Δημόσια έκκληση σε βουλευτές για ένα σύμφωνο συμβίωσης χωρίς διακρίσεις

Κυρίες και κύριοι βουλευτές,

Σαν σήμερα, πριν 37 χρόνια, ξεκίνησε ο εκδημοκρατισμός της χώρας με τη μεταπολίτευση. Δυστυχώς, στο μεγαλύτερο μέρος του, αφορούσε τα δικαιώματα της πλειονότητας του πληθυσμού, αφού ακόμα και σήμερα οι μειονότητες είναι αντικείμενο πάμπολλων διακρίσεων. Πριν τρία χρόνια προστέθηκε άλλη μια διάκριση, μοναδική για τα ευρωπαϊκά δεδομένα: η καθιέρωση ενός συμφώνου συμβίωσης μόνο για ζευγάρια διαφορετικού φύλου.

Το ΠΑΣΟΚ είχε τότε διαφωνήσει με τη διάκριση αυτή. Όταν ανέλαβε την κυβέρνηση, με την απόφαση με αριθμό ΔΔΟΙΚ/3602/29-7-2010, ο Υπουργός Δικαιοσύνης συγκρότησε Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή «με αντικείμενο την επεξεργασία Σχεδίου Νόμου για την τροποποίηση διατάξεων του Οικογενειακού Δικαίου και τη σύνταξη της αντίστοιχης Εισηγητικής Έκθεσης». Στις 17 Δεκεμβρίου 2010, η Επιτροπή παρέδωσε στον Υπουργό το σχέδιο νόμου και την εισηγητική έκθεση. Σε αυτά περιέχεται μεταξύ άλλων τροποποίηση του Άρθρου 1 του Ν. 3719/2008 ώστε σύμφωνο συμβίωσης να μπορούν να συνάπτουν δύο ενήλικα πρόσωπα χωρίς καμιά αναφορά σε φύλο. Περιέχεται επίσης η κατάργηση των Άρθρων 4 του Ν. 147/1914, 5§§2 και 3 του Ν. 1920/1991 και 8 του ΕισΝΚΠολΔ με τα οποία διατηρείτο σε ισχύ ο ισλαμικός νόμος (σαρία) για τους μουσουλμάνους της Θράκης.

Πέρασαν επτά μήνες από τότε και το σχέδιο νόμου «ξεχάστηκε». Αντίθετα, στα τέλη Ιουνίου 2011, στις υπογράφουσες και στους υπογράφοντες που έχουμε προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) κατά της διάκρισης σε βάρος των ομοερωτικών ατόμων στο νόμο για το σύμφωνο συμβίωσης (προσφυγές 29381/09 και 32684/09 – βλπ. http://cmiskp.echr.coe.int/tkp197/view.asp?action=html&documentId=881790&portal=hbkm&source=externalbydocnumber&table=F69A27FD8FB86142BF01C1166DEA398649) κοινοποιήθηκαν οι παρατηρήσεις της Ελληνικής Κυβέρνησης στις προσφυγές τους. Σε αυτές, η Ελληνική Κυβέρνηση υποστήριξε θέσεις που διαφέρουν σημαντικά από τις υποτιθέμενες θέσεις του ΠΑΣΟΚ αλλά και τις προαναφερθείσες προτάσεις της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής, τις οποίες μάλιστα η Ελληνική Κυβέρνηση παρέλειψε να αναφέρει στο ΕΔΔΑ. Η Ελληνική Κυβέρνηση υποστήριξε αντίθετα την ορθότητα του Ν. 3719/2008, τον οποίο ως αντιπολίτευση είχε καταψηφίσει! Οι εδώ υπογράφουσες και υπογράφοντες αποστείλαμε στις 10 Ιουλίου 2011 τη συνημμένη επιστολή στον Υπουργό Δικαιοσύνης παρακαλώντας τον, μέχρι τις 22 Ιουλίου 2011, να μας ενημερώσει για την επίσημη θέση της Ελληνικής Κυβέρνησης και να μας χορηγήσει αντίγραφο του σχεδίου νόμου της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής. Ο Υπουργός Δικαιοσύνης δεν απάντησε στην επιστολή μας. Στις 22 Ιουλίου 2011, το γραφείο του Υπουργού μας ενημέρωσε πως το θέμα χειρίζεται ο Γενικός Γραμματέας Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Ούτε αυτός απάντησε στην επιστολή.

Κατόπιν αυτού, παρακαλούμε την καθεμιά και τον καθένα από σας να καταθέσει ερώτηση ή αναφορά προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης ζητώντας του να απαντήσει στην επιστολή μας ή/και σε συνεργασία με άλλες και άλλους βουλευτές να καταθέσει στη Βουλή προς ψήφιση ως πρόταση νόμου το σχέδιο νόμου της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής με την εισηγητική έκθεση (βλπ. http://cm.greekhelsinki.gr/uploads/2011_files/nomoparaskevastiki_allages_se_oik_dik_17-12-10.doc και http://cm.greekhelsinki.gr/uploads/2011_files/nomoparaskevastiki_eisigitiki_gia_allages_se_oik_dik_17-12-10.doc), στα οποία στη συνέχεια θα προτείνουμε τροπολογίες. Τις σχετικές ενέργειες των βουλευτών θα δημοσιοποιήσουμε και θα συμπεριλάβουμε στις παρατηρήσεις μας προς το ΕΔΔΑ.

Με τιμή

Α. Οι προσφεύγοντες/ουσες στο ΕΔΔΑ

Γρηγόρης Βαλλιανάτος, Νίκος Μυλωνάς και «Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι» (προσφυγή με αριθμό 29381/09)

C.S., K.T., E.D., M.P., A.H., D.N. και «Σύνθεση - Ενημέρωση, Ευαισθητοποίηση, Έρευνα για το HIV / AIDS» (προσφυγή με αριθμό 32684/09)

Β. ΜΚΟ για τα δικαιώματα ομοερωτικών ατόμων

Lesb.Equal - Λεσβίες για την Iσότητα

Ομοφυλοφιλική Λεσβιακή Κοινότητα Ελλάδας (ΟΛΚΕ)

Φεστιβάλ Υπερηφάνειας Αθήνας «Athens Pride»

Επικοινωνία: Γρηγόρης Βαλλιανάτος Τηλ.: 6944814937 Νίκoς Μυλωνάς Τηλ.: 6972530290 Fax: 2106018760 email: office@greekhelsinki.gr Διεύθυνση: Τ.Θ. 60820 15304 Γλυκά Νερά

Κύριο Μιλτιάδη Παπαϊωάννου

Υπουργό Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Κοινοποίηση:

Κύριο Γιώργο Παπανδρέου, Πρωθυπουργό

Κύριο Γιάννη Ιωαννίδη, Γενικό Γραμματέα Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

[αρ. πρωτ. Υπ. Δικ. 2653/11-7-2011] 10 Ιουλίου 2011

Κύριε Υπουργέ

Όταν τον Οκτώβριο 2008 συζητήθηκε στη Βουλή ο μετέπειτα νόμος για το σύμφωνο συμβίωσης (Ν. 3719/2008), το ΠΑΣΟΚ που ήταν τότε αξιωματική αντιπολίτευση διαφώνησε με τον αποκλεισμό των ομοερωτικών ζευγαριών από το πεδίο εφαρμογής του. Πάγια θέση του ΠΑΣΟΚ που περιλαμβανόταν σε δικό του σχέδιο νόμου και στη συνέχεια στο προεκλογικό πρόγραμμά του ήταν «Το σύμφωνο συμβίωσης αναγνωρισμένη νομική μορφή ελεύθερης επιλογής συμβίωσης ανεξάρτητα από φύλο» (http://www.pasok.gr/portal/resource/contentObject/id/4d2f1f41-93e3-4d9e-99e3-2e244e2a6466).

Πριν ένα χρόνο, η Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς μας ζήτησε και έλαβε προτάσεις για την τροποποίηση του Ν. 3719/2008 που ανατέθηκε σε νομοπαρασκευαστική επιτροπή για τροποποίηση του οικογενειακού δικαίου. Την πρόθεση της κυβέρνησης δημοσιοποίησε σε συνέντευξή του στο «Βήμα 99,5» στις 17 Σεπτεμβρίου 2010 ο Υπουργός Δικαιοσύνης Χάρης Καστανίδης (http://www.tovima.gr/society/article/?aid=355039).

Η επιτροπή παρέδωσε τις προτάσεις της στις 17 Δεκεμβρίου 2010. Όπως δήλωσε η πρόεδρος της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής Καθηγήτρια του ΑΠΘ Έφη Κουνουγέρη - Μανωλεδάκη, στην «Καθημερινή» (http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_100046_04/06/2011_444583) της 4 Ιουνίου 2011, προβλέπεται «επέκταση του συμφώνου στα ομόφυλα ζευγάρια» και «ρυθμίζονται τα ζητήματα με το ΙΚΑ, καθώς στο σχέδιο της ρύθμισης αναφέρεται: ‘Οι διατάξεις του αστικού κώδικα που αναφέρονται σε συζύγους στη μεταξύ τους σχέση, καθώς και οι διατάξεις δημοσιοϋπαλληλικού, εργατικού, ασφαλιστικού, συνταξιοδοτικού και φορολογικού δικαίου που αφορούν συζύγους, εφαρμόζονται αναλόγως και στα μέρη του συμφώνου συμβίωσης. Εφ’ όσον δεν υπάρχει ειδική ρύθμιση στον παρόντα ή σε άλλο νόμο’».

Στις 3 Φεβρουαρίου 2011, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) έκρινε κατ’ αρχή παραδεκτές και κοινοποίησε στην Ελληνική Κυβέρνηση δύο προσφυγές κατά του αποκλεισμού των ομοερωτικών ζευγαριών από το σύμφωνο συμβίωσης, εξετάζοντας ενδεχόμενη παραβίαση του Άρθρου 14 (απαγόρευση των διακρίσεων) σε συνδυασμό με το Άρθρο 8 (δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή) της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) καθώς και του Άρθρου 13 (δικαίωμα για αποτελεσματική προσφυγή) της ΕΣΔΑ.

Στα τέλη Ιουνίου 2011, μας γνωστοποιήθηκαν από το ΕΔΔΑ οι παρατηρήσεις της Ελληνικής Κυβέρνησης στις δύο προσφυγές. Με έκπληξη πληροφορηθήκαμε πως ενώπιον του ΕΔΔΑ η Ελληνική Κυβέρνηση υποστήριξε θέσεις που διαφέρουν σημαντικά από τις υποτιθέμενες θέσεις του ΠΑΣΟΚ που είχε επανειλημμένα και επίσημα διακηρύξει στο παρελθόν αλλά και τις προτάσεις της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής, τις οποίες μάλιστα η Ελληνική Κυβέρνηση παρέλειψε να αναφέρει στο ΕΔΔΑ. Η Ελληνική Κυβέρνηση υποστήριξε την ορθότητα του Ν. 3719/2008, τον οποίο ως αντιπολίτευση είχε καταψηφίσει, και ισχυρίστηκε διαστρεβλώνοντάς τον πως στόχος του «δεν ήταν η ρύθμιση κάθε είδους συμβίωσης ή ελεύθερης ένωσης υπαρκτής κοινωνικά, αλλά η προστασία των παιδιών που γεννιούνται σε ετερόφυλες ελεύθερες ενώσεις και οι γονείς τους δεν θέλουν να συνάψουν γάμο» και «δεν σκόπευε στον αποκλεισμό των ομόφυλων ζευγαριών … ώστε να εγείρεται ζήτημα διακριτικής μεταχείρισής τους λόγω γενετήσιου προσανατολισμού [sic]». «Η υπαγωγή των ομόφυλων ζευγαριών στο εν λόγω σύμφωνο συμβίωσης [δεν] είναι δυνατή λόγω του προσανατολισμού των ειδικότερων ρυθμίσεων αυτού σε ετερόφυλα ζευγάρια με παιδιά. Άρα η μη υπαγωγή δικαιολογείται από τον επιβαλλόμενο σεβασμό στη σεξουαλική διαφορετικότητα που οδηγεί αναγκαία σε διαφορετική ρύθμιση των ομόφυλων συμβιώσεων, ανάλογη, αλλά όχι παρόμοια, με εκείνη που ισχύει για τα ετερόφυλα.» «Ορθότερη κρίνεται … η θεσμική αναγνώριση των ομόφυλων συμβιώσεων … με την καθιέρωση … ενός ξεχωριστού συμφώνου καταγεγραμμένης συμβίωσης … που ανταποκρίνεται στη διαφορετικότητα της συγκεκριμένης συμβίωσης». «Ο νομοθέτης, ωστόσο, θα πρέπει να επιλέξει, κατά τη διακριτική ευχέρεια που διαθέτει, στον κατάλληλο χρόνο τις λύσεις εκείνες που συγκεντρώνουν τις μεγαλύτερες πιθανότητες κοινωνικής αποδοχής, ώστε πέρα από την τυπική αναγνώριση των ομόφυλων συμβιώσεων, να διευκολυνθεί και η ουσιαστική απόλαυση του δικαιώματος. Τέλος, πρέπει να αναφερθεί ότι η Ελληνική Κυβέρνηση μελετά το θέμα και θα ανακοινώσει τις αποφάσεις της εντός του έτους ύστερα από διεξαγωγή δημοσίου διαλόγου.»

Κύριε Υπουργέ,

Ως προσφεύγοντες/ουσες στο ΕΔΔΑ ή/και ως ακτιβιστές/τριες των ανθρώπινων δικαιωμάτων περιλαμβανόμενων και των δικαιωμάτων των ομοερωτικών ατόμων, παρακαλούμε να μας πληροφορήσετε αν το κείμενο της Ελληνικής Κυβέρνησης στο ΕΔΔΑ εκφράζει τη θέση της, η οποία αποτελεί διαστρέβλωση του Ν. 3719/2008 και εγκατάλειψη των υποτιθέμενων θέσεων του ΠΑΣΟΚ που είχε επανειλημμένα και επίσημα διακηρύξει στο παρελθόν αλλά και του σχεδίου νόμου της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής. Αν αυτό ισχύει, παρακαλούμε επίσης να μας πληροφορήσετε γιατί υπήρξε αυτή η αλλαγή θέσης, με ποιο σκεπτικό υποστηρίζεται τώρα η ανάγκη ενός διαφορετικού νομικού πλαισίου, δήθεν από σεβασμό στη σεξουαλική διαφορετικότητα, και κυρίως γιατί η Ελληνική Κυβέρνηση παραπέμπει το θέμα της νομικής κατοχύρωσης της συμβίωσης ομοερωτικών ζευγαριών στις καλένδες μέσα από μια νέα διαδικασία διαβούλευσης που είναι αδύνατο με τους σημερινούς ρυθμούς να καταλήξει σε νομοθετική ρύθμιση μέχρι το τέλος του έτους. Τέλος, επικαλούμενοι και εμείς την αρχή της διαύγειας, παρακαλούμε να μας χορηγήσετε αντίγραφο της πρότασης της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής.

Παρακαλούμε να μας απαντήσετε μέχρι και τις 22 Ιουλίου 2011, ώστε στις 24 Ιουλίου 2011, τιμώντας την επέτειο της (προφανώς ελλιπούς) αποκατάστασης της δημοκρατίας στην Ελλάδα, να δημοσιοποιήσουμε την επιστολή μας και την απάντησή σας.

Με τιμή

Ανεπίτρεπτη κυβερνητική καθυστέρηση για το σύμφωνο συμβίωσης

Το καλοκαίρι του 2009, το ΠΑΣΟΚ έφερε στο θερινό τμήμα της Βουλής ένα νομοσχέδιο για την θέσπιση του "συμφώνου συμβίωσης" και για τα ομόφυλα ζευγάρια. Ήδη η προσκόμιση του στην περίοδο της θερινής ραστώνης αλλά και η ανάθεση της υπεράσπισής του σε μια μάλλον άπειρη βουλευτή, επέτρεψε την υποβάθμιση το ζητήματος και την επικέντρωση της δημοσιογραφικής κάλυψης στο ενδυματολογικό σκέλος της εμφάνισης των δύο μητέρων του Έθνους που ξιφούλκησαν για το θέμα (βλ. ΤΟ ΒΗΜΑ). Η κ. Παπακώστα της ΝΔ μάλιστα είπε ότι το νομοσχέδιο του ΠΑΣΟΚ ήταν "εν μέρει ρατσιστικό", ακριβώς επειδή επέκτεινε το δικαίωμα σύναψης συμφώνου στα ομόφυλα ζευγάρια! Τώρα που έχει άπλετο χρόνο ύστερα από την αποτυχία της στις εκλογές του 2009, ίσως να το ξανασκέφτηκε.

Το ΠΑΣΟΚ είχε καταθέσει το νομοσχέδιο από το 2008, ως απάντηση στην αντισυνταγματική διάταξη της ΝΔ με την οποία αποκλείονταν τα ομόφυλα ζευγάρια από το δικαίωμα σύναψης συμφώνου. Επομένως είχε έτοιμο το υλικό.

Στις 17 Σεπτεμβρίου 2010, ο υπουργός Δικαιοσύνης του ΠΑΣΟΚ δήλωσε ότι έχει δημιουργηθεί μια επιτροπή που θα καταθέσει προτάσεις για το νομοσχέδιο (βλ. ΤΑ ΝΕΑ). Aπό την περσινή ετοιμότητα της κατάθεσης νομοσχεδίου, γυρνάμε δηλαδή πίσω, στην κατάθεση "προτάσεων". Σε σημερινό δημοσίευμα μάλιστα αναφέρεται ότι από τον Ιανουάριο 2011 θα ξεκινήσουν οι σχετικές διαδικασίες (βλ. ΤΟ ΒΗΜΑ).

Η συμπεριφορά του υπουργού κ. Καστανίδη ταυτίζεται απόλυτα με την στάση του κ. Χατζηγάκη, υπουργού Δικαιοσύνης της ΝΔ που ψήφισε το αντισυνταγματικό νομοσχέδιο που αποκλείει τα ομόφυλα ζευγάρια και περικόπτει σημαντικά δικαιώματα από τα συμβιούντα ζευγάρια. Διότι και ο κ. Χατζηγάκης το 2008, όταν του επισημάνθηκε ο αποκλεισμός των ομοφυλων ζευγαριών, είπε ότι θα συστήσει μια "ομάδα εργασίας" που θα διερευνήσει το θέμα (βλ. εδώ: Υπό εξέταση η επέκταση του συμφώνου συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια, 28.3.2008.) . Μετά από λίγο καιρό, η Εθνική Επιτροπή Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έστειλε επιστολή στον κ. Χατζηγάκη, ζητώντας τις εξελίξεις πάνω στη δράση της "ομάδας εργασίας" που υποτίθεται ότι είχε συγκροτηθεί. Φυσικά ουδέποτε προέκυψε τίποτε επί Νέας Δημοκρατίας. Μετά τις πρόσφατες δηλώσεις Καστανίδη, ο Πρόεδρος της Εθνικής Επιστολής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έστειλε επιστολή με την οποία καλείται ο υπουργός να προχωρήσει άμεσα στην προώθηση του συμφώνου συμβίωσης (βλ. εδώ). Αντί αυτού, ο κ. Καστανίδης, όπως και ο κ. Χατζηγάκης, μεταθέτει το ζήτημα στις καλένδες, "μετά τον Ιανουάριο του 2010".

Οι καθυστερήσεις αυτές είναι ανεπίτρεπτες και εγκληματικές. Πρόκειται για ένα ζήτημα εφαρμογής ανθρώπινων δικαιωμάτων και ιδίως του σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής χωρίς διακρίσεις λόγω φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού (άρθρο 14 και 8 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου). Ήδη έχουν προσφύγει ομόφυλα ζευγάρια στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου κατά της Ελλάδας, ακριβώς επειδή έχουν αποκλειστεί από το δικαίωμα σύναψης συμφώνου συμβίωσης. Η κυβερνητική καθυστέρηση είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει σε άλλη μια καταδίκη της χώρας και σε πληρωμή αποζημιώσεων στους προσφεύγοντες.

Ήδη υπάρχουν πολλές περιπτώσεις ανθρώπων που έχουν συμβιώσει επί πολλά χρόνια κι έχουν πληγεί ανεπανόρθωτα από την μη αναγνώριση των δικαιωμάτων τους. Υπάρχουν και δραματικές υποθέσεις, όπως σύντροφοι που δεν τους επιτράπηκε να παραστούν ούτε καν στην κηδεία του αγαπημένου τους προσώπου. Το σύμφωνο συμβίωσης δεν θα επιλύσει βέβαια όλα αυτά τα προβλήματα, τα οποία είναι περισσότερο κοινωνικά παρά νομικά, ακριβώς επειδή ως θεσμός δεν έχει την ίδια βαρύτητα με τον θεσμό του γάμου, που τόσο επιδεικτικά περιφρονούν ακόμη και να συζητήσουν οι πολιτικοί στην Ελλάδα - ενώ σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο η αναγνώριση δικαιωμάτων γάμου σε ομόφυλα ζευγάρια αποτελεί δείκτη σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων και αρχηγοί κρατών σπεύδουν να προβάλλουν την θεσμική παρέμβαση προς την κατεύθυνση της ισότητας ως μια εθνική επιτυχία.

Εάν το υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρώπινων Δικαιωμάτων δεν καταθέσει άμεσα την από καιρό έτοιμη πρόταση νόμου στη Βουλή, καλύτερα να αφαιρέσει από την επωνυμία του το τελευταίο συνθετικό της.

Γιατί το Σύμφωνο Συμβίωσης δεν καλύπτει όλα τα δικαιώματα

Το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους απάντησε σε σχετικό ερώτημα του Ι.Κ.Α. ότι στην έννοια της "οικογένειας", κατά το κοινωνικοασφαλιστικό δίκαιο, δεν εντάσσονται τα άτομα που έχουν συνάψει σύμφωνο ελεύθερης συμβίωσης, σε αντίθεση με τα άτομα που έχουν συνάψει γάμο. Το ΝΣΚ στην ανάλυσή του όμως δεν περιορίστικε στην απλή ανάγνωση των διατάξεων της κοινωνικοασφαλιστικής νομοθεσίας, όπου οι δικαιούχοι κατονομάζονται ρητώς ώστε να είναι συγκεκριμένα τα άτομα που προστατεύονται, αλλά επιχείρησε να πείσει και ότι όσοι έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης δεν αποτελούν "οικογένεια", γενικώς. Η ερμηνεία του γενικού όρου "οικογένεια" από το ΝΣΚ δεν είναι ορθή, δεδομένου ότι ο Άρειος Πάγος έχει αναγνωρίσει δικαίωμα λήψης σύνταξης ακόμη και σε επιβιώσαντα σύντροφο προ της εισαγωγής του θεσμού του συμφώνου συμβίωσης. Εξάλλου, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έχει εξηγήσει ότι η οικογένεια είναι μια de facto κατάσταση, για την ύπαρξη της οποίας δεν χρειάζεται να συντρέχουν γραφειοκρατικές διατυπώσεις. Διότι ο σεβασμός στην οικογενειακή ζωή αποτελεί ανθρώπινο δικαίωμα και δεν περιορίζεται σε ληξιαρχικές πράξεις.

Δεν είναι η πρώτη φορά που το ΝΣΚ ασχολήθηκε με δικαιώματα που απορρέουν από το σύμφωνο συμβίωσης. Με τη γνωμοδότηση 393/2009 έκρινε ότι δεν δικαιούται διπλωματικό διαβατήριο το άτομο που έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης με διπλωματικό υπάλληλο [βλ. εδώ]. Μολονότι εκεί το ΝΣΚ είχε αναγνωρίσει ότι πρόκειται για μια "εναλλακτική μορφή οικογένειας", πάλι οι τυπικές διατάξεις της νομοθεσίας για τα πρόσωπα που δικαιούνται διπλωματικό διαβατήριο δεν περιλάμβαναν ρητώς όσους έχουν σύμφωνο συμβίωσης με τους διπλωματικούς υπαλλήλους, οπότε και το ΝΣΚ δεν μπορούσε να είχε κρίνει διαφορετικά.

Τι συμβαίνει λοιπόν με το σύμφωνο συμβίωσης; Αν διαβάσει κανείς τις διατάξεις του Ν.3719/2008 που εισάγουν αυτό το νέο θεσμό οικογενειακού δικαίου στην Ελλάδα, διαπιστώνει ότι δεν πρόκειται για ένα υποκατάστατο του γάμου. Η θεμελιώδης διαφορά του είναι ότι το σύμφωνο συμβίωσης αποτελεί μια αμιγώς ιδιωτική συμφωνία, όπου τα μόνο δικαιώματα που αποκτούν οι συνάπτοντες τη συμφωνία είναι επίσης ιδιωτικού (αστικού) δικαίου, χωρίς αποτελέσματα στη σφαίρα του δημοσίου δικαίου. Δηλαδή με αυτό ρυθμίζονται μόνο περιουσιακά και κληρονομικά θέματα, αλλά όχι φορολογικά, εργατικά κα κοινωνικοασφαλιστικά ζητήματα. Ο νομοθέτης εισήγαγε μια αυστηρώς ιδιωτικού δικαίου μορφή σύμβασης, την οποία θα μπορούσε και χωρίς το νόμο να είχαν συνάψει οι ενδιαφερόμενοι, εάν δεν υπήρχαν διάφορες ενστάσεις αντίθεσης στα χρηστά ήθη (αλλά και στο κληρονομικό δίκαιο) που θα μπορούσαν να είχαν υποβληθεί από τους συγγενείς των ενδιαφερομένων, κυρίως μετά θάνατον.

Το νομοσχέδιο που έχει δημοσιοποιήσει εδώ και χρόνια η νέα κυβέρνηση διαφοροποιεί όμως συνολικά το θεσμό του συμφώνου συμβίωσης, επιφέροντας αποτελέσματα και στο χώρο του δημοσίου δικαίου, με σκοπό να καλυφθούν αυτά τα κενά. Επίσης σε αυτό το νομοσχέδιο θα υπάρχει η δυνατότητα σε ομόφυλα ζευγάρια να συνάπτουν σύμφωνο συμβίωσης. Όμως, δεν επιτρέπεται η απο κοινού υιοθεσία και δεν αναφέρεται τίποτα για τα δικαιώματα παρένθετης μητρότητας και τεχνητής γονιμοποίησης.

[Για ένα crash-test των δύο προτάσεων περί συμφώνου συμβίωσης βλ. εδώ]

Ωστόσο, όσο κι αν το σύμφωνο συμβίωσης "έρθει" πιο κοντά στα χαρακτηριστικά του γάμου, θα αποτελεί πάντοτε έναν διαφορετικό θεσμό οικογενειακού δικαίου. Στο οικογενειακό δίκαιο, όπου η κοινωνική ηθική εμπλέκεται με κανονιστικές διατάξεις και αντανακλώνται διεργασίες που ο νομοθέτης επιβάλλει την επίσπευσή τους (λ.χ. ισότητα των φύλων, κατά τη δεκαετία του 1980), η ορολογία και το θεσμικό κύρος παίζει μεγάλο ρόλο. Γι' αυτό και το Δικαστήριο του Κονέτικατ έκρινε το 2008 ότι ακόμη κι αν το σύμφωνο συμβίωσης έχει όλα τα δικαιώματα του γάμου, αλλά αποκλείει από την ίδια τη σύναψη γάμου τα ομόφυλα ζευγάρια, είναι αντισυνταγματικό διότι παραβιάζει την αρχή της ισότητας, απαγορεύοντας σε μια κοινωνική ομάδα να αποκτήσει πρόσβαση σε ένα θεσμό αυξημένου κοινωνικού κύρους όπως ο γάμος (βλ. εδώ την απόφαση).

ΛΑ.Ο.Σ.: το μόνο κόμμα που στήριξε σύμφωνο συμβίωσης για ομόφυλα ζευγάρια;;;

Διαβάζουμε στο ΒΗΜΑ μια συνέντευξη του επικεφαλής του ΛΑ.Ο.Σ., στην οποία υπάρχει και ο εξής διάλογος:

- Πάντως είστε το μοναδικό κόμμα που είχατε στηρίξει το σύμφωνο συμβίωσης μεταξύ των ομοφυλοφίλων. 

«Οχι ακριβώς. Η θέση μας είναι ότι πρέπει να υπάρξει μια νομική ρύθμιση που να αποκαθιστά τα οικονομικά δικαιώματα. Οχι βεβαίως γάμος, εξάλλου σε επίπεδο γάμου υπάρχει ο πολιτικός και μόνο. Οτιδήποτε άλλο είναι μακράν από τη δική μας κουλτούρα και εναντιώνεται και στην Εκκλησία μας. Πιστεύω ότι δικαίωμα στη ζωή έχουν όλοι οι άνθρωποι. [...]"

Ας δούμε πως ακριβώς "στήριξε" το μοναδικό κόμμα το Συμφωνο Συμβίωσης, έστω για τα "οικονομικά δικαιώματα" όταν συζητήθηκε στη Βουλή:

Γ. ΚΑΡΑΤΖΑΦΕΡΗΣ, 5.11.2008, Ολομέλεια της Βουλής:

"[...] Τι μας χρειαζόταν; Λύσαμε τα θέματα; Υπήρχε τόσο μεγάλη κοινωνική ανάγκη; Μ’ αυτό που φέρνετε σήμερα ανοίγετε το σύμφωνο συνύπαρξης, συλλειτουργίας και συμβίωσης των ομοφυλοφίλων. Δεν το έχετε καταλάβει ότι το φέρνετε σήμερα αυτό; Γιατί όταν το φέρνετε για ετερόφυλα ζευγάρια, αύριο το πρωί θα πάει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και θα έρθει αμέσως. Άρα λοιπόν, το γνωρίζετε και το πράττετε. Αλλά επειδή δεν έχετε τη δύναμη απέναντι στους ψηφοφόρους να το πράξετε, το φέρνετε διά της πλαγίας οδού. Ομολογήστε το, λοιπόν, στη Βουλή καλύτερα ότι υπάρχει ένα θέμα κοινωνικό, το αντιμετωπίζουμε έτσι και γι’ αυτό το λόγο θέλουμε σύμφωνο συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια. Γιατί περί αυτού πρόκειται. Μην κοροϊδευόμαστε. Θα το δώσετε αυτό σήμερα κι αύριο το πρωί θα πάνε ο κ. Βαλλιανάτος με την παρέα του, ενδεχομένως και με το δήμαρχο της Τήλου, να διεκδικήσουν τα ίσα όπως επιτάσσει το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Άρα λοιπόν, κύριε Υπουργέ, περί αυτού πρόκειται. Εμείς διαφωνούμε. Διαφωνούμε γιατί αυτό το οποίο φέρνετε εδώ είναι ακόμη μία νάρκη στην οικογένεια. [...] Το σύμφωνο σημαίνει συμφωνία για τους ομοφυλόφιλους. Εάν το πιστεύετε έχει καλώς. Εμείς πιστεύουμε ότι μπορεί να υπάρξει μία νομική ρύθμιση που να ρυθμίζει τα των σχέσεών τους, αλλά όχι αυτό να είναι αυτό το οποίο εσείς σήμερα ανοίγετε ως φεγγίτη. Δεν είμαστε εναντίον των ομοφυλοφίλων οι οποίοι αποτελούν σαφέστατα ένα ενεργό κύτταρο της κοινωνίας, μακράν από εμάς. [...]

 (Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΛΑ.Ο.Σ.)."

(βλ. εδώ αναλυτικά την ομιλία με σχολιασμό) 

Κ.ΑΪΒΑΛΙΩΤΗΣ, Ολομέλεια Βουλής, 5.11.2008: 

"[...] Από τις είκοσι επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τέσσερις μόνο χώρες αναγνώρισαν το γάμο των ομοφυλοφίλων. Ολλανδία με κόμμα παιδεραστών και παράδοσης των ναρκωτικών. Ξεφτιλίζονται οι γυναίκες στις βιτρίνες, όπως και στο Βέλγιο. Διαλέγεις γυναίκα από τη βιτρίνα. Αυτές είναι οι προοδευτικές χώρες που κάποιοι έχουν ως πρότυπα."

(Βλ. εδώ την ομιλία με σχολιασμό)

ΗΛΙΑΣ ΠΟΛΑΤΙΔΗΣ, 5.11.2008, Ολομέλεια Βουλής : 

"[...]οι ομοφυλόφιλοι χρειάζονται μια στοιχειώδη νομική κάλυψη, η οποία μπορεί να τους δοθεί από τους υπάρχοντες νόμους, ενδεχομένως, με κάποιες μικρές τροποποιήσεις στον Αστικό Κώδικα. Γιατί εσείς θέλετε να τους ανεβάσετε στο ίδιο επίπεδο; Γιατί θέλετε ακριβώς να πείτε ότι δεν παίζει κανέναν ρόλο, όταν μιλάμε για οικογένεια, το αν θα είναι δύο γυναίκες, τρεις άνδρες και μία κατσίκα ή οτιδήποτε άλλο -διότι μην αφήνουμε και τους κτηνοβάτες απ’ έξω, εφόσον ξεκινήσαμε τώρα και λέμε ότι οι σεξουαλικές διαστροφές είναι απαράγραπτο και ιερό δικαίωμα, να βάλουμε και τους κτηνοβάτες μέσα- ή μία οικογένεια η οποία αποτελείται από έναν άνδρα και μία γυναίκα, είναι ακριβώς το ίδιο πράγμα.  Είναι, δηλαδή, η ηθική αναγνώριση που θέλετε να κάνετε προς τους ομοφυλόφιλους. Ο καθένας μπορεί να έχει τις προσωπικές του επιλογές. Ο ίδιος φέρει το βάρος και κυρίως, το κακό που κάνει ή το καλό, το κάνει ο ίδιος στον εαυτό του. (...) Από εκεί και πέρα, επειδή αναφέρθηκε και ότι δεν μπορεί να παίρνει κάποιες θέσεις ηθικές η Βουλή -και αυτό νομίζω ότι αναφέρθηκε από τον αξιότιμο εισηγητή του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.- θέλω να πω: Γιατί τότε απαγορεύεται η παιδοφιλία; Υπάρχει κάποιος οικονομικός λόγος, συμφερόντων του κράτους; Γιατί απαγορεύονται τα ναρκωτικά; Δεν είναι για ηθικούς λόγους; Δηλαδή, έχουμε εδώ πέρα βγάλει πλέον την ηθική έξω από τη νομοθεσία; Διότι πλέον εδώ τρέχουμε από πίσω να φτάσουμε αυτές τις προβεβλημένες κοινωνίες που, όπως πολύ σωστά αναφέρθηκε, πεθαίνουν μέσα στα κανάλια οι ναρκομανείς και δεν τους μαζεύει κανείς και που οι γυναίκες είναι ως εμπόρευμα στις βιτρίνες; Αυτά είναι τα πρότυπά μας; Εάν υπάρχει κάτι καλό σε αυτές τις κοινωνίες, να το ακολουθήσουμε. Κανείς δεν αμφιβάλλει. Όμως, δεν θα ακολουθήσουμε οτιδήποτε κάνουν αυτές οι κοινωνίες, όπως κάνετε εσείς. [...] Είναι ένα σύμφωνο ελεύθερης διαλύσεως της οικογένειας και της κοινωνίας. Και τέτοιο είναι. Σας ευχαριστώ.

(Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του Λαϊκού Ορθόδοξου Συναγερμού)."

(Βλ. εδώ αναλυτικά την ομιλία με σχολιασμό)

ΑΔΩΝΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ, 5.11.2008, Ολομέλεια Βουλής: 

"Εδώ η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας προσπαθεί να κοροϊδέψει τους ψηφοφόρους της και τον ελληνικό λαό για το ποια είναι η πραγματική της πρόθεση. Τι συμβαίνει; Φέρνει αυτό το σύμφωνο συμβίωσης. Σε ποιους χρειάζεται το σύμφωνο συμβίωσης; Χρειάζεται στα ετερόφυλα ζευγάρια ή στα ομόφυλα ζευγάρια; Εάν υποθέσουμε ότι χρειάζεται σε κάποιους, πράγματι χρειάζεται στα ομόφυλα ζευγάρια που θέλουν να ρυθμίσουν τις όποιες εκκρεμότητες έχουν. Άρα στην πραγματικότητα τι κάνει η Νέα Δημοκρατία; Η Νέα Δημοκρατία θέλει να ανοίξει την πόρτα στα ομόφυλα ζευγάρια, αλλά δεν θέλει να το πει γιατί, φοβάται το πολιτικό κόστος. Αυτή είναι η πραγματικότητα. [...] Εδώ, λοιπόν, υπάρχουν δύο απόψεις. Η μία είναι η άποψη του ΠΑ.ΣΟ.Κ. και του Συνασπισμού, οι οποίοι λένε ευθαρσώς ότι θέλουν να υπάρχει σύμφωνο ελευθέρας συμβιώσεως για τα ελεύθερα ζευγάρια και στην πραγματικότητα αυτό που υπονοούν είναι να φθάσουμε στο γάμο των ομοφυλοφίλων. Αυτό είναι που τους ενδιαφέρει. Το λένε. Εισπράττουν το όποιο πολιτικό κόστος έχει αυτή η άποψη. Το υποστηρίζουν, με γεια τους με χαρά τους. 

Υπάρχει και η άλλη άποψη που εκφράζει ο Λαϊκός Ορθόδοξος Συναγερμός που λέει ότι αυτό δεν είναι σωστό. Γιατί δεν είναι σωστό; Δεν έχουν δικαιώματα οι ομόφυλοι; Φυσικά και έχουν. Ποιος είπε να μην έχουν δικαιώματα; [...] Σηκωθείτε και πείτε με θάρρος «θέλουμε να το θεσμοθετήσουμε για τα ομόφυλα ζευγάρια» –όπως κάνει το ΠΑ.ΣΟ.Κ.- και να εισπράξετε το πολιτικό κόστος. Όμως, να κοροϊδεύετε τους ψηφοφόρους, αυτό, κύριε Υπουργέ –ειλικρινά σας το λέω- δεν σας περιποιεί τιμή. 

Ευχαριστώ πολύ.

 (Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΛΑ.Ο.Σ.)."

(βλ. εδώ αναλυτικά την ομιλία με σχολιασμό) 

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΛΕΥΡΗΣ, 11.11.2008, Ολομέλεια Βουλής:

 "[...] Τώρα για το εάν θα εφαρμόζεται στα ομόφυλα ή ετερόφυλα ζευγάρια, σας το είπαμε κύριε Υπουργέ. Εμείς είμαστε εναντίον και ξεκαθαρίσαμε ότι όσον αφορά το δικαίωμα του σεξουαλικού προσανατολισμού, το δικαίωμα της σεξουαλικής επιλογής δεν υπάρχει κανένα διεθνές κείμενο το οποίο να αναφέρεται αμιγώς για ομόφυλα ζευγάρια. Λέει για άτομα με σεξουαλικό προσανατολισμό. Και γεννάται το ερώτημα. Εάν πρέπει να εφαρμοστεί στα ομόφυλα ζευγάρια, θα πρέπει να εφαρμοστεί και στους πολυγαμικούς που υπάρχουν ειδικά με τους οικονομικούς μετανάστες αυτή τη στιγμή που βρίσκονται στη χώρα μας και στους οποίους η θρησκεία τους αναγνωρίζει το δικαίωμα πολλαπλού γάμου και θα πουν και αυτοί ότι μας πιέζετε τον σεξουαλικό προσανατολισμό διότι εμείς είμαστε πολυγαμικοί και θα μπούμε σε μια τέτοια συζήτηση. Δεν είναι δυνατόν τον σεξουαλικό προσανατολισμό, τη σεξουαλική επιλογή να τη συνδυάσουμε με το δικαίωμα συμβίωσης, με το δικαίωμα γάμου. Αυτό είναι τελείως κάτι διαφορετικό. [...] Μας λέτε ότι γάμο ομοφυλοφίλων έχουν η Ισπανία, το Βέλγιο, η Αγγλία και η Ολλανδία και ότι αυτές είναι «προοδευτικές» χώρες. Σας είπα δε ότι και αυτές οι τέσσερις χώρες έχουν Βασιλεία. Δεν μας απάντησε ούτε ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. ούτε το ΠΑ.ΣΟ.Κ.. Φέρνουν σαν παράδειγμα προοδευτικών κοινωνιών τέσσερις χώρες που έχουν Βασιλεία. Είναι προοδευτικές στα κοινωνικά, στον σεξουαλικό προσανατολισμό και είναι συντηρητικές στις πολιτικές αντιλήψεις. Δεν γίνονται και τα δύο. Υπάρχουν κοινωνίες που έχουν οδηγηθεί σ’ αυτή την κατεύθυνση και έχουμε τα φαινόμενα της Ολλανδίας με αναγνώριση ναρκωτικών, με τις γυναίκες που βρίσκονται στην βιτρίνα και ψωνίζονται σαν να είναι προϊόν."

(βλ. εδώ αναλυτικά όλη την ομιλία του Θ.Πλεύρη με σχολιασμό των νομικών ανακριβειών που περιέχει) 

Σημειώστε ότι το επιχείρημα "γάμοι ομοφύλων" = χώρες με Βασιλεία επανέλαβε η βουλευτής κ. Κατερίνα Παπακώστα τον Ιούλιο του 2009, όταν ήρθε σε συζήτηση σχετική πρόταση νόμου του ΠΑΣΟΚ για θέσπιση συμφώνου συμβίωσης που περιλαμβάνει και τα ομόφυλα ζευγάρια:

ΑΙΚ.ΠΑΠΑΚΩΣΤΑ, Επιτροπή Βουλής, 17.5.2009:

"[...] θεωρώ ότι αυτή η πρόταση του ΠΑΣΟΚ έχει μια  βιασύνη, μια προχειρότητα, μια σπασμωδικότητα, διότι επικαλείται χώρες στις οποίες υποτίθεται ότι τυγχάνουν  προστασίας τα ανθρώπινα δικαιώματα, όπως για παράδειγμα η Ολλανδία, το Βέλγιο, η Μεγάλη Βρετανία, η Ισπανία, η Δανία. Εδώ, θα ήθελα να επισημάνω το εξής: είναι δυνατόν χώρες, οι οποίες έχουν επιλέξει ως πολίτευμα τους τη Βασιλεία να είναι συντηρητικές ως προς το πολίτευμα και να είναι προοδευτικές ως προς την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; Αυτό λέει το επιχείρημα του ΠΑΣΟΚ. Η Ιταλία, η Ρωσία που δεν ανήκει στην Ε.Ε. ή η Κύπρος ή η Ιρλανδία, που δεν το έχουν θεσμοθετήσεις, δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα;"

Την ίδια ημέρα, 15.7.2009  η εκπρόσωπος του ΚΚΕ κα Εύα Μελά εξέφρασε την γνωστή άποψη περί διαιώνισης του είδους:

"[...] εμείς, εφόσον λέμε ότι ο γάμος  έχει σχέση με τη διαιώνιση του  είδους και κυρίως, με την προστασία  των παιδιών, δεν βλέπουμε το λόγο να ενταχθούν τα ομόφυλα ζευγάρια στο Σύμφωνο Συμβίωσης. Εδώ, γίνεται πολλή κουβέντα περί δικαιωμάτων και θεωρώ ότι καλό θα ήταν να μην μπλέκουμε τα θέματα του τί είναι δικαίωμα και τί δεν είναι. Αυτό το ζήτημα είναι πολύ μεγάλο. [...] Για παράδειγμα, μακροπρόθεσμα τίθενται ζητήματα που αφορούν τις υιοθεσίες και τα παιδιά και μπαίνει και το εξής ζήτημα. Άλλο πράγμα ο σεβασμός στη διαφορετικότητα και άλλο τα κοινωνικά πρότυπα που μεγαλώνουν τα παιδιά. Άλλο πράγμα ο σεβασμός στη διαφορετικότητα και άλλο πράγμα η επιβολή της διαφορετικότητας.  Για όλους τους λόγους, λοιπόν, που ανέφερα  παραπάνω, εμείς δεν μπορούμε να ψηφίσουμε την πρόταση νόμου του ΠΑ.ΣΟ.Κ. και θα μείνουμε σ’ αυτό που είχαμε πει κατά τη συζήτηση του Νοεμβρίου σχετικά με το Σύμφωνο Συμβίωσης"

Πιο γλαφυρά τη θέση του ΚΚΕ είχε διευκρινίσει από τον Οκτώβρη του 2008 ο βουλευτής κ. Κώστας Αλυσανδράκης: 

"[...] Έχει γίνει μόδα τα τελευταία χρόνια να μιλάμε για τον γάμο των ομοφύλων ζευγαριών και να το προβάλλουμε ως δικαίωμα.Βεβαίως, εδώ επιτρέψτε μου να εντοπίσω σε αυτούς που το προβάλλουν ένα κενό: Γιατί να μιλάμε μόνο για ζευγάρια και όχι για τρίο, κουαρτέτο, κουιντέτο, σεξτέτο, οκτέτο κ.λπ.; Βεβαίως, όπως είπε και ο κ. Σκυλλάκος, άλλο πράγμα είναι οι διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού, τις οποίες καταδικάζουμε απροκάλυπτα.Υπάρχουν και άλλες μόδες. Υπάρχει η μόδα να μιλάμε για τα δικαιώματα των ζώων, για δικαιώματα μειονοτήτων, τα οποία, όμως, τα θυμόμαστε όταν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε τις μειονότητες, για να δικαιολογήσουμε στρατιωτικές επεμβάσεις, π.χ. στα Βαλκάνια."

(βλ. εδώ την ομιλία με σχολιασμό)

Το ξέρουν άραγε οι ψηφοφόροι σας ότι τους λέτε "'ζώα"; 

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: να αναγνωριστούν τα σύμφωνα συμβίωσης ομόφυλων ζευγαριών στην ΕΕ

Σύμφωνα με ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να αναγνωρίσουν τα σύμφωνα συμβίωσης ομόφυλων ζευγαριών.

Τα επίμαχα αποσπάσματα της σχετικής έκθεσης είναι τα εξής:

75.    [το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο] καλεί τα κράτη μέλη που έχουν θεσπίσει νομοθεσία σχετικά με το σύμφωνο συμβίωσης ομοφύλων να αναγνωρίζουν τις διατάξεις με παρόμοιες συνέπειες που έχουν θεσπίσει άλλα κράτη μέλη· καλεί την Επιτροπή να εκπονήσει κατευθυντήριες γραμμές για την αμοιβαία αναγνώριση της ισχύουσας νομοθεσίας μεταξύ των κρατών μελών, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι το δικαίωμα ελεύθερης κυκλοφορίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για ομόφυλα ζευγάρια ισχύει υπό προϋποθέσεις ίδιες με εκείνες που ισχύουν για τα ετερόφυλα ζευγάρια·

76.    καλεί την Επιτροπή να υποβάλει προτάσεις που να διασφαλίζουν ότι τα κράτη μέλη θα εφαρμόζουν την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης για τα ομοφυλόφιλα ζευγάρια, είτε αυτά είναι παντρεμένα είτε διαβιούν υπό καθεστώς καταχωρημένης συμβίωσης, ιδίως όταν ασκούν το δικαίωμα ελεύθερης κυκλοφορίας τους βάσει του δικαίου της ΕΕ·

77.    καλεί τα κράτη μέλη που δεν το έχουν πράξει ακόμη να λάβουν, κατ’ εφαρμογή της αρχής της ισότητας,νομοθετικά μέτρα για την κατάργηση των διακρίσεων που υφίστανται ορισμένα ζευγάρια λόγω του γενετήσιου προσανατολισμού τους·

Η έκθεση αυτή, η οποία αφορά γενικά τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ΕΕ, ψηφίστηκε με 401 ψήφους υπέρ, 220 κατά και 67 απουσίες.

Ιδίως ο αρ. 76 του ψηφίσματος αναγνωρίζει το πρόβλημα εφαρμογής της Οδηγίας 2004/38 που έχει εντοπίσει η Φιλελεύθερη Συμμαχία με σχετική προσφυγή της στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Έτσι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διαψεύδει τις εσφαλμένες εκτιμήσεις που έσπευσε τρεις μέρες πριν να δημοσιοποιήσει ο Έλληνας Συνήγορος του Πολίτη, ότι δήθεν δεν αντίκειται στο ευρωπαϊκό δίκαιο ο αποκλεισμός των ομόφυλων ζευγαριών από την σύναψη συμφώνου συμβίωσης, όπως προβλέπει ο πρόσφατος νόμος.

Εδώ θα βρείτε και τη λίστα των ευρωβουλευτών που υποστήριξαν τη συγκεκριμένη σύσταση για το θέμα του συμφώνου συμβίωσης, πριν αυτή περιληφθεί τελικά στο Ψήφισμα για τα ανθρώπινα δικαιώματα (δηλ. μέχρι 15.12.2008)

Σύμφωνο Συμβίωσης: η Κομισιόν εξετάζει τον αποκλεισμό ομόφυλων ζευγαριών

Στις 10 Οκτωβρίου 2008, η Φιλελεύθερη Συμμαχία κατέθεσε προσφυγή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το νομοσχέδιο που απέκλειε τα ομόφυλα ζευγάρια από τη δυνατότητα σύναψης συμφώνου συμβίωσης. 

Η νομική βάση είναι η Οδηγία 38/2004, με την οποία οι πολίτες εκτός ΕΕ που έχουν σύμφωνο συμβίωσης με πολίτες της ΕΕ, εξομοιώνονται στα δικαιώματα εισόδου, εξόδου, παραμονής και διαμονής με πολίτες της ΕΕ. Η Ελλάδα, περιορίζοντας αυτήν την εξομοίωση μόνο σε ετερόφυλα ζεύγη, αποκλείει την παραπάνω εξομοίωση σε πρόσωπα, λόγω του σεξουαλικού της προσανατολισμού. 

Σύμφωνα με την απόφαση Maruko του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, η ΕΕ δεν έχει κατ' αρχήν αρμοδιότητα για το οικογενειακό δίκαιο των κρατών μελών, αλλά με μία εξαίρεση: όταν το οικογενειακό δίκαιο εισάγει αποκλεισμό από κοινοτικό δικαίωμα για λόγους άνισης μεταχείρισης (στους οποίους λόγους 0περιλαμβάνεται και η διάκριση λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού).

Στις 28 Νοέμβρη 2008, η αρμόδια Γενική Διεύθυνση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η "Δικαιοσύνη, Ελευθερία και Ασφάλεια", απέστειλε επιστολή που έχει ως εξής:

"Θέμα: Λήψη της επιστολής προς ΜΠΑΡΟΣΟ (2008) Α/7092 της 10ης Οκτώβρη 2008

Αγαπητέ κ. Σωτηρόπουλε,

Σας ευχαριστούμε για την επιστολή που αποστείλατε στον Πρόεδρο Μπαρόσο και τον Αντιπρόεδρο Μπαρό για λογαριασμό της Φιλελεύθερης Συμμαχίας. Η επιστολή σας που αφορά ένα ελληνικό νομοχέδιο που θα αποκλείει τη σύναψη συμφώνου συμβίωσης ανάμεσα σε πρόσωπα του ίδιου φύλου, έχει τύχει του πλήρους ενδιαφέροντός μου.

Η επιστολή σας εγείρει ζητήματα που απαιτούν μία εις βάθος εξέταση των εγγράφων που μας στείλατε στα ελληνικά και που τώρα μεταφράζονται.

Εντός έξι εβδομάδων από τη λήψη της παρούσας επιστολής μπορείτε να περιμένετε κανονικά μία απάντηση.

Το θέμα χειρίζεται ο κ. ...., τηλ. ...., e-mail ... .

Yours sincerely,

[όνομα τμηματάρχη]"

Θα ακολουθήσει άμεση ενημέρωση των υπηρεσιών της Επιτροπής από την προσφεύγουσα Φιλελεύθερη Συμμαχία σχετικά με την τελική θέσπιση του νομοσχεδίου και για την υποχρέωση κλήτευσης της Ελληνικής Δημοκρατίας ώστε να παράσχει τις σχετικές εξηγήσεις. 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενδιαφέρεται σοβαρά για την υπόθεση, καθώς εντάσσεται στο πλαίσιο της ορθής εφαρμογής της Οδηγίας 2004/38 από τα κράτη μέλη της ΕΕ. Σύμφωνα με σχετική Έκθεση της Επιτροπής που δημοσιοποιήθηκε στις 10.12.2008, ούτε ένα κράτος μέλος δεν έχει ενσωματώσει άψογα την συγκεκριμένη Οδηγία, η οποία προβλέπει αναγνώριση δικαιωμάτων "μέλους οικογένειας" σε ανθρώπους εκτός ΕΕ που έχουν σχέσεις με πολίτες κρατών της ΕΕ. Ειδικά για το θέμα των ομόφυλων ζευγαριών, η έκθεση αναφέρει ότι αναγνωρίζονται ως "οικογένεια" σε 13 κράτη μέλη της ΕΕ όπου αναγνωρίζεται το σύμφωνο συμβίωσης  ("Same-sex couples enjoy full rights of free movement and residence in thirteen Member States which consider register partners as family members"). Σε αυτά τα κράτη δεν περιλαμβάνεται η Ελλάδα, η οποία θέσπισε μεν το σύμφωνο συμβίωσης, αλλά -κατά παγκόσμια πρωτοτυπία- μόνο για ετερόφυλα ζευγάρια. 

Ο Επίτροπος Μπαρό, όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους στις 11.12.2008 παρουσιάζοντας αυτή την Έκθεση, τι θα γίνει με τα κράτη μέλη που δεν αναγνωρίζουν την σύναψη συμφώνου συμβίωσης για ομόφυλα ζευγάρια, είπε:

"Αν μια ένωση αναγνωρίζεται σε ένα κράτος μέλος, τότε θα πρέπει κατ' αρχήν να αναγνωρίζεται και από άλλο κράτος μέλος" 

Σύμφωνα με το παραπάνω δημοσίευμα, οι χώρες που δεν αναγνωρίζουν δικαιώματα οικογένειας βάσει συμφώνου συμβίωσης ή άλλης ένωσης σε ομόφυλα ζευγάρια είναι: η Λετονία, η Σλοβενία, η Εσθονία, η Μάλτα, η Κύπρος, η Ιρλανδία [η οποία ετοιμάζει όμως νομοθεσία για σύμφωνο]. η Γερμανία [εδώ έχω αμφιβολία, γιατί αναγνωρίζει το σύμφωνο συμβίωσης], η Αυστρία, η Γαλλία [δεν αναγνωρίζει τα σύμφωνα συμβίωσης της Μ.Βρετανίας! Αλλά οι κυβερνήσεις τους είναι σε διαπραγματεύσεις], η Ελλάδα, η Ουγγαρία, η Πολωνία, η Ρουμανία και η Σλοβακία.  

 Παράλληλα, ορισμένοι Ευρωβουλευτές (λιγότεροι μέχρι στιγμής από το 10%) ετοιμάζουν ένα Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την αναγνώριση συμφώνου συμβίωσης για ομόφυλα ζευγάρια. Δείτε εδώ ποιοι έχουν υπογράψει μέχρι στιγμής. 

Ανεξάρτητα πάντως από αυτή τη διαδικασία, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να προσφύγουν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ως θιγόμενα πρόσωπα, εντός εξαμήνου από την θέση σε ισχύ του N.3719/2008 (21.11.2008) για παραβίαση των άρθρων 8 και 14 της ΕΣΔΑ. Δηλαδή οι προσφυγές πρέπει να γίνουν μέχρι τα τέλη Μάη 2009. 

Σύμφωνο Συμβίωσης β΄συζήτηση Ολομέλειας: ομιλία Αριστοτέλη Παυλίδη

Πρακτικά κατ' άρθρον συζήτησης νομοσχεδίου στην Ολομέλεια της Βουλής στις 11.11.2008

Σχολιάζω με κόκκινο ενδιάμεσα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Επιτρέψτε μου, κυρία Πρόεδρε, να σας θυμίσω ότι παλαιότερα οι βουλευτές εκαλούντο με προσδιορισμό την προέλευση, δηλαδή ποιον εκπροσωπούν. «Ο εκ Δωδεκανήσου Βουλευτής Αριστοτέλης Παυλίδης» και μετέπειτα ο ανήκων στη Νέα Δημοκρατία.

Μετά την παρατήρηση αυτή να πάμε σε αυτό καθ’ εαυτό το νομοσχέδιο.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ (Βέρα Νικολαΐδου): Σας εκφωνούμε όπως ακριβώς έχετε καταγραφεί.

Συνεχίστε όμως.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Δεν αποκηρύσσω τη Νέα Δημοκρατία, αλλά δεν ξέρω και τα Δωδεκάνησα. 

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το νομοσχέδιο δεν περιλαμβάνεται στο χώρο των ειδικών ενδιαφερόντων μου από πλευράς κοινοβουλευτικής δραστηριότητας, αλλά θεώρησα υποχρέωσή μου να λάβω το λόγο. 

Υποχρέωση; Για ποιο λόγο;

Κύριε Υπουργέ, καθ’ όσον αφορά στη συμβίωση διά τινός νομικής πράξεως –απευθύνομαι και σ΄ εσάς, κυρία πρώην Πρόεδρε της Βουλής των Ελλήνων- δεν πρωτοτυπούμε. Αυτού του είδους οι συμβάσεις έχουν συναφθεί προ πολλών ετών. Και μάλιστα, κύριε Υπουργέ, διηγούνται συγκεκριμένη περίπτωση, η οποία παρετηρήθη, εξελίχθηκε στη Ρόδο. Γόνος διακεκριμένης ιταλικής οικογενείας νομικών, αν θυμάμαι σωστά ήταν ο Μανιελμπό, έφερε μάλιστα και τίτλο, συνεδέθη διά συμβάσεως, διά συμβολαίου με κυρία την οποία, λέγεται, ότι εγνώρισε στην Αλεξάνδρεια, έζησαν στη Ρόδο και με όρους αυστηρούς, οι οποίοι προέβλεπαν και ρήτρα διαλύσεως αυτής της συμβάσεως. Γιατί το λέγω αυτό; Φαίνεται πως κατά καιρούς κοινωνικά φαινόμενα ή ανάγκες κοινωνικές, οδήγησαν στην αντιμετώπιση του προβλήματος που είναι πρόβλημα, της συμβιώσεως άνευ γάμου. Τι κάνει σήμερα το νομοσχέδιο. Αυτό που εμείς το επληροφορήθημεν από διηγήσεις παλαιές, σήμερα είναι πράξη. Στην κοινωνία μας υπάρχουν πολλά συμπτώματα ατύπων συμβιώσεων που τώρα περιβάλλονται με το μανδύα της νομιμότητος και της νομικής καλύψεως. Υπήρχε ένα κενό. Νομικά δεν μπορώ να το αντιμετωπίσω, δεν έχω τις δυνατότητες. Κοινωνικά, όμως, θεωρώ πως είναι ένα βήμα. 

Είμαι εξ εκείνων ο οποίος αντιμετώπισε με πολύ σκεπτικισμό τον πολιτικό γάμο. Τα πράγματα τι παρουσίασαν. Κατέφυγαν ή καταφεύγουν στον πολιτικό γάμο πολλοί ολιγότεροι εκείνων που υπέθετε κανείς ότι θα αξιοποιούσαν τη νομοθετική ρύθμιση την προ ετών, κύριε Υπουργέ. Παρατηρώ τώρα στα μέρη μας, στα νησάκια, ότι είναι ασήμαντος ο αριθμός των συνδεομένων διά πολιτικού γάμου. Οι πάντες καταφεύγουν στο θρησκευτικό γάμο. Γι’ αυτό καλώς και το νομοσχέδιό σας παρατηρεί. «Η αξία του θρησκευτικού γάμου είναι και παραμένει μεγάλη και μαζί με τον πολιτικό γάμο, αποτελούν επιλογή». Άρα, παραμένει ο θρησκευτικός γάμος μια επιλογή προτεραιότητας. 

Σήμερα, λοιπόν, γίνεται ένα βήμα. Αυτά που μέχρι στιγμής χωρίς νομική κάλυψη ήταν πραγματικότητα, να αποκτήσουν και νομική κάλυψη. Αυτή είναι η τοποθέτησή μου, επαναλαμβάνω, μη ων νομικός, μη έχων ιδιαίτερες γνώσεις, αλλά γνωρίζοντας το κοινωνικό περιβάλλον στο οποίο ζούμε εμείς και εσείς. Εμείς οι νησιώτες και εσείς οι ημιορεσίβιοι. Είσθε ημιορεσίβιος, κύριε Υπουργέ; 

Ερώτηση καταπέλτης και εντός θέματος.

ΣΩΤΗΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΑΚΗΣ: (Υπουργός Δικαιοσύνης): Ορεσίβιος. 

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Σε επτακόσια μέτρα είναι όλο και όλο το χωριό σας. 

ΣΩΤΗΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΑΚΗΣ: (Υπουργός Δικαιοσύνης): Χίλια διακόσια μέτρα. 

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Χίλια διακόσια είναι το θέρετρο. Το χωριό σας είναι επτακόσια. 

ΣΩΤΗΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΑΚΗΣ: (Υπουργός Δικαιοσύνης): Χίλια διακόσια ορεσίβιος και γόνος κτηνοτρόφων. 

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Δεν θα χαλάσουμε τις καρδιές μας, ορεσίβιος. 

Να αποφεύγετε όμως αναφορές στην καταγωγή, καθ’ όσον αφορά στο κτηνοτρόφους...

ΣΩΤΗΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΑΚΗΣ: (Υπουργός Δικαιοσύνης): Της μεγάλης ράτσας των Βλαχοσαρακατσανέων. 

(Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει ο Α΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΣΟΥΡΛΑΣ)

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ: Να αποφεύγετε τις αναφορές καθ’ όσον αφορά στην παρόμοια καταγωγή. Ξέρετε τι έχουν πάθει άλλοι…. 

Θα μιλήσω τώρα για τις φυλακές. Άλλο κοινωνικό πρόβλημα. Άκουσα τον Πρόεδρο του ΛΑ.Ο.Σ. και θυμήθηκα το παλιό ρητό «κάθε χωριό και γυμναστήριο, κάθε πόλη και στάδιο» και δεν συμφωνώ μαζί του. Όμως, συμφωνώ με την άποψη οι υπάρχουσες φυλακές να ανασυγκροτηθούν. 

Κύριε Υπουργέ, στη γενέτειρά μου την Κω, στην οποία επί Ιταλίας ανεγέρθησαν οι φυλακές, καλύπτουν τις ανάγκες όλου του νομού. [...]

Αυτές είναι οι παρατηρήσεις μου. Δεν υπεισέρχομαι στα υπόλοιπα σημεία του νομοσχεδίου, αλλά επαναλαμβάνω, είναι περιοχές που σας προσφέρουν κτήρια. Ρόδος, καλή ώρα, με διάφορες ιδέες. [...]

Σύμφωνο Συμβίωσης β΄συζήτηση Ολομέλειας: ομιλία Νατάσας Ράγιου - Μεντζελοπούλου

Πρακτικά κατ' άρθρον συζήτησης νομοσχεδίου στην Ολομέλεια της Βουλής στις 11.11.2008

Σχολιάζω με κόκκινο ενδιάμεσα

ΝΑΤΑΣΑ ΡΑΓΙΟΥ-ΜΕΝΤΖΕΛΟΠΟΥΛΟΥ: Ευχαριστώ πολύ, κυρία Πρόεδρε.

Οφείλω να κάνω ένα σχόλιο. Θεωρώ ότι ο αντιπολιτευτικός λόγος ακόμα και όταν είναι καταγγελτικός πρέπει να αντιμετωπίζεται με σεβασμό. Τώρα όμως σε τέτοιο τόνο, το ποιοι είναι σοβαροί άνθρωποι περισσότερο ή λιγότερο ας το κρίνουν αυτοί που ακούν το λόγο του καθενός. Εμείς, αντίθετα, πιστεύουμε ότι λύνει και δεν δημιουργεί προβλήματα όπως και αμέσως ή εμμέσως παραδέχτηκαν και συνάδελφοι της Αντιπολίτευσης πριν από λίγο και τις προηγούμενες μέρες. Δεν κατάλαβα πού ακριβώς επαναφέρει φαντάσματα προικοσυμφώνου ή σύγχυση το νομοσχέδιο, παρ’ όλο που το διάβασα πολύ καλά. 

Εν πάση περιπτώσει, εγώ θέλοντας να πω δυο πράγματα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θέλω να τονίσω ότι η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας με οριακή πλειοψηφία αλλά αρραγή ομοψυχία σήμερα και βαλλόμενη από πολλές πλευρές το τελευταίο διάστημα, με συνέπεια και γενναιότητα εξακολουθεί να βάζει τον πήχη ακόμα πιο ψηλά. Ακόμα και τώρα σε στιγμές ευθύνης, επιμένει στις μεγάλες μεταρρυθμίσεις που είχε υποσχεθεί στον ελληνικό λαό από την πρώτη μέρα της διακυβέρνησής της. Δεν εθελοτυφλεί στα πραγματικά προβλήματα της κοινωνίας, τα εντοπίζει, τα αφουγκράζεται και ενεργεί δραστικά και αποφασιστικά. 

Μ’ αυτό το νομοσχέδιο απλώνεται μια γέφυρα στην παράδοση και στην σύγχρονη κοινωνία που έχει να κάνει με τις σχέσεις των ανθρώπων και με τον τρόπο που αυτές θα έχουν εφαρμογή και νόμιμη ισχύ στη χώρα μας, γέφυρα αναγκαία που συνδέει στοιχεία της ελληνικής πραγματικότητας, της παράδοσής μας, των εθίμων μας με το σημερινό τρόπο ζωής που είτε μας αρέσει είτε όχι οφείλουμε να τον δεχθούμε και να τον διαχειριστούμε ως πολιτεία με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Είναι σίγουρο ότι η Ελλάδα, όπως άλλωστε και όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι υποχρεωμένη να εφαρμόσει μια σειρά μέτρων που στοχεύουν στο να γίνουν καλύτερα και πρακτικότερα βιώσιμες οι ανθρώπινες σχέσεις. 

Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, η Ελλάδα οφείλει να εφαρμόσει και την Οδηγία 38/2004, η οποία όμως προβλέπει δικαιώματα στα ζευγάρια που έχουν σύμφωνο συμβίωσης, χωρίς να διακρίσει ανάλογα με το φύλο των ζευγαριών αυτών. Γι' αυτό και η Φιλελεύθερη Συμμαχία κατέθεσε τη σχετική Προσφυγή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητώντας να επέμβει διότι η Ελλάδα με αυτό το νομοσχέδιο παραβιάζει τα δικαιώματα αυτά με κριτήριο το σεξουαλικό προσανατολισμό.

Ποιος διαφωνεί στο ότι η κοινωνία μας έχει αλλάξει; Νομίζω κανείς. Το νομοσχέδιο δεν είναι μορφή χαλαρού γάμου όπως επανειλημμένα έχει ειπωθεί και δεν έρχεται σε καμμία περίπτωση να υποκαταστήσει το γάμο που θεμελιώνει την οικογένεια. Στο πρώτο κεφάλαιο του νομοσχεδίου, τομή κατά την άποψή μας του Υπουργείου Δικαιοσύνης, ρυθμίζεται αποκλειστικά η θεσμοθέτηση του συμφώνου συμβίωσης των ετερόφυλων ατόμων που ζουν σε καθεστώς συμβίωσης που δεν ρυθμιζόταν μέχρι στιγμής από το υπάρχον δίκαιο. 

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις συνέπειες αυτής της συμβίωσης, όπως είναι η προστασία των παιδιών που προκύπτουν απ’ αυτές τις σχέσεις, τα οποία εξομοιώνονται σε απόλυτο βαθμό με τα άλλα νόμιμα τέκνα, συμβαδίζει, δηλαδή απόλυτα με τις σύγχρονες ανάγκες και την οδυνηρή πραγματικότητα των εκατόν είκοσι χιλιάδων που έχουν γεννηθεί ως σήμερα από τις ελεύθερες συμβιώσεις. 

Θα το ξαναπώ παρ’ όλο που κάποιοι το αποφεύγουν για το οποιοδήποτε πολιτικό κόστος δημιουργεί. Το ζέον θέμα των ομόφυλων ζευγαριών που πολύς ντόρος και συζήτηση έχει γίνει τελευταία γύρω απ’ αυτό και θα συνεχίσει, να γίνεται, θεωρούμε ότι κάποια στιγμή μοιραία πρέπει να αντιμετωπιστεί και νομοθετικά. Το βέβαιον είναι ότι μ’ αυτό το νομοσχέδιο ανοίγει μια πόρτα ώστε να εναρμονιστεί η ελληνική νομοθεσία, εφόσον πρώτα ενταχθούν όσο πιο ομαλά γίνεται στην ελληνική κοινωνία. 

Γιατί εγκληματίες ή αποφυλακισθέντες είναι τα ομόφυλα ζευγάρια που χρειάζεται "πρώτα να ενταχθούν όσο πιο ομαλά γίνεται στην ελληνική κοινωνία"; Τι τριτοκοσμικές και ρατσιστικές αντιλήψεις είναι αυτες; Εισάγετε εντελώς συνειδητά αθέμιτη διάκριση και στέλνετε τους πολίτες να ταλαιπωρηθούν στα ελληνικά δικαστήρια αντί να αφαιρέσετε μια λέξη από το νομοσχέδιο!

Θεωρώ πως αν όχι όλοι τουλάχιστον οι περισσότεροι μέσα σ’ αυτήν την Αίθουσα ομολογούμε και πιστεύουμε ότι καμμιά ευνομούμενη πολιτεία δεν διαχωρίζει τους πολίτες της. 

Η ελληνική πολιτεία όμως το κάνει με αυτόν τον νόμο.

Μια μεταρρύθμιση που αποτελεί εναλλακτική μορφή νόμιμης συμβίωσης σαφώς και δεν αντιμετωπίζει τη συμβίωση υποβαθμισμένη σε σχέση με το γάμο, αφού προβλέπεται αυτοδίκαιη λύση του συμφώνου, αν τελεστεί γάμος έστω και με τρίτο πρόσωπο. Είναι σαφές, λοιπόν, ότι υπάρχει το διαλυτό του συμφώνου, αλλά οι έννομες συνέπειές του που έχουν αναληφθεί με συγκεκριμένες δεσμεύσεις και υποχρεώσεις του ζευγαριού δεν μπορούν να αίρονται με τη λύση του συμφώνου, αλλά εξακολουθούν να ισχύουν.

Η ουσία των άρθρων είναι φανερή καθώς λαμβάνεται ιδιαίτερη πρόνοια για τις προσωπικές και περιουσιακές σχέσεις των ανθρώπων που έχουν επιλέξει τη συμβίωση, τη θέση και την προστασία της γυναίκας μητέρας και τις κληρονομικές σχέσεις των προσώπων που πρόκειται να συνάψουν αυτό το σύμφωνο.

Στις κυριότερες διατάξεις του νομοσχεδίου έρχομαι όσο πιο περιληπτικά μπορώ. Πρώτον, μειώνεται σε δύο από τέσσερα χρόνια ο χρόνος διάστασης των συζύγων, ο χρόνος δηλαδή που προβλέπεται για την εκκίνηση των διαδικασιών προς την έκδοση ενός συναινετικού διαζυγίου. 

Επιπλέον ο πατέρας που αναγνωρίζει το παιδί ως δικό του κατοχυρώνει τη δυνατότητα γονικής μέριμνας του παιδιού εφόσον συμφωνεί και η μητέρα.

Δεύτερον, το σύμφωνο συμβίωσης συστήνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο και καταχωρίζεται σε ειδικό ληξιαρχικό βιβλίο, ενώ λύεται είτε με αντίστοιχη συμβολαιογραφική πράξη είτε αυτοδίκαια με γάμο, όπως είπαμε και πριν.

Τρίτον, αναγνωρίζονται τα τέκνα που έχουν αποκτηθεί ή πρόκειται να αποκτηθούν ως γνήσια τέκνα και εξομοιώνονται απολύτως με τα παιδιά που έχουν αποκτηθεί μέσα στο γάμο.

Τέταρτον, ρυθμίζονται όλα τα περιουσιακά κληρονομικά ζητήματα που αντιμετωπίζει ένα ζευγάρι εκτός γάμου, ενώ -και επιμένουμε σ’ αυτό- προστατεύονται τα παιδιά που γεννιούνται στη διάρκεια των συγκεκριμένων συμβιώσεων.

Οι διατάξεις του τρίτου κεφαλαίου του νομοσχεδίου είναι επίσης σημαντικές καθώς προβλέπουν την ποινική μεταχείριση όσων παραβιάζουν προσωρινές διαταγές δικαστηρίων -και αυτό είναι πάρα πολύ σοβαρό- ώστε να είναι διακριτή η δικαστική προστασία σε υποθέσεις που χρήζουν άμεσης προτεραιότητας.

Και έκτον, διευκολύνεται η υιοθεσία.

Απαγορεύεται όμως η υιοθεσία για τα ζευγάρια με σύμφωνο.

 Μέγα κοινωνικό κεφάλαιο. Προβλέπεται μεταξύ άλλων η αναπλήρωση με δικαστική απόφαση της συναίνεσης των φυσικών γονιών του παιδιού στις περιπτώσεις που δεν είναι δυνατόν να βρεθούν ώστε να συναινέσουν οι ίδιοι ενώπιον του δικαστηρίου για να ολοκληρωθεί μια υιοθεσία. Εδώ θα ήθελα πάλι να τονίσω ότι πρέπει κάποτε να υπάρξει ένα τέλος σ’ αυτό το απαράδεκτο φαινόμενο, σ’ αυτό το έγκλημα που λέγεται αγοραπωλησία βρεφών και που ταλανίζει χρόνια και την ελληνική κοινωνία.

Τελειώνοντας, θα ήθελα να πω ότι το σχέδιο νόμου ανταποκρίνεται στις ανάγκες των καιρών. Φαινόμενα όπως η αύξηση των διαζυγίων, καθώς και η αύξηση των ελευθέρων συμβιώσεων είναι υπαρκτά και η Κυβέρνηση δεν τα αγνοεί. Είπε και πριν πάρα πολύ εύστοχα ο κ. Κουβέλης «όλα του γάμου δύσκολα και όλα της συμβίωσης δύσκολα», προφανώς και όλα ενός νομοσχεδίου δύσκολα μέχρι να τελεσφορήσει. Γι’ αυτό και εμείς υπερψηφίζουμε αυτό το νομοσχέδιο, γιατί έρχεται να καλύψει κατά την άποψή μας ένα σημαντικό κενό σε μείζονα κοινωνικά ζητήματα, γιατί προστατεύει ουσιαστικά το θεσμό της οικογένειας και κυρίως τα παιδιά, αν και αποδεικνύεται για άλλη μια φορά, κύριοι συνάδελφοι και κύριε Υπουργέ, ότι λόγω του καταιγισμού άλλων γεγονότων που μονοπωλούν την επικαιρότητα δεν προβάλλεται επαρκώς αυτό το νομοσχέδιο που κατά την άποψή μας αποτελεί τομή για την ελληνική κοινωνία.

Να δούμε σε πόσο καιρό θα επουλωθεί αυτή η τομή στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Ευχαριστώ πολύ.