Οι δυο εισφορές αλληλεγγύης, του άρθρου 29 του Ν. 3986/2011 και του άρθρου 11 του Ν. 3865/2010

ΘΕΜΑ : Ειδική Εισφορά Αλληλεγγύης στις Συντάξεις του Δημοσίου

Σχετικά με τη μη παρακράτηση από τις συντάξεις του Δημοσίου της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης του άρθρου 29 του ν. 3986/2011, για το χρονικό διάστημα από 1-1-2012 μέχρι 31-3-2013, διευκρινίζονται τα εξής:

·           Η ειδική εισφορά αλληλεγγύης που επιβλήθηκε στα εισοδήματα γενικά, με τις διατάξεις του άρθρου 29 του ν. 3986/2011, δεν παρακρατήθηκε κατά την καταβολή των συντάξεων του Δημοσίου για τους μήνες Ιανουάριος 2012 μέχρι και Μάρτιος 2013. Για το λόγο αυτό στις βεβαιώσεις φόρου εισοδήματος που στάλθηκαν στους συνταξιούχους του Δημοσίου για την υποβολή της φορολογικής τους δήλωσης, οικονομικού έτους 2013, δεν αναφέρεται παρακράτηση ποσού της ανωτέρω εισφοράς για το ημερολογιακό έτος 2012 (οικονομικό έτος 2013). Ο υπολογισμός του ανωτέρω ποσού θα γίνει κατά την εκκαθάριση του φόρου εισοδήματος.

·           Η εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων  του άρθρου 11 του ν. 3865/2010, που παρακρατείται από τις συντάξεις του Δημοσίου και αναγράφεται στη στήλη των κρατήσεων στα τριμηνιαία ενημερωτικά σημειώματα που αποστέλλονται στους συνταξιούχους, δεν έχει καμία σχέση με την προαναφερόμενη ειδική εισφορά αλληλεγγύης. Το ποσό που έχει παρακρατηθεί υπέρ της εισφοράς αλληλεγγύης συνταξιούχων από τις συντάξεις του Δημοσίου, έχει αφαιρεθεί από το φορολογητέο ποσό που εμφανίζεται στις βεβαιώσεις φόρου εισοδήματος ημερολογιακού έτους 2012.

·           Η παρακράτηση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης από τις συντάξεις του Δημοσίου διενεργείται ήδη κάθε μήνα, αρχής γενομένης από το μήνα Απρίλιο 2013. Σε παρακράτηση, από τη μηνιαία σύνταξη, της ανωτέρω ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης του ν.3986/2011, δεν υπόκεινται 210.000 συνταξιούχοι του Δημοσίου. Υπενθυμίζεται ότι ετήσια εισοδήματα μέχρι 12.000,00 ευρώ απαλλάσσονται της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, ενώ από 12.000,01 ευρώ και άνω το ποσοστό παρακράτησης διαμορφώνεται ως εξής:

  12.001 ευρώ έως 20.000 ευρώ ποσοστό 1% σε όλο το ποσό (120 - 200 ευρώ)

  20.001 ευρώ έως 50.000 ευρώ ποσοστό 2% (σε ΟΛΟ το ποσό 400 -1000 ευρώ)

  50.001 ευρώ έως 100.000 ευρώ ποσοστό 3%

   100.001 ευρώ και άνω ποσοστό 4%

.......................................................................................

Υπολογισμός της Ειδικής Εισφοράς Αλληλεγγύης στα όρια των εισοδηματικών κλιμακίων

Η ονομασία που δόθηκε στην ειδική αυτή φορολογία του Ν 3986/2011, έτσι ή αλλιώς υπογραμμίζει τον κοινωνικό σκοπό της επιβολής της. Η αλληλεγγύη είναι μια έννοια που προσδιορίζει έναν στενό δεσμό των ανθρώπων σε μια προσέγγιση των προβλημάτων που κάποιοι αντιμετωπίζουν, χωρίς υστεροβουλία, στο πλαίσιο της προσφοράς αγαθών ή υπηρεσιών. Στην περίπτωση της Ειδικής Εισφοράς Αλληλεγγύης, αναλαμβάνει το κράτος να αφυπνίσει το βαθύτατο αυτό συναίσθημα του ανθρώπου και να υλοποιήσει τις προθέσεις του, ώστε να συγκεντρώσει τα αναγκαία χρηματικά ποσά για να στηρίξει εκείνους που σε δεδομένη χρονική στιγμή ή περίοδο αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Συγκινεί δε ιδιαίτερα το γεγονός ότι όλοι όσοι «δέχονται» την πρόσθετη αυτή «φορολογική επίθεση» στα εισοδήματά τους (ό,τι απέμεινε ακόμη), διαπιστώνουν τελικά ότι οι «θυσίες» δεν γίνονται άδικα, αλλά τα οικονομικά μέσα που συγκεντρώνονται κατευθύνονται προς τον στόχο, ήτοι την στήριξη των αναξιοπαθούντων και στερούμενων των υλικών μέσων, μελών της κοινωνίας.

Είναι ευδιάκριτο το ειρωνικό στοιχείο που εμπεριέχεται στις παραπάνω σκέψεις, αφού τελικά ο φορολογούμενος και επιβαρυνόμενος  με την εισφορά, πολίτης, δεν έχει καθαρή εικόνα, ούτε και ενημέρωση, σχετικά με τον προορισμό του αποτελέσματος αυτής της φορολογίας. Ο πολίτης αναρωτιέται αν θα μπορούσε η εκτελεστική εξουσία (μέσω του «σοφού νομοθέτη», μην ξεχνιόμαστε!), να αναζητήσει σε άλλες φορολογητέες βάσεις τα πρόσθετα έσοδα που χρειάζεται ο προϋπολογισμός, χωρίς να μειώνει σε συνολικό επίπεδο όλα τα εισοδήματα  που αποκτώνται στη χώρα, περιορίζοντας ακόμη περισσότερο την αγοραστική δύναμη και «ενισχύοντας» την ύφεση. Αναρωτιέται, πόσο εφικτό θα ήταν, εναλλακτικά, αντί της επιβολής της εισφοράς, να αυξανόταν κατά μία ποσοστιαία μονάδα ο ανώτερος συντελεστής της φορολογικής κλίμακας. Αναρωτιέται επίσης αν θα ήταν δυνατόν, να ρυθμιζόταν διαφορετικά μια οποιαδήποτε ιδιαίτερη φορολογία σε ανελαστικής ζήτησης αγαθά  και υπηρεσίες που η κατανάλωσή και η χρήση τους επιβαρύνει το κοινωνικό κόστος, όπως είναι το αλκοόλ, τα προϊόντα καπνού, ή τα «νόμιμα» τυχερά παιχνίδια

Ωστόσο, μπορεί να διακρίνει κάποιος την πρόθεση του νομοθέτη για την «δικαιότερη» επιβολή της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, με την έννοια ότι ήταν «ιδιαίτερα προσεκτικός» στον τρόπο υπολογισμού της, κατά την αλλαγή των κλιμακίων των εισοδημάτων και την μεταφορά τους σε μεγαλύτερο φορολογικό συντελεστή. Το σχετικό εδάφιο στην διάταξη έχει ως εξής (όπου, μάλλον ξέφυγε στον συντάκτη και αντί της «ειδικής» χρησιμοποιεί την λέξη «έκτακτη». Σε κάθε  περίπτωση ας ελπίσουμε ότι θα τηρηθεί το διάστημα 2011-2015): «Το ποσό της έκτακτης εισφοράς περιορίζεται αναλόγως, σε κάθε περίπτωση ώστε το συνολικό καθαρό εισόδημα που προκύπτει μετά την αφαίρεση της ειδικής εισφοράς να μην υπολείπεται του καθαρού εισοδήματος που απομένει μετά την αφαίρεση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, η οποία υπολογίστηκε με την εφαρμογή του αμέσως προηγούμενου συντελεστή».

Αυτό βέβαια αποφασίστηκε επειδή η έκτακτη αυτή φορολογία, δεν ακολουθεί την προοδευτική μέθοδο, αλλά είναι αμιγώς αναλογική, αφού υπολογίζεται μεν, με τον αντίστοιχο συντελεστή του κλιμακίου, αλλά από το πρώτο ευρώ εισοδήματος, χωρίς αφορολόγητο ποσό. Σκόπιμο είναι να υπογραμμισθεί ότι ο υπολογισμός της εισφοράς είναι ανεξάρτητος από τον υπολογισμό του φόρου εισοδήματος, με την έννοια ότι ούτε αφαιρείται από το εισόδημα για να προσδιοριστεί ο φόρος, ούτε επηρεάζεται από το ύψος αυτού. 

Υπενθυμίζουμε τα κλιμάκια επιβολής της εισφοράς (βλέπε και την Πολ. 1167/2011):

                Καθαρό εισόδημα από:   12.001,00 έως   20.000,99:  συντελεστής 1%

                Καθαρό εισόδημα από:   20.001,00 έως   50.000,99:  συντελεστής 2%

                Καθαρό εισόδημα από:   50.001,00 έως 100.000,99:  συντελεστής 3%

                Καθαρό εισόδημα από: 100.001,00 και άνω:              συντελεστής 4%.

Συνεπώς, σύμφωνα με την ερμηνεία της Διοίκησης το ποσό της έκτακτης (ειδικής) εισφοράς αλληλεγγύης περιορίζεται αναλόγως, ώστε το εναπομένον εισόδημα μετά την αφαίρεση του ποσού της ειδικής εισφοράς να μην είναι μικρότερο από αυτό που προκύπτει, με την εφαρμογή του αμέσως μικρότερου συντελεστή στο όριο εισοδήματος  του προηγούμενου κλιμακίου. Άρα, το καθαρό ποσό του εισοδήματος που απομένει μετά από την αφαίρεση του ποσού της ειδικής εισφοράς του κλιμακίου με συντελεστή 1%, δεν πρέπει να είναι μικρότερο από 12.000,99 ευρώ,  με συντελεστή 2% δεν πρέπει να είναι μικρότερο από 19.800,98 ευρώ, με συντελεστή 3% δεν πρέπει να είναι μικρότερο από 49.000,97 ευρώ, ενώ  με συντελεστή 4% δεν πρέπει να είναι μικρότερο από 97.000,96 ευρώ.

Περαιτέρω, αν θέλουμε να γνωρίζουμε το εισόδημα, το οποίο υπερβαίνει μεν το όριο του προηγούμενου κλιμακίου, αλλά «επιδιώκουμε» την χαμηλότερη επιβάρυνσή του, θα διαιρέσουμε το εκάστοτε μικρότερο ποσό εισοδήματος, δια του συντελεστή:

                                      1 –  (συντελεστής κλιμακίου / 100)

Παράδειγμα 1ο : Καθαρό εισόδημα (για την επιβολή της εισφοράς) που υπερβαίνει τις 50.000 ευρώ και θα ενταχθεί στον αναλογικό συντελεστή 3%, θα έχει την ελάχιστη επιβάρυνση, αν είναι 50.516,46 ευρώ:

                 49.000,97 / (1 – 0,03) = 49.000,97 / 0,97 = 50.516,46 ευρώ

Το ποσό της εισφοράς είναι: 50.516,46 χ 3% = 1.515,49 ευρώ, οπότε αφαιρούμενο από το εισόδημα, απομένει το  ποσό των 49.000,97 ευρώ.

Αν το εισόδημα είναι μεγαλύτερο από 50.516,47 (και μέχρι 100.000,99 ευρώ) θα επιβαρυνθεί με τον αναλογικό συντελεστή 3%. Αν το εισόδημα είναι μικρότερο από 50.516,46 ευρώ (αλλά μέχρι 50.001,00 ευρώ), το ποσό της εισφοράς που θα υπολογιστεί, δεν θα μειώσει το εισόδημά του κάτω από το όριο των 49.000,97 ευρώ.

Παράδειγμα 2ο: Καθαρό εισόδημα που υπερβαίνει τις 20.000 ευρώ, θα έχει την ελάχιστη επιβάρυνση αν είναι 20.205,08 ευρώ.

                  19.800,98 / (1 – 0,02) = 19.800,98 / 0,98 = 20.205,08  ευρώ

Το ποσό της εισφοράς είναι: 20.205,08 χ 2% = 404,10 ευρώ, οπότε αφαιρούμενο από το εισόδημα, απομένει το ποσό των 19.800,98 ευρώ.

Αν το εισόδημα είναι μεγαλύτερο από 20.205,08 (και μέχρι 50.000,99 ευρώ) θα επιβαρυνθεί με τον αναλογικό συντελεστή 2%. Αν το εισόδημα είναι μικρότερο από 20.205,08 ευρώ (αλλά μέχρι 20.001,00 ευρώ), το ποσό της εισφοράς που θα υπολογιστεί, δεν θα μειώσει το εισόδημά του κάτω από το όριο των 19.800,98 ευρώ.

Ωστόσο, αν η κλίμακα ήταν προοδευτική, με αφορολόγητο τις 12.000 ευρώ (γεγονός που θα έκανε δικαιότερη την επιβολή), το εισόδημα των 20.205,08 ευρώ, θα επιβαρυνόταν με την ειδική εισφορά ως εξής:

   [ (20.000,99 - 12.000,00) χ 1% = 80,01  ] + [ (20.205,08 - 20.001,00) χ 2% = 4,08 ]

Σύνολο: 84,09 ευρώ.

Ακόμη και χωρίς την ύπαρξη αφορολόγητου ποσού, η επιβάρυνση θα ήταν μικρότερη κατά 50%, περίπου (204,09 ευρώ).

Συνεπώς, το δίκαιον θα ήταν η προοδευτικότητα της κλίμακας, με ή χωρίς αφορολόγητο ποσό και όχι οι ενδιάμεσοι υπολογισμοί στα όρια των εισοδημάτων, οι οποίοι σε κάθε περίπτωση, δεν μεταβάλλουν την «σκληρή» αναλογική διαδικασία και την επιβολή της εισφοράς από το πρώτο ευρώ.

ΠΗΓΗ Νίκος Σγουρινάκης

Ο φοροφυγάς Τυροπιτάς

Βαγγέλη ΠΑΡΤΑ ΟΛΑ

ΠΗΓΗ Γκρινιαρόγατος blogspot

Δήλωση επιφύλαξης κατά της έκτακτης εισφοράς

ΔΗΛΩΣΗ ΡΗΤΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ

Επί της έκτακτης εφάπαξ εισφοράς αρ. 29. Ν.3986/2011

Του............. ............................ κατοίκου……………με ΑΦΜ………….

ΠΡΟΣ Την Δ.Ο.Υ................

Για τη διεκδίκηση της επιστροφής της καταβληθείσας έκτακτης εισφοράς

ποσού ευρώ

Δηλώνω και με την παρούσα ότι η επιβληθείσα, δυνάμει της υπ' αρ.... ειδοποίησης, σε βάρος μου έκτακτης εισφοράς αρ. 29 Ν.3986/2011 ποσού ευρώ

............ (υπ' αρ. χρημ. καταλ......... ) ΔΕΝ είναι σύννομη, διότι η διάταξη αυτή δεν

είναι δυνατό να εφαρμοσθεί, αντιβαίνουσα σε ρητές συνταγματικές διατάξεις.

Ειδικότερα:

Α. Η υπό της άνω διατάξεως επιβολή αναδρομικής φορολογικής επιβάρυνσης

Δια της εν λόγω διατάξεως αρ. 29 Ν.3986/2011 επιβάλλεται έκτακτη εισφορά στο συνολικό καθαρό εισόδημα, πραγματικό ή τεκμαρτό, φορολογούμενο ή απαλλασσόμενο των φυσικών προσώπων ή της σχολάζουσας κληρονομιάς των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος του οικονομικού έτους 2011 (διαχειριστικής χρήσης 2010) εφόσον αυτό υπερβαίνει τις 12.000,00 €.

Δηλαδή διώκεται εν έτει 2011 η επιβολή φορολογικής επιβάρυνσης για ήδη φορολογηθέντα εισοδήματα του έτους 2010.

Συνεπώς η επιβληθείσα εισφορά αντίκειται στην διάταξη της παρ. 2 αρ. 78 του Συντάγματος, η οποία ρητώς απαγορεύει την επιβολή με νόμο αναδρομικής ισχύος που εκτείνεται πέρα από τις προθεσμίες του οικονομικού έτος κατά το οποίο επιβλήθηκε.

Β. Η υπό του αρ. 29 Ν.3986/2011 παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας.

Στην παρ. 2 του ιδίου αρ. 29 Ν.3986/2011 καθορίζεται ο τρόπος κλιμακώσεως της εκτάκτου εισφοράς, εκκινώντας από το ποσό των 120 € για ετήσιο συνολικό εισόδημα 12.001,00 € και άνω.

Εντούτοις, η καθιερούμενη στην άνω διάταξη κλίμακα προσκρούει στην κατοχυρωθείσα δια της παρ. 5 αρ. 4 του Συντάγματος αρχής της αναλογικότητας κατά την οποία « οι Έλληνες πολίτες συνεισφέρουν χωρίς διακρίσεις στα δημόσια βάρη, ανάλογα με τις δυνάμεις τους».

Και τούτο διότι δια της άνω κλίμακας ο φορολογούμενος που δήλωσε καθαρό εισόδημα 12.000,00 € δεν επιβαρύνεται με την εν λόγω εισφορά, ενώ ο δηλώσας εισόδημα κατά 1 μόλις ευρώ μεγαλύτερο (12.001,00 €) υπόκειται σε εισφορά .

Σημειωτέον ότι αντίστοιχη παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας παρατηρείται σε όλα τα κλιμάκια εισοδήματος, βάσει των οποίων υπολογίζεται η έκτακτη εισφορά, δηλαδή για διαφορές 1 μόνο ευρώ ο φορολογούμενος υπόκειται σε πολλαπλάσια επιβάρυνση.

Γ. Η υπό της ίδιας διατάξεως παραβίαση, πολλαπλή μάλιστα, της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως .

Γ1.Η εν λόγω εισφορά καταλαμβάνει και έσοδα απαλλασσόμενα της φορολογίας επ' ονόματι των φυσικών προσώπων ή αυτοτελώς φορολογηθέντα με εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης (π.χ. μερίσματα, τόκοι κλπ), τα οποία εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια εκάστου φορολογουμένου εάν θα περιληφθούν στην υποβαλλόμενη υπ' αυτού δήλωση φορολογίας εισοδήματος του αντίστοιχου έτους.

Ωστόσο, ο υπολογισμός της έκτακτης εισφοράς και επί των άνω εσόδων συνιστά παραβίαση της θεσπισθείσας δια της παρ.2 αρ. 4 του Συντάγματος αρχής της ίσης μεταχείρισης κατά την οποία « οι Έλληνες και οι Ελληνίδες έχουν ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις».

Και τούτο διότι ο συνυπολογισμός των εν λόγω εσόδων άγει σε προφανή άνιση μεταχείριση τον φορολογούμενο που περιέλαβε αυτά στη δήλωση του και αυτόν που εξίσου νομίμως (δεδομένου ότι δε θεσπίζεται σχετική υποχρέωση δηλώσεως αυτών) δεν τα δήλωσε καθόλου.

Γ2. Ετέρα παραβίαση της συνταγματικής αρχής της ισότητας αποτελεί ασφαλώς και η υπό της άνω διατάξεως επιβολή της εισφοράς μόνο σε φυσικά πρόσωπα, ενώ τα νομικά πρόσωπα, τα οποία κατά τεκμήριο έχουν ασυγκρίτως μεγαλύτερα φοροδοτική ικανότητα, δεν υπάγονται στην άνω εισφορά, εξαιρούμενα οιασδήποτε συμμετοχής στο εκτάκτως επιβαλλόμενο φορολογικό βάρος.

Δ. Η δια της περ. 5 παρ.5 αρ. 29 Ν.3986/2011 παραβίαση του αρ. 20 παρ. 1 του Συντάγματος περί παροχής έννομης προστασίας.

Στην εν λόγω περ. 5 παρ. 5 του άνω αρ. 29 Ν. 3986/2011 προβλέπεται ρητώς ότι η προθεσμία άσκησης της προσφυγής ή υποβολής αίτησης για διοικητική επίλυση της διαφοράς καθώς και η άσκηση της προσφυγής ενώπιον του αρμοδίου Διοικητικού Πρωτοδικείου, δεν αναστέλλει τη βεβαίωση και την είσπραξη της οφειλής που βεβαιώνεται κατά τις διατάξεις της παρ. 5 αυτού.

Εντούτοις, η εν λόγω πρόβλεψη αντίκειται ευθέως στην διάταξη της παρ. 1 αρ. 20 του Συντάγματος περί παροχής έννομης προστασίας, η οποία καταλαμβάνει και την προσωρινή προστασία, καθιερούμενη από την διάταξη του αρ. 2 Ν.820/1978, η οποία, ως γενική διάταξη περί αναστολής εισπράξεως αμφισβητούμενου με προσφυγή φόρου, έχει εφαρμογή σε όλες τις περιπτώσεις.

Για τους παραπάνω λόγους η ως άνω διάταξη αρ. 29 Ν.3986/2011 περί επιβολής έκτακτης εισφοράς, δεν μπορεί να εφαρμοσθεί ως αντικείμενη στις προαναφερθείσες Συνταγματικές διατάξεις, δεδομένου ότι σε ευνομούμενη Πολιτεία δεν νοείται ανατροπή της κατάστασης που διαμορφώθηκε κατ' εφαρμογή των νόμων αυτής, άγουσα κατ' ουσία σε κατάλυση αυτών.

Κατόπιν τούτου, υπείκων στην αδήριτη ανάγκη αποφυγής δυσμενών συνεπειών, προβαίνω σήμερα στην καταβολή του ποσού των

ευρώ ……. ..αφορώντος (την πρώτη εκ των προβλεπομένων του άνω αρ. 29

Ν.3986/2011 ……………. Δόσεων) ή (το σύνολο) της επιβληθείσας σε βάρος μου εισφοράς συνολικού ποσού ……………. με την ρητή επιφύλαξη της αναζητήσεως του ποσού τούτου ως και των λοιπών καταβληθησομένων δόσεων της άνω εισφοράς δια παντός νομίμου μέσου ή διαδικασίας και δυνάμει αποφάσεως οιασδήποτε διοικητικής Αρχής ή Δικαστηρίου.