Εκκλησία της Ελλάδος, Μητροπολίτες Κυθήρων – Αιτωλίας και Ακαρνανίας και η εκ νέου δοκιμασία της εκκλησιαστικής δικαιοσύνης

Δρ. Αναστάσιος Βαβούσκος

Άρχων Ασηκρήτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου

Στις 11 και 12 Μαΐου 2021 συνεδρίασε η Διαρκής Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος και συζήτησε μεταξύ άλλων και την συμπεριφορά δύο Σεβασμιωτάτων Μητροπολιτών, του Μητροπολίτη Κυθήρων και του Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας σε σχέση με τον εορτασμό της περιόδου του Πάσχα. Στη συνέχεια εκδόθηκε Δελτίο Τύπου, στο οποίο η Διαρκής Ιερά Σύνοδος εξέθεσε τις σχετικές αποφάσεις της ως εξής:

Το Ουκρανικό Εκκλησιαστικό Ζήτημα (Βίντεο)

Ο πανεπιστημιακός Νίκος Αδάμου, (The City University of New York) συζήτησε την Κυριακή 7 Μαρτίου 2021 στο Anixnefseis web tv με τον Αλέξανδρο Μασσαβέτα, συγγραφέα και τον Αναστάσιο Βαβούσκο Δρ Νομικής, για το Ουκρανικό Εκκλησιαστικό Ζήτημα με αφορμή το βιβλίο του κ. Μασσαβέτα ¨Η Τρίτη Ρώμη” και του κ. Βαβούσκου “Το Ουκρανικό Ζήτημα”.

 

Η νέα εκδήλωση προθέσεως από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμωv για αντιποίηση αρμοδιότητας του Οικουμενικού Πατριάρχη

Δρ Αναστάσιος Βαβούσκος

Δικηγόρος, Άρχων Ασηκρήτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου 

Η συνάθροιση του Αμμάν του Φεβρουαρίου του 2020 θεμελίωσε αντικανονικές ενέργειες εκ μέρους όσων συμμετείχαν σ’ αυτήν. Παρά ταύτα, ο Οικουμενικός Πατριάρχης, όπως φαίνεται, δεν θέλησε να «τραβήξει το σκοινί». Όμως, όπως φαίνεται, ισχύει πλήρως η διαπίστωση, ότι «ο δράστης επιστρέφει πάντοτε στον τόπο του εγκλήματος». 

Ήδη, με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από την οργάνωση αυτής της «συνόδου», ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων απέστειλε επιστολή στους Προκαθημένους των Αυτοκεφάλων Εκκλησιών, με την οποία τους υπενθυμίζει την προ έτους συμφωνία τους για επανάληψη της «συνόδου» αυτής. Συνεπώς, όπως γίνεται σαφές πλέον, όντως θεμελιώνεται πλήρως και το αδίκημα της φατρίας. 

Και το ερώτημα, που τίθεται, είναι ένα: Ποιο όργανο θα κρίνει το αδίκημα αυτό και όσους συμπράξουν εκ νέου στην τέλεσή του; 

Συμφώνως προς την αρχή της κατά πρόσωπο αρμοδιότητας, και αναλογικώς προς τα ισχύοντα για την σύνοδο της επαρχίας, αρμόδιο όργανο για την κρίση επί κανονικού παραπτώματος Προκαθημένου Ορθόδοξης Αυτοκέφαλης Εκκλησίας είναι η ίδια η σύνοδος των Προκαθημένων, εφόσον το ζήτημα που προέκυψε, είναι μείζονος ή γενικοτέρου ενδιαφέροντος και δεν αφορά αποκλειστικώς στην Εκκλησία, της οποίας είναι ο αυτουργός είναι Προκαθήμενος. 

ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ ΤΗΣ ΑΥΤΟΚΕΦΑΛΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η παραχώρηση αυτοκεφάλου καθεστώτος, υπό την έννοια της οποίας περιλαμβάνονται τόσο η διαδικασία που ακολουθήθηκε όσο και η επακόλουθη αποδοχή της και η τυπικού χαρακτήρα αναγνώριση της νέας αυτοκέφαλης Εκκλησίας, δεν αποτελεί αντικείμενο συζητήσεως και κριτικής άλλου συνοδικού οργάνου, παρά μόνο του μόνου αρμοδίου, που είναι η Ιερά σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου. 

Γράφει ο Δρ. Αναστάσιος Βαβούσκος, Δικηγόρος, Άρχων Ασηκρήτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου

Εάν σταχυολογήσουμε τις πιο πρόσφατες θέσεις της Εκκλησίας της Κύπρου, θα συνειδητοποιήσουμε, ότι στο ζήτημα της αναγνωρίσεως της νέας Ουκρανικής Εκκλησίας και συνακολούθως και του Προκαθημένου αυτής Μητροπολίτη Κιέβου Επιφανίου, η Εκκλησία της Κύπρου κράτησε μια στάση αρνητική, συντασσόμενη με την πλειοψηφία των Ορθοδόξων Εκκλησιών υπέρ της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (Πατριαρχείο Μόσχας) και του επικεφαλής αυτής Μητροπολίτη Ονουφρίου:

α) τον Ιούλιο του 2017 ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου κ. Χρυσόστομος απέστειλε επιστολή στον Πατριάρχη Μόσχας, με την οποία εξέφραζε την υποστήριξή του προς την Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία (Πατριαρχείο Μόσχας).

β) λίγες μέρες μετά, κατά τις εορτές προς τιμήν της μνήμης του Οσίου Αντωνίου των Σπηλαίων του Κιέβου, οργανώθηκε συνέντευξη τύπου, στην οποία μεταξύ άλλων παρέστη και ο Μητροπολίτης Ταμασού και Ορεινής Ησαΐας ως εκπρόσωπος της Εκκλησίας της Κύπρου, ο οποίος εξέφρασε την πλήρη στήριξή του προς την τότε Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία και τον Προκαθήμενο της Μητροπολίτη Ονούφριο, χαρακτηρίζοντας αυτήν μεν ως την μόνη κανονική Εκκλησία στην Ουκρανία, τον Προκαθήμενο αυτής δε ως τον κανονικό Προκαθήμενο της Ουκρανικής Εκκλησίας.

γ) στις 18 Φεβρουαρίου 2019 η Ιερά σύνοδος της Εκκλησίας της Κύπρου εξέδωσε Ανακοινωθέν, στο οποίο εξεδήλωσε τις επιφυλάξεις της «…ὡς πρός τή δυνατότητα ἐπικύρωσης ἐκ τῶν ὑστέρων, χειροτονιῶν πού ἔγιναν ἀπό καθαιρεμένους, ἀφορισμένους καί ἀναθεματισμένους ἐπισκόπους. Τήν καθαίρεση, ἀφορισμό καί ἀναθεματισμό κάποιων προσώπων πού πρωτοστάτησαν στήν Οὐκρανική κρίση, δεχτήκαμε ὅλοι οἱ Ὀρθόδοξοι. Τό ἔκκλητο, ὅταν ὑφίσταται, θά πρέπει νά ἔχει κάποιους χρονικούς περιορισμούς ὡς πρός τήν ὑποβολή καί τήν ἐξέτασή του».

Παρά ταύτα, στη συνεδρίαση της Ιεράς Συνόδου της 9ης Σεπτεμβρίου 2020 ο Αρχιεπίσκοπος έθεσε το θέμα προς συζήτηση αλλά τελικώς αποφασίσθηκε η αναβολή της συζητήσεως για μια προσεχή συνεδρίαση της Ιεράς Συνόδου.

ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΒΑΒΟΥΣΚΟΣ: Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΚΩΝ ΜΕΣΩΝ ΑΠΟ ΚΑΝΟΝΙΚΗΣ ΑΠΟΨΕΩΣ

Δρ. Αναστάσιος Βαβούσκος 

Δικηγόρος 

Άρχων Ασηκρήτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου 

Η έννοια της αρμοδιότητας στον τομέα της εκκλησιαστικής δικαιοσύνης συντίθεται από τρεις παραμέτρους, την αρμοδιότητα κατά τον τόπο τελέσεως του παραπτώματος, την αρμοδιότητα κατά το κρινόμενο θέμα και την αρμοδιότητα κατά το πρόσωπο του κρίνοντος και του κρινομένου. 

Περαιτέρω, η παράμετρος της αρμοδιότητας κατά το πρόσωπο του κρίνοντος εδράζεται επί τριών βάσεων. Η πρώτη βάση είναι το ζήτημα της συνενοχής ή της εχθρότητας του εκκλησιαστικού δικαστή σε σχέση με τον κατηγορούμενο. Η δεύτερη βάση είναι η διαδικασία της κατά συναίνεσιν επιλογής του εκκλησιαστικού δικαστή μεταξύ κατηγόρου και κατηγορουμένου. Η τρίτη βάση, η οποία και μας ενδιαφέρει, είναι ο θεσμός των ενδίκων μέσων. 

Η τρίτη παράμετρος της αρμοδιότητας κατά το πρόσωπο του κρίνοντος είναι η άσκηση των ενδίκων μέσων, και δή της εφέσεως ή α΄ εκκλήτου , διά του οποίου ζητείται η εκ νέου κρίση της υποθέσεως από ανώτερο αυτή τη φορά όργανο, και της αναιρέσεως ή β΄ εκκλήτου, διά του οποίου ζητείται η εξαφάνιση της αποφάσεως του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου από όργανο ανώτερο αυτού, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση. Ο χαρακτήρας αυτός του οργάνου ως «ανωτέρου» δύναται να σημαίνει τόσο την ποιοτική όσο και τη ποσοτική - αριθμητική διαφοροποίηση αυτού από το αντίστοιχο πρωτοβάθμιο όργανο, με παρεπόμενο αποτέλεσμα την έκφραση της συνοδικής αυθεντίας μέσα στους κόλπους της Εκκλησίας και την συγκέντρωση στο «πρόσωπο» του των απαραίτητων ιδιοτήτων της ευθικρισίας, της αμεροληψίας και της ορθής ερμηνείας των ιερών κανόνων.

Ολόκληρο το άρθρο στη συνέχεια. 

ΤΟ ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΒΑΒΟΥΣΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΟΥΚΡΑΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ

Αγγελιαφόρος

Πριν μερικές μέρες κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο του Αναστάσιου Κων. Βαβούσκου, με τίτλο: “Το Ουκρανικό Ζήτημα”.

Ο Αναστάσιος Κων. Βαβούσκος είναι διδάκτορας του Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με τίτλο διδακτορικής διατριβής «Θεμελιώδεις Αρχές Εκκλησιαστικής Δικονομίας – Η αρχή της ανεξαρτησίας και της αμεροληψίας των οργάνων απονομής της εκκκλησιαστικής δικαιοσύνης», στην οποία η Εξεταστική Επιτροπή απένειμε τον βαθμό: Άριστα. 

Στο βιβλίο αυτό ο συγγραφέας διαπραγματεύεται συνολικώς όλες τις παραμέτρους, που συνθέτουν την εικόνα του επίμαχου Ουκρανικού εκκλησιαστικού ζητήματος. Ιδιαιτέρως, ερμηνεύεται το Γράμμα Εκδόσεως του 1686, η ανάλυση του οποίου οδηγεί στο αδιαμφισβήτητο συμπέρασμα, ότι διά του Γράμματος αυτού εκχωρήθηκε στον Πατριάρχη Μόσχας μόνον το δικαίωμα χειροτονίας του Μητροπολίτη Κιέβου υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και σε καμία περίπτωση δεν μεταβιβάσθηκε στο Πατριαρχείο Μόσχας η κανονική δικαιοδοσία επί της Μητροπόλεως Κιέβου. Το ως άνω συμπέρασμα ενισχύεται επίσης από την παρουσίαση της προσωπικότητας του υπογράψαντος το Γράμμα Εκδόσεως Οικουμενικού Πατριάρχη Διονυσίου Δ΄ του Μουσελίμ, αλλά και από όμοια Γράμματα Εκδόσεως του ιδίου αλλά και ετέρων Οικουμενικών Πατριαρχών. 

Περί Ι. Καποδίστρια, ιερών ναών και αντιγραφών

Αναστάσιος Βαβούσκος, Άρχων Ασηκρήτης της Μ.τ.Χ.Ε.

Ανοιχτή επιστολή

Προς κ. Γεώργιο Έξαρχο, Εκπαιδευτικό

Περί Ι. Καποδίστρια, ιερών ναών και αντιγραφών

Κύριε Έξαρχε,

Έλαβα γνώση του δημοσιευμένου άρθρου σας με τον τίτλο «FAKENEWS: Ο Καποδίστριας ΔΕΝ έκλεισε ποτέ τις Εκκλησίες», που αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα «www.romfea.gr» στις 28/3/2020.

Χάρηκα, διότι μέχρι τη δημοσίευση του άρθρου σας, νόμιζα ότι μόνον εγώ είχα αυτή την άποψη, την οποία και εξέθεσα σε άρθρο μου με τίτλο «Ο Ιωάννης Καποδίστριας δεν έκλεισε τελικώς τους ιερούς ναούς», το οποίο αναρτήθηκε στις 26 Μαρτίου 2020 στο http://fanarion.blogspot.com/2020/03/blog-post_345.html.

Διαπίστωσα, όμως, μετά λύπης μου, ότι όχι μόνο χρησιμοποιήσατε τίτλο όμοιο με τον αντίστοιχο τίτλο του δικού μου πρωτότυπου άρθρου αλλά και πήρατε στοιχεία από αυτό, δίχως όμως να το επισημάνετε στο άρθρο σας.

Αναστάσιος Βαβούσκος: Ο Ιωάννης Καποδίστριας δεν έκλεισε τελικώς τους ιερούς ναούς

Δρ Αναστάσιος Βαβούσκος

Άρχων Ασηκρήτης της Μ.τ.Χ.Ε.

Πηγές

-          - Γενική Εφημερίς της Ελλάδος, σε

https://drive.google.com/file/d/1MG8kIuEby_Kj77DgENWGRqZdNiJz1oPc/view

-          - Ιστορική Έκθεσις της εν Πόρω πανώλους κατά τους μήνας Απρίλιον, Μάϊον και Ιούνιον του 1837 και των παρά της Κυβερνήσεως ληφθέντων μέτρων εκδοθείσα κατά τα επίσημα της επί των Εσωτερικών Γραμματείας έγγραφα, και κατ΄ έγκρισιν της Α.Μ. υπό του Καρόλου Βίμπερ Αρχιατρού της Α.Μ., ανωτέρου Ιατροσυμβούλου και Προέδρου του Βασιλικού Ιατροσυνεδρίου, εν Αθήναις, εκ της Βασιλικής Τυπογραφίας, 1837.

-          - Συλλογή των υγειονομικών νόμων, κανονισμών και λοιπών διαταγμάτων των αφορώντων την υγειονομικήν υπηρεσίαν του Βασιλείου της Ελλάδος, εν Αθήναις, εκ της Βασιλικής Τυπογραφίας, 1845.

Βιβλιογραφία

1.       Τρύφωνος Ευαγγελίδου, Ιστορία του Ιωάννου Καποδιστρίου Κυβερνήτου της Ελλάδος (1828-1831), εν Αθήναις, εκδ. Π.Ε. Ζανουλάκης-Βιβλιοπώλης, 1894.

2.       Επιστολαί Ιωάννου Καποδίστρια, Κυβερνήτου της Ελλάδος διπλωματικαί, διοικητικαί και ιδιωτικαί, γραφείσαι από 8 Απριλίου 1827 μέχρις 26 Σεπτεμβρίου 1831, Τ. 2, Αθήνησιν, Τύποις Κωνσταντίνου Ράλλη, 1841.

3.       Σπυρίδωνος Τρικούπη, Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως, έκδοσις δευτέρα επιθεωρηθείσα και διορθωθείσα, Τόμος Δ’, εν Λονδίνω εκ της εν τη αυλή του Ερυθρού Άβοντος Τυπογραφίας Ταϋδόρου και Φραγκίσκου, μωξβ΄.

4.       Ανδρέα Μάμουκα, Τα κατά την αναγέννησιν της Ελλάδος, ήτοι συλλογήν των περί την αναγεννωμένην Ελλάδα συνταχθέντων πολιτευμάτων, νόμων και άλλων επισήμων πράξεων, από του 1821 μέχρι τέλους του 1832, Τ. ΙΑ΄, Αθήνησιν, εκ του Βασιλικού Τυπογραφείου, 1852.

5.       Βασιλείου Ηπίτη, Η πανώλη εις Πόρον και ο Κάρολος Βίμπερ εις την Ελλάδα, εν Αθήναις, εκ της Τυπογραφίας Ν. Παπαδόπουλου, οδός Εύχαρις αριθμός 15, 1837.

     Ευρύτατη διάδοση είχε στο Διαδίκτυο η άποψη, ότι η απόφαση της Κυβερνήσεως, με την οποία ανεστάλησαν οι πάσης φύσεως ιεροπραξίες και λειτουργίες όλων των δογμάτων, δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο για την Ελλάδα. Κατά την άποψη αυτή, «ο πρώτος διδάξας» είναι ο Κυβερνήτης της Ελλάδος Ιωάννης Καποδίστριας, ο οποίος εξέδωσε το Ψήφισμα ΙΕ΄ της 20^ηςΑυγούστου του 1828 «Περί υγειονομικών διατάξεων», στο οποίο προβλέπεται:

«Άρθρο 285. Αν περιστάσεως τυχούσης, πόλις τις ή χωρίον  είναι ύποπτα λοιμού, συγχρόνως μετά την περιστοίχησίν των υπό υγειονομικής γραμμής, ανάγκη πάσα να ληφθώσιν ευθέως τα εξής μέτρα.

-       Υποχρεούνται οι κάτοικοι να μένουν εις τα ίδια

-       Εμποδίζεται πάσα θρησκευτική τελετή

-       Δεν σημαίνονται οι κώδωνες».

Και το ερώτημα είναι: Τι αληθεύει απ’ όλα αυτά;

Είναι σε όλους γνωστό, ότι ερχόμενος ο Ιωάννης Καποδίστριας στην Ελλάδα, επιθυμούσε την αναβολή της κυοφορούμενης Δ΄ Εθνοσυνελεύσεως, λόγω ελλειπούς προετοιμασίας αυτής. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο Τρύφων Ευαγγελίδης[1]: «Ο Καποδίστριας σκοπών κυρίως την όσον τάχος ελευθέρωσιν της Πελοποννήσου και την επιθεώρησιν του στρατού, απεφάσισε να αναβάλη την κατ’ Απρίλιον σύγκλησιν της Εθνοσυνελεύσεως, εφ’ ω και έγραψε προς το Πανελλήνιον ζητών την γνώμην αυτού περί της αναβολής, ένεκεν της μη προπαρασκευής εντός τριμήνου των αναφορών και των σχετικών νόμων περί ων ήθελεν αποφασίσει η Εθνοσυνέλευσις (2 Απριλίου 1828)».

Το Πανελλήνιον στις 5 Απριλίου απάντησε θετικώς στο αίτημα του Κυβερνήτη, καθόσον[2]: «…του μεταξύ χρόνου εις πολεμικάς προπαρασκευάς καταναλισκομένου, εις την εκδίωξιν των Αράβων εκ της Πελοποννήσου, οίτινες μετέδωκαν την ολεθρίαν πανώλη εις το διαμέρισμα της Γαστούνης, εν Ύδρα και Σπέτσαις και αλλαχού και επαπειλούσαν να διαδοθή και εις άλλα μέρη, άπερεμάστιζεν ο τύφος και η ευφλογία, ως το Ναύπλιον και την Νάξον και εις την καταπολέμησιν αυτής δι’ όλων των δυνατών μέσων, οίον καθαριότητος, καθαρτηρίων, υγειονομικών ζωνών και άλλων αντιμολυσματικών μέσων, άπερ τέως ήσαν άγνωστα εν Ελλάδι».