονικά! (Σας φαίνεται ανόητο; Σαμπως δεν είχαν παρόμοια επιχειρήματα όταν ήθελαν η "Πολη να Τουρκέψει" ή όταν αφόριζαν την επανάσταση του '21; Μονά δικά μας. Ζυγά πάλι δικά μας)

* Η εξυπναδα της άπειρης αναγωγής - και λιγή τελεολογία ακόμα όμως:
"μία απόλυτη απόδειξη της υπάρξεως και της δράσεως του Τρισαγίου Θεού διότι ουδείς εχέφρων και απροκατάληπτος από το δαιμονικό μίσος κατά του Θεού, μπορεί να απαντήση στο κεφαλαιώδες ερώτημα πόθεν προήλθαν οι φυσικοί λεγόμενοι νόμοι οι έννομες αυτές δυνάμεις εις τας οποίας είναι υποτεταγμένη και δουλεύει η συμπαντική ύλη, αέναα μεν αλλά μετά φανερού πάντοτε σκοπού κινείται, τρέπεται αλλοιώνεται, μετασχηματίζεται και μεταμορφώνεται ώστε δια των απαύστων κινήσεων, τροπών και αλλοιώσεών της να πραγματοποιούνται πάντοτε ωρισμένοι τελολογικοί σκοποί;"

Ποιοι ειναι αυτοι οι σκοποι ;
;
;
Σκεφτηκε κανεις πως οι φυσικοί νόμοι δεν ειναι αυτοι που "υποτάσσουν" τα σώματα αλλά περιγραφές του πως αυτά λειτουργούν; Απο μόνα τους;

Έχουμε και άλλο όμως απο το οποίο όμως δυσκολεύομαι να βγάλω το ζουμι:
"Η διηνεκώς κινουμένη, τρεπομένη, αλλοιουμένη ύλη η από άλογα σωμάτια μάζης ηλεκτρικής αποτελούμενη είναι δυνατόν να εκπορέυση δυνάμει εννόμους, σταθερές και ατρέπτους και να υποταγή συγγχρόνως σε αυτές; Αναντίρρητα όχι, διότι εκ πηγής- μάζης αλόγου στερουμένης νοήσεως, ειδέναι και συνοχής δεν είναι δυνατόν κατ’ αρχήν να προέλθουν δυνάμεις δια των οποίων να εκδηλώνεται άπειρος σκοπιμότης, σοφία και πρόνοια."

Μα την Παναγία ρε παιδιά δεν μπορώ να καταλάβω τι γράφει και που το πάει τελος πάντων. Μηπως λεει πως ο νομος της βαρυτητας χρειάζεται ...νόηση για να ισχύσει; Μήπως λέει πως δεν δουλεύουν οι ηλεκτρικές δυνάμεις αν δεν ...υπάρχει σκοπός;
Η λογική της ακατάστατης και ανυπόστατης τελεολογίας ειναι απο τις πρώτες παιδικές ασθένειες του αθρώπινου είδους. Με τον ίδιο τρόπο οι επιδημίες πανούκλας στο παρελθόν ήταν "σημαδι απο το Θεο για να μετανοήσουμε", οι σεισμοί και τα τσουτσουνάμια ήταν "η τιμωρία απο το Θεο" κτλ κτλ. Οταν μάθαμε για τα μικρόβια ξεμπερδέψαμε με πολλές ασθένειες και η γεωλογία έβαλε τους σεισμούς στη θέση τους ως αποτέλεσμα φυσικών διεργασιών. Απο έναν άνθρωπο που αδυνατει να καταλάβει καν τους νόμους του Νεύτωνα, πχ δηλ πως μπορεί να υπάρχει αέναη σταθερή κίνηση χωρίς αίτιο, δεν μπορώ να περιμένω περισσότερα σε πιο πολύπλοκες εννοιες.

Μπορούμε να δεχθούμε πως κάποια πράγματα έχουν κάποιες ιδιοτητες "εκ φύσεως"; Και μην το πάτε μεταφυσικά. Αν η "φύση τους" ήταν αλλιως θα είχαν άλλες ιδιοτητες κτλ κτλ. Αν εγώ πχ σπάσω κατα λάθος ενα ποτηρι τα κομμάτια του έχουν την "ιδιοτητα" να κόβουν το χέρι μου οταν πάω να τα πιάσω. Αλλα και παλι δεν μπορω να ειμαι απόλυτος. Καποια κομματια μπορει να ειναι πιο κοφτερά, άλλα λιγότερο, άλλα καθόλου. Αν δεν το σπάσω δεν την έχουν σε κανένα βαθμό και το ποτήρι μπορεί να επιτελέσει το "σκοπο" του, δηλ να βάλω νερό μέσα. Ο σκοπος ή η αιτία (ηθελα να πιω νερο) του συμβάντος είναι ασχετος με το αποτελεσμα και τις ιδιοτητες που αποκτούν τα κομμάτια του γυαλιού. Το big bang μπορει να θεωρηθει μια τετοια τυχαια διεργασία. Αλλα απαξ και γινει τα αποτελεσματα (και οι "ιδιοτητες") μενουν στα σωματα. Δεν μπορώ να το αναλύσω παραπέρα, διότι απλούστατα σνομπάρω να το κάνω.


* Λογική!
"Ουδέποτε αποτέλεσμα, προϊόν η παράγωγον προερχόμενον εξ οιασδήποτε πηγής μπορεί να είναι ανώτερο της πηγής εκ της οποίας πηγάζει η προέρχεται."

!

!

Γιατι; Γιατί έτσι μου γουστάρει. Αλήθεια τι σημαίνει ανώτερο; Εμείς πχ δεν μπορουμε να ειμαστε ανώτεροι απο τους γονείς μας; Ενα ρομποτάκι που φτιάχνουν 5 μηχανικοί σε ένα εργστήριο δεν μπορεί αραγες να σηκώσει μεγαλύρο βάρος απ ότι και οι 5 μαζι; Δεν έχουμε μαθει ακόμα πως οι σύνθετες διαδικασίες συνήθως έχουν αποτέλεσμα που έχει ιδιοτητες "ανώτερες" από το άθροισμα των ιδιοτήτων των μερών που τις αποτελούν; (πχ το ανθρώπινο σώμα, αλλά και οποιοσδήποτε ζωικός οργανισμός. Ακόμα και ένα κύτταρο ειναι κατά πολύ πιο πλούσιο σε ιδιοτητες από το άθροισμα των ιδιοτήτων των στοιχείων που το αποτελούν)

Μήπως απλά εδώ μέσα μπαίνει η κλασική αρχαιολατρική φιλοσοφία όλων των θρησκειών πως "παλιά ήταν καλύτερα", οι "παλιοι (η "πηγή" μεταφορικά) ήταν καλύτεροι" ή πιο απλά : "να ακουτε τους παλιότερους, δηλαδή αυτους που λένε τι έκαναν οι παλιότεροι, δηλαδή εμάς"


* Λογική 2

"Στερουμένη όμως η συμπαντική-ύλη ενέργεια στα βασικά της συστατικά, νοήσεως και συνειδέναι δηλ. πνευματικής υποστάσεως η ψυχής, δεν ήτο δυνατόν ούτε τους φυσικούς νόμους δια των οποίων εκδηλούται άπειρος σοφία, πρόνοια και σκοπιμότης να παραγάγη, ούτε και ακολούθως αυτοπεριοριζομένη να υποταγή σκοπίμως σ’αυτούς."

Εδώ ως άλλος Κανάκης μπορώ μονο να αναφωνήσω: "Τί λέει!!!"


* Μαθήματα Προχωρημένης Φυσικής για ******

"Είναι επομένως πασίδηλον στους μη διαμονιώντας και μισούντας τον Θεόν ότι οι καθολικοί και παγκρατείς φυσικοί νόμοι οι απ’ αρχής της οντοποιήσεως της ύλης εκδηλούμενοι, όπως ο νόμος της αενάου και με ορισμένας ταχύτητας κινήσεως των θεμελιωδών συστατικών-σωματίων-μονάδων της ύλης (ηλεκτρονίων, ποζιτρονίων, πρωτονίων κα) και ο νόμος της έλξεως η βαρύτητος οι κατευθύνοντες τις κινήσεις, τις έλξεις, και τις ενώσεις πυκνώσεις-πήξεις, αλλοιώσεις και μεταμορφώσεις της συμπαντικής ύλης σαν άτεγκτοι δυναμικαί νομοτέλειαι δια την επιτέλεσιν πάντοτε ωρισμένων τελολογικών σκοπών δεν εξεπορεύθηκαν από την ύλη και ούτε προήλθαν από αυτήν διότι άλλως δεν θα ήτο δυνατόν και να υποτάξουν την ύλη και να δεσπόζουν σε αυτήν."

Νομίζω πως εδώ το νόημα ειναι σχετικά απλο. Δεν δεχεται την δυνατότητα καποιας μοναδος χ να υποτάσσεται στους δικους της νόμους. Αυτα πρέπει να είναι επιβεβλημένα έξωθεν ή μάλλον άνωθεν. Δεν νομίζω να χτυπά εδώ τα ποζιτρόνια και τα ηλεκτρόνια αλλά τους νόμους του (κάθε) κράτους που ΔΕΝ ειναι "άνωθεν" θεσπισμένοι αλλά ειναι φτιαγμένοι "απο το λαο" και "για το λαό" έστω και κατά τυποις, γι αυτο και αναθεωρούνται συνέχεια. Αν ο ανθρώπινος νόμος ήταν "ανωθεν" θεσπισμένος θα έπρεπε να έχει αιώνια ισχύ, όπως ισχυρίζονται πως έχουν οι νόμοι των ιερών τους βιβλίων.

Σαν λόγος περί φυσικής σκέτα, είναι απλά ανοησίες.

Ας το ξαναπω αλλη μια φορά μπας και γίνω κατανοητός. Οι Φυσικοί νόμοι ΔΕΝ ψηφιστηκαν. ΔΕΝ επιβλήθηκαν από κανένα. ΔΕΝ τους βρήκαμε σκαλισμένους σε μια πέτρινη πλάκα πάνω σε ένα βουνό που κάπνιζε σαν βέρος Κουβανέζος πουράκιας. Ειναι αποτελέσματα έρευνας και διόρθωσης λαθών και αποτελούν εικόνες του πως νομίζουμε πως ειναι ο κόσμος.
Οι φυσικοί νόμοι περιγράφουν ιδιότητες της ύλης και όχι ψηφίσματα ή κανονες γραμμένους σε κάποιο "κοσμικό" χαρτί. Επειδή ειναι αποτέλεσμα της δικιάς μας έρευνας και προκύπτουν μέσα από συνεχόμενες προσπάθειες και διορθώσεις σφαλμάτων δεν ειναι ούτε αιώνιοι, ούτε αλάνθαστοι μιας και ειναι ανθρωπινα δημιουργήματα (προσοχή, όχι ο τρόπος που λειτουργεί το σύμπαν αλλά ο τρόπος που καθε φορά λεμε πως λειτουργεί). Απλα κάθε φορά βελτιώνονται χάριν στην επιπλέον διανοητική προσπάθεια, στην βελτίωση των μηχανισμών παρατήρησης και μελέτης και κυρίως στην αποφυγή διανοητικών παγίδων σαν αυτές που προβάλλονται εδώ.
Κάποτε το προνόμιο της "αποτύπωσης" του γενικότερου νομίζειν το είχε μια πολύ συγκεκριμμένη κάστα, για λόγους που αναπτύχθησαν παραπάνω. Και για πολλά χρόνια είχαν απόλυτο δίκιο με βάσει αυτά που ξέραμε. Τώρα όμως ξέρουμε περισσότερα και μόνο καποιος ανόητος θα πήγαινε πχ το παιδί του στον παπά και όχι στον γιατρό άν αυτό είχε πυρετό. Κοινώς οι εποχές που κάποιοι είχαν δίκιο γιατί έλεγαν πως έχουν δίκιο γιατι ειχαν δικιο έχουν περάσει.

Θα μου πειτε, είναι αυτή στερεη βάση (η επιστημονική δηλ. θεώρηση του κόσμου) για να πορευθει κανεις; Δεν ξέρω. Ειναι όμως πιο στέρεα βάση από την εναλλακτική του όποιου παναγριώτατου διότι τουλάχιστον οι φυσικοί νόμοι που ξέρουμε έχουν άμεση πρακτική χρήση και επαληθευσιμότητα. Καθε μέρα. Συνέχεια. Παντού. Οταν βρισκουμε κάτι που διαφωνεί μαζί τους τους τροποποιούμε ώστε να το περιλάβουν. Δεν αποκηρύσουμε την πραγματικότητα σαν μερικούς μερικούς.


Ακολουθουν διαφορες επαναληψεις των προηγούμενων μοτιβων για να ερθουμε στα
* Μαθηματα προχωρημένης φυσικής για ***** νο 2.

"Όλοι επομένως οι φυσικοί νόμοι που διέπουν και ιθύνουν τις μεταμορφώσεις, τις μεταβολές της συμπαντικής ύλης σε όλες τις πυκνώσεις και μορφές αυτής, είναι δυνάμεις θέσει και όχι φύσει, δυνάμεις δηλαδή δοτές που έχουν ταχθή στην ύλη εξωτερικά ώστε με την επιβολή τους να επιτελή η ύλη ώρισμένους πάντοτε σκοπούς και επειδή η στοιχειώδης λογική αλλά και η υγιής επιστήμη και φιλοσοφία αποκλείουν απολύτως να δεχθούμε ότι οι φυσικοί νόμοι που δεσπόζουν στην συμπαντική ύλη δια των οποίων εκδηλώνεται ασύλληπτος παντοδυναμία, πανσοφία, σκοπιμότης και πρόνοια μη προερχόμενοι πρόδηλα από την ύλη είναι δυνατόν να έχουν προέλθη από το μηδέν, είναι επόμενον ότι οι φυσικοί νόμοι αποτελούν υπέροχες και αμάχητες μαρτυρίες της υπάρξεως του Παντοδυνάμου και Πανσόφου Νομοθέτου και Δοτήρος των, δηλ. του απείρου Θεού."


Αν εξαιρέσουμε τα χαζα περι της "πανσοφίας της ύλης" (αλήθεια πόσο "σοφό" ειναι το κάθισμα που κάθεστε;) στην ουσία επανερχόμαστε στο πρόβλημα της άπειρης αναδρομής μέχρι ευρέσεως της "αρχικής αιτιας". Δηλαδή πάντα κάποιος εξυπνάκιας θα ρωτά "και τι υπήρξε πριν κύυυυυυριε";
(πχ τι υπήρξε πριν τη γη κύριε;)
- Μα αστρικα νεφη παιδι μου
- Πιο πριν κυριε;
-(;) Αλλα αστρικα νεφη παιδι μου. Ο Ηλιος μας δεν ειναι αστερι πρωτης γενιας
-Πιο πριν κυριε;
............. (συνεχιζεται για καμποσο εως:)
- Το big bang παιδι μου
- Και το big bang ποιος το έφτιαξε κυυυυυριεεεεε;
- Και που να ξέρω εγώ παιδί μου; Εδώ δεν ξέρω ποιος έφτιαξε ...το θρανίο που κάθεσαι!
- Αρα αφου δεν ξέρετε να το απαντήσετε, ειναι προφανές. Ο Θεός το έφτιαξε. Αυτος ειναι η πρώτη αιτία.
- Και δεν μου λες παιδί μου, το Θεό ποιος τον έφτιαξε;
- Κανείς κύριε (εδώ έρχεται το "φάουλ"). Ο Θεος υπήρχε από παντα
- Και πιο πριν;
- Απο πάντα λεμε κύριε!!
- Δεν γίνεται το big bang να υπήρξε απο πάντα παιδι μου;
- Ε όχι δα. Αυτο, κάποιος πρέπει να το έφτιαξε (από πριν. Γιατί; Γιατί έτσι.)!


* Και ερχόμαστε στο υπερεπιχείρημα των 12 ηπείρων και 37 θαλασσών:

"Δεν απατελούν όμως αμαχήτους μαρτυρίας της υπάρξεως του παντοδυνάμου Θεού οι φυσικοί νόμοι μόνον δια της επιβολής τους στην συμπαντική ύλη, αποτελούν ωσαύτως και δια της εις ορισμένας περιπτώσεις σκοπίμου παραβιάσεως των, προς τελειωτέραν εξυπηρέτησιν της Δημιουργίας.

Παράδειγμα σχετικόν παραβιάσεως του γενικού φυσικού νόμου κατά το οποίον «παν σώμα θερμαινόμενον διαστέλλεται, πηγνύμενον δε συστέλλεται» παρατηρείται εις την διαστολήν του ύδατος και εις την συστολήν της αργίλου."

Αυτό βεβαίως και ισχύει και έχουμε να κάνουμε με παραβίαση των νόμων της φυσικής που ...διδάσκονται στο .....δημοτικό. Ακολουθουν διαφορα ακατάληπτα περι ...πυρηνων και συνθεσεως - διασπασης τα οποία σεβόμενος τον αναγνώστη δεν θα αναπαράξω :)

Και τελειώνουμε με:

* Χριστιανική αγάπη και τελεολογία νο 2

Και όμως την άπειρη αυτή δύναμη, σοφία και πρόνοια αποδίδουν κατά καιρούς οι άφρονες υλιστές και σήμερον ο κ. Χώκινγκ που έχει το ελαφρυντικό της συγχύσεως του νοός του, από την αφόρητο σωματική δυστυχία του, στα άβουλα και άψυχα σωματίδια του ηλεκτρισμού που σχηματίζουν εν τω συνόλω την συμπαντικήν ύλην και που δεν έχουν προς άλληλα μήτε συνοχήν.

Τελειωσε; Ουφ και πολύ ήταν. Γιατί ομως ο επίσκοπος Πειραιώς τα βάζει με τον θείο Χοκινγκ; Απλουστατα (το λέει κάπου μέσα, αλλά το άφησα για το τέλος). Ο Χοκινγκ έκανε ένα λάθος που έχουν κάνει πολλοι σοβαροί επιστήμονες. Στην προσπάθεια του να εκλαϊκεύσει μερικά πράγματα χρησιμοποιησε έννοιες "φορτισμένες" θέλοντας εμμεσως να δείξει την αισθηση δεους και μεγαλείου που έχει μπροστά στο Σύμπαν.

Την είχε πατήσει και ο Αϊνσταιν με την περιφημη ρήση του πως "δεν παίζει ο Θεος ζάρια" που αντί να δουν το δέντρο (δεν του άρεσε η πιθανοκρατία της κβαντικής μηχανικής) οι ανόητοι είδαν το δάσος (πως ο Αλβέρτος ήταν...θρήσκος).

Ρε μήπως αυτοί που έδωσαν το όνομα του στον Πλούτωνα ήταν.....δωδεκαθεϊστές;;

Εμ έτσι και ο Χόκινγκ κάτι είπε πως αν ενοποιηθούνε οι θεωρίες θα καταλάβουμε πως σκέφτεται ο Θεός (ή κάτι τέτοιο) και χάρηκαν. Φαίνεται όμως πως ΔΕΝ έχουν διαβάσει το υπόλοιπο βιβλίο όπου κάπου μέσα λέει πως το σύμπαν (το υπο του big bang δημιουργούμενο) δεν απορρίπτει την ύπαρξη του Θεού, περιορίζει όμως την παντοδυναμία του (κάτι που επίσης συνιστά βδέλυγμα για τις περισσότερες θρησκείες). Αυτο όμως δεν είναι στην τελευταία σελίδα, ούτε στην εισαγωγή, ούτε αναπαράχθηκε πολύ απο τις εφημερίδες με συνέπεια ο ....επιστήμονας σεβασμιότατος να μην το γνωρίζει.

:Ρ

Πιστός και εγώ σε αυτήν την ...συνηθειούλα, ειδικά στην αρχή του κειμένου, φρόντισα να το φορτώσω με τέτοιους όρους (Θεος, Παναγία, ημιθεος και βάλε κτλ). Λες μερικοί ξύπνιοι να πουν πως ειμαι και εγώ κανένας θεϊστής - φανατίλα;

Προβατα ε προβατα

Οι σωστοί και έξυπνοι επιχειρηματίες γνωρίζουν πως η ευρωστία του ενός είναι ζωτικής σημασίας για την επιβίωση του άλλου και γι αυτό αλληλοβοηθιούνται και συνεργάζονται, και μεταξύ μας καλά κάνουν. Μόνο κάποιος πανύβλακας θα αισθανόταν έκπληξη από την στήριξη του Θ. Γιαννακόπουλου στον Σ. Κόκκαλη. Την ίδια ώρα κάποιοι ηλίθιοι είναι έτοιμοι να σφάξουν και να σφαχτούν υπέρ της Ολυμπιακότητας, της Παναθηναϊκότητας και λοιπά και λοιπά.

Πειτε ρε κωλόπαιδα πως μόνο με μπουνιές ξέρετε να επικοινωνείτε, γιατί τέτοιο είναι το επίπεδο σας και αφήστε τις ιδεολογίες της πλακας στην μπάντα. Να δεις που αυτοί που δέρνονται στο γήπεδο είναι οι ίδιοι περήφανοι ΕΛληνες που πλακώνουν μετανάστες, διαδηλωτές, ό,τι βρουν, όταν δεν έχει ματς. Αυτοι ειναι οι περήφανοι Ελληνάρες, οι απόγονοι του Περικλή, του Ηρακλή, του Ιφικλή και του John Glee(se). Aμορφωτα μαλακισμένα κωλοπαιδάκια που είναι ο τέλειος στρατός ανεγκεφάλων στα χέρια κάθε (τηλε)προφήτη.



Βαζω φωτο "δικών μου" για να μην νομίζετε πως ανήκω σε αυτους που μιλάνε για όλους εκτός....

Θυμάμαι, ειχα δει live 3 "δικους μου" (βαζελους δηλ) να κοπανάνε έναν γαύρο μέρα μεσημέρι σε ένα λιμάνι (! και δεν έπαιζε ούτε αγώνας ούτε τίποτε. Μερα μεσημέρι μιλάμε και το μερος άσχετο. Μαλλον ειχαν κανει παράλληλες οπαδικες/ομαδικες εκδρομες τα παλλικαροπουλα) με ένα μπαστούνι του baseball. Ευτυχώς που τους σταμάτησε ο "γκουρου" της παρέας....


Update:
Να είμαστε και σωστοί. Σήμερα ο Θανάσης "διεψευσε" τις δηλώσεις που έκανε. Δικαιωμα του, αλλα δεν νομιζω πως χρειάζεται να αλλάξω κάτι στο ποστ.

Get In The Fucking Sack

Η βιντεοθεραπεια συνεχίζεται.


O φόβος του εγκλήματος και τα ζόμπι, η ομοιοπαθητική και οι ομοιοπαθητικοί, οι γνώμες που έχουν "ίση αξία", η αλήθεια που "είναι κάπου στην μέση", η επιστήμη και τα κενά της, οι απαντήσεις στα "μεγάλα" και "δύσκολα" ερωτήματα και η ευκολία που έχουν μερικοί που τα ξέρουν όλα......

(και bonus. Τα πρώτα συμπτώματα ασθενειας που δεν πρέπει να αγνοήσετε)

Πες τα ρε θείο Dara...





Η θρησκεία και τα ημερολόγια, οι Εβραίοι και το κουνγκ φου, η Βίβλος η σοβαρότητα και η αλήθεια, και βεβαίως βεβαίως η εξέλιξη και ο δημιουργισμος και 3 θανατηφόρα επιχειρήματα υπέρ της εξέλιξης.
(Bonus 2: η σκωληκοειδης και η RAF)

Σουπερ Γκουφη

Δεν εχει κειμενο σημερα.

Διαβάστε τον Δείμο και τον cyrus, των οποιων τα κειμενα θα ήθελα να έχω γράψει πρώτος.


Απλα ήθελα να προσθέσω ένα σχετικό βιντεάκι για όλους εσάς που δεν "χάφτετε" αυτα τα περίεργα.... επιστημονικά, αλλά χάφτετε με τρελη άνεση το παραμύθιασμα κάθε απατεώνα

Διάλειμμα

Ένας πολίτης, "νοικοκυραίος" κααααθεται στο σπιτάκι του. Ξαφνικά χτυπαει το κουδούνι. Σηκώνεται ο δικός μας και βλέπει απέναντί του έναν αρχηγό κόμματος:

- Καλησπέρα
- Χαίρεται.
-Είμαι ο *****(βάλτε ότι θέλετε) και θέλω να με ψηφίσεις.
-Γιατί;
-Για να σε βοηθήσω. Δεν έχω ίδιον κέρδος. Άσε με να σε πείσω πως είμαι πιο ικανός από τους άλλους.
- ΟΚ μεγάλε. Ορίστε 5 ευρώ. Πήγαινε πάρε μου την ***** μάρκα τσιγάρα, που κάνει 3 ευρώ, φέρε μου τα ρέστα και γω θα σε ψηφίσω.


Κωστίκας:
Συμβουλεύεται τα γκάλοπ, πείθεται, πάει για τσιγάρα, φέρνει λάθος μάρκα και αντί για ρέστα σου ζητάει άλλα 2 ευρώ. Είναι λέει "διόδια" και φόρος προστιθεμενης αξίας

Γιωργάκης:
Συμβουλευεται τα γκάλοπ, πείθεται, πάει για τσιγάρα και χάνει το δρόμο. Σε παίρνει τηλέφωνο να σε ρωτήσει που είναι το σπίτι σου, που το περίπτερο, και πως πάνε από το ένα στο άλλο και τούμπαλιν. Όταν βρίσκει το δρόμο πέφτει από το ποδήλατο.

Αλέκα:
Κάνει καθιστική διαμαρτυρία στο σαλόνι. Όταν έρθει η δικτατορία του προλεταριάτου θα μου φέρνεις τσιγάρα εσύ, λέει.

Αλέκος Jr:
Πάει στο περίπτερο, βουτάει τα τσιγάρα, πιθανόν τη σωστή μάρκα(fifty-fifty), και σου φέρνει το τάληρο πίσω. Η ιδιοκτησία είναι κλοπή, άρα και η κλοπή ιδιοκτησία, λέει.

Αλέκος Senior:
Πάει στο περίπτερο, βουτάει σωστή μάρκα τσιγάρα (ο παλιός είναι αλλιώς) , σου λέει πως τα πλήρωσε και σου δίνει 2 ευρώ ρέστα.

Γιώργος ο πολλά βαρύς:
Πάει στο περίπτερο, βουτάει λάθος μάρκα τσιγάρα, γυρίζει και σου λέει πως ο περιπτεράς του έκλεψε τα ρέστα. Σου προτείνει να απελάσουμε τον μετανάστη που πούλαγε κάστανα απέναντι από το περίπτερο.


Ποιος είναι ο καταλληλότερος;;


love&kisses
zaphod

Y.Γ.

Αύριο συνεχίζουμε πιο σοβαρά. Για λίγο ας είμαστε και πάλι χαζοί :)

Οι απαντήσεις ενός θολοκουλτουριάρη Vol 2

1. Τον τελευταίο καιρό το έχω παρασοβαρέψει το blog, αλλά τι να κάνεις που αδυνατώ να χωνέψω τι πλασάρεται πολλές φορές σαν "σωστό" και με τι τρόπο . Ε, είχα δεν είχα νευρίασα πάλι! Έχουμε τα δικά μας , είχαμε το Zeitgeist, τους σκοταδισμούς, το παπαδαριό και τους τράγοι έχουμε όμως και τους "φωταδιστές" που γράφουν μαλακίες! Η μη αποδειξιμότητα και η απολυτότητα μέσω κάποιων "σοφών" και αλάνθαστων κειμένων, δίνει και παίρνει, ακόμα και από αυτούς που είναι "κατά" του Δογματισμού - στα λόγια. Γιατί ΟΚ φίλτατε να λέμε οι σκοταδιστές και οι εξουσιαστες και τα λοιπά αλλά να μην νομίζουμε πως η ασθένεια αυτή είναι μόνο σε ένα στρατόπεδο. Η μέθοδος δουλεύει και μονη της.
   

Ανάμεσα σε άλλα, τουλάχιστον πανέξυπνα (μετριoφροσύνη ε;), εδώ είχα γράψει:

"Να κάνω και μια αποσαφήνιση. Αν τα γραπτά των αρχαίων Ελλήνων φιλοσόφων χρησιμοποιούνταν σήμερα ως θέσφατα και ως απόλυτος, αναλλοίωτος, αναντίρρητος και αλάνθαστος τρόπος να ζει κανείς θα είχαμε πρόβλημα. Θα είχαμε πρόβλημα αν ζούσαμε με τους νόμους του Λυκούργου ή του Σόλωνα γιατί είναι φτιαγμένοι για άλλες εποχές και άλλες κοινωνίες. Θα είχαμε σοβαρό πρόβλημα αν κάποιος συμβουλευόταν τον Αριστοτέλη για να μου πει πότε θα κάνω σεξ, ή τον Όμηρο για το αν θα πρέπει να τιμωρηθεί κάποιος και με τι ποινή.
Αντιθέτως μπορώ άνετα να γράψω πως ο Αριστοτέλης περί βαρύτητας έγραφε κοτσάνες και πως οι ιδέες του Πλάτωνα μου φαίνονται μια μεταφυσική ελαφρά φασίζουσα ιδέα - από τα λίγα που διάβασα. Μπορούμε να κάνουμε φιλολογικές μελέτες, και να αποφανθούμε αν κάποιο από τα κείμενα που έχουμε είναι "διορθωμένο" ή έχει λάθη."

Είναι κρίμα, οι υπερασπιστές (χμμμμ) του Ορθού Λόγου, και του Αρχαίου Κόσμου να πέφτουν μέσα σε τέτοιες απολυταρχικές (αρ)λούμπες! Και μάλιστα, πολλές φορές, όταν οι "αρχαίοι" τα έλεγαν πιο προχωρημένα απ'΄ότι φτάνει το φτωχό μυαλό κάποιου, να χρησιμοποιείται το κλασικό κόλπο της θεολογίας: η "μεταφορά" και η "ποιητική αδεία" δηλ. πως "άλλο εννοούσε και άλλο έγραφε ο ποιητής".

Το ίδιο κόλπο, με έμφαση στις "έξυπνες" επιλογές κειμένων το έδειξε πως δουλεύει ο Νάσος στο εντυπωσιακότατο ποστ του περί του "Ιεροεξεταστή της Ιστορίας", το οποίο όσοι δεν διαβάσατε, χάσατε.

Θα μου πείτε, και τι μας τα λες ρε Καραμήτρε; Έλα ντε, απλά έπεσα σε ένα ποστ του φίλτατου Stardust30, το οποίο και είναι αναδημοσίευση από άρθρο του Δαυλού και όχι δικό του. Επειδή γενικά τα κείμενα που (ανα)δημοσιεύει έχουν ενδιαφέρον, του έριξα μια ματιά, άσε που είχε και ιντριγκαδόρικο τίτλο:

Η θεωρία της σχετικότητας όπως διατυπώνεται από την αρχαία ελληνική γραμματεία

Εντωμεταξύ, από τα λίγα που ξέρω από αρχαία ελληνική φιλοσοφία πίστεψα πως θα υπήρχε λίγο "ψωμί" έστω και τραβηγμένο από τα μαλλιά. Όσο όμως το διάβαζα τόσο εκνευριζόμουν. Σε σχετικό μου σχόλιο ο stardust, έγραψε:

"Όταν ξεκίνησα να αντιγράφω το συγκεκριμένο άρθρο ήθελα να δώσω ένα έναυσμα για να δω αν κάποιος -ειδικός στο αντικείμενο- μπορεί να το ξεκαθαρίσει, γιατί δεν σου κρύβω πως αν και δεν κατέχω γρι από φυσική εντούτοις και μένα μου φάνηκαν “περίεργα” (σκοπίμως λανθασμένα) κάποια στοιχεία του άρθρου."

Ειδικός είμαι μετρίως πάνω στο θέμα. Ούτε διδακτορικό στην θεωρητική φυσική ή αλλού έχω, ούτε και πολυασχολούμαι με την σύγχρονη φυσική, πέρα από το επίπεδο του "τι νέα ρε παιδιά;", αλλά μερικά πράγματα ρε γαμώτο τα κατέχω. Οποιοσδήποτε μετρίως μέτριος φυσικός στα πρώτα έτη τα κατέχει!

Επίσης γράφει o stardust: "Πιστεύω πως ένας άνθρωπος που δεν θα ασχοληθεί ιδιαίτερα με φυσική θα ασχοληθεί με το συγκεκριμένο άρθρο όχι γιατί έχει τεκμηριωμένες απόψεις αλλά γιατί δείχνει την σκέψη κάποιων φιλοσόφων στην αρχαιότητα."

Eδώ δεν θα συμφωνήσω, μιας και πολλές φορές εργαλειοποιεί ("ποιητική αδεία" κτλ) τα αρχαία κείμενα για να περάσει τα δικά του πιστεύω. (update για να μην μπερδευομαστε. Αναφέρομαι στο αρχικό άρθρο, και όχι στον stardust. Διαφωνώ με τον stardust στο "δείχνει", γιατί θεωρώ πως το άρθρο παραμορφώνει αρκετές φορές το νόημα των λεγομενων των αρχαιων ημων προγονοι. Δείτε το σχετικό ποστ-γίγαντα του hades για λεπτομέρειες). Δεν έχω προσβάσεις στα αυθεντικά (τα αρχαία δηλ) κείμενα, ούτε και όρεξη να ψάξω γι αυτό και θα θεωρήσω τις παραπομπές που δίνονται στο τέλος του άρθρου ως αληθείς. Η χρήση τους όμως είτε ως απόλυτη αρχή είτε ώς "ποιητική αδεία" είναι τουλάχιστον εκνευριστική. Όποιος ξέρει κάτι παραπάνω, μπορεί να βοηθήσει. Εν τω μεταταξύ, πολλές φορές όντως οι αρχαίοι Έλληνες (τουλάχιστον απ' όσο το κόβω από τα κείμενα που παρατίθενται) το είχαν πιάσει το νόημα, τουλάχιστον στο φιλοσοφικό μέρος του πράγματος. Η "ερμηνεία" όμως έρχεται και τους πετσοκόβει! Ξεκίνησα να απαντάω δίκην χαβαλέ, αλλά όσο προχωρούσα τόσο εκνευριζόμουν. Μπορεί σε προηγούμενο ποστ να έριξα σιχτίριασμα στους χριστιανομανιακούς, αλλά αυτοί τουλάχιστον δικαιολογούνται. Τόσα ήξεραν (ΠΔ, ΚΔ) τόσα έλεγαν. Η επιστημονοφοβία κάποιου ο οποίος διαβάζει αρχαία ελληνική φιλοσοφία μου φαίνεται ελαφρώς παρανοϊκή.

Ακόμα και ο πολυαγαπημένος τους Πλατωνας το έλεγε ξεκάθαρα ο άνθρωπος : "Ουδείς αγεωμέτρητος εισείτω"

Αυτό που κάνει ο αρθρογράφος κατ' εμέ είναι πως κατά την προκρούστειαν-πλεύρειαν λογικήν επιλέγει εδάφια για να αποδείξει τα δικά του. Όταν και πάλι αυτά δεν υπάρχουν, τότε επιλέγεται η "ποιητική αδεία".

Σαφώς και οι αρχαίοι έλληνες δεν μπορούσαν να έχουν συλλάβει την Αϊνστάινεια σχετικοτητα, αλλά από αυτά που παρατίθενται, και από άλλα που έχω κατά καιρούς διαβάσει, μπορώ να πώ πως ήταν πιο κοντά από τον όποιο σχολακιστή σημερινό φιλολογο! Και πως αν ζούσαν σήμερα θα την έπιαναν με το πρώτο εν αντιθέσει με κάποιους άλλους...

Ρε φιλαράκι πες "δεν καταλαβαίνω" ή "δεν μου αρέσει" ή κάτι τέτοιο αλλά μην πιάνεις στο στόμα σου τον οποιο Πρωταγόρα για να δικαιολογήσεις την μαλακία που σε δέρνει!

Ας το δούμε ολοκληρο. Τα σχόλια μου παραμένουν με χρώμα διαβόλου, όπου νομίζω πως χρειάζεται!

“Την γέννηση των ημερών και των νυκτών και των ετών, τα οποία δεν υπήρχαν πριν γεννηθεί ο ουρανός, επινοεί μαζί με την κατασκευή του. Όλα δε αυτά είναι μέρη του χρόνου, το δε παρελθόν και το μέλλον αποτελούν χρονικά γεγονότα, τα οποία βέβαια είναι λάθος να τα αποδίδουμε στην αιώνια ουσία, αφού αγνοούμε τη φύση της. Διότι λέμε ότι “ήταν” και “θα είναι” ενώ στην πραγματικότητα προσήκει μόνο το “είναι”. Το “ήταν” και το “θα είναι” πρέπει να λέγονται για το γίγνεσθα που εκτυλίσσεται μέσα στον χρόνο, αφού και τα δύο αυτά συνιστούν κινήσεις. “Τιμαίος” - Πλάτων

Καλή εισαγωγή, ουδέν σχόλιον

Έστω πως κάποιος παρατηρητής στήνει το αστεροσκοπείο του έξω από τα όρια του σύμπαντος και επιχειρεί να αποτυπώσει κάποια δεδομένη στιγμή του κοσμικού γίγνεσθαι σε μια αστρονομική φωτογραφία. Ποιά εικόνα θα καταγράψει; Φυσικά (πολύ φυσικά το είπε για να είναι φυσικό) θα αντιληφθεί την συνολική εικόνα του σύμπαντος σε μία δεδομένη την παρούσα στιγμή. Μπορούμε να φανταστούμε μια αστρονομική φωτογραφία που θα αποτυπώνει το “συνολικό παρόν”.

Όχι, δεν μπορούμε. Δεν υπάρχει "έξω" από το σύμπαν, γιατί ο ορισμος του Σύμπαντος είναι "ότ,ι υπάρχει" (ελληνικά δεν ξέρουμε;). Όπου και να στήσεις μια κάμερα θα τραβήξεις μια φωτογραφία, με ότι αυτό συνεπάγεται, δηλ αυτά που λέτε παρακάτω. Αν υποθέσουμε πως υπάρχει ένα μέρος που δεν υπάρχει ύλη, αν υποθέσουμε πως υπάρχει ένα μέρος που δεν έχει φτάσει τπτ από το bing bang (ή από τα πολλά B.B, ή από....δεν θα τα χαλάσουμε) και πάλι οι περιορισμοί υπάρχουν. Εδώ ακόμα δεν ξέρουμε από τι αποτελείται το ορατό σύμπαν, εσείς θέλετε και φωτογραφία του όλου; Αυτό που μπορούμε να κάνουμε, απλά είναι πολύ χαμαλίκι, είναι να βρούμε μέσω μετατόπισης Doppler την ταχύτητα από εμάς κάθε αστερισμου, και την απόστασή του, οπότε μπορούμε να δούμε που "θα είναι" λογικά σήμερα.

Ταυτόχρονα ας τοποθετήσουμε έναν αστρονόμο μέσα στο σύμπαν, κάπου στη Γη. Αν στρέψει το βλέμμα του προς τον ουρανό ποιά εικόνα θα σχηματίσει; Θα είναι σύμφωνη με την προηγούμενη εικόνα; Μα και βέβαια όχι! Αυτό που αντιλαμβάνεται τώρα είναι μόνον ένα μικρό μέρος του σύμπαντος και μάλιστα μόνο τον χώρο που περικλείει ο ουράνιος θόλος, ο οποίος βρίσκεται πάνω από το κεφάλι του.

Σαφέστατα. Όπου είναι κάποιος βλέπει ό,τι είναι μπροστά του.

Η αστρονομική εικόνα που θα έχει μπροστά στα μάτια του δεν θα αποτυπώνει κάποια συγκεκριμένη χρονική στιγμή του σύμπαντος, αλλά θα έχει μπροστά του ένα οπτικογράφημα, όπου η κάθε περιοχή ανάλογα με την απόστασή της από την γη θα απεικονίζει φάσεις από το παρελθόν. Με δεδομένο ότι η εικόνα που στέλνει η κάθε περιοχή κινείται με την ταχύτητα του φωτός, θα φτάνει τελικά σε διαφορετικό χρόνο στη γη από τις εικόνες άλλων περιοχών, αφού θα προέρχεται από διαφορετικό σημείο εκκίνησης. Έτσι οι περιοχές που βρίσκονται για παράδειγμα σε απόσταση ενός εκατομμυρίου ετών φωτός, θα αποτυπώνουν την φάση που βρίσκονταν εκείνες οι περιοχές πριν από ένα εκατομμύριο χρόνια, ενώ η εικόνα κάποιας άλλης, πιο απομακρυσμένης περιοχής, έστω σε απόσταση 20 εκατομμυρίων ετών φωτός, θα δείχνει την κατάσταση που βρισκόταν εκείνη την εποχή. Στην ουσία λοιπόν ολόκληρη η εικόνα που θα έχει μπροστά του θα είναι έν πλασματικό σκαρίφημα, που δεν έχει καμία σχέση με την παρούσα κατάσταση του κόσμου.

Τι είναι "παρούσα" κατάσταση του κόσμου; Αυτή που βλέπουμε. Αυτό που γίνεται ΤΩΡΑ σε έναν πλανήτη/ήλιο/κάτι που απέχει 5 έτη φωτός από εδώ ΔΕΝ μπορεί (εκτός αν γίνει κανένα κουλό στυλ σκουληκότρυπας) να μας επηρεάσει αν δεν περάσουν (τουλάχιστον) 5 χρόνια!

Ακόμα όμως και αν υπάρχουν οι σκουληκότρυπες, ακόμα και αν κάποτε μπορέσουμε να τις χρησιμοποιούμε κατά το δοκούν, αυτό με τίποτε δεν θα διαφωνεί με την σημερινή θεώρηση του χωροχρόνου μέσα από την Σχετικότητα. Απλά θα την συμπληρώνει.

Ας το κάνουμε απλούστερο. Ας υποθέσουμε πως "τώρα" κάποιος "πατάει" ένα κουμπι και σβύνει τον ήλιο. Αποκλείεται να το πάρουμε πρέφα με οποιονδήποτε τρόπο (γνωστό μέχρι τώρα τουλάχιστον) πριν περάσουν 7-8 λεπτά, διότι κάπου τόσο κάνουν τα "νέα" να φτάσουν από εκεί μέχρι εδώ. Ακόμα και αν υπάρξει τρόπος να το μάθουμε (δηλ αν βρούμε κόλπο να ξεπεράσουμε την ταχύτητα του φωτός) αυτο δεν σημαίνει πως ο ήλιος θα σβύσει....γρηγορότερα. Και πάλι θα κάνουμε 7-8 λεπτά για να καταλάβουμε την απουσία του ήλιου (σαν φως στο πλανήτη κτλ)

Αυτό ακριβώς επιχειρεί να αποσαφηνίσει ο Πλάτων στο πιο πάνω αξίωμά του. Το “χθες” και το “αύριο” δεν αποτελούν παρά κάποιες φάσεις του κοσμικού γίγνεσθαι, αφού και τα δύο συνιστούν κινήσεις μέσα στον χρόνο. Στην πραγματικότητα όμως η “αϊδιος ουσία” περιέχει μόνο παρούσες φάσεις του συνολικού κοσμικού γίγνεσθαι. Το “χθες” και το “αύριο” δεν αποτελούν παρά κάποια μέτρα και σταθμά, που αναφέρονται αποκλειστικά και μόνο σε συγκεκριμένες θέσεις στον χωροχρόνο.

Όχι δεν πάει να πει αυτό. Άντε να πάει να πει πως ο χρόνος είναι ψευδαίσθηση και εκεί άντε να συμφωνήσω, αλλά όχι με τον τρόπο που θέλετε!

Πάνω σ’αυτή την συλλογιστική του Πλάτωνος έρχεται ο Πρόκλος 800 χρόνια αργότερα να επεξηγήσει την πλατωνική σκέψη με τρεις αποσαφηνιστικές προτάσεις του:

• “Παν συνεχές διαιρετόν έστιν εις αεί διαιρετά” *καμία σχέση με το εδάφιο του Πλάτωνα, όπως και καμία σχέση με την σύγχρονη φυσική θεώρηση του κόσμου. Ή έπεσε τσεκούρι στην μεταφορά ή ο αρθρογράφος είναι άσχετος ή εγώ μαλάκας είτε κάποιος συνδυασμός τελος πάντων.
  
• “Πας χρόνος επ’ άπειρον διαιρείται και παν μέγεθος και πάσα κίνησις”
• “Το νυν ταυτόν έστιν εν τω παρελθόντι και μέλλοντι χρόνω”

Ας δούμε πως ο Πρόκλος στην 15η παράγραφο του βιβλίου του αποδεικνύει την ταυτότητά παρελθόντος, παρόντος και μέλλοντος:

Έστω λέει ο Πρόκλος ότι έχουμε μια γραμμική απεικόνιση του χρόνου (ΑΒ), όπου το Α δηλώνει ένα συμβάν του παρελθόντος και το Β ένα άλλο που αναφέρεται στο μέλλον. Με δεδομένο το αξίωμα για την επ’ άπειρον διαίρεση του χρόνου, θεωρούμε ότι ένα έτερο συμβάν λαμβάνει χώρα μεταξύ Α και Β και ορίζουμε αυτό το συμβάν σαν Γ, ώστε το μεν Α να είναι παρελθόν ως προς αυτό, το Β μέλλον, ενώ το ίδιο το Γ αναφέρεται στο παρόν. Τί έχουμε εδώ; Παρατηρούμε ότι μέσα σε μία δεδομένη στιγμή συνυπάρχουν παρελθόν, παρόν και μέλλον και μάλιστα σε ένα συγκεκριμένο συμβάν. Το Γ είναι ταυτόχρονα παρόν (ως προς τον εαυτό του) παρελθόν (ως προς Β) και μέλλον (ως προς το Α). Δηλαδή το Γ υπάρχει ταυτόχρονα και σαν παρόν και σαν παρελθόν και σαν μέλλον.

Σώωωωωωωωωπα! Και εγώ όταν είμαι σε ένα πεζοδρόμιο και περνάω απέναντι, το απέναντι αλλάζει πλευρά! Βλέπε "zaphodειος σχετικότητα του απέναντι"

Γι’αυτό το “παράδοξο” του πλατωνικού θεωρήματος, έτσι όπως το αναλύει ο Πρόκλος, έρχεται ο Αινησίδημος με δύο προτάσεις του:

• “ενεστώς έσται και παρωχηκώς, και ο παρωχηκώς παραπλησίως μέλλον έσται και ενεστώς”
• “είτα, επεί ουκ άνευ κινήσεως ή και μονής ο χρόνος υφεστάναι δοκεί, της κινήσεως αναιρουμένης, ομοίως δε και της μονής, αναιρείται ο χρόνος.”

Ο Ενεστώς δηλαδή είναι ταυτόχρονα και Παρατατικός και ο Παρατατικός είναι και παραπλήσιος με τον Μέλλοντα, ο οποίος επίσης είναι και Ενεστώς. Και στην δεύτερη πρότασή του ορίζει τον χρόνο σαν παράγωγο της κινήσεως και της στάσεως. Αναιρουμένης της κινήσεως και της στάσεως αναιρείται και ο χρόνος.

Τρια πουλάκια κάθονταν και κάνανε τσιγάρο. Για φιλολογία, άντε να είστε καλοί.

Ο Αϊνστάιν και η “θεωρία της σχετικότητας”

Μήπως τα παραπάνω μας θυμίζουν κάποια πρόσφατη κοσμοθεωρία; Μα και βέβαια μας θυμίζουν. Πρόκειται για την πολύκροτη θεωρία που διατύπωσε ο Άλμπερτ Αινστάιν. Την θεωρία της σχετικότητας.

Αν βρισκόμαστε μέσα σε μια σταματημένη άμαξα και δίπλα μας ξεκινήσει μια άλλη άμαξα, αντιλαμβανόμενοι την κίνηση δυσκολευόμαστε να καταλάβουμε αν ξεκίνησε η δική μας άμαξα ή η άλλη. Αν όμως βρισκόμαστε έξω από την άμαξα, τότε η παρατήρηση είναι περισσότερο ακριβής (όχι δεν είναι. Δεν μπορούμε να ορίσουμε κάποιο προνομιακό σύστημα αναφοράς. Ο καθένας πιστεύει αυτά που βλέπει, και αυτά που βλέπει μπορούν να είναι μια χαρά αληθή). Η συντεταγμένη θέση κάθε σώματος μέσα στον χώρο είναι σχετική. Όχι επειδή το σώμα δεν βρίσκεται σε κάποιο συγκεκριμένο σημείο, αλλά διότι η παρατήρησή του συναρτάται από την θέση αλλά και την κατεύθυνση του παρατηρητού.

Σωστό (δηλ.....τέλος πάντων...). Ονομάζεται (κλασική) σχετικότητα της κίνησης και η μαθηματική αντιμετώπιση αυτής, μέσω κατάλληλων μαθηματικών μετασχηματισμών υπάγεται (αν θυμάμαι καλά) στον Γαλιλαίο!

Η βασική θέση της θεωρίας της σχετικότητας βασίζεται σε ένα θεώρημα, το οποίο αντιλαμβάνεται την θέση κάθε σώματος μέσα στο σύμπαν όχι στις συντεταγμένες των τριών διαστάσεων (μήκος,πλάτος και ύψος) αλλά εισάγει και μια τέταρτη διάσταση (την ονομάζει χωροχρόνο), η οποία τέμνει τις άλλες τρεις σε ορθή γωνία.

Βέβαια δεν είναι και τόσο εύκολο σε κάποιον να αντιληφθεί στην πληρότητά της αυτή την θεωρία, είτε πρόκειται για απλούς ανθρώπους, είτε ακόμη και μεγάλη μερίδα ειδικών στο θέμα (αστρονόμοι, μαθηματικοί, φυσικοί κλπ ενώ εσύ μεγάλε την παίζεις...στα δάκτυλα!) δύσκολα μπορούν να κατανοήσουν όλους εκείνους τους παράξενους νόμους, που ορίζουν τη “νέα” θεωρία. Πώς άλλωστε θα μπορούσαμε να φανταστούμε την θέση μας μέσα σε έναν κόσμο τεσσάρων διαστάσεων, την στιγμή που όλες οι επιστήμες χρησιμοποιούν μόνο τις γνωστές τρεις διαστάσεις; (Έτσι σου είπανε; Καλά.....) Την στιγμή που η ίδια μας η υπόσταση, οι αισθήσεις μας, τα όργανά μας είναι ρυθμισμένα από την φύση στην ανάγνωση τρισδιάστατων σωμάτων και χώρων;

Εσύ ρε φιλαράκι δεν το καταλαβαίνεις πως περνάει η ώρα; Απλά είμαστε συνηθισμένοι να κινούμαστε αυτοβούλως στις 3 διαστάσεις ενώ η 4η μοιάζει να ρέει ασχέτως της δικής μας βούλησης.

Αλλά ακόμα και οι τρεις διαστάσεις είναι πιο περίεργες απ' ότι νομίζουμε. Αν δεν υπήρχε μάζα δεν θα υπήρχε τρόπος καν να οριστούν, ούτε ο χώρος, ούτε ο χρόνος. Αυτά που ξέρουμε σήμερα είναι πως η παρουσία μάζας καμπυλώνει τον χωροχρονο και κάνει τα ρολόγια μας να τρέχουν δίνοντας μας παράλληλα την αίσθηση του χώρου.

Ο “Μύθος του Σπηλαίου” του Πλάτωνος

Μια πραγματικά φιλότιμη προσπάθεια εκλαϊκευσης του χωροχρονικού περιβάλλοντος επιχειρεί ο Πλάτων στο 7ο βιβλίο της “Πολιτείας” του με τον γνωστό “μύθο του σπηλαίου”. Κατανοώντας την εν γένει αδυναμία της τρισδιάστατης ανθρώπινης φύσης να αντιληφθεί την πραγματική “αΐδιον ουσίας”, και αφού οι αισθήσεις μας μπορούν να αντιληφθούν μόνο τρισδιάστατες παραστάσεις, μεταφέρει το πρόβλημα σε έναν φανταστικό κόσμο ενός σπηλαίου όπου οι άνθρωποι εκεί αντιλαμβάνονται μόνο δύο διαστάσεις: το μήκος και το πλάτος.

Εδώ δώστε βάση, γιατί είναι όντως πανέξυπνο:

Ας φανταστούμε λέει κάποιους φυλακισμένους μέσα σε μια σπηλιά αλυσοδεμένους από τα πόδια και τον λαιμό έτσι ώστε να μη τους επιτρέπεται να στρέψουν το βλέμμα τους αριστερά ή δεξιά για να δει ο ένας τον άλλο, αλλά ούτε και το φως που εισέρχεται ελεύθερα στο εσωτερικό του σπηλαίου από το υψηλότερο μέρος ενός φαρδιού ανοίγματος της οροφής. Η μοναδική επιτρεπή οπτική γωνία βρίσκεται μπροστά τους, σε κάποιον τοίχο καλυμμένο με ένα πανί, σαν κι αυτό που βάζουν στο θέατρο σκιών. Πίσω απ’αυτόν τον τοίχο υπάρχει ένας διάδρομος, όπου πηγαινοέρχονται διάφοροι άνθρωποι που συζητούν μεταξύ τους,ενώ στους ώμους τους κουβαλούν κάποια αγαλματίδια, με τρόπο ώστε μόνον αυτά να προεξέχουν πάνω από τον τοίχο. Πίσω από τον διάδρομο σε κάποια απόσταση υπάρχει αναμμένη μια εστία φωτιάς που φωτίζει τα αγαλματίδια ώστε να ρίχνουν την σκιά τους μέσα στην σπηλιά. Οι φυλακισμένοι φυσικά δεν βλέπουν τίποτ’ άλλο από εκείνες τις σκιές και δεν ακούν παρά τον αντίλαλο των φωνών που έρχονται πίσω από τον τοίχο. Η ζωή τους θα ανακυκλώνεται εκνευριστικά μέσα σ’εκείνο το περιβάλλον των δύο διαστάσεων του θεάτρου σκιών. Ένα πλαστό και πλασματικό περιβάλλον, το οποίο ωστόσο για τους ανθρώπους εκείνους απεικονίζει τον πραγματικό κόσμο.

Υποθέτουμε τώρα, συνεχίζει ο Πλάτων, ότι απελευθερώνεται ένας από τους φυλακισμένους ο οποίος καταφέρνει να ανασηκωθεί, να στρέψει το κεφάλι προς τη φωτιά και να αντικρύσει τα αγαλματίδια που περνούν πάνω από τον τοίχο. Μπορούμε αμέσως να φανταστούμε, σε ποιά ψυχολογική κατάσταση εισέρχεται. Η πρώτη εντύπωση που του προξενεί το “παράξενο” φαινόμενο είναι πως βλέπει κάποιο κακόγουστο όνειρο ή ότι παραλογίζεται. Οπότε αμέσως θα προσπαθήσει να συνεφέρει τον εαυτό του, στρέφοντας ξανά το βλέμμα του προς τον τοίχο. Το πρώτο του μέλημα είναι να επιστρέψει πάραυτα στην “πραγματικότητα” των σκιών.

Αυτό συμβαίνει συνεχίζει ο Πλάτων επειδή ο άνθρωπος έχει ανάγκη από μια βαθμιαία διαπαιδαγώγηση, για να βρει την όραση και την έννοια της πραγματικότητας. Θα τον συνηθίσουμε στη γλυκειά λάμψη των άστρων και της Σελήνης, και μονάχα όταν εξοικειωθή με το αληθινό φως, θα οτυ επιτρέψουμε να αντικρύσει τον Ήλιο, όχι πια πάνω στα αντικείμενα που τον αντικατοπτρίζουν αλλά τον ίδιο. Εκεί που είναι. Όπως είναι. Τότε θα αντιληφθεί ότι εκείνη η διάσταση είναι η αληθινή δύναμη που κυβερνά τον ορατό κόσμο. Ότι ακόμα και οι σκιές που μέχρις πρότινος θεωρούσε πραγματικότητα σ’όλη αυτή την διάσταση οφείλουν την ύπαρξή τους.

*Update. Η πλήρης ιστορία υπάρχει στο ποστ του hades. H παρούσα εκδοχή της, αλλοιώνει μερικώς το νόημά της, κατά την προκρούστειαν μέθοδο.*

To μήκος και η μάζα αποτελούν απόλυτα μεγέθη

Ας δούμε όμως την θεωρία της σχετικότητας, οπως αυτή εκφράζεται από τον Αϊνστάιν. Βασική αρχή της είναι πως “το μήκος ενός σώματος αποτελεί συνάρτηση της ταχύτητάς του ως προς τον παρατηρητή. Επίσης η μάζα του δεν έχει απόλυτο μέγεθος, παρά αυξάνει με την ταχύτητα του σώματος”.

Αν είναι δυνατόν! Τόσο το μήκος όσο και η μάζα ενός σώματος σαφέστατα αποτελούν απόλυτα μεγέθη (κόντρα σε 80 χρόνια πειραμάτων που διαφωνούν μαζί σας. Προσέξτε πως δεν λέει παρακάτω τπτ περί μάζας). Βεβαίως όταν ένα σώμα κινείται με μεγάλη ταχύτητα, φαίνεται στα μάτια μας, όπως και σε οποιοδήποτε μετρητικό όργανο, σαν πεπλατυσμένο. Όχι όμως επειδή πραγματικά μεγαλώνει (μικραίνει είναι το σωστό και από εδώ καταλαβαίνουμε πόσο πολύ παιδεύτηκε ο αρθρογράφος) λόγω της ταχύτητάς του, αλλά διότι λόγω ακριβώς αυτής της ταχύτητας ο παρατηρητής το αντιλαμβάνεται έτσι. Αιτία αυτής της οφθαλμαπάτης (διότι περί οφθαλμαπάτης πρόκειται) είναι η πεπερασμένη ικανότητα αντίληψης του παρατηρητού.

Ενώ φαντάζομαι, υπάρχει και άλλος τροπος μέτρησης από την παρατήρηση. Η ενόραση, η θεοπνευστία ή η προσφυγή σε φιλοσοφικές εργασίες ηλικίας 2500 ετών;

Όπως είναι γνωστό, το κάθε μετρητικό οπτικό όργανο αποτυπώνει πάντοτε παρούσες στιγμές.Κι αν ένα σώμα κινείται με εκπληκτικά μεγάλη ταχύτητα, που ξεπερνά την συμβατική αντίληψη του παρατηρητού, τότε αυτός (ο παρατηρητής) ακριβώς λόγω κεκτημένης ταχύτητας βλέπει “ταυτόχρονα” το ίδιο σημείο σε διαφορετικές θέσεις, με αποτέλεσμα να αντιλαμβάνεται την συνολική μάζα του παρατηρούμενου σώματος κάπως μεγαλύτερη. Όμως το παρατηρούμενο δεν είναι μεγαλύτερο. Απλώς έτσι το αντιλαμβανόμαστε εμείς. Είναι σαν να τραβάμε μια φωτογραφία και τρέμει το χέρι μας. Αυτή που θα βγει “κουνημένη” θα είναι η φωτογραφία και όχι το τοπίο που φωτογραφήσαμε.

Εδώ τα τρία πουλάκια κάθονται και παίζουν και μπιλιάρδο. Το φαινόμενο λέγεται συστολή μήκους και έχει να κάνει με το γεγονός πως η διάσταση (στην διευθυνση της κίνησης) φαίνεται στον άλλον μικρότερη. Βεβαίως ο "κινούμενος" δεν αντιλαμβάνεται στον εαυτό του καμία διαφορά. Βλέπει όμως μία από τις διαστάσεις του "ακίνητου" ομοίως χαλασμένη.

Πχ: Ένα διαστημόπλοιο έχει να διανύσει μια χ απόσταση. Ανάλογα με την ταχύτητά του σκάφους η απόσταση αυτή μπορεί να φαίνεται στον πιλοτο του σαν 9χ/10, χ/2 ή χ/10 κτλ. Εμείς απ΄έξω βλέπουμε το μήκος του διαστημοπλοίου ομοίως μικρότερο κατά έναν ανάλογο παράγοντα.

Το γεγονός αυτό είναι πιο θεμελιώδες από την όποια "ικανότητα παρατήρησης". Και τέλεια μετρικά όργανα να είχαμε όταν θα μετράγαμε την διάσταση στην φορά της κίνησης θα βρίσκαμε άλλο αποτέλεσμα από αυτό που θα έβρισκε ο κινούμενος παρατηρητής. Ποιος έχει δίκιο; Και οι δύο εννοείται. Όποιος εγκαταλείψει το συστημα αναφοράς του (φρενάρει δηλ ή γκαζώσει έτσι ώστε (α) να μην είναι αδρανειακό (δηλ κινούμενο με σταθερή ταχύτητα), έστω προς στιγμήν, το σύστημα αναφοράς του και (β) να αποκτήσει τελικά σχετική ταχύτητα μηδέν ως προς τον άλλο) και πάει στο άλλο θα δει έκπληκτος πως τελικά ο άλλος είχε δίκιο.

Ο Πρωταγόρας και το “ανθρώπινο αξίωμα”

Ο Πρωταγόρας βασικός υπέρμαχος της σχετικότητας, θεωρούσε ότι όλα εξαρτούν την φύση τους από τον παρατηρητή. Κι αφού στην περίπτωσή μας παρατηρητής είναι ο άνθρωπος ¨πάντων χρημάτων είναι μέτρον τον άνθρωπο”, για όλα μέτρο είναι ο άνθρωπος.

Ο Πρωταγόρας ο κακομοίρης καλά τα έλεγε....

Κατά τον Πρωταγόρα τίποτα δεν υπάρχει πριν το αντιληφθεί ο άνθρωπος, αφού μοναδικό κριτήριο εξακρίβωσης και έρευνας των όντων είναι ακριβώς αυτός (ο άνθρωπος). Όλα τα φαινόμενα έρχονται στο φως όταν γίνουν αντιληπτά από τον άνθρωπο και τίποτα δεν υπάρχει χωρίς την ανθρώπινη αντίληψη: “γίνεται τοινυν κατ’αυτόν των όντων κριτήριον ο άνθρωπος, πάντα γαρ τα φαινόμενα τοις άνθρωποις και εστίν, τα δε μηδενί των ανθρώπων φαινόμενα ουδέ έστιν“.

Προφανώς το “ανθρώπινο αξίωμα” είναι μια επιστημονική ερμηνεία για την δημιουργία του σύμπαντος και της ζωής και όχι μια μεταφυσική ερμηνεία ή ένα θεολογικό δόγμα, εμ βέβαια οι αρχαίοι ήταν πιο ξύπνιοι. Ο επιστημονικός κόσμος ως ένα βαθμό προβληματίζεται ασφαλώς με την άποψη του ανθρώπινου αξιώματος και φαίνεται ότι ορισμένοι επιστήμονες την έχουν αποδεχθεί.

Να το πω λίγο ορθότερα; Δεν ξέρουμε "τι είναι το σύμπαν". Ξέρουμε αυτό που βλέπουμε και που μπορούμε να μετρήσουμε. Τα μέσα ανιχνευσης μας βελτιώνονται και πλέον χρησιμοποιούμε και "μη αντιληπτά" πράγματα όμως τα ραδιοκύματα. Σε αυτό όντως το μέτρο της πραγματικότητας είναι ο άνθρωπος γιατί "ξέρει" μονο ότι "βλέπει". Μπορεί όλο το σύμπαν μας να είναι το δεξί ρουθούνι ενός τεράστιου όντος, αλλά αυτό ακόμα δεν μπορούμε να το πάρουμε χαμπάρι. Αν αποδειχθεί κάποτε, αυτό δεν σημαίνει πως θα αναιρέσει τους νόμους που έχουμε βρει, πως να το κάνει αφού ισχύουν;, αλλά πως θα τους συμπληρώσει έτσι ώστε να ισχύουν για μεγαλύτερα μεγέθη. Πχ οι εξισώσεις της σχετικότητας του Αϊνστάιν σε μικρες ταχύτητες ισοδυναμούν με αυτές του Γαλιλαίου.

Ο φυσικός David Bohm λόγου χάριν διακρίνει την φύση των υποατομικών σωματιδίων ως εξαρτωμένη από την κατάσταση (όχι από την κατάσταση. από την παρατήρηση την ίδια) του παρατηρητού: “Είναι μάταιο να ψάχνουμε για τις αληθινές ιδιότητες των σωματιδίων, όπως θα ήθελε ένας κλασικός επιστήμονας. Τα υποατομικά σωματίδια και τα δομικά στοιχεία της ύλης δεν υπάρχουν πριν κάποιος τα παρατηρήσει”. Δηλαδή αυτό που ποιητική αδεία εξέφρασε ο Πρωταγόρας κατά τον Bohm μετατράπηκε σε μια ενδεχόμενη πραγματικότητα. Αν είναι δυνατόν! Τα υποατομικά σωματίδια είναι εκεί. Υπάρχουν. Πάντοτε υπήρχαν. Ανεξάρτητα αν εμείς τα αντιλαμβανόμαστε ή όχι.

Θα θέλατε ε; Η "ύπαρξη" γενικά είναι το αποτέλεσμα μιας παρατήρησης. Αν κάτι είναι μπροστά μου και δεν το ακούω, βλέπω, μυρίζω, ακουμπάω κτλ και δεν μπορώ να το αντιληφθώ με κανέναν τρόπο, ούτε αυτό ούτε τις (ανύπαρκτες) επιπτώσεις του σε άλλα πράγματα τα οποία είναι επίσης αδύνατο να αντιληφθώ με οποιονδήποτε τρόπο, είναι το ίδιο για μένα σαν να μην υπάρχει.

Προσοχή δεν μιλάμε για αδυναμία παρατήρησης, αλλά για ένα υποθετικό "κάτι" που είναι εκ φύσεως αδύνατο να παρατηρηθεί.

Εγώ κάθομαι στην καρέκλα μου ακίνητος ως προς κάποιον που με κοιτάζει και είναι μεσα στο δωμάτιό μου, και αυτή είναι η ύπαρξη μου. Θέση=καρέκλα, ταχύτητα=μηδέν. Τα υποατομικά σωματίδια όποτε τα "κοιτάζεις" αποκτούν διαφορετική θέση και ταχύτητα. Όχι την άλλαξαν και μετά την είδες. Η ίδια σου η παρατήρηση τα έκανε να αλλάξουν κατάσταση! Μέχρι να τα "κοιτάξεις" η κατάσταση τους είναι μια κατανομή πιθανοτήτων σε έναν δεδομένο χώρο. Η διαδικασία της παρατήρησης πρακτικά σημαίνει πως "τα φωτίζουμε" και περιμένουμε να ανακλαστεί το φως που θα μας δώσει την πληροφορία. Η ενέργεια όμως ενός φωτονίου, όταν κουντράει σε ένα σωματίδιο, το κάνει να αλλάξει (εντός μιας κατανομής) κατάσταση! Αν το ξανακοιτάξουμε, ξαναλλάζει. Αν το κοιτάμε με τον ίδιο τρόπο συνέχεια (πχ ίδια φωτόνια) αυτό μπορεί να έρχεται σε διαφορετική κατάσταση κάθε φορά, χωρίς να υπάρχει τρόπος να προβλεφθεί ποια. Το μόνο που υπάρχει είναι πιθανοτητα μετάβασης σε κάθε κατάσταση. Άρα η αιτιοκρατία του Αριστοτέλη (ίδιο αίτιο σε ίδια κατάσταση φέρνει πάντα το ίδιο αποτέλεσμα) είναι απλά παρωχημένη... Άσε που υποατομικά σωματίδια μπορεί να δημιουργηθούν από το τίποτα και εκεί να επιστρέψουν σε πολύ μικρό διάστημα. Αυτά δεν είναι η γνώμη μου. Είναι παρατηρημένη πολλάκις διαδικασία.

Ο χρόνος και η δήθεν “σχετικότητά του”

Κατά την θεωρία της Σχετικότητας, χώρος και χρόνος ενοποιούνται στην έννοια του “χωροχρόνου” που έχει τέσσερις διαστάσεις. Δεν έχει νόημα λένε, να μιλάμε για τον χώρο ξεχωριστά απ’ τον χρόνο. Ο χρόνος παύει να ακολουθεί την γραμμική πορεία της κλασικής Φυσικής και γίνεται ελαστικός. Οι έννοιες και τα μεγέθη του χώρου και του χρόνου είναι σχετικά και εξαρτώνται απ’ τον εκάστοτε παρατηρητή. Ακριβώς!

Ε λοιπόν όχι! Ο χρόνος δεν είναι ελαστικός (πάμε στοίχημα;). Όπως επίσης δεν είναι ούτε γραμμικός όπως τον θέλει η κλασική Φυσική του 18ου αιώνος. Ο χρόνος είναι περιοδικός: “κόσμου περιστροφής χρόνος εστίν” έλεγε ο Ευκλείδης.

Δεν ξέρω τι σημαίνει για τον αρθρογράφο "περιοδικός" ή "γραμμικός" χρόνος. Έχω την υποψία πως ούτε και αυτός γνωρίζει. Αυτό που με εκνευρίζει είναι η χρήση του Ευκλείδη, με τον τρόπο που κάποιοι θα έλεγαν "το λέει και η Αγία Γραφή"!

Και βεβαίως έχει άρρηκτη σχέση με την μάζα του κινουμένου σώματος και τον χώρο (που κι αυτός αποτελεί ξεχωριστή διάσταση), μέσα στον οποίο φέρεται. Ανεξάρτητα αν υπάρχει ο άνθρωπος πάνω στη Γη, για να μετρήσει τον χρόνο περιφοράς της, η ίδια η Γη θα εξακολουθούσε να υπάρχει και θα συνέχιζε να καταγράφει την τροχιά της γύρω από τον Ήλιο. Και ο χρόνος περιφοράς θα εξακολουθούσε να είναι σταθερός, είτε εμείς υπάρχουμε σαν παρατηρητές είτε όχι. Οπότε οι έννοιες και τα μεγέθη του χώρου και του χρόνου αποτελούν σαφή σταθερά και απόλυτα μεγέθη. Ανεξάρτητα από την δική μας ικανότητα ή όχι να μετράμε τον χρόνο, ο ίδιος ο χρόνος παραμένει αμετάβλητος. Ακόμα κι αν το χρονόμετρό μας σταματήσει. Ουαί κι αλλίμονο αν δεχθούμε ότι σταμάτησε ο χρόνος!

Κάνετε λάθος. Αν ήσασταν στον....Σείριο και μετρούσατε την περιστροφή της Γης θα βρίσκατε άλλη τιμή. Μπορείτε όμως άνετα να βρείτε την "πραγματική" τιμή αν γνωρίζετε ποια είναι η σχετική ταχύτητα Σειρίου-Ήλιου, κάτι το οποίο μπορούμε πλέον να βρούμε. Ο χρόνος είναι συνάρτηση της ταχύτητας και της μάζας. Για ένα φωτόνιο, που δεν έχει μάζα (ηρεμίας), ο χρόνος δεν κυλάει ποτέ, δεν έχει καν έννοια. Ανέτως μπορεί να αποδειχθεί πως για το φωτόνιο ούτε η έννοια χώρος έχει νόημα. Για μας που έχουμε μάζα έχει. Για το φωτόνιο....βράστα. Το φωτόνιο είναι σε ένα διαρκές "τώρα" και "εδώ", αλλά ταξιδεύει (για μας), με ότι ταχύτητα και σε όποια διεύθυνση και αν κινούμαστε εμείς, με την ταχύτητα των 3*10^8 m/sec. Με αυτήν την έννοια και ο χώρος και ο χρόνος είναι μια ψευδαίσθηση που έχουμε, επειδή έχουμε μάζα και ζούμε σε ένα συνεχές που ορίζεται από την πολύ μεγαλύτερη μάζα του Ήλιου, ο οποίος επηρεάζεται άμεσα από την μάζα του οικείου μας Γαλαξία κτλ κτλ. Ανάλογα με την ταχύτητα και την μάζα ενός συστήματος αναφοράς ρέει και ο χρόνος.
Πχ δυο ηλιακά συστήματα με διαφορετικές ταχύτητες έχουν διαφορετική ροή χρόνου το ένα από το άλλο. Στο καθένα ζείτε κατά μέσο όρο 70 χρόνια. 70 χρόνια όμως του ενός μπορεί να είναι 10 ή 120 στο άλλο. Την διαφορά αυτήν δεν μπορείτε να την αντιληφθείτε μιας και το βιολογικό σας ρολόι θα τρέχει κανονικά όπου και να είστε. Αν όμως φύγετε από το ένα, πάτε στο αλλο και επιστρέψετε θα δείτε έκπληκτοι πως ο ενώ ο χρόνος που πέρασε για σας ήταν πχ 10 χρόνια, για τους φίλους σας που περίμεναν μπορεί να ήταν 20 ή μια ολοκληρη ζωή (δεν έχει σημασία από ποιο από τα δύο ξεκινήσατε)

Μα θα μας πουν κάποιοι απολογητές αυτής της θεωρίας,η σχετικότητα των μεγεθών αυτών (μάζα, χώρος, χρόνος) έχει αποδειχθεί με αδιαφιλονίκητους μαθηματικούς τύπους. Ποιός είσαι εσύ που έρχεσαι σήμερα τόσο ξεδιάντροπα να την καταρρίψεις; Όμως εμείς δεν καταρρίπτουμε τίποτε. Πολύ απλά: σαν λογικά και σκεπτόμενα όντα οφείλουμε να αναλύουμε τα φυσικά φαινόμενα με την αριστοτέλεια λογική. Ο κόσμος είναι αιτιοκρατικός και φυσικά λογικός (ερ: γιατί; απ: γιατί έτσι). Και το μοναδικό κλειδί που επιτρέπει την εξήγησή του παραμένει εδώ και χιλιετίες η λογική.

Σαφέστατα. Πρώτο χαρακτηριστικό της λογικής είναι να αποδέχεται την πραγματικότητα και όχι να κολλάει σε ιδεοληψίες. Η σχετικότητα των μεγεθών δεν έχει αποδειχθεί μόνο με μαθηματικούς τύπους αλλά με επίμονα πειράματα που συνεχίζονται εδώ και χρόνια. Η αιτιοκρατία που ευαγγελίζεστε έχει πιο πολύ σχέση με την απόλυτη μονοθεϊστική τελεολογία παρά με το γίγνεσθαι του κόσμου αυτού. Αυτο δεν σημαίνει πως η αιτιοκρατία καταργείται, απλά σημαίνει πως δεν είναι τοσο απλή όσο θέλετε εσείς! Ο Ηράκλειτος θα σας είχε τραβήξει τα αυτιά πολύ άσχημα!

Όσον αφορά στους μαθηματικούς τύπους δεν έχουμε παρά να παραθέσουμε έναν, εκείνον που διατύπωσε ο Τσέχος μαθηματικός, καθηγητής της Σχολής Εφαρμοσμένων Μαθηματικών του Πανεπιστημίου της Ινδιάνας, Γιακλάβ Χλαβάτο, ο οποίος ασχολούμενος κι αυτός με τις λύσεις εξισώσεων που περιέχονται στην θεωρία του Αϊνστάιν, ανακάλυψε ότι είναι δυνατή η ύπαρξη βαρύτητος άνευ ύλης.

Αυτό δεν το ξέρω και δεν μπορώ να το κοροϊδέψω, άσε που βαριέμαι να μελετήσω τώρα! Αν όμως τον χρησιμοποίησαν όπως τον κακομοίρη τον Πρωταγόρα, ΟΚ το έπιασα το υπονοούμενο! Αν υπονοεί το κλασικό πως χωρίς μάζα αλλά με Ενέργεια μπορούμε να έχουμε βαρύτητα, ε τι να κάνουμε που και αυτό ισχύει....

Αν είναι δυνατόν να δεχθούμε κάτι τέτοιο! Τα μαθηματικά δεν καθορίζουν ούτε δημιουργούν τους νόμους του σύμπαντος. Τα μαθηματικά απλά επιχειρούν να ερμηνεύσουν και να αποτυπώσουν τους ήδη θεσπισμένους συμπαντικούς νόμους. Κι αν ένας μαθηματικός τύπος αντίκειται στους νόμους του σύμπαντος και διαστρέφει την κοινή λογική, τότε απλούστατα αυτός ο μαθηματικός τύπος είναι λάθος.

Αποκλείεται να είναι λάθος η κοινή (σου) λογική και η λογική άλλων να είναι η σωστή; Οι νόμοι του Σύμπαντος δεν είναι .....ψηφίσματα. Οι μαθηματικές εξισώσεις που έχουμε είναι περιγραφές. Ειναι αληθεις στο μέτρο που επαληθεύονται. Δεν θεωρούμε πως περιγράφουν (κατ΄ανάγκη) τον τρόπο του σύμπαντος, αλλά περιγράφουν αυτό που εμείς μπορούμε να αντιληφθούμε. Οι μαθηματικές σχέσεις της αστρολογίας πχ δουλεύουν μια χαρά για να προβλέψουν τις κινήσεις των πλανητών γύρω από μια επίπεδη γη. Αυτό δεν τις κάνει και αληθείς όμως, σωστά;

Γενικά τις εξισώσεις αυτές τις δεχόμαστε ως τομές της πραγματικότητας, τομές που διαρκώς μεγαλώνουμε. Καμία μαθηματική πρόβλεψη δεν γίνεται δεκτή πριν πατήσει σε γεγονότα. Μέχρι να βρεθούν τα γεγονότα αυτά μιλάμε για "υποθέσεις" και όχι πως το ξέρουμε. Αυτό που κάνει ο αρθρογράφος ουσιαστικά είναι να αμφισβητεί γεγονότα και όχι υποθέσεις! Σαν να λέμε πως δεν μπορεί η γη πχ να είναι σφαιρική γιατί οι....αποκάτω θα έπεφταν!

Όσον αφορά στις εξισώσεις του Χλαβάτο, είναι σαν να λέμε 7-10=-3. Σαν αριθμητική πράξη είναι απόλυτα σωστή. Όμως η εφαρμογή της στην φύση θα είχε τραγελαφικό αποτέλεσμα.

Μπα; Έχεις έσοδα 7 ευρώ και έξοδα 10. Χρωστάς 3 ευρώ ρε χαμένε ναι ή ου;

Το ίδιο συμβαίνει και με τον ισχυρισμό του Χλαβάτο περί υπάρξεως βαρύτητας άνευ ύλης. Οι εξισώσεις του Αινστάιν (πολλές από τις οποίες βοήθησε και ο Έλληνας μαθηματικός Καραθεοδωρής εεεεε!!! και είχα ανησυχήσει! Θα το πετάξουν ή όχι;) δεν είναι λάθος. Αυτό όμως τί σημαίνει: Επειδή κάποιος όποιος κι αν είναι αυτός, διατυπώνει κάποιες θεωρίες και μας παρέχει και την μαθηματική “απόδειξη” εμείς πρέπει να τις δεχθούμε έστω κι αν αυτές καταργούν την κοινή λογική; Μα είναι πασίγνωστο (....;) πως βαρύτητα άνευ ύλης δεν είναι δυνατόν να υπάρχει. Πώς θα μπορούσε άλλωστε;

Ξέρω γω; Εσείς πως μπορείτε και το απορρίπτετε ασυζητητί;

Ο Αινησίδημος και η σχετικότητα της αντίληψης

Ας επανέλθουμε στην θεωρία του Αϊνστάιν. Το στοιχείο της σχετικότητας δεσπόζεις στις δοξασίες του Αινησίδημου, γεγονός που οδήγησε πολλούς ειδικούς σήμερα να τον αναφέρουν σαν πρόδρομο της θεωρίας της σχετικότητας. Όμως ο Αινησίδημος αφιερώνει την πραγματεία του κυρίως στην υποκειμενικότητα της αντίληψης παρά στη σχετικότητα του χωροχρόνου. Έλεγε για παράδειγμα ότι το μέλι δεν είναι απαραιτήτως γλυκό. Απλά έτσι το αντιλαμβάνονται τα γευστικά μας κύτταρα. Οι ικτερικοί λόγου χάριν πικραίνονται από τη γεύση του μελιού: “ουδείς γουν τολμήσαι αν ειπείν ότι το μέλι ου γλυκάζει τους υγιαίνοντας ή ότι τους ικτερικούς ου πικράζει“.

Πάνω σ’αυτήν την συλλογιστική ο Δημόκριτος έλεγε ότι το μέλι δεν είναι ούτε γλυκό ούτε πικρό: “από γαρ του τοις μεν γλυκύ φαίνεσθαι το μέλι τοις δε πικρόν Δημόκριτον επιλογίζεσθαι φασι το μήτε γλυκύ αυτό είναι μήτε πικρόν“, για να καταλήξει στο βασικό του συμπέρασμα ότι “φύσει δ’ουδέν είναι λευκόν ή μέλαν ή ξανθόν ή ερυθρόν ή γλυκύ ή πικρόν. Το γαρ δη νόμω ταυτόν βούλεται τω οίον νομιστί και προς ημάς, ου κατ’ αυτήν των πραγμάτων την φύσιν“.

Από αρχαία ελληνικά είμαι άσχετος. Αν κατάλαβα καλά όμως, και πάλι οι αρχαίοι είναι πιο ξύπνιοι από εσάς:

Με άλλα λόγια τον κόσμο τον αντιλαμβανόμαστε έτσι, διότι έτσι μας τον παρουσιάζουν οι αισθήσεις μας. Το ίδιο και ο χρόνος. Εκλαμβάνεται σχετικός διότι εξαρτάται από το μετρικό όργανο που τον μετρά. Ο ίδιος ο χρόνος όμως αποτελεί σταθερό και απόλυτο μέγεθος. Αυτό δεν το λένε οι άνθρωποι! Εσείς το βγάλατε από το πουθενά! Πουθενάδες, έ πουθενάδες! Ο χρόνος είναι άμεση συνάρτηση της μάζας και της ταχύτητας, άσε που η ίδια η μάζα είναι συνάρτηση της ταχύτητας, κοινως βράστα!

Ο Στράτων ο Φυσικός και ο Αινησίδημος λένε πάνω σ’αυτό ότι βασικο κριτήριο των φυσικών φαινομένων είναι η διάνοια. Κι αφού ο καθ’ένας αντιλαμβάνεται τον κόσμο ανάλογα με την δική του διάνοια, γι’αυτό και παρατηρούνται τόσες διαφωνίες σχετικά μ’αυτόν: “ουκ άρα κριτήριο εστί η διάνοια, πλείους τε είσιν αι διάνοιαι, πλείου δε ούσαι διάφωνοι καθεστάσι”.

Τα πιο πάνω σαφώς συνιστούν απόψεις για την σχετικότητα της αντίληψης. Και μόνο της αντίληψης! Απ’αυτό όμως μέχρι την εκπόνηση γενικών νόμων και κανόνων που σχετικοποιούν απόλυτα συμπαντικά μεγέθη, όπως είναι ο χρόνος και η μάζα υπάρχει τεράστιο χάσμα. Όπως επίσης και από την ταυτότητα παρελθόντος, παρόντος και μέλλοντος (σε συμπαντικό επίπεδο), για την οποία μίλησε ο Πλάτων, μέχρι τον εξωφρενικό ισχυρισμό, ότι είναι δυνατόν ένα ταξίδι στον χρόνο, επίσης υπάρχει μεγάλη διαφορά. Στο παράδειγμα του Πρόκλου, όπου το Α δηλώνει το παρελθόν, το Β το μέλλον και το Γ το παρόν μπορεί το Γ να υπάρχει ταυτόχρονα και σαν παρόν και σαν παρελθόν και σαν μέλλον, όμως σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε να ήταν οτιδήποτε άλλο εκτός από το Γ. Ουαί κι αλίμονο αν δεχθούμε ότι μπορούμε να γυρίσουμε πίσω στον χρόνο και να συναντήσουμε ας πούμε την μητέρα μας, πριν εκείνη μας γεννήση.

Δεν υποστηρίζει κάτι τέτοιο η Σχετικότητα.

Η κινηματογραφική ταινία “Back to the Future”, όπου ο πρωταγωνιστής γύρισε πίσω στον χρόνο, για να βοηθήσει να παντρευτούν οι γονείς του, ώστε να γεννηθεί εκείνος, μπορεί να είναι έξυπνη σαν κινηματογραφικό σενάριο, όχι όμως και να καθίσταται ένα πιθανό σενάριο στην φύση. Δεν είναι δυνατό να καταργείται το 4ο βασικό αξίωμα του Αριστοτέλη περί αιτίας και αποτελέσματος. Αν είναι δυνατόν, το αποτέλεσμα να καθορίζει την αιτία.

Καλά η θεώρηση της φυσικής μέσω απο χολιγουντιανές ταινίες!!!!! Τι να πω αισθάνομαι συντετριμμένος από τα επιχειρήματα. Εντυπωσιακή ξανά η επαναφορά της αρχαίας "αλάνθαστης" αυθεντίας.

Όσες εξισώσεις του Αινστάιν κι αν ανασύρουν όσους μαθηματικούς τύπους κι αν επινοήσουν (! ναι ρε δεν έχουμε τι να κάνουμε και "σκαρώνουμε" εξισώσεις) το ενδεχόμενο διαχρονικού ταξιδιού στο παρελθόν παραμένει πάντοτε στα όρια της οργιώδους φαντασίας του εμπνευστού του. Σ’αυτά τα πλαίσια ο Godel ανακάλυψε το 1920 ένα σύνολο λύσεων των “εξισώσεων πεδίου”, που παρείχαν την δυνατότητα ενός τέτοιου διαχρονικού ταξιδιού. Οι λύσεις του Godel θεωρούντος δεδομένη την περιστροφή του σύμπαντος, εικάζουν ότι αν ακολουθούσαμε τις “δίνες” που σχηματίζει ο περιοδικός χρόνος, θα καταλήγαμε στο παρελθόν. Τελικά οι λύσεις του Godel απορρίφθηκαν. Όχι για κανέναν άλλον λόγο, αλλά όπως λένε οι πολέμιοί του, διότι το σύμπαν δεν περιστρέφεται αλλά διαστέλλεται.

Βεβαια... η απόρριψη κάποιας εργασίας που γράφτηκε σχετικά πρόσφατα υπήρχε ηδη στον +προφήτη+ Αριστοτέλη!

Πράγματι οι λύσεις που προτείνει ο Godel είναι λάθος. Όχι επειδή το σύμπαν δεν περιστρέφεται, αλλά διότι απλούστατα λάθος είναι και οι εξισώσεις που ο Godel πραγματεύεται. Κι αυτό διότι το σύμπαν παρά την πλάνη των σύγχρονων αστροφυσικών όντως περιστρέφεται. Κι αυτή είναι η μοναδικη κίνησή του. Και αυτό το ξέρουμε διότι......;

Παραπομπές:

1. Πλάτων, “Τίμαιος”

2. Πρόκλος “Στοιχείωσις Φυσική”

3. Ευκλείδης “Φαινόμενα”

4. Γαληνός, “Περί των καθ’ Ιπποκράτη στοιχείων”

5. Σεξτος Εμπειρικός, “Προς λογικούς”

6. Σέξτος Εμπειρικός, “Πυρρωνείων Υποτυπώσεων”

________________________________________________________________________________-

[ πηγή: περιοδικό Δαυλός, τεύχος 268 , Γεώργιος Ιεροδιάκονος ]
(εντυπωσιακό το όνομα, και είχα μιαν απορία...)


Έξοδος (δικά μου, το άρθρο τελείωσε):

How is it that hardly any major religion has looked at science and concluded, 'This is better than we thought! The Universe is much bigger than our prophets said, grander, more subtle, more elegant?' Instead they say, 'No, no, no! My god is a little god, and I want him to stay that way.' A religion old or new, that stressed the magnificence of the universe as revealed by modern science, might be able to draw forth reserves of reverence and awe hardly tapped by the conventional faiths. Sooner or later, such a religion will emerge. (Carl Sagan)


Ημίν ανήκουσιν η ευγλωττία και αι τέχναι της Ελλάδος και η των Θεών αυτής λατρεία, υμέτερος δε κλήρος εστί η αμάθεια και η αγροικία και ουδέν πλέον. Αύτη εστίν η σοφία υμών (Ιουλιανός. Αφήστε τα περί θρησκείας και πιάστε τα ρέστα που έχουν και νόημα σήμερα)

Σκοταδισμός σήμερα: Round 3 - Η σύγκρουση

Round Three: Και πότε και πως άρχισε να αλλάζει ο κόσμος;
(τα πρώτα μέρη εδώ και εδώ)

Οι αρχές του Διαφωτισμού και του Ορθολογισμού στηρίχτηκαν πάνω στις αρχές των αρχαίων Ελλήνων και κόντρα στην "απόλυτη αλήθεια" της όποιας θρησκείας και της "ελέω Θεού" ηγεμονίας κάποιων. Ο κόσμος είναι εδώ και τώρα, δεν είναι "υπό την εξουσία μας", απλά υπάρχει και μπορούμε να θέτουμε ερωτήσεις χωρίς περιορισμό. Αν μια νέα ανακάλυψη αναιρεί τα πατροπαράδοτα θέσφατα, τόσο χειρότερο γι αυτά. Η ύπαρξη ή όχι Θεού δεν έχει να κάνει σε τίποτε με την προσπάθειά μας να καταλάβουμε και να αξιοποιήσουμε τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο κόσμος. Μπορούμε να θέσουμε ερωτήσεις και να ελπίζουμε πως θα λάβουμε απαντήσεις άμα το ψάξουμε αρκετά. Είναι "καλό" να ψάχνεις να βρεις απαντήσεις στις ερωτήσεις σου, και "κακό" να μένεις στάσιμος και αδαής. Είναι "καλό" να αλλάζεις γνώμη όταν έρχονται στο φως νέα δεδομένα, διότι έτσι η γνώση μας αυξάνει. Δεν υπάρχει απόλυτη γνώση που να είναι καταγραμμένη κάπου. Παρεμπιπτόντως, η πλειοψηφία των Διαφωτιστών ήταν άθεοι του κερατά ή έστω ελάχιστα ένθεοι. Για τους τότε εξουσιαστές οι αίσθηση που είχαν ήταν περίπου αυτή:

Χάρις στις αρχές του Διαφωτισμού προχώρησε η επιστήμη και η τεχνική και έχουμε σήμερα τον κόσμο που ζούμε με όλα τα καλά και τα κακά του. Υπάρχουν πάντα οι νοσταλγοί του παρελθόντος, αλλά υπενθυμίζω πως σε γενικές γραμμές τα πράγματα είναι πολύ καλύτερα απ' ότι πχ πριν 200-300 χρόνια. Πιο πίσω είναι αδύνατο καν να φανταστούμε πως ζούσε το μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού, εμείς πάντως πολύ δύσκολα θα επιβιώναμε. Η όλη μαλακολογία (την παλιά εποχή ήταν καλύτερα) που βλέπει κανείς διάσπαρτη σε ανθρώπους και στην λογοτεχνία είναι μια μπαρούφα και μισή, αν εξαιρέσεις ελάχιστες κοινωνίες πριν πάρα πάρα πολλά χρόνια.

Χάρις στους Διαφωτιστές και τις αρχές τους καταλάβαμε πως η ύπαρξη του Θεού δεν είναι ούτε απαραίτητη, ούτε προϋπόθεση για καμία εξήγηση σε οποιαδήποτε ερώτημα. Αντίθετα, η ύπαρξη Θεού είναι μια περιττή υπόθεση, η οποία όποτε έχει επιστρατευθεί σαν εξήγηση ενός φαινομένου ή θεωρίας καταλήγει σε λογικά σφάλματα. Όταν δε, μετά από χρόνια τα αναγνωρίζουμε, αντί να καταλογίσουμε ευθύνες στην ιδέα που οδήγησε με μαθηματική ακρίβεια στο λογικό σφάλμα, συνήθως ψέγουμε τα πρόσωπα ως "παραπλανημένους". Λες και ο Γαλιλαίος δεν θα αντιμετώπιζε την πυρά αν είχε την εξουσία κάποιος άλλος ιεροεξεταστής. Η αλήθεια είναι πως όλοι αυτοί ήταν πάνω κάτω το ίδιο σε αυτόν τον τομέα και ο καθένας τους πίστευε στην απόλυτη αλήθεια που είχαν γράψει κάποιοι βοσκοί πριν 3000 χρόνια....

Παρένθεση: Μην νομίσει κανείς ουτε κατά λάθος πως η σύγκρουση με τον τότε εξουσιασμο και η άνοδος του ορθολογισμού έγινε "θεία χάριτη". Ο διαφωτισμός ξεκίνησε κόντρα στην εκκλησία, όπως και ο Προτεσταντισμός. Η νέα αστική τάξη, προϊον των "εθνικών κρατών" ήξερε να διαβάζει, είχε χρήμα και αναπόφευκτα ήθελε και μερτικό εξουσίας. Επίσης με την δημιουργία της τυπογραφίας ήταν πλέον δυσκολοτερο να φιμωθεί κάποια ιδέα. Μπορεί η Γαλλική Επανάσταση στο τέλος να τα έκανε μούσκεμα, αλλά έδωσε στον κόσμο να καταλάβει πως σιγά σιγά τα πράγματα αλλάζουν και πως υπάρχουν άλλοι τρόποι, καλύτεροι από τους "πατροπαράδοτους". Η δε εκκοσμίκευση της εκκλησίας της Αγγλίας και η υπαγωγή της άμεσα στο στέμμα, έκοψε πολύ δύναμη από το παπαδαριό. Καθόλου τυχαία οι Άγγλοι είναι σήμερα από τους λιγότερο θρησκευόμενους λαούς της Ευρώπης, και επίσης καθόλου τυχαία για πάμπολλα χρόνια είχαν μια εντυπωσιακή πορεία ως χώρα, δείχνοντας πως μπορεί κάποιος να ασκεί εξουσία ως χώρα, και να έχει εσωτερική συνοχή, και χωρίς το παρελκόμενο παπατζηλίκι. Και μπορεί για τις άλλες χώρες (όπως πχ για την δικιά μας) ο ρόλος τους να ήταν γενικά επιζήμιος, για την χώρα τους όμως η εκκοσμίκευση τους πήγε μια χαρά.

Ακόμα και σήμερα ο σκοταδισμός επιμένει, και λογικό είναι. Αν σου κάνουν συνεχόμενη πλύση εγκεφάλου από την βρεφική ηλικία μέχρι τον τάφο, αν αναγκάζεσαι να τα ακούς κάθε μέρα της ζωής σου θέλει πολλή προσπάθεια για να απεγκλωβίσεις την λογική σου και να το δεις ψύχραιμα. Η πίστη κάνει τον άνθρωπο να δείχνει γαϊδουρινό πείσμα και μη λογική συμπεριφορά σε κάθε επιχείρημα που αντιβαίνει αυτά που του έμαθαν οι "σοφότεροι" όταν ήταν μικρός. Χρειάζεται είτε κάποιος να μην τα έχει ακούσει ποτε, οπότε άμεσα επιστρατεύει την λογική του για να τα αντικρούσει όταν τα πρωτοσυναντήσει ή να έχει πολύ σοβαρή παιδεία. Μια άλλη λύση είναι το ενδιάμεσο: να τα έχει ακούσει...λίγο και να έχει μια κάποια παιδεία βρε αδερφέ.

Παρόλα αυτά ο πιστός παραμένει λογικό ον, απλά επιλέγει μερικές φορές περίεργους τρόπους να επιδείξει την λογική του. Οποιοδήποτε ξένο δόγμα μπορεί με την μία να μας φανεί παράλογο, αυτο και οι πρακτικές του. Μπορούμε πολύ εύκολα να βρούμε τα λογικά του σφάλματα και να απορήσουμε με την αθωότητα των πιστών, των άλλων δοξασιών όμως. Αδυνατούμε όμως να δούμε τον δικό μας παραλογισμό μιας και έχουμε μάθει να παπαγαλίζουμε από βρέφη διάφορες ανοησίες. Λόγω της εξελικτικής μας πορείας, και λόγω του γεγονότος πως ο άνθρωπος κάνει πολύ καιρό να ωριμάσει, το μικρό παιδί μαθαίνει να υπακούει αναντίρρητα τις συμβουλές των μεγαλύτερων, ξεχνώντας την λογική τους επεξεργασία. Όταν πλέον ωριμάσει, η λογική του χρησιμεύει για να υπηρετήσει αυτά που του ενσταλάχθηκαν, πχ γι αυτό και συνήθως οι ψήφοι σε κάποιο κόμμα πάνε...οικογενειακά. Όχι μόνο αυτό, αλλά βρίσκουμε και διάφορες εκλογικεύσεις της πλάκας για να εξηγήσουμε τις πλάνες μας! Ας δώσω ένα διαχρονικό κράμα. Αυτά εν πολλοίς πίστευαν και μερικά πιστεύουν ακόμα οι Χριστιανοί, καθώς αυτά λέει το Καλό και Αλάθητο Βιβλίο:
* Η γη είναι το κέντρο του σύμπαντος
* Και επίπεδη
* Το σύμπαν όλο φτιάχτηκε σε έξι μέρες
* Είναι δυνατόν κάποια γυναίκα να συλλάβει και να παραμείνει παρθένα
* Είναι δυνατόν κάποιος να γεννηθεί με τοκετό και η μητέρα του να παραμείνει παρθένα.
* Ο Θεός είναι γιος του εαυτού του, είναι τριαδικός αλλά ένα.
* Είναι απαγορευμένο να τρως κάποιες τροφές ή να καταναλώνεις κάποια ποτά (Ισλαμ). Υπάρχουν και παραλλαγές ανάλογα με τις μέρες.
* Είναι απαγορευμένο από το Θεό να βαράς μαλακία.
* Απαγορεύεται να πας με γυναίκα, εκτός και αν σου πει πρώτα τα κατάλληλα λόγια ο μαγος της φυλ.....εεε ο παπάς.
* Στις τελετές στους ναούς τρώμε το σώμα και το αίμα του Θεού μας, ο οποίος έχει όλα τα χαρακτηριστικά ενός ζόμπι, μιας και πέθανε και αναστήθηκε.
* Αναφέρεται σαν ο πρώτος που αναστήθηκε, παρόλο που αναφέρεται πως έχει αναστήσει νεκρούς και ο ίδιος.
* Παρόλο που πουθενά δεν έχει φανεί καν να απευθύνει λέξη σε ξένο (πλην Ρωμαίων όταν τον τσιμπήσανε), παρόλο που απευθυνόταν αυστηρά στους ομοεθνείς του, είναι παγκόσμιος Θεός.
* Η αποστολή δεήσεων στο Θεό, μπορεί από μόνη της να κάνει κάποιον άρρωστο καλά, αν κάποιος έχει "πραγματική πίστη".
* Ο Θεός αυτός παρακολουθεί όλους τους κατοίκους του πλανήτη συνέχεια και μετρά τις καλές και κακές πράξεις τους. Όταν κάποιος πεθάνει, τότε βγάζει τα τεφτέρια και αναλογα επιβραβεύει ή τιμωρεί. Απόδειξη περί αυτού είναι ο λόγος των παπάδων που τους το είπε ο Θεός, παρόλο που φαίνεται πως οι ίδιοι έγραψαν τα κείμενα στα οποία μιλάει ο Θεός.
* Ο γιος του εαυτού του και Θεός, έγινε άνθρωπος και έζησε αναμάρτητος, αλλά θανατώθηκε ως ένοχος ενώ ήταν αθώος έτσι ώστε να σωθούμε εμείς οι ένοχοι από τις αμαρτίες μας, παρελθοντικές, παρούσες και μελλοντικές. Ακόμα δεν έχω καταλάβει πως αυτό ειδικά βγάζει νόημα.
* Μάλιστα πέθανε ως εκτελεσμένος εγκληματίας, με ποινή ανάλογη της ηλεκτρικής καρέκλας, αλλά πολύ πιο επώδυνη. Απορία: αν σας δει ο Ι.Χ. με τον σταυρό στο λαιμουδάκι σας νομίζετε πως θα του ξυπνήσετε (σπίθα δες το:Ρ) ευχάριστες αναμνήσεις;
* Αν κάποιος σε καταβρέξει με (ή σε βουτήξει σε) νερό και πει τα κατάλληλα λόγια, τότε απαλλασσεσαι από την αμαρτία που έκανε κάποιος πριν 6000 χρόνια, την οποία και έχεις κληρονομήσει μέσω του σπέρματος των προγόνων σου (!)
* Όταν ο Θεος, ο γιος του εαυτού του ξαναέρθει, τότε θα είναι το τέλος του κόσμου όπως τον ξέρουμε και θα έρθει η ώρα που θα κριθούμε, για πρώτη φορά οι ζωντανοί, για δεύτερη οι πεθαμένοι, οι οποίοι θα είναι μετεξεταστέοι μεχρι τότε φαντάζομαι
* Η ακόμα:

Πόσο πιο λογικά φαίνονται τα παραπάνω από αυτό;


Τέτοιες χαζομάρες είναι εύκολο να τις βλέπουμε στις ξένες ιδεοληψίες, αλλά δύσκολο στις δικές μας, κάτω από το αξίωμα πως κάθε καμήλα δεν βλέπει την καμπούρα της, αλλά την καμπούρα της διπλανής της.


Ενώ στα συγγράμματα των φιλοσόφων, που δεν έχουν δεχθεί (ευτυχώς) το βάρος του "θείου" μπορούμε να ξεφύγουμε από την κυριολεξία ή την εκλογικευμένη βεβιασμένη μεταφορά για να "βγει σωστό" και να ψάξουμε το πνεύμα που έδωσε αυτές τις απαντήσεις σε αυτές τις εποχές και να προσπαθήσουμε να το αναπροσαρμόσουμε στην δικιά μας, εάν μας αρέσει. Θα θαυμάσουμε την σκέψη του Ηρακλείτου χωρίς να ήμαστε αναγκασμένοι να αναφερόμαστε στο Δια όπως αυτός, ή να αναφερόμαστε στο "πυρ" όταν η λέξη "ενέργεια" είναι τόσο βολική....και πιο καλά ορισμένη.

Και μην ακούσω χαζομάρες του στυλ, "και οι αρχαίοι δούλους είχανε" και τέτοια. Αυτά να τα πείτε σε όποιον πιστεύει σε απόλυτες αλήθειες. Ο καθένας κρίνεται με βάση το περιβάλλον του. Ήταν πολύ δύσκολο πχ να σκάει άθεος φιλόσοφος στους αρχαίους Μεσοποτάμιους ή στους Ίνκας και γι αυτό δεν έσκασε. Όταν όμως το πολιτικό και κοινωνικό περιβάλλον κερδίζουν συνολικά από κάποιους, πρέπει να το αναγνωρίζουμε και να κοιτάμε και την αφετηρία. Ναι οι αρχαίοι Έλληνες είχαν τις γυναίκες κλεισμένες στο σπίτι πριν 2500 χρόνια, γιατί αυτές ήταν οι συνθήκες της εποχής. Οι σημερινοί μουσουλμάνοι και φονταμενταλιστές χριστιανοί τί δικαιολογία έχουν; Τϊ δικαιολογία έχουν οι Αμερικάνοι που λύντσαραν νέγρους μέχρι πριν μερικά χρόνια; Τι δικαιολογία έχουν οι χώρες που ακόμα και σήμερα επιτρέπουν τον λιθοβολισμό επί μοιχεία για μια κοπέλα που βιάστηκε; Tί δικαιολογία είχαν οι Άγγλοι όταν εξώθησαν τον Turing σε αυτοκτονία επειδή ήταν ομοφυλόφιλος, ξεχνώντας πως τους κέρδισε τον μισό 2ο Π.Π.; Τί δικαιολογία είχαν οι Ταλιμπανέζοι όταν γκρέμιζαν αγάλματα επειδή "το υπαγορεύει το Κοράνι"; Τι δικαιολογία είχε η παπική εκκλησία όταν έλυνε τα χέρια στους κονκισταδόρες και τους επέτρεπε να θεωρούν τους κατοικους της Ν. Αμερικής υπάνθρωπους;


Ορθολογιστικές απαντήσεις στο πρόβλημα της εξουσίας και της θέσης του ανθρώπου στον κόσμο έχουν δοθεί εδώ και χρόνια. Διάβασα την διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του πολίτη και μου ήρθε να σκάσω από το κακό μου. Ειδικά αν σκεφτεί κανείς πως στο κατεξοχήν δημιουργημένο εξ' αρχής κοσμικός κράτος, τις Η.Π.Α., πολλά από αυτά θα φαινόντουσαν σήμερα παραλογισμοί, ειδικά και κύρια από τους τωρινούς τους κυβερνώντες.


Εννοείται πως σήμερα, το μεγαλύτερο ποσοστό της εξουσίας έχει φύγει από το παπαδαριό και έχει πάει σε άλλα χέρια. Ο κύκλος που άνοιξε με τον Μ. Κων/νο και έδωσε ισχύ στην εκκλησία δείχνει σιγά σιγά να κλείνει. Πλέον η εκκλησία είναι όργανο του κράτους, έστω και με προνομιακή μεταχείριση. Στην Ελλάδα πχ επί Τουρκοκρατίας ο ρόλος της ήταν να έχει τους ραγιάδες σε υποταγή. Ήταν δηλ. ένα σώμα κρατικών υπαλλήλων. Τώρα πλέον, σε πιο πολιτισμένα κράτη δεν είναι ούτε καν αυτό, αλλά ένας ανεξάρτητος (και χαϊδεμένος) οργανισμός, ο οποίος επιτρέπεται να πουλάει το παραμυθάκι του, διότι ο τρόπος σκέψης που προάγει βολεύει τους κυβερνώντες, που πλέον είναι άλλοι. Πολλές φορές επιχειρεί στα ίσα να γίνει συνέταιρος της εξουσίας (όπως αποπειράθηκε εδώ να γίνει υπό του Χριστόδουλου), και σε μερικά κράτη τα καταφέρνει.

Συνεχίζεται...

Υ.Γ.: παρελκόμενα από τα δύο προηγούμενα:
1. Ακόμα και αν δεν υπήρχαν η φιλοσοφία, τα μαθηματικά, το θέατρο, η δημοκρατία, η μυθολογία, η αρχιτεκτονική, η λυρική και επική ποίηση και ο Λόγος σαν έννοιες, και πάλι μια λέξη έφτανε για να κάνει τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό ανώτερο οποιαδήποτε μονοθεϊστικού κατασκευασματος: η έννοια πολίτης.
2. Διάβασα πως υπάρχει "κίνδυνος" να με διαβάσει κανένας και να γίνει άθεος...Τι να πω ρε παιδιά, μακάρι! Ακόμα καλύτερα όμως θα ήταν να κάτσει και να διαβάσει κανένα βιβλιο εκτός από αυτά που μας πασάρουν
3. Τελικά το ζήτημα της ποιότητας της γνώσης που πασάρουμε στα παιδιά μας είναι πολύ σημαντικό. Αμαν πια με τα δόγματα και τις ιστορίες, καλο είναι να μάθουν τα παιδιά να σκέφτονται, και τα υπόλοιπα ας τα βρουν μόνα τους. Παρακαλώ τον hades να δώσει το λινκ που έγραφε τι διδάσκονταν οι αρχαίοι Έλληνες. Παρεμπιπτόντως επίσης πρέπει τελικά επειγόντως να φύγουν τα θρησκευτικά από την εκπαίδευση! Όποιος γονέας αναλαμβάνει την ευθύνη να τα στέλνει τα παιδιά του στον παπά κατευθείαν.
4. Επειδή μπορεί να υπάρξει παρανόηση. Οι νομικοί και ηθικοί κανόνες είναι συνάρτηση της κοινωνίας στην οποία εφαρμόζονται. Οι νομικοί/ποινικοί καθορίζουν αυτά που θεωρούνται από τους πολίτες κολάσιμα για την ζωή της πολιτείας (φόνος, κλοπή κτλ), μιας και κάνουν "αντικειμενικά" κακό σε κάποιο άλλο μέλος της, ενώ οι ηθικοί καθορίζουν με ποιους θέλουμε να είμαστε φίλοι. Οι νομοι είναι απόλυτοι, ενώ οι ηθικοί νόμοι είναι θέμα γούστου αλλά και θέμα παρέας. Πχ εμείς ως παρέα δεν εμπιστευομασταν παλιά όποιον φόραγε κουστούμι, ενώ γενικώς θεωρείται ως σημείο κύρους. Αν κάποιος κάνει σεξ με κάποια κοπέλα και με την μητέρα της, η πολιτεία δεν παθαίνει ζημιά, ούτε κάποιος πολίτης (όσο υπάρχει αμοιβαία συναίνεση από τους μετέχοντες) άρα δεν είναι παράνομη η πράξη του, εγώ όμως δεν θα ήθελα να τον κάνω παρέα. Αυτα τα δύο δεν υπάρχει κανένας λόγος να μπλέκονται. Άρα ενημερώστε τον κ. Βουλγαράκη πως το ηθικό δεν είναι κατ ανάγκη νόμιμο, ούτε αντιστρόφως. Όσο πιο πολύπλοκες είναι κάποιες κοινωνιες, τόσο πιο πολύπλοκοι και οι νόμοι τους. Όποιες κοινωνίες θεοκρατούνται η διάκριση των νόμων με τους εθιμικούς κανόνες είναι μικρή και αυτό είναι ένα ακόμα μείον τους. Σε μια Ισλαμική κοινωνία αν μια κοπέλα βγει έξω μόνη της υπάρχει κίνδυνος να βιαστεί και όχι μόνο αυτό αλλά να δικαστεί κιόλας γιατί "προκάλεσε" τον βιαστή της με την ύπαρξή της και μόνο. Σε μας παλαιότερα δεν μπορούσες να κάνεις σεξ με μια κοπέλα πριν την "κουλούρα", διότι το απαγόρευαν τα "χρηστά μας ήθη". Αυτά έχει η ηθικολογία... Κάποιες κοινωνίες έχουν παρόμοιους νόμους, διότι επικρατούν παρόμοιες συνθηκες. Κάποιοι άλλοι διαφέρουν. Οι παλιοι (βόρειοι) βάρβαροι δεν είχαν το "ου φονεύσεις" έτσι σκέτο, διότι απλούστατα πήγαινε κόντρα σε όλη την κουλτούρα τους. Από την άλλη και οι χριστιανοι που το είχαν....
5. Η ηθική μας δεν προέρχεται από την θρησκεία μας. Βαριέμαι να επεκταθώ, το έχει αναλυσει ο Dawkins πολύ καλύτερα. Ούτε ο Μωυσής, ούτε ο Αβραάμ, ούτε ο Νώε, ούτε ο Αυναν (χεχεχε....για μερικούς μπορεί), ούτε ο Ιησούς, ούτε οι απόστολοί του μπορούν να θεωρηθούν σωστοί σύμφωνα με τα σημερινά πρότυπα, παρά μόνο για τα πρότυπα της κοινωνίας στην οποία έζησαν, αν και για μερικούς πολύ αμφιβάλλω.....
6. Οι γενικεύσεις αναφέρονται σε κατανομή συμπεριφορών και στην επιθυμούμενη από τους εξουσιαστές συμπεριφορά. Πολλές φορές αναγκαζόμαστε να χρησιμοποιήσουμε κατανομές και (φαντάζομαι) τις μέσες τιμές τους για να αναφερθούμε σε γενικούς πληθυσμούς. Ξέρω πως στους λάτρεις της μονοσήμαντης σχέσης αιτιου-αιτιατου αυτό δεν πολυαρέσει, πιθανον δεν γίνεται καν κατανοητό, αλλά κουράγιο. Πάντα θα υπάρχουν εξαιρέσεις, χαίρω πολύ, αλλά αυτό δεν αναιρεί τον κανονα. Πχ είναι εύκολο να πω πως οι Έλληνες σήμερα δεν είναι ΚΚΕδες ούτε ακροδεξιοι, παρόλο που υπάρχουν ποσοστά και των δύο τάσεων. Ο γενικός όμως μέσος όρος δεν είναι.