Ψηφιακή Παιδεία

Να πώς φαίνεται η Γη όταν την κοιτάς από πάνω. Η παραπάνω φωτογραφία δείχνει Ανταρκτική, Ευρώπη και Ασία και έχει τραβηχτεί από το δορυφόρο της NASA, Suomi NPP, που εκτελεί κυκλική τροχιά γύρω από τον πλανήτη 14 φορές την ημέρα, τραβώντας φωτογραφίες απ’ όλη την επιφάνειά του. Είναι αυτός που ευθύνεται και για την ωραιότερη HD φωτογραφία της Γης, που τραβήχτηκε τον Ιανουάριο. Μπορείς την δεις εδώ σε τεράστιο μέγεθος.

Είναι από αυτά τα τοπία που πιστεύεις ότι υπάρχουν μόνο σε ταινίες ή σε φανταστικές περιγραφές βιβλίων…

Εικόνες από μέρη που θυμίζουν άλλους πλανήτες, αλλά βρίσκονται στη γη και σχηματίστηκαν από διάφορα φυσικά φαινόμενα και μετά από πολλά χρόνια, περιγράφονται παρακάτω μας προκαλούν να τα επισκεφτούμε…

Ροή φωτογραφιών από το Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (International Space Station, ISS). Περίοδος λήψης Αύγουστος-Οκτώβριος 2011.

Αν και πολλαπλώς καταστρεπτικό, προκαλεί θαυμασμό το φαινόμενο της φωτορρύπανσης. Είναι επίσης κάποιες φορές ορατό το ουράνιο φαινόμενο Σέλας (Aurora).

Αυτό το βίντεο ελήφθη από το πλήρωμα του Expedition 30 του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (International Space Station, ISS). Η ακολουθία των εικόνων πάρθηκε στις 24 Ιανουαρίου 2012 από τις 02:33:37 έως 02:39:34 GMT, κατά το πέρασμα από τη βορειοδυτική Αφρική στη βόρεια ακτή της Ιταλίας. Αυτό το βίντεο ξεκινά πάνω από τη βορειοδυτική ακτή της Αφρικής κοιτώντας βορειοανατολικά προς την Ιβιρική Χερσόνησο. Ο ISS συνεχίζει να ταξιδεύει βορειοανατολικά με το Στενό του Γιβραλτάρ στα δυτικά και στη συνέχεια τη Μεσόγειο Θάλασσα προς τα ανατολικά. Οι καναδικοί ρομποτικοί βραχίονες εμποδίζουν τη θέα της Γης από το Cupola κατά τη διάρκεια του βίντεο. Καθώς το πέρασμα συνεχίζει βορειοανατολικά, το Βόρειο Σέλας (Aurora Borealis) μπορεί να γίνει αντιληπτό βόρεια από τον ISS. Το πέρασμα καταλήγει κοντά στην Ιταλία, όπου γίνονται αντιληπτές μερικές μεγάλες πόλεις, όπως το Μιλάνο και τη Ρώμη.

http://eol.jsc.nasa.gov/Videos/CrewEarthObservationsVideos/#borealis_iss_2011...

Το φαινόμενο αυτό είναι από τα ωραιότερα που προσφέρει η Φύση σε ποικιλία χρωμάτων και σχεδίων σε αιφνίδιες εμφανίσεις και με γρήγορες σχετικά μεταμορφώσεις. Η εμφάνιση του Σέλαος, αν και πολύ σπάνια για παραμεσόγειες χώρες, κίνησε το ενδιαφέρον των ανθρώπων από την αρχαιότητα και ήταν γνωστό στους αρχαίους Έλληνες. Πρώτος επιστημονικά παρατηρητής του φαινομένου φέρεται ο Αριστοτέλης που όπως αναφέρει στα "Μετεωρολογικά" του (Α',5): "Φαίνεται δέ ποτε συνιστάμενα νύκτωρ αἰθρίας οὔσης πολλὰ φάσματα ἐν τῷ οὐρανῷ..., ἡμέρας μὲν οὖν ὁ ἥλιος κωλύει, νυκτὸς δ' ἔξω τοῦ φοινικοῦ, (δηλαδή του ιώδους), τὰ ἄλλα δι' ὁμόχροιαν οὐ φαίνεται", που σημαίνει ότι πρέπει να είχε παρατηρήσει έντονα το φαινόμενο του Σέλαος κατά τη διάρκεια αίθριας νύκτας.

Η φωτοβολία της ατμόσφαιρας (πάντα κατά τον Αριστοτέλη) δεν είναι ομοιογενής αλλά τα φάσματα του φαινομένου αυτού παρουσιάζουν χάσματα. Και είναι εκείνα που παρουσιάζουν ακριβώς το Σέλας ως κυματιζόμενες "ουράνιες κουρτίνες" ή "ουράνιες μπαλαρίνες", όπως χαρακτηρίζεται το φαινόμενο από τους σύγχρονους παρατηρητές.

Το Σέλας τόσο το Βόρειο όσο και το Νότιο παρατηρείται συχνότερα κατά μήκος ζώνης της οποίας το κέντρο απέχει από τους πόλους περίπου 10 μοίρες. Ενώ ακριβώς πάνω από τους Πόλους εμφανίζονται πολύ αραιότερα. Το κέντρο π.χ. της ζώνης εμφάνισης του Βόρειου Σέλαος βρίσκεται κοντά στη βορειοδυτική ακτή της Γροιλανδίας και άρα πιο κοντά στην Αμερικανική ήπειρο παρά στην Ευρώπη γι αυτό και η ζώνη αυτή εκτείνεται μέχρι γεωγραφικό πλάτος 57 περίπου μοίρες προς τον Καναδά, ενώ στην Ευρώπη μέχρι τις 77 μοίρες. Έτσι όσο νοτιότερα κινούμεθα από αυτή τη ζώνη τόσο και σπανιότερη γίνεται η εμφάνιση.
(Υπενθυμίζεται ότι το γεωγρ. πλάτος μετριέται από τον Ισημερινό = 0°).

Στη λαογραφία των βορείων λαών το Σέλας ήταν επόμενο να έχει συνδεθεί με υπερβατικές ερμηνείες.
Στις 27 Σεπτεμβρίου 1732 ο Anders Celsius σημείωσε στο ημερολόγιό του πως το Βόρειο Σέλας ήταν τεράστια φωτιά που κατά τις πεποιθήσεις της εποχής προερχόταν από ηφαίστεια που υπάρχουν στον Β. Πόλο, από τον Θεό, για να ζεσταίνονται οι άνθρωποι.
Οι Σουηδοί πίστευαν πως ήταν αντανακλάσεις από τις δάδες που κρατούσαν οι Λάπωνες ψάχνοντας τους Ταράνδους τους.
Οι Φιλανδοί ότι ήταν Άγγελοι Κυρίου που κυνηγούσαν τους δαίμονες.
Οι Λάπωνες έκρυβαν γυναίκες και παιδιά, σταμάταγαν τα έλκηθρα και μάζευαν τα κουδούνια για να μη γίνουν αντιληπτοί από το Σέλας και τους πάρει.
Στη δυτική ακτή της Νορβηγίας οι κάτοικοι πίστευαν μέχρι τις αρχές του προηγούμενου αιώνα πως το Βόρειο Σέλας είναι γριές ανύπαντρες γυναίκες στον ουρανό που χορεύουν κουνώντας τα λευκά μαντήλια τους. Πίστευαν δε πως το Σέλας ερχόταν για να πάρει τις ανύπαντρες γυναίκες που είχαν ήδη γεράσει! -"Αυτή είναι τόσο γριά που θα ΄ρθει να τη πάρει το Σέλας", έλεγαν.
Αρχαιότερα πίστευαν πως το Βόρειο Σέλας ήταν η αντανάκλαση των ασπίδων που κρατούσαν οι Βαλκυρίες, που ήταν νεκρές παρθένες στον ουρανό. Με αυτό τον θρύλο φαίνεται να συνδέεται και η σκοτσέζικη έκφραση "Merry Dancers" (χαρούμενοι χορευτές), με ερωτικές όμως προεκτάσεις.
Οι Εσκιμώοι πίστευαν πως είναι οι ψυχές των νεκρών που αναζητούν τους δικούς τους. Έτσι κατά τη διάρκεια του φαινομένου ούτε μιλούσαν ούτε σφύριζαν φοβούμενοι μη κατέβει το Σέλας χαμηλά και τους αρπάξει αναγνωρίζοντάς τους από τη φωνή.
Αλλά και οι Ινδιάνοι της Αμερικής (Καναδά) πίστευαν πως το Βόρειο Σέλας ήταν οι τεράστιες φωτιές που άναβαν τα ουράνια δαιμόνια όταν μαγείρευαν φάλαινες για να φάνε! Άλλοι ινδιάνοι (οι Φοξ) πίστευαν ότι πρόκειται για μεγάλη συνάθροιση πολεμιστών, κοντά στο Βόρειο Πόλο, όπου έβραζαν τους εχθρούς τους σε μεγάλα καζάνια.
Τέλος οι Μαορί της Νέας Ζηλανδίας πίστευαν πως οι παλιοί πρόγονοί τους έφθασαν στο Νότιο Πόλο και παγιδεύτηκαν εκεί και τώρα ανάβουν μεγάλες φωτιές για να συνεννοηθούν με τους σημερινούς απογόνους τους για να πάνε να τους ελευθερώσουν.
Στο σημείο αυτό θα πρέπει ν΄ αναφερθεί η άγρια εκμετάλλευση του φαινομένου, πιθανώς και ασύγγνωστα, κατά τον Μεσαίωνα από την εκκλησιαστική τότε εξουσία ως προμήνυμα μεγάλου κακού σκορπώντας τον φόβο στους πιστούς, που δεν συμμορφώνονταν, αποδεχόμενη τεράστιες περιουσίες. Πολλές γκραβούρες της εποχής παρουσιάζουν το Σέλας ως θηρίο της κόλασης με στόχο την καταστροφή.


Το φαινόμενο Βόρειο Σέλας καταγράφηκε από το πλήρωμα του Expedition 30 του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. Η σειρά των φωτογραφιών πάρθηκαν στις 21 Δεκέμβρη 2011 από τις 18:43:53 έως 18:56:44 GMT σε ένα πέρασμα από την κεντρική Πολωνία έως τη Βόρεια Ινδία, πάνω από το Νέο Δελχί. Σε όλο το βίντεο οι αστροναύτες έχουν την κάμερα στραμμένη στο να εξετάσει βόρεια προς τον πόλο. Το πέρασμα αρχίζει να καταγράφει προς τη Βαλτική Θάλασσα και τον Κόλπο της Φινλανδίας, όπου ξεχωρίζουν μεγάλες πόλεις όπως η Στοκχόλμη, το Ελσίνκι, η Ρίγα (Λεττονία). Καθώς το πέρασμα συνεχίζει νοτιοανατολικά, ξεχωρίζει η Μόσχα ως μια μεγάλη, φωτεινή πόλη μεταξύ των μικρότερων πόλεων. Το Βόρειο Σέλας λάμπει στα βόρεια των εν λόγω πόλεων. Τέλος, το πέρασμα τελειώνει πάνω από τη βόρεια Ινδία.

Αυτή είναι η φωτογραφία της χρονιάς από το περιοδικό National Geographic.

Στην εν λόγω φωτογραφία, απεικονίζεται μία μικρή λιβελλούλα να προσπαθεί με κάθε τρόπο να διασωθεί, κρατώντας ένα μικρό κλαδί, την ίδια ώρα που μία καταιγίδα παρασύρει τα πάντα στο πέρασμά της.

Τη φωτογραφία- αριστούργημα απαθανάτισε ο φακός του καλλιτέχνη Shikhei Goh από την Ινδονησία ο οποίος κέρδισε το πρώτο βαθμό στον καθιερωμένο πλέον διαγωνισμό του περιοδικού.

Θυμίζει κάτι από κρίση και ομολογουμένως είναι επίκαιρη όσο ποτέ…