ΠΑΙΝΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΠΟΥ ΓΙΟΡΤΑΖΕΙ ΣΗΜΕΡΑ

"Το Τετράδιο του Πατριάρχη" είναι μια μουσικοποιητική παραγωγή του Καλλιτεχνικού Συνόλου "Πολύτροπον" (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος), που βασίζεται στην νεανική ποιητική ανθολογία του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου, δηλ. στα ποιήματα ελλήνων ποιητών που ανθολογούσε ως σπουδαστής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Η πρώτη παρουσίαση του "Τετραδίου του Πατριάρχη" έγινε στο Φεστιβάλ της Σύμης των Δωδεκανήσων το 2004. 

Για τις ανάγκες εκείνης της παρουσίασης ο λαϊκός στιχουργός Κυριάκος Μπαϊράμης από την Κάλυμνο έγραψε δίστιχα - παινέματα, θα λέγαμε, για τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, τα οποία παραθέτουμε στη συνέχεια, με αφορμή τα σημερινά γενέθλια του Πατριάρχη. 

Τραγουδιούνται πάνω σε παραδοσιακή δωδεκανησιακή μελωδία. 

Έλα Χριστέ και Παναγιά δωσ' μου φωνή καμπόση

τον Πατριάρχη να 'παινώ ώστε να ξημερώσει

Φύλαέ τον Παναγιά μας

που 'ναι η παρηγοριά μας

Ω Παναγία Δέσποινα και του Χριστού Μητέρα

βλέπε τον Πατριάρχη μας τη νύχτα και τη μέρα

Παναγιά κι Αγιά Σοφία

χάριζέ του την υγεία

Θεέ μου Παντοδύναμε από ψηλά που βλέπεις 

στη σκέψη του να βρίσκεσαι και να τονε προσέχεις

Δίπλα του πάντα να στέκεις 

μέρα νύχτα να τον βλέπεις

Ο ΚΑΒΑΦΗΣ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ (ΒΙΝΤΕΟ)

Με αφορμή την σημερινή διπλή επέτειο του μεγάλου ποιητή Κωνσταντίνου Καβάφη (29 Απριλίου 1863 - 29 Απριλίου 1933), θυμόμαστε την παραγωγή μας "Ο Καβάφης του Πατριάρχη". 

Μουσικοφιλολογική προσέγγιση μιας Καβαφικής ανθολογίας. 

Αίθουσα Διδασκαλίας - Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδoς «Λίλιαν Βουδούρη» του Συλλόγου οι Φίλοι της Μουσικής (στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών).
Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 στις 6 μ.μ. 

Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 150 χρόνων από τη γέννηση του Κ.Π.Καβάφη η Βιβλιοθήκη φιλοξένησε την Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 διάλεξη του θεολόγου και μουσικού Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου με θέμα τα έξι ανθολογημένα από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ποιήματα του Κ.Π. Καβάφη. 

Πρόκειται για τα ποιήματα: Οι Θερμοπύλες, τα Κεριά, τα Τείχη, Απολείπειν ο θεός Αντώνιον, Che fece…il gran rifiuto, και Η Πόλις, τα οποία ανθολόγησε ο σημερινός Οικουμενικός Πατριάρχης κατά τα χρόνια της φοίτησης του στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Η νεανική ποιητική ανθολογία του Πατριάρχη εγκαινιάστηκε από τον ίδιο το 1954 και περιλαμβάνεται σ’ ένα τετράδιο με τον τίτλο «Ποιήματα», όπου ανθολογούνται 79 ποιήματα από 35 ποιητές, 32 Έλληνες και 3 ξένους. 

Ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος αναφέρθηκε στο τετράδιο του Πατριάρχη, στην Καβαφική ανθολογία του αλλά και στη σχέση του Καβάφη με την Κωνσταντινούπολη. Εκτενής ήταν η αναφορά για τη μελοποίηση των συγκεκριμένων ποιημάτων από Έλληνες συνθέτες, σ’ ένα διάστημα 60 χρόνων (1953-2013). Προβλήθηκε, επίσης, βίντεο στο οποίο ο Πατριάρχης διαβάζει το ποίημα "Θερμοπύλες" του Καβάφη. 

Τη διάλεξη ακολούθησε σύντομη συναυλία κατά την οποία παρουσιάστηκαν τα ποιήματα στη μελοποιημένη εκδοχή τους για φωνή και πιάνο από σύγχρονους Έλληνες συνθέτες.
Παραθέτουμε στη συνέχεια το σχετικό βίντεο.

Η ΝΕΑΝΙΚΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ

Ο Πατριάρχης στην Χάλκη - Έργο της Εσθήρ Λέμη για την παραγωγή
"Το Τετράδιο του Πατριάρχη" 

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Με αφορμή την σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, μια περιπλάνηση στην νεανική ποιητική ανθολογία του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. 

Πριν 66 χρόνια – στις 14 Νοεμβρίου 1954 – ο μαθητής της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης Δημήτριος Αρχοντώνης εγκαινιάζει ένα νέο τετράδιο. Το περιεχόμενό του δεν έχει σχέση με τα μαθήματα του ωρολογίου προγράμματος. Το τιτλοφορεί ο ίδιος «Ποιήματα». Πρόκειται για μια προσωπική ποιητική ανθολογία. Ο νεαρός μαθητής αρέσκεται στην ανάγνωση λογοτεχνικών και ποιητικών κειμένων. Καθώς την εποχή εκείνη δεν υπάρχουν τα σημερινά μέσα, «αναγκάζεται» να καταφύγει στην αντιγραφή –το προσφιλές διακόνημα των μοναχών ανά τους αιώνες. Αντιγράφει, λοιπόν τα ποιήματα που τον εκφράζουν ή τον εντυπωσιάζουν, κι έτσι καταρτίζεται η ανθολογία, η οποία περιλαμβάνει, από το 1954 ως το 1970, 79 ποιήματα από 35 ποιητές, 32 Έλληνες και 3 ξένους.

Πρέπει εδώ να ληφθούν υπ’ όψιν δύο τινά. Το πρώτο ότι η συγκρότηση της ανθολογίας από τον νεαρό Δημήτριο Αρχοντώνη εξελίχθηκε σε διευρυμένη ενασχόληση συμμαθητών και φίλων του στη Σχολή, όσοι συμμερίστηκαν την ποιητική του περιπλάνηση. Γι’ αυτό στις σελίδες της ανθολογίας, εκτός από αντιγραφές ποιημάτων που οφείλονται στον ίδιο, συναντούμε και άλλες που έκαμαν τέσσερις συμμαθητές του και δύο καθηγητές της Σχολής φιλόλογοι. Το δεύτερο σημείο που αξίζει να αναφερθεί είναι ότι η συγκρότηση της ανθολογίας ξεκίνησε όταν ο Δημήτριος Αρχοντώνης ήταν μαθητής Γυμνασίου (1954), και κράτησε ως τον Μάρτιο του 1970, τελευταία αντιγραφή, όταν στο μεταξύ ο κάτοχός της ήταν βοηθός του Σχολάρχου της Σχολής. 

Οι ποιητές που ανθολογούνται είναι κυρίως αυτοί που μεσουράνησαν στο λογοτεχνικό στερέωμα της Ελλάδας στο τέλος του 19ου αι. και μέχρι τις πρώτες δεκαετίες του 20ου: Ανάμεσά τους οι: Γ. Δροσίνης, Κ. Κρυστάλλης, Κ. Ουράνης, Ι. Πολέμης, Ζ. Παπαντωνίου, Λ. Μαβίλης, Γ. Βερίτης, Π. Νιρβάνας, Α. Βαλαωρίτης, Α. Εφταλιώτης, Μ. Μαλακάσης, Στ. Μπολέτσης, Ι. Γρυπάρης, Α. Σημηριώτης, Γ. Σουρής, Ν. Λαπαθιώτης, Α. Παπαδιαμάντης και οι ξένοι A. Lamartine, P. Verlaine και R. Kipling. Ανθολογούνται και οι δύο μεγάλοι ποιητές μας: ο Κωστής Παλαμάς (8 ποιήματα) και ο Κωνσταντίνος Καβάφης (6). Ο νεαρός μαθητής ζει εκτός του ελλαδικού χώρου. Με το βλέμμα, όμως, πάντα στραμμένο στην Ελλάδα, ανθολογεί Παλαμά, που εκείνη την εποχή αναδεικνύεται «εθνικός» ποιητής, αλλά και Καβάφη, που είναι ο ποιητής του μείζονος Ελληνισμού, με καταγωγή, μάλιστα, από την Κωνσταντινούπολη. 

Ο ΚΑΒΑΦΗΣ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ (ΒΙΝΤΕΟ)

Ο Καβάφης του Πατριάρχη - Το βίντεο της εκδήλωσης

Μουσικοφιλολογική προσέγγιση μιας Καβαφικής ανθολογίας 

Αίθουσα Διδασκαλίας - Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδoς «Λίλιαν Βουδούρη» του Συλλόγου οι Φίλοι της Μουσικής (στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών).
Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 στις 6 μ.μ. 

Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 150 χρόνων από τη γέννηση του Κ.Π.Καβάφη η Βιβλιοθήκη φιλοξένησε την Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 διάλεξη του θεολόγου και μουσικού Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου με θέμα τα έξι ανθολογημένα από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ποιήματα του Κ.Π. Καβάφη. 

Πρόκειται για τα ποιήματα: Οι Θερμοπύλες, τα Κεριά, τα Τείχη, Απολείπειν ο θεός Αντώνιον, Che fece…il gran rifiuto, και Η Πόλις, τα οποία ανθολόγησε ο σημερινός Οικουμενικός Πατριάρχης κατά τα χρόνια της φοίτησης του στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Η νεανική ποιητική ανθολογία του Πατριάρχη εγκαινιάστηκε από τον ίδιο το 1954 και περιλαμβάνεται σ’ ένα τετράδιο με τον τίτλο «Ποιήματα», όπου ανθολογούνται 79 ποιήματα από 35 ποιητές, 32 Έλληνες και 3 ξένους. 

Ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος αναφέρθηκε στο τετράδιο του Πατριάρχη, στην Καβαφική ανθολογία του αλλά και στη σχέση του Καβάφη με την Κωνσταντινούπολη. Εκτενής ήταν η αναφορά για τη μελοποίηση των συγκεκριμένων ποιημάτων από Έλληνες συνθέτες, σ’ ένα διάστημα 60 χρόνων (1953-2013). Προβλήθηκε, επίσης, βίντεο στο οποίο ο Πατριάρχης διαβάζει το ποίημα "Θερμοπύλες" του Καβάφη. 

Τη διάλεξη ακολούθησε σύντομη συναυλία κατά την οποία παρουσιάστηκαν τα ποιήματα στη μελοποιημένη εκδοχή τους για φωνή και πιάνο από σύγχρονους Έλληνες συνθέτες. 

ΔΙΣΤΙΧΑ ΠΑΙΝΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΜΑΣ ΠΟΥ ΓΙΟΡΤΑΖΕΙ

"Το Τετράδιο του Πατριάρχη" είναι μια μουσικοποιητική παραγωγή του Καλλιτεχνικού Συνόλου "Πολύτροπον" (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος), που βασίζεται στην νεανική ποιητική ανθολογία του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου, δηλ. στα ποιήματα ελλήνων ποιητών που ανθολογούσε ως σπουδαστής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Η πρώτη παρουσίαση του "Τετραδίου του Πατριάρχη" έγινε στο Φεστιβάλ της Σύμης των Δωδεκανήσων το 2004. 

Για τις ανάγκες εκείνης της παρουσίασης ο λαϊκός στιχουργός Κυριάκος Μπαϊράμης από την Κάλυμνο έγραψε δίστιχα - παινέματα, θα λέγαμε, για τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, τα οποία παραθέτουμε στη συνέχεια. 

Τραγουδιούνται πάνω σε παραδοσιακή δωδεκανησιακή μελωδία. 

Έλα Χριστέ και Παναγιά δωσ' μου φωνή καμπόση

τον Πατριάρχη να 'παινώ ώστε να ξημερώσει

Φύλαέ τον Παναγιά μας

που 'ναι η παρηγοριά μας

Ω Παναγία Δέσποινα και του Χριστού Μητέρα

βλέπε τον Πατριάρχη μας τη νύχτα και τη μέρα

Παναγιά κι Αγιά Σοφία

χάριζέ του την υγεία

ΣΗΜΕΡΑ «Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ» ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

Το Καλλιτεχνικό Σύνολο «Πολύτροπον» (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος) παρουσιάζει σήμερα Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου 2019 και ώρα 7μ.μ. στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής», στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, τη νέα παραγωγή του με τίτλο: «Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ». 

Με αφορμή την επέτειο των 160 χρόνων από τη γέννηση του μεγάλου ποιητή Κωστή Παλαμά, το «Πολύτροπον» θα παρουσιάσει τις Παλαμικές ανθολογίες δύο Πατριαρχών της Ορθόδοξης Εκκλησίας: Του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου και του μακαριστού Πατριάρχου Αντιοχείας Ηλία Δ΄. 

Πρόκειται, δηλαδή, για τα ποιήματα του Παλαμά που ανθολόγησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος ως μαθητής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης (από το 1954) και για τα Παλαμικά ποιήματα που ανθολόγησε και μετέφρασε στα αραβικά ο μακαριστός, ελληνομαθής Πατριάρχης Αντιοχείας Ηλίας Δ΄ (1912-1979), τα οποία, μάλιστα, εξέδωσε σε μια ανθολογία ελλήνων ποιητών που επιμελήθηκε (1960). 

Αξίζει να σημειωθεί πως και ο Αντιοχειανός ιεράρχης σπούδασε στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης.

Στην εκδήλωση θα αναγνωσθεί χαιρετισμός του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου και στη συνέχεια θα ομιλήσουν: ο θεολόγος και μουσικός Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος και ο Λιβανέζος θεολόγος, φιλόλογος και μεταφραστής Roni Bou Saba. 

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει, επίσης, απαγγελίες ποιημάτων του Κωστή Παλαμά, από τις ανθολογίες των δύο Πατριαρχών, στα ελληνικά, τουρκικά και αραβικά, καθώς και μελοποιημένη ποίηση του Κωστή Παλαμά από τους έλληνες συνθέτες: Δημήτρη Μητρόπουλο, Ιάκωβο Χαλιάσα, Δημήτρη Μηνακάκη, Δημήτρη Δημακόπουλο και Σοφία Καμαγιάννη. 

Η «Κασσιανή» του Κ. Παλαμά (που ανθολογείται από τον Οικουμενικό Πατριάρχη), στην μελοποίηση του μεγάλου έλληνα συνθέτη Δημήτρη Μητρόπουλου, θα παρουσιαστεί με αφορμή και τη συμπλήρωση 100 χρόνων από την σύνθεσή της (1919). 

Αναλυτικά το πρόγραμμα έχει ως εξής: 

- Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος: «Η Παλαμική Ανθολογία του Πατριάρχη». 

Ποιήματα του Κ. Παλαμά στα τουρκικά, από την δίγλωσση έκδοση (ελληνικά και τουρκικά) της Ποιητικής Ανθολογίας του Οικουμενικού Πατριάρχου (μετάφραση Σταύρος Γιωλτζόγλου, Βικτωρία Νάτση, Κοινότητα Νεοχωρίου, Κωνσταντινούπολη 2018 ). 

Η νέα ζωή 

Το τραγούδι του Σταυρού 

Στην αργατιά, στη χωρατιά… 

Απαγγελία: Φοίβος Νομικός 

-  Roni Bou Saba: «Ένας Πατριάρχης Αντιοχείας μεταφραστής του Κωστή Παλαμά στα αραβικά».

Ποιήματα του Κωστή Παλαμά στα αραβικά, από την Ανθολογία του Πατριάρχη Ηλία Δ΄, με τίτλο: "Από τη σύγχρονη ελληνική ποίηση" (Συρία 1960). 

Ο Ολυμπιακός Ύμνος 

Φαντασία 

Η λύρα 

Μοιρολόγι 

Τα λόγια του Κρίσνα 

Ρόδου μοσκοβόλημα 

Ο ποιητής 

Απαγγελία: Σταματία Κασιμάτη, Νικόλαος Λιάμης, Παναγιώτης Παναγιώτου

Μελοποιημένη ποίηση του Κωστή Παλαμά από Έλληνες συνθέτες 

Κασσιανή, Δημήτρης Μητρόπουλος (1896-1960) 

Ρόδου μοσκοβόλημα, Ιάκωβος Χαλιάσας (1920-2001) 

Η νέα ζωή, Δημήτρης Μηνακάκης (α΄ εκτέλεση) 

Δυο ματάκια, Δημήτρης Δημακόπουλος (1965-2017) 

Δυο μάτια, Το Κυπαρίσσι, Το σπίτι που γεννήθηκα, Σοφία Καμαγιάννη 

Ερμηνεύουν: 

Δάφνη Πανουργιά, τραγούδι 

Μάριος Καζάς, πιάνο 

Κλεονίκη Δεμίρη, τραγούδι 

Σοφία Καμαγιάννη, πιάνο 

Γενική επιμέλεια: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος 

Artwork: Ιωάννης – Πορφύριος Καποδίστριας 

Η εκδήλωση πραγματοποιείται με αφορμή την συμπλήρωση: 

- 160 χρόνων από την γέννηση του ποιητή Κωστή Παλαμά (1859-1943). 

- 65 χρόνων της Ποιητικής Ανθολογίας του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. 

- 40 χρόνων από την εκδημία του μακαριστού Πατριάρχου Αντιοχείας Ηλία Δ΄.

ΔΥΟ ΧΑΛΚΙΤΕΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΣ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΟΝ ΒΩΜΟ ΤΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΩΣΤΗ ΠΑΛΑΜΑ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Την Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου 2019 και ώρα 7μ.μ. στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής», στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, με το Καλλιτεχνικό Σύνολο ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ θα παρουσιάσουμε την εκδήλωση «Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ». 

Με αφορμή την επέτειο των 160 χρόνων από τη γέννηση του μεγάλου ποιητή Κωστή Παλαμά, το «Πολύτροπον» θα παρουσιάσει τις Παλαμικές ανθολογίες δύο Πατριαρχών της Ορθόδοξης Εκκλησίας: Του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου και του μακαριστού Πατριάρχου Αντιοχείας Ηλία Δ' (1912-1979). 

Τους δύο Πατριάρχες ενώνει η ελληνική ποίηση, αλλά και η Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Και οι δύο φοιτούν στην Χάλκη και οι δύο ανθολογούν έλληνες ποιητές. 

Ο Αντιοχείας Ηλίας (Μουάουαντ), μάλιστα, καταρτίζει μια ανθολογία ελληνικής ποίησης την οποία μεταφράζει στα αραβικά και την εκδίδει στα 1960 (Εκδόσεις: Οίκος Αραβικής Αφύπνισης). Τότε ήταν Μητροπολίτης Χαλεπίου. 

Έξι χρόνια πριν, το 1954, ο σημερινός Οικουμενικός Πατριάρχης, καταρτίζει την προσωπική του ποιητική ανθολογία, ως μαθητής της Χάλκης. Είναι πολύ ενδιαφέρον το γεγονός ότι και οι δύο Πατριάρχες ανθολογούν κοινούς ποιητές, ακόμα και κοινά ποιήματα. 

Ποιος είναι, όμως, ο μακαριστός Πατριάρχης Αντιοχείας Ηλίας Δ’; 

Γεννήθηκε στον Λίβανο το 1912. Το 1934, ο Πατριάρχης Αλέξανδρος Γ' τον έστειλε για σπουδές στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης, από την οποία αποφοίτησε το 1939. Με την επιστροφή του στον Λίβανο διορίστηκε σχολάρχης του εκκλησιαστικού λυκείου του Μπαλαμάντ. Αυτό το λύκειο θα εγκαινιάσει αργότερα - Πατριάρχης πλέον - ως την μοναδική ορθόδοξη θεολογική σχολή στο Πατριαρχείο Αντιοχείας το 1971, τη χρονιά που έκλεισε, με αναγκαστικό νόμο, η Θεολογική Σχολή της Χάλκης. Επίσης την εποχή αυτή, και συγκεκριμένα το 1973, ψηφίστηκε από τη Σύνοδο ο νέος βασικός καταστατικός νόμος διοίκησης του Πατριαρχείου, ο οποίος καθόριζε µε σαφήνεια το έργο και τις δικαιοδοσίες του Πατριάρχη, της Συνόδου, των κατά τόπους μητροπολιτών, αλλά και τη συµμετοχή των λαϊκών στη διοίκηση της Εκκλησίας. Η δράση του Πατριάρχη Ηλία Δ' δεν περιορίστηκε στα εκκλησιαστικά του καθήκοντα, αλλά περιλάμβανε και την μετάφραση διαφόρων έργων θεολογικών και λογοτεχνικών στα αραβικά, όπως είναι τα κείμενα των αποστολικών πατέρων, αλλά και μια ανθολογία ελληνικής ποίησης με τίτλο "Από τη σύγχρονη ελληνική ποίηση". 

Ο μακαριστός Ηλίας Δ’ πέθανε αιφνιδίως στις 22 Ιουνίου 1979. Φέτος συμπληρώνονται 40 χρόνια από την εκδημία του. 

Παραθέτουμε στη συνέχεια ένα βιογραφικό του μακαριστού Πατριάρχη, όπως δημοσιεύθηκε στο περιοδικό ΕΠΙΣΚΕΨΙΣ, την έκδοση του Ορθοδόξου Κέντρου του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Σαμπεζύ της Γενεύης (αριθ.213, 1-7-1979). 

Ο μακαριστός Αντιοχείας Ηλίας Δ’ όταν ίδρυσε την Θεολογική Σχολή του Μπαλαμάντ, θέλησε να την επανδρώσει με διακεκριμένα στελέχη του Οικουμενικού Πατριαρχείου. 

Κοσμήτορας ανέλαβε ο σημερινός Μητροπολίτης Τυρολόης και Σερεντίου κ. Παντελεήμων (Ροδόπουλος). Διαβάζουμε τα εξής κατατοπιστικά στο βιογραφικό του: «Παραλλήλως πρός τά καθήκοντά του ὡς Καθηγητοῦ ἐν τῷ Πανεπιστημίῳ Θεσσαλονίκης, ἀνέλαβε τήν Κοσμητείαν τῆς θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Δαμασκηνοῦ Μπαλαμάντ, τόσον ἐν Λιβάνῳ (1972-1975), ὅσον καί ἐν Θεσσαλονίκῃ (1975-1979), ὅπου μετεκινήθη αὕτη λόγῳ τοῦ ἐν Λιβάνῳ πολέμου. Διωργάνωσε τήν Σχολήν αὐτήν καί ἐπέτυχε τήν ἀναγνώρισίν της ὡς ἀνωτάτης Πανεπιστημιακῆς Σχολῆς, τόσον ὑπό τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας τοῦ Λιβάνου, ὅσον καί ὑπό τῶν Ὀρθοδόξων Θεολογικῶν Σχολῶν τῆς Ἑλλάδος.» 

Επίσης, στην Θεολογική Σχολή του Μπαλαμάντ δίδαξε, μετά από πρόσκληση του Αντιοχείας Ηλία Δ’, επί επτά συναπτά έτη, ως επισκέπτης Καθηγητής, ο αείμνηστος καθηγητής της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης Βασίλειος Σταυρίδης (αγαπημένος καθηγητής του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου) αποτελώντας, κατ’ αυτόν τον τρόπον, την ακαδημαϊκή γέφυρα μεταξύ των δύο Σχολών. 

Ο μακαριστός Ηλίας γνώριζε πολύ καλά ότι οι προκάτοχοί του Πατριάρχες Αλέξανδρος Γ’ (1931-1958) και Θεοδόσιος ΣΤ’ (1958-1970) ήταν και αυτοί απόφοιτοι της Χάλκης, όπως και πολλοί άλλοι Αντιοχειανοί, οι οποίοι προήχθησαν στο αρχιερατικό βαθμό ή υπηρέτησαν ως κληρικοί ή λαϊκοί θεολόγοι. 

Έτσι, η Χάλκη ήταν η τροφός Σχολή και του Πατριαρχείου Αντιοχείας κατά τον 20ό αιώνα. 

Την Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου, στην Μουσική Βιβλιοθήκη στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, θα συναντηθούν οι δυο Χαλκίτες Πατριάρχες μπροστά στον βωμό της ποίησης του Κωστή Παλαμά.

Όσοι λευκοφόροι εννοήτωσαν!

"Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ" ΣΤΗΝ ΜΟΥΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

Το Καλλιτεχνικό Σύνολο «Πολύτροπον» (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος) παρουσιάζει την Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου 2019 και ώρα 7μ.μ. στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής», στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, τη νέα παραγωγή του με τίτλο: «Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ». 

Με αφορμή την επέτειο των 160 χρόνων από τη γέννηση του μεγάλου ποιητή Κωστή Παλαμά, το «Πολύτροπον» θα παρουσιάσει τις Παλαμικές ανθολογίες δύο Πατριαρχών της Ορθόδοξης Εκκλησίας: Του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου και του μακαριστού Πατριάρχου Αντιοχείας Ηλία Δ'. 

Πρόκειται, δηλαδή, για τα ποιήματα του Παλαμά που ανθολόγησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος ως μαθητής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης (από το 1954) και για τα Παλαμικά ποιήματα που ανθολόγησε και μετέφρασε στα αραβικά ο μακαριστός, ελληνομαθής Πατριάρχης Αντιοχείας Ηλίας Δ', τα οποία, μάλιστα, εξέδωσε σε μια ανθολογία ελλήνων ποιητών που επιμελήθηκε. Αξίζει να σημειωθεί πως και ο Αντιοχειανός ιεράρχης σπούδασε στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης. 

Στην εκδήλωση θα ομιλήσουν: ο θεολόγος και μουσικός Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος για και ο Λιβανέζος θεολόγος, φιλόλογος και μεταφραστής Roni Bou Saba. 

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει, επίσης, απαγγελίες ποιημάτων του Κωστή Παλαμά στα ελληνικά, τουρκικά και αραβικά, καθώς και μελοποιημένη ποίηση του Κ. Παλαμά από τους έλληνες συνθέτες: Δημήτρη Μητρόπουλο, Ιάκωβο Χαλιάσα, Δημήτρη Μηνακάκη, Δημήτρη Δημακόπουλο και Σοφία Καμαγιάννη. 

Ερμηνεύουν: 

Δάφνη Πανουργιά, τραγούδι 

Μάριος Καζάς, πιάνο 

Κλεονίκη Δεμίρη, τραγούδι 

Σοφία Καμαγιάννη, πιάνο 

Είσοδος ελεύθερη

ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ "ΠΑΛΑΜΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ" ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΑ

Την Κυριακή 13 Ιανουαρίου 2019 συμπληρώθηκαν ακριβώς 160 έτη από την γέννηση του μεγάλου έλληνα ποιητή Κωστή Παλαμά. 

Στην γενέτειρα του ποιητή, στην πόλη της Πάτρας, διοργανώθηκε ένα ξεχωριστό διήμερο εκδηλώσεων, από τη "Στέγη Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς", σε συνεργασία με τον Δήμο Πατρέων και το ΔΗΠΕΘΕ. 

Το Σάββατο 12/1 το βράδυ στο Δημοτικό Θέατρο Απόλλων δόθηκε η παράσταση της «Τρισεύγενης» του Παλαμά, σε σκηνοθεσία Κώστα Τσιάνου. Πριν από την παράσταση μίλησαν για τον Κωστή Παλαμά, ο ποιητής Γιώργος Κοζίας αναφερόμενος στην επιρροή του Παλαμά στην Πάτρα των ποιητών, καθώς και ο καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας Σταύρος Τσακίρης που αναφέρθηκε στον «θεατρικό Παλαμά». 

Η επόμενη εκδήλωση φιλοξενήθηκε την Κυριακή 13/1/2019 το πρωί στη "Στέγη Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς" στην οδό Κορίνθου, στην οικία όπου είχε γεννηθεί ο ποιητής και που πλέον έχει ανακαινιστεί με υψηλή αισθητική χάρη στη δωρεά του Ελληνοαμερικανού ομογενή, κατοίκου της Καλιφόρνιας, Αθανασίου Στεφανόπουλου, ο οποίος ήταν παρών. Στο χώρο εγκαινιάστηκε η έκθεση «Ο ποιητής γράφει στις εφημερίδες και τα έντυπα της εποχής του» με αρχειακό υλικό από εφημερίδες και περιοδικά όπου αρθρογραφούσε ο Κωστής Παλαμάς. Την έκθεση προλόγισε ο πρόεδρος του Μουσείου Τύπου της ΕΣΗΕΠΗΝ Μιχάλης Βασιλάκης. 

Ακολούθησε η παρουσίαση της Παλαμικής ανθολογίας του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου, από τον θεολόγο και μουσικό Παναγιώτη Ανδριόπουλο. Πριν την διάλεξη διαβάστηκε Πατριαρχικό Γράμμα, που απέστειλε ο Πατριάρχης προς τον πρόεδρο της Στέγης κ. Αθανάσιο Στεφανόπουλο. 

Μεταξύ άλλων ο Οικουμενικός Πατριάρχης αναφέρει ότι «η ποίηση αποτελεί πολυτιμότατον και ευεργετικό δώρημα του Θεού προς την ανθρωπότητα. Ο τεχνοκρατούμενος σύγχρονος κόσμος, η εποχή της μηχανιστικής νοοτροπίας και της κυριαρχίας των οικονομικών και ποσοτικών κριτηρίων, έχουν ανάγκη ποιητών όπως ο Κωστής Παλαμάς, οι οποίοι “γυρεύουν με την καρδιά τους”, εμπνέονται από το κάλλος και εξυμνούν, έχουν ανεπτυγμένο αισθητήριο δια το βάθος των πραγμάτων και δια το μυστήριον που βρίσκεται “εν βυθώ”, θαυμάζουν όπως οι φιλόσοφοι και “εκθαμβούνται” όπως οι θεομέθυστοι μύσται απέναντι εις την θείαν μεγαλοσύνη. Ο ποιητής είναι το αντίθετον του κυνικού, εις τον οποίον τίποτε αληθινό δεν αποκαλύπτεται». 

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος στο τέλος της επιστολής του συνεχάρη τη "Στέγη Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς" για την πρωτοβουλία οργανώσεως της επετειακής αυτής εκδήλωσης. Επίσης, επευλογεί «το γενικώτερον έργον που επιτελεί η Στέγη Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς εν τη γενετείρα αυτού και ευρύτερον, ευχόμενοι δε ευλογημένον και σωτήριον τον νέον ενιαυτόν της χρηστότητος του Κυρίου και καταστέφοντες πάντας τους συμμετέχοντες εις τα εορτίους εκδηλώσεις δια της Πατριαρχικής ημών ευλογίας, επικαλούμεθα εφ’ υμάς την ζείδωρον χάριν και τον φωτισμόν του Παναγίου πνεύματος της σοφίας και της συνέσεως».

ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΟ ΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ... by on Scribd

 

Ο θεολόγος και μουσικός Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος, αναφέρθηκε στην νεανική ποιητική ανθολογία του Οικουμενικού Πατριάρχη, ο οποίος ως μαθητής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης αντέγραφε σε ένα τετράδιο τα ποιήματα που του άρεσαν, μεταξύ των οποίων και οκτώ ποιήματα του Κωστή Παλαμά, καθώς και το ποίημα του Γεωργίου Δροσίνη «Απόκριση στον Παλαμά». Ο ομιλητής αναφέρθηκε και στην μαθητική έκθεση του Πατριάρχη με θέμα: «Το πατρικό σπίτι», την οποία έγραψε όταν φοιτούσε στην Ε΄ Γυμνασίου, και η οποία αρχίζει με ένα δίστιχο από το γνωστό ποίημα του Παλαμά «Το σπίτι που γεννήθηκα». 

Ο Π. Ανδριόπουλος επισήμανε ότι την ίδια εποχή (δεκαετία του 1960) που ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος κατάρτιζε την ποιητική ανθολογία του, ένας άλλος ορθόδοξος κληρικός, ο μετέπειτα Πατριάρχης Αντιοχείας Ηλίας, απόφοιτος της Χάλκης κι αυτός, ανθολογούσε και μετέφραζε έλληνες ποιητές στα αραβικά. Ο συνεργάτης του Π. Ανδριόπουλου, νεοελληνιστής και μεταφραστής Roni Bou Saba από το Λίβανο, διάβασε ενδεικτικά ένα απόσπασμα από το «Τραγούδι του τρελού» στα αραβικά. Η όλη παρουσίαση έγινε και με παράλληλη προβολή οπτικοακουστικού υλικού. 

Την εκδήλωση παρακολούθησαν: ο Δήμαρχος Πατρέων Κώστας Πελετίδης, μέλη της Εταιρείας Κ. Παλαμά από την Αθήνα, ο Άρχων Οστιάριος της Μ.τ.Χ.Ε., θεολόγος Χρήστος Τσούβαλης, η ηθοποιός Αντιγόνη Κουλουκάκου, που πρωταγωνιστεί στην παράσταση «Τρισεύγενη» και άλλοι ηθοποιοί της παράστασης, ποιητές και λογοτέχνες της Πάτρας, δημοσιογράφοι και πολλοί φιλόμουσοι πατρινοί.

"Η ΠΑΛΑΜΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ" ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΑ ΣΤΗΝ ΣΤΕΓΗ ΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ

Artwork: Ιωάννης - Πορφύριος Καποδίστριας

Το ερχόμενο Σαββατοκύριακο 12 και 13 Ιανουαρίου 2019, η Στέγη Γραμμάτων Κωστής Παλαμάς, σε συνεργασία με τον Δήμο Πατρέων & το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Πάτρας διοργανώνει εκδηλώσεις για την επέτειο των 160 χρόνων από την γέννηση του ποιητή στην πόλη της Πάτρας. 

Την Κυριακή 13 Ιανουαρίου στις 11 το πρωί στην ανακαινισμένη Οικία Παλαμά, επί της οδού Κορίνθου, θα πραγματοποιηθούν τα εγκαίνια της έκθεσης με θέμα: «Ο Ποιητής γράφει στις εφημερίδες και τα έντυπα της εποχής του».

Μετά τα εγκαίνια της έκθεσης, ο θεολόγος-μουσικός Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος, θα παρουσιάσει την «Παλαμική Ανθολογία» του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου. 

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος ως μαθητής της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, σε ένα τετράδιο με τον τίτλο «Ποιήματα» κατήρτισε μία προσωπική ποιητική ανθολογία, η οποία περιλαμβάνει, από το 1954 ως το 1970, 79 ποιήματα από 35 ποιητές, 32 Έλληνες και 3 ξένους. 

Ανάμεσα στους ποιητές ανθολογείται και ο Κωστής Παλαμάς (8 ποιήματα), ενώ ο Πατριάρχης ανθολογεί και το ποίημα του Γεωργίου Δροσίνη «Απόκριση στον Παλαμά». Επίσης, η μαθητική έκθεση του Πατριάρχη με θέμα: «Το πατρικό σπίτι», την οποία έγραψε όταν φοιτούσε στην Ε΄ Γυμνασίου, αρχίζει με ένα δίστιχο από το γνωστό ποίημα του Παλαμά «Το σπίτι που γεννήθηκα».

Ο ομιλητής θα αναφερθεί, με την προβολή διαφανειών, στα συγκεκριμένα Παλαμικά ποιήματα που ανθολόγησε ο Πατριάρχης και την σημασία τους, καθώς και στις μεταφράσεις τους στην τουρκική γλώσσα από την πρόσφατη (2018) έκδοση της Κοινότητος Νεοχωρίου. 

Ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος με το Καλλιτεχνικό Σύνολο "Πολύτροπον" παρουσιάζει την παραγωγή "Το Τετράδιο του Πατριάρχη", δηλ. μελοποιημένα ποιήματα της Πατριαρχικής Ανθολογίας από σύγχρονους, λόγιους έλληνες συνθέτες, ήδη από το 2004, σε πολλές πόλεις στην Ελλάδα, την Κύπρο και το Αννόβερο της Γερμανίας. 

Το 2013, που ήταν έτος Καβάφη, παρουσιάστηκαν σε πολλές συναυλίες στην Αθήνα – και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών – τα έξι Καβαφικά που ανθολόγησε ο Πατριάρχης.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΝΕΑΝΙΚΗΣ ΠΟΙΗΤΙΚΗΣ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΣΤΟ ΝΙΧΩΡΙ (ΦΩΤΟ)

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Στο πλαίσιο των πολιτιστικών εκδηλώσεων «ΘΕΟΤΟΚΕΙΑ 2018» που διοργανώνει η Κοινότητα Νεοχωρίου, με αφορμή την εορτής της Παναγίας της Κουμαριώτισσας, έγινε χθες, Δευτέρα 13 Αυγούστου 2018, η παρουσίαση της έκδοσης στα τουρκικά, της νεανικής ποιητικής ανθολογίας του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. 

Την έκδοση, που μόλις κυκλοφορήθηκε (2018), ανέλαβε η Κοινότητα Νεοχωρίου μαζί με τις Κοινότητες του Βοσπόρου και η επιμέλεια είναι του Σταύρου Γιωλτζόγλου, φιλολόγου - συγγραφέα και Συντονιστή Εκπαίδευσης των Σχολείων της Ομογένειας στην Κωνσταντινούπολη. Η μετάφραση είναι του Σταύρου Γιωλτζόγλου και της φιλολόγου Βικτωρίας Νάτση. 

Η έκδοση αποτελεί πραγματική συμβολή, καθώς έτσι το τουρκικό κοινό θα έρθει σε επαφή με μια αντιπροσωπευτική ποιητική ανθολογία των σημαντικότερων ελλήνων ποιητών του 20ού αιώνα. Και βέβαια έχει ιδιαίτερη σημασία ότι αυτή η ανθολογία ανήκει στον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ο οποίος ως μαθητής, μέσα στην Τουρκία, ανθολογούσε και αντέγραφε «ιδίαις χερσίν» έλληνες ποιητές. 

Στην χθεσινή παρουσίαση, που πραγματοποιήθηκε στον αυλόγυρο του Ναού της Παναγίας της Κουμαριώτισσας, παρέστη ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, ο οποίος προηγουμένως χοροστάτησε στον Παρακλητικό Κανόνα προς την Υπεραγία Θεοτόκο. 

Η εκδήλωση ξεκίνησε με χαιρετισμό, στα ελληνικά και αγγλικά, του Ιερατικώς Προϊσταμένου της Κοινότητος, Αρχιμ. Αγαθαγγέλου, Βιβλιοφύλακος των Πατριαρχείων. Ο Αρχιμ. Αγαθάγγελος αναφέρθηκε και στην 57η επέτειο από την εις διάκονον χειροτονία του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου, που έγινε στις 13 Αυγούστου 1961, από τον αείμνηστο και διακεκριμένο Μητροπολίτη του Οικουμενικού Θρόνου Μελίτωνα Χατζή. 

Ακολούθησαν κατατοπιστικές ομιλίες των μεταφραστών της ανθολογίας. Ο Σταύρος Γιωλτζόγλου στα ελληνικά και η Βικτωρία Νάτση στα τουρκικά. Ενδιάμεσα έγιναν απαγγελίες ποιημάτων και στις δύο γλώσσες, επίσης, από τους: Μάριο Βίγκα («Στην πέννα μου», Ι. Πολέμη), Υβόνη Βίγκα («Η Πόλις», Κ.Π. Καβάφη), Δημήτρη Τσολάκη, ηθοποιό από την Αθήνα («Η προσευχή του ταπεινού», Ζ. Παπαντωνίου) και την ηθοποιό και ενορίτισσα Νεοχωρίου Αλίσια Καπούδαγ («Αν», Κίπλινγκ). 

Ο Πρόεδρος της Κοινότητος Νεοχωρίου Λάκης Βίγκας, Άρχων Μ. Χαρτοφύλαξ της Μ.τ.Χ.Ε., ευχήθηκε στον Πατριάρχη καλή συνέχεια στο έργο του, καλό ταξίδι και χαιρετισμούς στην Ίμβρο, αφού ο Παναγιώτατος θα εορτάσει την μεγάλη εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στη γενέτειρά του, και τον παρακάλεσε να προσφέρει τον επετειακό δίσκο για τα 180 χρόνια της Κοινότητος, στην οικογένεια Serdal koc, που ανέλαβε τη δαπάνη για την επισκευή του ιστορικού, ξύλινου καμπαναριού της Κουμαριώτισσας. 

Ο Πατριάρχης ευχαρίστησε με έκδηλη συγκίνηση, ενθυμούμενος τα μαθητικά του χρόνια στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης, όπου και κατήρτισε την ποιητική ανθολογία και διάβασε ένα απόσπασμα από το βιβλίο του Αλέξανδρου Μασσαβέτα «Η Πόλη των απόντων», με αναφορά στο Νιχώρι και στις προσπάθειες της Κοινότητος να φέρει κοντά τους ανθρώπους με διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις. 

Ο Πατριάρχης διάβασε – μεταξύ άλλων – και το εξής απόσπασμα από το βιβλίο του Αλ. Μασσαβέτα για το Νιχώρι: «Το εκκλησίασμα είναι πάντοτε ένα εθνικό και κοινωνικό ψηφιδωτό Οι λίγοι – ηλικιωμένοι κυρίως – Νιχωρίτες υποδέχονται τους Ρωμιούς συμπολίτες τους, πολλοί από τους οποίους καταφθάνουν με Τούρκους και Αρμενίους φίλους, Ρώσους, Σέρβους και άλλους Ορθόδοξους της Πόλης, ντόπιους ή μετανάστες. Στο Νιχώρι μαζευόμαστε και όλοι οι Ελλαδίτες και Ελληνοκύπριοι πάροικοι, πάντα με τους Τούρκους φίλους, τους οποίους διακατέχει η περιέργεια για τα υπό εξαφάνιση έθιμα των Ρωμιών. Η ακολουθία είναι κάτι σαν προσκλητήριο για μεγάλο μέρος της φιλελεύθερης τουρκικής διανόησης της Πόλης». 

Ο αυλόγυρος της Κουμαριώτισσας κατακλύστηκε από κόσμο, που παρακολούθησε με ενδιαφέρον την εκδήλωση. Παρέστησαν, επίσης, ο Μητροπολίτης Ικονίου Θεόληπτος και ο Αρχιεπίσκοπος Ανθηδώνος Νεκτάριος, Επίτροπος του Παναγίου Τάφου στην Πόλη, ο απερχόμενος Γενικός Πρόξενος της Ελλάδος Ευάγγελος Σέκερης κ.α.

Η εκδήλωση έκλεισε με δεξίωση την οποία επιμελήθηκαν με μεράκι οι κυρίες της ενορίας. Η Κοινότητα του Μ. Ρεύματος προσέφερε την τούρτα για την 57η επέτειο της ιερωσύνης του Πατριάρχου. 

Αναμφισβήτητα ήταν μια πρωτοποριακή εκδήλωση, που είχε ως συνεκτικό κρίκο την ποίηση! Άλλωστε στον αυλόγυρο της Κοινότητας Νεοχωρίου δεσπόζει η μορφή του Κ.Π. Καβάφη, έξι ποιήματα του οποίου ανθολόγησε ο Πατριάρχης ως μαθητής, και ο οποίος έζησε για τρία περίπου χρόνια στο Νιχώρι και δόξασε την Κουμαριώτισσα στο ποίημά του «Το Νιχώρι». Δικαιώνεται, μάλιστα, και σήμερα, μέρες Δεκαπενταυγούστου, ο ποιητής, όταν έγραφε πριν εκατόν τριάντα τόσα χρόνια: 

Εάν στης Κουμαριώτισσας της Παναγίας θελήσης 

την εκκλησία να μπης μ’ εμέ, φανατικός συγχώρει 

αν είμ’ εκεί. Άλλην, θαρρώ, χάριν οι παρακλήσεις 

έχουνε στο πιστό Νιχώρι.

ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΙΩΛΤΖΟΓΛΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΝΕΑΝΙΚΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ by Panagiotis Andriopoulos on Scribd

Ο ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΣΤΗΝ ΚΟΥΜΑΡΙΩΤΙΣΣΑ ΣΤΟ ΝΙΧΩΡΙ ΤΟΥ ΒΟΣΠΟΡΟΥ (ΦΩΤΟ)

φωτογραφίες: Αριστείδης Βικέτος

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ 

Ἐκκλησιαστικαί Εἰδήσεις 

Τό ἀπόγευμα τῆς Δευτέρας, 13ης Αὐγούστου, ἡ Α. Θ. Παναγιότης, ὁ Πατριάρχης, ἐχοροστάτησεν εἰς τόν Ἱερόν Ναόν Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου Κουμαριωτίσσης Νεοχωρίου, κατά τήν Ἀκολουθίαν τοῦ Παρακλητικοῦ Κανόνος πρός τήν Ὑπεραγίαν Θεοτόκον. 

Κατά τήν ἐπακολουθήσασαν δεξίωσιν ἐν τῷ αὐλείῳ χώρῳ τοῦ Ἱ. Ναοῦ, τόν Πατριάρχην καλωσώρισαν διά καταλλήλων προσφωνήσεων ὁ Ἱερατικῶς Προϊστάμενος Πανοσιολ. Ἀρχιμανδρίτης κ. Ἀγαθάγγελος Σῖσκος, Βιβλιοφύλαξ τῶν Πατριαρχείων, καί ὁ Ἐντιμολ. Ἄρχων Μ. Χαρτοφύλαξ τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μ. Ἐκκλησίας κ. Παντελεήμων Βίγκας, Πρόεδρος τῆς Κοινότητος, ἐκθέσας τά πεπραγμένα τῶν πολυσχιδῶν δραστηριοτήτων αὐτῆς κατά τό τελευταῖον χρονικόν διάστημα. 

Ἀκολούθως, ἐπραγματοποιήθη ἡ παρουσίασις τῆς ἐκδόσεως εἰς τήν τουρκικήν γλῶσσαν τῆς ποιητικῆς ἀνθολογίας τῶν νεανικῶν χρόνων τοῦ Παναγιωτάτου, ὑπό τόν τίτλον «Şiirler», ὑπό τοῦ μεταφραστοῦ αὐτῆς Ἐλλογ. κ. Σταύρου Γιωλτζόγλου, Συντονιστοῦ Ἐκπαιδεύσεως τῆς Ὁμογενειακῆς Παιδείας, καί ἡ ἀπαγγελία ποιημάτων ἑλληνιστί καί τουρκιστί. 

Ἀπαντητικῶς, ὁ Πατριάρχης ηὐχαρίστησεν ἐπί ταῖς ἐκδηλώσεσι καί ἐξέφρασε τήν Πατριαρχικήν εὐαρέσκειαν καί τά συγχαρητήριά Του πρός τούς ὁμιλητάς, διά τό ἐπιτελούμενον ὑποδειγματικόν ἔργον τῆς εἰρημένης Κοινότητος, ὡς καί πρός τούς ἐπιμελητάς τῆς ἐκδόσεως. Τέλος, ηὐλόγησε τούς προσελθόντας πιστούς, εἰς οὕς διένειμεν ἱερά ἐνθύμια.

Ἡ Α. Θ. Παναγιότης, ὁ Πατριάρχης, ἐδέξατο εἰς ἀκρόασιν: 

- Τόν Πανοσιολ. Ἀρχιμανδρίτην κ. Σαμουήλ Ἐφέν, Κληρικόν τῆς Ἁγιωτάτης Ἀρχιεπισκοπῆς Κωνσταντινουπόλεως, ὑποβαλόντα σέβη καί ἐξαιτησάμενον τήν ἁγίαν Πατριαρχικήν εὐχήν καί εὐλογίαν ἐπί τοῖς ὀνομαστηρίοις αὐτοῦ. 

- Τόν Πανοσιολ. Ἀρχιμανδρίτην κ. Φιλόθεον Μαροῦδαν, Κληρικόν τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Γερμανίας, ἐκ Dortmund. 

- Τόν Ἐλλογ. κ. Πασχάλην Βαλσαμίδην, Ἐπίκουρον Καθηγητήν τοῦ Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης. 

- Τόν Ἐλλογ. κ. Γεώργιον Πηλιχόν, Ἱστορικόν τέχνης – Συγγραφέα, ἐξ Ἀθηνῶν, μετά τοῦ Ἐντιμ. κ. Ἐμμανουήλ Τουφεξῆ, Διευθυντοῦ τοῦ ἐν Ἑλλάδι Παραρτήματος «AGAPE HELLAS», καί τοῦ Ἐντιμ. κ. Tamir Aharale, Προέδρου τοῦ Ἱδρύματος «International March of the living», ἐκ Tel Aviv.

- Tόν Ἐντιμ. κ. Ἄγγελον Πνευματικόν, Πολιτευτήν, ἐξ Εὐβοίας. 

- Τήν Εὐγεν. κ. Ἐλισάβετ Καβαλιεράκη, Στέλεχος τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ Κοινοβουλίου, ἐκ Βρυξελλῶν.

- Tόν Ἐντιμ. κ. Παῦλον Τροχόπουλον, Στέλεχος τοῦ Πειραματικοῦ Ἐργαστηρίου Βεργίνας.

Η ΝΕΑΝΙΚΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΣΤΑ ΤΟΥΡΚΙΚΑ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Το Νιχώρι του Βοσπόρου πανηγυρίζει τον Αύγουστο την Παναγία την Κουμαριώτισσα. 

Φέτος, η Εφοροεπιτροπή της Κοινότητος, υπό την ηγεσία του ακάματου Ρωμιού Λάκη Βίγκα, Άρχοντος Μ. Χαρτοφύλακος της Μ.τ.Χ.Ε. και η Ιερατική Προϊσταμενία, ο Αρχιμ. Αγαθάγγελος, Βιβλιοφύλαξ των Πατριαρχείων, διοργανώνουν τα ΘΕΟΤΟΚΕΙΑ 2018, ήτοι πολιτιστικές εκδηλώσεις με αφορμή την μεγάλη θεομητορική εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. 

Το πλήρες πρόγραμμα των εκδηλώσεων δείτε σε σχετική ανάρτησή μας, εδώ. 

Ανάμεσα στις εκδηλώσεις περιλαμβάνεται και η παρουσίαση της έκδοσης στα τουρκικά, της νεανικής ποιητικής ανθολογίας του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. 

Στις 14 Νοεμβρίου 1954, πριν 64 χρόνια, ο μαθητής της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης Δημήτριος Αρχοντώνης (ο σημερινός Οικουμενικός Πατριάρχης) εγκαινιάζει ένα νέο τετράδιο. Το περιεχόμενό του δεν έχει σχέση με τα μαθήματα του ωρολογίου προγράμματος. Το τιτλοφορεί ο ίδιος «Ποιήματα». Πρόκειται για μια προσωπική ποιητική ανθολογία. Ο νεαρός μαθητής αρέσκεται στην ανάγνωση λογοτεχνικών και ποιητικών κειμένων. Καθώς την εποχή εκείνη δεν υπάρχουν τα σημερινά μέσα, καταφεύγει στην αντιγραφή – το προσφιλές διακόνημα των μοναχών ανά τους αιώνες. Αντιγράφει, λοιπόν τα ποιήματα που τον εκφράζουν ή τον εντυπωσιάζουν, κι έτσι καταρτίζεται η ανθολογία, η οποία περιλαμβάνει, από το 1954 ως το 1970, 79 ποιήματα από 35 ποιητές, 32 Έλληνες και 3 ξένους. 

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Πέργης Ευάγγελος γράφει στο Εκ Φαναρίου Γ’, για το «Τετράδιο του Πατριάρχη»: 

 "Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Μαθητής" στον αυλόγυρο του Δημοτικού Σχολείου των Αγίων Θεοδώρων στην Ίμβρο

«Κι όλο τον κύτταζα τον Πατριάρχη, βλέποντας να ραγίζει πάνω «στ’ αρχαία μονοπάτια». Κι ήταν σα να τον είχα μπροστά μου, την ώρα που παιδί αντέγραφε τον Παλαμά στο «Τετράδιο της νειότης» του. Άραγε το θυμήθηκε πόσο «στο πρώτο μοσκοβόλημα ενός ρόδου μακρυνού του δάκρυσαν τα μάτια;» Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος δεν είναι ποιητής. Είναι εραστής της ποίησης. Και της δημιουργίας του κόσμου, που θέλει πάντα να την αισθάνεται και να τη χαίρεται. Όμως, η συγκομιδή των στίχων του «τετραδίου» του μας τον εικονίζει και σαν ευχάριστο εκφραστή και εφαρμοστή τους. Πολλοί από τους στίχους του Μαβίλη και του Πορφύρα και του Δροσίνη ή του Πολέμη, του Παλαμά και του Παπαντωνίου και τόσων άλλων που πληρώνουν τις εβδομήντα τρεις σελίδες του, τους βλέπουμε να απαγγέλλονται σήμερα «βιωματικά» από τον ίδιο. Μέσ’ από την εύλαλη μαρτυρία της επίγνωσης των καιρών και του χρέους, που δεν θέλουν «κρυμμένο το τάλαντο σε χέρσας γης τα βάθη» (Πολέμης). Μα να «δίνει φως από τη φλόγα του» (Δροσίνης). Από τη λάμψη του θεσμού και των αιώνων». 

Αυτό το νεανικό ποιητικό ανθολόγιο, εκδόθηκε σε φωτοαναστατική ανατύπωση, από την περιοδική έκδοση του Συνδέσμου των εν Αθήναις Μεγαλοσχολιτών «Η καθ’ ημάς Ανατολή», πριν είκοσι χρόνια (Αθήνα, 1998). 

Το 2000, πάλι από τον Σύνδεσμο των εν Αθήναις Μεγαλοσχολιτών, εκδόθηκαν (σε φωτοαναστατική ανατύπωση) οι «Εκθέσεις του μαθητού Δημητρίου Χ. Αρχοντώνη – Από την Ε’ Τάξι του Δημοτικού ως την τελευταία του Γυμανσίου». Οι μαθητικές «Εκθέσεις» του Πατριάρχη, εκδόθηκαν το 2003 από τις εκδόσεις «Καστανιώτη», με τον τίτλο: «Ότε ήμην παιδίον». Το 2006 εκδόθηκαν σε τουρκική μετάφραση, από τον Άρη Τσοκώνα. 

Τώρα ήρθε η σειρά της ποιητικής ανθολογίας του Πατριάρχη να μεταφραστεί στα τουρκικά.

Την έκδοση, που μόλις κυκλοφορήθηκε (2018), ανέλαβε η Κοινότητα Νεοχωρίου μαζί με τις Κοινότητες του Βοσπόρου και η επιμέλεια είναι του Σταύρου Γιωλτζόγλου, φιλολόγου - συγγραφέα και Συντονιστή Εκπαίδευσης των Σχολείων της Ομογένειας στην Κωνσταντινούπολη. Η μετάφραση είναι του Σταύρου Γιωλτζόγλου και της φιλολόγου Βικτωρίας Νάτση. 

Η έκδοση αποτελεί πραγματική συμβολή, καθώς έτσι το τουρκικό κοινό θα έρθει σε επαφή με μια αντιπροσωπευτική ποιητική ανθολογία των σημαντικότερων ελλήνων ποιητών του 20ού αιώνα. Και βέβαια έχει ιδιαίτερη σημασία ότι αυτή η ανθολογία ανήκει στον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ο οποίος ως μαθητής, μέσα στην Τουρκία, ανθολογούσε και αντέγραφε «ιδίαις χερσίν» έλληνες ποιητές. 

Ευχόμαστε και ελπίζουμε η απήχηση της έκδοσης αυτής να είναι μεγάλη στην γείτονα, προς δόξαν της ελληνικής ποίησης και του ανθολόγου μαθητή – Πατριάρχη.

ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΤΟΥΡΚΙΣΤΙ by Panagiotis Andriopoulos on Scribd