"Ο εμφύλιος μέσα μας": Είσοδος στα Γιάννενα

Ο Ρένος Αποστολίδης, το "τρομερό" παιδί της μεταπολεμικής Λογοτεχνίας, μια αμφιλεγόμενη προσωπικότητα, αλλά πάντα ενδιαφέρουσα, διαβάζει συγκλονιστικά ένα απόσπασμα από το βιβλίο του "Πυραμίδα 67" , "Το σύνδρομο της παράτας". Επιστρατευμένος στο Εθνικό Στρατό, ορκισμένος όμως να μη ρίξει ούτε μία σφαίρα, στο βιβλίο αυτό περιγράφει την ματαιότητα αυτού του πολέμου, την ανθρώπινη βλακεία και δουλικότητα, τα αδιέξοδα των απλών ανθρώπων, που μπλέχτηκαν στο δίχτυα της Ιστορίας, χωρίς να θέλουν πολλές φορές. Tην απέλπιδα προσπάθεια για επιβίωση,τους συμβιβασμούς και τις αποκοτιές, επιχειρώντας μέσα από τις περιπέτειες, που έζησε στον πόλεμο αυτό, μια βαθιά ενδοσκόπηση στη συλλογική μας συνείδηση, που είναι και ατομική ταυτόχρονα, για μια περίοδο της Ιστορίας μας, που πληγώνει ακόμα. Aυτό δηλώνουν οι αντιδράσεις, που συναντά η ταινία "Ψυχή Βαθιά" του Παντελή Βούλγαρη, μια ακόμα απόπειρα να ειδωθεί η εποχή απροκατάληπτα, όσο τώρα είναι δυνατόν βέβαια . Ο Ρ. Αποστολίδης το επιχείρησε πολύ πρώιμα. Ίσως να πλησιάζει ο καιρός που αυτό θα είναι δυνατόν πλέον.

(Τα Γιάννενα που περιγράφει, φτωχά και άθλια, μια πόλη, που ζούσε κοντά σε ένα πολεμικό μέτωπο, γεμάτη από εξαθλιωμένους πρόσφυγες-εκτοπισμένους, "ανταρτόπληκτους" τους λέγανε τότε, από τα εμπόλεμα χωριά, μια πόλη, που είχε υποστεί τόσα δεινά από τους κατακτητές στην Κατοχή, τα θυμόμαστε αρκετά οι παλιότεροι. Θυμάμαι που στο κήπο του τότε σπιτιού μου ξεθάβαμε γερμανικές σφαίρες παίζοντας. Η σημερινή πόλη με τα πολυκαταστήματα, τις φωτεινές επιγραφές, την φοβερή κυκλοφοριακή συμφόρηση, το Πανεπιστήμιο και την έντονη νυχτερινή ζωή καμιά σχέση δεν έχει με εκείνα, τα τότε, τους λασπωμένους δρόμους, τα κάρα, τα μυγοφτυσμένα, όπως λέει, λαμπιόνια στους δρόμους, και τα λερά χάνια και καπηλειά. Κι όμως τα νοσταλγούμε, όπως ο καθένας μας νοσταλγεί την παιδική ηλικία του).