Το ξέραμε, δεν ήταν ότι δεν το ξέραμε. Αλλά μετά τα σημερινά αιματηρά γεγονότα στα ανοιχτά της Γάζας, η γνώση αυτή αποκτάει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Είδατε οι σοσιαλιστές; O καθένας εφαρμόζει το σοσιαλισμό στο πόστο του, όπως μπορεί.
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΙΑΚΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΙΑΚΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Δευτέρα 31 Μαΐου 2010
Είδατε οι σοσιαλιστές;
Παρασκευή 14 Μαΐου 2010
Οι Παραλίες της Γάζας
Όσο θα καλοκαιριάζει, τόσο και θα πυκνώνουν τα αδέσποτα e-mails, άλλα με τις πιο εξωτικές, άλλα με τις 10 καλύτερες παραλίες του κόσμου, άλλα με τις 10 καλύτερες παραλίες της Ελλάδας και πάει λέγοντας. Καλό υποτίθεται παραμύθιασμα ανάμεσα στις άχαρες ώρες της δουλειάς. Και λέω υποτίθεται, γιατί πώς να σου κάνει πια εντύπωση ένα πολυφορεμένο ρούχο, όσο καλό και να ‘τανε στα νιάτα του. Μια ιλουστρασιόν φωτογραφία φαινομενικά άμεμπτης παραλίας, παρμένη από την πλέον κατάλληλη γωνία, δεν εντυπωσιάζει πλέον περισσότερο απ’ ότι η καλοστημένη φωτογραφία μιας καλοβαλμένης οικογένειας των αμερικάνικων προαστίων, με τη λυγερόκορμη λαμπερή μαμά, τον δυναμικό πατέρα με τα κάτασπρα δόντια και το θεληματικό πηγούνι και τα δυο μπάσταρδα, αγόρι το ένα, κορίτσι το άλλο με κορδέλα στα μαλλιά, κατά προτίμηση.
Νησιώτικη χώρα είμαστε, χορτάσαμε πια κι από καλές παραλίες, κι από καλές πόζες. Αλλά και όσοι ακόμα θα ήθελαν να ονειρεύονται τουριστικούς οδηγούς, από φέτος κομμένα. Οι μόνες παραλίες που μας πρέπουν είναι αυτές της εγκατάλειψης: οι παρηκμασμένες λουτροπόλεις που σιώπησαν, τα ξενοδοχεία των πάλαι ποτέ θαλερών θερέτρων που ξέφτισαν, με τις αυλές που χορτάριασαν και γέμισαν μπάζα και παλιοσίδερα. Οι παιδικές χαρές που σκούριασαν, οι παραθαλάσσιες ντουζιέρες που στέρεψαν και σάπισαν, οι κουρτίνες που κρέμασαν και γίνηκαν κουρέλια, οι καμπίνες με τους σπασμένους καθρέφτες που γκρέμισαν, οι ανάπηρες σκόρπιες καρέκλες που τις έφαγαν τα κύματα και η αλμύρα, οι πέτρες που πρασίνισαν, η άμμος που έγινε χώμα, και τα νερά που έθρεψαν φύκια και σκουπίδια. Μόνο κάτι σκυλιά παρέμειναν να βρίσκουν καταφύγιο στα άδεια ρημαγμένα δωμάτια και στις αναποδογυρισμένες βάρκες.
Η θάλασσα ήταν ανέκαθεν ο δρόμος της διαφυγής και της ελευθερίας. Είτε φωτιά ερχόταν από πίσω, είτε μαχαίρι, είτε φτώχια, ο κόσμος τα παρατούσε όλα σύξυλα και τράβαγε για το νερό. Με ό,τι μέσο έβρισκε μπροστά του ανοιγόταν στο πέλαγος βάζοντας πλώρη για τη σωτηρία. Και όσοι δεν τα κατάφερναν και έμεναν πίσω, έμπηγαν τις καρέκλες στην άμμο και γύριζαν την πλάτη στα ερείπια, προσπαθώντας να βρουν παρηγοριά στο αγνάντι και στο σύρσιμο των κυμάτων. Μα κυρίως στο καράβι, που ενώ αχνοφαινόταν στον ορίζοντα, κάτι μπορεί να τύχαινε που θα τού άλλαζε τη ρότα προς τα μέρη τους για να τους πάρει.
Θυμάμαι που ρώταγα τους γονείς μου πώς ήταν οι παραλίες στον πόλεμο. Αν πήγαιναν για μπάνιο, αν τους επέτρεπαν οι γερμανοί να κολυμπούν, αν φοβόντουσαν τις νάρκες, αν έπαιζαν το ίδιο ξέγνοιαστα με πριν στην αμμουδιά, αν έκαναν ηλιοθεραπεία. Μετά τους ρώταγα πώς ήταν οι θάλασσες στο Λίβανο με τον εμφύλιο. Αν ήταν το ίδιο γαλαζοπράσινες όπως και πριν, αν συνέχιζαν να υπάρχουν ομπρέλες στις παραλίες, αν έτρωγαν παγωτά, αν τα παιδιά στην παραλία φώναζαν και τσίριζαν από χαρά, αν αφήνονταν για λίγο χαλαροί στα χάδια του νερού, αν, αν, αν…
Η Σερβία, το Κόσσοβο, η Βοσνία, το Ιράκ, το Αφγανιστάν δεν έχουν θάλασσες, και έτσι δεν υπήρχε λόγος να ρωτήσω. Η Γάζα όμως έχει θάλασσα, γαλαζοπράσινη κι αυτή όπως και σ’ όλη τη Μεσόγειο. Έχει διάφανα νερά, είχε, όχι πια, και μια παραλία μέχρις εκεί που παίρνει το μάτι, 40 χιλιόμετρα, όλο άμμο ψιλή, δίχως όμως βάρκες, δίχως λιμάνια, κανείς δεν επιτρέπεται να μπει, κανείς δεν επιτρέπεται να βγει από κει μέσα.
Πώς ήτανε η Γάζα πριν τον πόλεμο; Κανείς δεν μπορεί να θυμηθεί. Κανείς δεν φαίνεται να μπορεί να μου διηγηθεί για κάποια μεγάλα ξενοδοχεία που ήταν χτισμένα πάνω στο χείλος του νερού, για κάποιες ορχήστρες που έπαιζαν τα βράδια στις ανοιχτές ταράτσες, όπως γινότανε παλιά στα ξενοδοχεία του Λιβάνου, κανείς δεν μπορεί να θυμηθεί κάποια προκυμαία με ζαχαροπλαστεία και εστιατόρια αραδιασμένα κατά μήκος της. Κανείς δεν μπορεί να τα θυμηθεί, γιατί απλά δεν υπήρξαν ποτέ.
Κάνουνε σήμερα μπάνιο στη Γάζα; Έχει ζωή η παραλία τα καλοκαίρια; Πάνε τα παιδιά να μαζέψουνε κοχύλια; Κάθονται οι γυναίκες να κουτσομπολέψουνε στο κύμα; Τρώνε τα παιδιά παγωτά; Έχει ομπρέλες; Έχει κιόσκια; Έχει καφενεία; Παίζουνε μπάλα τα αγόρια στην άμμο;
Ό,τι και να της κάνεις της ρημάδας της ζωής, όσο και να τηνε στριμώξεις, θα πάει απ’ εδώ, θα πάει απ’ εκεί, θα βρει αυτή την έξοδο και θα τραβήξει το δρόμο της. Σαν το κλαράκι που βγαίνει μέσα απ’ το βράχο, σαν τα ζωάκια που βγαίνουν σιγά σιγά απ’ τα λαγούμια τους, όταν παίρνει και δροσίζει, ένας ολόκληρος κόσμος, κάποιες εκατοντάδες χιλιάδες αφήνουν τα δικά τους λαγούμια και παίρνουν και κατηφορίζουν προς το νερό, να ξανασάνουν, να αγναντέψουν, να εξαγνιστούν. Βρε, και στο νερό βουτάνε, και μπάλα παίζουνε στο κύμα, και καφέδες πίνουνε και παγωτά τρώνε και πρόχειρες καλύβες για καφενεία φτιάχνουνε, και ψάρια πιάνουν και τα ψήνουν και παιδικές χαρές στήνουν οι ξένες αποστολές για τα παιδιά.
Και όλα είναι όμορφα και ειρηνικά και ανθρώπινα, μόνο φτάνει να κοιτάς στο πέλαγος και να έχεις την πλάτη πάντα γυρισμένη προς τη στεριά.
Υ.Γ. Αφιερωμένο στους surfers της Γάζας.
Παρασκευή 16 Ιανουαρίου 2009
Το «ΣΦΑΓΕΙΟ» και ο Άραβας στο Ισραηλινό Θέατρο
Α.
Κάπου στη Δυτική Όχθη, σ’ ένα παλαιστινιακό χωριό, σ’ ένα σφαγείο της κακιάς ώρας, με το τσιγκέλι σαν αγχόνη να κρέμεται στο ύψος των ματιών, απειλητικό στη μέση του δωματίου, και με καμιά δεκαριά άλλα καρφωμένα στους τοίχους γύρω-γύρω, με το αίμα φρέσκο και ξερό, ανάκατο με χώμα και σκουριά να καλύπτει το πάτωμα, τα ρούχα και τους τοίχους, κάπου στα χρόνια της πρώτης Ιντιφάντα, τρία αδέρφια, τρία νέα παιδιά τα φέρνει η μοίρα να ξεσκίζονται από ακραία διλήμματα και να εξωθούνται σε θανάσιμες συγκρούσεις. Και στο βάθος, ανάγλυφη και παρούσα η άλλη μεγάλη σφαγή, ο μεγάλος εφιάλτης, το μεγάλο μπλέξιμο, το μεγάλο αδιέξοδο του παλαιστινιακού λαού.
Ένα κουβάρι, εβραίοι και παλαιστίνιοι, σε καθημερινή θανάσιμη διαμάχη, ζωές που τελούν υπό αίρεση, ψυχές που μάχονται, ψυχές που κιοτεύουν, ψυχές που φοβούνται, ψυχές που θέλουν μια κανονική ζωή, χαφιέδες και σπιούνοι ανάκατοι σε μια γενικευμένη καχυποψία, παιδιά που μείνανε ανάπηρα, γυναίκες που συνεχίζουν να φέρνουν στον κόσμο μωρά, μα που θα ‘θελαν εν τέλει να 'τανε η ζωή τους άλλη, ένας ορίζοντας σφραγισμένος και ερμητικά κλειστός.
Αυτό είναι το έργο, «Το Σφαγείο», του Ισραηλινού θεατρικού συγγραφέα Ιλάν Χατσόρ, που σε σκηνοθεσία Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου άρχισε να παίζεται από την Τρίτη 13/1, στο θέατρο του Νέου Κόσμου.
Ένα κουβάρι, εβραίοι και παλαιστίνιοι, σε καθημερινή θανάσιμη διαμάχη, ζωές που τελούν υπό αίρεση, ψυχές που μάχονται, ψυχές που κιοτεύουν, ψυχές που φοβούνται, ψυχές που θέλουν μια κανονική ζωή, χαφιέδες και σπιούνοι ανάκατοι σε μια γενικευμένη καχυποψία, παιδιά που μείνανε ανάπηρα, γυναίκες που συνεχίζουν να φέρνουν στον κόσμο μωρά, μα που θα ‘θελαν εν τέλει να 'τανε η ζωή τους άλλη, ένας ορίζοντας σφραγισμένος και ερμητικά κλειστός.
Αυτό είναι το έργο, «Το Σφαγείο», του Ισραηλινού θεατρικού συγγραφέα Ιλάν Χατσόρ, που σε σκηνοθεσία Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου άρχισε να παίζεται από την Τρίτη 13/1, στο θέατρο του Νέου Κόσμου.
«... Το έργο το έγραψα το 1990 όταν ήμουν στο πρώτο έτος των θεατρικών μου σπουδών στο πανεπιστήμιο του Τελ-Αβίβ. Η πρώτη Ιντιφάντα είχε ξεσπάσει τρία χρόνια πριν κι αυτά τα βίαια φαινόμενα που κατέστρεφαν τις ζωές Παλαιστινίων και Ισραηλινών δεν είχαν βρει κάποια θέση στο Ισραηλινό θέατρο. Ένιωσα ότι δίπλα στα σπίτια μας ξετυλίγονταν μεγάλα δράματα, με διλήμματα και αποφάσεις ζωής και θανάτου και είχα την ανάγκη να γράψω γι’ αυτά.
Επέλεξα να διηγηθώ αυτή την ιστορία από την πλευρά των τριών Παλαιστινίων αδερφών, ώστε το ισραηλινό κοινό να γνωρίσει το εχθρό από τη δύναμη του θεάτρου. Ήταν μια οπτική διαφορετική από αυτήν που είχαν συνηθίσει – οι Παλαιστίνιοι όχι σαν ανθρωπόμορφα τέρατα αλλά σαν ανθρώπινα όντα που εξωθούνται σε ακραία διλήμματα και συγκρούσεις ...»
(Απόσπασμα από το σημείωμα του συγγραφέα στο πρόγραμμα της παράστασης).
Το έργο είχε προγραμματιστεί να ανεβεί πολύ καιρό πριν, ένα χρόνο σχεδόν, και είναι εντελώς τυχαίο, που αυτό συνέβη τούτη την περίοδο. Είχε ανέβει επίσης, τόσο στην Αμερική (Ν. Υόρκη) και Ευρώπη, όσο και στο Ισραήλ σε εβδομήντα και πλέον παραστάσεις.
Δεν συνηθίζω να κάνω κριτικές παραστάσεων, ούτε να παροτρύνω τον κόσμο να τις παρακολουθεί, αυτή τη φορά όμως το κείμενο ήταν τόσο δυνατό, τόσο άρτιο, τόσο ανθρώπινο, τόσο γεμάτο ανατροπές και διλήμματα, τόσο πραγματικό, που ήρθε και μ’ έπιασε σα τανάλια σφιχτά απ’ το λαιμό και μ’ έλιωσε. Αξίζει τον κόπο να το δείτε!
Β.
Όπως γράφει ο Dan Urian* για την φιγούρα του Άραβα στο Ισραηλινό θέατρο, σε άρθρο του που περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα, η Ισραηλινή τέχνη δεν έμεινε αμέτοχη στην Αραβοισραηλινή σύγκρουση. Στα πρώτα χρόνια ύπαρξης του Ισραήλ τα προβλήματα που ανέκυπταν επί σκηνής συνήθως κατέληγαν σε λύση. Από το ’80 και μετά αυτό αλλάζει, με το εβραϊκό θέατρο να παρουσιάζει ενοχλητικά θέματα, διαφωνίες και συγκρούσεις οι οποίες στο τέλος παραμένουν άλυτες.
Πριν το 1985, γράφει, δεν παρουσιάζονταν χαρακτήρες Αράβων στις κεντρικές σκηνές, και όπου αυτό συνέβαινε οι Άραβες εμφανίζονταν ως κωμικές φιγούρες με σπασμένα εβραϊκά και χαμηλή μόρφωση. Στις επόμενες δεκαετίες αναβαθμίστηκαν από περιθωριακά σε κεντρικά πρόσωπα της δραματουργίας και οι ρόλοι άρχισαν να δίνονται σε σημαίνοντες αραβοισραηλινούς ηθοποιούς. Τα τελευταία δε χρόνια, η περισσότερο ρεαλιστική απεικόνιση του Άραβα αντανακλά τη μετάβαση από μια προσέγγιση εθνοκεντρική και στερεοτυπική σε μια νέα που επιτέλους αναγνωρίζει τον «Άλλον» και προσπαθεί να αποδεχτεί την ανθρώπινη φύση του. Επιπλέον προσπαθεί να διασκεδάσει τους φόβους μέσα από μια συμπαθή απεικόνιση των Αράβων. Παρά την επιθυμία όμως, που εκφράζουν για να γαληνέψουν τα πράγματα, λίγα έργα θεωρούν πως κάτι τέτοιο είναι εφικτό και η έκβασή τους μένει ανοιχτή ή δείχνει προς το αδιέξοδο και το εντελώς απαισιόδοξο.
Ενώ, τα τελευταία χρόνια, όπως φαίνεται κι από μελέτες, αναδεικνύεται μια ολοένα και μεγαλύτερη αποξένωση και εχθρότητα ανάμεσα στις δυο εθνότητες, στο θέατρο συναντούμε μια συχνότερη απεικόνιση του Άραβα, ο οποίος εμφανίζεται σε περισσότερα από 100 θεατρικά έργα. Στα έργα της δεκαετίας του ’90 το πολιτικό μήνυμα των συγγραφέων είναι ακόμα πιο ξεκάθαρο, γράφει ο Dan Urian. Υποδεικνύουν στους πολιτικούς να διαπραγματευθούν με τους Άραβες. Και επί πλέον υπάρχει και ένα ισραηλινό κοινό το οποίο διάκειται ευνοϊκά προς αυτούς και το πρόβλημά τους.
Πριν το 1985, γράφει, δεν παρουσιάζονταν χαρακτήρες Αράβων στις κεντρικές σκηνές, και όπου αυτό συνέβαινε οι Άραβες εμφανίζονταν ως κωμικές φιγούρες με σπασμένα εβραϊκά και χαμηλή μόρφωση. Στις επόμενες δεκαετίες αναβαθμίστηκαν από περιθωριακά σε κεντρικά πρόσωπα της δραματουργίας και οι ρόλοι άρχισαν να δίνονται σε σημαίνοντες αραβοισραηλινούς ηθοποιούς. Τα τελευταία δε χρόνια, η περισσότερο ρεαλιστική απεικόνιση του Άραβα αντανακλά τη μετάβαση από μια προσέγγιση εθνοκεντρική και στερεοτυπική σε μια νέα που επιτέλους αναγνωρίζει τον «Άλλον» και προσπαθεί να αποδεχτεί την ανθρώπινη φύση του. Επιπλέον προσπαθεί να διασκεδάσει τους φόβους μέσα από μια συμπαθή απεικόνιση των Αράβων. Παρά την επιθυμία όμως, που εκφράζουν για να γαληνέψουν τα πράγματα, λίγα έργα θεωρούν πως κάτι τέτοιο είναι εφικτό και η έκβασή τους μένει ανοιχτή ή δείχνει προς το αδιέξοδο και το εντελώς απαισιόδοξο.
Ενώ, τα τελευταία χρόνια, όπως φαίνεται κι από μελέτες, αναδεικνύεται μια ολοένα και μεγαλύτερη αποξένωση και εχθρότητα ανάμεσα στις δυο εθνότητες, στο θέατρο συναντούμε μια συχνότερη απεικόνιση του Άραβα, ο οποίος εμφανίζεται σε περισσότερα από 100 θεατρικά έργα. Στα έργα της δεκαετίας του ’90 το πολιτικό μήνυμα των συγγραφέων είναι ακόμα πιο ξεκάθαρο, γράφει ο Dan Urian. Υποδεικνύουν στους πολιτικούς να διαπραγματευθούν με τους Άραβες. Και επί πλέον υπάρχει και ένα ισραηλινό κοινό το οποίο διάκειται ευνοϊκά προς αυτούς και το πρόβλημά τους.
Για μένα είναι ιδιαίτερα ελπιδοφόρο ότι μέσα στο Ισραήλ υπάρχουν τέτοιες φωνές οι οποίες συσπειρώνοντας τον κόσμο, ίσως να καταφέρουν να ασκήσουν μέσω της τέχνης τους πίεση, ώστε ν’ αρχίσει η δύσκολη διαδικασία συμφιλίωσης με τους Παλαιστίνιους.
*Καθηγητής θεατρικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Τελ-Αβίβ. Το κείμενο είναι από το Palestine-Israel Journal Vol. 10, (2), 2003.
Τρίτη 13 Ιανουαρίου 2009
Ο Δρόμος του Νερού και το Παλαιστινιακό Πρόβλημα
Ενώ τα μάτια όλων, ή έστω των περισσοτέρων είναι στραμμένα στο πετρέλαιο, σαν μια από τις κυρίαρχες συνιστώσες της Αραβο-Ισραηλινής διένεξης, η υπερσυγκέντρωση αυτή του βλέμματος πιθανόν να εμποδίζει να φανεί ότι κάτι απλούστερο από το πετρέλαιο, ίσως για παράδειγμα το νερό, θα μπορούσε να παίζει ακόμα σπουδαιότερο και ζωτικότερο ρόλο. Είναι όμως στην πραγματικότητα έτσι;
Δεν χρειάζεται πολύ φιλοσοφία για να αντιληφθεί κανείς ότι όχι μόνο στη διαφιλονικούμενη περιοχή, αλλά και στην ευρύτερη ζώνη, που περιλαμβάνει το Λίβανο, τη Συρία και την Ιορδανία το νερό λόγω γεωλογικών και κλιματολογικών συνθηκών είναι αγαθό σε σπάνη, και ότι επί πλέον χρόνο με το χρόνο γίνεται ακόμα σπανιότερο εξ αιτίας της πληθυσμιακής αύξησης, της υπερεκμετάλλευσης και της αυξανόμενης μόλυνσης των υδάτινων πόρων. Για να έχουμε μια ιδέα της κατάστασης δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι το 80-85% της Ιορδανίας θεωρείται άνυδρη περιοχή, καθώς επίσης το 50-65% της Συρίας και το 60% του Ισραήλ.
Στην παρούσα ανάρτηση, για λόγους οικονομίας χώρου θα παραμείνουμε εντός της περιοχής του Ισραήλ και των κατεχομένων παλαιστινιακών εδαφών μόνο, και θα προσπαθήσουμε να δούμε αναλυτικά κατά πόσον το πρόβλημα νερό για το Ισραήλ είναι όντως σημαντικό, αν όχι το κυρίαρχο. Διάφοροι υπολογισμοί παροχής και κατανάλωσης νερού δείχνουν ότι η περιοχή είναι όντως σε κρίση, εδώ και μια δεκαετία τουλάχιστον, με την παροχή μόλις και μετά βίας να μπορεί να καλύψει τη συνολική ζήτηση. Για το λόγο αυτό θα εξετάσουμε:
1. Τους βασικούς υδροφορείς (aquifers) της περιοχής και την χωρητικότητα καθ’ ενός εξ αυτών,
2. Το ποσοστό του νερού που βρίσκεται εντός του κράτους του Ισραήλ και εντός των κατεχομένων παλαιστινιακών εδαφών,
3. Την κατανάλωση νερού των Ισραηλινών και Παλαιστινίων αντιστοίχως, και
4. Την τελική σούμα, η οποία ελπίζουμε να μας διαφωτίσει για το κατά πόσον το πρόβλημα του νερού αποτελεί σημαντικό ή όχι όρο της διένεξης.
Για να έχουμε όμως μια καλύτερη εικόνα του διακυβεύματος, που είναι οι βασικοί υπόγειοι υδάτινοι δρόμοι, χρειαζόμαστε επειγόντως έναν υδρολογικό χάρτη της περιοχής.
Δεν χρειάζεται πολύ φιλοσοφία για να αντιληφθεί κανείς ότι όχι μόνο στη διαφιλονικούμενη περιοχή, αλλά και στην ευρύτερη ζώνη, που περιλαμβάνει το Λίβανο, τη Συρία και την Ιορδανία το νερό λόγω γεωλογικών και κλιματολογικών συνθηκών είναι αγαθό σε σπάνη, και ότι επί πλέον χρόνο με το χρόνο γίνεται ακόμα σπανιότερο εξ αιτίας της πληθυσμιακής αύξησης, της υπερεκμετάλλευσης και της αυξανόμενης μόλυνσης των υδάτινων πόρων. Για να έχουμε μια ιδέα της κατάστασης δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι το 80-85% της Ιορδανίας θεωρείται άνυδρη περιοχή, καθώς επίσης το 50-65% της Συρίας και το 60% του Ισραήλ.
Στην παρούσα ανάρτηση, για λόγους οικονομίας χώρου θα παραμείνουμε εντός της περιοχής του Ισραήλ και των κατεχομένων παλαιστινιακών εδαφών μόνο, και θα προσπαθήσουμε να δούμε αναλυτικά κατά πόσον το πρόβλημα νερό για το Ισραήλ είναι όντως σημαντικό, αν όχι το κυρίαρχο. Διάφοροι υπολογισμοί παροχής και κατανάλωσης νερού δείχνουν ότι η περιοχή είναι όντως σε κρίση, εδώ και μια δεκαετία τουλάχιστον, με την παροχή μόλις και μετά βίας να μπορεί να καλύψει τη συνολική ζήτηση. Για το λόγο αυτό θα εξετάσουμε:
1. Τους βασικούς υδροφορείς (aquifers) της περιοχής και την χωρητικότητα καθ’ ενός εξ αυτών,
2. Το ποσοστό του νερού που βρίσκεται εντός του κράτους του Ισραήλ και εντός των κατεχομένων παλαιστινιακών εδαφών,
3. Την κατανάλωση νερού των Ισραηλινών και Παλαιστινίων αντιστοίχως, και
4. Την τελική σούμα, η οποία ελπίζουμε να μας διαφωτίσει για το κατά πόσον το πρόβλημα του νερού αποτελεί σημαντικό ή όχι όρο της διένεξης.
Για να έχουμε όμως μια καλύτερη εικόνα του διακυβεύματος, που είναι οι βασικοί υπόγειοι υδάτινοι δρόμοι, χρειαζόμαστε επειγόντως έναν υδρολογικό χάρτη της περιοχής.
Στην παραπάνω εικόνα, η κόκκινη γραμμή βρίσκεται εξ ολοκλήρου εντός του κράτους του Ισραήλ και αποτελεί τον κύριο αγωγό νερού που προέρχεται από τη θάλασσα της Γαλιλαίας στο βορρά. Το Ισραήλ υδρεύεται επίσης και από ένα κύριο παράκτιο υδροφορέα (Coastal Aquifer) πλησίον της Μεσογείου, καθώς επίσης και από δευτερεύοντα υπόγεια ύδατα, τα οποία σημειώνονται στο χάρτη με μπλε βέλη.
Η διακεκομμένη μπλε γραμμή αναπαριστά την διαχωριστική γραμμή, (Mountain Aquifer), που μοιάζει με το γράμμα Υ, ανάμεσα στον βόρειο, ανατολικό και δυτικό υδροφορέα, οι οποίοι βρίσκονται εντός της κατεχόμενης Δυτικής Όχθης. Άπό αυτούς, ο βόρειος και ο δυτικός υδροφορέας παρέχουν νερό καλής ποιότητας σε αντίθεση με τον ανατολικό.
Σχετικά τώρα, με τον βόρειο και ανατολικό υδροφορέα, τόσο η λεκάνη συσσώρευσης, όσο και η λεκάνη αποθήκευσης των υδάτων βρίσκονται εξ ολοκλήρου εντός της Δυτικής Όχθης. Παρά ταύτα το Ισραήλ αντλεί για δική του χρήση το 70% του βόρειου υδροφορέα ενώ το 37% του ανατολικού καταναλώνεται κυρίως από τους ισραηλινούς έποικους.
Το πρόβλημα είναι με τον δυτικό, υπό την έννοια ότι ενώ ο υδροφορέας βρίσκεται εντός των κατεχομένων εδαφών, η λεκάνη αποθήκευσης του νερού βρίσκεται εντός του ισραηλινού εδάφους. Με την προσωρινή συμφωνία του Όσλο ΙΙ, η Παλαιστίνη υποχρεούται να δίνει στο Ισραήλ γύρω στο 70% του νερού του δυτικού υδροφορέα, στην πραγματικότητα όμως το Ισραήλ αντλεί γύρω στο 95% της διαθέσιμης ποσότητας.
Στη συνέχεια παραθέτω ορισμένα νούμερα σχετικά με το ισοζύγιο του νερού, εξετάζοντας την παροχή και τη ζήτηση.
Η ΠΑΡΟΧΗ νερού σε εκατομμύρια κυβικά μέτρα (MCM) το χρόνο, καθ’ ενός εξ αυτών φαίνεται στον παρακάτω πίνακα:
Ο παράκτιος υδροφορέας (εντός του Ισραήλ) δίνει: 310
Ο ορεινός υδροφορέας (εντός της Δ. Όχθης): 610
Η θάλασσα της Γαλιλαίας (εντός του Ισραήλ): 500
Διάφορες τοπικές πηγές: 330-380
Άρα, ο συνολικός όγκος ύδατος: 1,750-1,800
Διευκρινίζουμε ότι το κάτω τμήμα του Ιορδάνη ποταμού που καθορίζει και τα ανατολικά σύνορα της Δ. Όχθης με την Ιορδανία, εκτός από τα υψηλά επίπεδα μόλυνσης, έχει και μεγάλη περιεκτικότητα σε αλάτι και κατά συνέπεια δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί χωρίς να υποστεί αφαλάτωση. Οι Παλαιστίνιοι δεν έχουν πρόσβαση στο νερό του ποταμού, ενώ ένα 30% αυτού χρησιμοποιείται μόνο από Ισραηλινούς.
Η ΖΗΤΗΣΗ νερού, με στοιχεία του 1995, δείχνει ότι:
Ο ορεινός υδροφορέας (εντός της Δ. Όχθης): 610
Η θάλασσα της Γαλιλαίας (εντός του Ισραήλ): 500
Διάφορες τοπικές πηγές: 330-380
Άρα, ο συνολικός όγκος ύδατος: 1,750-1,800
Διευκρινίζουμε ότι το κάτω τμήμα του Ιορδάνη ποταμού που καθορίζει και τα ανατολικά σύνορα της Δ. Όχθης με την Ιορδανία, εκτός από τα υψηλά επίπεδα μόλυνσης, έχει και μεγάλη περιεκτικότητα σε αλάτι και κατά συνέπεια δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί χωρίς να υποστεί αφαλάτωση. Οι Παλαιστίνιοι δεν έχουν πρόσβαση στο νερό του ποταμού, ενώ ένα 30% αυτού χρησιμοποιείται μόνο από Ισραηλινούς.
Η ΖΗΤΗΣΗ νερού, με στοιχεία του 1995, δείχνει ότι:
Το Ισραήλ καταναλώνει για
Οικιακή χρήση: 541
Βιομηχανική χρήση: 110
Γεωργία: 863
Συνολική κατανάλωση από Ισραήλ: 1514
Οι Παλαιστίνιοι στη Δυτική Όχθη καταναλώνουν για
Οικιακή χρήση και Βιομηχανία: 47
Γεωργία: 87
Ενώ,
Οι Παλαιστίνιοι στη Γάζα για
Οικιακή χρήση και Βιομηχανία: 46
Γεωργία: 89
Συνολική κατανάλωση από Παλαιστίνιους: 270
Από τους πίνακες αυτούς συνάγεται ότι :
1. Το Ισραήλ καταναλώνει γύρω στα 1500 εκατομμύρια κυβικά μέτρα (MCM) το χρόνο, ενώ οι Παλαιστίνιοι μόλις και μετά βίας 270 MCM, δηλαδή το 1/5 χοντρικά των Ισραηλινών.
2. Το συνολικό υδάτινο δυναμικό της περιοχής, ίσο με 1800 MCM, μόλις και μετά βίας καλύπτει τη συνολική ζήτηση, κι αυτή με στοιχεία του 1995.
3. Ο μεγαλύτερος όγκος νερού (610 MCM) βρίσκεται εντός της Δυτικής Όχθης, από τον οποίο το Ισραήλ, με βάση τη συμφωνία του Οσλο ΙΙ, αποσπά γύρω στα 400 MCM το χρόνο για δική του χρήση, δηλαδή το ένα τέταρτο περίπου των συνολικών αναγκών του. (Στην πραγματικότητα όμως περισσότερο).
4. Δεδομένης όμως, της γεωλογικής ιδιομορφίας των υπογείων υδάτων του δυτικού υδροφορέα της Δυτικής Όχθης, κατά την οποία ο μεν υδροφορέας βρίσκεται εντός των παλαιστινιακών εδαφών, η δε λεκάνη συσσώρευσης εντός του εδάφους του Ισραήλ, τόσο το Ισραήλ, όσο και ένα μελλοντικό Παλαιστινιακό κράτος πιστεύω ότι θα δικαιούνταν άντληση και χρήση των κοινών υδάτων με ποσοστά που θα καθοριστούν μέσω διαπραγματεύσεων και συμφωνιών.
5. Στα πλαίσια μιας μελλοντικής διευθέτησης, αυτό το 400 MCM που αποσπά σήμερα το Ισραήλ για να καλύπτει τις δικές του ανάγκες όσο και των Ισραηλινών εποίκων, (με ένα επιπλέον 100 MCM), είναι πολύ πιθανόν ότι θα μειωθεί αρκετά, όχι όμως τόσο ώστε το Ισραήλ να βρεθεί σε μεγάλο αδιέξοδο.
6. Εν κατακλείδι, το πρόβλημα του νερού μπορεί να είναι μια σημαντική συνιστώσα της Ισραηλινο-Παλαιστινιακής διένεξης, αλλά δεν θα την θεωρούσα και την κύρια. Άλλωστε κανένας από τους τόσους πολέμους που διεξήχθησαν στην περιοχή δεν είχε σαν κίνητρο το νερό.
Υ.Γ. Η παρούσα ανάρτηση βασίστηκε κατά κύριο λόγο σε στοιχεία από το εκτεταμένο, αλλά και πλήρως τεκμηριωμένο άρθρο «Water Disputes in the Jordan Basin Region and their Role in the Resolution of the Arab-Israeli Conflict» by Stephan Libiszewski, 1995, εκ μέρους του Swiss Peace Foundation και σε μικρότερο βαθμό σε στοιχεία από το Palestine Monitor.
Σάββατο 10 Ιανουαρίου 2009
Παλαιστίνιοι Κρατούμενοι στο Ισραήλ
Σε προηγούμενη ανάρτηση είχα παρουσιάσει, υπό μορφή γραφημάτων κάποια στατιστικά στοιχεία για το προφίλ της Ισραηλινο-Παλαιστινιακής διένεξης. Ένα από αυτά αναφερόταν και στον αριθμό των Παλαιστινίων φυλακισμένων από το 2000 έως την περίοδο πριν την έναρξη των πρόσφατων επιχειρήσεων στη Λωρίδα της Γάζας. Μου έκανε εντύπωση ο μεγάλος αριθμός κρατουμένων, γύρω στους 11,000 και εξ αιτίας αυτού του γεγονότος αποφάσισα να κοιτάξω το θέμα από πιο κοντά.
Στην προσπάθειά μου αυτή, και επειδή στερούμαι πρόσβασης σε οποιαδήποτε προνομιακή πηγή πληροφόρησης, στράφηκα στο Internet, επιστρατεύοντας επί πλέον και την υπομονή μου για να ξετρυπώσω και να ξεδιαλέξω χρήσιμα στοιχεία. Για να αποφύγω δε, τις παγίδες κακής και κατευθυνόμενης πληροφόρησης, που δεδομένων των συνθηκών, είναι φυσικό να υπάρχουν απευθύνθηκα σε πληροφοριακό υλικό τόσο διεθνών οργανισμών, όπως το site της Διεθνούς Αμνηστίας [1] και το site του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού [2], όσο και επισήμων παλαιστινιακών αρχών, όπως το al Zaytouna Center for Studies and Consultations in the Ministry of Prisoners’ Affairs [3], το PLO Negotiations Affairs Dept., [4], και το Palestine Monitor [5], ομάδα πληροφόρησης αποτελούμενη από παλαιστινίους εγκατεστημένους στη Ραμάλα.
Παρά τις προσπάθειές μου να αντλήσω στατιστικά στοιχεία από τον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό, το μόνο σχετικό που κατάφερα να βρω ήταν το Newsletter “Focus on Detention” [2], του 2004, σχετικά με τους σκοπούς και τις πολύ σημαντικές δραστηριότητες του Οργανισμού, τόσο στο Ισραήλ, όσο και στις κατεχόμενες παλαιστινιακές περιοχές, κυρίως όμως στις φυλακές και στα στρατόπεδα συγκέντρωσης του Ισραήλ, με ελάχιστα, όμως συγκεντρωτικά στοιχεία.
Συγκεκριμένα στην έκθεση [2], αναφέρεται ότι μέχρι το Σεπτέμβριο του 2004, εκρατούντο από τις Ισραηλινές Αρχές 10,575 παλαιστίνιοι, εκ των οποίων 7,787 ήταν πολιτικοί κρατούμενοι για λόγους ασφαλείας, “security detainees” και 871 ανήκαν στην κατηγορία των “administrative detainees”. Οι υπόλοιποι ήταν παλαιστίνιοι του κοινού ποινικού δικαίου. Επίσης στις φυλακές βρίσκονταν 119 γυναίκες και 466 παιδιά.
Στην προσπάθειά μου αυτή, και επειδή στερούμαι πρόσβασης σε οποιαδήποτε προνομιακή πηγή πληροφόρησης, στράφηκα στο Internet, επιστρατεύοντας επί πλέον και την υπομονή μου για να ξετρυπώσω και να ξεδιαλέξω χρήσιμα στοιχεία. Για να αποφύγω δε, τις παγίδες κακής και κατευθυνόμενης πληροφόρησης, που δεδομένων των συνθηκών, είναι φυσικό να υπάρχουν απευθύνθηκα σε πληροφοριακό υλικό τόσο διεθνών οργανισμών, όπως το site της Διεθνούς Αμνηστίας [1] και το site του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού [2], όσο και επισήμων παλαιστινιακών αρχών, όπως το al Zaytouna Center for Studies and Consultations in the Ministry of Prisoners’ Affairs [3], το PLO Negotiations Affairs Dept., [4], και το Palestine Monitor [5], ομάδα πληροφόρησης αποτελούμενη από παλαιστινίους εγκατεστημένους στη Ραμάλα.
Παρά τις προσπάθειές μου να αντλήσω στατιστικά στοιχεία από τον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό, το μόνο σχετικό που κατάφερα να βρω ήταν το Newsletter “Focus on Detention” [2], του 2004, σχετικά με τους σκοπούς και τις πολύ σημαντικές δραστηριότητες του Οργανισμού, τόσο στο Ισραήλ, όσο και στις κατεχόμενες παλαιστινιακές περιοχές, κυρίως όμως στις φυλακές και στα στρατόπεδα συγκέντρωσης του Ισραήλ, με ελάχιστα, όμως συγκεντρωτικά στοιχεία.
Συγκεκριμένα στην έκθεση [2], αναφέρεται ότι μέχρι το Σεπτέμβριο του 2004, εκρατούντο από τις Ισραηλινές Αρχές 10,575 παλαιστίνιοι, εκ των οποίων 7,787 ήταν πολιτικοί κρατούμενοι για λόγους ασφαλείας, “security detainees” και 871 ανήκαν στην κατηγορία των “administrative detainees”. Οι υπόλοιποι ήταν παλαιστίνιοι του κοινού ποινικού δικαίου. Επίσης στις φυλακές βρίσκονταν 119 γυναίκες και 466 παιδιά.
Αντίστοιχα, στις φυλακές της Εθνικής Παλαιστινιακής Αρχής στη Δυτική Όχθη, βρίσκονταν την ίδια περίοδο 1,125 παλαιστίνιοι, [2].
Ένα από τα πλέον σημαντικά έργα του Ερυθρού Σταυρού στην περιοχή είναι και η πλήρης καταγραφή των φυλακισμένων παλαιστινίων, και η παρακολούθησή τους στις μετακινήσεις τους από φυλακή σε φυλακή, ώστε να αποφεύγονται τυχόν μυστηριώδεις εξαφανίσεις, καθώς επίσης και η διευθέτηση των επισκέψεων των συγγενών, κυρίως των μητέρων και παιδιών. Ενδεικτικά για το 2004, πάνω από 62,000 άτομα από τα κατεχόμενα μπόρεσαν να επισκεφτούν τους συγγενείς τους σε φυλακές του Ισραήλ.
Διευκρινιστικά, σαν “security detainees” ορίζονται όσοι κατηγορούνται για παραβιάσεις των στρατιωτικών οδηγιών-εντολών ασφαλείας που εκδίδονται κατά καιρούς από τις ισραηλινές στρατιωτικές αρχές ξεχωριστά για τη Δυτική Όχθη και ξεχωριστά για τη Λωρίδα της Γάζας. Μέχρι σήμερα υπάρχουν πάνω από 1500 τέτοιες οδηγίες για τη Δυτική Όχθη και άλλες τόσες περίπου για τη Γάζα, [5]. Στην πραγματικότητα, οι οδηγίες αυτές υπόκεινται σε συχνές αλλαγές, τις οποίες οι κάτοικοι των κατεχομένων, στις περισσότερες των περιπτώσεων αδυνατούν να παρακολουθήσουν και όπως συμβαίνει συχνά τις παραβαίνουν για το λόγο και μόνο ότι τις αγνοούν, αλλά και διότι η έννοια της ασφάλειας την οποία οι παραπάνω οδηγίες προτίθενται να εξασφαλίσουν, είναι τόσο ελαστική, ώστε να μπορεί να περιλαμβάνει το ο,τιδήποτε. Για παράδειγμα, υπάρχουν στρατιωτικές εντολές οι οποίες απαγορεύουν τη συγκέντρωση πλήθους άνω των 10 ατόμων, απαγορεύουν τις διαδηλώσεις και τις πορείες, την πολιτική έκφραση, τη διανομή πολιτικών άρθρων, κ.α. [4]. Οι κρατούμενοι της κατηγορίας αυτής μπορεί να κρατηθούν χωρίς δίκη για 90 ημέρες, ενώ μπορεί να περάσει και μήνας χωρίς να έλθουν σε επαφή με το δικηγόρο τους. Επί πλέον, επειδή δικάζονται από στρατιωτικά δικαστήρια, δεν τους επιτρέπεται να ασκήσουν έφεση.
Οι “administrative detainees” αναφέρονται σε κρατούμενους στους οποίους δεν έχει απαγγελθεί κατηγορία, οπότε και δεν πρόκειται να περάσουν από δίκη, και των οποίων η κράτηση γίνεται για προληπτικούς και μόνο λόγους. Ενώ το ανώτατο όριο κράτησής τους έχει ορισθεί στους 6 μήνες, συχνά η προθεσμία καταστρατηγείται και η εντολή ανανεώνεται αυθαίρετα και επ’ αόριστον, [4]. Κάτω από τις συνθήκες αυτές οι κρατούμενοι δεν γνωρίζουν τους λόγους της κράτησής τους, αλλά ακόμα και αν παραπεμφθούν σε δίκη, δεν θα μπορέσουν να συγκεντρώσουν στοιχεία για να ανασκευάσουν τις κατηγορίες που τους βαραίνουν.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Παλαιστινιακής Αρχής, [4], από το 1967 και εντεύθεν έχουν φυλακιστεί γύρω στους 700,000 Παλαιστινίους, ποσοστό που αγγίζει το 20% του σημερινού γενικού πληθυσμού και το 40% του ανδρικού. Η εκτίμησή τους για το συνολικό αριθμό κρατουμένων και ειδικά, για τον αριθμό των πολιτικών κρατουμένων, (9,000), συμπίπτει με αυτή του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού, [2].
Από την αρχή της δεύτερης Ιντιφάντα, (29 Σεπτεμβρίου 2000) μέχρι σήμερα, έχουν συλληφθεί περισσότερες από 500 γυναίκες και 5000 παιδιά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης [3], ο αριθμός των γυναικών και παιδιών που εκτίουν σήμερα ποινές σε ισραηλινές φυλακές είναι ο ίδιος με αυτόν που έχει δώσει και ο Ερυθρός Σταυρός, μετά από πλήρη και αναλυτική καταγραφή. Φυσικά οι συνθήκες κράτησης των παιδιών δεν είναι αυτές που υπαγορεύουν οι διεθνείς νόμοι και συνθήκες. Η πλειοψηφία των παιδιών αυτών υφίσταται σωματικά και ψυχολογικά βασανιστήρια που καταλήγουν σε μόνιμες και σοβαρές σκελετικές βλάβες. Στο site του Ειδικού Παρατηρητηρίου Παιδιών μπορείτε να βρείτε πολλές περισσότερες πληροφορίες, [7].
Το Ισραήλ επίσης έχει υπό κράτηση 36 παλαιστίνιους βουλευτές και 4 υπουργούς, [3].
Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει παλαιστινιακή οικογένεια που κάποια στιγμή να μην είχε κάποιο μέλος της σε φυλακή. Σε άλλες περιπτώσεις, γυναίκες νέες και ηλικιωμένες συλλαμβάνονται μόνο και μόνο σαν μέσο πίεσης προς τους άρρενες συγγενείς τους και προς την ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι κατεδαφίσεις σπιτιών. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που συλλαμβάνονται γείτονες ή φίλοι με το μόνο λόγο ότι είναι απλώς γείτονες ή φίλοι, [3].
Συλλήψεις μπορεί να συμβούν οπουδήποτε. Στο σπίτι, στο δρόμο, ή στα ισραηλινά φυλάκια ελέγχου. Στις περισσότερες των περιπτώσεων ισραηλινοί στρατιώτες εφορμούν σε σπίτια παλαιστινίων, συνήθως κατά τη διάρκεια της νύχτας, χωρίς λόγο ή ένταλμα. Συνήθως ανοίγουν πυρ και χρησιμοποιούν συγγενείς σαν ασπίδα προστασίας, [5].
Δεν είναι μυστικό ότι το Ισραήλ χρησιμοποιεί τους φυλακισμένους και ως διαπραγματευτικό χαρτί, είτε για να πετύχει πολιτικούς στόχους είτε για να τους ανταλλάξει με δικούς του κρατουμένους. Για παράδειγμα στις 25 Αυγούστου του 2008, απελευθέρωσε 198 φυλακισμένους υποστηρικτές του Προέδρου Abbas, με σκοπό να πετύχει διάλογο με την μετριοπαθή παλαιστινιακή πτέρυγα, [5]. Παρά ταύτα, την ίδια περίοδο συνέλαβε άλλους 338 Παλαιστίνιους. Άλλο παράδειγμα: ο 2005, το Ισραήλ απελευθέρωσε γύρω στους 900 φυλακισμένους, αλλά τον ίδιο χρόνο συνέλαβε άλλους 1000, [5]. Τα στοιχεία αυτά είναι βασισμένα σε εκθέσεις των Ηνωμένων Εθνών.
Το 85% των φυλακισμένων παλαιστινίων προέρχεται από τη Δυτική Όχθη, το 8% από τη Γάζα, το 5% από την Ιερουσαλήμ, ένα 1.4% από το ίδιο το Ισραήλ και το 0.5% είναι Άραβες διαφορετικής εθνικότητας, από Συρία, Ιορδανία και Λίβανο, [3]. Το μεγαλύτερο ποσοστό των κρατουμένων εκτίει ποινές από 1-10 χρόνια (64%), ενώ υπάρχει και ένα σημαντικό ποσοστό (12%) με επιβληθείσες ποινές μεγαλύτερες των 50 χρόνων, [3]. Το 69% δε αυτών δεν είναι παντρεμένοι.
Σήμερα στο Ισραήλ υπάρχουν 30 κέντρα κρατουμένων, συγκεκριμένα, 21 φυλακές, 5 στρατόπεδα, 5 ανακριτικά κέντρα, εκ των οποίων το ένα μυστικό και αρκετοί αστυνομικοί σταθμοί, [5].
Τα στοιχεία που δίνουν επίσημες Ισραηλινές πηγές, [5,6] κάνουν λόγο (2006), για 9,500 παλαιστινίους φυλακισμένους σε ισραηλινές φυλακές, εκ των οποίων οι 750 είναι υπό το καθεστώς του “administrative” κρατούμενου, 350 είναι παιδιά και 75 γυναίκες. Οι ίδιοι εκτιμούν ότι τα τρία τέταρτα των κρατουμένων έχουν βάψει τα χέρια τους με αίμα. Σχετικά με την πολιτική τους ταυτότητα, ένα 44% ανήκει στη Φατάχ, ένα 26% στη Χαμάς, ένα 14% στην Ισλαμική Τζιχάντ, το 5% στο Λαϊκό Μέτωπο και το 1% στο Δημοκρατικό Μέτωπο.
Διευκρινιστικά, σαν “security detainees” ορίζονται όσοι κατηγορούνται για παραβιάσεις των στρατιωτικών οδηγιών-εντολών ασφαλείας που εκδίδονται κατά καιρούς από τις ισραηλινές στρατιωτικές αρχές ξεχωριστά για τη Δυτική Όχθη και ξεχωριστά για τη Λωρίδα της Γάζας. Μέχρι σήμερα υπάρχουν πάνω από 1500 τέτοιες οδηγίες για τη Δυτική Όχθη και άλλες τόσες περίπου για τη Γάζα, [5]. Στην πραγματικότητα, οι οδηγίες αυτές υπόκεινται σε συχνές αλλαγές, τις οποίες οι κάτοικοι των κατεχομένων, στις περισσότερες των περιπτώσεων αδυνατούν να παρακολουθήσουν και όπως συμβαίνει συχνά τις παραβαίνουν για το λόγο και μόνο ότι τις αγνοούν, αλλά και διότι η έννοια της ασφάλειας την οποία οι παραπάνω οδηγίες προτίθενται να εξασφαλίσουν, είναι τόσο ελαστική, ώστε να μπορεί να περιλαμβάνει το ο,τιδήποτε. Για παράδειγμα, υπάρχουν στρατιωτικές εντολές οι οποίες απαγορεύουν τη συγκέντρωση πλήθους άνω των 10 ατόμων, απαγορεύουν τις διαδηλώσεις και τις πορείες, την πολιτική έκφραση, τη διανομή πολιτικών άρθρων, κ.α. [4]. Οι κρατούμενοι της κατηγορίας αυτής μπορεί να κρατηθούν χωρίς δίκη για 90 ημέρες, ενώ μπορεί να περάσει και μήνας χωρίς να έλθουν σε επαφή με το δικηγόρο τους. Επί πλέον, επειδή δικάζονται από στρατιωτικά δικαστήρια, δεν τους επιτρέπεται να ασκήσουν έφεση.
Οι “administrative detainees” αναφέρονται σε κρατούμενους στους οποίους δεν έχει απαγγελθεί κατηγορία, οπότε και δεν πρόκειται να περάσουν από δίκη, και των οποίων η κράτηση γίνεται για προληπτικούς και μόνο λόγους. Ενώ το ανώτατο όριο κράτησής τους έχει ορισθεί στους 6 μήνες, συχνά η προθεσμία καταστρατηγείται και η εντολή ανανεώνεται αυθαίρετα και επ’ αόριστον, [4]. Κάτω από τις συνθήκες αυτές οι κρατούμενοι δεν γνωρίζουν τους λόγους της κράτησής τους, αλλά ακόμα και αν παραπεμφθούν σε δίκη, δεν θα μπορέσουν να συγκεντρώσουν στοιχεία για να ανασκευάσουν τις κατηγορίες που τους βαραίνουν.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Παλαιστινιακής Αρχής, [4], από το 1967 και εντεύθεν έχουν φυλακιστεί γύρω στους 700,000 Παλαιστινίους, ποσοστό που αγγίζει το 20% του σημερινού γενικού πληθυσμού και το 40% του ανδρικού. Η εκτίμησή τους για το συνολικό αριθμό κρατουμένων και ειδικά, για τον αριθμό των πολιτικών κρατουμένων, (9,000), συμπίπτει με αυτή του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού, [2].
Από την αρχή της δεύτερης Ιντιφάντα, (29 Σεπτεμβρίου 2000) μέχρι σήμερα, έχουν συλληφθεί περισσότερες από 500 γυναίκες και 5000 παιδιά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης [3], ο αριθμός των γυναικών και παιδιών που εκτίουν σήμερα ποινές σε ισραηλινές φυλακές είναι ο ίδιος με αυτόν που έχει δώσει και ο Ερυθρός Σταυρός, μετά από πλήρη και αναλυτική καταγραφή. Φυσικά οι συνθήκες κράτησης των παιδιών δεν είναι αυτές που υπαγορεύουν οι διεθνείς νόμοι και συνθήκες. Η πλειοψηφία των παιδιών αυτών υφίσταται σωματικά και ψυχολογικά βασανιστήρια που καταλήγουν σε μόνιμες και σοβαρές σκελετικές βλάβες. Στο site του Ειδικού Παρατηρητηρίου Παιδιών μπορείτε να βρείτε πολλές περισσότερες πληροφορίες, [7].
Το Ισραήλ επίσης έχει υπό κράτηση 36 παλαιστίνιους βουλευτές και 4 υπουργούς, [3].
Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει παλαιστινιακή οικογένεια που κάποια στιγμή να μην είχε κάποιο μέλος της σε φυλακή. Σε άλλες περιπτώσεις, γυναίκες νέες και ηλικιωμένες συλλαμβάνονται μόνο και μόνο σαν μέσο πίεσης προς τους άρρενες συγγενείς τους και προς την ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι κατεδαφίσεις σπιτιών. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που συλλαμβάνονται γείτονες ή φίλοι με το μόνο λόγο ότι είναι απλώς γείτονες ή φίλοι, [3].
Συλλήψεις μπορεί να συμβούν οπουδήποτε. Στο σπίτι, στο δρόμο, ή στα ισραηλινά φυλάκια ελέγχου. Στις περισσότερες των περιπτώσεων ισραηλινοί στρατιώτες εφορμούν σε σπίτια παλαιστινίων, συνήθως κατά τη διάρκεια της νύχτας, χωρίς λόγο ή ένταλμα. Συνήθως ανοίγουν πυρ και χρησιμοποιούν συγγενείς σαν ασπίδα προστασίας, [5].
Δεν είναι μυστικό ότι το Ισραήλ χρησιμοποιεί τους φυλακισμένους και ως διαπραγματευτικό χαρτί, είτε για να πετύχει πολιτικούς στόχους είτε για να τους ανταλλάξει με δικούς του κρατουμένους. Για παράδειγμα στις 25 Αυγούστου του 2008, απελευθέρωσε 198 φυλακισμένους υποστηρικτές του Προέδρου Abbas, με σκοπό να πετύχει διάλογο με την μετριοπαθή παλαιστινιακή πτέρυγα, [5]. Παρά ταύτα, την ίδια περίοδο συνέλαβε άλλους 338 Παλαιστίνιους. Άλλο παράδειγμα: ο 2005, το Ισραήλ απελευθέρωσε γύρω στους 900 φυλακισμένους, αλλά τον ίδιο χρόνο συνέλαβε άλλους 1000, [5]. Τα στοιχεία αυτά είναι βασισμένα σε εκθέσεις των Ηνωμένων Εθνών.
Το 85% των φυλακισμένων παλαιστινίων προέρχεται από τη Δυτική Όχθη, το 8% από τη Γάζα, το 5% από την Ιερουσαλήμ, ένα 1.4% από το ίδιο το Ισραήλ και το 0.5% είναι Άραβες διαφορετικής εθνικότητας, από Συρία, Ιορδανία και Λίβανο, [3]. Το μεγαλύτερο ποσοστό των κρατουμένων εκτίει ποινές από 1-10 χρόνια (64%), ενώ υπάρχει και ένα σημαντικό ποσοστό (12%) με επιβληθείσες ποινές μεγαλύτερες των 50 χρόνων, [3]. Το 69% δε αυτών δεν είναι παντρεμένοι.
Σήμερα στο Ισραήλ υπάρχουν 30 κέντρα κρατουμένων, συγκεκριμένα, 21 φυλακές, 5 στρατόπεδα, 5 ανακριτικά κέντρα, εκ των οποίων το ένα μυστικό και αρκετοί αστυνομικοί σταθμοί, [5].
Τα στοιχεία που δίνουν επίσημες Ισραηλινές πηγές, [5,6] κάνουν λόγο (2006), για 9,500 παλαιστινίους φυλακισμένους σε ισραηλινές φυλακές, εκ των οποίων οι 750 είναι υπό το καθεστώς του “administrative” κρατούμενου, 350 είναι παιδιά και 75 γυναίκες. Οι ίδιοι εκτιμούν ότι τα τρία τέταρτα των κρατουμένων έχουν βάψει τα χέρια τους με αίμα. Σχετικά με την πολιτική τους ταυτότητα, ένα 44% ανήκει στη Φατάχ, ένα 26% στη Χαμάς, ένα 14% στην Ισλαμική Τζιχάντ, το 5% στο Λαϊκό Μέτωπο και το 1% στο Δημοκρατικό Μέτωπο.
Θα ήθελα στο σημείο αυτό να τονίσω ότι οι ισραηλινές στατιστικές δεν έχουν μεγάλη απόκλιση από τις παλαιστινιακές σχετικά με τον αριθμό των φυλακισμένων.
Πάρα την απαγόρευση των βασανιστηρίων διεθνώς, η πρακτική αυτή συνεχίζει να εφαρμόζεται στις ισραηλινές φυλακές πολλές φορές με νομικό κάλυμμα. Σύμφωνα με την έκθεση [3], οι κρατούμενοι μαστιγώνονται, αναγκάζονται να στέκονται όρθιοι στο ίδιο σημείο για πολλή ώρα, τους βάζουν μέσα σε ψυγεία, τους στερούν τον ύπνο και την τροφή, τους χτυπούν σε ήδη πληγωμένα σημεία και στα γεννητικά όργανα, συλλαμβάνουν συγγενείς και τους βασανίζουν ενώπιον των κρατουμένων και πολλά άλλα. Δεκάδες δε εξ αυτών έχουν πεθάνει κατά τη διάρκεια των βασανιστηρίων, από απ’ ευθείας δολοφονία μετά τη σύλληψη, ή από ελλιπή ιατρική φροντίδα. Συνολικά 183 ψυχές. Ενώ, άλλοι τόσοι έχουν πεθάνει μετά τη απελευθέρωσή τους λόγω σοβαρού κλονισμού της υγείας τους.
Επίσης, διαβάστε και την πολύ αναλυτική έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας με πάρα πολλές προσωπικές μαρτυρίες σχετικά με τον τρόπο σύλληψής τους, για τις συνθήκες κράτησης και τα βασανιστήρια που υπέστησαν και η οποία έκθεση πιάνει τα γεγονότα από τη δεύτερη Ιντιφάντα μέχρι τον Μάιο του 2002, [1].
[1] Διεθνής Αμνηστία:
Πάρα την απαγόρευση των βασανιστηρίων διεθνώς, η πρακτική αυτή συνεχίζει να εφαρμόζεται στις ισραηλινές φυλακές πολλές φορές με νομικό κάλυμμα. Σύμφωνα με την έκθεση [3], οι κρατούμενοι μαστιγώνονται, αναγκάζονται να στέκονται όρθιοι στο ίδιο σημείο για πολλή ώρα, τους βάζουν μέσα σε ψυγεία, τους στερούν τον ύπνο και την τροφή, τους χτυπούν σε ήδη πληγωμένα σημεία και στα γεννητικά όργανα, συλλαμβάνουν συγγενείς και τους βασανίζουν ενώπιον των κρατουμένων και πολλά άλλα. Δεκάδες δε εξ αυτών έχουν πεθάνει κατά τη διάρκεια των βασανιστηρίων, από απ’ ευθείας δολοφονία μετά τη σύλληψη, ή από ελλιπή ιατρική φροντίδα. Συνολικά 183 ψυχές. Ενώ, άλλοι τόσοι έχουν πεθάνει μετά τη απελευθέρωσή τους λόγω σοβαρού κλονισμού της υγείας τους.
Επίσης, διαβάστε και την πολύ αναλυτική έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας με πάρα πολλές προσωπικές μαρτυρίες σχετικά με τον τρόπο σύλληψής τους, για τις συνθήκες κράτησης και τα βασανιστήρια που υπέστησαν και η οποία έκθεση πιάνει τα γεγονότα από τη δεύτερη Ιντιφάντα μέχρι τον Μάιο του 2002, [1].
[1] Διεθνής Αμνηστία:
http://www.unhcr.org/refworld/docid/3cedff143.html
[2] Διεθνής Ερυθρός Σταυρός
http://www.icrc.org/Web/eng/siteeng0.nsf/htmlall/68EDZ9/$File/NEWSLETTER%20nov.pdf
[3] Al Zaytouna Center, Palestinian Ministry of Prisoners’ Affaires. (Η πιο αναλυτική καταγραφή των παλαιστινίων κρατουμένων, μέχρι τον Οκτώβριο του 2006).
http://www.alzaytouna.net/data/attachments/2007/report_Palestinian_Prisoners%20Israel.pdf
[4] PLO Negotiations Affairs Dept.: www.nad-plo.org
[5] Palestine Monitor:
[2] Διεθνής Ερυθρός Σταυρός
http://www.icrc.org/Web/eng/siteeng0.nsf/htmlall/68EDZ9/$File/NEWSLETTER%20nov.pdf
[3] Al Zaytouna Center, Palestinian Ministry of Prisoners’ Affaires. (Η πιο αναλυτική καταγραφή των παλαιστινίων κρατουμένων, μέχρι τον Οκτώβριο του 2006).
http://www.alzaytouna.net/data/attachments/2007/report_Palestinian_Prisoners%20Israel.pdf
[4] PLO Negotiations Affairs Dept.: www.nad-plo.org
[5] Palestine Monitor:
http://www.ips.gov.il/NR/rdonlyres/CD985B51-45D2-4FE8-9638-0C7EF008316A/0/Shabas_Id_Eng_08.pdf
[7] Defence for Children International, Palestine Section:
[7] Defence for Children International, Palestine Section:
Πέμπτη 8 Ιανουαρίου 2009
Ο Αραβικός Πληθυσμός του Ισραήλ: Μια Ενδοσκόπηση
Κοιτάζοντας τις τελευταίες μέρες το Παλαιστινιακό από λίγο πιο κοντά και προσπαθώντας να βγάλω κάποια άκρη από τα ιστορικά και ανθρωπογεωγραφικά στοιχεία της περιοχής, αντιλήφθηκα ότι πέρα από τον μεγάλο αριθμό Ισραηλινών εποίκων στα κατεχόμενα εδάφη της Δ. Όχθης, που συνιστούν το 17% του πληθυσμού της, ένας εξίσου μεγάλος αριθμός παλαιστινίων/αράβων, περίπου το 20% του πληθυσμού του Ισραήλ, κατέχει Ισραηλινή υπηκοότητα και βρίσκεται εγκατεστημένος στο έδαφός του.
Συγκεκριμένα αν σπάσουμε τον πληθυσμό σε εθνικές ενότητες,
Συγκεκριμένα αν σπάσουμε τον πληθυσμό σε εθνικές ενότητες,
οι Εβραίοι ανέρχονται σε 5,435,900, που ισοδυναμεί στο 76.0%. Οι Άραβες, μαζί με αυτούς της Ανατολικής Ιερουσαλήμ (περίπου 250,000), ανέρχονται σε 1,375,600, δηλαδή στο 19.4%, ενώ το 4.6% του πληθυσμού του κράτους του Ισραήλ απαρτίζεται από άλλες εθνικότητες οι οποίες ισοδυναμούν με 302,400 ψυχές.
Στο Ισραήλ κατοικούν επίσης μόνιμα γύρω στους 170,000 Βεδουίνους, γύρω στους 117,000 Δρούζους, γύρω στους 5000 Αρμένιους και περίπου 2,500 Λιβανέζοι. Οι δε μουσουλμάνοι αποτελούν το 70% μόνο του αραβικού πληθυσμού.
Από τους περίπου 950,000 Άραβες που ζούσαν στην περιοχή την εποχή που δημιουργήθηκε το κράτος του Ισραήλ το 1948, οι περισσότεροι το εγκατέλειψαν είτε εκδιωκόμενοι, είτε με τη θέλησή τους. Ο σημερινός αραβικός πληθυσμός του Ισραήλ προέρχεται κατά μεγάλο μέρος από αυτούς τους 156,000 που παρέμειναν τότε, καθώς και από τους απογόνους τους.
Ο αραβικός όμως πληθυσμός κάθε άλλο παρά ενιαίος είναι και από άλλη άποψη. Υπολογίζεται ότι 1 στους 4 Άραβες ζει στο Ισραήλ κάτω από το καθεστώς του εσωτερικού πρόσφυγα, και περιλαμβάνει όλους αυτούς και τους απογόνους τους οι οποίοι μετά την δημιουργία του κράτους του Ισραήλ εγκατέλειψαν μεν τις εστίες τους, αλλά παρέμειναν μέσα στη χώρα, σε άλλη όμως περιοχή. Τα σπίτια και οι περιουσίες τους κατασχέθηκαν και τους απαγορεύτηκε η επιστροφή και η ανάκτηση των περιουσιών τους. Ο μισός αραβικός πληθυσμός της Ναζαρέτ και της Umm al Fahm, απαρτίζεται σήμερα από εσωτερικούς πρόσφυγες. Επίσης, Βεδουίνοι με το καθεστώς του εσωτερικού πρόσφυγα διαμένουν σε σκηνές σε εκατό περίπου ανεπίσημα χωριά της Γαλιλαίας.
Το 52% του αραβικού πληθυσμού είναι συγκεντρωμένο σε περιοχές του βόρειου Ισραήλ. Ενώ ο μεγαλύτερος αραβικός πληθυσμός ζει στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Μετά τον πόλεμο του 1967 κατέστησαν μόνιμοι κάτοικοι του Ισραήλ, απέκτησαν ισραηλινή ταυτότητα και δημοτικά εκλογικά δικαιώματα, αλλά πολύ λίγοι εξ αυτών έκαναν αίτηση για να αποκτήσουν και την ισραηλινή υπηκοότητα.
Σύμφωνα με την Ιδρυτική Αρχή της Ανεξαρτησίας του Ισραήλ, όλοι οι πολίτες, ανεξαρτήτως φύλου, θρησκείας και φυλής απολαμβάνουν τα ίδια κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα, αλλά όπως προστέθηκε αργότερα, όχι και τα ίδια πολιτικά καθήκοντα. Για παράδειγμα ο μουσουλμανικός πληθυσμός εξαιρείται της στρατιωτικής θητείας.
Ο αραβικός όμως πληθυσμός κάθε άλλο παρά ενιαίος είναι και από άλλη άποψη. Υπολογίζεται ότι 1 στους 4 Άραβες ζει στο Ισραήλ κάτω από το καθεστώς του εσωτερικού πρόσφυγα, και περιλαμβάνει όλους αυτούς και τους απογόνους τους οι οποίοι μετά την δημιουργία του κράτους του Ισραήλ εγκατέλειψαν μεν τις εστίες τους, αλλά παρέμειναν μέσα στη χώρα, σε άλλη όμως περιοχή. Τα σπίτια και οι περιουσίες τους κατασχέθηκαν και τους απαγορεύτηκε η επιστροφή και η ανάκτηση των περιουσιών τους. Ο μισός αραβικός πληθυσμός της Ναζαρέτ και της Umm al Fahm, απαρτίζεται σήμερα από εσωτερικούς πρόσφυγες. Επίσης, Βεδουίνοι με το καθεστώς του εσωτερικού πρόσφυγα διαμένουν σε σκηνές σε εκατό περίπου ανεπίσημα χωριά της Γαλιλαίας.
Το 52% του αραβικού πληθυσμού είναι συγκεντρωμένο σε περιοχές του βόρειου Ισραήλ. Ενώ ο μεγαλύτερος αραβικός πληθυσμός ζει στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Μετά τον πόλεμο του 1967 κατέστησαν μόνιμοι κάτοικοι του Ισραήλ, απέκτησαν ισραηλινή ταυτότητα και δημοτικά εκλογικά δικαιώματα, αλλά πολύ λίγοι εξ αυτών έκαναν αίτηση για να αποκτήσουν και την ισραηλινή υπηκοότητα.
Σύμφωνα με την Ιδρυτική Αρχή της Ανεξαρτησίας του Ισραήλ, όλοι οι πολίτες, ανεξαρτήτως φύλου, θρησκείας και φυλής απολαμβάνουν τα ίδια κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα, αλλά όπως προστέθηκε αργότερα, όχι και τα ίδια πολιτικά καθήκοντα. Για παράδειγμα ο μουσουλμανικός πληθυσμός εξαιρείται της στρατιωτικής θητείας.
Σχετικά με τη συμμετοχή των Αράβων στην ισραηλινή κυβέρνηση, σήμερα υπάρχουν 12 βουλευτές στην Κνεσέτ, (ισραηλινό κοινοβούλιο), από ένα σύνολο 120, και ένας παλαιστίνιος δικαστής στο Ανώτατο Δικαστήριο. Επίσης, από στοιχεία του 2002, ένα 6% των δημοσίων υπαλλήλων είναι αραβικής καταγωγής, δηλαδή συνολικά 56,000 άτομα. Επίσης με νόμο του Αριέλ Σαρόν το 2004, κάθε κρατική επιχείρηση υποχρεούται να έχει έναν τουλάχιστον πολίτη αραβικής καταγωγής στο διοικητικό της συμβούλιο.
Τι γίνεται όμως στην πράξη, και ποια είναι η κοινωνικο-οικονομική κατάσταση των Aράβων και το μορφωτικό τους επίπεδο εν γένει;
Ας δούμε λιγάκι τα πράγματα στον οικονομικό τομέα. Σύμφωνα με ένα άρθρο των New York Times τον Φεβρουάριο του 2007, το 52% των φτωχών ισραηλινών είναι αραβικής καταγωγής, από τις 40 πόλεις με την υψηλότερη ανεργία οι 36 είναι με κυρίως αραβικό πληθυσμό, ενώ ο μέσος μισθός των αράβων είναι κατά 29% χαμηλότερος αυτού των εβραίων εργαζομένων. Η δυσκολία στο να βρούνε απασχόληση αποδίδεται στο χαμηλό μορφωτικό επίπεδο, στις φυλετικές διακρίσεις και στον ανταγωνισμό με το ξένο φτηνότερο εργατικό δυναμικό. Το ότι δεν υπηρετούν στον ισραηλινό στρατό επίσης, τους στερεί πολλά προνόμια όπως υποτροφίες για σπουδές και στεγαστικά δάνεια.
Σχετικά με το εκπαιδευτικό σύστημα, στο Ισραήλ λειτουργούνε δυο ειδών σχολεία για άραβες και εβραίους χωριστά. Ακολουθούν το ίδιο πρόγραμμα στα μαθηματικά, επιστήμες και αγγλικά, ενώ διαφέρουν στη γλώσσα και τις ανθρωπιστικές επιστήμες. Η εβραϊκή γλώσσα είναι υποχρεωτική στα αραβόφωνα σχολεία, ενώ στα εβραϊκά σχολεία διδάσκοντα μόνο τα στοιχειώδη αραβικά. Όμως, η κυβέρνηση ξοδεύει κατά μέσο όρο $192 για ένα άραβα μαθητή, ενώ για τον αντίστοιχο εβραίο το ποσό αυτό πενταπλασιάζεται στα περίπου $1100. Επί πλέον υπάρχει έλλειψη μεγάλου αριθμού (5000) αιθουσών και διδακτικού προσωπικού στα αραβικά σχολεία, ενώ ο ρυθμός πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου είναι διπλάσιος (12%) ανάμεσα στους άραβες μαθητές. Σύμφωνα με την έκθεση του παρατηρητηρίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων οι άραβες μαθητές λαμβάνουν κατά πολύ κατώτερη εκπαίδευση από τους αντίστοιχους εβραίους.
Παρά τις επίσημες διακηρυκτικές αρχές όμως, οι άραβες στην καθημερινότητά τους υφίστανται ποικίλες διακρίσεις, κατάσταση η οποία αναγνωρίζεται και από ισραηλινές πλευρές.
Τι γίνεται όμως με το καυτό θέμα των διακοινοτικών, αραβο-ισραηλινών σχέσεων, όχι στα πεδία των μαχών αλλά στην απλή καθημερινότητα;
Μια ιδέα μπορούμε να πάρουμε από τις διάφορες πρόσφατες σφυγμομετρήσεις εφημερίδων και πανεπιστημιακών.
Για παράδειγμα σφυγμομέτρηση του Ισραηλινού Ινστιτούτου για τη Δημοκρατία (IDI) το 2007 έδειξε ότι το 75% των Αράβων θα υποστήριζε ένα σύνταγμα το οποίο θα διατηρούσε τον χαρακτήρα του ισραηλινού κράτους ως εβραϊκό, αλλά θα εξασφάλιζε τα πολιτικά δικαιώματα των μειονοτήτων.
Ομοίως σφυγμομέτρηση της αραβικής εφημερίδας A-Sinara το ίδιο έτος, ανέφερε ότι το 78% των αράβων θα προτιμούσε να παραμείνει υπό ισραηλινή διακυβέρνηση παρά να μετακομίσει σε ένα με μελλοντικό Παλαιστινιακό κράτος. Το ίδιο ποσοστό αναφέρθηκε και από ανεξάρτητη σφυγμομέτρηση που διεξήχθη το 2008 από το Harvard Kennedy School.
Αντιθέτως, σφυγμομέτρηση ανάμεσα στους εβραϊκούς πληθυσμούς από την αραβική ομάδα “The Center Against Racism”, το 2008 έδειξε ότι
ένα 63% πιστεύει ότι οι Άραβες συνιστούν απειλή,
ένα 59% ότι η αραβική κουλτούρα είναι κατώτερη της εβραϊκής και
ένα 75% ότι δεν θα συγκατοικούσε στο ίδιο κτίριο με Άραβες, ούτε θα δεχόταν επισκέψεις από αυτούς. Επίσης,
ένα 40% θα ήθελε να αποστερηθεί από τους Άραβες το δικαίωμα ψήφου,
ένα 50% θα επιθυμούσε οι Άραβες να μετανάστευαν σε άλλες αραβικές χώρες, ενώ ένα 31% ανέφερε ότι νοιώθει μίσος γι αυτούς και
ένα 50% φόβο.
Περιέργως, ρατσιστικά αισθήματα φάνηκε να είναι περισσότερο διαδεδομένα ανάμεσα στους εβραίους τους προερχόμενους από τη Μέση Ανατολή, παρά από αυτούς με ευρωπαϊκή καταγωγή.
Άλλη δημοσκόπηση το 2007, από τον Sami Smooha, καθηγητή κοινωνιολογίας του πανεπιστημίου της Χάιφα ανέφερε ότι το:
68.4% των Εβραίων φοβάται εσωτερική εξέγερση των Αράβων,
89% των Αράβων είδε τον βομβαρδισμό του Λιβάνου από το Ισραήλ, το 2006, σαν έγκλημα πολέμου,
44% των Αράβων είδε τον βομβαρδισμό του βορείου Ισραήλ από τη Hezbollah σαν έγκλημα πολέμου,
60% των Αράβων φοβάται ότι θα αναγκαστεί να μετακινηθεί στις παλαιστινιακές περιοχές,
67% των Αράβων απάντησε ότι θα ήταν ευχαριστημένο να ζει στο Ισραήλ δίπλα σε ένα παλαιστινιακό κράτος και ότι
28% των Αράβων αρνείται την ύπαρξη του Ολοκαυτώματος.
Σχετικά με την ανάμειξη των Αράβων του Ισραήλ, από το 1948 και εντεύθεν, σε βομβιστικές ενέργειες εντός του Ισραήλ σε συνεργασία με τη Hezbollah ή Παλαιστινίους εκτός των συνόρων, ο αριθμός είναι πολύ μικρός, που αγγίζει τους δέκα. Αντιθέτως, ο αριθμός των αράβων πολιτών που σκοτώθηκαν το ίδιο χρονικό διάστημα, από ισραηλινούς σε συμπλοκές και διαδηλώσεις ή σε εν ψυχρώ δολοφονίες είναι σχεδόν επταπλάσιος.
Τρίτη 6 Ιανουαρίου 2009
Σκέψεις για την Επίλυση του Παλαιστινιακού
Η Ισραηλινο-Παλαιστινιακή διένεξη κρατάει 60 ολόκληρα χρόνια και στον ορίζοντα δεν φαίνεται καμιά διαδικασία που να προχωράει προς τον τερματισμό της, παρά τις όποιες προσπάθειες και πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί κατά καιρούς. Όπως και με το Κυπριακό, κάθε προηγούμενη λύση φαίνεται να είναι καλύτερη από μια μελλούμενη και το τέλος μοιάζει με άπιαστο όνειρο. Στην περίπτωση όμως αυτή έχουμε νεκρούς και αστάθεια, τα αποτελέσματα της οποίας έχουν αφήσει σημάδια και θύματα σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
Η ζητούμενη εκεχειρία δεν είναι παρά ένα προσωρινό μέτρο, για να κερδηθεί κάποιος χρόνος, μικρός ή μεγάλος, για ανασύνταξη των δυνάμεων και των δυο πλευρών και να ενισχυθούν τα διαπραγματευτικά χαρτιά του προσωρινού νικητή. Το Παλαιστινιακό είναι γεμάτο από εκεχειρίες και τις παραβιάσεις τους, που τρέφουν τον συνεχή κύκλο του αίματος.
Ας αφήσουμε κατά μέρος το ερώτημα αν έπρεπε ή όχι να είχε δημιουργηθεί εκεί το κράτος του Ισραήλ, και το ποιοι ωφελήθηκαν από τη συγκεκριμένη διευθέτηση και ας συμφωνήσουμε σε μια επιθυμητή πραγματικότητα που λέει ότι οι Παλαιστίνιοι πρέπει να αποκτήσουν το δικό τους ανεξάρτητο κράτος και ότι οι Ισραηλινοί πρέπει και αυτοί να ζήσουν ασφαλείς μέσα στο δικό τους.
Η πραγματικότητα σήμερα όμως, είναι αρκετά διαφορετική. Το Ισραήλ αναγνωρίζει μερικώς τη Δυτική Όχθη, παρέχοντας σχετική αυτοδιαχείριση σε αστικές υποθέσεις στους παλαιστίνιους, στα εδάφη της όμως είναι εγκατεστημένοι γύρω στους 190,000 ισραηλινούς, ενώ άλλοι 180,000 περίπου βρίσκονται σαν έποικοι στην Ανατολική Ιερουσαλήμ, σύνολο δηλαδή 370,000, οι οποίοι και αποτελούν το 17% του πληθυσμού της Δ. Όχθης. Η άλλη πραγματικότητα είναι το τείχος, με 500 ήδη χιλιόμετρα ολοκληρωμένα από τα 700 που έχουν προγραμματιστεί.
Η Παλαιστινιακή Αρχή, υπό τον Μαχμούντ Αμπάς, αναγνωρίζει την κρατική υπόσταση του Ισραήλ, στα εδάφη του οποίου όμως κατοικούν αντιστοίχως Άραβες, Παλαιστινιακής εθνικότητας, αλλά Ισραηλινής υπηκοότητας και οι οποίοι συνθέτουν το 20% του πληθυσμού του Ισραήλ. Ο εβραϊκός πληθυσμός του Ισραήλ ανέρχεται στα 5,500,000 περίπου εκατομμύρια. Για τους Άραβες, υπηκόους του Ισραήλ, για τη θέση τους στη χώρα, για το πώς βλέπουν το Παλαιστινιακό και για το τι επιθυμούν στο μέλλον, θα ασχοληθώ λίαν προσεχώς.
Συνολικά ο Εβραϊκός πληθυσμός στην περιοχή είναι περίπου ίδιος με τον Παλαιστινιακό, γεγονός που δεν μπορεί να υποτιμηθεί, εάν συγχρόνως ληφθεί υπ’ όψιν ότι ο ρυθμός γεννήσεων των Παλαιστινίων είναι διπλάσιος του αντίστοιχου ρυθμού των Εβραίων. Με μια μικρή προέκταση στο μέλλον, δεν θα περάσουν πολλά χρόνια, που το εβραϊκό στοιχείο θα καθίσταται μια συνεχώς συρρικνούμενη μειονότητα. Και φυσικά, αυτό το γνωρίζει πολύ καλά το Ισραήλ.
Η Γάζα ως γνωστόν βρίσκεται κάτω από το καθεστώς της Χαμάς το οποίο δεν αναγνωρίζει την κρατική υπόσταση του Ισραήλ και το Ισραήλ, με τη σειρά του δεν αναγνωρίζει την εξουσία της Χαμάς, με συνέπεια να μη θέλει να διαπραγματευθεί μαζί της. Το μέλλον της Γάζας, μετά από τις πρόσφατες επιθέσεις και την προχθεσινή εισβολή παραμένει προφανώς αβέβαιο, καθώς επίσης και η τύχη της Χαμάς.
Πέρα λοιπόν από τα ενδημικά προβλήματα που έκαναν τις ως τα τώρα διαπραγματεύσεις να ναυαγούν, το καινούργιο δυσμενές στοιχείο είναι η ενδοπαλαιστινιακή διαμάχη και διαρχία, η οποία σήμερα φαίνεται να αποδίδει «καρπούς», καθ’ ότι έδωσε το ηθικό άλλοθι στο Ισραήλ να επέμβει στη Γάζα για να εξοστρακίσει τη Χαμάς. Στην περίπτωση αυτή, λοιπόν, η Παλαιστίνη μετράει ήδη μείον, διότι έχασε την ευκαιρία της ενότητας και της συμφιλίωσης. Εν όσω μαίνεται ο πόλεμος, καμιά πρόγνωση δεν είναι ακριβής, παρά μόνον ότι και αν ακόμη διαλυθεί η Χαμάς, σε μικρό χρονικό διάστημα θα ξεπηδήσει στην θέση της κάποια άλλη παρόμοια οργάνωση, με τους ίδιους ή χειρότερους στόχους.
Ένα άλλο, μη ορατό προς το παρόν πρόβλημα, το οποίο όμως θα πρέπει να ληφθεί υπ’ όψιν για την επίλυση του παλαιστινιακού είναι και το θέμα των παλαιστινίων προσφύγων, οι οποίοι εξορίστηκαν κατά τον αραβο-ισραηλινό πόλεμο του 1948 και η δυνατότητα επιστροφής στις εστίες τους, τόσο αυτών όσο και των απογόνων τους.
Θεωρητικώς, οι δυνατές λύσεις είναι οι εξής:
1. Το Ισραήλ αποχωρεί από τα κατεχόμενα, αποσύρει τους εποίκους της Δ. Όχθης και γκρεμίζει το τείχος. Αναγνωρίζει το κράτος της Παλαιστίνης, σε αμοιβαία συμφωνημένα σύνορα, ας πούμε του 1967, και δίνει άφεση αμαρτιών στη Χαμάς. Παρομοίως, και οι παλαιστίνιοι αναγνωρίζουν την κρατική υπόσταση και τα σύνορα του Ισραήλ, και όλοι ζούνε εν ειρήνει πλάι-πλάι.. (Two State Solution)
2. Οι παλαιστίνιοι συμβιώνουν με τους ισραηλινούς σε ένα διεθνικό κράτος, με κάθε εθνότητα να απολαμβάνει απολύτως ίσα δικαιώματα. (Bi Ethnic-One State Solution)
3. Οι ισραηλινοί δημιουργούν ένα αποκλειστικά εβραϊκό κράτος, αφού πρώτα εκδιώξουν τους παλαιστινίους στην Ιορδανία και την Αίγυπτο.
4. Οι παλαιστίνιοι κάνουν το ίδιο για δικό τους λογαριασμό.
Από τις 4 αυτές δυνατές λύσεις η τελευταία είναι εντελώς φανταστική, παρά μόνον αν οι παλαιστίνιοι αποκτήσουν τρομαχτική πληθυσμιακή υπεροχή σε κάποιες γενιές. Η προτελευταία είναι μάλλον απίθανη, διότι όλο αυτό το εξορισμένο παλαιστινιακό δυναμικό θα δράσει σαν μια βόμβα μεγατόνων, ενώ οι δυο πρώτες είναι και οι περισσότερο ρεαλιστικές.
Ας τις δούμε λίγο πιο αναλυτικά.
Η πρώτη λύση (Two State Solution), είναι προς την κατεύθυνση των έως τώρα διαπραγματεύσεων, αλλά χρειάζεται πολύ καλή θέληση από τη μεριά των ισραηλινών για να την εφαρμόσουν, να ξεσηκώσουν δηλαδή 350,000 δικούς τους αποίκους και να γκρεμίσουν 500 χμ μπετόν. Επί πλέον, στην περίπτωση αυτή, το νεοσύστατο παλαιστινιακό κράτος θα χρειαζόταν πολύ μεγάλη εξωτερική οικονομική βοήθεια για να επιβιώσει, πράγμα που φαντάζομαι ότι δεν θα ήταν δύσκολο να βρεθεί. Το πρόβλημα είναι η μετακίνηση ενός τόσο μεγάλου πληθυσμού πίσω στο Ισραήλ, εκτός κι αν διασφαλιστεί η ακεραιότητά τους και οι περιουσίες τους, και θελήσουν οι ίδιοι να παραμείνουν στα παλαιστινιακά εδάφη, εκεί όπου βρίσκονται δηλαδή και σήμερα. Άλλωστε ένας πολύ μεγαλύτερος αραβικός πληθυσμός ζει ήδη εντός του Ισραήλ, ο οποίος θα μπορούσε να δράσει σαν αντίβαρο.
Λόγω όμως της μικρής εδαφικής έκτασης του υπό ανεξαρτητοποίηση παλαιστινιακού εδάφους (22% του αρχικού σχεδίου του 1948), και του μεγάλου ρυθμού αναπλήρωσης του παλαιστινιακού πληθυσμού (γεννήσεις), είναι πολύ πιθανόν, σε περίπτωση ευόδωσης της λύσης αυτής των δύο κρατών, να δημιουργηθούν σε μερικές γενιές εκρηκτικές συνθήκες εξ αιτίας του ασφυκτικού ζωτικού τους χώρου. Οπότε πάλι μια από τα ίδια.
Επίσης είναι υπό εξέταση το κατά πόσο ένα πιθανό παλαιστινιακό κράτος σπασμένο στα δύο, με το ένα στην ανατολή και το άλλο στη δύση και από πάνω άγονο, θα μπορεί να επιβιώσει και να ανθίσει.
Η δεύτερη λύση, για ενιαίο κοσμικό και δημοκρατικό, δι-εθνικό κράτος, δεν έχει τα μειονεκτήματα της προηγούμενης πιθανής λύσης, εφ’ όσον μάλιστα αυτή τη στιγμή οι εβραϊκοί και παλαιστινιακοί/αραβικοί πληθυσμοί ισοψηφούν. Δηλαδή, ένα ενιαίο κράτος μπορεί να χτιστεί πάνω σε ισοψηφία. Επί πλέον, ούτε πληθυσμοί θα χρειαστεί να μετακινηθούν, ούτε ιδιαίτερος στρατός να συντηρείται. Η συμβίωση δε, θα μπορέσει να εξομαλυνθεί εφ’ όσον από τα χρήματα που θα εξοικονομηθούν θα καλυτερεύσει το επίπεδο ζωής τους. Αυτή τη στιγμή, η οικονομική κατάσταση των παλαιστινίων είναι πάρα πολύ κακή (~1300 δολ. κατά κεφαλή ετησίως), ενώ το ετήσιο εισόδημα των Ισραηλινών ανέρχεται στα 27,000 δολάρια ή σύμφωνα με το Δ.Ν.Τ. στα 31,000 δολ. Αν υπάρχει όμως καλή θέληση, αυτή η διαφορά θα μπορέσει να υποσκελιστεί και με εξωτερική βοήθεια. Το παράδειγμα της Δυτικής Γερμανίας που απορρόφησε την Ανατολική, ίσως φανεί χρήσιμο. Αλλά και της Νοτίου Αφρικής που ξέφυγε από το σύστημα του Απαρτχάιντ.
Δεν θέλω να προχωρήσω περισσότερο, εξηγώντας γιατί η λύση αυτή έχει περισσότερα πλεονεκτήματα για τη σταθερότητα στην περιοχή και την ευημερία των λαών. Στα δικά μου αυτιά ακούγεται πολύ καλή.
Το πώς θα μεθοδευτεί αποτελεί άλλου παπά ευαγγέλιο, αλλά αν πιστέψει κανείς ότι η λύση είναι εκεί, θα βρει και τρόπους να την διαδώσει και να την επιβάλλει.
Η ζητούμενη εκεχειρία δεν είναι παρά ένα προσωρινό μέτρο, για να κερδηθεί κάποιος χρόνος, μικρός ή μεγάλος, για ανασύνταξη των δυνάμεων και των δυο πλευρών και να ενισχυθούν τα διαπραγματευτικά χαρτιά του προσωρινού νικητή. Το Παλαιστινιακό είναι γεμάτο από εκεχειρίες και τις παραβιάσεις τους, που τρέφουν τον συνεχή κύκλο του αίματος.
Ας αφήσουμε κατά μέρος το ερώτημα αν έπρεπε ή όχι να είχε δημιουργηθεί εκεί το κράτος του Ισραήλ, και το ποιοι ωφελήθηκαν από τη συγκεκριμένη διευθέτηση και ας συμφωνήσουμε σε μια επιθυμητή πραγματικότητα που λέει ότι οι Παλαιστίνιοι πρέπει να αποκτήσουν το δικό τους ανεξάρτητο κράτος και ότι οι Ισραηλινοί πρέπει και αυτοί να ζήσουν ασφαλείς μέσα στο δικό τους.
Η πραγματικότητα σήμερα όμως, είναι αρκετά διαφορετική. Το Ισραήλ αναγνωρίζει μερικώς τη Δυτική Όχθη, παρέχοντας σχετική αυτοδιαχείριση σε αστικές υποθέσεις στους παλαιστίνιους, στα εδάφη της όμως είναι εγκατεστημένοι γύρω στους 190,000 ισραηλινούς, ενώ άλλοι 180,000 περίπου βρίσκονται σαν έποικοι στην Ανατολική Ιερουσαλήμ, σύνολο δηλαδή 370,000, οι οποίοι και αποτελούν το 17% του πληθυσμού της Δ. Όχθης. Η άλλη πραγματικότητα είναι το τείχος, με 500 ήδη χιλιόμετρα ολοκληρωμένα από τα 700 που έχουν προγραμματιστεί.
Η Παλαιστινιακή Αρχή, υπό τον Μαχμούντ Αμπάς, αναγνωρίζει την κρατική υπόσταση του Ισραήλ, στα εδάφη του οποίου όμως κατοικούν αντιστοίχως Άραβες, Παλαιστινιακής εθνικότητας, αλλά Ισραηλινής υπηκοότητας και οι οποίοι συνθέτουν το 20% του πληθυσμού του Ισραήλ. Ο εβραϊκός πληθυσμός του Ισραήλ ανέρχεται στα 5,500,000 περίπου εκατομμύρια. Για τους Άραβες, υπηκόους του Ισραήλ, για τη θέση τους στη χώρα, για το πώς βλέπουν το Παλαιστινιακό και για το τι επιθυμούν στο μέλλον, θα ασχοληθώ λίαν προσεχώς.
Συνολικά ο Εβραϊκός πληθυσμός στην περιοχή είναι περίπου ίδιος με τον Παλαιστινιακό, γεγονός που δεν μπορεί να υποτιμηθεί, εάν συγχρόνως ληφθεί υπ’ όψιν ότι ο ρυθμός γεννήσεων των Παλαιστινίων είναι διπλάσιος του αντίστοιχου ρυθμού των Εβραίων. Με μια μικρή προέκταση στο μέλλον, δεν θα περάσουν πολλά χρόνια, που το εβραϊκό στοιχείο θα καθίσταται μια συνεχώς συρρικνούμενη μειονότητα. Και φυσικά, αυτό το γνωρίζει πολύ καλά το Ισραήλ.
Η Γάζα ως γνωστόν βρίσκεται κάτω από το καθεστώς της Χαμάς το οποίο δεν αναγνωρίζει την κρατική υπόσταση του Ισραήλ και το Ισραήλ, με τη σειρά του δεν αναγνωρίζει την εξουσία της Χαμάς, με συνέπεια να μη θέλει να διαπραγματευθεί μαζί της. Το μέλλον της Γάζας, μετά από τις πρόσφατες επιθέσεις και την προχθεσινή εισβολή παραμένει προφανώς αβέβαιο, καθώς επίσης και η τύχη της Χαμάς.
Πέρα λοιπόν από τα ενδημικά προβλήματα που έκαναν τις ως τα τώρα διαπραγματεύσεις να ναυαγούν, το καινούργιο δυσμενές στοιχείο είναι η ενδοπαλαιστινιακή διαμάχη και διαρχία, η οποία σήμερα φαίνεται να αποδίδει «καρπούς», καθ’ ότι έδωσε το ηθικό άλλοθι στο Ισραήλ να επέμβει στη Γάζα για να εξοστρακίσει τη Χαμάς. Στην περίπτωση αυτή, λοιπόν, η Παλαιστίνη μετράει ήδη μείον, διότι έχασε την ευκαιρία της ενότητας και της συμφιλίωσης. Εν όσω μαίνεται ο πόλεμος, καμιά πρόγνωση δεν είναι ακριβής, παρά μόνον ότι και αν ακόμη διαλυθεί η Χαμάς, σε μικρό χρονικό διάστημα θα ξεπηδήσει στην θέση της κάποια άλλη παρόμοια οργάνωση, με τους ίδιους ή χειρότερους στόχους.
Ένα άλλο, μη ορατό προς το παρόν πρόβλημα, το οποίο όμως θα πρέπει να ληφθεί υπ’ όψιν για την επίλυση του παλαιστινιακού είναι και το θέμα των παλαιστινίων προσφύγων, οι οποίοι εξορίστηκαν κατά τον αραβο-ισραηλινό πόλεμο του 1948 και η δυνατότητα επιστροφής στις εστίες τους, τόσο αυτών όσο και των απογόνων τους.
Θεωρητικώς, οι δυνατές λύσεις είναι οι εξής:
1. Το Ισραήλ αποχωρεί από τα κατεχόμενα, αποσύρει τους εποίκους της Δ. Όχθης και γκρεμίζει το τείχος. Αναγνωρίζει το κράτος της Παλαιστίνης, σε αμοιβαία συμφωνημένα σύνορα, ας πούμε του 1967, και δίνει άφεση αμαρτιών στη Χαμάς. Παρομοίως, και οι παλαιστίνιοι αναγνωρίζουν την κρατική υπόσταση και τα σύνορα του Ισραήλ, και όλοι ζούνε εν ειρήνει πλάι-πλάι.. (Two State Solution)
2. Οι παλαιστίνιοι συμβιώνουν με τους ισραηλινούς σε ένα διεθνικό κράτος, με κάθε εθνότητα να απολαμβάνει απολύτως ίσα δικαιώματα. (Bi Ethnic-One State Solution)
3. Οι ισραηλινοί δημιουργούν ένα αποκλειστικά εβραϊκό κράτος, αφού πρώτα εκδιώξουν τους παλαιστινίους στην Ιορδανία και την Αίγυπτο.
4. Οι παλαιστίνιοι κάνουν το ίδιο για δικό τους λογαριασμό.
Από τις 4 αυτές δυνατές λύσεις η τελευταία είναι εντελώς φανταστική, παρά μόνον αν οι παλαιστίνιοι αποκτήσουν τρομαχτική πληθυσμιακή υπεροχή σε κάποιες γενιές. Η προτελευταία είναι μάλλον απίθανη, διότι όλο αυτό το εξορισμένο παλαιστινιακό δυναμικό θα δράσει σαν μια βόμβα μεγατόνων, ενώ οι δυο πρώτες είναι και οι περισσότερο ρεαλιστικές.
Ας τις δούμε λίγο πιο αναλυτικά.
Η πρώτη λύση (Two State Solution), είναι προς την κατεύθυνση των έως τώρα διαπραγματεύσεων, αλλά χρειάζεται πολύ καλή θέληση από τη μεριά των ισραηλινών για να την εφαρμόσουν, να ξεσηκώσουν δηλαδή 350,000 δικούς τους αποίκους και να γκρεμίσουν 500 χμ μπετόν. Επί πλέον, στην περίπτωση αυτή, το νεοσύστατο παλαιστινιακό κράτος θα χρειαζόταν πολύ μεγάλη εξωτερική οικονομική βοήθεια για να επιβιώσει, πράγμα που φαντάζομαι ότι δεν θα ήταν δύσκολο να βρεθεί. Το πρόβλημα είναι η μετακίνηση ενός τόσο μεγάλου πληθυσμού πίσω στο Ισραήλ, εκτός κι αν διασφαλιστεί η ακεραιότητά τους και οι περιουσίες τους, και θελήσουν οι ίδιοι να παραμείνουν στα παλαιστινιακά εδάφη, εκεί όπου βρίσκονται δηλαδή και σήμερα. Άλλωστε ένας πολύ μεγαλύτερος αραβικός πληθυσμός ζει ήδη εντός του Ισραήλ, ο οποίος θα μπορούσε να δράσει σαν αντίβαρο.
Λόγω όμως της μικρής εδαφικής έκτασης του υπό ανεξαρτητοποίηση παλαιστινιακού εδάφους (22% του αρχικού σχεδίου του 1948), και του μεγάλου ρυθμού αναπλήρωσης του παλαιστινιακού πληθυσμού (γεννήσεις), είναι πολύ πιθανόν, σε περίπτωση ευόδωσης της λύσης αυτής των δύο κρατών, να δημιουργηθούν σε μερικές γενιές εκρηκτικές συνθήκες εξ αιτίας του ασφυκτικού ζωτικού τους χώρου. Οπότε πάλι μια από τα ίδια.
Επίσης είναι υπό εξέταση το κατά πόσο ένα πιθανό παλαιστινιακό κράτος σπασμένο στα δύο, με το ένα στην ανατολή και το άλλο στη δύση και από πάνω άγονο, θα μπορεί να επιβιώσει και να ανθίσει.
Η δεύτερη λύση, για ενιαίο κοσμικό και δημοκρατικό, δι-εθνικό κράτος, δεν έχει τα μειονεκτήματα της προηγούμενης πιθανής λύσης, εφ’ όσον μάλιστα αυτή τη στιγμή οι εβραϊκοί και παλαιστινιακοί/αραβικοί πληθυσμοί ισοψηφούν. Δηλαδή, ένα ενιαίο κράτος μπορεί να χτιστεί πάνω σε ισοψηφία. Επί πλέον, ούτε πληθυσμοί θα χρειαστεί να μετακινηθούν, ούτε ιδιαίτερος στρατός να συντηρείται. Η συμβίωση δε, θα μπορέσει να εξομαλυνθεί εφ’ όσον από τα χρήματα που θα εξοικονομηθούν θα καλυτερεύσει το επίπεδο ζωής τους. Αυτή τη στιγμή, η οικονομική κατάσταση των παλαιστινίων είναι πάρα πολύ κακή (~1300 δολ. κατά κεφαλή ετησίως), ενώ το ετήσιο εισόδημα των Ισραηλινών ανέρχεται στα 27,000 δολάρια ή σύμφωνα με το Δ.Ν.Τ. στα 31,000 δολ. Αν υπάρχει όμως καλή θέληση, αυτή η διαφορά θα μπορέσει να υποσκελιστεί και με εξωτερική βοήθεια. Το παράδειγμα της Δυτικής Γερμανίας που απορρόφησε την Ανατολική, ίσως φανεί χρήσιμο. Αλλά και της Νοτίου Αφρικής που ξέφυγε από το σύστημα του Απαρτχάιντ.
Δεν θέλω να προχωρήσω περισσότερο, εξηγώντας γιατί η λύση αυτή έχει περισσότερα πλεονεκτήματα για τη σταθερότητα στην περιοχή και την ευημερία των λαών. Στα δικά μου αυτιά ακούγεται πολύ καλή.
Το πώς θα μεθοδευτεί αποτελεί άλλου παπά ευαγγέλιο, αλλά αν πιστέψει κανείς ότι η λύση είναι εκεί, θα βρει και τρόπους να την διαδώσει και να την επιβάλλει.
Σάββατο 3 Ιανουαρίου 2009
Το Ασύμμετρο Κόστος της Ισραηλινο-Παλαιστινιακής Διένεξης
Σήμερα προτίθεμαι να παρουσιάσω μερικά στατιστικά στοιχεία, με τη βοήθεια των οποίων μπορείτε αρκετά γρήγορα, να συνάγετε χρήσιμα συμπεράσματα για το μέγεθος της ΑΣΥΜΜΕΤΡΙΑΣ της Αραβο-Ισραηλινής διένεξης. Τα στοιχεία καλύπτουν την περίοδο από τις 29 Σεπτέμβρη του 2000, που συμπίπτει με την ημερομηνία έναρξης της δεύτερης Ιντιφάντα, μέχρι σήμερα, (6 Νοεμβρίου 2008), εκτός και αν δηλωθεί διαφορετικά και μπορείτε να τα βρείτε στο site: http://www.ifamericansknew.org/index.html
Στο αρχικό site, δίπλα σε κάθε γράφημα θα βρείτε τις πηγές από όπου έχουν αντληθεί τα στοιχεία, τα οποία θεωρώ αρκετά αξιόπιστα. Άλλωστε μπορείτε να τα ελέγξετε και μόνοι σας. Το site ανήκει στο Ινστιτούτο ανεξάρτητης Έρευνας και Διάχυσης Πληροφοριών σχετικά με την Ισραηλινο-Παλαιστινιακή διένεξη και την αμερικανική εξωτερική πολιτική στη Μέση Ανατολή. Συγκεκριμένα, ως αντικειμενικός σκοπός του ινστιτούτου ορίζεται η παροχή σχετικών πληροφοριών, οι οποίες συχνά δεν κατορθώνουν να φτάσουν στα αμερικανικά μέσα. Η πρωτοβουλία ανήκει στην αμερικανίδα freelance δημοσιογράφο Alison Weir η οποία ταξίδεψε ανεξάρτητα στη Μέση Ανατολή το διάστημα 2000-2001 και έγινε μάρτυρας των προβλημάτων της περιοχής. http://www.ifamericansknew.org/about_us/videos.html
Έχουμε λοιπόν και λέμε:
Στο αρχικό site, δίπλα σε κάθε γράφημα θα βρείτε τις πηγές από όπου έχουν αντληθεί τα στοιχεία, τα οποία θεωρώ αρκετά αξιόπιστα. Άλλωστε μπορείτε να τα ελέγξετε και μόνοι σας. Το site ανήκει στο Ινστιτούτο ανεξάρτητης Έρευνας και Διάχυσης Πληροφοριών σχετικά με την Ισραηλινο-Παλαιστινιακή διένεξη και την αμερικανική εξωτερική πολιτική στη Μέση Ανατολή. Συγκεκριμένα, ως αντικειμενικός σκοπός του ινστιτούτου ορίζεται η παροχή σχετικών πληροφοριών, οι οποίες συχνά δεν κατορθώνουν να φτάσουν στα αμερικανικά μέσα. Η πρωτοβουλία ανήκει στην αμερικανίδα freelance δημοσιογράφο Alison Weir η οποία ταξίδεψε ανεξάρτητα στη Μέση Ανατολή το διάστημα 2000-2001 και έγινε μάρτυρας των προβλημάτων της περιοχής. http://www.ifamericansknew.org/about_us/videos.html
Έχουμε λοιπόν και λέμε:
Γράφημα 1. Israeli and Palestinian Children Killed September 29, 2000 - Present
123 Israeli children have been killed by Palestinians and 1,050 Palestinian children have been killed by Israelis,Γράφημα 2. Israelis and Palestinians Killed, September 29, 2000 - Present
1,062 Israelis and at least 4,876 Palestinians have been killedΓράφημα 3. Israelis and Palestinians Injured, September 29, 2000 - Present
8,341 Israelis and 33,034 Palestinians have been injured
During Fiscal Year 2007, the U.S. gave more than $6.8 million per day to Israel and $0.3 million per day to the Palestinians.
Γράφημα 5. UN Resolutions Targeting Israel and the Palestinians 1955 - 1992
Israel has been targeted by at least 65 UN resolutions and the Palestinians have been targeted by none.
Γράφημα 6. Current Number of Political Prisoners and Detainees
1 Israeli is being held prisoner by Palestinians, while 10,756 Palestinians are currently imprisoned by Israel.
Γράφημα 7. Demolitions of Israeli and Palestinian Homes 1967 – Present
0 Israeli homes have been demolished by Palestinians and 18,147 Palestinian homes have been demolished by Israel since 1967
Γράφημα 8. Current Israeli and Palestinian Unemployment Rates
The Israeli unemployment rate is 7.3%, while the Palestinian unemployment is estimated at 23%. Specifically, for the West Bank, unemployment is at 18.6% and for Gaza, at 34.8%
Γράφημα 9. Current Illegal Settlements on the Other’s Land
Israel currently has 223 Jewish-only settlements and ‘outposts’ built on confiscated Palestinian land. Palestinians do not have any settlements on Israeli land.
Τετάρτη 31 Δεκεμβρίου 2008
Το Παλαιστινιακό Πρόβλημα: Σύντομη Ιστορική Επισκόπηση
Εξ αιτίας της σφοδρής ισραηλινής επίθεσης στη Λωρίδα της Γάζα, της σφοδρότερης ίσως, απ’ όσες έχουν επιχειρηθεί μέχρι σήμερα, ουσιαστικά από τον πόλεμο των έξι ημερών το 1967 και δώθε, αποφάσισα να γράψω ένα σύντομο χρονικό του Παλαιστινιακού προβλήματος, το οποίο ως γνωστόν παραμένει ανεπίλυτο εδώ και 60 ολόκληρα χρόνια. Οι σελίδες που ακολουθούν, κάθε άλλο παρά πλήρη εικόνα του προβλήματος δίνουν. Αναγκαστικά περιορίστηκα σε όσα θεώρησα ότι θα έδιναν ένα πλαίσιο αναφοράς των γεγονότων, παραλείποντας λεπτομέρειες, που σε τελευταία ανάλυση θα μπορούσαν να ήταν περισσότερο σημαντικές από όσο είμαι σε θέση να γνωρίζω. Δεν είμαι γνώστης του προβλήματος και γι αυτό ζητάω την κατανόησή σας για λάθη, ανακρίβειες και παραλείψεις.
Πολλοί ίσως απορήσετε για την επιλογή της σημερινής ανάρτησης, τέτοια μέρα που είναι, Πρώτη του Χρόνου, μέρα που όλοι θα θέλαμε να ήταν και η καλύτερη, αλλά, δυστυχώς τα πράγματα για άλλη μια χρονιά, δεν ήρθαν έτσι, δεν μάς ξύπνησαν αγγελικοί ύμνοι και φωτεινά χαμόγελα, αλλά σειρήνες συναγερμών και ασθενοφόρων, κραυγές πόνου και απελπισίας και οι πρώτες εικόνες της χρονιάς που αντικρίσαμε δεν ήταν παρά εικόνες απελπισίας από φέρετρα και χαλάσματα.
Δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι το δίκαιο είναι με τη μεριά των Παλαιστινίων οι οποίοι παλεύουν, όχι πάντα με τους πλέον δόκιμους τρόπους, ν’ αποκτήσουν το δικαίωμα για μια δική τους πατρίδα, έστω και αν αυτή η διεκδικούμενη πατρίδα έχει σήμερα συρρικνωθεί στο 22% του εδάφους, από το αρχικό που τους αναλογούσε. Πολλοί σοφοί και ειδικοί επί των ειδικών έχουν προσπαθήσει όλο αυτό το διάστημα να βρούνε λύσεις ώστε να σταματήσει κάποια στιγμή το μακελειό. Εις μάτην. Οι πολεμικές επιχειρήσεις αντί να μειώνονται όλο και πυκνώνουν. Δεν μπορώ να προτείνω, ούτε καν να φανταστώ λύσεις. Δεν ξέρω αν όλα θα ξαναγίνονταν μέλι-γάλα, αν το Ισραήλ μείωνε τις εδαφικές του απαιτήσεις ή αν απέσυρε όλους τους εποίκους του, ή αν ξεμπλέκονταν εντελώς οι αραβικοί από τους εβραϊκούς πληθυσμούς, ή αν ξαφνικά συναδελφώνονταν. Για να μην έχει υπάρξει έως τώρα λύση, θα πει ότι το πρόβλημα είναι πολύ πιο περίπλοκο και ίσως πέρα από τις θελήσεις των αντιμαχομένων και των προστατών τους.
Πάντα πίστευα ότι τα προβλήματα δεν είναι μόνο πολιτικά, αλλά γεωπολιτικά, δηλαδή ότι η γεωγραφία είναι μια ανυπέρβλητη και καθοριστική σταθερά που εν πολλοίς υπαγορεύει και τις πολιτικές κινήσεις και τα αποτελέσματα. Και στην συγκεκριμένη περίπτωση, αν παρατηρήσουμε τη θέση των σημερινών Παλαιστινιακών εδαφών στο χάρτη, δυο, δηλαδή, ορφανά κομμάτια, αποκομμένα μεταξύ τους και εμφυτευμένα στο σώμα του Ισραήλ, και αν μεγεθύνοντας το κάθε κομμάτι χωριστά, ακόμα παραπάνω, παρατηρήσουμε τις εκατοντάδες διαφορετικές κουκίδες που συμπλέκονται μεταξύ τους, με κάθε μια απ’ αυτές ν’ αντιστοιχεί και σε διαφορετικό πληθυσμό, τότε ίσως καταλάβουμε γιατί η πληγή αυτή συνεχίζει να παραμένει ανοιχτή.
Οι δυο επόμενοι χάρτες απεικονίζουν τη γεωγραφία, ο πρώτος, και την ανθρωπογεωγραφία της περιοχής, ο δεύτερος.
Πολλοί ίσως απορήσετε για την επιλογή της σημερινής ανάρτησης, τέτοια μέρα που είναι, Πρώτη του Χρόνου, μέρα που όλοι θα θέλαμε να ήταν και η καλύτερη, αλλά, δυστυχώς τα πράγματα για άλλη μια χρονιά, δεν ήρθαν έτσι, δεν μάς ξύπνησαν αγγελικοί ύμνοι και φωτεινά χαμόγελα, αλλά σειρήνες συναγερμών και ασθενοφόρων, κραυγές πόνου και απελπισίας και οι πρώτες εικόνες της χρονιάς που αντικρίσαμε δεν ήταν παρά εικόνες απελπισίας από φέρετρα και χαλάσματα.
Δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι το δίκαιο είναι με τη μεριά των Παλαιστινίων οι οποίοι παλεύουν, όχι πάντα με τους πλέον δόκιμους τρόπους, ν’ αποκτήσουν το δικαίωμα για μια δική τους πατρίδα, έστω και αν αυτή η διεκδικούμενη πατρίδα έχει σήμερα συρρικνωθεί στο 22% του εδάφους, από το αρχικό που τους αναλογούσε. Πολλοί σοφοί και ειδικοί επί των ειδικών έχουν προσπαθήσει όλο αυτό το διάστημα να βρούνε λύσεις ώστε να σταματήσει κάποια στιγμή το μακελειό. Εις μάτην. Οι πολεμικές επιχειρήσεις αντί να μειώνονται όλο και πυκνώνουν. Δεν μπορώ να προτείνω, ούτε καν να φανταστώ λύσεις. Δεν ξέρω αν όλα θα ξαναγίνονταν μέλι-γάλα, αν το Ισραήλ μείωνε τις εδαφικές του απαιτήσεις ή αν απέσυρε όλους τους εποίκους του, ή αν ξεμπλέκονταν εντελώς οι αραβικοί από τους εβραϊκούς πληθυσμούς, ή αν ξαφνικά συναδελφώνονταν. Για να μην έχει υπάρξει έως τώρα λύση, θα πει ότι το πρόβλημα είναι πολύ πιο περίπλοκο και ίσως πέρα από τις θελήσεις των αντιμαχομένων και των προστατών τους.
Πάντα πίστευα ότι τα προβλήματα δεν είναι μόνο πολιτικά, αλλά γεωπολιτικά, δηλαδή ότι η γεωγραφία είναι μια ανυπέρβλητη και καθοριστική σταθερά που εν πολλοίς υπαγορεύει και τις πολιτικές κινήσεις και τα αποτελέσματα. Και στην συγκεκριμένη περίπτωση, αν παρατηρήσουμε τη θέση των σημερινών Παλαιστινιακών εδαφών στο χάρτη, δυο, δηλαδή, ορφανά κομμάτια, αποκομμένα μεταξύ τους και εμφυτευμένα στο σώμα του Ισραήλ, και αν μεγεθύνοντας το κάθε κομμάτι χωριστά, ακόμα παραπάνω, παρατηρήσουμε τις εκατοντάδες διαφορετικές κουκίδες που συμπλέκονται μεταξύ τους, με κάθε μια απ’ αυτές ν’ αντιστοιχεί και σε διαφορετικό πληθυσμό, τότε ίσως καταλάβουμε γιατί η πληγή αυτή συνεχίζει να παραμένει ανοιχτή.
Οι δυο επόμενοι χάρτες απεικονίζουν τη γεωγραφία, ο πρώτος, και την ανθρωπογεωγραφία της περιοχής, ο δεύτερος.
Το Παλαιστινιακό πρόβλημα γεννήθηκε το 1948, με το πέρας του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου όταν, υπό το κράτος της φρίκης του Ολοκαυτώματος και τη μαζική μετανάστευση καταδιωκόμενων Εβραίων από την Ευρώπη στην υπό Βρετανική κατοχή από το 1917, Παλαιστίνη, όχι χωρίς να συναντήσουν εμπόδια από τους Βρετανούς, τα Ηνωμένα Έθνη αποφάσισαν την διχοτόμηση των Παλαιστινιακών εδαφών σε δυο ίσα περίπου μεγέθους κομμάτια, ώστε το ένα απ’ αυτά να αποτελέσει το ανεξάρτητο κράτος του Ισραήλ και το άλλο των Παλαιστινίων, με τρόπο όπως απεικονίζεται στον παρακάτω Χάρτη. Η δε Ιερουσαλήμ, επρόκειτο να τεθεί κάτω από διεθνή έλεγχο.
Το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών απεικονίζεται στον επόμενο χάρτη.
Το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών απεικονίζεται στον επόμενο χάρτη.
Στην πραγματικότητα οι συμπλοκές μεταξύ των Παλαιστινίων και Εβραίων άρχισαν ήδη από το 1947, αλλά μέχρι την αποχώρηση των Βρετανών το 1948, παρέμεναν σε επίπεδο εμφυλίου πολέμου. Εν τω μεταξύ όσοι Παλαιστίνιοι δεν ήταν διατεθειμένοι να μείνουν κάτω από ισραηλινό έλεγχο, γύρω στους 250,000 και κυρίως από τις ανώτερες και εύπορες τάξεις μετανάστευσαν ή εξαναγκάστηκαν σε φυγή από τους Ισραηλίτες σε γειτονικές αραβικές χώρες.
Με το που αποχώρησαν οι Βρετανοί τον Μάιο του 1948, οι μεν Ισραηλινοί ανακήρυξαν το δικό τους κράτος, σύμφωνα με το σχέδιο του ΟΗΕ, οι Άραβες όμως, δεν ήταν διατεθειμένοι να το δεχτούν και οι χώρες του Αραβικού συνδέσμου, Αίγυπτος, Ιορδανία, Ιράκ, Συρία και Λίβανος, κήρυξαν πάραυτα τον πόλεμο στο νεοϊδρυθέν κράτος. Στην αρχή οι Άραβες υπερτερούσαν, μετά όμως από εννιάμηνες μάχες οι Ισραηλινοί πήραν το πάνω χέρι αντεπιτέθηκαν και τους εξώθησαν. Τον Μάρτιο του 1949, επετεύχθη συμφωνία μόνιμης κατάπαυσης του πυρός, κατά την οποία ορίσθηκαν τα εσωτερικά όρια του Ισραήλ, γνωστά και ως «Πράσινη Γραμμή». Έτσι, οι Αιγύπτιοι διατήρησαν τη Λωρίδα της Γάζας, οι Ιορδανοί την Δυτική Όχθη και την ανατολική Ιερουσαλήμ, κτήσεις που κράτησαν μέχρι τον πόλεμο του 1967, οι Σύριοι μια στενή λωρίδα στην λίμνη της Γαλιλαίας και οι Λιβανέζοι ένα μικρό κομμάτι γης, στη Rosh Hanikra. Ο πόλεμος αυτός είχε σαν αποτέλεσμα γύρω στους 700,000 Παλαιστίνιοι να εγκαταλείψουν τα εδάφη τους. Για νεκρούς, δεν το συζητάμε, ήταν πολλοί. Ίσαμε 10,000 από κάθε μεριά. Με τον τρόπο αυτό οι Ισραηλινοί κατόρθωσαν να αυξήσουν τα εδάφη τους εις βάρος των Παλαιστινίων στο 77%, έναντι του 55% που τους είχε αρχικά αποδοθεί.
Το 1967 το Ισραήλ εξαπόλυσε τον περίφημο πόλεμο των έξι ημερών κατά τον οποίο απέσπασε: τη λωρίδα της Γάζας και τη χερσόνησο του Σινά από την Αίγυπτο, τη Δυτική Όχθη και την Ανατολική Ιερουσαλήμ από την Ιορδανία και τα υψώματα του Γκολάν στο βορρά από τη Συρία. Η αρχή «γη-ως-αντάλλαγμα-για ειρήνη», απετέλεσε τη βάση για τις αραβο-ισραηλινές διαπραγματεύσεις με σκοπό την αναγνώριση των ισραηλινών συνόρων. Σαν μέρος αυτής της συμφωνίας, το 1979 το Ισραήλ επέστρεψε τη χερσόνησο του Σινά στην Αίγυπτο. Εξ αιτίας του πολέμου αυτού, γύρω στο μισό εκατομμύριο Παλαιστίνιοι εγκατέλειψαν για πολλοστή φορά τα εδάφη τους.
Τον Ιούνιο του 1982, το Ισραήλ εισέβαλε στο Λίβανο με σκοπό την εξολόθρευση του PLO. Στα πλαίσια μιας νέας συμφωνίας, το PLO αποχώρησε από την Βηρυτό, εκείνη η εποχή όμως, μάς έμεινε γνωστή από τις άγριες σφαγές των Παλαιστινίων προσφύγων στα στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα.
Το 1987 ήταν η χρονιά της πρώτης Ιντιφάντα. Το 1993, με τις συμφωνίες του Όσλο ανάμεσα στον Αραφάτ και τον Γιτζάκ Ράμπιν, πρωθυπουργό του Ισραήλ, τέθηκαν οι βάσεις για την Παλαιστινιακή αυτοδιάθεση στη Δυτική Όχθη και τη Λωρίδα της Γάζας, με προοπτική τη δημιουργία ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους, αλλά με το Ισραήλ, υπεύθυνο για την προστασία των ισραηλιτών που συνέχιζαν να παραμένουν στα παλαιστινιακά εδάφη. Παρά ταύτα το πρόβλημα της Ιερουσαλήμ παρέμενε ανεπίλυτο, όπως και η επιστροφή των παλαιστινίων προσφύγων.
Η Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή ιδρύθηκε το 1994, την επαύριο δηλαδή των συμφωνιών του Όσλο, σαν συνέχεια του PLO και σαν πρώτο βήμα προς την αυτοδιάθεση των Παλαιστινίων, με την προοπτική οι τελικές διαπραγματεύσεις να πραγματοποιηθούν σε μια πενταετία, το 1999. Πρώτος πρόεδρος εκλέχτηκε επιτυγχάνοντας σαρωτική νίκη, ο Γιασέρ Αραφάτ. Ανάμεσα στις αρμοδιότητές της ήταν η διαχείριση αστικών υποθέσεων και θεμάτων ασφαλείας, στις Παλαιστινιακές αστικές περιοχές της Δυτικής Όχθης και της Λωρίδας της Γάζας, και η διαχείριση αστικών υποθέσεων μόνο, στις αγροτικές περιοχές. Τα υπόλοιπα εδάφη επρόκειτο να παραμείνουν κάτω από τον αποκλειστικό έλεγχο του Ισραήλ. Η Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή διατηρεί επίσημο σώμα 40,000-80,000 οπλισμένων στρατιωτών, που τυπικά εκτελούν χρέη αστυνομικών.
Οι διαπραγματεύσεις επαναλήφθηκαν το 1999, χωρίς επιτυχία και διακόπηκαν το 2000 με την κήρυξη της δεύτερης Ιντιφάντα.
Οι Ισραηλινοί συνέχισαν να εποικίζουν τα κατεχόμενα εδάφη, ενώ οι Παλαιστίνιοι άρχισαν να εφαρμόζουν μια νέα τακτική με επιθέσεις αυτοκτονίας. Την ίδια εποχή άρχισε και η κατασκευή από το Ισραήλ, του περίφημου τείχους στη Δυτική Όχθη εντός των Παλαιστινιακών εδαφών. Το 2002 υπήρξε μια κίνηση από τον πρόεδρο Bush, για την δημιουργία ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους, αλλά το σχέδιο ναυάγησε με τον πόλεμο του Ιράκ. Την ίδια χρονιά το Συμβούλιο Ασφαλείας υιοθέτησε απόφαση για την δημιουργία δυο ανεξάρτητων κρατών με ασφαλή και αναγνωρισμένα σύνορα.
Το 2005, επί κυβερνήσεως Αριέλ Σαρόν, για λόγους βελτίωσης των συνθηκών ασφαλείας του Ισραήλ, αποφασίστηκε η εκκένωση, έναντι υψηλής αποζημίωσης για τους απερχόμενους, 21 καταυλισμών της Λωρίδας της Γάζας και τεσσάρων, από τους 120, καταυλισμούς της Δυτικής Όχθης. Συνολικά αποχώρησαν 8000 άποικοι. Πολλοί, εν μια νυκτί.
Σήμερα, από τις περιοχές αυτές, η Δυτική Όχθη βρίσκεται εν μέρει κάτω από την Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή και εν μέρει κάτω από στρατιωτική Ισραηλινή διοίκηση. Τα υψώματα του Γκολάν βρίσκονται κάτω από την πολιτική διοίκηση του Ισραήλ, ενώ η ανατολική Ιερουσαλήμ κάτω από ειδικό καθεστώς. Η λωρίδα της Γάζας παρέμεινε υπό την κατοχή των Ισραηλινών από το 1967 έως το 2005. Παρ’ όλα αυτά σήμερα συνεχίζουν να ελέγχουν τον εναέριο χώρο, τα χωρικά ύδατα της περιοχής, καθώς και την χερσαία πλευρά προς τα Ισραηλινά σύνορα. Επίσης, η παροχή νερού, οι επικοινωνίες, η ηλεκτροδότηση και η αποχέτευση βρίσκονται στα χέρια του Ισραήλ, καθώς επίσης και οι τελωνειακές ρυθμίσεις. Το δε χρησιμοποιούμενο νόμισμα είναι το Ισραηλινό. Η Αίγυπτος ελέγχει τη νότια περιοχή της Γάζας, στα σύνορα με την έρημο του Σινά.
Η Λωρίδα της Γάζας δεν αναγνωρίζεται διεθνώς σαν τμήμα κυρίαρχης χώρας. Ενώ διεκδικείται από την Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή σαν μέρος των Παλαιστινιακών περιοχών, στην πραγματικότητα βρίσκεται κάτω από την διοίκηση της de facto κυβέρνησης της παραστρατιωτικής οργάνωσης Χαμάς.
Από τις προεδρικές εκλογές του Ιανουαρίου του 2005, νικητής αναδείχθηκε ο Μαχμούντ Αμπάς, του PLO/Fatah, με ποσοστό 62%. Στις βουλευτικές εκλογές που διεξήχθησαν τον Ιανουάριο του επόμενου έτους όμως, πλειοψήφησε η Ηamas, με 74 έδρες σε σύνολο 132.
Οι εντελώς δε, διαφορετικοί προσανατολισμοί ανάμεσα στη Χαμάς, (φανατικοί μουσουλμάνοι) που πλειοψήφησε στη Λωρίδα της Γάζας και τη Φατάχ του Προέδρου Αμπάς (κοσμικός προσανατολισμός) που διατηρεί το προβάδισμα στη Δυτική Όχθη, είχαν φτάσει σε τέτοιο σημείο όξυνσης, που τον Ιούνιο του 2007 κατέληξαν στη Γάζα σε κανονικές στρατιωτικές επιχειρήσεις ανάμεσα στα αντιμαχόμενα μέρη, με τραγικό αποτέλεσμα 120 νεκρούς και τριπλάσιους τραυματίες.
Οι Παλαιστίνιοι που διαμένουν σήμερα στη Δυτική Όχθη ανέρχονται στους 2,407,681. Οι Ισραηλινοί ανέρχονται στους 187,000, ενώ κάπου 177,000 κατοικούν στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Συνολικά καταλαμβάνουν το 40% των εδαφών της Δυτικής Όχθης,
Οι Παλαιστίνιοι της Λωρίδας της Γάζας ανέρχονται στους 1,482,405.
Οι Ισραηλινοί έποικοι στα υψώματα του Γκολάν είναι γύρω στους 20,000, ενώ υπάρχουν περί τους 100 επί πλέον καταυλισμούς τους οποίους δεν αναγνωρίζει το Ισραήλ.
Με το που αποχώρησαν οι Βρετανοί τον Μάιο του 1948, οι μεν Ισραηλινοί ανακήρυξαν το δικό τους κράτος, σύμφωνα με το σχέδιο του ΟΗΕ, οι Άραβες όμως, δεν ήταν διατεθειμένοι να το δεχτούν και οι χώρες του Αραβικού συνδέσμου, Αίγυπτος, Ιορδανία, Ιράκ, Συρία και Λίβανος, κήρυξαν πάραυτα τον πόλεμο στο νεοϊδρυθέν κράτος. Στην αρχή οι Άραβες υπερτερούσαν, μετά όμως από εννιάμηνες μάχες οι Ισραηλινοί πήραν το πάνω χέρι αντεπιτέθηκαν και τους εξώθησαν. Τον Μάρτιο του 1949, επετεύχθη συμφωνία μόνιμης κατάπαυσης του πυρός, κατά την οποία ορίσθηκαν τα εσωτερικά όρια του Ισραήλ, γνωστά και ως «Πράσινη Γραμμή». Έτσι, οι Αιγύπτιοι διατήρησαν τη Λωρίδα της Γάζας, οι Ιορδανοί την Δυτική Όχθη και την ανατολική Ιερουσαλήμ, κτήσεις που κράτησαν μέχρι τον πόλεμο του 1967, οι Σύριοι μια στενή λωρίδα στην λίμνη της Γαλιλαίας και οι Λιβανέζοι ένα μικρό κομμάτι γης, στη Rosh Hanikra. Ο πόλεμος αυτός είχε σαν αποτέλεσμα γύρω στους 700,000 Παλαιστίνιοι να εγκαταλείψουν τα εδάφη τους. Για νεκρούς, δεν το συζητάμε, ήταν πολλοί. Ίσαμε 10,000 από κάθε μεριά. Με τον τρόπο αυτό οι Ισραηλινοί κατόρθωσαν να αυξήσουν τα εδάφη τους εις βάρος των Παλαιστινίων στο 77%, έναντι του 55% που τους είχε αρχικά αποδοθεί.
Το 1967 το Ισραήλ εξαπόλυσε τον περίφημο πόλεμο των έξι ημερών κατά τον οποίο απέσπασε: τη λωρίδα της Γάζας και τη χερσόνησο του Σινά από την Αίγυπτο, τη Δυτική Όχθη και την Ανατολική Ιερουσαλήμ από την Ιορδανία και τα υψώματα του Γκολάν στο βορρά από τη Συρία. Η αρχή «γη-ως-αντάλλαγμα-για ειρήνη», απετέλεσε τη βάση για τις αραβο-ισραηλινές διαπραγματεύσεις με σκοπό την αναγνώριση των ισραηλινών συνόρων. Σαν μέρος αυτής της συμφωνίας, το 1979 το Ισραήλ επέστρεψε τη χερσόνησο του Σινά στην Αίγυπτο. Εξ αιτίας του πολέμου αυτού, γύρω στο μισό εκατομμύριο Παλαιστίνιοι εγκατέλειψαν για πολλοστή φορά τα εδάφη τους.
Τον Ιούνιο του 1982, το Ισραήλ εισέβαλε στο Λίβανο με σκοπό την εξολόθρευση του PLO. Στα πλαίσια μιας νέας συμφωνίας, το PLO αποχώρησε από την Βηρυτό, εκείνη η εποχή όμως, μάς έμεινε γνωστή από τις άγριες σφαγές των Παλαιστινίων προσφύγων στα στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα.
Το 1987 ήταν η χρονιά της πρώτης Ιντιφάντα. Το 1993, με τις συμφωνίες του Όσλο ανάμεσα στον Αραφάτ και τον Γιτζάκ Ράμπιν, πρωθυπουργό του Ισραήλ, τέθηκαν οι βάσεις για την Παλαιστινιακή αυτοδιάθεση στη Δυτική Όχθη και τη Λωρίδα της Γάζας, με προοπτική τη δημιουργία ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους, αλλά με το Ισραήλ, υπεύθυνο για την προστασία των ισραηλιτών που συνέχιζαν να παραμένουν στα παλαιστινιακά εδάφη. Παρά ταύτα το πρόβλημα της Ιερουσαλήμ παρέμενε ανεπίλυτο, όπως και η επιστροφή των παλαιστινίων προσφύγων.
Η Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή ιδρύθηκε το 1994, την επαύριο δηλαδή των συμφωνιών του Όσλο, σαν συνέχεια του PLO και σαν πρώτο βήμα προς την αυτοδιάθεση των Παλαιστινίων, με την προοπτική οι τελικές διαπραγματεύσεις να πραγματοποιηθούν σε μια πενταετία, το 1999. Πρώτος πρόεδρος εκλέχτηκε επιτυγχάνοντας σαρωτική νίκη, ο Γιασέρ Αραφάτ. Ανάμεσα στις αρμοδιότητές της ήταν η διαχείριση αστικών υποθέσεων και θεμάτων ασφαλείας, στις Παλαιστινιακές αστικές περιοχές της Δυτικής Όχθης και της Λωρίδας της Γάζας, και η διαχείριση αστικών υποθέσεων μόνο, στις αγροτικές περιοχές. Τα υπόλοιπα εδάφη επρόκειτο να παραμείνουν κάτω από τον αποκλειστικό έλεγχο του Ισραήλ. Η Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή διατηρεί επίσημο σώμα 40,000-80,000 οπλισμένων στρατιωτών, που τυπικά εκτελούν χρέη αστυνομικών.
Οι διαπραγματεύσεις επαναλήφθηκαν το 1999, χωρίς επιτυχία και διακόπηκαν το 2000 με την κήρυξη της δεύτερης Ιντιφάντα.
Οι Ισραηλινοί συνέχισαν να εποικίζουν τα κατεχόμενα εδάφη, ενώ οι Παλαιστίνιοι άρχισαν να εφαρμόζουν μια νέα τακτική με επιθέσεις αυτοκτονίας. Την ίδια εποχή άρχισε και η κατασκευή από το Ισραήλ, του περίφημου τείχους στη Δυτική Όχθη εντός των Παλαιστινιακών εδαφών. Το 2002 υπήρξε μια κίνηση από τον πρόεδρο Bush, για την δημιουργία ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους, αλλά το σχέδιο ναυάγησε με τον πόλεμο του Ιράκ. Την ίδια χρονιά το Συμβούλιο Ασφαλείας υιοθέτησε απόφαση για την δημιουργία δυο ανεξάρτητων κρατών με ασφαλή και αναγνωρισμένα σύνορα.
Το 2005, επί κυβερνήσεως Αριέλ Σαρόν, για λόγους βελτίωσης των συνθηκών ασφαλείας του Ισραήλ, αποφασίστηκε η εκκένωση, έναντι υψηλής αποζημίωσης για τους απερχόμενους, 21 καταυλισμών της Λωρίδας της Γάζας και τεσσάρων, από τους 120, καταυλισμούς της Δυτικής Όχθης. Συνολικά αποχώρησαν 8000 άποικοι. Πολλοί, εν μια νυκτί.
Σήμερα, από τις περιοχές αυτές, η Δυτική Όχθη βρίσκεται εν μέρει κάτω από την Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή και εν μέρει κάτω από στρατιωτική Ισραηλινή διοίκηση. Τα υψώματα του Γκολάν βρίσκονται κάτω από την πολιτική διοίκηση του Ισραήλ, ενώ η ανατολική Ιερουσαλήμ κάτω από ειδικό καθεστώς. Η λωρίδα της Γάζας παρέμεινε υπό την κατοχή των Ισραηλινών από το 1967 έως το 2005. Παρ’ όλα αυτά σήμερα συνεχίζουν να ελέγχουν τον εναέριο χώρο, τα χωρικά ύδατα της περιοχής, καθώς και την χερσαία πλευρά προς τα Ισραηλινά σύνορα. Επίσης, η παροχή νερού, οι επικοινωνίες, η ηλεκτροδότηση και η αποχέτευση βρίσκονται στα χέρια του Ισραήλ, καθώς επίσης και οι τελωνειακές ρυθμίσεις. Το δε χρησιμοποιούμενο νόμισμα είναι το Ισραηλινό. Η Αίγυπτος ελέγχει τη νότια περιοχή της Γάζας, στα σύνορα με την έρημο του Σινά.
Η Λωρίδα της Γάζας δεν αναγνωρίζεται διεθνώς σαν τμήμα κυρίαρχης χώρας. Ενώ διεκδικείται από την Εθνική Παλαιστινιακή Αρχή σαν μέρος των Παλαιστινιακών περιοχών, στην πραγματικότητα βρίσκεται κάτω από την διοίκηση της de facto κυβέρνησης της παραστρατιωτικής οργάνωσης Χαμάς.
Από τις προεδρικές εκλογές του Ιανουαρίου του 2005, νικητής αναδείχθηκε ο Μαχμούντ Αμπάς, του PLO/Fatah, με ποσοστό 62%. Στις βουλευτικές εκλογές που διεξήχθησαν τον Ιανουάριο του επόμενου έτους όμως, πλειοψήφησε η Ηamas, με 74 έδρες σε σύνολο 132.
Οι εντελώς δε, διαφορετικοί προσανατολισμοί ανάμεσα στη Χαμάς, (φανατικοί μουσουλμάνοι) που πλειοψήφησε στη Λωρίδα της Γάζας και τη Φατάχ του Προέδρου Αμπάς (κοσμικός προσανατολισμός) που διατηρεί το προβάδισμα στη Δυτική Όχθη, είχαν φτάσει σε τέτοιο σημείο όξυνσης, που τον Ιούνιο του 2007 κατέληξαν στη Γάζα σε κανονικές στρατιωτικές επιχειρήσεις ανάμεσα στα αντιμαχόμενα μέρη, με τραγικό αποτέλεσμα 120 νεκρούς και τριπλάσιους τραυματίες.
Οι Παλαιστίνιοι που διαμένουν σήμερα στη Δυτική Όχθη ανέρχονται στους 2,407,681. Οι Ισραηλινοί ανέρχονται στους 187,000, ενώ κάπου 177,000 κατοικούν στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Συνολικά καταλαμβάνουν το 40% των εδαφών της Δυτικής Όχθης,
Οι Παλαιστίνιοι της Λωρίδας της Γάζας ανέρχονται στους 1,482,405.
Οι Ισραηλινοί έποικοι στα υψώματα του Γκολάν είναι γύρω στους 20,000, ενώ υπάρχουν περί τους 100 επί πλέον καταυλισμούς τους οποίους δεν αναγνωρίζει το Ισραήλ.
Η οικονομική και κοινωνικη ζωή στην Παλαιστίνη ίσως εξεταστεί σε επόμενη ανάρτηση.
http://news.bbc.co.uk/hi/english/static/in_depth/world/2001/israel_and_palestinians/key_maps/6.stm
http://en.wikipedia.org/wiki/Israeli_settlement
http://en.wikipedia.org/wiki/Israel
http://en.wikipedia.org/wiki/Gaza_Strip
http://en.wikipedia.org/wiki/Hamas
http://en.wikipedia.org/wiki/Palestinian_National_Authority
http://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Gaza_(2007)
http://en.wikipedia.org/wiki/Israel%27s_unilateral_disengagement_plan
http://en.wikipedia.org/wiki/Demographics_of_the_Palestinian_territories
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
Αναρτήσεις
.jpeg)
