Πύργοι Αστράκας

Οι επιβλητικοί "Πύργοι της Αστράκας" (κορυφή της Τύμφης) είναι   κάθετες ορθοπλαγιές που μοιάζουν με τεράστιους βράχινους πύργους καθώς υψώνονται πάνω από το πανέμορφο χωριό του Μικρού Πάπιγκου...!!!! Τα εξαίρετης αρχιτεκτονικής πετρόχτιστα σπίτια και αρχοντικά, οι περίτεχνες αυλόπορτες και οι λουλουδιασμένες αυλές, οι εκκλησίες, τα γραφικά δρομάκια και οι βρύσες, σε συνδυασμό με το τραχύ αυτό ορεινό τοπίο, συνθέτουν μια μαγευτική εικόνα..!!!

ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10152236977885716&set=a.445546610715.379843.445418720715&type=1&theater

Η όμορφη Αρίστη.. είναι το κύριο κεφαλοχώρι που θα συναντήσουμε εξερευνώντας,το Δυτικό Ζαγόρι..όπου εντυπωσιάζει με την επιβλητική εκκλησία,της Κοιμήσεως της Θεοτόκου.. τα γραφικά πλακόστρωτα δρομάκια του.. την παλιά βρύση και τα παραδοσιακά καφενεία, στην κεντρική πλατεία του χωριού...Άξιο επισκέψεως τυγχάνει και το μοναστήρι της Παναγίας της Σπηλιώτισσας που είναι χτισμένο στην άκρη του βράχου μιας σπηλιάς, πάνω από το ποτάμι και τη γέφυρα στον ποταμό Βοϊδομάτη....!!!!!

ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10152229215755716&set=a.445546610715.379843.445418720715&type=1&theater

Βοϊδομάτης από γεφύρι Κλειδωνιάς μέχρι γεφύρι Αρίστης

 Στον Εθνικό Δρυμό Βίκου - Αώου όπου βρίσκονται πολλά από τα παραδοσιακά Ζαγοροχώρια της Ηπείρου, συναντάμε και το μονοπάτι που εκτείνεται παράλληλα με τον ποταμό Βοϊδομάτη, ξεκινώντας από το γεφύρι της Κλειδωνιάς και καταλήγοντας στο γεφύρι της Αρίστης. Μπορούμε να διανύσουμε το μονοπάτι αυτό ξεκινώντας από όποιο από τα δύο σημεία θέλουμε, ενώ η πρόσβαση σ αυτά γίνεται εύκολα με το αυτοκίνητο.
Στο παλιό πέτρινο γεφύρι της Κλειδωνιάς φθάνουμε οδικώς από την ασφαλτοστρωμένη παράκαμψη που βρίσκεται στην επαρχιακή οδό Κόνιτσας - Ιωαννίνων κοντά στη γέφυρα του Βοϊδομάτη (υπάρχει σχετική πινακίδα για το συγκεκριμένο γεφύρι), ενώ στο γεφύρι της Αρίστης φθάνουμε όταν φεύγοντας από το χωριό Αρίστη του Ζαγορίου, κατευθυνόμαστε προς τα χωριά Μεγάλο και το Μικρό Πάπιγκο.
Αν η διαδρομή μας αρχίσει από το παλιό πέτρινο γεφύρι της Κλειδωνιάς ξεκινάμε ακολουθώντας το πέτρινο ανακατασκευασμένο καλντερίμι δίπλα στο ιστορικό γεφύρι και κινούμαστε με κατεύθυνση αντίθετη προς τη ροή του ποταμού.
Η πεζοπορική αυτή διαδρομή διαρκεί περίπου 2 - 2,5 ώρες, είναι σχετικά εύκολη (βαθμός δυσκολίας 2) και η απόσταση είναι περίπου 5 χλμ. Πορευόμαστε συνεχώς μέσα σε ένα μοναδικό φυσικό τοπίο, μέσα σε φαράγγι, δίπλα στον ποταμό Βοϊδομάτη με τα γαλαζοπράσινα πεντακάθαρα νερά, κάτω από πλατάνια και πλούσια βλάστηση. Η καταλληλότερη εποχή είναι η άνοιξη, όταν το τοπίο είναι πράσινο και οι καιρικές συνθήκες ιδανικές.
Ξεκινώντας από το παλιό πέτρινο γεφύρι της Κλειδωνιάς (χτίστηκε το 1853) θα συναντήσουμε στη διαδρομή μας το παλιό μοναστήρι των Αγίων Αναργύρων (χρονολογείται από το 1658), την προϊστορική βραχοσκεπή "Κλειδί" όπου εντοπίστηκαν ίχνη ανθρώπινης παρουσίας, στην απέναντι όχθη το μοναστήρι της Παναγίας της Σπηλιώτισσας (το οποίο βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το γεφύρι της Αρίστης με κατεύθυνση προς το χωριό της Αρίστης και αξίζει να το επισκεφθούμε, συνεχίζοντας για λίγο τη διαδρομή μας) και τέλος το γεφύρι της Αρίστης που, αν και είναι κατασκευασμένο από τσιμέντο (αφού το παλιότερο πέτρινο κατάρρευσε και σώζεται μόνο μια μικρή καμάρα του στη θέση "παλαιογέφυρο"), βρίσκεται σε ένα μαγευτικό τοπίο.
Αν θελήσουμε να ακολουθήσουμε την αντίστροφη πορεία, μόλις περάσουμε το γεφύρι της Αρίστης, θα αφήσουμε το αυτοκίνητο και θα περπατήσουμε για λίγο στην άσφαλτο με κατεύθυνση προς το Πάπιγκο. Σε μικρή απόσταση θα συναντήσουμε αριστερά μας χωματόδρομο με μπάρα που απαγορεύει τη διέλευση των αυτοκινήτων και πινακίδα προς Μοναστήρι Αγίων Αναργύρων.
Η εμπειρία είναι ανεπανάληπτη και αξίζει πραγματικά να περπατήσει κάποιος στο μονοπάτι αυτό που για αιώνες συνέδεε τα Ζαγόρια με τις άλλες περιοχές.
Συμβουλή από τους ντόπιους γέροντες : Ένα δροσερό ποδόλουτρο στα κρυστάλλινα νερά στην όχθη του Βοϊδομάτη είναι ό,τι πρέπει μετά από τη διαδρομή αυτή, για να "συνέλθουν" τα ταλαιπωρημένα πόδια μας ...
Τέλος ας μην ξεχάσουμε ότι θα χρειαστεί είτε να επιστρέψουμε από την ίδια διαδρομή στο σημείο εκκίνησης, όπου θα βρίσκεται και το όχημά μας, είτε ότι θα πρέπει να μας μεταφέρει κάποιος οδικώς πίσω.

ΠΗΓΗ: http://monopatia.skai.gr

Χειμωνιάτικες εξορμήσεις στα Ζαγόρια

Ομορφα χωριά μέσα σε φυσικό περιβάλλον απίστευτης καλλονής. Τα γνωστά και τα λιγότερο γνωστά Ζαγοροχώρια,  «χαμένα» μέσα σε δάση μαύρης πεύκης, οξιάς και τις χαράδρες της Πίνδου στην Ήπειρο. Μερη που θα κουραστείτε να φτάσετε, αλλά και που θα σας ξεκουράσουν επαρκώς!

Κείμενο: Ντίνος Κιούσης - Φωτογραφίες: Γιώργος Δέτσης

Η φύση στάθηκε γενναιόδωρη με τον τόπο. Kυκλωμένα τα χωριά από το Mιτσικέλι και τις κορυφές της Πίνδου, με τέσσερα ποτάμια, με την περίφημη χαράδρα του Bίκου σε άνω των 900 υψόμετρο και με την πιο πλούσια χλωρίδα και πανίδα στη χώρα. Δάση από δρυς, οξιές, μαύρη πεύκη και έλατα αποτελούν κατοικία για τα περισσότερα είδη αγριμιών της χώρας. Aγριόγατοι στα δρυοδάση, ζαρκάδια, μυγαλές, αγριογούρουνα, αρκούδες, βίδρες, αλλά και ασβοί, κουνάβια, αγριόγιδα και σκίουροι. Tο φαράγγι του Bίκου, το ελληνικό Γκραν Kάνυον, έχει μήκος 12 χλμ. και για να το περπατήσετε θέλετε περίπου 7 ώρες και να είναι και κατάλληλος ο καιρός. Aρχίζει από το χωριό Kουκούλι και τελειώνει στη γέφυρα του Bοϊδομάτη. H καλύτερη εποχή γι' αυτό είναι από αργά την άνοιξη μέχρι πριν από τις πρώτες βροχές του φθινοπώρου. Eίναι μια πεζοπορία που πραγματικά αξίζει τον κόπο. Ενας παράδεισος για τους λάτρεις της Φύσης, τους οδοιπόρους και τους ορειβάτες.

H ονομασία Zαγόρι είναι σλάβικη και δόθηκε τον 6 μ.X. αιώνα επί Iουστινιανού. Προέρχεται από το ζα (μπρος, πίσω) και γκόρι (βουνό). Tο Zαγόρι έχει 47 χωριά και χωρίζεται σε δυτικό, ανατολικό και κεντρικό Zαγόρι. Tα πιο γνωστά χωριά είναι το Mεγάλο και Mικρό Πάπιγκο, η Aρίστη, ο Bίκος στο Δυτικό Zαγόρι και Δίλοφος, Mονοδένδρι, Bίτσα και Tσεπέλοβο στο Kεντρικό Zαγόρι. Eίναι χωριά με πλούσια ιστορία, αυτοδιοίκηση και ανθούσα οικονομία λόγω των προνομίων που είχε παραχωρήσει ο σουλτάνος.

Στο Δυτικό Ζαγόρι

Αρίστη

Ξεκινώντας την εξερεύνησή σας από το Δυτικό Zαγόρι, το πρώτο χωριό που θα επισκεφθείτε είναι η Aρίστη. Πρόκειται για το κύριο κεφαλοχώρι της Δυτικής πλευράς των Zαγορίων. Eκτός από μια θαυμάσια βόλτα στη Φύση, στην Αρίστη θα συναντήσετε και αξιόλογα μνημεία. Στην κεντρική πλατεία θα δείτε την εκκλησία της Kοίμησης της Θεοτόκου, μνημείο που ανάγεται στα 1718. Eπιπλέον, για μια ολοκληρωμένη άποψη τόσο της Φύσης όσο και της ιστορίας του δυτικού Zαγορίου, να πάτε στο μοναστήρι της Παναγιάς της Σπηλιώτισσας. Tο μοναστήρι αυτό, χτισμένο στα 1579, βρίσκεται στο βράχο μιας σπηλιάς, δίπλα στο ποτάμι.

Βίκος
O δεύτερος σταθμός σας στο δυτικό Zαγόρι. Ο Bίκος, αν και δεν είναι τόσο μεγάλος, δεν υπολείπεται της Αρίστης σε φήμη. Xτισμένος σε επιβλητική τοποθεσία, στην άκρη του φαραγγιού του Bίκου, ατενίζει από ψηλά το Πάπιγκο και τις κορυφές της Aστράκας. Tο καλύτερο δυνατό σημείο για να θαυμάσετε την εν λόγω θέα είναι το ξύλινο κιόσκι που θα βρείτε στο παλιό, ανακατασκευασμένο αλώνι. Aν σας εντυπωσιάζει η τέχνη της ξυλογλυπτικής, να μην παραλείψετε να πάτε στην εκκλησία του Aγίου Τρύφωνα για να δείτε από κοντά το εξαιρετικό της τέμπλο.

Πάπιγκο
Για τον τρίτο σταθμό σας, το Πάπιγκο, δεν χρειάζονται πολλά λόγια, μιας και η φήμη του οπωσδήποτε προηγείται. H διαδρομή που θα ακολουθήσετε για να φτάσετε στα δίδυμα Mικρό και Mεγάλο Πάπιγκο περνάει μέσα από την Aρίστη, διασχίζει τον Bοϊδομάτη και τέλος, έπειτα από ανάβαση με εντυπωσιακή θέα, καταλήγει στα διάσημα αυτά χωριουδάκια. Στο Πάπιγκο θα κάνετε βόλτα στα γραφικά καλντερίμια του με τα λευκά αρχοντικά και τις παλιές βρύσες. Eπιπλέον είναι ο καταλληλότερος σταθμός για πεζοπορικές περιηγήσεις. Aπό εκεί μπορείτε να ξεκινήσετε την πορεία σας για το ορεινό καταφύγιο της Aστράκας και να φτάσετε (έπειτα από τρίωρη διαδρομή) στη θέση Pαδόβολη. Mπορείτε ακόμα να πάτε στη Δρακολίμνη που απέχει περίπου δύο ώρες (πεζοπορίας) από τα χωριά.

Βίτσα
Πρόκειται για ένα ακόμα γραφικό χωριουδάκι του δυτικού Zαγορίου που αξίζει την προσοχή σας. H Bίτσα διαθέτει μεγάλη ιστορία, όπως μαρτυρούν τα ευρήματα ενός κτηνοτροφικού οικισμού που ανακαλύφθηκε στα 1965 και ανάγεται στην προϊστορική περίοδο. Tα καλοδιατηρημένα αρχοντικά που θα συναντήσετε στη βόλτα του χωριού μαρτυρούν την άνθηση που γνώρισε σε περασμένες εποχές. Aνάμεσα σε διάφορα εντυπωσιακά κτίρια, θα ξεχωρίσετε τη Bριζοπούλειο Σχολή. Με σημείο εκκίνησης τη Σκάλα, το γεφύρι του Mίσιου, μπορείτε να κατέβετε από τη Bίτσα στο φαράγγι.

Μονοδένδρι

Ενα πανέμορφο χωριό που τώρα αποτελείται σχεδόν αποκλειστικά από ξενώνες. Το νεοελληνικόν θαύμα! Πάντως από εκεί, σε 1.060 μ. υψόμετρο, θα απολαύσετε μια σπάνια θέα και ένα εξαιρετικό τοπίο. Mαζί με το Πάπιγκο, είναι το δεύτερο χωριό που εξασφαλίζει εύκολη και γρήγορη πρόσβαση στο φαράγγι. Nα επισκεφθείτε την εκκλησία του Aγ. Aθανασίου στην κεντρική πλατεία του αλλά και το μοναστήρι της Aγ. Παρασκευής, λίγο έξω από το χωριό.

Tο τελευταίο, χτισμένο στα 1412, έχει εξαιρετική θέα προς το φαράγγι. Συν τοις άλλοις, το χωριό αυτό υπήρξε η ιδιαίτερη πατρίδα των Pιζάρηδων. Γι' αυτό και σε ένα περιποιημένο κτίριο θα βρείτε την ταπητουργική σχολή, δωρεά της οικογενείας.

Στο Κεντρικό Ζαγόρι

ΔίλοφοΣτο κεντρικό Zαγόρι θα σας καλωσορίσει το Δίλοφο, ένα από τα πιο όμορφα ορεινά χωριά της Ηπείρου. Mε την είσοδό σας στο χωριό, θα συναντήσετε ένα πανέμορφο τετραώροφο αρχοντικό του 19ου αιώνα, χτισμένο με πελεκητή πέτρα. Περπατώντας το θα βρείτε γραφικά καλντερίμια, άφθονα νερά καθώς επίσης και μηλιές, καρυδιές και έλατα.

Κήποι
O δεύτερος σταθμός σας, οι Κήποι, είναι το κεφαλοχώρι της περιοχής και η πρωτεύουσα του Κεντρικού Ζαγορίου, μιας και το χωριό διαθέτει μεγάλη ιστορία θα βρείτε πολλά φυσικά αξιοθέατα και ιστορικά μνημεία. Mέσα στο χωριό να επισκεφθείτε το Λαογραφικό Mουσείο. Eκεί θα βρείτε πλήθος αντικειμένων, απο ενδυμασίες, κοσμήματα, έπιπλα έως και μαγειρικά σκεύη, όλα στοιχεία της παλιάς ζαγοριανής καθημερινότητας. Για τις βόλτες σας στη Φύση να επισκεφθείτε το γεφύρι του Kοντοδήμου, απ' όπου μπορείτε να ξεκινήσετε την ανάβαση για τη Mονή Pογκοβού (στην οποία φτάνετε έπειτα από περίπου 2 ώρες). Στο δρόμο σας θα συναντήσετε τον ποταμό «Mικρό Bίκο» ή «Bικάκη» όπως τον ονομάζουν οι κάτοικοι της περιοχής.

Κουκούλι

Kαι σε αυτό το χωριό θα πάτε για να τριγυρίσετε στους δρόμους του. Θα δείτε εντυπωσιακά αρχοντικά, καθώς επίσης και βρύσες. Aπό τα παλιά κτίρια, να δώσετε ιδιαίτερη σημασία στο παλιό σχολείο και από τις βρύσες σε εκείνη του Mπασιά - Mάνθου, σε μικρή απόσταση από το παλιό σχολείο. Oρισμένα από τα αρχοντικά του χωριού ανήκουν σε παραδοσιακές οικογένειες Zαγοριανών, όπως εκείνες του Πλακίδα και του Kοκκόρου.

Στο Kουκούλι θα βρείτε επίσης και το Nαό της Kοίμησης της Θεοτόκου, μία από τις ομορφότερες εκκλησίες της Hπείρου. Aκολουθώντας τη διαδρομή από τους Kήπους προς το Kουκούλι θα συναντήσετε και το «Kαλογερικό» γεφύρι, όπως λέγεται από τους κατοίκους, που από μακριά μοιάζει με κινούμενη κάμπια. Tέλος, μέσα στο χωριό, θα έχετε την ευκαιρία να επισκεφθείτε ένα Φυσικό Mουσείο, στο οποίο στεγάζεται η μεγάλη συλλογή του Kώστα Λαζαρίδη από βότανα και λουλούδια της περιοχής. Mαζί με τα φυσικά αυτά εκθέματα, θα δείτε και παλιά βιβλία.

ΚαπέσοβοΓύρω από το χωριό αυτό, που βρίσκεται σε υψόμετρο 1.100 μ., έχουν ανακαλυφθεί ίχνη αρχαίου τείχους, πράγμα που μαρτυρεί την ιστορία του. Tο ίδιο το χωριό ξεχωρίζει για τα υπέροχα αρχοντικά του, μεταξύ των οποίων και η Πασχάλειος Σχολή, δωρεά οικογένειας Kαπεσοβιτών. Πέρα από την αρχιτεκτονική του εν λόγω κτιρίου, αξίζει να το επισκεφθείτε για τα σπάνια βιβλία και το μικρό λαογραφικό μουσείο που διαθέτει. Aνάμεσα στα εκθέματα θα βρείτε και ένα από τα τέσσερα αυθεντικά αντίτυπα της Xάρτας του Pήγα Bελεστινλή. Στο χωριό, να επισκεφθείτε επίσης το ναό του Aγ. Nικολάου στην κεντρική πλατεία.

ΒραδέτοΠρόκειται για το ψηλότερο χωριό της περιοχής. Xτισμένο στα 1.350 μ. διαθέτει ασύγκριτη θέα, ενώ από τη βορειοδυτική πλευρά, συγκεκριμένα από την τοποθεσία Mπελόη, μπορείτε να θαυμάσετε το φαράγγι του Bίκου από μια προνομιακή οπτική γωνία. Ως τα 1973, η πρόσβαση στο χωριό μπορούσε να γίνει μόνο από τη «Σκάλα» του, το σκαμμένο δηλαδή μονοπάτι στην πλαγιά του βουνού. Aν αντέχετε την κοπιαστική ανάβαση, αξίζει να την περπατήσετε με αντάλλαγμα τη μοναδική θέα που θα απολαύσετε.

Τσεπέλοβο

Tο χωριό αυτό χρωστάει τη φήμη του στο τριήμερο πανηγύρι του που γίνεται τον Aύγουστο και συγκεντρώνει κόσμο από όλα τα Ζαγοροχώρια. Kαι τον υπόλοιπο χρόνο όμως προσφέρεται για βόλτες, μιας και διαθέτει πολλά εξαιρετικά δείγματα της Hπειρώτικης Aρχιτεκτονικής, αλλά και την Eστία, αίθουσα που διατίθεται συχνά για συνέδρια.

Eκτός από τα παραπάνω χωριουδάκια, και στο κεντρικό Zαγόρι μπορείτε να κάνετε πολλές βόλτες. Για παράδειγμα, αν ξεκινήσετε από τα Iωάννινα και πάρετε το δρόμο που οδηγεί προς το Mιτσικέλι θα φτάσετε στους Aσπράγγελους, ένα γραφικό, ήσυχο χωριουδάκι, που διαθέτει μεγάλη ιστορία. Aκόμα, μπορείτε να περάσετε από την Eλάτη, ένα χωριό που όπως μαντεύετε από το όνομά του βρίσκεται ανάμεσα σε ένα δάσος από έλατα. Mπορείτε, επίσης, να σταματήσετε στο Σκαμνέλι και το Hλιοχώρι για να δείτε τις εκκλησίες των Aγ. Aποστόλων και της Παναγίας αντίστοιχα. Στο Bρυσοχώρι θα μπορέσετε να απολαύσετε μια βόλτα ανάμεσα σε ένα εξαιρετικό τοπίο με τρεχούμενα νερά και να φτάσετε ώς τη Λάιστα, το πιο απομακρυσμένο χωριουδάκια του κεντρικού Zαγορίου.

Στο Ανατολικό Ζαγόρι

ΓρεβενίτιAν και λιγότερο γνωστή, η περιοχή του Ανατολικού Zαγορίου διαθέτει αρκετά χωριουδάκια ικανά να κερδίσουν το ενδιαφέρον σας. Mεταξύ αυτών το κεφαλοχώρι του ανατολικού Ζαγορίου, το Γρεβενίτι, χτισμένο σε 980 υψόμετρο, με εξαιρετική θέα προς τα χωριά του κεντρικού Ζαγορίου. Στα 4 χιλιόμετρα έξω από το χωριό βρίσκεται μια εξαίσια μικρή λιμνούλα με νούφαρα. Κοντά στο χωριό θα επισκεφθείτε τη Mονή Bοτσάς ή Bουτσάς, την αρχαιότερη μονή του Zαγορίου γνωστή και ως Παναγιά Πωγωνιώτισσα. Iδρύθηκε στα 672 και εγκαινιάστηκε το 1680, οπότε και αγιογραφήθηκε. Ωστόσο, από την αγιογραφία σώζεται μόνο η δυτική πλευρά του πρόναου· η υπόλοιπη καταστράφηκε με την πυρπόληση της μονής από τους Γερμανούς στα 1943.

Δόλιανη
Στη Δόλιανη, αλλιώς γνωστή και ως Nέο Aμαρούσιο, να πάτε γιατί πρόκειται για παλιό αρχοντοχώρι. Παρ' όλο που σήμερα μοιάζει εγκαταλελειμμένη (έχει ελάχιστους κατοίκους), διατηρεί την αίγλη της παλιάς δόξας. Nα δείτε την εκκλησία της Kοίμησης της Θεοτόκου, η κατασκευή της οποίας ανάγεται στα 1791, και να δοκιμάσετε τα μήλα της.

Βωβούσα
Η Βωβούσα είναι ένα όμορφο χωριό που διασχίζει και χωρίζει στα δύο ο Aώος ποταμός. Aπέχει μόλις 77 χλμ. από τα Iωάννινα και είναι το πιο απομακρυσμένο χωριό της ανατολικής πλευράς του Zαγορίου. Σχετικά με την ετυμολογία του ονόματός της, κατά πάσα πιθανότητα πρόκειται για την εξέλιξη του παλιού ελληνικού τοπωνυμίου Bάβισσα (από τη βοή των νερών του Αώου). Eκτός από την προνομιακή του τοποθεσία (πολύ κοντά σε πανέμορφα δάση), το χωριό αυτό αποτελεί και μία από τις εισόδους προς τον Eθνικό Δρυμό της Bάλια Kάλντα. Οι κάτοικοί του διατηρούν την ενδυμασία, τους χορούς, τα ήθη και έθιμα των Βλάχων.

ΠΩΣ ΝΑ ΠΑΤΕ
Oπωσδήποτε με I.X. για να μπορέσετε να γυρίσετε και να δείτε τα χωριά. Aν όμως σας κουράζει το ταξίδι (που είναι μακρύ και επίπονο, είναι η αλήθεια) υπάρχει πάντα το αεροπλάνο μέχρι τα Γιάννενα και από εκεί νοικιάζετε αυτοκίνητο. Aν έχετε κουράγιο, τότε οι διαδρομές που μπορείτε να ακολουθήσετε είναι είτε μέσω Pίου - Aμφιλοχίας για Aρτα - Γιάννενα είτε μέσω Tρικάλων - Kαλαμπάκας για Mέτσοβο - Γιάννενα. Σας συνιστώ τη δεύτερη γιατί ο δρόμος μέχρι Mέτσοβο είναι πολύ καλός - ακόμα και η Kατάρα. Mέχρι τα Γιάννενα έχει κάποια δυσκολία λόγω στροφών και στενότητας δρόμου.

ΠΗΓΗ:  http://www.kathimerini.com

Χειμερινοί προορισμοί: Ήπειρος - Ιωάννινα - Ζαγοροχώρια - Πάπιγκο

Σκαρφαλωμένο σε υψόμετρο 900 μέτρων στην οροσειρά της Τύμφης το Μεγάλο Πάπιγκο μαγεύει τον επισκέπτη με την παραμυθένια του ομορφιά.

Οι βράχοι της Αστράκας που υψώνονται απέναντι από το χωριό και μοιάζουν να το αγκαλιάζουν , δημιουργούν ένα μοναδικό σκηνικό που δεν χορταίνεις να το θαυμάζεις και προσφέρουν μια απόκοσμη ατμόσφαιρα, χειμώνα – καλοκαίρι.

Τα παραδοσιακά πέτρινα κτίρια και τα καλντερίμια, απόλυτα εναρμονισμένα με το φυσικό περιβάλλον, είναι το χαρακτηριστικό γνώρισμα τόσο στο Μεγάλο, όσο και στο Μικρό Πάπιγκο, που βρίσκεται σε απόσταση 2 περίπου χιλιομέτρων από το πρώτο και σε υψόμετρο 980 μ.

Στο Πάπιγκο θα βρείτε φροντισμένες ταβέρνες και καφέ-μπαρ, ενώ είναι μια καλή βάση για να εξερευνήσετε και πολλά από τα υπόλοιπα 45 χωριά του Ζαγορίου.

Σε κοντινή απόσταση βρίσκονται άλλα αξιοθέατα της περιοχής, όπως ο ποταμός Βοϊδομάτης, το φαράγγι του Βίκου, η Δρακόλιμνη κ.α.

Το Φαράγγι του Βίκου
Στην είσοδο του χωριού υπάρχει μεγάλος χώρος πάρκινγκ για τα αυτοκίνητα.
Διαμονή: Πανέμορφοι παραδοσιακοί ξενώνες και ξενοδοχεία, για όλα τα πορτοφόλια, τόσο στο Μεγάλο, όσο και στο Μικρό Πάπιγκο.
Τράπεζες: ΌΧΙ

real-greece.blogspot.com

Πηγή: tro-ma-ktiko.blogspot.com

ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΑΜΕ ΣΤΟ:  http://www.axortagos.gr

Ζαγόρι: Ένα άλλο μοντέλο ζωής

Η εκκλησία του Αγίου Δημητρίου (1793) 

Ακολουθώντας τον κεντρικό δρόμο από τα Ιωάννινα για το Κεντρικό Ζαγόρι συναντάς δύο χωριά. Δεν είναι τα πιο διάσημα, δεν είναι τα πιο ανεπτυγμένα. Είναι απλώς δύο από τα ωραιότερα και σήμερα από τα πιο ζωντανά. Η τουριστική ανάπτυξη στα Ζαγοροχώρια έχει φέρει στα ηπειρωτικά βουνά αρκετούς... νέους ανθρώπους. Μια μικρή ακμαία τέτοια κοινότητα υπάρχει εδώ και λίγα χρόνια σε αυτά τα χωριά -κυρίως στα Aνω και Κάτω Πεδινά- και έτσι εκτός από ωραίους ξενώνες και ταβέρνες, θαυμάσια αρχιτεκτονική και σπουδαίο φυσικό τοπίο εδώ θα βρείτε χαμογελαστούς νέους ανθρώπους που άφησαν την πόλη και τις υψηλές της ταχύτητες και αναζήτησαν ένα άλλο μοντέλο ζωής στο Ζαγόρι

ΑΡΧΟΝΤΟΣΠΙΤΑ, ΠΑΛΙΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΚΑΙ ΩΡΑΙΑ ΚΑΛΝΤΕΡΙΜΙΑ
Είναι ένα από τα παλαιότερα χωριά στο Ζαγόρι και ένα από τα ομορφότερα, γεμάτο αρχοντόσπιτα φτιαγμένα από άσπρη ζαγορίσια στουρναρόπετρα, παλιές εκκλησίες και στενά ωραία καλντερίμια. Τριγύρω απλώνονται οι χαμηλές πλαγιές των βουνών με φράξους, πουρνάρια και αγριοκερασιές.

Παλαιότερα λέγονταν Aνω Σουδενά και η πρώτη ιστορική μαρτυρία για το χωριό βρίσκεται σ’ ένα Χρυσόβουλο του Δεσπότη της Ηπείρου Συμεών Παλαιολόγου το έτος 1361. Το όνομα Σουδενά είναι πιθανότατα σλαβικό και σημαίνει «ψυχρός τόπος», κάτι που μάλλον σχετίζεται με τη ρεματιά που βρίσκεται ανάμεσα από τους 5 λόφους όπου είναι χτισμένο το χωριό κι απ’ την οποία το βράδυ κατεβαίνει ψυχρός αέρας.

Ο Πάνω Μαχαλάς, με κέντρο την εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου ήταν ο πρώτος πυρήνας του χωριού ενώ γύρω στο 1670 δημιουργήθηκε ο Κάτω Μαχαλάς, με κέντρο την εκκλησία της Μεταμόρφωσης. Στα ανατολικά και στα νότια του οικισμού, και πολύ κοντά σ’ αυτόν, βρίσκονται τα μοναστήρια της Αγίας Παρασκευής και της Ευαγγελίστριας, τα οποία, κατά μία άποψη, προϋπήρχαν του χωριού. Μελετητές μάλιστα ισχυρίζονται πως ίσως τα μοναστήρια να αποτέλεσαν την αιτία δημιουργίας του οικισμού, στον οποίο εγκαταστάθηκαν οι εργαζόμενοι στα μοναστηριακά κτήματα.

Oπως όλα τα χωριά στο Ζαγόρι κι αυτό ήκμασε κι αυτό πολύ την περίοδο μετά τον 18ο αιώνα (όταν το Ζαγόρι απολάμβανε ένα είδος αυτονομίας) καθώς οι κάτοικοί του ταξίδευαν αρχικά προς τα Βόρεια Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη και από τις αρχές του 20ού αιώνα κυρίως προς την Αίγυπτο. Στο χωριό ήταν ανεπτυγμένη η γεωργία, γεγονός που φανερώνουν τα δεκάδες αλώνια που βρίσκονται ολόγυρα του οικισμού.

Η μεγάλη κεντρική πλατεία με το καμπαναριό, το πηγάδι και την επιμελημένα αναστηλωμένη οικία (στο βάθος) του Ελληνα-Αιγυπτιώτη -αλλά για πάντα Πανωσουδενιώτη- Περικλή Τσαπάρη.

Γύρω στα 1870 τα Ανω Σουδενά αριθμούσαν 130 οικογένειες και πάνω από 800 κατοίκους, είχαν σχολεία, εκκλησίες και σπουδαία μοναστήρια. Τα Ανω Πεδινά είναι η γενέτειρα του μεγάλου δάσκαλου του γένους Νεόφυτου Δούκα (1760-1845, ήταν ο πρώτος διευθυντής της Ριζαρείου Σχολής) και του ιατροφιλόσοφου, ιστοριοδίφη Ιωάννη Λαμπρίδη (1836-1891), ο οποίος έγραψε τα «Ηπειρωτικά Μελετήματα», ένα από τα σημαντικότερα βιβλία για την ιστορία της Ηπείρου. Το 1928 το χωριό μετονομάστηκε «Ανω Κάμπος» και το 1929 «Ανω Πεδινά». Στο χωριό αξίζει να δείτε τις ενδιαφέρουσες εκκλησίες του Αγίου Δημητρίου (1793) με τις ωραίες καμάρες στην πλατεία, του Αγίου Γεωργίου και της Κοίμησης της Θεοτόκου και φυσικά τη Μονή Ευαγγελίστριας.

H εκκλησία του Αγίου Δημητρίου και το καθολικό στο εγκαταλειμμένο μοναστήρι της Ευαγγελίστριας είναι αγιογραφημένα από Πανωσουδενιώτες αγιογράφους: από τον Λάζαρο Λαζόπουλο και τον ανιψιό του Λάζαρο Κανίκη. Αυτοί οι δύο καλλιτέχνες έκαναν γνωστά τα Σουδενά ως χωριό με ζωγραφική παράδοση. Σήμερα τα Ανω Πεδινά είναι από τα πιο πολυάνθρωπα χωριά στο Ζαγόρι. Εχει καμιά 100αριά μόνιμους κατοίκους μεταξύ των οποίων πολλοί νέοι.

Το άγαλμα του Ιωάννη Λαμπρίδη, του γιατρού, ιστορικού, φιλόσοφου και Πανωσουδενιώτη. Χωρίς τα συγγράμματά του ελάχιστα θα γνωρίζαμε για τη ζωή στο Ζαγόρι στους προηγούμενους αιώνες.

Πλέον στο χωριό ντόπιος λογαριάζεται αυτός που ζει μόνιμα εδώ και έτσι η μικρή κοινότητα έχει καταφέρει να έχει αξιόλογη κοινωνική συνοχή ενσωματώνοντας όλους τους «ξενομερίτες», Ελληνες και αλλοδαπούς.

Μονή Αγίας Παρασκευής
Βρίσκεται σε απόσταση 1 χλμ. από τα Ανω Πεδινά (περίπου μισή ώρα με τα πόδια), στους πρόποδες του βουνού Στούρος, σε θέση με υπέροχη θέα προς το βουνό Μιτσικέλι. Το παλιό μοναστήρι κτίστηκε το 1750 και σήμερα σώζεται το καθολικό. Στον θόλο του καθολικού ξεχωρίζουν οι αγιογραφίες του Χιονιαδίτη αγιογράφου Β. Φίλη. Στο μοναστήρι θα δείτε τα ερείπια των κελιών του καθώς και μια δεξαμενή σκεπασμένη με πλάκες.

Το καθολικό από το σπουδαίο μοναστήρι της Ευαγγελίστριας στην είσοδο του χωριού, το οποίο πιθανότατα προϋπήρχε του οικισμού των Ανω Πεδινών.

Ο ΣΟΥΔΕΝΙΩΤΙΚΟΣ ΚΑΜΠΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΤΩ ΠΕΔΙΝΑ
»Μια μικρή κοιλάδα με έναν από τους πιο εύφορους κάμπους των Ζαγοροχωρίων χωρίζει τα Ανω από τα Κάτω Πεδινά. Αυτός ο πλούσιος κάμπος που σήμερα δημιουργεί θαυμάσιες εικόνες με τα βουνά ολόγυρα (ειδικά το πρωί όταν σκεπάζεται από μια λεπτή διάφανη πάχνη) είναι ο λόγος που οι παλαιότεροι Ζαγορίσιοι αποκαλούσαν τα Ανω και τα Κάτω Πεδινά «Ψωμοχώρια», καθώς εδώ οι προκομμένοι αγρότες καλλιεργούσαν με επιμέλεια δημητριακά.

Ο σουδενιώτικος κάμπος καλλιεργούνταν κυρίως με σιτάρι, καλαμπόκι, φακές, ρεβίθια και πολλά αμπέλια: η παραγωγή σταφυλιών ανερχόταν τον 19ο αιώνα στις 88.000 οκάδες!

Ο μικρός μας εύφορος κάμπος των Σουδενών, που σύμφωνα με τους ντόπιους δεν πρέπει να πουληθεί ή να κατακερματιστεί σε οικόπεδα, γιατί θα... χαθεί.

Σήμερα το μεγάλο στοίχημα για τους κατοίκους των Ανω και Κάτω Πεδινών είναι να μη χαθεί (δηλαδή πουληθεί σε αγροτεμάχια, που θα χτιστούν στο μέλλον) ο κάμπος, όπως ακριβώς συνέβη στον διπλανό των Ασπραγγέλων. Οι κάτοικοι σχεδιάζουν να συγκροτήσουν κοινοτικό κοπάδι με πρόβατα που θα βόσκουν στον κάμπο ενώ ο Βαγγέλης Παπιγκιώτης (που μας έδωσε την πληροφορία) φέτος στο χωράφι του θα βάλει στάρι.

Καθώς οδηγείτε προς τα Κάτω Πεδινά και πριν ακόμα φανούν τα πρώτα τους σπίτια, στις πεδινές εκτάσεις δεξιά του οδοστρώματος θα δείτε 5 παλιά πέτρινα πηγάδια. Τα Κάτω Πεδινά είναι μικρό αλλά πολύ πολύ γραφικό χωριουδάκι με ένα εξαιρετικά χαριτωμένο ναό του Αγίου Αθανασίου και μια θαυμάσια ηλιόλουστη πλατεία με εξαιρετική θέα στο σουδενιώτικο κάμπο.

Ο ναός του Αγίου Αθανασίου (1704), τον οποίο αξίζει να επισκεφθείτε στα Κάτω Πεδινά.

Ο ναός του Αγίου Αθανασίου (του 1704) είναι τύπου τρίκλιτης βασιλικής με τρούλο, και διατηρεί τοξωτές στοές, ξυλόγλυπτο τέμπλο και ωραίες εικόνες. Αλλες αξιόλογες εκκλησίες είναι των Ταξιαρχών με τοιχογραφίες που ανάγονται στα πρώτα χρόνια της μεταβυζαντινής περιόδου, του Αγίου Βλάσιου και της Αγίας Βαρβάρας.

Οι Κατωσουδενιώτες διέπρεψαν στη Ρουμανία και στην Αίγυπτο ενώ κάτοικοι των Ανω και Κάτω Σουδενών μετοίκησαν στην Πελοπόννησο όπου δημιούργησαν εκεί τα χωριά Ανω και Κάτω Σουδενών που σήμερα λέγονται Ανω και Κάτω Λουσοί. Σε χρυσόβουλο του Δεσπότη Συμεών (1352), αναφέρεται ότι το 1361 το χωριό ήταν ήδη γνωστό ως μεγάλος και πλούσιος οικισμός, ο οποίος έκανε προκοπή χάρη στο εύφορο οροπέδιο και την ποτιστική κοιλάδα του Καλαμά, που αποτελούσαν το σιτοβολώνα του Ζαγορίου.

Ο οικισμός των Κάτω Σουδενών στην... απέναντι πλευρά της πεδιάδας.

Παλιότερα τα όρια της κοινότητας έφταναν έως το Καλπάκι όπου εκτείνονταν τα ποτιστικά χωράφια του χωριού. Ο οικισμός όμως σήμερα φτάνει μόνο έως την κορυφή του λόφου Μπαφαράχη.

Ως πριν από λίγα χρόνια το χωριό είχε σχεδόν ερημώσει και καθόλου νέοι άνθρωποι δεν υπήρχαν, το καφενείο ήταν κλειστό και πολλά σπίτια κατέρρεαν.

Σήμερα ζουν στο χωριό καμιά 35αριά άνθρωποι, και λίγοι νέοι. Και φαίνεται πως ξαναζωντανεύει από τότε που ξανάνοιξε το καφενείο στο Μεσοχώρι...

ΜΑΘΗΜΑ ΣΤΟ ΤΣΕΡΒΑΡΙ

Ενα από τα 5 πηγάδια στον κάμπο των Σουδενών.

Απέχει ελάχιστα από τον κάμπο των Πεδινών και είναι ένα χωριό σαν όλα τα άλλα τα ορεινά. Μόνο που εδώ μπορείτε εύκολα να κάνετε το πρώτο σας «μάθημα» με θέμα: «Η συγκρότηση των ορεινών οικισμών της Πίνδου». Ο καλύτερος δάσκαλος για το μάθημα αυτό είναι ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Αράπογλου. Αυτός μας δίδαξε κι εμείς όσο μπορούμε μεταφέρουμε τη γνώση!

Είτε το χωριό το πεις Ελαφότοπο είτε Τσερβάρι (όπως λεγόταν παλιά) είναι το ίδιο πράγμα. Σημαίνει τόπο με ελάφια και πιθανότατα κάποια να υπήρχαν στην περιοχή. Χτισμένο στα 1.100 μέτρα και κοντά στα νότια κράσπεδα της χαράδρας του Βίκου, το σημερινό χωριό μοιάζει πολύ ήσυχο σε σχέση με το κεφαλοχώρι του παρελθόντος.

Ο πλάτανος-λότζια στην κεντρική πλατεία του Ελαφότοπου.

Μονάχα κάθε χρόνο στου Σωτήρος φαίνεται να ξανανιώνει με το πανηγύρι και τον Γρηγόρη Καψάλη -που είναι Τσερβαριώτης-στο κλαρίνο. Ακόμα όμως και χωρίς την παρουσία των ανθρώπων τα σημάδια τους όλα βρίσκονται εδώ, αρκεί να μπορέσετε να τα διαβάσετε..

Για παράδειγμα, ο πλάτανος στη μέση του χωριού μοιάζει με ένα γεωμετρικό σημείο στον φυσικό χώρο της πλατείας. Αυτό το δέντρο θα μπορούσε να θεωρηθεί ως το γεωγραφικό κέντρο όχι μόνο της πλατείας, αλλά όλης της έκτασης του οικισμού. Είναι δυνατόν όμως ένας ορεινός οικισμός να διατάσσεται κυκλικά;

Επειτα από εκτεταμένες εργασίες αποκατάστασης, τα περισσότερα λιθόστρωτα στον Ελαφότοπο είναι άψογα αλλά και πιο ανοιχτόχρωμα.

Στην Πίνδο, στην ορεινή Ηπειρο, αλλά και ίσως σ’ ολόκληρη την ορεινή Ελλάδα (πιθανά και σ’ όλη την Ευρώπη) οι οικισμοί οργανώθηκαν και αναπτύχθηκαν ακολουθώντας ένα σύστημα ομόκεντρων κύκλων, παρ’ όλο που η γεωγραφία του εδάφους, το ανάγλυφο του τοπίου, φαίνεται να μην προσφέρεται ευνοϊκά για την εφαρμογή ενός τέτοιου συστήματος δόμησης.

Ολόκληρος ο χώρος έχει μια καμπυλότητα που στην ουσία είναι η καμπυλότητα του εδάφους. Κέντρο του οικισμού είναι η πλατεία που συγκεντρώνει όλη την υλική και πνευματική υπόσταση της κοινότητας.

Αποτελεί σημείο αναφοράς όλων των μελών της κοινότητας, αλλά και όποιου επισκέπτεται το χωριό.

Το ξενοδοχείο Αμαρυλλίς στα Ανω Πεδινά.

ΟΙ ΟΜΟΚΕΝΤΡΟΙ ΚΥΚΛΟΙ
Καθόλου τυχαία δεν είναι η θέση και η λειτουργικότητα των κτιρίων γύρω από την πλατεία ή αν προτιμάτε στην πρώτη από της πολλές περιφέρειες των ομόκεντρων «κύκλων» του ορεινού οικισμού. O κεντρικός ιερός ναός στον Ελαφότοπο δεν είναι πάνω στην πλατεία, αλλά λίγο πιο πίσω. Στα περισσότερα όμως ορεινά χωριά βρίσκεται πάνω στην πλατεία και διαφέρει αισθητά σε μέγεθος, τρόπο κατασκευής και παρουσία απ΄ όλους τους άλλους του χωριού. Το χαρακτηριστικότερο σημείο του είναι η τοξωτή στοά. Η στοά κατασκευάζεται κατά κανόνα στην νότια πλευρά του ναού, αλλά πολλές φορές σε δύο πλευρές ή πιο σπάνια σε τρεις. Είναι το άτυπο οικονομικό και πολιτικό κέντρο του οικισμού και μπορεί να συγκριθεί με...την αρχαία ελληνική στοά!

Η «πέτρινη λεωφόρος» που διαχωρίζει, ή σωστότερα διαχώριζε οικονομικά και κοινωνικά τους κατοίκους του Ελαφότοπου. Το ίδιο συνέβαινε και σε όλους τους ορεινούς οικισμούς της Πίνδου.

Μαζί με τον χαρακτηριστικό πλάτανο, τη βρύση (ή τη στέρνα) και τον κεντρικό ιερό ναό, στην πλατεία του χωριού θα συναντήσει κανείς και το «Αμελικό» που χρησίμευε ως ξενώνας. Συνήθως ήταν πέτρινο διώροφο κτίσμα, πολύ κοντά στην εκκλησία, το οποίο στις μέρες μας έχει μετατραπεί σε κοινοτικό κατάστημα ή πολιτιστικό κέντρο.

Στρέφοντας το βλέμμα γύρω από την πλατεία είναι σίγουρο ότι θα συναντήσουμε το «μαγαζί». Είναι καφενείο και εστιατόριο και ταυτόχρονα παντοπωλείο. Είναι μικρό εμπορικό κέντρο και εκφράζει την οικονομική ζωή της κοινότητας. Συνήθως χρειάζονται δύο «μαγαζιά»? αν τσακωθούμε;

Καθόλου τυχαίο δεν είναι επίσης το γεγονός ότι οι κατοικίες γύρω από την πλατεία, στην περιφέρεια ενός κύκλου με λίγο μεγαλύτερη ακτίνα, ανήκουν στις ευκατάστατες οικογένειες. Σε εκείνες που έχουν τη μεγαλύτερη εξουσία, όχι μόνο οικονομική, αλλά πολιτική και κοινωνική.

ΕΚΤΟΣ ΤΟΥ ΟΙΚΙΣΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΥ
Εξω από τον οικισμό, έτσι όπως διατάσσεται σήμερα, γυρίστε νοερά τον χρόνο πίσω και φανταστείτε στις παρυφές του τους Σαρακατσαναίους με τα πρόβατά τους να ξεκαλοκαιριάζουν και ακόμα πιο πέρα (σε περιφέρεια μεγαλύτερης ακτίνας) τους γύφτους, τους τεχνίτες δηλαδή και τα εργατικά χέρια.

Τρεις κοινωνικές ομάδες σε διαφορετική θέση, όσον αφορά τον οικισμό-κοινότητα που ταυτόχρονα δηλώνει το οικονομικό-κοινωνικό επίπεδό τους.

Οπως εύκολα μπορείτε να καταλάβετε, ο κύκλος σαν γεωμετρικό σχήμα έχει την ικανότητα να εκφράζει στον χώρο την έννοια της ιεράρχησης.

ΔΙΑΜΟΝΗ

«Αμαρυλίς»: (26530 71132, www.zagoriahotel.info). Oλοκαίνουργιος ξενώνας στο ψηλότερο σημείο του χωριού. Τον χαρακτηρίζει το ρομαντικό στυλ που έχει επιλεγεί για τη διακόσμηση των εσωτερικών χώρων με χειροποίητα έπιπλα, υφάσματα γαλλικού τύπου, πατίνες στους τοίχους, αντικείμενα από παλαιοπωλεία. Ξεχωρίζουν οι εξαιρετικές γεύσεις στο πρωινό (μεταξύ άλλων αλευρόπιτα, τραχανάς με άγρια μανιτάρια, πίτα με ρύζι, σταφίδες και μπαμπανάτσα, τηγανίτες, ρυζόγαλο κ.ά.), και η φιλική ατμόσφαιρα που δημιουργούν οι ιδιοκτήτες.

«Πρίμουλα»: (26530 71133, www.primoula.gr). Αναστηλωμένο σπίτι του 1870, στην πλατεία Δουβλή. Από φέτος άλλαξε διεύθυνση, ανακαινίστηκε, και τα δυο πολύ φιλικά ζευγάρια που τον διευθύνουν πλέον -η Μαρίβα και ο Δημήτρης, η Λίλα και ο Παύλος- έχουν πολλή όρεξη και κέφι για καινούργια πράγματα.

«Μountain Resort Μονοπάτια»: (26530-71116, www.monopatiaresort.gr). Ολοκαίνουργιο συγκρότημα που ανοίγει τώρα. Αποτελείται από 2 αρχοντικά του 19ου αιώνα (το ένα με 4 σουίτες και το άλλο με το εστιατόριο), ένα νέο κτίριο παραδοσιακού στυλ (με 3 δωμάτια στον όροφο) και 8 αυτόνομα σπιτάκια.

«Πορφυρόν»: (26530 71579, 6945783290, www.porfyron.com). Ξεχωρίζει για το βαθύ κόκκινο χρώμα - που είναι και το αυθεντικό του. Είναι κτισμένο το 1850 και διαθέτει 8 δωμάτια.

ΔΙΑΜΟΝΗ

«Αμελικό»: (26530 71501, www.ameliko.gr). Βρίσκεται στην επάνω γειτονιά του χωριού και αποτελείται από δεκατρία δίκλινα και τρίκλινα δωμάτια και μια σουίτα. Μοιράζονται σε 3 κτίρια ζαγορίτικης αρχιτεκτονικής. Η διακόσμηση είναι λιτή και καλόγουστη.

«To σπίτι του Ορέστη»: (26530 71202, www.orestishouse.gr). Δυο κτίρια ζαγορίτικης αρχιτεκτονικής που μετράνε 150 χρόνια ζωής. Παραδοσιακή η διακόσμηση στα επτά δωμάτια που έχουν τζάκια, φλοκάτες και μπάσια (ξύλινα «κτιστά» κρεβάτια). Αξίζει η σουίτα με τον παλιό φούρνο.

«Παναγιώτης Ξάνθος»: (26530 71281). Εξι νοικιαζόμενα δωμάτια σε σπίτι 300 ετών, με αυλή και παράθυρα που προσφέρουν θέα στο χωριό, την πεδιάδα και τα βουνά.

«Αλθαία»: (26530 71700, www.althea-zagori.gr). Δίκλινα και τρίκλινα δωμάτια με σπιτικές ανέσεις και απλή διακόσμηση. Είναι βαμμένες με παλ χρώματα, έχουν κουζίνα και πετρόκτιστο τζάκι.

«Aλώνι»: (26530 71216, 71291, www.hotelaloni.com). Εννέα ανακαινισμένα δωμάτια -τα 2 με τζάκι- σε ηπειρώτικo στυλ και με όμορφες αυλές όπου θα πάρετε πρωινό όταν έχει καλοκαιρία. Εχουν ωραία θέα στον κάμπο και στις οροσειρές. Οι ιδιοκτήτες, που είναι κτηνοτρόφοι, έχουν δημιουργήσει και ένα πολύ καλό εστιατόριο όπου θα φάτε καλά κρεατικά και τη ζαγορίτικη φέτα τους.

Κείμενα: Αντώνης Ιορδάνογλου - Γιάννης Ντρενογιάννης
Φωτογραφίες: Γιάννης Ντρενογιάννης, Βάλυ Βαϊμάκη, Λεωνίδας Τηνιακός

ethnos.gr

ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΑΜΕ ΣΤΟ: http://www.netnewsgr.gr

Ταξίδι στα Ζαγοροχώρια

Από Κωνσταντίνα Ζαφείρη την Μαρ 01, 2011

Τα Ζαγοροχώρια με ελάχιστους επισκέπτες και κατοίκους

17 Ιανουαρίου-21 Ιανουαρίου 5 ημέρες όλο κι όλο το ταξίδι μας αλλά ικανό να μας γεμίσει με εικόνες αληθινής ομορφιάς τόσο του τοπίου όσο και των ανθρώπων που γνωρίσαμε.

Ο προορισμός μας ήταν τα Άνω Πεδινά στο Κεντρικό Ζαγόρι και με ένα αργοπορημένο ξεκίνημα καταφέραμε να φτάσουμε στις 5μμ στον ξενώνα που μείναμε και έμελε για τις επόμενες μέρες να γίνει το σπίτι μας, με όλη τη σημασία της λέξης. Στο Πορφυρόν, η Ρίτα και ο Γιάννης μας υποδέχτηκαν με ζεστασιά, μας υπέδειξαν τις καλύτερες διαδρομές, μας έμαθαν να φτιάχνουμε αλευρόπιτα, την παραδοσιακή τυρόπιτα του τεμπέλη, μας μαγείρεψαν χορταστικά και λαχταριστά πρωινά και υπέροχα βραδινά, μας κράτησαν παρέα τα βραδάκια με απαλή μουσική και καλή κουβέντα και μας αποχαιρέτησαν σαν δικούς τους ανθρώπους με δώρα και αγκαλιές. Και μόνο αυτά θα έφταναν να περάσουμε καταπληκτικά αλλά σ’αυτό το ταξίδι υπήρχαν πολλά ακόμα.

Ξενώνας Πορφυρόν - Άνω Πεδινά

Αν λοιπόν άλλοι προορισμοί με την πολυκοσμία τους σας έχουν κουράσει, κατευθυνθείτε στα Ζαγοροχώρια μετά τις γιορτές των Χριστουγέννων και μέχρι την άνοιξη και θα βρείτε μια μεγαλοπρεπή ησυχία.

Την πρώτη ημέρα των περιηγήσεών μας, επισκεφτήκαμε το Μονοδένδρι, τη Βίτσα, το Δίλοφο, την Ελάτη και το Τσεπέλοβο, όλα χωριά στο Κεντρικό Ζαγόρι.  Στο Μονοδένδρι επισκεφτήκαμε το Μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής απ’ όπου η θέα στο φαράγγι του Βίκου είναι μαγευτική. Το ίδιο το χωριό είναι πολύ γραφικό, με στενά λιθόστρωτα σοκάκια και όμορφα καφενεία και ταβερνούλες. Φάγαμε μια καταπληκτική σπανακόπιτα στα ‘Μυστικά της γιαγιάς’ μετά την επιστροφή μας από το Μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής και αφού πήραμε δυνάμεις κατευθυνθήκαμε προς το Τσεπέλοβο. Από το Μονοδένδρι, μην παραλείψετε να επισκεφτείτε και τη θέση Οξυά, απ’όπου η θέα στο φαράγγι του Βίκου απ’ό,τι μας είπαν δεν περιγράφεται… εμείς το αφήσαμε για την επόμενη επίσκεψη μας που θέλουμε να πιστεύουμε θα κάνουμε σύντομα. Επίσης, αν έχετε όρεξη για περπάτημα, από το χωριό Βραδέτο, μετά το Μονοδένδρι, στο υψηλότερο υψόμετρο στα 1350μ μπορείτε να περπατήσετε μέχρι τη θέση Μπελόη όπου φαίνεται όλο το φαράγγι (επίσης για επόμενη δική μας επίσκεψη).

Φαράγγι του Βίκου

 Στην πανέμορφη διαδρομή αυτή συναντάς και τα γεφύρια Καπετάν Αρκούδα και Κόκκορη. Εμείς κατεβήκαμε και τα περπατήσαμε και πραγματικά το τοπίο, τα βουνά, το κρυστάλλινο νερό και οι ήχοι της φύσης σε αφήνουν άφωνο. Οι φωτογραφίες δεν μπορούν να αιχμαλωτίσουν αυτό που νιώθεις όταν στέκεσαι μπροστά σε τόση ομορφιά…
Η διαδρομή για το Τσεπέλοβο είναι εξίσου όμορφη όσο και η πρώτη εικόνα του χωριού. Με αρχοντικά και φροντισμένα σπιτάκια καταλήγεις στην πλατεία του χωριού που δεσπόζει ο πλάτανος και μπορείς να βρεις αρκετά ταβερνάκια για να απολαύσεις τις τοπικές σπεσιαλιτέ. Εμείς απολαύσαμε κυρίως τις συζητήσεις των ντόπιων για το κυνήγι και τα πειράγματα που έκαναν ο ένας στον άλλο, αποτέλεσμα οικειότητας των ανθρώπων όταν ζουν στενά δεμένοι σ’ένα μικρό μέρος. Μετά το μεσημεριανό μας, και ψάχνοντας ένα μέρος να πιούμε καφέ, επισκεφτήκαμε το Δίλοφο και την Ελάτη. Στο Δίλοφο περιπλανηθήκαμε στο χωριό και δε συναντήσαμε παρά μόνο ένα σκύλο στην κουφάλα ενός πλατάνου. Στην Ελάτη ήταν όλα κλειστά αλλά θα ξαναγυρνούσαμε μετά από μερικές μέρες. Έτσι καταλήξαμε στα Άνω Πεδινά όπου στον ξενώνα-καφενείο Αλθαία δοκιμάσαμε νοστιμότατα σπιτικά γλυκά και ελληνικό καφέ.

Γεφύρι του Κόκκορη

 Τα Ιωάννινα είναι μόλις μισή ώρα από τα Άνω Πεδινά και την επομένη μέρα πήγαμε απ’το πρωί στην όμορφη πόλη που έντυνε μ’ενα πέπλο η ομίχλη. Κατηφορίσαμε προς το κάστρο και ανεβήκαμε στο Δημοτικό Εθνογραφικό Μουσείο  (Τζαμί Ασλάν Πασά) όπου είδαμε τη συλλογή από διάφορα αντικείμενα των τελευταίων τριών αιώνων ελληνικού, τουρκικού και αιγυπτιακού πολιτισμού που σχετίζονταν με την περιοχή. Το καραβάκι που σε περνάει απέναντι στο νησάκι πηγαινοέρχεται τακτικά και κοστίζει 1,80 το άτομο ενώ η επίσκεψη στο νησί – που κατοικείται- με τις καλαμιές να το περιστοιχίζουν στην είσοδο και τις βάρκες των ντόπιων που θυμίζουν Ινδονησία, είναι απαραίτητη για να συμπληρώσεις την εικόνα της πρωτεύουσας του νομού. Δε δοκιμάσαμε πέστροφα και βατραχοπόδαρα αλλά πήραμε το παραδοσιακό Κλωστάρι το οποίο ήταν όντως όσο λαχταριστό όσο μας υποσχέθηκαν και επίσης από την κυρά-Αντωνίτσα που σίγουρα θα συναντήσετε και αναμφίβολα θα θυμάστε για καιρό μετά, μαρμελάδα και λικέρ κράνο – φρούτο θαυματουργό κατά τα λεγόμενα της κυρά-Αντωνίτσας τόσο για τις ‘τσιούπρες’ όσο και για τους ‘νιους’, ακόμα και για τα ‘μπουρμπούτσαλα’! Επιστρέψαμε στην πόλη με το καραβάκι και φάγαμε στο Il Spuntino πεντανόστιμα ιταλικά πιάτα, ευχάριστη αλλαγή μετά την ντόπια παραδοσιακή κουζίνα.

Η λίμνη των Ιωαννίνων

 Επόμενη μέρα και επόμενος προορισμός το Πάπιγκο, γύρω στα 30-40 λεπτά από τα Άνω Πεδινά. Για κάποιο λόγο πάντα νόμιζα ότι το Μικρό Πάπιγκο ήταν πριν το Μεγάλο Πάπιγκο. Τελικά, ανακάλυψα ότι πρώτα συναντάς το Μεγάλο Πάπιγκο και αφού το διασχίσεις σκαρφαλωμένο σε πλαγιά αντικρύζεις το Μικρό σε 150μ διαφορά απ’το Μεγάλο να στέκεται κάτω από το επιβλητικό όρος της Τύμφης και με αισθητά χαμηλότερη θερμοκρασία! Μετά την επιστροφή στη βάση, μάθαμε για τις κολυμπήθρες σα φυσικές πισίνες που σχηματίζονται στο δρόμο ανάμεσα στα δύο χωριά. Στο Μεγάλο Πάπιγκο ήπιαμε καφέ στο καφέ-εστιατόριο Αστράκα, όπου ο ιδιοκτήτης μας μίλησε με μεγάλη προθυμία για την περιοχή, τη Δρακολίμνη στα 2050μ υψόμετρο, τη θέα στο Βίκο από το μονοπάτι έξω από το χωριό (το οποίο ακολουθήσαμε αν και ο ‘νιός’ φοβόταν για αρκούδες και τελικά δε φτάσαμε ως το τέλος του) και για τη ζωή στο Πάπιγκο. Highlights για μένα ήταν τα άλογα που έβοσκαν ανενόχλητα στην πλαγιά, το Δημοτικό Σχολείο με το παραμυθένιο προαύλιο και οι κότες που σγκάρλιζαν όλο χαρά και ανενόχλητες το χωμάτινο λόφο τους.

Μικρό Πάπιγκο

 Αφήνοντας το Πάπιγκο και ακολουθόντας τις στροφές που από μακριά θυμίζουν φιδάκι, επιστρέψαμε στην Αρίστη για φαγητό. Η τύχη όμως ήθελε να φάμε στο Βίκο, 4 χλμ πιο δίπλα, αφού στην Αρίστη τα δύο εστιατόρια δε σέρβιραν φαγητό λόγω πένθους. Και πόσο μας συγκίνησε αυτό…κάτι εντελώς ξεχασμένο σε μεγαλύτερα μέρη. Στο δρόμο για το Βίκο συναντήσαμε μια μαυροφορεμένη γιαγιά που περπατούσε προς την Αρίστη, αναμφίβολα για την κηδεία. Τόσο στην Αρίστη όσο και στο Βίκο το θέαμα είναι επιβλητικό. Το μάτι πέφτει αχόρταγα πάνω στις πλαγιές των βουνών που έχουν κάτι από τη μεγαλοπρέπεια των Μετεώρων. Στο Βίκο ιδιαίτερα αξίζει να περπατήσετε τη σύντομη διαδρομή μέσα από το χωριό ως το παρατηρητήριο για να θαυμάσετε τη χαράδρα και το Βοϊδομάτη που τη διασχίζει καθώς και την Τύμφη που στέκει και επιβλέπει όλη την περιοχή. Από εκεί ξεκινάει και μονοπάτι για το φαράγγι και σαφώς αξίζει η πεζοπορία των πέντε ωρών για να το διασχίσεις αν το μυαλό αδειάσει εντελώς γι’αυτές τις ώρες.

Παρατηρητήριο στον Βίκο

 Την τελευταία μέρα του ταξιδιού μας, το πρόγραμμα ήταν κάπως πιο ελεύθερο, η ομίχλη είχε πέσει πυκνή εξάλλου το ίδιο και η βροχή απ’το πρωί και είπαμε να μείνουμε κοντά στη βάση, προγραμματίζοντας καφέ στο χωριό Κήποι και μεσημεριανό στην Ελάτη. Πλησιάζοντας τους Κήπους συναντάς το Τρίτοξο γεφύρι του Ζαγορίου, τόσο αρμονικά δεμένο στο τοπίο που το περιβάλλει, τόσο αναλλοίωτο στο πέρασμα των χρόνων, τόσο περήφανα να στέκεται πάνω απ’τον πεντακάθαρο Βοϊδομάτη που σε κάνει να θέλεις να βουτήξεις παρά το κρύο, τη βροχή και την ομίχλη (και παρά το χιόνι υποψιάζομαι). Κοιτώντας πίσω απ’το γεφύρι βλέπεις σκαρφαλωμένο το χωριό Κήποι, πραγματικά ένα από τα ομορφότερα χωριά που συναντήσαμε λόγω θέσης, με λαογραφικό μουσείο και ιδιαίτερα φιλόξενους κατοίκους. Ακριβώς πριν την είσοδο του χωριού υπάρχει ακόμα ένα γεφύρι, εμείς το βαφτίσαμε το Γεφύρι των Κήπων…
Το μεσημέρι, χορτασμένοι από την ομορφιά που είδαμε αλλά και από τις πίτες στους Κήπους, κατευθυνθήκαμε προς την Ελάτη, ακόμα ένα χωριό που χαίρει εξαιρετικής φυσικής θέσης με μοναδική θέα σ’όλη τη γύρω περιοχή. Οι ντόπιοι μας έλεγαν ότι με την ομίχλη δε φαίνεται τίποτα, παρόλα αυτά εμείς είχαμε μείνει με το στόμα ανοιχτό και το μόνο που μπόρεσε να μας ξεκολλήσει από τη θέα ήταν τα λαχταριστά παϊδάκια από φρέσκο ντόπιο κρέας και η φασολάδα που άχνιζε στο τραπέζι μας.
Στην Ελάτη, να επισκεφτείτε οπωσδήποτε το εργαστήριο επεξεργασίας μαλλιού Άνω Κάτω, ακριβώς κάτω από το εστιατόριο Ριζά με την εκπληκτική θέα, είτε για να θαυμάσετε τις δημιουργίες της Λένας και της Γιώτας είτε για να κάνετε κι εσείς ένα μάθημα ‘felting’ . Η Λένα μας βοήθησε μέσα σε 3 ώρες να φτιάξουμε μία παιδική κουβέρτα, με σχέδια και χρώματα της επιλογής μας, χρησιμοποιώντας μόνο φυσικό μαλλί Μερινό, ζεστό νερό και τα χέρια μας!

ΠΗΓΗ:  souelradio.com

Ζαγόρι-1ος Μαραθώνιος Αγώνας Ορεινού Τρεξίματος

Στις 7 το πρωί, από τη Γέφυρα Κόκκορη του Δήμου Ζαγορίου, θα δοθεί την Κυριακή 24 Ιουλίου η εκκίνηση του 1ου Μαραθωνίου Αγώνα Ορεινού Τρεξίματος. Οι σταθμοί απ’ τους οποίους θα περάσουν οι αθλητές είναι Εκβολές Μεζαριάς, Κλήμα, Πηγές Βοϊδομάτη, Μικρό Πάπιγκο, Ενδιάμεσο Καταφύγιο, Λίμνη Ρομπόζι, Αυγερινός, Βραδέτο. Ο τερματισμός της διαδρομής θα γίνει στην Πασχάλειο Σχολή Καπεσόβου, όπου μετά τις 12 το μεσημέρι θα αρχίσει η υποδοχή των επισκεπτών. Στις  5 το απόγευμα θα απονεμηθούν τα βραβεία στους νικητές.

ΠΗΓΗ:  www.epirusonline.gr

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΣΤΟ ΔΥΤΙΚΟ ΖΑΓΟΡΙ

Ταξιδεύουμε στο Δυτικό Ζαγόρι, τόπο με αυθεντική ηπειρώτικη αρχιτεκτονική και εξαίρετο φυσικό ανάγλυφο.

Παραδοσιακά χωριά, χτισμένα στην περιοχή των ορεινών συγκροτημάτων της Τύμφης, της Πίνδου και του Μιτσικελίου, τα Ζαγοροχώρια αποτελούν τόπο ιδανικό για περιπατητές και φυσιολάτρες. Η περιήγησή μας επικεντρώθηκε στο Δυτικό Ζαγόρι, που απλώνεται δυτικά της Τύμφης, ενός από τα ψηλότερα (κορυφή Γκαμήλα, υψόμετρο 2.497) και επιβλητικότερα βουνά της χώρας μας. Επιθυμία μας ήταν να γνωρίσουμε το μοναδικό φυσικό ανάγλυφο της περιοχής (εθνικός δρυμός Βίκου – Αώου, φαράγγι Βίκου, κορυφή Αστράκα, ποταμός Βοϊδομάτης), τα γραφικά μονοπάτια, τις ενδιαφέρουσες περιπατητικές διαδρομές, τα παραδοσιακά σπίτια και αρχοντικά.

Η Βίτσα, από όπου κατάγονταν σημαντικοί ευεργέτες και άνθρωποι των γραμμάτων, ήταν το πρώτο χωριό που επισκεφθήκαμε. Πετρόχτιστα αρχοντικά και σπίτια αυθεντικής ηπειρώτικης αρχιτεκτονικής, γραφικά λιθόστρωτα καλντερίμια, η Βριζοπούλειος Σχολή, οι παλαιές εκκλησίες (Άγιος Νικόλαος, Άγιος Γεώργιος – Ταξιάρχες, Κοίμηση Θεοτόκου), η πλατεία της Κάτω Βίτσας, η σκάλα της Βίτσας (τμήμα του μονοπατιού που οδηγεί από την Κάτω Βίτσα στο γεφύρι του Μίσιου) και το δίτοξο γεφύρι του Μίσιου (το έχτισε το 1748 ο άρχοντας Αλέξιος Μίσιος στο φαράγγι του Βίκου), ο αρχαιολογικός χώρος της περιοχής (στη διαδρομή προς το Μονοδένδρι) συγκέντρωσαν το ενδιαφέρον μας.

 

Στο Μονοδένδρι, αντιπροσωπευτικό παραδοσιακό χωριό του Ζαγορίου με πετρόχτιστα κτίρια και γραφικά καλντερίμια, επισκεφθήκαμε τις εκκλησίες του Αγίου Μηνά (αρχές 17ου αι.) και του Αγίου Αθανασίου (1804), το σπίτι των αδελφών Ριζάρη, το κτίριο της Ριζαρείου Σχολής, το Ριζάρειο Χειροτεχνικό Κέντρο και το Ριζάρειο Εκθεσιακό Κέντρο. Επίσης, τη βυζαντινή μονή της Αγίας Παρασκευής, σε ορθοπλαγιά του φαραγγιού του Βίκου, τη μονή του Προφήτη Ηλία και τη θέση «Οξυά», από όπου απολαύσαμε τη συγκλονιστική θέα στο φαράγγι του Βίκου.

Καλοδιατηρημένα σπίτια και αρχοντικά, τη μονή της Ευαγγελίστριας (τέλη 18ου αι.) και την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου (τέλη 18ου αι.) συναντήσαμε στα Άνω Πεδινά, χωριό που γνώρισε περίοδο ακμής στο β’ μισό του 19ου αι., όταν είχε Ελληνικό Σχολείο, αλληλοδιδακτικό και παρθεναγωγείο. Στα Κάτω Πεδινά την προσοχή μας τράβηξαν οι εκκλησίες του Αγίου Αθανασίου και των Ταξιαρχών (1591), το κτίριο του παρθεναγωγείου (1910), τα πέτρινα αλώνια της περιοχής, μνημείο λαϊκής αρχιτεκτονικής της Προβιομηχανικής Εποχής, και το ξωκλήσι του Αγίου Νικολάου Καλυβίων (15ος αι.).

Ο όμορφος Ελαφότοπος με τις αξιόλογες εκκλησίες (Κοίμηση Θεοτόκου, Άγιος Νικόλαος, Άγιος Γεώργιος), τη λαογραφική συλλογή, τα περίτεχνα καλντερίμια, τις ξερολιθιές και τις παλαιές βρύσες ήταν ο επόμενος σταθμός μας.

Η περιήγησή μας στο βόρειο τμήμα του Δυτικού Ζαγορίου ξεκίνησε από την Αρίστη, χωριό με παραδοσιακό ηπειρώτικο χρώμα και θέα στο εξαίρετο φυσικό ανάγλυφο της περιοχής. Μεταξύ άλλων, στα αξιοθέατα της Αρίστης συγκαταλέγονται οι εκκλησίες της Κοίμησης της Θεοτόκου (1767) και του Αγίου Αθανασίου, η κοιλάδα του Βοϊδομάτη, η μονή της Παναγίας της Σπηλαιώτισσας, η γέφυρα του Βοϊδομάτη και τα «Καγκέλια», φιδωτό τμήμα της διαδρομής από τη γέφυρα του Βοϊδομάτη προς το Πάπιγκο.

Στο Βίκο, χωριό χτισμένο εντός των ορίων του εθνικού δρυμού Βίκου – Αώου, είδαμε την εκκλησία του Αγίου Τρύφωνα, τις πηγές του Βοϊδομάτη στο φαράγγι του Βίκου και την εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου.

Το οδοιπορικό μας στο Δυτικό Ζαγόρι ολοκληρώθηκε με την επίσκεψή μας στο Πάπιγκο και το Μικρό Πάπιγκο. Εδώ τα εξαίρετης αρχιτεκτονικής πετρόχτιστα σπίτια και αρχοντικά, οι περίτεχνες αυλόπορτες και οι λουλουδιασμένες αυλές, οι εκκλησίες (Άγιος Βλάσιος, Αγία Παρασκευή, Άγιοι Απόστολοι και Αγία Κυριακή στο Πάπιγκο, Ταξιάρχες στο Μικρό Πάπιγκο), τα γραφικά καλντερίμια και οι βρύσες συνθέτουν μια μαγευτική εικόνα. Από τα στολίδια της φύσης ξεχωρίσαμε την επιβλητική Αστράκα («Πύργοι Αστράκας»), κορυφή της Τύμφης, τις λιμνούλες «Οβίρες» ή «Ρογκοβό», το σπηλαιοβάραθρο Προβατίνα και τη Δρακόλιμνη της Τύμφης (υψόμετρο 2.050), κοντά στην κορυφή Γκαμήλα.

ΠΗΓΗ:  www.preciouslife.gr

Πάπιγκο: Οδοιπορικό στο πιο δημοφιλές Ζαγοροχώρι

Φωλιασμένα στην «αγκαλιά» του όρους Αστράκας, το Μικρό και το Μεγάλο Πάπιγκο,
κλέβουν την παράσταση από τα υπόλοιπα Ζαγοροχώρια! Χτισμένα σε υψόμετρο 960 μ.,
βρίσκονται σε απόσταση 60 χλμ. από τα Ιωάννινα και προσφέρονται για ένα ... short break γεμάτο εικόνες και εμπειρίες! Και μόνο η διαδρομή φτάνει για να σας μαγέψει...

Περνώντας πάνω από τον ποταμό Βοϊδομάτη και αφήνοντας πίσω σας την παλιά γέφυρα της Αρίστης,εμφανίζονται μπροστά σας οι δύο οικισμοί περικυκλωμένοι από τεράστιες βραχοσειρές.
Στο Μεγάλο Πάπιγκο σπίτια παραδοσιακής αρχιτεκτονικής από άσπρη πελεκητή πέτρα,
επιβλητικές πόρτες και παλιές βρύσες θα αποτυπωθούν με αμέτρητα «κλικ» στον
φωτογραφικό φακό σας.

Σε απόσταση 4 χλμ. βρίσκεται το Μικρό Πάπιγκο, στο οποίο σας καλωσορίζει ο ναός των Ταξιαρχών. Για μία αξέχαστη εμπειρία προτιμήστε το μονοπάτι που οδηγεί σε αυτό και θαυμάστε την ομορφιά της φύσης εκ των έσω!

Τι θα δείτε/κάνετε:
•Τον χτισμένο το 1852 ναό του Αγίου Βλασσίου, τις τοιχογραφίες της μικρής εκκλησίας της Παναγίας, το εξαιρετικό κτήριο του δημοτικού σχολείου και την Καλλίνειο Σχολή στο Μεγάλο Πάπιγκο.
•Με ορμητήριό σας το Πάπιγκο, πάρτε μέρος σε πεζοπορίες και ορειβατικές δραστηριότητες μέσα στη φύση.
•Στη ρεματιά μεταξύ Μικρού και Μεγάλου Πάπιγκου κάντε μια στάση στις φυσικές
λίμνες Ρογκοβού, που φημίζονται για τα πράσινα νερά τους.
•Επισκεφθείτε τη Δρακολίμνη, μία από τις 3... αλπικές λίμνες της Πίνδου, για να
μάθετε τα μυστικά της. Σύμφωνα με τη μυθολογία εδώ, σε υψόμετρο 2.100 μ. και μια έκταση 5 τ.χλμ., λέγεται ότι έζησε ένας Δράκος, στον οποίο οφείλει και το όνομά της.

Πού να μείνετε:
•Στον ξενώνα Καλλιόπη, με τα εφτά πλήρως εξοπλισμένα δωμάτια, τα δύο εκ των οποίων διαθέτουν και τζάκι. Η μέρα εδώ ξεκινάει δυναμικά με ένα πλούσιο πρωινό με ηπειρώτικες πίτες και τοπικά προϊόντα. Συνεχίζει με δραστηριότητες, όπως ιππασία και ορειβασία, και τελειώνει με ένα απολαυστικό δείπνο στο ομώνυμο εστιατόριο. Διοργανώνονται και κοινωνικές εκδηλώσεις. (Μεγάλο Πάπιγκο, τηλ. 26530 41081, www.kalliopi-papigo.gr)
•Σε ένα από τα παλιότερα αρχοντικά του Πάπιγκου, στεγάζεται το άρτι ανακαινισμένο Αρχοντικό Γκέκη 1876. Χαρακτηρισμένο ως παραδοσιακός ξενώνας σάς προσφέρει αξέχαστη διαμονή σε ένα από τα εννιά δωμάτιά του. Highligt το χορταστικό πρωινό με σπιτικές μαρμελάδες και πίτες. (Μεγάλο Πάπιγκο, τηλ. 26530 41610)
•Ο παραδοσιακός ξενώνας Κωνσταντίνου & Ελένης, στο χωριό Μονοδένδρι, υπόσχεται στιγμές αστείρευτης αναζωογόνησης, καθώς διαθέτει ένα άκρως χαλαρωτικό πετρόχτιστο υδρομασάζ. Τα 7 πολυτελή δωμάτιά του χαρακτηρίζονται από την προσεγμένη διακόσμηση με τα χειροποίητα έπιπλα, τα σκαλιστά ταβάνια και τα ξύλινα δάπεδα. ( Μονοδένδρι, τηλ. 26530 71328, www.ke-hotel.gr)

Πού να φάτε:
•Στο εστιατόριο του ξενώνα Καλλιόπη θα δοκιμάσετε αυθεντικές ηπειρώτικες γεύσεις. Η κα Καλλιόπη βάζει όλη τη μαεστρία της και δημιουργεί ποικιλία μαγειρευτών φαγητών, παραδοσιακές πίτες και ψητά της ώρας. Δοκιμάστε οπωσδήποτε το μοσχαράκι με τα δαμάσκηνα και τις σταφίδες που συνοδεύεται τέλεια με κρασί ιδίας παραγωγής. (Μεγάλο Πάπιγκο, τηλ. 26530 41081, www.kalliopi-papigo.gr)
•Στην παραδοσιακή ταβέρνα Αστράκα που στεγάζεται σε ένα κτήριο του 1824, στην κεντρική πλατεία του χωριού, θα γευτείς ζαγορίσιες σπιτικές πίτες και φρέσκα ντόπια κρέατα. (Μεγάλο Πάπιγκο, τηλ. 26530 41693)

Πώς να πάτε:
Οι δύο οικισμοί απέχουν 60 χλμ. από τα Ιωάννινα. Ο δρόμος είναι γεμάτος στροφές, γι'
αυτό θα πρέπει να είστε πολύ προσεκτικοί, ιδιαιτέρως στα ανήλιαγα σημεία και κυρίως
κατά τις βραδινές ώρες ή σε περίπτωση που έχει χιονίσει.

Πηγή: Icons Travellers
ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΑΜΕ ΣΤΟ:  sarotiko.blogspot.com

ΚΟΛΥΜΠΗΘΡΕΣ – ΖΑΓΟΡΙΑ

Αν επισκεφθείτε τα Ζαγοροχώρια τους ζεστούς καλοκαιρινούς μήνες, τότε μην ξεχάσετε να πάρετε μαζί σας…το μαγιό σας!!!

Ναι είναι πραγματικότητα όσο τρελό και αν σας ακούγεται,αφού ανάμεσα στο Μεγάλο και το Μικρό Πάπιγκο, υπάρχει ένα μικρό φαράγγι που διασχίζει το ρέμα Ποτίστρες και σχηματίζει λιμνούλες, τις «Κολυμπήθρες» που περιβάλλονται από επίπεδες πλάκες σχιστόλιθου.Έτσι 500m πριν το χωριό Μικρό Πάπιγκο, θα συναντήσετε το ρέμα του Ρογκόβου και μια ξύλινη πινακίδα που σας πληροφορεί σχετικά με τις κολυμπήθρες. Αφού αφήσετε τον δρόμο και ακολουθώντας μόνο για 50μ ένα μονοπάτι που ξεκινάει ακριβώς δίπλα από το γεφύρι θα βρεθείτε μπροστά στις πρώτες.Το θέαμα είναι υπέροχο και καθεμία από αυτές τις λιμνούλες σε προκαλεί να βουτήξεις στα νερά της.Σε δύο σημεία μάλιστα οι ντόπιοι έχουν κτίσει μικρά φράγματα με ελεγχόμενη ροή νερού έτσι ώστε να δημιουργούνται μεγαλύτερες λίμνες το καλοκαίρι προκειμένου να δροσίζονται μέσα περισσότεροι επισκέπτες.Ιστορικές πηγές επίσης αναφέρουν ότι οι κολυμπήθρες αποτελούσαν ένα από τα σημεία που ο Αλή Πασάς απολάμβανε τους καλοκαιρινούς μήνες το μπάνιο του.

Τολμήστε λοιπόν και….καλές βουτιές!!!

ΠΗΓΗ:  www.discoverepirus.gr

Αξιοθέατα της περιοχής του Πάπιγκου

• Εκκλησιές - Γεφύρια του Πάπιγκου

Περιπλανηθείτε στα πανέμορφα λιθόστρωτα καλντερίμια των οικισμών, θαυμάστε την λιτή αρχιτεκτονική των αρχοντόσπιτων φτιαγμένα από πελεκητή πέτρα, σε μια περιοχή που το μπετόν και οι αυτοκινητόδρομοι είναι άγνωστοι. Δείτε από κοντά τις εκκλησιές:

Αγιος Βλάσιος. Αρχοντικός ναός, ο οποίος κτίστηκε το 1852, στη θέση του παλιότερου ναού, του 912. Από την παλαιά εκκλησία σώζεται σήμερα μόνο ένα αριστουργηματικό κομμάτι του σκαλιστού τέμπλου, το οποίο φυλάσσεται την Αγία Τράπεζα. Ο ναός είναι τρισυπόσαστος (αφιερωμένος στον Άγιο Βλάσιο, στον Άγιο Δημήτριο και στην Αγία Τριάδα) και διαθέτει εξαιρετικό τέμπλο, σπάνια βιβλία, πολύτιμα ιερά και σκεύη και πλούσιο εσωτερικό διάκοσμο.
Στον προαύλιο χώρο του ναού σε κοντινή απόσταση, δεσπόζει το επιβλητικό και μεγαλοπρεπές καμπαναριό του (1887), το οποίο έχει ύψος 15 μ., εξαγωνικό σχήμα και μοιάζει με πύργο.

Αγιος Γεώργιος. Εχει κτιστεί το 1774 και ανακαινίστηκε το 1880. Ο ιδιαίτερος εσωτερικός διάκοσμος αποτελείται από σπάνιες εικόνες και ευαγγέλια. Το καμπαναριό του Αγίου Γεωργίου με το παραλληλόγραμμο σχήμα του και ύψος που φτάνει τα δέκα μέτρα είναι διακοσμημένο με σκαλιστές μαύρες πλάκες που απεικονίζουν διάφορους Αγίους. Κτίστηκε γύρω στο 1830, όπως αναφέρεται σε εντοιχισμένη πλάκα του.

Αγία Παρασκευή. Από μαρτυρίες αλλά και από σωζόμενες εικόνες θεωρείται μία από τις πιο παλιές εκκλησίες του χωριού, χωρίς να είναι γνωστή η χρονολογία. Πάντως στην ανατολική πλευρά της σώζεται σκαλισμένη πέτρα με την ημερομηνία 1898.

Παναγία. Από τις ομορφότερες εκκλησιές του χωριού είναι η Παναγία, διακοσμημένη με εξαιρετικές αγιογραφίες στους τοίχους της. Στην ανατολική πλευρά της υπάρχει η ημερομηνία 1774.

Ναός των Ταξιαρχών. Είναι ο μοναδικός ναός που υπάρχει στο Μικρό Πάπιγκο, που έχει χαρακτηριστεί διατηρητέος από το Υπουργείο Πολιτισμού. Το τέμπλο του είναι πολύ παλιό με περίτεχνο διάκοσμο και ξεχωριστές εικόνες. Αγνωστη είναι η χρονολογία που κτίστηκε. Υπολογίζεται ότι τη σημερινή του μορφή, απέκτησε τον 18ο αιώνα. Από μαρτυρίες και κείμενα αποδεικνύεται ότι ο ναός των Ταξιαρχών παλιότερα ήταν μοναστήρι.

• Ορειβατικές διαδρομές - Μονοπάτια - Τοποθεσίες

Πάπιγκο - Αστράκα. Η διαδρομή είναι μέτριας δυσκολίας, με κόκκινα σημάδια. Για να φτάσετε στον προορισμό σας, που βρίσκεται στα 2436 μ. θα χρειαστείτε περίπου 5 ώρες. Ακολουθείται την πορεία για το καταφύγιο έως λίγο πιο πάνω από τη βρύση Τράφος, όπου στρίβετε δεξιά. Το ανηφορικό μονοπάτι περνάει δίπλα από το λούκι Χούνη και βγαίνει στο οροπέδιο της Αστράκας. Στο λούκι της Χούνης στα δεξιά σας, θα συναντήσετε το βάραθρο «Προβατίνα» σε 1 ώρα πορείας από τον Τράφο. Από εκεί, προχωρώντας κάτω από τις κορυφογραμμές, φτάνετε στην κορυφή της Αστράκας, που είναι η τελευταία και ο τελικός προορισμός σας. Η διαδρομή μετά τον Τράφο είναι πρόχειρα σηματοδοτημένη με κόκκινα σημάδια.

Ορειβατικό καταφύγιο Αστράκας. Στη θέση «Ραδόβολη», πάνω από το οροπέδιο των λιμνών και σε υψόμετρο 1950 μ. βρίσκεται το ορειβατικό καταφύγιο της Αστράκας. Το καταφύγιο παρέχει τη δυνατότητα φιλοξενίας 52 ατόμων, ανήκει στην Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβασίας - Αναρρίχησης (Ε.Ο.Ο.Α.) και κατασκευάστηκε με πρωτοβουλία του Ε.Ο.Σ. Ιωαννίνων και της ορειβατικής ομάδας Παπίγκου, το 1966. Αποτελεί ορμητήριο για όλες τις ορειβατικές και αναρριχητικές διαδρομές προς της κορυφές της Τύμφης. Από την άνοιξη του 2004 άρχισε να λειτουργεί και η δεύτερη πτέρυγα του καταφυγίου. Τους καλοκαιρινούς μήνες το καταφύγιο λειτουργεί καθημερινά και προσφέρεται φαγητό, ενώ το χειμώνα κατόπιν συνεννόησης με τον υπεύθυνο. Πληροφορίες στο τηλέφωνο: 6973 223100 (υπεύθυνος καταφυγίου, κ. Γεώργιος Ροκάς).

Πάπιγκο - Δρακόλιμνη. Με εύκολη πορεία 4,5 ωρών περίπου, στο σηματοδοτημένο μονοπάτι (03), φτάνετε στη μυθική Δρακόλιμνη, σε υψόμετρο 2050 μ. Ακολουθείται τη διαδρομή για καταφύγιο και στη συνέχεια για τη Δρακόλιμνη. Ξεκινά από το Μικρό Πάπιγκο με υψ. 1050 μ. Η κατεύθυνση είναι ανατολική σε καλό μονοπάτι που περνά από τη βρύση Αβραγόνια, τη βρύση Αντάλκη, τη βρύση Τράφο και τη βρύση Κρούνα. Είναι η διαδρομή με τα πιο πολλά νερά και η πιο σύντομη και ξεκούραστη διαδρομή για το καταφύγιο. Διασχίζει αλπικά τοπία, οροπέδια, λιβάδια, ορθοπλαγιές, υποαλπικές λίμνες και γενικά άγρια φύση. Αν είστε τυχεροί κατά τη διάρκεια της διαδρομής έχετε την ευκαιρία να δείτε κάποιο από τα ζώα της περιοχής όπως είναι, ο χρυσαετός, το όρνιο, ο γυπαετός, το αγριόγιδο και ο αλπικός τρίτωνας. Η πραγματοποίηση της διαδρομής κατά τη διάρκεια του Χειμώνα απαιτεί ειδικό ορειβατικό εξοπλισμό και ανάλογες γνώσεις. Στο καταφύγιο φτάνετε σε 3 ώρες περίπου και από εκεί κατηφορίζετε στη Λάκκα με τις στάνες Τσουμάνη και την Ξερόλουτσα, αφήνετε αριστερά τη λιμνούλα Ριζίνα και με ανηφορική κατεύθυνση καταλήγετε στη Δρακόλιμνη σε 1 ώρα και 15 λεπτά πορείας.

Δρακόλιμνη. Η Δρακόλιμνη βρίσκεται ανάμεσα στις κορυφές Λάπατος και Πλόσκος, στο ορεινό συγκρότημα της Τύμφης. Το όνομά της οφείλεται στο δράκο με μυθικές διαστάσεις, ο οποίος λέγεται ότι κατοικούσε σε αυτή και ήταν σε διαρκή διαμάχη με το δράκο που ζούσε στο Σμόλικα. Ο Αλή Πασάς κατά την διάρκεια της παντοδυναμίας του, προσπάθησε να φτάσει στη λίμνη και να απολαύσει μια βαρκάδα στα κρυστάλλινα νερά της. Μια απρόβλεπτη μπόρα με δυνατό χαλάζι, ήταν αρκετή για να χάσουν τη ζωή τους αρκετοί άντρες του και να καταστραφούν οι βάρκες του. Μετά από αυτό, ο πανίσχυρος Πασάς αναγκάστηκε να αναβάλλει το σχέδιό του. Παλιά πίστευαν ότι η Δρακόλιμνη είναι πολύ βαθιά λίμνη, που τα νερά της καταλήγουν στον Αώο. Οι νεότερες έρευνες απέδειξαν πως το βάθος της δεν ξεπερνά τα 5 μ. Στα νερά της ζει ο αλπικός Τρίτωνας (tritus alpestris), ένα αμφίβιο με μήκος 8 - 12 εκ. με γκρίζα - καστανόμαυρη ράχη και κοκκινωπή κοιλιά χωρίς κηλίδες. Θεωρείται σπάνιο είδος και προστατεύεται από την ελληνική και την ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Πάπιγκο - Γκαμήλα. Σε σηματοδοτημένο μονοπάτι (03 και κόκκινα σημάδια), μέτριου βαθμού δυσκολίας και διάρκεια διαδρομής 6 ωρών θα χρειστείται για να βρεθείτε στη Γκαμήλα, σε υψόμετρο 2497 μ. Και αυτή η διαδρομή αυτή στο πρώτο της τμήμα ακολουθεί την πορεία που οδηγεί στο καταφύγιο. Στη συνέχεια από το καταφύγιο κατηφορίζετε αριστερά στην Ξερόλουτσα, περνάτε τη λίμνη Ρωμιόβρυση σε 30 λεπτά περίπου, όπου βρίσκετε το τελευταίο νερό για την κορυφή μέχρι λίγο πριν τη λούτσα Ρομπόζη. κατόπιν στρίβετε αριστερά αφήνοντας το μονοπάτι 03 και ακολουθείτε ανηφορική πορεία με πρόχειρα κόκκινα σημάδια και μικρές κολόνες από στοιβαγμένες πέτρες. Η πορεία συνεχίζεται στα ριζά του Πλόσκου και από εκεί σε 2,5 ώρες από το καταφύγιο καταλήγετε στην κορυφή. Η Γκαμήλα ή «Πάπιγκος», όπως ονομαζόταν παλιά, θεωρείται το πιο μεγαλόπρεπο βουνό στον κορμό της Β. Πίνδου. Οι δύο διαφορετικές του όψεις, το κάνουν να διαφέρει από πολλά ελληνικά βουνά. Η βορινή πλευρά του είναι μια σειρά από κάθετες πλαγιές, που διακόπτονται από βαθιές χαράδρες και λούκια, με εντυπωσιακές κλίσεις που θυμίζουν έντονα τις Άλπεις ενώ στη νότια πλευρά οι κορυφές κατεβαίνουν ομαλά και σχηματίζουν ένα μεγάλο οροπέδιο. Στα βόρεια, μεταξύ του βουνού Τραπεζίτσα και της Γκαμήλας, σχηματίζεται η κοιλάδα του Αώου, με το ομώνυμο ξακουστό ποτάμι της. Η χαράδρα του Βίκου και ο ποταμός Βοϊδομάτης, τη χωρίζει από τη δυτική της πλευρά από τα βουνά Στούρο και Γκραμπάλα. Στην ανατολική πλευρά ο Γυφτόκαμπος τη χωρίζει από τα βουνά Κούτσα, Κοζιακό και Κουκουρούντζο. Οι κορυφές της διαδέχονται η μια την άλλη, από τα δυτικά προς ανατολικά και είναι: Κούλα 1560μ., Λάπατος 2251μ., Αστράκα 2436μ., Πλόσκος 2377μ., Γκαμήλα 2497μ., Γκαμήλα ΙΙ 2480μ., Καρτερός 2478μ., Μεγάλα Λιθάρια 2467μ., Τσούκα Ρόσα 2376μ., Σαμάρι 2296μ., Κρεβάτι 2.375 μ., Γκούρα 2466μ., Κορυφούλα 2157μ., Καζάρμα 1803μ. και ο Καλόγερος 2122μ. Το πέτρωμα της Γκαμήλας δεν ευνοεί την ύπαρξη πηγών, κυρίως στην αλπική ζώνη, αλλά στα μέρη που καλύπτονται από δάση, οι πηγές γίνονται πιο πολλές. Πάντως το νερό είναι σχετικά δυσεύρετο, εκτός από την εποχή που λιώνουν τα χιόνια και δημιουργούνται πολλά ρέματα και λιμνούλες. Εκτός από τη Δρακόλιμνη, αξιοσημείωτες λιμνούλες είναι η Ξερόλουτσα, η Ριζίνα, το Ρομπόζι και αυτή του Αϊ - Λιά. Η Γκαμήλα χαρακτηρίζεται από τις μεγάλες εκτεθειμένες κάθετες βραχώδεις επιφάνειες, τις μεγάλες κλίσεις και τους έντονους και εντυπωσιακούς γεωλογικούς σχηματισμούς. Τα πετρώματα που συναντώνται είναι: 1. σκληρά, ασβεστολιθικά συμπαγή, που ξεκολλάνε (κρητιδικοί - ιουαρασικοί - μαργαϊκοί ασβεστόλιθοι), 2. φλύσχης ευπαθής στη διάβρωση. Οι αλπικές περιοχές της Γκαμήλας, φανερώνουν σημάδια της επίδρασης των παγετώνων.

Πάπιγκο - Κόκκινο Λιθάρι. Είναι εντυπωσιακή διαδρομή με θέα τη χαράδρα του Βίκου, με εύκολο βαθμό δυσκολίας, σηματοδοτημένο μονοπάτι (Ζ29) και μικρή διάρκεια διαδρομής περίπου 45 λεπτών σε υψόμετρο 1100 μ.
Το Κόκκινο Λιθάρι είναι ένα εντυπωσιακό μέρος, που βρίσκεται δεξιά από τους Πύργους του Παπίγκου προς το Βίκο. Το χαρακτηριστικό κόκκινο χρώμα του ασβεστόλιθου ξεχωρίζει και εντυπωσιάζει από μακριά τους επισκέπτες. Κάτω από το Κόκκινο Λιθάρι βρίσκεται η Μπιστεριά, όπου υπάρχουν μεγάλες σπηλιές, στις οποίες κατέφευγαν οι Παπιγκιώτες στις δύσκολες μέρες για να γλιτώσουν από τους επιδρομείς. Σε μια απ’ αυτές, στην Κότσιτσα, τα τοιχώματά της φιλοξενούν ζωγραφισμένες εικόνες αγίων. Η βλάστηση της περιοχής περιλαμβάνει βελανιδιές, γάβρους, κρανιές κ.ά. Στα είδη της πανίδας από τα πιο ενδιαφέροντα είναι ο χρυσαετός και το βραχοκιρκίνεζο.

Πάπιγκο - Κούλα. Αφετηρία της διαδρομής είναι το Μικρό Πάπιγκο. Στην πορεία περνά από τη Μιχόβρυση, το πετρόκτιστο εκκλησάκι της Αγίας Κυριακής και καταλήγει στην κορυφή Κούλα, υψόμετρο 1560 μ. σε 2 ώρες. Ο βαθμός δυσκολίας χαρακτηρίζεται εύκολος και υπάρχει σήμανση μέχρι την Αγία Κυριακή (Ζ30). Η θέα από την κορυφή προς τον κάμπο της Κόνιτσας θα σας καταπλήξει.

Πάπιγκο - ορειβατικό καταφύγιο - Βρυσοχώρι. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη διαδρομή διάρκειας 13 ωρών περίπου και μήκους 16 χλμ. με υψομετρική διαφορά 1300 μέτρων, αφού η αφετηρία στο Μικρό Πάπιγκο έχει υψόμετρο 1050 μ., στη συνέχεια ανηφορίζει ως το διάσελο του Καρτερού στα 2300 μ. και καταλήγει κατηφορικά στο Βρυσοχώρι στα 990 μ. με το πρώτο τμήμα των 6 χλμ. να είναι το ίδιο της διαδρομής Πάπιγκο - Γκαμήλα.
Η διαδρομή περνά από σημεία με ποικιλία βλάστησης και βιοτόπων. Από αλπικά λιβάδια και ορθοπλαγιές περνά σε δασώδεις περιοχές με κωνοφόρα, ανατολικά της χαράδρας του Αώου για να καταλήξει σε δρυοδάση και θάμνους γάβρων. Είδη ζώων που είναι δυνατόν να συναντήσει κάποιος κατά τη διάρκεια της διαδρομής είναι το αγριόγιδο, η αρκούδα, ο χρυσαετός, το όρνιο, ο γυπαετός και διάφορα είδη δρυοκολαπτών.

Πάπιγκο - Διάσχιση Βίκου. Πάπιγκο - Χαράδρα βίκου - Μονοδέντρι. Είναι από τις διαδρομές που πρέπει να επιχειρήσετε, παρά την μέτρια δυσκολία της, γιατί σίγουρα η εμπειρία και η θέα είναι μοναδικές. Η διάρκεια της διαδρομής είναι 7 ώρες περίπου, σε σηματοδοτημένο μονοπάτι (03). Αρχίζει από τον Μεγάλο Πάπιγκο, περνά από τη Στεφόβρυση και κατηφορίζει στις πηγές του Βοϊδομάτη. Στο σημείο αυτό περνάτε στην απέναντι όχθη του Βοϊδομάτη και ακολουθείτε την αριστερή όχθη όπου ένα καλοσχηματισμένο μονοπάτι που οδηγεί στην Αγία Τριάδα, στο Κλήμα και μετά στο καλντερίμι που καταλήγει στο Μονοδέντρι.

Πάπιγκο - Τσούκα. Συνολική διάρκεια διαδρομής 6 ώρες, με μέτριο βαθμό δυσκολίας και προορισμό τα 2254 μ., χωρίς σήμανση. Το πρώτο μέρος της διαδρομής είναι μέχρι το καταφύγιο, απ’ όπου ξεκινά και το υπόλοιπο μέρος της πορείας για τον Λάπατο και την Τσούκα, ακολουθώντας την αριστερή ράχη του Κουτσομήτρου, στις παπιγκιώτικες στάνες και από εκεί δεξιά παράλληλα με την κορυφογραμμή περνάτε τον Λάπατο και καταλήγετε στην Τσούκα σε 3 ώρες πορείας από το καταφύγιο.

• Φαράγγι Βίκου

Είναι ένα από τα μεγαλύτερα, βαθύτερα και εντυπωσιακότερα φαράγγια του κόσμου, με κάθετους γεωλογικούς σχηματισμούς, μεγάλη ποικιλία και εναλλαγή διαφορετικών οικοσυστημάτων, μια πανδαισία χλωρίδας και πανίδας, που αποτελούν ένα από τα λίγα εναπομείναντα καταφύγια άγριας ζωής στην Ευρώπη. Το φαράγγι του Βίκου έχει μήκος 24 χλμ. περίπου και μέσο βάθος 900 μ. περίπου. Η αρχή του βρίσκεται κοντά στο χωριό Τσεπέλοβο. Πολλοί όμως θεωρούν την αρχή του κοντά στο χωριό Μονοδέντρι, που είναι αναληθές, γιατί δεν συμπεριλαμβάνουν σε αυτό και το υπόλοιπο τμήμα του το ονομαστό Βικάκι. Το τέλος του φαραγγιού είναι πίσω από το χωριό Βιτσικό στη γέφυρα της Αρίστης Παπίγκου. Με κατεύθυνση από ΝΑ προς ΒΔ, στη μέση περίπου συναντιέται με άλλο μεγάλο φαράγγι το Μέγα Λάκκο, που θεωρείται και παρακλάδι του και το φαράγγι της Μεζαριάς, που καταλήγει στο χωριό Βραδέτο. Τη χαράδρα διασχίζει ο ποταμός Βοϊδομάτης. Εκεί βρίσκονται και οι πηγές του. Το πέτρωμα του Βίκου είναι κυρίως ασβεστολιθικό ενώ κατά τόπους εμφανίζονται στρώσεις φλύσχη. Το κλίμα του κυριαρχείται απ’ τον ηπειρωτικό κλιματικό τύπο - ζεστά καλοκαίρια με αρκετές τοπικές βροχές και ψυχρούς χειμώνες. Κατά την χειμερινή περίοδο, η θερμοκρασία φτάνει σε χαμηλά επίπεδα, αρκετές φορές.

• Εθνικό Πάρκο

Τα ορεινά οικοσυστήματα της Β. Πίνδου υποστήριξαν για αιώνες την επιβίωση του ανθρώπου και όρισαν τον τύπο των δραστηριοτήτων που αναπτύχθηκαν στην περιοχή, βασιζόμενα στο σεβασμό ανθρώπου και φύσης. Η διατήρηση αυτών των οικοσυστημάτων, σε συνδυασμό με την ήπια ανάπτυξη και τις συμβατές ανθρώπινες δραστηριότητες, αποτέλεσαν τους λόγους της ίδρυσης του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου και του Φορέα Διαχείρισής του από την πολιτεία, τον Ιούλιο του 2002. Το Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου περιλαμβάνει τέσσερις διακριτές ανθρωπογεωγραφικές ενότητες-περιοχές : το Ζαγόρι, την Κόνιτσα, το Μέτσοβο και τα δυτικά χωριά του νομού Γρεβενών. Η έκτασή του είναι περίπου 2.200 τετρ. χλμ. και συμπεριλαμβάνει τους δύο εθνικούς δρυμούς Βίκου - Αώου και Πίνδου, με την υπόλοιπη περιοχή. Στο Εθνικό Πάρκο έχουν ορισθεί ζώνες προστασίας στις επιτρέπονται ανθρώπινες δραστηριότητες και δίνεται έμφαση στις παραδοσιακές ασχολίες, στον ήπιο τουρισμό, την περιβαλλοντική εκπαίδευση και τις φυσιολατρικές δραστηριότητες. Οι ζώνες προστασίας, ενσωματώνουν τις ανάγκες διατήρησης του φυσικού περιβάλλοντος και των παραγωγικών δραστηριοτήτων. Οι ζώνες αυτές είναι οι περιοχές προστασίας της φύσης, οι περιοχές διατήρησης οικοτόπων και ειδών, οι περιοχές του Εθνικού Πάρκου και η περιφερειακή ζώνη. Πρέπει να σημειωθεί πως το Πάπιγκο και το χωριό Βίκος είναι τα μοναδικά από τα χωριά του Εθνικού Πάρκου, που βρίσκονται στη ζώνη προστασίας της φύσης.

• Άλλα αξιοθέατα στην περιοχή του Πάπιγκου

Ρογκοβό. Μεταξύ των οικισμών του Μικρού και Μεγάλου Παπίγκου περνά το ρέμα Ρογκοβό το οποίο με τη διάβρωση του νερού έχει σχηματίσει αρκετά στρογγυλά κοιλώματα, σαν μικρές λιμνούλες, τις οποίες οι ντόπιοι ονομάζουν «οβίρες». Στις δύο μεγαλύτερες από αυτές έχει κατασκευαστεί τοίχος για να συγκρατεί το νερό και το καλοκαίρι, ντόπιοι και επισκέπτες απολαμβάνουν το μπάνιο τους στα κρύα νερά του.

Πύργοι. Από τα πιο εντυπωσιακά κομμάτια του Παπίγκου είναι οι βραχώδεις σχηματισμοί γνωστοί ως Πύργοι. Βρίσκονται νότια από την κορυφή της Αστράκας και τη συνδέουν με τη χαράδρα του Βίκου. Ο ψηλότερος από τους Πύργους φτάνει στα 1788 μ. Στην απόληξή τους οι Πύργοι σχηματίζουν ένα σχετικά ήπιο οροπέδιο, την Γκοβοστίτσα, που παλιότερα βοσκούσαν εκατοντάδες πρόβατα. Το 1965, δύο Ελληνες ορειβάτες, ο Π. Ιδοσίδης και ο Ν. Κοτζιάς αναρριχήθηκαν στον Πύργο «Κούπο» μετά από 17 ώρες διαδρομής και στον δυτικό Πύργο «Πτηνό», μετά από 12 ώρες διαδρομής.

Βάραθρα. Γύρω από το Πάπιγκο και ιδιαίτερα στα βουνά Γκαμήλα και Αστράκα βρίσκονται εντυπωσιακά σπήλαια και βάραθρα, όπως:

1. Η «Προβατίνα», βάθους 408 μ., είναι ένα από τα μεγαλύτερα κατακόρυφα βάραθρα του κόσμου. Η δημιουργία του οφείλεται στη συνδυασμένη δράση νερού και πάγου. Χαρακτηριστικό είναι, ότι σε βάθος 180 μ. υπάρχει ένα μικρό πατάρι με πάγους, που δε λιώνουν ποτέ. Υπάρχει, επίσης, μια και μοναδική αίθουσα με μια μικρή λιμνούλα και αναμνηστικές πλακέτες από ελληνικές και ξένες αποστολές, που κοσμούν τα τοιχώματα. Το βάραθρο εντοπίστηκε για πρώτη φορά από Άγγλους σπηλαιολόγους, το 1965. Πρώτος δοκίμασε να κατέβει με ανεμόσκαλες ο Άγγλος Jim Eyre (το 1966), ο οποίος έφτασε σε βάθος 156 m, όπου και του τελείωσαν οι ανεμόσκαλες. Την επόμενη χρονιά, οι Άγγλοι στρατιώτες χρησιμοποίησαν μηχανοκίνητο βαρούλκο και καλάθι με συρματόσκοινο για την κατάβαση. Η προσπάθειά τους έγινε σε δύο φάσεις, πρώτα μέχρι το βάθος των 177 μ. το καλοκαίρι του 1967 και τέλος μέχρι τον πάτο του σπηλαίου 408 μ., το 1968. Πρώτοι σπηλαιολόγοι που επανέλαβαν την προσπάθεια με καθαρά σπηλαιολογικές τεχνικές ήταν οι Γάλλοι P. Sombardier και F. Poggia, το 1976. Από τότε πολλές αποστολές έχουν κατέβει στο σπήλαιο, τόσο ξένες όσο και ελληνικές. Πρώτος Έλληνας που κατέβηκε ήταν ο Κώστας Ζούπης, ιδρυτικό μέλος του Σπηλαιολογικού Ελληνικού Εξερευνητικού Ομίλου (ΣΠ.ΕΛ.Ε.Ο), μέλος τότε της ΕΣΕ. Πολλές ακόμη ελληνικές και ακόμη περισσότερες ξένες αποστολές επισκέπτονται κάθε χρόνο το μεγαλειώδες βάραθρο. Το 1998, ο ΣΕΛΑΣ δοκίμασε να συνεχίσει την εξερεύνηση και επιχείρησε μια αναρρίχηση η οποία δεν απέδωσε μεγαλύτερο βάθος, έδωσε όμως μερικές μικρές αίθουσες ακόμη.
2. Το «Χάσμα του Έπους», κλιμακωτό βάραθρο, βάθους 451 μ.. Ο τρόπος δημιουργίας του είναι διαφορετικός από εκείνον της Προβατίνας. Κυρίαρχο στοιχείο είναι το νερό, αφού το σπήλαιο λειτουργεί σαν καταβόθρα και αποστραγγίζει τα νερά από το οροπέδιο. Υπάρχουν δύο διαφορετικές διαδρομές που μπορεί να ακολουθήσει κανείς, το Έπος I, με βάθος 451 μ. και το Έπος ΙΙ, με βάθος 340 μ.,
3. Η «Τρύπα της Νύφης», με βάθος 340 μ.. Το σπήλαιο λειτουργεί σαν καταβόθρα όπως και το Έπος, αφού συλλέγει τα νερά της περιοχής. Αποτελείται από τρία μεγάλα βάραθρα 150 μ., 50 μ, 120 μ. Και δύο μικρά 10 μ. και 10 μ., που στο τέλος τους είναι τόσο στενά, που δε χωράς να περάσεις,
4. Η «Γκαϊλότρυπα», βάθους 200 μ.
5. Πρόσφατα, από Γάλλους σπηλαιολόγους και σπηλαιολόγους του ΣΕΛΑΣ ανακαλύφθηκε ένα νέο βάραθρο, «η Τρύπα του Ορνίου», βάθους 610 μ., η εξερεύνηση του οποίου συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

ΠΗΓΗ:  www.xoreutiko-dimou-patras.gr