Σαν σήμερα 7 Ioυλιου 1860 γεννήθηκε ο Αυστριακός συνθέτης, Gustav Mahler
Ο Γκούσταβ Μάλερ (γερμ.
Gustav Mahler, 7
Ιουλίου 1860
- 18 Μαΐου
1911) ήταν
Αυστριακός
συνθέτης και διευθυντής ορχήστρας,
εβραϊκής
καταγωγής. Συνέθεσε κυρίως συμφωνίες
και μελοποίησε τραγούδια. Ο Μάλερ έγινε
ευρύτερα γνωστός εν ζωή ως ένας από τους
κύριους ορχηστρικούς και μελοδραματικούς
διευθυντές της εποχής του.
Έχει αναγνωριστεί ως ένας από τους
σημαντικότερους σύγχρονους ύστερο
- ρομαντικούς συνθέτες, αν και η μουσική
του δεν έγινε ποτέ πλήρως αποδεκτή από
το μουσικό καθεστώς της Βιέννης
κατά τη διάρκεια της ζωής του. Τα έργα
του χαρακτηρίστηκαν αρχικά ως «εκκεντρικά»,
ενώ κατά άλλους εξέφραζαν το γερμανικό
μοντερνισμό,
ωστόσο μόνο κατά την τελευταία δεκαετία
της ζωής του γνώρισαν ευρύτερη απήχηση.
Ο Μάλερ συνέθεσε κατά κύριο λόγο συμφωνίες
και Λήντερ
(Lieder=τραγούδια), ωστόσο η προσέγγισή
του στο τελευταίο αυτό είδος κατέστησε
συχνά δυσδιάκριτα τα όρια μεταξύ των
ορχηστρικών ειδών του Ληντ,
της συμφωνίας
και του συμφωνικού
ποιήματος... περισσότερα
του Κ.Λουκάκου
Η πλημμυρίδα συναυλιών με επίκεντρο τα έργα του Gustav Mahler (1860 - 1911) τις τελευταίες δύο δεκαετίες θα υπερέβαινε και την πλέον τολμηρή προσδοκία των πιονιέρων του Αυστροούγγρου μουσουργού και αρχιμουσικού. Οι απαιτητικές σε αρχιτεκτονική δόμηση και όγκο δυνάμεων συμφωνίες του -που παλιότερα διεκδικούσαν σποραδικά οι πρωτοπόροι Κλέμπερερ, Βάλτερ, Φριντ, Άντλερ, Φλίπσε ή Μητρόπουλος-, αναβιώνουν πλέον, με ανησυχητική συχνότητα και παρήγορες αξιώσεις, ακόμη και στις πλέον απομεμακρυσμένες γεωγραφικές συντεταγμένες.
Η εν έτει 2011 συμπλήρωση 100 χρόνων από την εκδημία του επιβεβαίωσε την τεράστια βιωματική απήχηση της αποκαλυπτικής εσχατολογικής δήλωσης του Μάλερ σε πλήθη ακροατών πολύ ευρύτερα του τακτικού κοινού της «σοβαράς μουσικής». Και, όπως είναι φυσικό, η παραστατική επαναφορά ανεβάζει δραματικά τον πήχυ των απαιτήσεων για κάθε νέα διεκδίκηση του ρεπερτορίου αυτού. Το Φεστιβάλ Αθηνών αντιμετώπισε γενναιόδωρα τη μνήμη του Μάλερ, αντιπαραθέτοντας δημιουργικά την 6η και 2η του συμφωνία σε αναγνώσεις από ένα διεθνούς φήμης και έναν εγχώριας σημασίας μουσικό σχηματισμό.
Με βαθιά χαραγμένο στο υποσυνείδητο τον συνειρμό του ακαριαίου θανάτου του Δημήτρη Μητρόπουλου (2/11/1960) κατά τη διάρκεια δοκιμής της 3ης συμφωνίας στη Σκάλα του Μιλάνου και με διαρκή τον καταλυτικό αντίκτυπο της 6ης που ο Έλληνας είχε διευθύνει για τη Ραδιοφωνία WDR της Κολωνίας, υποδεχθήκαμε -στις 26 Ιουνίου στο Ωδείον Ηρώδου του Αττικού- την οργανωτικά αυτονομημένη σε νεώτερους καιρούς Filarmonica della Scala και μάλιστα, κατά μιαν ακόμη σύμπτωση, με αρχιμουσικό τον εκ Λένινγκραντ ορμώμενο Semyon Bychkov (γεν. 1952), που επί πολλά χρόνια συμπορεύθηκε με την -τόσο αγαπητή στον κοσμοπολίτη και κοσμοκαλόγερο Μητρόπουλο- δυτικογερμανική ορχήστρα.
Η ΒΑΘΙΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΜΕ ΤΟΝ GUSTAV MAHLER
Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου (από το βιβλίο Τρία κείμενα για τον G. Mahler)
«Θυμάμαι δάσκαλο, καλή του ώρα, που πριν τριανταπέντε χρόνια μάς εμάθαινε τον Μάλερ: Συνθέτης γερμανός, έχων συνθέσει μακροσκελείς συμφωνίας, μη παιζομένας και μερικάς μελωδίας επιτυχείς. Με τις δύο αυτές γραμμές, μαθαίναμε για τον αγαπημένο τότε, φίλο μας Γουσταύο Μάλερ που τον είχαμε κιόλας ανακαλύψει, είχαμε διαβάσει τις συμφωνίες του όλες και τις σφυρίζαμε τα βράδυα συνθηματικά ανάμεσα σε φίλους, σαν μελωδίες αγαπημένες και προσωπικές»
1.Ο Μένης Κουμανταρέας είπε πρόσφατα για την περίοδο αυτή των νεανικών χρόνων του Μάνου Χατζιδάκι, του οποίου η όρεξη για μουσικές ακροάσεις με φίλους ήταν ανεξάντλητη: «Ο Μάνος σού ΄βαζε στο πικάπ Μάλερ, ένα όνομα εντελώς άγνωστο εκείνη την εποχή, και σε κοίταζε στα μάτια για να δει αν συγκινείσαι – όπως εκείνος – απ΄ αυτό που ακούς. Αλλιώς σε απέρριπτε»
2. Και ο Μάρκος Δραγούμης σ΄ ένα κείμενό του για τη φιλία του με τον Χατζιδάκι ομολογεί ότι από δίσκους της συλλογής του Χατζιδάκι πρωτογνωρίστηκε – ανάμεσα σε άλλα έργα – με τις συμφωνίες αρ. 2 και 8 του Μάλερ
3. Ενώ ο μεγάλος Μορίς Μπεζάρ έγραψε στον Μάνο: «Εσύ ήσουν εκείνος που με έπεισε να μεταφέρω χορευτικά το Adagietto του Μάλερ. Αυτόν τον συνθέτη και πολλούς άλλους, μου τους φανέρωσες εσύ»4.Η αγάπη και η εκτίμηση και ο απεριόριστος θαυμασμός του Χατζιδάκι για τον Μάλερ ήταν δεδομένα και αναμφισβήτητα και ο Χατζιδάκις επειδή ελκόταν από το μυστήριο και τη μαγεία της ζωής αλλά και της εποχής του Μάλερ, έφτιαξε πρώτα ένα Tango.
Ένα Tango για την Alma Mahler: « Μια σημαντική γυναίκα. Ερωμένη και σύζυγο προσωπικοτήτων...
Ανάμεσά τους ο Μάλερ και ο Καντίνσκι. Η κόρη της Μανόν πέθανε σε ηλικία 18 ετών και ενέμπνευσε τον Άλμπαν Μπέργκ να γράψει γι΄ αυτήν το περίφημο κοντσέρτο του για βιολί “στη μνήμη ενός αγγέλου”. Εδώ χρησιμοποιώ μέρη από το δεύτερο μέρος της 7ης συμφωνίας και από τα “Τραγούδια για νεκρά παιδιά” του Μάλερ, καθώς και από το κοντσέρτο για βιολί του Μπέργκ»
5. Στο εσώφυλλο του δίσκου «Οι Μύθοι μιας γυναίκας» (ένας υπέροχος και πάντοτε προς ανακάλυψιν κύκλος τραγουδιών των Χατζιδάκι - Γκάτσου με τη Νάνα Μούσχουρη σε μια πρωτόγνωρη ερμηνεία ) ο Χατζιδάκις σημειώνει για το Tango – αφιέρωμα στην Alma Mahler με τον τίτλο «Κραυγές για ενός Αγγέλου μνήμη»:
Ο Γκούσταβ Μάλερ (γερμ. Gustav Mahler, 7 Ιουλίου 1860 - 18 Μαΐου 1911) ήταν Αυστριακός συνθέτης και διευ2011: Έτος Μάλερθυντής ορχήστρας, εβραϊκής καταγωγής. Συνέθεσε κυρίως συμφωνίες και μελοποίησε τραγούδια. Ο Μάλερ έγινε ευρύτερα γνωστός εν ζωή ως ένας από τους κύριους ορχηστρικούς και μελοδραματικούς διευθυντές της εποχής του.
Έχει αναγνωριστεί ως ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους ύστερο - ρομαντικούς συνθέτες, αν και η μουσική του δεν έγινε ποτέ πλήρως αποδεκτή από το μουσικό καθεστώς της Βιέννης κατά τη διάρκεια της ζωής του Βικιπαίδεια
