Ένα ισπανικό μάθημα στην αμερικανιά !!!

 

 

 

Κανείς δεν Μπορεί να μας Σώσει!(Que Dios nos Perdone) Ισπανία 2016

Σκηνοθεσία: Ροντρίγκο Σορογκόγιεν Σενάριο: Ισαμπέλ Πένια, ςΜοντάζ: Αλμπέρτ ντελ Κάμπο, Φερνάντο Φράνκο Μουσική: Ολιβιέρ Αρσόν Πρωταγωνιστούν: Αντόνιο ντε λα Τόρε, Ρομπέρτο Άλαμο, Χαβιέ Περέιρα.

 

Πηγαίνοντας εψές το βράδυ στο θερινό της γειτονιάς μου, μετά την επιστροφή στο Κλεινόν Άστυ, και με μοναδικά κριτήρια: το φτηνό εισιτήριο της Τετάρτης, το «αστυνομικό θρίλερ» και το «Ισπανία», έπεσα πάνω σε μια απροσδόκητη και τεράστια θετική έκπληξη!

Μια ιστορία serial killer που εξελίσσεται στην Μαδρίτη τον Αύγουστο του 2011 εν μέσω των μαχητικών διαδηλώσεων της κρίσης και του πυρετού της αναμενόμενης επίσκεψης του Πάπα. Και έρχεται αυτός ο Σορογκόγιεν να χειριστεί το θέμα με έναν εντελώς δικό του τρόπο που και το θεατή αιχμαλωτίζει και στις βασικές αρχές της 7^ης Τέχνης πατάει.

Κοινωνικός προβληματισμός, μελέτη χαρακτήρων σε βάθος και όχι «άντε να πιάσουμε το δολοφόνο να πάμε για ύπνο». Όπως είναι ο κανόνας για τους Αμερικανούς συναδέλφους του.

Και αν μετά από πολύ καιρό αποφασίζω τώρα να γράψω για ταινία είναι που τη σκέφτομαι έντονα από το πρωί και νιώθω πως θα την σκέφτομαι για καιρό ακόμα.

Κατ’ αρχή είναι το στοιχείο της υποβάθμισης, λόγω επίσκεψης Πάπα, που επιθυμεί η αστυνομική διοίκηση και αναθέτει την υπόθεση σε δυο αστυνομικούς του «πεταμάτου»: τον δυσλεξικό και άκρως περίεργο Αλβέρδε και τον ευτραφή και επιρρεπή σε συνεχείς καβγάδες –μέχρι και με δυο συναδέλφους του πλακώνεται δημόσια για 20 λεπτά που αρνήθηκαν να του δώσουν για να συμπληρώσει το ποσόν που είχε ρίξει σε κάποιο μηχάνημα- Άλβαρο. Και αν με ρωτήσετε τώρα αν είναι τυχαίο που και τα δυο ονόματα αρχίζουν από «Αλβ» θα απαντήσω όχι, μιας και σε όλη την ταινία η κάθε λέξη το κάθε μικροσυμβάν

έχουν τη σημασία τους. Μόνο που οι γνώσεις μου στην ισπανική δεν μου επιτρέπουν να το προχωρήσω το πράγμα.

Και για να μη σας κουράζω θα αναφέρω μερικές από τις μεγάλες αρετές της ταινίας, αποφεύγοντας οποιαδήποτε αναφορά στην εξέλιξη του τόσο συναρπαστικού και απρόβλεπτου στόρυ.

Η διείσδυση στους χαρακτήρες των ηρώων με τα κοινωνικά, οικογενειακά, ερωτικά και υπαρξιακά τους προβλήματα. Ο μοναδικός σκηνοθετικός χειρισμός σκηνών όπως ο καυγάς που προανέφερα, το κυνηγητό του δολοφόνου μέσα στο τεράστιο πλήθος των διαδηλωτών και η σκηνή του τέλους που, για μένα, συνιστούν επιτεύγματα σεμιναριακού επιπέδου θα αφήσουν ισχυρό αποτύπωμα στην αγαπημένη μας τέχνη. Αλλά και η μουσική! Τι εκπληκτική υπόκρουση, τι περίεργη, τι παράξενη και πόσο ανεβάζει την ταινία.

Θα μπορούσα να  γράψω και άλλα και άλλα και να μην τελειώνω αλλά θα πρέπει κάπου εδώ να σταματήσω και να σας παροτρύνω από καρδιάς: να μην τη χάσετε αυτή την ταινία!

 

Herzog's Nosferatu: ο πιο ανθρώπινος δράκουλας!!!

Nosferatu the Vampyre (1979)
Σκηνοθεσία: Werner Hersog
Σενάριο: Πρόκειται για ριμέϊκ της γερμανικής ταινίας Dracula(1922)
Ηθοποιοί: Klaus Kinski, Isabelle Adjani, Bruno Ganz. 

O Werner Hersog o μεγάλος αυτός γερμανός σκηνοθέτης με την όχι και τόσο εκτεταμένη φιλμογραφία του, πέρα από τα γνωστά του αριστουργήματα που μας έχει αφήσει: Aguirre, the Wrath of God (1972), Fitzcarraldo (1982) με το Nosferatu the Vampyre (1979) μας άφησε κάτι το μοναδικό για την 7η τέχνη. Μας άφησε μια ταινία πάνω στο χιλιοπαιγμένο μεν θέμα του Κόμη Δράκουλα του απόλυτου άρχοντα των Καρπαθίων αλλά μια ταινία μοναδική που μας κάνει να ξεχάσουμε το ό,τι ξέραμε πάνω στο θέμα γιατί ο ήρωας του -και εδώ θα πρέπει να κάνουμε

μνεία στην ευτυχή συγκυρία να έχει ως πρωταγωνιστή αυτό το φαι

!νόμενο που λεγότανε Klaus Kinski- είναι έναςτελείως διαφορετικός Δράκουλας! Δεν έχω διαβάσει το σχετικό βιβλίο- που μεταξύ των μεταφραστών του έχει ευτυχήσει να έχει και τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη- αλλά αυτό το στερεότυπο του Δράκουλα που κινείται πάντα τη νύχτα και τρέφεται με το ζεστό αίμα των ανθρώπων, νομίζω, ότι το ξέρουμε όλοι πολύ καλά από τις τόσες και τόσες ταινίες που έχουνε γυριστεί πάνω στο θέμα. Και αυτή η τόσο τρομακτική διάσταση του πράγματος είναι που τονίζεται από όλους τους σκηνοθέτες που έχουν καταπιστεί με το θέμα.    

 Ο Χέρτζογκ όμως κάνει την μεγάλη ανατροπή: προσεγγίζει το Δράκουλα μέσα από την ανθρώπινη διάσταση του! Αναδεικνύει τις υπαρξιακές του αγωνίες και τα προβλήματα του και τον κάνει προσιτό στο θεατή, ακόμη και συμπαθή θα μπορούσε να πει κανείς. Είναι εκπληκτικός ο διάλογος

με την κοπέλα: "τι κακό πράγμα να πεθαίνει κανείς" λέει εκείνη και αυτός: "τι κακό να ζεις το μαρτύριο του να μην μπορείς να πεθάνεις"

Είναι μια ταινία που τη συστήνω ανεπιφύλακτα και όχι μόνο στους φαν του Χέρτζογκ!

Ρομάν Πολάνσκι: Ο Θεός της ...κάμερας!!!

                    

Ο Θεός της σφαγής (Carnage) 2011

Σκηνοθεσία: Roman Polanski
Σενάριο: Roman Polanski, Yasmina Reza
Ηθοποιί: Jodie Foster, Christophe Waltz, Kate Winslet, John C. Reilly


Ο Ρομάν Πολάνσκι, να μη γινόμαστε κουραστικοί, είναι ένας πολύ μεγάλος σκηνοθέτης που το κυριότερο χαρακτηριστικό του νομίζω ότι είναι το ότι καταπιάνεται με τα πιο ετερόκλητα είδη της κινηματογραφικής γραφής. Και όπως πολύ καλά γνωρίζουμε όλοι: τα αποτελέσματα του είναι θαυμάσια! Δεν υπάρχει έργο στη φιλμογραφία του που να πεις βρε παιδί μου αυτό λιγάκι με κούρασε
αυτό ήτανε έτσι αυτό ήτανε άλλιώς. Παραμένει πάντα ο σκηνοθέτης μιας συναρπαστικής αφήγησης.

Και έρχεται τώρα ο αθεόφοβος και καταπιάνεται με τι; Παίρνει το γνωστό θεατρικό έργο της Γιασμίνα Ρέζα και το μεταφέρει στην οθόνη, κρατώντας όμως το στενό και κλειστό χώρο του θεάτρου -γιατί υπάρχουν και μεταφορές πιο κινηματογραφικές με ανοιχτούς χώρους- και κατορθώνει και τώρα να συναρπάσει το θεατή μπάζοντας τον σιγά-σιγά και κλιμακωτά μέσα από το μονίμως σαρκαστικά ιδιόμορφο χιούμορ των διαλόγων και με επιδέξιες κινήσεις της κάμερας, σε ένα ανηλεές ψυχικό ξεγύμνωμα των ηρώων.

Από την αρχή μαζί με τους τίτλους και σε μακρινό πλάνο φαίνεται μια σκηνή με μια παρέα παιδιών κατά την οποία ένα από αυτά παίρνει ένα καλάμι και χτυπάει στο πρόσωπο ένα άλλο. Και το έργο  μετά αρχίζει με τους γονείς του δράστη και τους γονείς του θύματος στο σπίτι των τελευταίων να συζητάνε μια διευθέτηση του θέματος μιας και το παιδί έχει χάσει και δυο δόντια. Ο χώρος μέχρι το τέλος μένει ο ίδιος αλλά οι άνθρωποι μετά το ξεγύμνωμα που είπαμε είναι πλέον κάποιοι....άλλοι!

Οι παλαιότεροι -λόγω των αρκετών ομοιοτήτων- θα ανακαλέσουν στη μνήμη τους το "Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γούλφ" (1966) του Μάϊκ Νίκολς που βασιζόταν στο γνωστό θεατρικό έργο του Έντουαρτ  Άλμπυ. Μόνο που εκείνο παρ' όλες τις συγκλονιστικές ερμηνείες των ιερών (όχι μόνο κινηματογραφικών αλλά και θετρικών) τεράτων που έπαιζαν (Elisabeth Taylor, Richard Burton, George Segal, Sandy Dennis) κάπου γινόταν κουραστικό. Και είμαι σίγουρος ότι ο "πονηρός" πολωνός  με αυτό το έργο ήθελε να αναμετρηθεί και  προσωπικά πιστεύω ότι το "νίκησε" κατά κράτος (αν επιτρέπονται τέτοιοι χαρακτηρισμοί)!

Οι ερμηνείες των πρωταγωνιστών εκπληκτικές αλλά όσοι είστε  φαν (όπως εγώ) της Φόστερ, θα απολαύσετε μιαν ανεπανάληπτα ...υστερική Τζόντι!

"Tο Δέρμα Που Κατοικώ" όλα τέλεια αλλά......!!!

Σκηνοθεσία: Πέδρο Αλμοδοβάρ
 Ηθοποιοί: Αντόνιο Μπαντέρας, Έλενα Ανάγια, Μαρίζα Παρέντες, Μπάρμπαρα Λένι, Μπλάνκα Σουάρεζ
Χρονολογία παραγωγής: 2011
Χώρα παραγωγής: Ισπανία
σημείωση: δεν αναφέρομαι στην υπόθεση γιατί το θεωρώ πλεονασμό για ταινίες τέτοιου επιπέδου και Α' διανομής για τις οποίες γράφονται τόσα και τόσα, εδώ είμαστε μπλογκ γνώμης και περνάω κατ' ευθείαν σε αυτή.

Με αυτήν την ταινία μου συνέβη λοιπόν κάτι περίεργο: ενώ σε όλα της είναι άψογη, κλιμακούμενη ένταση στην υπόθεση, άρτια σκηνοθετική διεκπεραίωση, καλή φωτογραφία, μουσική και όλα βρε παιδί μου αυτά τα πράγματα που συνηγορούν για μια κινηματογραφική απόλαυση, βγήκα τελικά από την αίθουσα όχι μπερδεμένος αλλά με μια στιφή γεύση πιο κοντά στην ενόχληση θα μπορούσα να πω.
Έχω δει τις περισσότερες ταινίες του Ισπανού σκηνοθέτη και νομίζω ότι με αυτήν την τελευταία εντόπισα και την αιτία αυτής της ενόχλησης που σε κάποιο βαθμό βρίσκω να υπάρχει σε όλες τις ταινίες που έχω δει. Για παράδειγμα στην ταινία: "Όλα για τη Μητέρα μου" η σκηνή που ο μπαμπάς ντυμένος γυναίκα κρατάει στην αγκαλιά το παιδάκι του είναι μία από αυτές και ας ψιλογελούσε ο κόσμος μέσα στην αίθουσα, το θέμα εδώ είναι το μπέρδεμα του παιδιού.
Νομίζω λοιπόν ότι ο Αλμοδόβαρ σε όλες τις ταινίες του -λίγο ως πολύ- καταπιάνεται με θέματα γκαίη αλλά η ματιά του σε αυτά έχει κάτι το ιδιαίτερο που ξενίζει. Και δεν είναι τώρα να δίνουμε αντιρατσιστικά διαπιστευτήρια αλλά όπως  να το κάνουμε το "Brokeback Mountain" του Ανγκ Λι είναι περισσότερο γκαίη από όλα τα έργα του Ισπανού γραμμένο μάλιστα και από την μεγάλη λογοτέχνιδα και ομοφυλόφιλη ακτιβίστρια Annie Proulx, είναι όμως ένα αριστούργημα της 7ης τέχνης, ένας ύμνος στον άνθρωπο που αγγίζει όλους βαθειά στην ψυχή.
Το θετικό πάντως που αποκόμισα είναι ένα εκπληκτικό τραγούδι που παίζει μια κουβανέζικη μπάντα και που το λέει μια μεσήλικη γυναίκα με αραιά τα μπροστινά της δόντια. Και όπως διάβασα σε μια σχετική ανάρτηση του συνάδελφου Προκόπη Δούκαhttp://prokopisdoukas.blogspot.com/2011/10/almodovar.html , που ξέρει από αυτά, ο Αλμοδοβάρ είναι ένας πολύ καταρτισμένος περί τα μουσικά πράγματα άνθρωπος και βοηθάει πάντα τους ξεχασμένους από τα φώτα της δημοσιότητας  καλλιτέχνες.

Καλά Χριστούγεννα

Υπάρχουν ταινίες για τις οποίες η καλλιτεχνική τους αξία δεν έχει τόση σημασία όσο η ίδια η ιστορία που διηγούνται. Κάτι τέτοιο συμβαίνει με την ταινία

Joyeux Noel

Η ταινία του Christian Carion ''Καλά Χριστούγεννα'' γυρισμένη το 2005 βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα που συνέβησαν τα Χριστούγεννα του 1914 , στα χαρακώματα του Δυτικού Μετώπου κατά τη διάρκεια του Α Παγκόσμιου Πολέμου. Μια ουδέτερη ζώνη (no-man's-land) περιτριγυρίζεται από γαλλικά , γερμανικά και σκωτσέζικα στρατεύματα. Οι μάχες αδυσώπητες , οι αιφνιδιασμοί συνεχείς , οι απώλειες πολλές. Ανάμεσα στους Γερμανούς στρατιώτες βρίσκεται κι ένας διάσημος τενόρος , ο Σπρινκ.  Η Δανέζα φίλη του -επίσης διάσημη τραγουδίστρια της όπερας- καταφέρνει και πείθει τον πρίγκιπα Βίλελμ , διάδοχο του πρωσσικού θρόνου και λάτρη της όπερας, να δώσουν αυτή κι ο φίλος της μια ιδιωτική παράσταση για αυτόν. Έτσι ο Σπρινκ παίρνει άδεια και για μια νύχτα βρίσκεται μακριά από την κόλαση των χαρακωμάτων. Αυτό δεν τον καθησυχάζει , αντίθετα έχει το μυαλό του στους συναδέλφους στρατιώτες του. Έτσι δεν διστάζει να γυρίσει πίσω παραμονή Χριστουγέννων μόνο και μόνο για να τραγουδήσει γι'αυτούς. Η φίλη του τον ακολουθεί.

Εκείνη την παραμονή , την 24η Δεκεμβρίου του 1914 , εκεί στα υγρά και κρύα χαρακώματα του δυτικού μετώπου , οι Σκωτσέζοι πιάνουν τα φλασκιά με το ουίσκι , φουσκώνουν τις γκάιντες κι αρχίζουν να τραγουδούν παραδοσιακά χριστουγεννιάτικα τραγούδια . Ένα μικρό γλέντι για να απαλύνουν τις πληγές του πολέμου. Σε μια παύση , ακούγεται  ο Σπρινκ να τραγουδά το ''Stille nacht'' (''Άγια νύχτα''). Οι Σκωτσέζοι τον σιγοντάρουν με τις γκάιντες. Τότε εκείνος βρίσκει την ευκαιρία , αρπάζει ένα από τα χριστουγεννιάτικα δέντρα με τα οποία το γερμανικό αρχηγείο είχε τη φαεινή ιδέα να στολίσει τα γερμανικά χαρακώματα, σκαρφαλώνει στην κορυφή του χαρακώματος κι αρχίζει να τραγουδά το ''Adeste fideles'' , έτσι ώστε να ακουστεί και στα πέρα χαρακώματα , τα εχθρικά. Οι Σκωτσέζοι ανταποκρίνονται κι εμφανίζονται με τις γκάιντες. Ο Σπρινκ αφήνει το χριστουγεννιάτικο δέντρο στη μέση του no-man's-land. H πρώτη κίνηση έγινε , κεφάλια αρχίζουν κι εμφανίζονται από τα τρία χαρακώματα . Οι τρεις υπεύθυνοι αξιωματικοί αμήχανοι στην αρχή συμφωνούν σε μιας νύχτας εκεχειρία.

Στο σημείο αυτό εκτυλίσσεται ίσως η πιο όμορφη σκηνή της ταινίας. Η ουδέτερη ζώνη γεμίζει από Γερμανούς , Γάλλους και Σκωτσέζους στρατιώτες. Αιφνιδιάζονται ευχάριστα όταν διαπιστώνουν ότι οι εχθροί τους είναι απλοί άνθρωποι όπως αυτοί. Διστακτικά χαμόγελα , μια μικρή χειρονομία , ανταλλαγή ''δώρων'', σοκολάτες από τη μια , σαμπάνια από την άλλη,  κι ο πάγος σπάει . Οι παρέες πια μικτές , ο καθένας να διηγείται τη δική του μικρή , προσωπική ιστορία ,η γλώσσα δε βοηθά , βοηθούν όμως οι φωτογραφίες συζύγων , παιδιών που ευλαβικά κουβαλούν επάνω τους.
Την άλλη μέρα πια , ανήμερα Χριστουγέννων  , οι υπεύθυνοι αξιωματικοί πίνοντας πρωινό καφέ μαζί , αποφασίζουν να μοιράσουν και να θάψουν του νεκρούς τους. Ακολουθεί μετά κι ένας ποδοσφαιρικός αγώνας. Υπάρχει μια χαλαρότητα που δεν είναι παρά μια ανάγκη έστω και για λίγες ώρες να ξεφύγουν οι στρατιώτες από την αναπόφευκτη μοίρα του πολέμου. Δυστυχώς όμως, ο πόλεμος είναι πόλεμος , οι ανώτεροι αξιωματούχοι γίνονται έξαλλοι όταν μαθαίνεται τι είχε συμβεί και διατάσσεται η μετάθεση των τριών αξιωματικών, των υπεύθυνων για την εκεχειρία αλλά κι όλων των στρατιωτών που συμμετείχαν σ'αυτή. Ακόμα κι ο Σκωτσέζος ιερέας που πρωτοστάτησε σ'ένα αυτοσχέδιο τριεθνές εκκλησίασμα επιστρέφει άρον άρον στην πατρίδα.
Ο πόλεμος θα συνεχιστεί....
Η ταινία ''Καλά Χριστουγέννα'' δεν διεκδικεί τον τίτλο του απόλυτου αριστουργήματος της 7ης τέχνης , είναι όμως μια ταινία που δεν την ξεχνάς εύκολα. Διότι διηγείται μια βαθιά , ανθρώπινη ιστορία που συγκινεί. Aπό τη μια υπάρχει η απέχθεια για τον πόλεμο , η ασχήμιά του. Υπάρχει όμως από την άλλη, η γαλήνη που προσφέρει η μουσική στις ψυχές των στρατιωτών έστω και για λίγο. Υπάρχει το αναπάντεχο γεγονός:  Ένα ψήγμα ειρήνης στην καρδιά του πολέμου. Οι εχθροί παίζουν έναν ποδοσφαιρικό αγώνα και δεν παύεις να σκέφτεσαι -όσο αφελές κι αν ακούγεται- τι καλά να λύνονταν τα προβλήματα μεταξύ των χωρών με το ποδόσφαιρο! Η γλωσσική ασυνεννοησία παρακάμπτεται , όπως κι οι όποιες διαφορές , για μια στιγμή σ'αυτόν τον κόσμο αντιλαμβάνονται -αντιλαμβανόμαστε- ότι δεν είμαστε δα και τόσο διαφορετικοί! Μπορεί οι μεν να πίνουν σαμπάνια , οι δε μπύρα κι οι άλλοι ουίσκι. Και μπορεί η γάτα που τριγυρίζει στα χαρακώματα να λέγεται Νεστόρ για τον Γάλλο ή Φέλιξ για τον Γερμανό αλλά από εκεί πέρα πόσες είναι οι διαφορές και πόσες τελικά -και πιο σημαντικές- οι ομοιότητες;
Κι όπως ακούγεται στο ''Hymne des fraternises'' που ακούγεται στην ταινία:

And forever I'm dreaming of home
I feel so alone, I'm dreaming of home

Τι άλλο να ονειρεύεται ένας στρατιώτης...

Στην ταινία παίζουν γνωστοί ευρωπαίοι ηθοποιοί. Από την πλευρά των Γερμανών ο εξαιρετικός Daniel Bruel κι η Diane Kruger . Από την πλευρά των Γάλλων τον νεαρό υπεύθυνο αξιωματικό ενσαρκώνει ο Guillaume Canet , ενώ παίζει επίσης κι ο Danny Boon . Τέλος εμφανίζεται κι ο Σκωτσέζος Gary Lewis (γνωστός κι ως μπαμπάς του Billy Elliott ) πολύ καλός και συγκινητικός ως ιερέας του οποίου η πίστη κλονίζεται.