ΗΠΑ: Ο «Σοσιαλισμός» δεν είναι πια μια βρώμικη λέξη

Καλλιέργειες ακριβείας στη Μινεσότα (από δορυφόρο, με πειραγμένο χρώμα, από Wikipedia)

Γράφει ο/η Socialist Appeal USΑ
από την Μαρξιστική Φωνή

12.07.10

Σε μια πρόσφατη δημοσκόπηση του ερευνητικού κέντρου Pew, αναμφίβολα μιας από τις πλέον έγκυρες εταιρίες δημοσκοπήσεων στις ΗΠΑ, ζητήθηκε από περισσότερους από 1500 τυχαία επιλεγμένους Αμερικάνους να περιγράψουν τις αντιδράσεις τους σε όρους όπως «καπιταλισμός» και «σοσιαλισμός». Η Pew συνόψισε τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης με τον τίτλο: «Σοσιαλισμός όχι και τόσο αρνητικός. Καπιταλισμός όχι και τόσο θετικός.»

Μόνο μια μικρή πλειοψηφία της τάξης του 52% των Αμερικάνων αντιδρά θετικά στον «καπιταλισμό». 37% λένε πως τους προκαλεί αρνητική αντίδραση και οι υπόλοιποι δεν είναι σίγουροι.

Ανάμεσα στη «γενιά της χιλιετίας», αυτούς που σήμερα είναι μεταξύ 18 και 30 ετών, μόνο το 43% περιγράφει θετικά τον «καπιταλισμό», ενώ ένα άλλο 43% περιγράφει το «σοσιαλισμό» θετικά.

Μεταξύ των Δημοκρατών, το 47% βλέπει θετικά τον καπιταλισμό, ενώ το 44% βλέπει θετικά το σοσιαλισμό. Ενώ είναι αδύνατο να γνωρίζουμε τι καταλαβαίνουν οι άνθρωποι με αυτούς τους όρους, είναι ξεκάθαρο πως το ενδιαφέρον για το σοσιαλισμό μεγαλώνει.

Σύμφωνα με τον καθηγητή του Boston College Τσαρλς Ντέρμπερ: «Σε κάθε σχεδόν βασικό ζήτημα, από την υποστήριξη σε έναν ελάχιστο μισθό, τα συνδικάτα, την προτίμηση της διπλωματίας πάνω στη δύναμη, τη βαθιά ανησυχία για το περιβάλλον, την πίστη πως οι μεγάλες επιχειρήσεις διαφθείρουν τη δημοκρατία, και την υποστήριξη πολλών βασικών κοινωνικών προγραμμάτων συμπεριλαμβανομένης της Κοινωνικής Ασφάλισης και Περίθαλψης, η προοδευτική θέση είναι ισχυρή και σχετικά σταθερή. Εάν «σοσιαλισμός» σημαίνει υποστήριξη σε αυτά τα ζητήματα, η ερμηνεία της δημοσκόπησης της Pew φανερωνεί μια Κέντρο-Αριστερή χώρα. Εάν ο σοσιαλισμός σημαίνει μια αναζήτηση για μια γνήσια συστημική εναλλακτική, τότε η Αμερική, ιδιαίτερα η νεολαία της, αναδεικνύεται σε μια πλειοψηφική σοσιαλδημοκρατία, ή σε μια πλειοψηφική αναζήτηση για μια πιο συνεταιριστική, πράσινη και πιο ειρηνική και κοινωνικά δίκαιη τάξη πραγμάτων.

Αυτό έρχεται σε μια εποχή που τα ΜΜΕ μας λένε πως το «Κόμμα του Τσαγιού» αντιπροσωπεύει το πραγματικό πρόσωπο της διαμαρτυρίας και της απογοήτευσης στις ΗΠΑ. Το τελευταίο πράγμα που θέλουν είναι να δώσουν σε οποιονδήποτε την ιδέα πως αυτή η δυσαρέσκεια μπορεί να εκφραστεί προς μια αριστερή κατεύθυνση. Αλλά θα πρέπει να είμαστε σίγουροι πως σύντομα θα εκφραστεί και μάλιστα με έντονο τρόπο.

Μετάφραση: Άγγελος Ηρακλείδης

Σοσιαλισμός ή ο κόσμος θα καταστραφεί

γραμματόσημο του 1948 από την ΕΣΣΔ

ένθετο στη συνέντευξη με τον Στέφανο Στεφάνου, ιστορικό στέλεχος της Αριστεράς, στην ΕΠΟΧΗ, 4.07.10. Τη συνέντευξη με τίτλο «Επί τριάντα χρόνια ο πολιτισμός ήταν πρωταρχικός για την αριστερά» πήρε η Ιωάννα Δρόσου.


Σοσιαλισμός δεν μπορεί να μην υπάρξει. Μα μετά 200, ή 500 χρόνια ο σοσιαλισμός, ή κάτι που θα είναι σαν το σοσιαλισμό, που δεν θα λέγεται ίσως σοσιαλισμός, θα έχει διαφορές και τα λοιπά, δηλαδή μία κοινωνία που θα διαχειρίζεται χωρίς διαμεσολαβητές τα ζητήματά της θα υπάρξει! Αλλιώς δεν μπορεί να συνεχιστεί η ζωή του ανθρώπου. Θα καταστραφεί η ανθρώπινη κοινωνία. Από εδώ και πέρα δεν είναι θέμα να αλλάξει ο διαχειριστής της κοινωνίας αλλά να καταργηθεί ο διαχειριστής. Και μόνο ένα σύστημα που θα μοιάζει ή θα είναι σοσιαλιστικό μπορεί να τον αντικαταστήσει. Για σκέψου πού θα οδηγήσει η αυτοματοποίηση μετά από 50 χρόνια; Αν εξακολουθεί να υπάρχει το μεροκάματο τότε, πού θα το βρίσκουν όταν όλα θα γίνονται μηχανικά; Μόνο στη συσκευασία; Και αυτή θα γίνεται μηχανικά. Μόνο στο φόρτωμα; Και αυτό θα γίνεται μηχανικά. Πώς βλέπεις τον άνθρωπο εκεί μέσα; Μια μηχανή μετά από χρόνια θα αντικαταστήσει είκοσι χειριστές. Ο καπιταλισμός δεν δίνει λύση, ενώ ένα σύστημα χωρίς εκμετάλλευση αντικαθιστά τη μισθωτή εργασία με την κοινωνική προσφορά. Άρα δεν υπάρχει άλλη λύση. Μόνο ο σοσιαλισμός που θα σέβεται τον άνθρωπο, τις ανάγκες του, τη φύση μέσα στην οποία ο άνθρωπος ζει και δημιουργεί μπορεί να υπάρξει. Γι'  αυτό είμαι αισιόδοξος...

Δηλαδή o σοσιαλισμός, η νέα, ελεύθερη και αυτοδιαχειριζόμενη κοινωνία είναι αντικειμενική, «υλική» ανάγκη. Μόνο που οι «λύσεις», οι μεταβολές στην κοινωνία δεν γίνονται με τη νομοτέλειεα των φυσικών φαινομένων: περνούν μέσα από τη συνείδηση, τη βούληση και προπαντών μέσα από τη συλλογική πράξη των ανθρώπων. Και αυτή καθορίζει την ποιοτική πληρότητα, το εύρος και το χρόνο της ποιοτικής μεταβολής. Και εδώ βρίσκεται ο ρόλος όσων επέλεξαν να κάνουν αισθητή την παρουσία -και τη συμβολή- τους στην κοινωνική μεταβολή. Και είναι κατεξοχήν ζήτημα «πολιτισμού» ο ρόλος αυτός. Γιατί όσο βασικό είναι να προωθούμε την κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής, όπως λέγαμε παλιά, άλλο τόσο, αν όχι πιο πολύ σοβαρό είναι το ζήτημα της αλλαγής της συνείδησης των ανθρώπων, που πρέπει να προωθούμε όχι μόνο με την ξερή διδασκαλία και τον προσυλητισμό, αλλά κυρίως με το παράδειγμα της συμπεριφοράς, την αξιωματική απαίτηση από τον εαυτό μας να προσεγγίζουμε στην πράξη το ιδανικό του σοσιαλιστικού πολίτη, του αυτοδιαχειριζόμενου παραγωγού, όχι του κήρυκα απλώς αλλά του «πραγματοποιού» των ιδανικών της συναδέλφωσης και της αλληλεγγύης, ως αντίδοτου στην πανδημία της παγκόσμιας λοίμωξης του ατομικού κέρδους πάση θυσία, και του «πατώ επί πτωμάτων για να επιτύχω». Και να θυμόμαστε πάντα: ο σοσιαλισμός είναι το μόνο κοινωνικό σύστημα, μετά το σύστημα της πρωτόγονης κοινότητας, που δεν μπορεί να ευδοκιμήσει παρά μόνο αν το θέλει η κοινωνία.

Απλώς εγώ δεν θα δω τίποτα από αυτά τα πράγματα, όπως έλεγε ο πατέρας μου στα τελευταία του «καλά εγώ δεν θα δω το δικό μας;». Περίμενε ο γερό-Δημητρός, ο πρόσφυγας, ο ξενομερίτης, εκείνο το κοινωνικό σύστημα, που θα απελευθερώσει τον άνθρωπο από όλες τις δουλείες, «το δικό μας» σύστημα από το 1926 που είχε ρίξει «κόκκινο» στην κάλπη ψηφίζοντας το «Μέτωπο Εργατών, Αγροτών και Προσφύγων».

Ύστερα από 35 χρόνια δεν έχω να αναρωτιέμαι σαν τον μπάρμπα-Δημητρό το 1975. Είμαι σίγουρος πως δεν θα το δω το «δικό μας». Έχω όμως όλο το δικαίωμα να ζητώ -«να ζητιανεύω», αν θέλεις από τους σημερινούς νέους να πάνε λίγο πιο μπροστά αυτό το κάρο, που σέρνουμε, χωρίς να βαρυγκομήσουμε τόσα χρόνια. Και μερικές φορές δεν το βλέπω να γίνεται... Να ξέρεις πόσο, με όλη μου την καρδιά, εύχομαι να κάνω λάθος... Πόσο αλήθεια το εύχομαι...