Η ασταμάτητη, αναξιοπρεπής παρακμή των φιλελεύθερων κοινωνιών

Nicolas Degroote

Πηγή: GRECE Ιταλίας

Δεν έχει διαφύγει της προσοχής κανενός ότι η γαλλική οικονομία επιδεινώνεται. Οι ηγέτες που βρίσκονται στην εξουσία κατηγορούνται και υπάρχει ελπίδα ότι οι επερχόμενες εκλογές θα φέρουν στην εξουσία πολιτικούς άξιους για το καθήκον. Χωρίς να θέλω να απαλλάξω τους νυν ηγέτες, πρέπει να τεθεί ένα ερώτημα: τι θα γίνει αν η αργή διάβρωση των φιλελεύθερων οικονομιών δεν οφείλεται σε κακοδιαχείριση, αλλά είναι διαρθρωτική και επομένως αδυσώπητη;

Ο καλύτερος ορισμός του σύγχρονου κόσμου είναι αναμφίβολα ο εξής: το τεχνοκαπιταλιστικό σύστημα. Ο κόσμος μας είναι ένας κόσμος χρήματος και μηχανών. Είναι ένα σύστημα, επειδή το χρήμα και οι μηχανές είναι αλληλένδετα. Τα κέρδη επιτυγχάνονται μέσω της καινοτομίας, αλλά αυτές οι καινοτομίες απαιτούν συνεχώς αυξανόμενες επενδύσεις. Η συνεχώς αυξανόμενη ανάπτυξη απαιτεί συνεχώς αυξανόμενη τεχνολογία, και η συνεχώς αυξανόμενη τεχνολογία απαιτεί συνεχώς αυξανόμενη ανάπτυξη. Δεν υπάρχουν χρήματα χωρίς μηχανές, δεν υπάρχουν μηχανές χωρίς χρήματα.

Ο συνδυασμός μηχανών και χρήματος ορίζει τη βιομηχανική επανάσταση. Οι επενδύσεις γίνονται σε εργοστάσια, μηχανήματα και υποδομές, τα οποία παράγουν αγαθά των οποίων η πώληση αποφέρει κέρδη, τα οποία στη συνέχεια επανεπενδύονται σε πιο εξελιγμένα μηχανήματα, τα οποία παράγουν ακόμη περισσότερα αγαθά και κέρδη, κ.λπ. Είναι βασικά το ίδιο στον πρωτογενή τομέα (γεωργία και τα τρακτέρ της), στον δευτερογενή τομέα (εργοστάσια και οι ρομποτικές γραμμές τους) και στον τριτογενή τομέα (γραφεία και οι υπολογιστές τους).

Υπολογισμός της τιμής

Το σύστημα βασίζεται επομένως σε αγαθά που πρέπει να πωληθούν. Ωστόσο, αυτή η λειτουργία είναι μάλλον μυστηριώδης αν το καλοσκεφτείς: από πού προέρχεται η αξία ενός εμπορεύματος; Γιατί μια μπαγκέτα κοστίζει λιγότερο από ένα πουκάμισο; Δεν είναι θέμα σπανιότητας: οι μπαγκέτες δεν είναι λιγότερο σπάνιες από τα πουκάμισα, και υπάρχουν πολλά καθημερινά αγαθά που κοστίζουν πολύ, όπως τα αυτοκίνητα. Δεν είναι καν θέμα χρησιμότητας ή αναγκαιότητας. Χρειαζόμαστε πουκάμισα όσο χρειαζόμαστε ψωμί, και τα βασικά αγαθά όπως ο αέρας ή το νερό είναι δωρεάν ή σχεδόν δωρεάν, ενώ τα άχρηστα gadgets μπορούν να κοστίσουν μια περιουσία.

Αν ένα πουκάμισο κοστίζει περισσότερο από μια μπαγκέτα, αυτό συμβαίνει απλώς επειδή η παραγωγή του πουκαμίσου διαρκεί περισσότερο. Χρειάζεται εκατό φορές περισσότερος χρόνος για να φτιαχτεί ένα πουκάμισο από μια μπαγκέτα. Το πρώτο αξίζει 100 ευρώ, το δεύτερο 1 ευρώ. Η αξία ενός εμπορεύματος είναι η ποσότητα εργασίας που περιέχει, αν και η εξειδικευμένη εργασία αξίζει όσο η απλή εργασία πολλαπλασιασμένη: μια ώρα ρεσιτάλ πιάνου αξίζει δέκα ώρες καθαρισμού. Υπάρχουν προφανώς πολλές ειδικές περιπτώσεις, όπως οι λιμοί όταν οι τιμές εκτοξεύονται, αλλά γενικά και υπό κανονικές συνθήκες αγοράς, η εργασία που περιέχουν είναι αυτή που καθορίζει την αξία των εμπορευμάτων.

Ο καπιταλισμός επιδιώκει το κέρδος. Θέλει να παράγει τη μεγαλύτερη δυνατή αξία, αυξάνοντας έτσι τις ώρες εργασίας: το μέλλον ανήκει σε όσους έχουν υπαλλήλους που ξυπνούν νωρίς. Σήμερα εργαζόμαστε πολύ περισσότερο από ό,τι στις προκαπιταλιστικές κοινωνίες. Ο καπιταλισμός θα εντείνει επίσης την εργασία χάρη στην επιστημονική οργάνωση της εργασίας και της διοίκησης: το μέλλον ανήκει σε όσους έχουν αποτελεσματικούς και φιλόδοξους υπαλλήλους. Τέλος, και το πιο σημαντικό, ο καπιταλισμός αυξάνει την παραγωγικότητα της εργασίας χάρη στις μηχανές: το μέλλον ανήκει σε όσους καινοτομούν. Η Βιομηχανική Επανάσταση ξεκίνησε με την έλευση των αγγλικών αργαλειών.

Εδώ είναι που πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και να διακρίνουμε τις εφάπαξ επιπτώσεις της τεχνικής καινοτομίας από τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της. Οι άμεσες επιπτώσεις της καινοτομίας είναι σαφείς. Σε έναν κόσμο όπου τα πουκάμισα αξίζουν 100 ευρώ, το πρώτο άτομο που θα εγκαταστήσει μηχανήματα που επιτρέπουν την παραγωγή τους με διπλάσια ταχύτητα αποκομίζει τεράστια κέρδη: τα πουκάμισά του αξίζουν στην πραγματικότητα 50 ευρώ (εξαιρουμένων των αποσβέσεων των μηχανημάτων) επειδή παράγονται με διπλάσια ταχύτητα, αλλά τα πουλάει στην τιμή αγοράς των 100 ευρώ ή ελαφρώς λιγότερο για να υποβαθμίσει τον ανταγωνισμό. Σε μακροοικονομικό επίπεδο, ωστόσο, δεν υπάρχει δημιουργία αξίας, ούτε ανάπτυξη, καθώς η επιτυχία της καινοτόμου εταιρείας πληρώνεται από την αποτυχία των ανταγωνιστών της. Η καινοτόμος εταιρεία ευημερεί, αλλά το ΑΕΠ παραμένει αμετάβλητο.

Σύντομα, ο ανταγωνισμός θα μπει στο παιχνίδι: όλοι οι κατασκευαστές πουκαμίσου θα εξοπλιστούν με τα ίδια μηχανήματα. Και, φυσικά, η τιμή των πουκαμίσου θα μειωθεί μέχρι να αντιστοιχεί στην εργασία που απαιτείται πλέον για την παραγωγή τους. Από τότε και στο εξής, ένα πουκάμισο δεν θα αξίζει πλέον 100 ευρώ, αλλά 50 ευρώ. Ο μηχανισμός της αγοράς και η αναπόφευκτη κίνηση της βιομηχανικής επανάστασης είναι αυτά που εξισορροπούν τις τιμές. Όταν η αξία ενός πουκαμίσου μειώνεται, μειώνονται και τα κέρδη του εργοστασίου: προφανώς, κερδίζετε λιγότερα από ένα προϊόν που αξίζει λιγότερο. Επομένως, θα προσπαθήσουν να το αντισταθμίσουν μέσω της ποσότητας. Θα κερδίζετε λιγότερα ανά πουκάμισο, αφού η αξία τους έχει μειωθεί χάρη στις μηχανές, αλλά θα παράγετε περισσότερα από αυτά χάρη στις μηχανές.

Εδώ είναι που το σύστημα χάνει τον έλεγχο. Επειδή όλοι έχουν καταλάβει ότι οι πρώτοι που θα καινοτομήσουν θα αποκομίσουν τεράστια κέρδη πριν τους προλάβουν οι άλλοι, και ότι όσοι δεν θα καινοτομήσουν θα εξαφανιστούν. Έτσι, όλοι καινοτομούν συνεχώς, οι μηχανές βελτιώνονται συνεχώς, χρειάζεται όλο και λιγότερος χρόνος για την παραγωγή αγαθών, η αξία τους μειώνεται συνεχώς και πρέπει να παράγονται όλο και περισσότερα.

Δραπέτευσε μπροστά, τρέξε προς την άβυσσο

Αυτή είναι η περίφημη δυναμική ορμή του καπιταλισμού, η οποία έχει τουλάχιστον τρεις συνέπειες. Προφανώς προκαλεί μια οικολογική καταστροφή, αφού αυτά τα αγαθά πρέπει να παραχθούν. Προφανώς δημιουργεί μια καταναλωτική κοινωνία, αφού αυτά τα αγαθά πρέπει να απορριφθούν. Αλλά πάνω απ 'όλα - και αυτό είναι λιγότερο γνωστό - προκαλεί την υπερφόρτωση του συστήματος. Μετά από ένα ορισμένο χρονικό διάστημα, δεν είναι πλέον δυνατή η παραγωγή και η πώληση ολοένα και περισσότερων αγαθών. Οι αγορές αναπόφευκτα φτάνουν σε κορεσμό. Γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο να αντισταθμιστεί η μείωση της αξίας κάθε εμπορεύματος με την ποσότητα των αγαθών που πωλούνται. Τα κέρδη μειώνονται.

Ωστόσο, δεν μπορούμε να απαρνηθούμε τη συνεχή καινοτομία, για να μην μας καταπιεί αμέσως ο ανταγωνισμός. Η παραγωγικότητα της εργασίας αυξάνεται συνεχώς χάρη στις μηχανές, χωρίς να μπορούμε να αυξήσουμε τον όγκο των παραγόμενων αγαθών κατά την ίδια ποσότητα, καθώς οι πωλήσεις δεν αυξάνονται όσο θα θέλαμε. Με άλλα λόγια, χρειάζονται όλο και λιγότεροι εργαζόμενοι για να παραχθεί λίγο πολύ η ίδια ποσότητα: εξ ου και η ανεργία. Για πολύ καιρό, ο μηχανισμός της δημιουργικής καταστροφής λειτουργούσε: οι αγρότες που εκδιώχθηκαν από τα χωράφια τους με τρακτέρ βρήκαν δουλειά σε νεοσύστατα εργοστάσια, στη συνέχεια οι εργαζόμενοι που εκδιώχθηκαν από τα εργοστάσια μέσω ρομποτικής τεχνολογίας βρήκαν δουλειά στον τότε αναδυόμενο τομέα των υπηρεσιών. Αλλά δεν υπάρχει τέταρτος οικονομικός τομέας και οι εργαζόμενοι που εκδιώχθηκαν από την επανάσταση της πληροφορίας δεν μπορούν να βρουν δουλειά. Αν λάβουμε υπόψη όλες τις κατηγορίες ανέργων και εργαζομένων μερικής απασχόλησης, στη Γαλλία, όπως και σε όλες τις λεγόμενες ανεπτυγμένες χώρες, περίπου το 20% του πληθυσμού είναι άνεργος εδώ και δεκαετίες. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα ενισχύσει σημαντικά αυτό το φαινόμενο. Το ποσοστό ανεργίας ασκεί πίεση στους μισθούς, η αγοραστική δύναμη μειώνεται και οι πωλήσεις των εταιρειών καταρρέουν ακριβώς τη στιγμή που έχουν χαμηλότερα περιθώρια κέρδους στα αγαθά.

Το πρόβλημα είναι άλυτο. Η επίτευξη κερδών απαιτεί καινοτομία, αλλά η μηχανοποίηση της παραγωγής μειώνει την αξία των αγαθών και δημιουργεί δομική ανεργία. Οι μηχανές χρειάζονται για να βγάλουν χρήματα, και τα χρήματα χρειάζονται για να φτιάξουν μηχανές, αλλά όσο περισσότερες μηχανές υπάρχουν, τόσο λιγότερα χρήματα υπάρχουν. Στην καρδιά της αλληλεπίδρασης μεταξύ μηχανών και χρήματος, στην καρδιά του τεχνοκαπιταλιστικού συστήματος, στο DNA του σύγχρονου κόσμου, αν θέλετε, κρύβεται ένας κόκκος άμμου που μπλοκάρει τον μηχανισμό, ένα σκουλήκι που ροκανίζει τον καρπό, ένα πρόβλημα που έχει διαγνωστεί προ πολλού από θεωρητικούς της κριτικής της αξίας όπως ο Anselm Jappe.

Γι' αυτό, με την πάροδο του χρόνου, η ανάπτυξη επιβραδύνεται, παρά κάποιους άσεμνους και σποραδικούς πλουτισμούς. Είναι ο αδυσώπητος μηχανισμός μιας αργής και αδυσώπητης οικονομικής ύφεσης. Κανείς και καμία εκλογή δεν μπορεί να αλλάξει τα πράγματα, εκτός αν εγκαταλείψουμε το τεχνοκαπιταλιστικό σύστημα. Φαίνεται ότι αυτό δεν είναι ακόμη στην ημερήσια διάταξη, ειδικά όχι στη δεξιά.

Μετάφραση Piero della Roccella Sorelli.

Nicolas Degroote, L'Inexorable déclin des sociétés libérales, Èlèments, 11 Φεβρουαρίου 2026.

Il declino inarrestabile delle società liberali

Ανέμελα

Πυκνώνουν οι προβλέψεις ότι η θέση της παγκόσμιας οικονομίας θα επιδεινωθεί. Κοινή βάση όλων είναι, βασικά, δύο παράγοντες: η πρωτοφανής αύξηση του δημοσίου χρέους παγκοσμίως σε συνδυασμό με την υστέρηση της οικονομικής μεγέθυνσης και οι ιστορικά υψηλές τιμές των μετοχών στα αμερικανικά, κυρίως, χρηματιστήρια. Καθένας από τους δύο, από μόνος θα ήταν επαρκής λόγος ανησυχίας. Κι οι δυο μαζί, είναι ισχυρό σήμα προειδοποίησης προς όλους να προετοιμάζονται για τις δύσκολες ώρες που ‘ρχονται.

Η Κρ. Γκεοργκίεβα, του ΔΝΤ, δεν άφησε περιθώρια αμφιβολίας: Η αβεβαιότητα είναι η νέα κανονικότητα και η παγκόσμια οικονομία θα υποστεί νέα δοκιμασία. Διότι οι επιδόσεις της, αν και καλύτερες απ’ όσο φοβόμασταν ότι θα ‘ναι λόγω δασμών Τραμπ, είναι χειρότερες απ’ όσο απαιτεί η εξυπηρέτηση του χρέους. Το παγκόσμιο ΑΕΠ αυξάνεται μόνο 3% (από 3,7% προ COVID) και το δημόσιο χρέος θα ξεπεράσει το 100% του ΑΕΠ έως το 2029. Η διόγκωση του χρέους χωρίς επαρκή οικονομική μεγέθυνση και εμπιστοσύνη στους θεσμούς, ιστορικά έχει μία κατάληξη: την κρίση – δηλαδή, την καταστροφή κεφαλαίου.

Για τα χρηματιστήρια, ο Τζ. Ντίμον, της JPMorgan, δηλώνει εξαιρετικά ανήσυχος και βλέπει μια διόρθωσή τους σε διάστημα από 6 μήνες έως 2 χρόνια. Η φούσκα των μετοχών των εταιρειών τεχνολογίας παραλληλίζεται με τη φούσκα του dot.com, που έσπασε το 2000. Αν, όμως, η τωρινή σπάσει, η καταστροφή θα είναι πολλαπλάσια: Το 2000 καταστράφηκε πλούτος ίσος με το 10% του παγκόσμιου ΑΕΠ – περίπου 2 τρισ. δολ. Η εξάρτηση όλου του κόσμου από τα αμερικανικά χρηματιστήρια έχει αυξηθεί τόσο, ώστε το σπάσιμο της τωρινής φούσκας θα κατέστρεφε πλούτο 20 τρισ. δολ. στις ΗΠΑ (περί το 70% του ΑΕΠ των ΗΠΑ) και άλλα 15 τρισ. των ξένων επενδυτών, που αντιστοιχούν στο 20% του ΑΕΠ των άλλων χωρών – εκτιμά η Γ. Γκοπινάτ, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του ΔΝΤ.

Το παγκόσμιο χρέος, τα αμερικανικά χρηματιστήρια και η άνοδος του κόστους δανεισμού των κρατών.

Σε αυτά τα δύο εν αναμονή προβλήματα προσθέστε ένα τρίτο, απτό: την άνοδο του κόστους δανεισμού. Η απόδοση του 30ετούς αμερικανικού ομολόγου είναι 30 μονάδες βάσης πάνω από πέρυσι και τείνει προς το 5%, η απόδοση του ιαπωνικού 10ετούς είναι 65-70 μονάδες πάνω και οι αποδόσεις των 10ετών της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας 35-45 μ.β. πάνω από πέρυσι. Το βάρος της εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους γίνεται δυσβάστακτο για πολλά κράτη, ενώ ακόμα πιο δυσβάστακτο για πολλές κοινωνίες γίνεται το βάρος από τη μείωση των κοινωνικών υπέρ των στρατιωτικών δαπανών – με ό,τι αυτό προοιωνίζεται.

Σε αυτές τις συνθήκες, το συνετό θα ήταν να ανασκουμπωθούμε, ειδικά εμείς, στην Ελλάδα. Οι λόγοι, γνωστοί: Εχουμε ένα πολύ υψηλό χρέος και μια οικονομία με παραγωγικότητα ίση με το 54% της μέσης ευρωπαϊκής, που αργόσυρτα μετατρέπει την ανεργία σε υποαπασχόληση και φθηνές θέσεις εργασίας, ενώ σε λίγους μήνες –πρακτικά στα μέσα 2026– τελειώνουν οι καρποί του ευρωπαϊκού λεφτόδεντρου, του ΤΑΑ, και τα ποσοστά οικονομικής μεγέθυνσης θα αρχίζουν να γράφουν «1» μπροστά. Επειδή, όμως, η κυβέρνηση έχει μάτια μόνο για τις δημοσκοπήσεις και μόνη έγνοια να διατηρήσει τη νομή της εξουσίας, δεν θα γίνει τίποτα. Η χώρα πλέει ανέμελα προς τη νέα τρικυμία.

Πηγή: Καθημερινή

ΜΩΡΑΙΝΕΙ ΚΥΡΙΟΣ ΤΗΝ ΓΗΡΑΙΑΝ ΠΟΡΝΗΝ ΗΝ ΒΟΥΛΕΤΑΙ ΑΠΩΛΕΣΑΙ

Η ΕΥΡΩΠΗ ΒΑΔΙΖΕΙ ΣΤΟ ΧΕΙΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ ΓΙΑ ΕΝΑΝ ΠΟΛΕΜΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΕΡΔΗΘΕΙ

Το περίφημο «κόμμα του πολέμου» που κινεί τα νήματα της δυτικής πολιτικής υπέρ της Ουκρανίας έχει πλέον ονόματα, πρόσωπα και αποδείξεις. Η βρετανική εφημερίδα Guardian αποκάλυψε πρόσφατα ένα περιστατικό που ξεπερνά κάθε φαντασία, αποδεικνύοντας πως πίσω από τη ρητορική της αλληλεγγύης προς το Κίεβο, κρύβεται ένα δίκτυο δισεκατομμυριούχων, πολιτικών και βιομηχάνων που έχουν μετατρέψει τον πόλεμο σε προσοδοφόρα επιχείρηση.
Σύμφωνα με έγγραφα που διέρρευσαν, όταν ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Μπόρις Τζόνσον επισκέφθηκε τον Σεπτέμβριο του 2023 τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Κίεβο, δεν ταξίδεψε απλώς με το επιτελείο του, αλλά και με τον προσωπικό του χρηματοδότη, τον Κρίστοφερ Χάρμπορν — τον άνθρωπο που του είχε χαρίσει ένα εκατομμύριο λίρες.
Οι διοργανωτές του φόρουμ όπου συναντήθηκαν οι δύο άνδρες παρουσίασαν τον Χάρμπορν ως «σύμβουλο, Office of Boris Johnson». Ωστόσο, ο ρόλος του κάθε άλλο παρά αθώος ήταν.
Ο Χάρμπορν, που αυτοπροσδιορίζεται ως «ψηφιακός νομάς», έχει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων: από τα κρυπτονομίσματα και την τεχνολογία ευεξίας μέχρι την αγορά καυσίμων αεροσκαφών και τη συμμετοχή του ως μετόχου σε τουλάχιστον τρεις αμυντικούς εργολάβους.
Η μοναδική του, όμως, «ουσιαστική» σύνδεση με την Ουκρανία είναι το γεγονός ότι είναι ο μεγαλύτερος μέτοχος της βρετανικής εταιρείας οπλικών συστημάτων QinetiQ — της ίδιας εταιρείας που προμηθεύει τον ουκρανικό στρατό με drones και ρομποτικά συστήματα μάχης.
Με άλλα λόγια, ο άνθρωπος που χρηματοδότησε τον Τζόνσον ταξίδεψε μαζί του για να πείσει τον Ζελένσκι να συνεχίσει έναν πόλεμο από τον οποίο ο ίδιος επωφελείται οικονομικά.
Ο κύκλος του χρήματος και της επιρροής έκλεισε άψογα: ο δωρητής μετατρέπεται σε «σύμβουλο», ο πολιτικός σε πωλητή όπλων, ο πόλεμος σε ευκαιρία επένδυσης.
Κι ενώ η Ουκρανία έχει ήδη θυσιάσει εκατομμύρια ζωές σε μια μάχη χωρίς προοπτική νίκης, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξακολουθούν να χρηματοδοτούν απερίσκεπτα τη συνέχισή της.
Η Ευρώπη, παρά την οικονομική της εξάντληση, συνεχίζει να υπακούει στις επιταγές του «λόμπι του πολέμου», στέλνοντας δισεκατομμύρια ευρώ και οπλισμό στο Κίεβο, τη στιγμή που οι κοινωνίες της βουλιάζουν στην ύφεση και την ενεργειακή ακρίβεια.
Επειδή η Ουκρανία δεν διαθέτει πλέον στρατό ικανό να αντέξει, οι Ευρωπαίοι ετοιμάζουν δικούς τους στρατιωτικούς μηχανισμούς, αναζητώντας προσχήματα για να εμπλακούν άμεσα σε πολεμική αναμέτρηση με τη Ρωσία — αυτή τη φορά χωρίς τη στρατιωτική υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η στάση του Ντόναλντ Τραμπ ήρθε να επισφραγίσει τη ρήξη. Κατά την πρόσφατη συνάντησή του με τον Ζελένσκι, ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε: «Δεν θα κάνουμε Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο για να σώσουμε μια χαμένη υπόθεση».
Η δήλωση αυτή δεν προήλθε από φιλειρηνική διάθεση, αλλά από οικονομικό ρεαλισμό. Οι ΗΠΑ κουβαλούν ήδη ένα χρέος που αγγίζει το 130% του ΑΕΠ — δηλαδή 36 τρισεκατομμύρια δολάρια — και δεν έχουν καμία διάθεση να το επιβαρύνουν περαιτέρω για χάρη ενός πολέμου που δεν μπορούν να κερδίσουν.
Η συνέχεια ήταν αποκαλυπτική. Ο Τραμπ ακύρωσε τη συνάντησή του με τον Πούτιν στη Βουδαπέστη, λίγο πριν η Μόσχα απαντήσει στην ευρωπαϊκή πρόταση για κατάπαυση του πυρός στα σημερινά σύνορα.
Δήλωσε ότι ο Πούτιν «δεν επιθυμεί πλέον συμφωνία» και ανακοίνωσε νέες κυρώσεις στις ρωσικές εξαγωγές ενέργειας. Έτσι, ο Αμερικανός πρόεδρος ουσιαστικά παρέδωσε την ευθύνη του πολέμου στην Ευρώπη, αφήνοντάς την να χρηματοδοτεί τη συνέχισή του — παρότι τη θεωρεί χαμένη υπόθεση.
Οι συνέπειες είναι πλέον ορατές. Παρά τις χιλιάδες κυρώσεις, η ρωσική οικονομία παραμένει όρθια. Οι εξαγωγές ενέργειας συνεχίζονται, η ρουβλιζόμενη αγορά επεκτείνεται στην Ασία και η Δύση αποδεικνύεται μειοψηφία σε έναν κόσμο όπου αντιπροσωπεύει μόλις το 20% του πληθυσμού.
Αντίθετα, οι ευρωπαϊκές οικονομίες καταρρέουν κάτω από το βάρος των ίδιων κυρώσεων που επέβαλαν. Η ύφεση βαθαίνει, το ενεργειακό κόστος εκτοξεύεται και οι Ηνωμένες Πολιτείες θησαυρίζουν πουλώντας πανάκριβο υγροποιημένο φυσικό αέριο στους πρώην συμμάχους τους.
Μετά τη δήλωση Τραμπ, οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύθηκαν, οι αγορές αναταράχθηκαν και οι επενδυτές στράφηκαν στον χρυσό ως καταφύγιο. Την ίδια ώρα, το συνολικό δημόσιο χρέος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξεπερνά πλέον τα 20 τρισεκατομμύρια ευρώ.
Η Γαλλία έχει φτάσει το 115% του ΑΕΠ, με συνολικό χρέος 3,4 τρισεκατομμύρια, η Βρετανία αγγίζει το 100% ή τρία τρισεκατομμύρια στερλίνες, ενώ η Γερμανία βλέπει τον βιομηχανικό της κορμό να διαλύεται, με 300.000 χαμένες θέσεις εργασίας από την απώλεια του φτηνού ρωσικού αερίου.
Παρ’ όλα αυτά, οι ηγεσίες τους εξακολουθούν να συντηρούν έναν πόλεμο που καταστρέφει την ίδια τους την οικονομία.
Ο γνωστός αναλυτής Τίμοθι Ας, ειδικός στις αναδυόμενες αγορές της RBC BlueBay Asset Management και εταίρος του Chatham House για τη Ρωσία και την Ευρασία, προειδοποιεί ανοιχτά: «Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα τρομακτικό οικονομικό αδιέξοδο εξαιτίας του δυσθεώρητου κόστους της στήριξης του Κιέβου, το οποίο δεν μπορεί να επωμιστεί. Η κρίση πλησιάζει. Θα ξεσπάσει στην Ουκρανία, αλλά δεν θα ξεκινήσει από τα μέτωπα του πολέμου. Η επερχόμενη κρίση εκκολάπτεται στη Δύση, όπου η υποχώρηση των ΗΠΑ και η διστακτικότητα της Ευρώπης απειλούν πλέον με οικονομική κατάρρευση».
Την ίδια ανησυχία εκφράζει και ο Γερμανός οικονομολόγος Βόλφγκανγκ Μινχάου, επικεφαλής του Eurointelligence, ο οποίος σημειώνει: «Η κατάσταση του Ηνωμένου Βασιλείου το 1976 δεν είναι συγκρίσιμη με τη σημερινή — δυστυχώς, σήμερα είναι ασύγκριτα χειρότερη».
Προειδοποιεί ότι η παγίδα του χρέους λειτουργεί σαν αργό και θανατηφόρο νόσημα: «Δεν θα ξυπνήσουμε μια μέρα και θα ανακαλύψουμε ότι θεραπευτήκαμε ως εκ θαύματος».
Η Ευρώπη βαδίζει ολοταχώς προς την οικονομική της αυτοχειρία, εγκλωβισμένη σε μια πολιτική που υπαγορεύεται όχι από τα συμφέροντα των λαών της, αλλά από τα συμφέροντα του «λόμπι του πολέμου».
Ένα λόμπι που επενδύει στο αίμα, πλουτίζει από την καταστροφή και που τώρα, όπως δείχνει το περιστατικό Τζόνσον–Χάρμπορν, δεν κρύβεται καν. Το χρήμα και ο πόλεμος βαδίζουν πια χέρι-χέρι — και οι Ευρωπαίοι πολίτες πληρώνουν το τίμημα.

ΠΗΓΗ 

Οίμος-Αθήνα: ΜΩΡΑΙΝΕΙ ΚΥΡΙΟΣ ΤΗΝ ΓΗΡΑΙΑΝ ΠΟΡΝΗΝ ΗΝ ΒΟΥΛΕΤΑΙ ΑΠΩΛΕΣΑΙ

Η ΕΚΤ συζητά την επόμενη χρηματοπιστωτική κρίση.

  Mario Lettieri και τον Paolo Raimondi 

Πηγή: Mario Lettieri και Paolo Raimondi

«Η επόμενη χρηματοπιστωτική κρίση;» Δεν πρόκειται για το τελευταίο προκλητικό ξέσπασμα κάποιου Νοστράδαμου. Αντίθετα, είναι ο τίτλος του Ετήσιου Συνεδρίου Έρευνας της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που διοργανώθηκε πρόσφατα στη Φρανκφούρτη σε συνεργασία με το Ίδρυμα Hoover, ένα αμερικανικό κέντρο οικονομικών σπουδών που συνδέεται με το Πανεπιστήμιο Στάνφορντ στην Καλιφόρνια. Αναφέρεται στον Πρόεδρο Χέρμπερτ Χούβερ, ο οποίος προσπάθησε να αντιμετωπίσει την κρίση του 1929 με καταστροφικές δασμολογικές πολιτικές.
Την εκδήλωση άνοιξε η Διοικητής της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία δήλωσε ότι οι μετασχηματισμοί και οι νέες τεχνολογίες στον χρηματοπιστωτικό τομέα μπορούν να παρουσιάσουν παλιούς κινδύνους, αν και σε διαφορετικές μορφές. Μετά τη μεγάλη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, αυτοί οι μετασχηματισμοί έχουν αναδιαμορφώσει ολόκληρο το χρηματοπιστωτικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης.
Πρώτα και κύρια, υπήρξε η ραγδαία ανάπτυξη των μη τραπεζικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων (NBFI). Στη ζώνη του ευρώ, αυτά τα τελευταία - από επενδυτικά κεφάλαια και ασφαλιστικές εταιρείες έως αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς και οχήματα τιτλοποίησης - έχουν αυξηθεί από περίπου 140% του ΑΕΠ το 1999 σε 380% σήμερα. Αντιπροσωπεύουν πάνω από το 60% του χρηματοπιστωτικού τομέα της ζώνης του ευρώ. Στις ΗΠΑ, όπου γεννήθηκαν και αναπτύχθηκαν, οι μη τραπεζικοί χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί (NBFI) είναι ακόμη μικρότεροι σε ποσοστά, φτάνοντας το 330% του ΑΕΠ. Όταν οι φοιτητές ξεπερνούν τους μεταπτυχιακούς...
Όσον αφορά τον παραδοσιακό τραπεζικό τομέα, τα επιχειρηματικά του μοντέλα αντιμετωπίζουν προκλήσεις από την άνοδο των fintech και των stablecoins. Η τεχνολογία ενισχύει τόσο την ταχύτητα όσο και την κλίμακα με την οποία μπορούν να υλοποιηθούν οι κίνδυνοι. Επιπλέον, ο τραπεζικός και ο μη τραπεζικός τομέας είναι επίσης σε μεγάλο βαθμό διασυνδεδεμένοι. Στη ζώνη του ευρώ, για παράδειγμα, οι κεφαλαιακές εκθέσεις των τραπεζών στον μη τραπεζικό τομέα αντιπροσωπεύουν περίπου το 10% του συνολικού ενεργητικού τους.
Η Λαγκάρντ υπενθύμισε τα γεγονότα του Μαρτίου 2023, όταν τρεις αμερικανικές τράπεζες κατέρρευσαν σε πέντε ημέρες, και τον επιβλαβή ρόλο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στη δημιουργία πανικού και μετάδοσης.
Το συνέδριο άγγιξε διάφορες πτυχές. Προτάθηκε μάλιστα ότι σε περιόδους κρίσης, ακόμη και οι ευρωπαϊκοί NBFI θα μπορούσαν να έχουν πρόσβαση στις εγγυήσεις και την υποστήριξη των δανειστών έσχατης ανάγκης, όπως οι κεντρικές τράπεζες. Επί του παρόντος, δεν έχουν όλες, αλλά μόνο οι πιστοποιημένες τράπεζες, αυτήν την επιλογή. Με αυτόν τον ρυθμό, ορισμένοι σύντομα θα υπονοήσουν ότι οι εκδότες σταθερών κρυπτονομισμάτων και κρυπτονομισμάτων έχουν επίσης την ίδια ευκαιρία, καθώς ενδέχεται να αποσταθεροποιήσουν ολόκληρο το σύστημα.
Συγκεκριμένα, έχει επισημανθεί ότι τα μέτρα διευκόλυνσης, η ποσοτική χαλάρωση και άλλες μορφές επέκτασης της ρευστότητας μπορούν να μετριάσουν την συνεχιζόμενη πίεση σε περιόδους κρίσης. Ωστόσο, κινδυνεύουν να θέσουν τις βάσεις για μελλοντικά επεισόδια «άνθησης και ύφεσης» - ισχυρή οικονομική ανάπτυξη ακολουθούμενη από ξαφνικές καταρρεύσεις. Το έχουμε δει αυτό επανειλημμένα τις τελευταίες δεκαετίες.
Η υπερβολική επιπλέον ρευστότητα από τις κεντρικές τράπεζες και τα χαμηλά ή πολύ χαμηλά επιτόκια προκαλούν σημαντικό νέο χρέος, το οποίο μπορεί ακόμη και να κρατήσει στην επιφάνεια τις λεγόμενες οικονομικές οντότητες «ζόμπι», οι οποίες είναι ήδη αφερέγγυες και βρίσκονται σε προ-πτωχευτική φάση. Η εύκολη ρευστότητα είναι σαν τα ναρκωτικά. Οδηγεί σε εθισμό. Τα χαμηλά επιτόκια ωθούν επίσης τους επενδυτές να αναζητήσουν επενδύσεις σε περιουσιακά στοιχεία υψηλότερης απόδοσης αλλά υψηλότερου κινδύνου. Αυτό, ωστόσο, δημιουργεί επίσης χρηματοοικονομικές φούσκες που αργά ή γρήγορα καταρρέουν. Σε αυτήν την περίπτωση, τα προληπτικά μέτρα δεν λειτουργούν πλέον και απαιτούνται μαζικές επιχειρήσεις διάσωσης. Όταν οι αγορές πιστεύουν ότι κάποιος θα παρέμβει για να τις σώσει, αυτό αντικειμενικά ενισχύει τον ηθικό κίνδυνο. Ο ανεύθυνος και επικίνδυνος τζόγος έχει μια σαφή πορεία.
Σήμερα, μια ύφεση θα μπορούσε να είναι πολύ μεγάλη ακόμη και για να παρέμβουν οι κεντρικές τράπεζες, ειδικά όταν οι κυβερνήσεις βρίσκονται υπό ισχυρή δημοσιονομική πίεση και δεν μπορούν να δανειστούν περαιτέρω κατά βούληση. Αυτή ήταν επίσης η προειδοποίηση του καθηγητή Raghuram G. Rajan, πρώην επικεφαλής οικονομολόγου του ΔΝΤ και διοικητή της Τράπεζας της Ινδίας.
Δεν είναι πρόθεσή μας να αγνοήσουμε ορισμένες αρνητικές πολιτικές της ΕΚΤ, αλλά, όπως μπορεί εύκολα να φανεί, η συζήτηση και οι θέσεις που εκφράστηκαν στη Φρανκφούρτη συγκρούονται έντονα με τα νομισματικά και χρηματοοικονομικά προγράμματα του Προέδρου Τραμπ. Ξεκινώντας με την προσπάθειά του να αποδυναμώσει και στη συνέχεια να κυριαρχήσει στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα, με το σχέδιό του να αντικαταστήσει, ή σχεδόν να αντικαταστήσει, το δολάριο με σταθερά νομίσματα και κρυπτονομίσματα, με την πολιτική χαμηλών επιτοκίων του και, στην πραγματικότητα, με την αύξηση του δημόσιου χρέους. Δεν πιστεύουμε ότι η Φρανκφούρτη μπορεί να αλλάξει γνώμη στον Ντόναλντ, αλλά τουλάχιστον αποκαλύπτει μια θετική προσπάθεια να διερευνηθούν εναλλακτικές διαδρομές.

Alla Bce si discute della prossima crisi finanziaria

Τα δάνεια της Επανάστασης του 1821 και η καταστροφική διαχείριση του χρέους -Ανδρέας Κούκος

Τα δάνεια της Επανάστασης του 1821 και η καταστροφική διαχείριση του εθνικού χρέους που οδηγεί στα σημερινά αδιέξοδα! Ο Ανδρέας Κούκος στην εκπομπή «30 Λεπτά Ιστορίας», μιλά για το «στραβό» μας ξεκίνημα και γιατί ποτέ δεν καταφέραμε να διορθώσουμε την πορεία μας. Ο Καποδίστριας που το προσπάθησε δολοφονήθηκε. 

Ο κ. Κούκος μιλά για το δάνειο του1823-1824 από το city και τις τράπεζες του Λονδίνου. Το δάνειο του 1825 για το οποίο η ελληνική πλευρά ούτε που ρωτήθηκε. Πόσα χρήματα απ’ αυτά τα χρήματα έφθασαν στην Ελλάδα και πως τελικά αξιοποιήθηκαν ή σπαταλήθηκαν; Πως φθάσαμε στην πράξη Υποτέλειας του 1825;

Τα δάνεια της Επανάστασης του 1821 και η καταστροφική διαχείριση του χρέους -Ανδρέας Κούκος

Το παράδοξο του αμερικανικού ελλείμματος

 Paolo Cardena - 09/09/2025

Πηγή: Πάολο Καρντένα

Το παράδοξο του αμερικανικού ελλείμματος έγκειται στο γεγονός ότι ένα φαινόμενο που, για τις περισσότερες χώρες, θα αποτελούσε μακροοικονομική κρίση, για τις Ηνωμένες Πολιτείες έχει γίνει ένας μηχανισμός που συμβάλλει στην εδραίωση της οικονομικής και γεωπολιτικής ηγεμονίας τους. Τα ελλείμματα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, που συσσωρεύονται συστηματικά από τη δεκαετία του 1980, δεν έχουν αποδυναμώσει την αμερικανική οικονομία: αντίθετα, έχουν ευνοήσει τη διοχέτευση ξένων πλεονασμάτων στις χρηματοπιστωτικές αγορές των ΗΠΑ, ενισχύοντας την κεντρική θέση του δολαρίου ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος. Αυτή η δυναμική κατέστη δυνατή χάρη σε έναν συνδυασμό διαρθρωτικών παραγόντων - οικονομική αποτελεσματικότητα, θεσμική σταθερότητα, βάθος και ρευστότητα της αγοράς, καθώς και την έμμεση υποστήριξη της στρατιωτικής υπεροχής - που έχουν καταστήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες έναν ασφαλή πιστωτή έσχατης ανάγκης για τον υπόλοιπο κόσμο.

Το γράφημα και η σημασία του

Το παρακάτω διάγραμμα δείχνει τη χρηματοδότηση των τρεχουσών και κεφαλαιακών συναλλαγών των Ηνωμένων Πολιτειών, ως ποσοστό του ΑΕΠ, από τη δεκαετία του 1960 έως σήμερα. Η πράσινη γραμμή αντιπροσωπεύει το συνολικό ισοζύγιο, ενώ οι χρωματιστές γραμμές υποδεικνύουν τις διαφορετικές πηγές χρηματοδότησης: άμεσες επενδύσεις, άλλες υποχρεώσεις, αγορές τίτλων, αποθεματικά και ούτω καθεξής.

Αυτό που είναι εντυπωσιακό είναι το πώς, ξεκινώντας από τη δεκαετία του 1980, το ισοζύγιο έγινε διαρθρωτικά αρνητικό: οι Ηνωμένες Πολιτείες συστηματικά ξόδευαν περισσότερα από όσα παρήγαγαν, δημιουργώντας ελλείμματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Αντίθετα, ο κόσμος ανακύκλωσε αυτά τα πλεονάζοντα δολάρια αγοράζοντας αμερικανικά χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, ιδίως ομόλογα του δημοσίου και εταιρικά ομόλογα, αλλά και μετοχές εισηγμένες στη Wall Street.

Από το εμπορικό έλλειμμα στη χρηματοδότηση της αγοράς

Ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος τις τελευταίες δεκαετίες ήταν ακριβώς αυτός ο κύκλος: εξωτερικό έλλειμμα για τις Ηνωμένες Πολιτείες → πλεόνασμα δολαρίου για τους εμπορικούς εταίρους → επανεπένδυση αυτών των πλεονασμάτων στις αμερικανικές χρηματοπιστωτικές αγορές. Είναι η καρδιά του λεγόμενου υπερβολικού προνομίου.

Και εδώ αναδύεται η αντίφαση στις προθέσεις του Ντόναλντ Τραμπ. Εάν η κυβέρνηση των ΗΠΑ, μέσω δασμών, πολιτικών ανακατανομής ή εμπορικών περιορισμών, μείωνε πραγματικά το εμπορικό έλλειμμα, ο μηχανισμός θα αποδυνάμωνε. Λιγότερες εισαγωγές σημαίνουν λιγότερα δολάρια που φεύγουν από τις Ηνωμένες Πολιτείες και επομένως μικρότερο πλεόνασμα που συσσωρεύουν οι εμπορικοί εταίροι.

Ως αποτέλεσμα, θα υπήρχαν λιγότερα κεφάλαια για επανεπένδυση σε αμερικανικά ομόλογα ή χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία. Αυτό συμβαίνει ακριβώς τη στιγμή που το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ πρέπει να εκδίδει ρεκόρ ποσών χρέους για τη χρηματοδότηση διαρθρωτικών δημοσιονομικών ελλειμμάτων και η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ δεν ενεργεί πλέον ως οριακός αγοραστής (μάλιστα, μειώνει τον ισολογισμό της).

Ο κίνδυνος βραχυκυκλώματος

Το παράδοξο είναι σαφές: λιγότερες ανισορροπίες στα αγαθά, αλλά περισσότερες εντάσεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Οι επιπτώσεις είναι πολλαπλές: Στο μέτωπο των ομολόγων, η χαμηλότερη εξωτερική ζήτηση θα μπορούσε να μεταφραστεί σε ανοδική πίεση στις αποδόσεις, με αποτέλεσμα υψηλότερο κόστος δανεισμού για την Ουάσινγκτον.
Στο μέτωπο των μετοχών, η μείωση των ροών ανακύκλωσης δολαρίων από το εξωτερικό θα μπορούσε να αποδυναμώσει ένα από τα έμμεσα στηρίγματα για τη Wall Street, ειδικά σε μια εποχή που οι αποτιμήσεις είναι ήδη υψηλές.
Σε γεωπολιτικό επίπεδο, ο περιορισμός του ρόλου των ΗΠΑ ως διαρθρωτικού οφειλέτη στον υπόλοιπο κόσμο σημαίνει επίσης υπονόμευση ενός από τους πυλώνες του δολαριοκεντρικού συστήματος που μέχρι στιγμής έχει εγγυηθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες μια θέση μοναδικής οικονομικής υπεροχής.

Το αμερικανικό εμπορικό έλλειμμα δεν είναι μόνο ένα μακροοικονομικό «πρόβλημα», αλλά και η συνθήκη που επέτρεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρήσουν την παγκόσμια χρηματοοικονομική τους πρωτοκαθεδρία. Η διόρθωσή του με επιθετικές πολιτικές θα μπορούσε πράγματι να αναδιαρθρώσει τους εμπορικούς λογαριασμούς, αλλά με κόστος να καταστεί η χρηματοδότηση του αμερικανικού χρέους και των αγορών πιο περίπλοκη - και πιο δαπανηρή.

Il paradosso del deficit americano

Η πτώση του πετροδολαρίου θα οδηγήσει στο τέλος της αμερικανικής ηγεμονίας

Ντομένικο Μόρο

Πηγή: Σαν τον Δον Κιχώτη

Πρόσφατα, η πρώτη σελίδα του Sole24ore αμφισβήτησε τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ, δηλαδή την ικανότητα της κυβέρνησης να τηρήσει τις πληρωμές για χρεωστικούς τίτλους που εκδίδονται από το Υπουργείο Οικονομικών (1).
Η είδηση προέρχεται από έρευνα 40 κεντρικών τραπεζών σε όλο τον κόσμο, την Έρευνα Διαχειριστών Αποθεμάτων της UBS Asset Management. Πιο συγκεκριμένα, το 47% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι είναι δυνατή μια αναδιάρθρωση του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ στο μέλλον. Η αναδιάρθρωση σημαίνει μια λίγο πολύ εκτεταμένη αφερεγγυότητα του δημόσιου χρέους. 

Αυτή δεν είναι μια μικρή είδηση. Σύμφωνα με τα λόγια του Sole24ore, θα ήταν «ένα καταστροφικό γεγονός, χωρίς προηγούμενο, που θα είχε καταστροφικές επιπτώσεις για ολόκληρο τον κόσμο» (2). Γιατί θα ήταν τόσο σοβαρό; Για να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα, πρέπει να θυμόμαστε ότι το δολάριο είναι το παγκόσμιο εμπορικό νόμισμα συναλλάγματος και, πάνω απ 'όλα, το παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα. Το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ, που είναι σε δολάρια, παίζει κεντρικό ρόλο στην παγκόσμια οικονομία, καθώς χρησιμοποιείται ως αποθεματικό από επίσημους φορείς, όπως οι κεντρικές τράπεζες σε όλο τον κόσμο, αλλά και από σχεδόν επίσημους και ανεπίσημους φορείς. Εάν το χρέος δεν αποπληρωθεί, έστω και εν μέρει, η εμπιστοσύνη στις ΗΠΑ θα υπονομευθεί, υπονομεύοντας έτσι το καθεστώς αποθεματικού του δολαρίου. Αυτό θα δημιουργήσει σοβαρή παγκόσμια χρηματοπιστωτική αστάθεια και ακόμη και μια σοβαρή παγκόσμια κρίση.
Το χρέος των ΗΠΑ, δηλαδή τα κρατικά ομόλογα, θεωρείται από καιρό μια ασφαλής επένδυση - μάλιστα, η κατ' εξοχήν ασφαλής επένδυση, ειδικά σε περιόδους κρίσης. Όχι μόνο η παγκόσμια χρηματοπιστωτική σταθερότητα, αλλά και η οικονομική και, πάνω απ' όλα, η νομισματική κυριαρχία των ΗΠΑ βασίζονται στην ικανότητα των ΗΠΑ να αποπληρώσουν το χρέος τους. Χάρη στον ρόλο του δολαρίου ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος, οι ΗΠΑ μπόρεσαν να χρηματοδοτήσουν ένα συνεχώς αυξανόμενο δημόσιο χρέος.
Ωστόσο, η κατάσταση γίνεται ολοένα και πιο μη βιώσιμη. Πρώτον, επειδή το δημόσιο χρέος έχει αυξηθεί στο αστρονομικό ποσό των 36,22 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο, δεδομένου ότι το ΑΕΠ των ΗΠΑ είναι 29,18 τρισεκατομμύρια δολάρια, αντιπροσωπεύει το 124% του ΑΕΠ. Δεύτερον, λόγω των αποφάσεων της κυβέρνησης Τραμπ. Ο μεγιστάνας της Νέας Υόρκης είχε υποσχεθεί μειώσεις φόρων, χρηματοδοτώντας τες με περικοπές στις δημόσιες δαπάνες, οι οποίες ανατέθηκαν στον Έλον Μασκ, διορισμένο επικεφαλής του «Δόγη». Ωστόσο, ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός των ΗΠΑ δεν μειώθηκε όπως είχε οραματιστεί ο Μασκ, σε τέτοιο βαθμό που ο μεγιστάνας παραιτήθηκε από τον «Δόγη».
Οι περικοπές έχουν επηρεάσει χιλιάδες απολυμένους δημόσιους υπαλλήλους και προγράμματα υγειονομικής περίθαλψης και πρόνοιας για τους φτωχότερους, αλλά δεν έχουν επηρεάσει τα πιο σημαντικά στοιχεία του προϋπολογισμού, όπως οι αμυντικές δαπάνες, οι οποίες, σύμφωνα με τις αρχικές δηλώσεις του Τραμπ, αναμενόταν να μειωθούν κατά 30% μέσα σε λίγα χρόνια, αλλά οι οποίες αντ' αυτού θα αυξηθούν στο 1 τρισεκατομμύριο δολάρια έως το 2026. Σύμφωνα με τον Τραμπ, οι φορολογικές περικοπές, ιδίως αυτές που αφορούν το κεφάλαιο, θα πρέπει να ενισχύσουν την αμερικανική οικονομία. Ωστόσο, δεν είναι σαφές πώς σκοπεύει ο Τραμπ να χρηματοδοτήσει αυτές τις περικοπές.
Σε αυτό το σημείο, έρχεται στο προσκήνιο το άλλο σημαντικό εμπόδιο της αμερικανικής οικονομίας: το συνεχώς διευρυνόμενο εμπορικό έλλειμμα.
Πράγματι, σύμφωνα με τον Τραμπ, το εμπορικό έλλειμμα προκαλείται από την υπερτίμηση του δολαρίου έναντι άλλων νομισμάτων, γεγονός που καθιστά τις εισαγωγές φθηνότερες για τους Αμερικανούς και τις εξαγωγές ακριβότερες. Ο Τραμπ πιστεύει επίσης ότι η αποβιομηχάνιση μεγάλου μέρους των ΗΠΑ οφείλεται στην υπερτίμηση του δολαρίου. Τώρα, κανονικά ένα νόμισμα θα πρέπει να προσαρμόζεται στην τάση του εμπορικού ισοζυγίου, ενισχύοντας όταν το ισοζύγιο είναι θετικό και αποδυναμώνοντας όταν είναι αρνητικό, όπως θα συνέβαινε για τις ΗΠΑ. Γιατί, λοιπόν, το δολάριο είναι υπερτιμημένο; Επειδή είναι το παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα.
Από αυτή την άποψη, ο Stephen Miran, ο οποίος είναι ο οικονομολόγος αναφοράς του Trump, προσδιορίζει δύο εργαλεία για τη μείωση του εμπορικού ελλείμματος και την αναβιομηχανοποίηση των ΗΠΑ. Το πρώτο είναι η εισαγωγή δασμών (3).
Αυτά θα έχουν διπλή λειτουργία. Αφενός, να αποθαρρύνουν τις εισαγωγές και, αφετέρου, δεδομένου ότι οι δασμοί είναι φόρος, να εγγυηθούν στις ΗΠΑ επαρκή έσοδα για τη χρηματοδότηση του χρέους τους και να τηρήσουν την υπόσχεση για μείωση των φόρων. Το δεύτερο εργαλείο αντιπροσωπεύεται από την υποτίμηση του δολαρίου.
Αυτό θα επέτρεπε στις ΗΠΑ να μετακυλίσουν σε άλλες προηγμένες και συμμαχικές χώρες, όπως συμβαίνει με τους δασμούς, το βάρος του κόστους ενίσχυσης της αμερικανικής οικονομίας και της μεταποίησης. Αυτό συνέβη το 1985 με τις Συμφωνίες Plaza, όταν ορισμένες από τις κύριες προηγμένες χώρες αποδέχτηκαν μια ελεγχόμενη υποτίμηση του δολαρίου. Το αποτέλεσμα αυτής της επιχείρησης ήταν η επιβράδυνση της ιαπωνικής οικονομίας, η οποία πέρασε από πολύ ισχυρή ανάπτυξη σε μια μακρά φάση στασιμότητας.
Αλλά η δασμολογική πολιτική του Τραμπ παρουσιάζει δύο άγνωστα ζητήματα. Πρώτον, οι δασμοί είναι απίθανο να δημιουργήσουν τα τεράστια φορολογικά έσοδα που αναμένει ο Τραμπ. Δεύτερον, ο βάναυσος τρόπος με τον οποίο εφαρμόστηκε έχει προκαλέσει αρνητικές αντιδράσεις από το αμερικανικό και το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε πτώση των χρηματιστηρίων των ΗΠΑ και της Ευρώπης, σε αύξηση των επιτοκίων των κρατικών ομολόγων των ΗΠΑ (το κόστος των τόκων έχει ξεπεράσει τα 1.000 δισεκατομμύρια ετησίως (4)) και στην υποτίμηση του δολαρίου έναντι άλλων νομισμάτων κατά 13% από την αρχή του έτους (5).
Ο Τραμπ αναγκάστηκε έτσι να υποχωρήσει εν μέρει από τους γενικευμένους δασμούς που ανακοινώθηκαν τον Απρίλιο. Η υποτίμηση του δολαρίου έχει δύο πτυχές. Η πρώτη, θετική από την άποψη του Τραμπ και του Μίραν, συνίσταται στο γεγονός ότι η υποτίμηση του δολαρίου καθιστά τις αμερικανικές εισαγωγές ακριβότερες και τις εξαγωγές φθηνότερες. Η δεύτερη, αρνητική, είναι ότι η αποδυνάμωση του δολαρίου θα μπορούσε να θέσει υπό αμφισβήτηση την ιδιότητά του ως διεθνούς συναλλαγματικού και αποθεματικού νομίσματος και μαζί της την ελκυστικότητα του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ στα μάτια των ξένων. Το τελευταίο είναι ένα αμφιλεγόμενο ζήτημα. Στην πραγματικότητα, πάντα στην αναφερόμενη έρευνα της UBS, το 79% των κεντρικών τραπεζών πιστεύει ότι η υποτίμηση του δολαρίου θα μπορούσε να θέσει υπό αμφισβήτηση την ιδιότητά του ως διεθνούς συναλλαγματικού και αποθεματικού νομίσματος και μαζί της την ελκυστικότητα του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ στα μάτια των... ξένων.  Ότι το δολάριο δεν θα χάσει την ιδιότητά του ως αποθεματικού νομίσματος τα επόμενα χρόνια. Οι κεντρικές τράπεζες, οι οποίες είναι αργές στην αλλαγή της σύνθεσης των χαρτοφυλακίων τους, πιστεύουν ότι δεν έχουν έγκυρες εναλλακτικές λύσεις στο δολάριο «ακόμα κι αν υπάρχουν σαφή σημάδια διαφοροποίησης προς άλλα νομίσματα, με το ευρώ ως τον κύριο δικαιούχο» (6). Επιπλέον, τα αποθεματικά δολαρίων που κατέχουν οι κεντρικές τράπεζες έχουν αυξηθεί από 72,7%, το μέγιστο το 2008, σε 57,7%, το ελάχιστο το 2025 (7).
Επομένως, συνοψίζοντας, το στοίχημα του Τραμπ είναι να επαναλάβει αυτό που έκαναν οι ΗΠΑ με τις Συμφωνίες Πλάζα το 1985, δηλαδή να αποστραγγίσουν πλούτο από τον υπόλοιπο κόσμο και ιδιαίτερα από τους συμμάχους τους, μέσω δασμών και της υποτίμησης του δολαρίου, χωρίς να ξεχνά, ωστόσο, την επιβολή αύξησης των στρατιωτικών δαπανών στις χώρες του ΝΑΤΟ, η οποία θα μεταφράζονται στη χρηματοδότηση της πολεμικής βιομηχανίας των ΗΠΑ.
Όλα αυτά - και αυτό είναι ένα θεμελιώδες ζήτημα - χωρίς να αμφισβητείται η κατάσταση των αποθεματικών του δολαρίου και η ελκυστικότητα των κρατικών ομολόγων των ΗΠΑ. Μια πιθανή μερική αναδιάρθρωση του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ θα ήταν μέρος αυτής της στρατηγικής.
Επιπλέον, η υποτίμηση του δολαρίου και η αύξηση του πληθωρισμού είναι τρόποι για την κρυφή αναδιάρθρωση του δημόσιου χρέους των ΗΠΑ, μειώνοντας την πραγματική του αξία.
Με αυτόν τον τρόπο, θα ήταν δυνατή η αναδιάρθρωση του χρέους, αποφεύγοντας το δυνητικά καταστροφικό σενάριο που προκαλεί το Il Sole24ore. Στην πράξη, αυτό δεν θα ήταν τίποτα περισσότερο από μια ακόμη εκδήλωση της δύναμης του αμερικανικού νομισματικού ιμπεριαλισμού, που βασίζεται στη δύναμη του δολαρίου, να αποστραγγίζει πλούτο από τον υπόλοιπο κόσμο.

Ο Ντομένικο Μόρο μελετά την παγκοσμιοποίηση και τη διεθνή πολιτική οικονομία. Είναι ο συγγραφέας των βιβλίων Globalization and Industrial Decline και New Compendium of Capital: Eurosereignty or Democracy? Why Leaving the Euro Is Necessary, Meltemi, Μιλάνο 2020.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1 Isabella Bufacchi, "Sustainability of US Debt: Central Banks' Alarm," Il Sole24ore, 16 Ιουλίου 2025.
2 Ibid.
3 Stephen Miran, Οδηγός χρήστη για την αναδιάρθρωση του παγκόσμιου συστήματος συναλλαγών, Hudson Bay Capital, Νοέμβριος 2024.
4 Morya Longo, Πώς η επίθεση του Trump στον Powell γυρίζει μπούμερανγκ στα επιτόκια, Il Sole24ore, 18 Ιουλίου 2025.
5 Giuliano Noci, Ο Trump μας ξυπνάει, η Ευρώπη είναι στις πιτζάμες της, Il Sole24ore, 15 Ιουλίου 2025.
6 Isabella Bufacchi, ό.π.
7 Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, Cofer, πρώτο τρίμηνο του 2025.

Il declino del petroldollaro porterà alla fine dell'egemonia americana

«Η ιστορία δεν γυρίζει σελίδα χωρίς οδύνη»! Νίκος Σίμος για τον Τραμπ και την «τελική αναμέτρηση»

«Η ιστορία δεν γυρίζει σελίδα χωρίς οδύνη»…Ο αρθρογράφος Νίκος Σίμος μιλά για τις αλλοπρόσαλλες και επιθετικές κινήσεις Τραμπ, για τον κόσμο που ακόμη βρίσκεται υπό την επιρροή του «αμερικανισμού» που όμως φθίνει. Τι θα συμβεί αν τα «σχέδια» που έχει ο Τραμπ δεν του βγουν; «Χάος και τελικά αναμέτρηση», λέει ο Νίκος Σίμος. 

«Η κυβέρνηση Τραμπ θυμίζει διοικητικό συμβούλιο εταιρείας που είναι έτοιμη να χρεοκοπήσει», λέει ο Νίκος Σίμος. Πως εξηγεί τις επιθετικές και πολλές φορές αλλοπρόσαλλες κινήσεις του Τραμπ. «Ο Τραμπ απειλεί, γιατί η Αμερική χρεοκοπεί. Αυτό προσπαθεί να προλάβει. Το καράβι της αμερικανικής οικονομίας είναι μισοβυθισμένο με 36,5 τρις χρέος», λέει. 

Ούτε το σχέδιο Τραμπ για το ρωσοουκρανικό φαίνεται να πηγαίνει καλά. Ο Νίκος Σίμος υποστηρίζει ότι ο Τραμπ είναι αμφίβολο αν είναι κατά της παγκοσμιοποίησης και σίγουρα δεν είναι ειρηνοποιός. Αμφισβητεί ακόμη και την τοποθέτηση του κατά της «γουόκ ατζέντας», πιστεύοντας ότι την έβαλε απέναντι του, γιατί απέναντι ήταν η πλειοψηφία και αυτό τον ενδιέφερε.

«Η ιστορία δεν γυρίζει σελίδα χωρίς οδύνη»! Νίκος Σίμος για τον Τραμπ και την «τελική αναμέτρηση»

Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Θέλουμε να επιστήσουμε ξανά την προσοχή όλων στο 2033 – όπου θα εμφανιστούν ξαφνικά οι παγωμένοι τόκοι ύψους περί τα 25 δις του δανείου του EFSF των 96 δις, συν τα χρεολύσια αυτού του υπέρογκου ποσού. Μπορεί δηλαδή σήμερα να χρωστάμε 406,5 δις, αλλά εξυπηρετούμε μόνο 310 δις – ενώ από το 2033 και μετά θα πρέπει να εξυπηρετούμε 406,5 δις, συν 25 δις, συν τα όποια ελλείμματα έως τότε. Επομένως πάνω από 430 δις, όπου θα είναι αδύνατον να τα καταφέρουμε, εάν έως τότε δεν έχουμε λάβει τα μέτρα μας και δεν έχουμε αλλάξει το αποτυχημένο παραγωγικό μας μοντέλο – το οποίο συνεχίζει να στηρίζεται στη μονοκαλλιέργεια του τουρισμού και στις κατασκευές.

Κοινοβουλευτική Εργασία

Όπως είπαμε στην επιτροπή, το σημερινό σχέδιο νόμου αφορά το πολυδιαφημισμένο πρόγραμμα της ΕΕ που υιοθετήθηκε ως απάντηση, για τα καταστροφικά και αχρείαστα lockdowns – τα οποία χρηματοδοτήθηκαν από την Ελλάδα με περίπου 51 δις € με δανεικά που δυστυχώς σπαταλήσαμε ακόμη μία φορά.

Η πραγματικότητα βέβαια για το ΤΑΑ είναι πολύ διαφορετική, από αυτήν που εμφανίζει η κυβέρνηση, αφού είναι διάχυτη η απογοήτευση στην αγορά, για τα λίγα χρήματα που έχουν τελικά δοθεί – ενώ το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος τους καταλήγει στις προνομιούχες μεγάλες επιχειρήσεις, όπως άλλωστε και τα χρήματα της πανδημίας.

Σημειώσαμε βέβαια, επειδή δεν κάνουμε τοξική αντιπολίτευση ότι, η απορρόφηση των κεφαλαίων του ΤΑΑ από την Ελλάδα ήταν στο 41%, όταν ο μέσος όρος της ΕΕ ήταν 30% – εξαιτίας των γραφειοκρατικών προβλημάτων, για τα οποία παραπονούνται όλες οι χώρες.

Εν τούτοις, το πρόβλημα της Ελλάδας, της κυβέρνησης δηλαδή, δεν είναι τόσο η απορρόφηση – όπου στην Ελλάδα έχουν εισρεύσει 14,9 δις (7,6 δις επιχορηγήσεις και 7,3 δις δάνεια), από τα συνολικά 35,9 δις (18,2 δις για επιχορηγήσεις και 17,7 δις δάνεια).

Το πρόβλημα είναι οι εκταμιεύσεις από το υπουργείο προς την οικονομία – όπου στους φορείς εντός και εκτός της Γενικής κυβέρνησης, οι μεταβιβάσεις από τον προϋπολογισμό ανέρχονταν μόλις στα 5,3 δις, εκ των οποίων μόνο τα 2,4 δις είχαν καταβληθεί στις επιχειρήσεις, έως τα τέλη Σεπτεμβρίου του 2023.

Σε σχέση δε με το δανειακό μέρος, οι εκταμιεύσεις προς τις επιχειρήσεις ανέρχονταν μόλις στα 1,36 δις έως τα τέλη του φετινού Ιανουαρίου, όπως θα καταθέσομε στα πρακτικά – οπότε εύλογα αναρωτιόμαστε τι ακριβώς κάνει η κυβέρνηση, με τα χρήματα που έχει ήδη εισπράξει.

Πόσο μάλλον όταν έχουν υπογραφεί συμβάσεις ύψους 4,36 δις €, ενώ γνωρίζει πολύ καλά πως δεν πρέπει να χαθεί ούτε ένα ευρώ, ούτε μία ώρα – αφού πρόκειται κυριολεκτικά για την τελευταία ευκαιρία της χώρας μας.

Σε κάθε περίπτωση, η απορρόφηση είναι πολύ χαμηλή, κατά πολύ χαμηλότερες οι εκταμιεύσεις προς τις επιχειρήσεις, ενώ το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων οδηγείται σε πράσινα κα ψηφιακά έργα, με αμφίβολη αναπτυξιακή διάσταση – όπως τεκμηριώνει η έως τώρα οικονομική πορεία.

Συνεχίζοντας με τα περιεχόμενα του νομοσχεδίου, επικυρώνεται η αύξηση του ποσού του Ταμείου Ανάκαμψης κατά συνολικά 9,7 δις – τα οποία αφορούν συνεισφορά στο Μέρος Α συνολικού ποσού 4,7 δις και δανειακή χορήγηση 5 δις στο Μέρος Β.

Κάθε μέρος, αποτελείται από δυο άρθρα που περιλαμβάνουν τη σύμβαση που αναλύεται σε Προοίμιο και σε 4 σύντομα υποάρθρα, με τα ποσά και με τους όρους τους – τα οποία περιγράψαμε στην επιτροπή και δεν θα τα επαναλάβουμε.

Στη σύμβαση περιλαμβάνεται επίσης το Παράρτημα Α – το «Αίτημα Καταβολής» που αποτελεί ένα είδος «υπεύθυνης δήλωσης», αφού με αυτό δηλώνει η κυβέρνηση ότι

«οι συνολικές σωρευτικές δαπάνες που εκταμιεύθηκαν έως εκείνη τη στιγμή για την εφαρμογή κάθε μεταρρύθμισης και επένδυσης του εθνικού σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, προσέδωσαν έναν θετικό κλιματικό δείκτη βάσει της μεθοδολογίας του Κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, ως συμβάλλουσες στην επίτευξη των στόχων για την κλιματική αλλαγή».

Εδώ ρωτήσαμε εάν τα παραπάνω είναι κατά δήλωση, τι έχει επιτύχει η Ελλάδα, όσον αφορά τους στόχους κλιματικής αλλαγής και με τι κόστος – χωρίς να πάρουμε απάντηση, όπως άλλωστε και σε άλλα ερωτήματα μας.

Σε σχέση με το ΓΛΚ, δεν παρέχεται το κόστος δανεισμού – ενώ θα έπρεπε να γνωρίζουμε το επιτόκιο και τα λοιπά κόστη, όπως για προμήθειες, για αντιστάθμιση κινδύνου κλπ., καθώς επίσης το κόστος των στόχων και των προαπαιτουμένων.

Συμπερασματικά λοιπόν, τα ποσά του ΤΑΑ είναι λίγα σε σχέση με τις ανάγκες της οικονομίας μας, καθυστερούν από την ΕΕ και δεν προωθούνται έγκαιρα από την κυβέρνηση στις επιχειρήσεις, με κίνδυνο να χαθούν πολλά χρήματα – ενώ παρέχονται για στόχους αμφίβολης χρησιμότητας, όπως για ψηφιακά και πράσινα.

Επί πλέον, για κοινωνικές δαπάνες όπως της ενσωμάτωσης ευάλωτων και με προαπαιτούμενα που δεν έχουν καταγραφεί και ποσοτικοποιηθεί, καθώς επίσης με άγνωστο κόστος δανείων – οπότε λογικά αναφέραμε πως επιφυλασσόμαστε, ελπίζοντας να πάρουμε τις απαντήσεις σήμερα.

Κλείνοντας με την οικονομία, θέλουμε να επιστήσουμε ξανά την προσοχή όλων στο 2033 – όπου θα εμφανιστούν ξαφνικά οι παγωμένοι τόκοι ύψους περί τα 25 δις του δανείου του EFSF των 96 δις, συν τα χρεολύσια αυτού του υπέρογκου ποσού.

Μπορεί δηλαδή σήμερα να χρωστάμε 406,5 δις, αλλά εξυπηρετούμε μόνο 310 δις – ενώ από το 2033 και μετά θα πρέπει να εξυπηρετούμε 406,5 δις, συν 25 δις, συν τα όποια ελλείμματα έως τότε.

Επομένως πάνω από 430 δις, όπου θα είναι αδύνατον να τα καταφέρουμε, εάν έως τότε δεν έχουμε λάβει τα μέτρα μας και δεν έχουμε αλλάξει το αποτυχημένο παραγωγικό μας μοντέλο – το οποίο συνεχίζει να στηρίζεται στη μονοκαλλιέργεια του τουρισμού και στις κατασκευές.

Σωστά πάντως δήλωσε ο κ. Στουρνάρας, ο οποίος μας επιβεβαίωσε προχθές ότι, η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών μας κόστισε περί τα 51 δις, συν τους αναβαλλόμενους φόρους των 20 δις διαψεύδοντας τον υπουργό οικονομικών, πως η βιωσιμότητα του χρέους μας είναι σίγουρη έως το 2030 – γνωρίζοντας προφανώς τους κινδύνους μετά.

Το να θριαμβολογούμε λοιπόν λέγοντας πως η Ελλάδα είχε πενταπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης το 2023 από το μέσο της ΕΕ, δηλαδή 2% σε σχέση με 0,4% είναι εντελώς ανόητο, για πάρα πολλούς λόγους – όπως είναι η απόκλιση του ΑΕΠ μας από την ΕΕ κατά 33,7% από το 2009 έως το 2022, όπως θα καταθέσουμε στα πρακτικά, το θηριώδες επενδυτικό μας κενό κοκ.

Αλήθεια, εάν η ΕΕ είχε ανάπτυξη 0,1%, όπου η διαφορά από το 0,1% στο 0,4% είναι ελάχιστη, θα θριαμβολογούσαμε πως αναπτυσσόμαστε 20 φορές περισσότερο; Δεν είναι ανόητο;

Πόσο μάλλον όταν ο ρυθμός ανάπτυξης μας από 2,7% το δεύτερο τρίμηνο του 2023 μειώθηκε στο 2,1% το τρίτο παρά το ότι πρόκειται για τη βασική μας τουριστική περίοδο και στο 1,2% στο τέταρτο;

Όταν το σημαντικότερο, ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου, από τον οποίο εξαρτώνται η παραγωγικότητα, οι μισθοί κλπ., αυξήθηκε μόλις κατά 4% από προϋπολογιζόμενα 15,5%, παρά τα κεφάλαια του ΤΑΑ, ενώ συνεχίζει να είναι 8% χαμηλότερος από το μέσο της ΕΕ;

Όταν το εμπορικό μας έλλειμμα το πρώτο δίμηνο του 2024 αυξήθηκε κατά 18,4%, οι άμεσες ξένες επενδύσεις μειώθηκαν κατά 40% το 2023, ο πληθωρισμός μας ήταν 1% πάνω από το μέσο της Ευρωζώνης, εις βάρος της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας μας, έχουμε τεράστια δίδυμα ελλείμματα και χρέη κοκ;

Τέλος, είναι δυνατόν να θεωρείται οικονομική επιτυχία το ότι είμαστε η δεύτερη φτωχότερη χώρα της ΕΕ σε κατά κεφαλήν ΑΕΠ μετά τη Βουλγαρία, όπου όμως η Βουλγαρία είχε άνοδο 13 μονάδες από το 2019, ενώ εμείς περί τις 2,5 οπότε σύντομα θα μας ξεπεράσει; Αν μη τι άλλο, δεν είναι ντροπή μας;

Η τελευταία ευκαιρία της Ελλάδας – The Analyst

Γιώργος Ηλιόπουλος: ΕΕ-Προσομοίωση διατροφικής κρίσης με κοινωνική εξέγερση & σε ΗΠΑ με πραξικόπημα

Στην συζήτησή μας (04-04-2024) ο χρηματιστηριακός και οικονομικός αναλυτής μετεφέρει πληροφορίες που μετάδωσε το Bloomberg σύμφωνα με τις οποίες στην Ευρώπη γίνονται προσομοιώσεις διαχείρισης διατροφικής κρίσης η οποία προκαλεί κοινωνική εξέγερση. Όπως απόκαλύπτεται, οι κυβερνήσεις της Ε.Ε. ασχολούνται από το περασμένο φθινόπωρο με ασκήσεις πολεμικών παιγνίων με αποκλειστικό αντικείμενο μία παγκόσμια διατροφική κρίση. Μία ποικιλία παραμέτρων που συμπεριλαμβάνει την εμπόλεμη κατάσταση στην Ουκρανία και τις επιπτώσεις της στον ανεφοδιασμό των χωρών-μελών με δημητριακά, ο πόλεμος στην Παλαιστίνη και οι κίνδυνοι διάχυσης, οι ανατροπές στις θαλάσσιες αρτηρίες λόγω καιρικών μεταβολών στην διώρυγα του Παναμά και των εντάσεων στην Ερυθρά Θάλασσα που επηρεάζουν την διώρυγα του Σουέζ, τα καιρικά φαινόμενα El Niño και La Niña και οι συνέπειές τους στην παραγωγή σόγιας της Λατινικής Αμερικής, αλλά και οι οξύτατες αντιδράσεις των αγροτών της Ε.Ε. που προκαλούν ανατροπές στο ανεφοδιασμό της αγοράς τροφίμων, έχουν σημάνει συναγερμό. Αναμφίβολα υπάρχει και το παράδειγμα της υγειονομικής κρίσης με τις τραγικές επιπτώσεις της στις εφοδιαστικές αλυσσίδες, με αποτέλεσμα να αναδύονται συνθήκες πανικού στις αγορές και συνεχής φόβος στους πρώτους μήνες της. Το γνωστό οικονομικό ειδησεογραφικό πρακτορείο Bloomberg αποκαλύπτει με αρκετές λεπτομέρειες την τελευταία σύσκεψη του Φεβρουαρίου στις Βρυξέλλες, κατά την διάρκεια της οποίας αναλύονται οι πιθανότητες μεγάλων ελλείψεων σε βασικά είδη διατροφής κατά την περίοδο 2024-2025 στην Ευρώπη. Στην σύσκεψη συμμετέχουν σχεδόν 60 Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, ειδικοί σε θέματα διατροφικής ασφαλείας, εκπρόσωποι της βιομηχανίας τροφίμων και ορισμένοι επιλεγμένοι δημοσιογράφοι, με εμπειρία σε θέματα επικοινωνιακής διαχείρισης. Ο μηχανικός λογισμικού και σχεδιαστής ψηφιακών παιγνίων, πρώην στέλεχος του ΟΗΕ και νύν επιστημονικός διευθυντής του Κέντρου Λύσεων Συστημάτων στο Wroclaw της Πολωνίας Piotr Magnuszewski, που ασχολείται με την δημιουργία των σχετικών προσομοιώσεων, συμβουλεύει τους συμμετέχοντες να αναμένουν ένα ακραίο επίπεδο χαοτικών συνθηκών, που θα προκαλεί μερικές φορές σύγχυση και μεγάλα ελλείμματα πληροφόρησης. Στις ασκήσεις του Φεβρουαρίου εξετάζεται το φαινόμενο των μειωμένων σε όγκο συγκομιδών του 2025, που επηρεάζουν τις τιμές των ζωοτροφών, συρρικνώνοντας την παραγωγή κρεάτων και ιχθυηρών που προέρχονται από ιχθυοτροφεία. Ταυτόχρονα, πλοία που παραδοσιακά εξυπηρετούν τις μεταφορές ειδών διατροφής προς την Ευρώπη, προτιμούν τελικά να κινηθούν προς άλλες χώρες που προσφέρουν περισσότερα για την αγορά των φορτίων. Αναλύεται επίσης το φαινόμενο της μείωσης των εξαγωγών φοινικελαίου από την Ασία, μετά την επιβολή δραστικών περιορισμών στους εξαγωγείς, οπότε χωλαίνει ο ανεφοδιασμός σε βασικά είδη τροφίμων, που ποικίλλουν από τα φυτικά λίπη έως τα πάσης φύσεως αρτοσκευάσματα.

(139) Γιώργος Ηλιόπουλος: ΕΕ-Προσομοίωση διατροφικής κρίσης με κοινωνική εξέγερση & σε ΗΠΑ με πραξικόπημα - YouTube

ΑΦΟΥ ΑΔΕΙΑΣΟΥΝ ΟΙ ΑΛΥΣΣΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΟΙ ΕΞΕΓΕΡΜΕΝΟΙ ΠΟΥ ΘΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΘΟΥΝ;

Η ΠΙΟ ΒΡΩΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

Το θέμα που πρέπει να απασχολεί τους Έλληνες είναι το τι συνέβη μετά το 2010, όπου ξεκίνησε η εποχή των μνημονίων. Εάν δεν καταλάβουν λοιπόν πως έκτοτε το δημόσιο χρέος εκτοξεύθηκε στα ύψη, ότι το ιδιωτικό μη εξυπηρετούμενο απογειώθηκε από σχεδόν αμελητέο προηγουμένως, πως καταστράφηκε εντελώς ο παραγωγικός μας μηχανισμός, ότι η ανεργία κλιμακώθηκε σε ύψη πρωτόγνωρα για τη χώρα, πως χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρεοκόπησαν κοκ., αποκλειστικά και μόνο λόγω των μνημονίων, δεν πρόκειται να συνειδητοποιήσουν πως είναι τα άδικα θύματα μίας βρώμικης ιστορίας – οπότε θα συνεχίσουν να μην αντιδρούν, να σιωπούν δηλαδή όπως τα πρόβατα, επιτρέποντας στις εγχώριες και ξένες πολιτικές και άλλες συμμορίες να τους λεηλατούν, να τους εξευτελίζουν, καθώς επίσης να τους απομυζούν αχόρταγα.

.Βασίλης Βιλιάρδος

Καρικατούρα: Έναντι χρημάτων, χιλιάδες ανθρώπινες ζωές – θύματα ενός πολέμου, ο οποίος όπως οι περισσότεροι πόλεμοι χάθηκε από μέσα, από τους ενδοτικούς «ηγέτες» του Έθνους.

Άποψη

Επειδή δεν είναι ότι καλύτερο για το μέλλον μας να ξεχνάμε τα «λάθη» του παρελθόντος, υπενθυμίζουμε τη φράση του τότε υπουργού οικονομικών το 2011, σύμφωνα με την οποία τα εξής: «Βενιζέλος: Βιώσιμο το χρέος το 2020 στο 120% του ΑΕΠ» (πηγή). Σήμερα, επειδή είμαστε ήδη στο 2020, είναι ευκαιρία να διαπιστώσουμε εάν το αποτρόπαιο έγκλημα του PSI, όπως εμείς το αποκαλούσαμε, χαρακτηρίζοντας ως πατριδοκτόνους αυτούς που το υπέγραψαν (ανάλυση), είχε τουλάχιστον αυτό το αποτέλεσμα – τη διαμόρφωση του δημοσίου χρέους μας στο 120%, έστω με το κόκκινο ιδιωτικό σήμερα σχεδόν στο 200% ή στα 340 δις €, από αμελητέο στο παρελθόν (10-20% του ΑΕΠ).

Στα πλαίσια αυτά, ο παρακάτω πίνακας του προσχεδίου του προϋπολογισμού είναι αποκαλυπτικός – τεκμηριώνοντας πως αντί 120% που υποσχόταν ο υπουργός, έχει φτάσει στο 216,2% του ΑΕΠ (Χρέος Κεντρικής Διοίκησης) ή στα 369,1 δις €! Προφανώς είναι αδύνατον ποτέ να αποπληρώσει η Ελλάδα, οι Έλληνες δηλαδή αφού δεν χρεοκοπούν τα κράτη αλλά οι Πολίτες τους, αυτό το χρέος – ενώ πολύ σύντομα, το αργότερο το 2023 όπου οι δόσεις είναι υψηλές, δεν θα είναι καν σε θέση να το εξυπηρετήσει. Παρά την επιμήκυνση των 95 δις € με αντάλλαγμα την παράδοση του ονόματος της Μακεδονίας – για το οποίο είναι επίσης υπεύθυνος έμμεσα ο πολιτικός από τη Θεσσαλονίκη. Μακεδόνας;

Γιατί αλήθεια ισχυριζόταν ο κ. Βενιζέλος το 2011 πως το χρέος θα μειωνόταν στο 120% το 2020; Επειδή δρομολόγησε το PSI παριστάνοντας το σωτήρα της πατρίδας μας – μετατρέποντας τα ομόλογα σε αγγλικού δικαίου (άρθρο), απεμπολώντας τη δυνατότητα μετατροπής του χρέους μας σε δραχμές, χρεοκοπώντας τράπεζες και ασφαλιστικά ταμεία, καθώς επίσης υποθηκεύοντας τη δημόσια περιουσία μας. Έναντι ποιου ανταλλάγματος; Μίας ονομαστικής μείωσης του δημοσίου κατά 50 δις € (γράφημα), τα περισσότερα από τα οποία ήταν δικά μας χρήματα (τραπεζών, μικρών ομολογιούχων και ασφαλιστικών οργανισμών), ενώ αργότερα χάσαμε περίπου 44 δις € συν 17 δις € αναβαλλόμενους φόρους συν τα 12 δις € του σχεδίου Ηρακλής κοκ. από τις τράπεζες μας, αφελληνίζοντας τες ταυτόχρονα.

Γιατί δεν τιμωρείται ούτε αυτός, ούτε όλοι εκείνοι που καταδίκασαν τη χώρα στο διηνεκές; Που τη μετέτρεψαν σε γερμανικό προτεκτοράτο, που καταρράκωσαν την εθνική μας αξιοπρέπεια και που έχουν έκτοτε υποχρεώσει όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις να εξευτελίζονται, υποκλινόμενες δουλικά απέναντι στη γερμανική κυβέρνηση;

Επειδή οι Έλληνες δεν έχουν δυστυχώς ακόμη καταλάβει το έγκλημα που διενεργήθηκε εις βάρος τους, έχοντας επικεντρώσει την προσοχή τους στην εποχή προ των μνημονίων – νοιώθοντας πως για την υπερχρέωση της χώρας είναι οι ίδιοι υπεύθυνοι. Ακόμη όμως και αν δεχθούμε πως ίσχυε, θα επρόκειτο για τη μισή αλήθεια, αφού η νομισματική πολιτική της ΕΚΤ ήταν ανέκαθεν προσαρμοσμένη στη γερμανική οικονομία (ανάλυση) – οπότε δεν εμπόδιζε ως όφειλε το φθηνό δανεισμό τους για καταναλωτικούς σκοπούς, καθώς επίσης για μη αποδοτικές επενδύσεις, μεταξύ των οποίων σε ακίνητα.

Εκτός αυτού η Γερμανία, επιδιώκοντας να εκμεταλλευθεί όλες τις δυνατότητες που της προσέφερε η Ευρωζώνη, υιοθέτησε από την αρχή τη βρώμικη πολιτική της φτωχοποίησης του γείτονα – μεταξύ των οποίων το μισθολογικό dumping, με αποτέλεσμα να κλέβει τους πάντες χωρίς καν να το καταλαβαίνουν.

Το θέμα όμως που πρέπει να απασχολεί τους Έλληνες είναι το τι συνέβη μετά το 2010, όπου ξεκίνησε η εποχή των μνημονίων. Εάν δεν καταλάβουν λοιπόν πως έκτοτε το δημόσιο χρέος εκτοξεύθηκε στα ύψη, ότι το ιδιωτικό μη εξυπηρετούμενο απογειώθηκε από σχεδόν αμελητέο προηγουμένως, πως καταστράφηκε εντελώς ο παραγωγικός μας μηχανισμός, ότι η ανεργία κλιμακώθηκε σε ύψη πρωτόγνωρα για τη χώρα, πως χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρεοκόπησαν κοκ., αποκλειστικά και μόνο λόγω των μνημονίων, δεν πρόκειται να συνειδητοποιήσουν πως είναι τα άδικα θύματα μίας βρώμικης ιστορίας – οπότε θα συνεχίσουν να μην αντιδρούν, να σιωπούν δηλαδή όπως τα πρόβατα, επιτρέποντας στις εγχώριες και ξένες πολιτικές και άλλες συμμορίες να τους λεηλατούν, να τους εξευτελίζουν, καθώς επίσης να τους απομυζούν αχόρταγα.

Αντίθετα, εάν τελικά το καταλάβουν θα πλημμυρίσουν τους δρόμους, απαιτώντας να τιμωρηθούν παραδειγματικά όλοι αυτοί που διαχειρίστηκαν το πρόβλημα της υπερχρέωσης του 2009 με αυτόν τον άθλιο τρόπο – ψηφίζοντας μνημόνια που δεν είχαν καν διαβάσει, κυρίως όμως υπογράφοντας τη θανατική καταδίκη της πατρίδας τους, το PSI, μέσω του οποίου έχει μετατραπεί η Ελλάδα σε άβουλη αποικία, τουλάχιστον για τα επόμενα 99 χρόνια.

Ελπίζουμε μόνο να μη χρειαστεί να ξεπουληθούν τα πάντα προτού καταλάβουν οι Πολίτες πως έχουν καταδικαστεί σε μία χρεοκοπία δίχως τέλος – να μην εξαθλιωθούμε δηλαδή ακόμη περισσότερο, να μην υποφέρουν οι επόμενες γενιές Ελλήνων, καθώς επίσης να πάρουμε το ρίσκο της απελευθέρωσης μας όσο το δυνατόν γρηγορότερα.

Η πιο βρώμικη ιστορία – The Analyst

Όχι η οικονομία δεν πάει καλά κι εμείς πάμε για γκαρσόνια της Ευρώπης! Ο Κ.Μελάς αποδομεί αφηγήματα

Ο Κώστας Μελάς είναι διδάκτορας (Ph.D) του τμήματος Αστικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης του Παντείου Πανεπιστημίου με ειδίκευση στα Διεθνή Νομισματικά. Οι γνώσεις του για τα οικονομικά απεριόριστες και γι ΄ αυτό επιλέξαμε να είναι ο καλεσμένος του militaire channel τη σημερινή εκλογική ημέρα. Ποια είναι τελικά η πραγματικότητα για την ελληνική οικονομία και τι μας περιμένει; Ο κ.Μελάς υποστηρίζει ότι το κυρίαρχο αφήγημα της κυβέρνησης Μητσοτάκη δεν «βγαίνει»: •Έχουμε φθάσει σε ένα εμπορικό έλλειμμα κι ένα έλλειμα τρεχουσών συναλλαγών περίπου της εποχής του 2008-09 ,λίγο πριν τα μνημόνια. •Υπάρχει μια προσπάθεια να ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα! Οι ξένες επενδύσεις δεν πάνε σε παραγωγικές επενδύσεις αλλά μόνο στο real estate, στον τουρισμό,στις ιδιωτικοποίησεις όποιας δημόσιας περιουσίας έχει μείνει. •Οι εξαγωγές μας στηρίζονται σχεδόν αποκλειστικά στην τρομακτική συγκράτηση του εργατικού μισθού, την ίδια ώρα που όλα ακριβαίνουν ανεξέλεγκτα. •Θα φθάσουμε σε αυτό που λέγαμε το 1970: τα γκαρσόνια της Ευρώπης. Αυτή είναι η οικονομική πολιτική της κυβέρνησης την οποία θέλει να συνεχίσει. Ο κ.Μελάς αναφέρεται στον «βομβαρδισμό» αριθμητικό στοιχείων από κυβερνητικά στελέχη αλλά όπως λέει «το αποτέλεσμα μετράει. Βελτιώσαμε την κοινωνική ευημερία του ελληνικού λαού; Όχι», λέει ο κ.Μελάς και αναφέρεται στην πραγματική ζωή που έχει να κάνει με αυτά που ζει ο πολίτης. Η ακρίβεια πάει μαζί με τους πάρα πολύ χαμηλούς μισθούς, συνεπώς και να μειωθεί ο πληθωρισμός τίποτα δεν θα αλλάξει, λέει ο κ.Μελάς. Ζητά περισσότερη σαφήνεια από την αντιπολίτευση για το πως σκοπεύει να διορθώσει την κατάσταση. Τι θα κάνουν; Αυτό που έχει μεγάλη σημασία κατά τον κ.Μελά είναι ότι «δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτή η οικονομική πολιτική που κάνει τους πλούσιους πλουσιότερους και τους φτωχούς, φτωχότερους». Μπορεί μια ελληνική κυβέρνηση να ξεφύγει από την ευρωπαϊκή μέγγενη και να ασκήσει πολιτική που θα ανακουφίσει τον κόσμο. Ο κ.Μελάς εξηγεί τον τρόπο με τον οποίο αυτό μπορεί να γίνει. Έχουμε φθάσει στο απίστευτο σημείο οι Έλληνες πολίτες λόγω των ανεξέλεγκτων αυξήσεων να μην μπορούν να ταξιδέψουν στα νησιά του Αιγαίου! Τα ενοίκια αυξάνονται διαρκώς και ο κ.Μελάς αναρωτιέται γιατί ακριβαίνουν; Χαρακτηρίζει παραμύθια τις υποσχέσεις για καλύτερους μισθούς και καλύτερες θέσεις εργασίας αν αυτή η οικονομική πολιτική συνεχιστεί. «Πως θα δοθούν καλύτεροι μισθοί και που θα δημιουργηθούν οι καλές θέσεις εργασίας»; Όλα αυτά συνέβησαν ενώ η κυβέρνηση είχε λυμένα τα χέρια της λόγω του κορονοϊού. Τώρα επανέρχεται η «δημοσιονομική πειθαρχία». Θα επιστρέψουμε στην υποχρεωτική παραγωγή πλεονασμάτων! Και ποιος θα τα παράξει; Οι πολίτες ξανά; «Για να κάνεις ανάταξη της οικονομίας πρέπει να βελτιώσεις τη ζωή των πολιτών. Δεν γίνεται διαφορετικά»,τονίζει ο κ.Μελάς. «Αυτός πρέπει να είναι ο στόχος, τίποτα άλλο», προσθέτει. Στο τελευταίο κεφάλαιο της συζήτησης ο κ.Μελάς μιλά για την αμυντική βιομηχανία και εκφράζει την τεράστια έκπληξη του για το γεγονός ότι από τα δισεκατομμύρια που δαπανήθηκαν για τους εξοπλισμούς, η ελληνική αμυντική βιομηχανία δεν πήρε τίποτα! «Έχουμε γίνει αποκλειστικά καταναλωτές ισχύος και δεν κερδίζουμε τίποτα για την αμυντική μας βιομηχανία», επισημαίνει. «Να αναστοχαστούμε πριν πάμε να ψηφίσουμε. Δεν λέω τι να ψηφίσει ο καθένας αλλά δεν μπορώ να μην πω ότι δεν μου αρέσει η οικονομική πολιτική των τελευταίων 4 ετών», καταλήγει ο κ.Μελάς.

(95) Όχι η οικονομία δεν πάει καλά κι εμείς πάμε για γκαρσόνια της Ευρώπης! Ο Κ.Μελάς αποδομεί αφηγήματα - YouTube

Οι Αμερικάνοι «εκτέλεσαν» την Ελβετία - Η Σχέση Credit Suisse με Deutsche Bank

Ο Μάκης Ανδρονόπουλος, Δημοσιογράφος - Οικονομολόγος μιλάει στο NaftemporikiTV

(50) Οι Αμερικάνοι «εκτέλεσαν» την Ελβετία - Η Σχέση Credit Suisse με Deutsche Bank - YouTube

Σε κίνδυνο ολόκληρη η ΕΕ: «Όπλα πολέμου» στις διαδηλώσεις στη Γαλλία - Τραπεζική κρίση στις ΗΠΑ

Οποιαδήποτε κατάρρευση μεγάλης τράπεζας είτε στις ΗΠΑ, είτε στην Ευρώπη, θα μπορούσε να επιφέρει οικονομικό Αρμαγεδώνα, με όλες τις συνέπειες για εκατομμύρια ανθρώπους. Στο Παρίσι εντωμεταξύ, κατά τη διάρκεια διαδήλωσης εναντίον εργοταξίου, τραυματίστηκαν περίπου 40 χωροφύλακες, σύμφωνα με τις αρχές, και περισσότεροι από 200 διαδηλωτές, σύμφωνα με τους διοργανωτές. Το σκηνικό αυτό πυροδοτεί εξελίξεις και σε Γερμανία, Ολλανδία και άλλες χώρες, προκαλώντας και οικονομική αστάθεια, σε συνδυασμό με την κρίση στον τραπεζικό τομέα, κάτι που είναι λίαν επικίνδυνο ειδικά για την Ευρώπη, που δέχεται τις επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία.

(50) Σε κίνδυνο ολόκληρη η ΕΕ: «Όπλα πολέμου» στις διαδηλώσεις στη Γαλλία - Τραπεζική κρίση στις ΗΠΑ - YouTube

Ο διακεκριμένος οικονομικός αναλυτής Νίκος Ιγγλέσης στην εκπομπή Black Monday με τον Τάσο Γκουριώτη.

(46) Ο διακεκριμένος οικονομικός αναλυτής Νίκος Ιγγλέσης στην εκπομπή Black Monday με τον Τάσο Γκουριώτη. - YouTube

Γιώργος Φίλης, Άρχισαν τα όργανα με την κατάρρευση της Silicon Valley Bank;

Άρχισαν τα όργανα με την κατάρρευση της Silicon Valley Bank; Υπάρχει προβληματισμός σε παγκόσμιο επίπεδο μετά την κατάρρευση της Silicon Valley Bank, της τράπεζας των start up. Στις αρχές Σεπτέμβρη, ο Κύριος Γιώργος Φίλης, καθηγητής γεωπολιτικής είχε μιλήσει για μια πολύ δύσκολη χρονιά(  

 • Γιώργος Φίλης, Έρ...  ) ο Καθηγητής επανέρχεται μετά τις τελευταίες εξελίξεις και σχολιάζει τις τελευταίες εξελίξεις για τα υψηλά επιτόκια, τον πληθωρισμό και τον πόλεμο Θυμίζουμε ότι, Η Silicon Valley Bank (SVB) ήταν μια εμπορική τράπεζα με έδρα στη Σάντα Κλάρα της Καλιφόρνια και θυγατρική της SVB Financial Group. Η Silicon Valley Bank ήταν η 16η μεγαλύτερη τράπεζα στις Ηνωμένες Πολιτείες τη στιγμή της χρεοκοπίας της στις 10 Μαρτίου 2023 και ήταν η μεγαλύτερη τράπεζα από καταθέσεις στη Silicon Valley. Μέλος του Ομοσπονδιακού Αποθεματικού Συστήματος, η Silicon Valley Bank λειτουργούσε σε 13 χώρες και ελεγχόταν από το Τμήμα Οικονομικής Προστασίας και Καινοτομίας της Καλιφόρνια. 8.553 άτομα απασχολούνταν με πλήρη απασχόληση στις 31 Δεκεμβρίου 2022 Η τράπεζα ξεκίνησε στις 17 Οκτωβρίου 1983 με 100 αρχικούς επενδυτές Το 2022, η SVB άρχισε να υφίσταται μεγάλες απώλειες. Ρόλο έπαιξαν τόσο τα αυξημένα επιτόκια αλλά και η σημαντική ύφεση της ανάπτυξης στον κλάδο της τεχνολογίας, όπου οι υποχρεώσεις της τράπεζας ήταν σε μεγάλο βαθμό συγκεντρωμένες. Στις 31 Δεκεμβρίου 2022, η SVB είχε μη πραγματοποιηθείσες λογιστικές ζημίες που ξεπερνούσαν τα 15 δισεκατομμύρια δολάρια. Η κατάρρευση της Sillicon Valley Bank είναι η δεύτερη μεγαλύτερη στην ιστορία της αμερικανικής οικονομίας. Ναι, ακριβώς μετά από αυτήν του 2008. Όταν συνέβη λοιπόν, την Παρασκευή, αφού όμως είχαν κλείσει τα ευρωπαϊκά και τα ασιατικά χρηματιστήρια, όλοι προσπαθούσαν να καταλάβουν τι θα συμβεί, κι αν αυτό σήμαινε μια νέα παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση Οι ρυθμιστικές αρχές είχαν προειδοποιήσει εδώ και καιρό ότι το τέλος των χαμηλών επιτοκίων θα μπορούσε να προκαλέσει ξαφνικές κρίσεις σε απροσδόκητες γωνιές της παγκόσμιας χρηματοδότησης. Έτσι, όταν η Silicon Valley Bank (SVB) απέτυχε μπροστά σε μια κρίση χρηματοδότησης Οι τράπεζες της ευρωζώνης είναι σε καλή κατάσταση και δεν είναι άμεσα εκτεθειμένες στη Sillicon Valley Bank, τόνισε ο Πρόεδρος του Eurogroup Πασκάλ Ντόναχιου κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στις Βρυξέλλες χθες το βράδυ Ο Επίτροπος Οικονομίας της ΕΕ, Κύριος Τζεντιλόνι ανέφερε σχετικά με τον πληθωρισμό ότι οι κίνδυνοι παραμένουν υψηλοί. Από τη μία, φαίνεται να έχει περάσει το μέγιστο σημείο του, καθώς μειώνεται για 4 συνεχόμενους μήνες (από 10,6% τον Οκτώβριο σε 8,5% τον Φεβρουάριο), αλλά από την άλλη πλευρά, ο βασικός πληθωρισμός συνεχίζει να αυξάνεται και ασκείται σημαντική πίεση στις τιμές Ιστορικό χαμηλό σημείωσε και η μετοχή της Credit Suisse στο χρηματιστήριο της Ελβετίας τη Δευτέρα, η μετοχή της οποίας υποχώρησε κατά 12,1%, στη σκιά της κατάρρευσης της Silicon Valley Bank αλλά και των ζημιών ρεκόρ 143 δισ. δολαρίων για το 2022, της Κεντρικής Τράπεζας της Ελβετίας.

(36) Γιώργος Φίλης, Άρχισαν τα όργανα με την κατάρρευση της Silicon Valley Bank; - YouTube

ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΑΥΤΗ Η ΧΡΕΩΚΟΠΙΑ ΤΗΣ SILICON VALLEY BANK;

• 
• Η κατάρρευση της SVB, ενός βασικού παράγοντα στην κοινότητα της τεχνολογίας και των επιχειρηματικών κεφαλαίων, αφήνει τις εταιρείες και τα άτομα με μεγάλες καταθέσεις σε μεγάλο βαθμό αβέβαια για το τι θα συμβεί με τα χρήματά τους....
• Ένα υποκατάστημα της Silicon Valley Bank στο Μανχάταν κάλεσε τους αστυνομικούς για βοήθεια από τους επενδυτές που προσπαθούσαν να βγάλουν τα χρήματα τους, καθώς η επίθεση στην τράπεζα σήμερα ανάγκασε τις ρυθμιστικές αρχές να κατάσχουν τα περιουσιακά της στοιχεία.
  Η αστυνομία κλήθηκε όταν «περίπου μια ντουζίνα» χρηματοδότες, συμπεριλαμβανομένου του πρώην στελέχους της Lyft, Dor Levi, εμφανίστηκαν έξω από το κτίριο στην Park Avenue καθώς οι επενδυτές προσπαθούσαν να βγάλουν τα χρήματά τους όπως στη μεγαλύτερη κατάρρευση από τη Μεγάλη Ύφεση.
  Η τράπεζα απέτυχε σήμερα καθώς οι καταθέτες - κυρίως εργαζόμενοι στον τομέα της τεχνολογίας και εταιρείες που υποστηρίζονται από επιχειρηματικά κεφάλαια - άρχισαν να αποσύρουν τα χρήματά τους μετά από μια ανακοίνωση σοκ για απώλεια 1,8 δισ. δολαρίων. Η τράπεζα δέχτηκε ένα χτύπημα στο pre-market με την τιμή της να υποχωρεί κατά 66 τοις εκατό πριν σταματήσει η διαπραγμάτευση.
  Αλλά με τους επενδυτές να προστατεύονται μόνο έως και 250.000 $, έχουν ήδη υπάρξει ιστορίες τρόμου. Η Ashley Tyrner, διευθύνουσα σύμβουλος της εταιρείας ευεξίας FarmboxRx της Βοστώνης, είπε ότι είχε καταθέσει τουλάχιστον 10 εκατομμύρια δολάρια στην SVB και τηλεφωνούσε μανιωδώς στον τραπεζίτη της. Το χαρακτήρισε «τις χειρότερες 18 ώρες της ζωής μου».
  Με περιουσιακά στοιχεία περίπου 209 δισ. δολαρίων, η SVB είναι η δεύτερη μεγαλύτερη τραπεζική χρεωκοπία στην ιστορία των ΗΠΑ μετά την κατάρρευση της Washington Mutual το 2008. Είναι η πρώτη ασφαλισμένη από την FDIC τράπεζα που πτωχεύει σε περισσότερα από δύο χρόνια, με την τελευταία να είναι η Almena State Bank τον Οκτώβριο του 2020.
  Πληροφορίες από άτομα στις ΗΠΑ μας λένε :
  "Η FDIC σημείωσε ότι η SVIB είχε 175 δισεκατομμύρια δολάρια σε καταθέσεις στις 31 Δεκεμβρίου, σημειώστε ότι περίπου 151,5 δισεκατομμύρια δολάρια από αυτές είναι ανασφάλιστες \, πράγμα που σημαίνει ότι παίρνουν πίσω ακριβώς ΜΗΔΕΝ."
  Παίρνουν ένα ΚΟΥΠΟΝΙ που μπορεί να εξαργυρωθεί από την κυβέρνηση για ότι απομένει μετά την κατάργηση
  ΑΣ ΔΟΥΜΕ ΟΜΩΣ ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΛΕΝΕ ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΙΔΙΚΟΙ ΕΠΙ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ......Ο προφητικός Kiyosaki που προέβλεψε την κρίση του 2008 ξαναχτυπά: Θα κλείσει και τρίτη τράπεζα, καταρρέει η παγκόσμια οικονομία
  Δύο μεγάλες τράπεζες έχουν καταρρεύσει, είναι έτοιμη να καταρρεύσει και τρίτη , έγραψε στο Twitter o Kiyosaki
  Προφητικός αποδεικνύεται ο Robert Kiyosaki, του οποίου οι ζοφερές προβλέψεις τείνουν να επαληθευτούν.
  Ο πολυγραφότατος πολυεκατομμυριούχος ο οποίος τις προηγούμενες μέρες είχε επισημάνει ότι η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης με δραματικές συνέπειες στον χρηματοπιστωτικό τομέα, τώρα εκτιμά πως θα μπει λουκέτο και σε άλλη τράπεζα, πέραν αυτών στην Silvergate και την Silicon Valley Bank.
  Δύο μεγάλες τράπεζες έχουν καταρρεύσει. Έτοιμη να καταρρεύσει και τρίτη τράπεζα.
  Αγοράστε τώρα χρυσά και ασημένια νομίσματα, που θα σημειώσουν μεγάλη άνοδο με την τρίτη κατάρρευση.
  Όχι ETF. To 2008 προέβλεψα την κατάρρευση της Lehman λίγες μέρες πριν το λουκέτο, έγραψε στο Twitter ο γκουρού του personal finance.
  Bank run, bail - in
  Τις προηγούμενες μέρες ο προφήτης του χρηματοπιστωτικού Αρμαγεδδώνος είχε προβλέψει τρόπω τινά τις δραματικές εξελίξεις με το λουκέτο στην Silicon Valley Bank.
  O προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας είναι ζοφερές, καθώς αγγίζουν την… κατάρρευση, είχε επισημάνει.
  «Η πτώση είναι πιθανό να επηρεάσει τις τράπεζες και τις αποταμιεύσεις, και ως εκ τούτου οι επενδυτές πρέπει να προετοιμαστούν για τις συνέπειες», εξήγησε.
  «Η παγκόσμια οικονομία στα πρόθυρα της κατάρρευσης.
  Ακολουθεί bank run (δηλαδή μαζικές εκροές κεφαλαίων από τις τράπεζες);
  Αναστολή αναλήψεων;
  Έπεται bail-in (δηλαδή διάσωση με εξαΰλωση των επενδυτικών κεφαλαίων);
  Δεν βγάζω χρήματα όταν αγοράζετε ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ασημένια νομίσματα.
  Θέλω απλά να προετοιμαστείτε γι’ αυτό που έρχεται.
  Μπορείτε να αγοράσετε ένα ασημένιο νόμισμα για περίπου 25 δολ.» επεσήμανε.
  Έρχεται πείνα
  Υπενθυμίζεται πως, με την παγκόσμια οικονομία να είναι αντιμέτωπη με το «φάντασμα» του πληθωρισμού, ο συγγραφέας, τις προηγούμενες ημέρες, υποστήριξε ότι έρχεται ένα κραχ, ενώ παράλληλα συνέστησε στους πολίτες να προετοιμαστούν για την επερχόμενη οικονομική κρίσης, αγοράζοντας χρυσό, ασήμι ή Bitcoin.
  O Kiyosaki είχε εκφράσει την ανησυχία του ότι ο πληθωρισμός θα «εξαλείψει το 50% του πληθυσμού των ΗΠΑ», ενώ μια χρηματιστηριακή κατάρρευση, που είναι πολύ πιθανή, μπορεί να καταστήσει από δύσκολη έως ανέφικτη την αποπληρωμή των συνταξιοδοτικών προγραμμάτων και των συντάξεων.
  «Έρχεται πείνα», είχε επισημάνει, η οποία θα οδηγήσει σε κοινωνικές αναταραχές…
  Πέρα από τα παραπάνω, εν μέσω της πιθανής οικονομικής κρίσης, ο συγγραφέας κατηγόρησε την Ομοσπονδιακή Τράπεζα για την εκτύπωση αυτού που ονόμασε «ψεύτικο χρήμα», ενώ σήμανε συναγερμό για ένα «γιγαντιαίο κραχ», το οποίο θα εκτοξεύσει την ανεργία, τις χρεοκοπίες και τις εξώσεις.
  Το λουκέτο στην SVB
  Υπενθυμίζεται πως «λουκέτο» μπήκε στις 10/3 στην Silicon Valley Bank (SVB) με εντολή του Υπουργείου Χρηματοοικονομικής Προστασίας και Καινοτομίας της πολιτείας της Καλιφόρνια στις ΗΠΑ, με την Ομοσπονδιακή Αρχή Εγγύησης Καταθέσεων (FDIC) της χώρας να αναλαμβάνει τα ηνία της τράπεζας για να διασφαλιστούν οι καταθέσεις των πελατών.
  Ειδικότερα, όπως γνωστοποίησε η Αρχή, η FDIC δημιούργησε την Deposit Insurance National Bank of Santa Clara στην οποία περνούν πλέον οι εξασφαλισμένες καταθέσεις της SVB.
  Οι καταθέσεις οι οποίες καλύπτονται από την εγγύηση της FDIC θα είναι προσβάσιμες στους καταθέτες έως την ερχόμενη Δευτέρα 13/3 το πρωί.
  Η εγγύηση της FDIC καλύπτει καταθέσεις έως 250.000 δολαρίων ανά καταθέτη σε κάθε τραπεζικό ίδρυμα. Εκείνο το οποίο δεν έχει ακόμη ξεκαθαριστεί είναι τι θα συμβεί με καταθέσεις μεγαλύτερου ύψους ή με πιστωτικές γραμμές προς επιχειρήσεις. Σύμφωνα με την FDIC, οι μη εξασφαλισμένοι καταθέτες θα λάβουν σημαντικό μέρισμα εντός της ερχόμενης εβδομάδας.
  Επισημαίνεται ότι στα τέλη Δεκεμβρίου 2022, τα περιουσιακά στοιχεία της SVB άγγιζαν τα 209 δισεκ. δολ. και οι καταθέσεις τα 175,4 δισεκ. δολάρια.
  Το σοκ ήρθε αφότου η τράπεζα απέτυχε να αντλήσει κεφάλαια μέσω ΑΜΚ και αναγκάστηκε να στραφεί στο ενδεχόμενο πώλησής της. Ωστόσο, την είδηση ακολούθησε ένα bank run και μία «ελεύθερη πτώση» στη μετοχή, με αποτέλεσμα το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα να βρεθεί με την πλάτη στον τοίχο.Σχετικά Άρθρα
  Ξυπνούν στιγμές Lehman, φόβος για συστημικό κίνδυνο: Κατέρρευσε η Silicon Valley Bank – Περνά στον έλεγχο της FDICΞυπνούν στιγμές Lehman, φόβος για συστημικό κίνδυνο: Κατέρρευσε η Silicon Valley Bank – Περνά στον έλεγχο της FDIC
  10/03/2023 - 19:17
  Δεύτερη προειδοποίηση μέσα σε 3 μερες από Kiyosaki - Έρχεται κραχ, χρυσός στα 5 χιλ. δολ, bitcoin στις 500 χιλ. δολ.Δεύτερη προειδοποίηση μέσα σε 3 μερες από Kiyosaki - Έρχεται κραχ, χρυσός στα 5 χιλ. δολ, bitcoin στις 500 χιλ. δολ.
  13/02/2023 - 08:00
  Robert Kiyosaki: Οι παγκόσμιες αγορές καταρρέουν, κραχ στη Silicon Valley – Χειρότερος ηγέτης στην Ιστορία ο BidenRobert Kiyosaki: Οι παγκόσμιες αγορές καταρρέουν, κραχ στη Silicon Valley – Χειρότερος ηγέτης στην Ιστορία ο Biden
  10/02/2023 - 23:09  Υ.Γ. _________Αντί να σκίσουν τις ρώσικες τράπεζες όπως έλεγαν..έσκισαν τα δικά τους "καλσόν". Πρέπει να περιμένουμε για να δούμε τι άλλο θα πραγματοποιηθεί το Σαββατοκύριακο. Πρέπει να ετοιμαζόμαστε για το επερχόμενο τελικό, βάναυσο στάδιο του WEF Great Reset. Οι ukie mercs βρίσκονται στο τέλος της παντοκρατορίας τους, και αυτό τους αφήνει μόνο δύο επιλογές που απομένουν για το ΝΑΤΟ: Είτε να φύγουν, ή να προετοιμαστούν για το πολεμικό σκέλος του ww3...και για στρατιωτικό νόμο.
  Υπάρχουν 300 δισεκατομμύρια λόγοι για τους οποίους η μετάδοσης ου "ιού" SVB θα εξαπλωθεί στο ευρύτερο τραπεζικό σύστημα των ΗΠΑ ,και κατ' επέκτασιν και στις υπόλοιπες τράπεζες στον κόσμο.Φαίνεται ότι θα υπάρξουν ΠΟΛΛΕΣ έκτακτες συνεδριάσεις κεκλεισμένων των θυρών αυτό το Σαββατοκύριακο με τους επικεφαλής των μεγάλων τραπεζών και της FED, όπως συνέβη το 2008.
  Η ΝΕΑ ΚΡΙΣΙΣ ΠΡΟ ΤΩΝ ΠΥΛΩΝ ........
  ΕΙΠΑΜΕ.....Ο ΚΑΙΡΟΣ ΓΑΡ ΕΓΓΥΣ.
• ΑΛΧΗΜΕΙΑ ΓΝΩΣΕΩΝ

ΣΚΕΦΤΟΜΑΣΤΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ: ΞΕΚΙΝΗΣΑΝ ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ !! ΤΗΝ ΡΩΣΙΑ ΤΟΥ ΠΟΥΤΙΝ ΗΘΕΛΑΝ ΝΑ ΧΡΕΩΚΟΠΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΧΡΕΩΚΟΠΟΥΝ ΤΕΛΙΚΑ ΜΟΝΟΙ ΤΟΥΣ........ΑΛΛΑ........ ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΑΥΤΗ Η ΧΡΕΩΚΟΠΙΑ ΤΗΣ SILICON VALLEY BANK ......??? (skeftomasteellhnika.blogspot.com)

ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΤΑΙ ΠΡΟΦΗΤΙΚΗ ΤΕΛΙΚΩΣ Η ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΗ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΩΝ ΟΡΙΩΝ.