Ο Άγγελος Ελεφάντης και το περιοδικό «Ο Πολίτης» αναδημοσιευση απο το ΜΕΤΑ ΤΗ ΚΡΙΣΗ

  
Ο Άγγελος Ελεφάντης και το περιοδικό «Ο Πολίτης»

Το έργο ζωής του Ελεφάντη ήταν το περιοδικό ο Πολίτης. Μαζί του, ως ιδρυτικούς εμπνευστές του Πολίτη, πρέπει να μνημονεύουμε δύο άλλους αξιόλογους ανθρώπους, τον Αντώνη Καρκαγιάννη και τον Δήμο Μαυρομμάτη. 
Ο Πολίτης ήταν έργο σημαντικό, επειδή εκτός των άλλων, ήταν διαδρομή παιδείας με την ευρύτερη έννοια. ¨Ηταν προσπάθεια θεραπείας μιας χρόνια αθεράπευτης νόσου, της πολιτισμικής ανεπάρκειας, και ιδιαίτερα της φτωχής, αφυδατωμένης πολιτικής παιδείας. Οι ανεπάρκειες της παιδείας ως όλου, μαζί με άλλα πράγματα, είναι αυτές σε τελευταία ανάλυση, που μετατρέπουν την πολιτική, και κάθε δραστηριότητα για τα κοινά, για την πολιτεία, από χαρακτηριστικό γνώρισμα του έλλογου όντος - ζώου πολιτικού, στο «κακό» και «ακάθαρτο» πράγμα που βιώνει ο δύστυχος πολίτης σήμερα.
Οι αποτυχίες της Αριστεράς σχετίζονται, εκτός των άλλων, με αυταπάτες πελώριες που υπερεκτίμησαν ριζικά την ισχύ της πολιτικής. Αλλά η πολιτική μόνη της, είναι τέχνη της βραχείας διάρκειας και μπορεί να πετύχει μόνον πράγματα που της αρμόζουν. Κάποια άλλα, ποτέ δεν θα μπορέσει. Μπορεί να κάνει καλή ή κακή διαχείριση δημόσιων πραγμάτων, να επιφέρει βελτιώσεις ή αποτυχίες, να συνεισφέρει μικρές και μεγαλύτερες μεταρρυθμίσεις ή να καταδικάζει σε ακινησία, σε μερικές περιπτώσεις να προκαλέσει ανατροπές ή επαναστάσεις. Αλλά πιθανότατα δεν μπορεί, με τις δικές της δυνάμεις, να φτιάξει διαφορετικούς ανθρώπους, άλλες κοινωνίες, νέους πολιτισμούς. Η πείρα που έρχεται από την ιστορία είναι μόνον ενδεικτική. Άν όμως μας λέει κάτι, λέει ότι ακόμη και η πιο καινοτόμος πολιτική ελάχιστα επηρεάζει την μακροχρόνια εξέλιξη των κοινωνιών. Καμιά πολιτική, όσο και άν επικαλείται την χειραφέτηση και την απελευθέρωση από τα δεσμά του παρελθόντος, δεν ελέγχει το μέλλον. Όσοι βλέπουν πόσο μάταιο είναι να χτίζονται πύργοι στην άμμο, αισθάνονται και την ανάγκη να στηθούν στο πλευρό της πολιτικής άλλα στηρίγματα, με βαθύτερα θεμέλια. 

 Όποιος ενδιαφέρεται πραγματικά για τις γενιές που θα έλθουν μετά από μάς, για τα παιδιά και τα εγγόνια μας, ξέροντας πιά ότι η μακρά διάρκεια της ιστορίας δεν επηρεάζεται σημαντικά από την την πολιτική δράση, πρέπει να προσέχει πρώτα - πρώτα τι και πως παράγεται και καταναλώνεται, πώς φερόμαστε στους ανθρώπους και στα ζώα, στα φυτά και στη γη. Όσο για αναμορφωτικά σχέδια μακράς πνοής, είναι καλύτερο για τους εμπνευστές τους να ξοδέψουν τον πιο πολύ ενθουσιασμό τους στην επιστήμη, στην τέχνη, στη λογοτεχνία ή στη θεολογία. Προπάντων όμως, να στρέψουν την προσοχή τους προς την παιδεία με την ευρεία έννοια. Αλλά πιο επίμονα και στοχαστικά, προς την εκπαίδευση με την στενή έννοια. Και όχι τόσο προς την πανεπιστημιακή, όπως συμβαίνει συνήθως, αλλά προς τα μικρότερα χρόνια. «The Child is father of the Man»· έτσι ακριβώς το έγραψε, ανεπανάληπτα και ακριβοδίκαια, o Άγγλος ποιητής Ουίλλιαμ Ουέρντσγουερθ, γύρω στο 1800.
Το ταξίδι του Πολίτη αναγκαστικά ανοίχθηκε σε πελάγη απαιτητικά για δεξιότητες πλοήγησης, όπου βοηθούν μόνον ικανότητες που σχετίζονται με ό,τι αποκαλείται πολιτισμική ηγεμονία. Πρόκειται για παράδοξες ικανότητες: Αλήθεια, πώς ένα περιοδικό τόσο φορτισμένο με πολιτική και ιδεολογία, κατάφερνε να λειτουργεί ως πεδίο συνύπαρξης, αντιπαράθεσης και σύνθεσης, στεγάζοντας τόσο διαφορετικές ευαισθησίες και νοοτροπίες και τόση ποικιλία ειδών γραπτού λόγου;
Δεν ξέρω πόσοι θυμούνται το περιοδικό του 1973 «Η Συνέχεια», αλλά σε ορισμένους απ’ αυτούς που είχαμε αποκτήσει τις πρώτες στέρεες βάσεις της πολιτικής μας συνείδησης στα τελευταία χρόνια της Δικτατορίας (ανεξάρτητα από το τί έγινε μετά), ο Πολίτης για μεγάλο διάστημα της πορείας του, εκτός των άλλων αρετών του, έμοιαζε σα να συνεχίζει τη Συνέχεια. Να ανανεώνει και να κάνει διαρκές ό,τι εκείνη επιχείρησε στην πολύ βραχύβια διαδρομή της, που εκτός από προφανές αντιδικτατορικό εγχείρημα ήταν (και έτσι την είχαμε δει) ένα πεδίο διακριτής συνύπαρξης, συμπτώσεων και αντιθέσεων: Ασκούμενη σ’ ένα στίβο μεικτού αγώνα, πολιτικού, αισθητικού και επιστημονικού, η αριστερή σκέψη διαλεγόταν με ό,τι καλύτερο είχε να επιδείξει τότε, αυτό που θα μπορούσε κανείς να αποκαλεί «δημοκρατική αστική διανόηση» υψηλού επιπέδου. Λόγου χάρη, ο δικός μας Μανόλης Αναγνωστάκης της Θεσσαλονίκης, με τον Γ. Π. Σαββίδη της παλιάς καλής εποχής του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου, για να περιορισθούμε σ’ αυτούς που έχουν φύγει, αλλά τους αισθανόμαστε πάντοτε κοντά μας. Αυτό, για μάς, τους «εφήβους» της εποχής εκείνης, ήταν παιδεία κι εκπαίδευση. 

Ο Πολίτης, στον καιρό του, σε συνθήκες ελεύθερης πολιτικής αντιπαράθεσης, έδωσε με το δικό του τρόπο ένα διαφορετικό στίγμα, όχι κομματικό αλλά σαφώς παραταξιακό αριστερό. Ωστόσο διακρίθηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα σε ανάλογες ασκήσεις μεικτού πρακτικού λόγου, σε ανοιχτό γήπεδο, προς χάριν του πολίτη και του πολιτισμού· με εξίσου παιδευτική επίδραση σε μας και σε πολλούς νεότερους, αριστερούς και όχι μόνον.  
Δυό παραδείγματα: Στις σελίδες του, στην αναστατωμένη για την Αριστερά εποχή της εργατικής «Αλληλεγγύης» και των αγώνων στην Πολωνία, δεξιώθηκε η Ελληνική γλώσσα τον αιχμηρό, άμεσα πολιτικό λόγο «αντιπολιτικών» συγγραφέων, για την Άνοιξη της Πράγας, για την υφαρπαγμένη από το σταλινισμό Κεντρική Ευρώπη και για τον «αγώνα της μνήμης ενάντια στη λήθη». 
Στις ίδιες σελίδες διατυπώθηκε ο δημιουργικός αντίλογος του αριστοτελικού πολιτικού ανθρώπου Άγγελου Ελεφάντη προς το Χαμένο Κέντρο ενός πολύ σπουδαίου, και πολύ διαφορετικού, Έλληνα στοχαστή και δοκιμιογράφου, του Ζήσιμου Λορεντζάτου· δηλαδή λόγος για ένα «Υψηλό» ζήτημα που ανήκει στο σκληρό πυρήνα της Φιλοσοφίας της Ιστορίας και στην καρδιά του προβληματισμού περί Αισθητικής. Δεκάδες άλλα παραδείγματα από τα τεύχη του Πολίτη θα μπορούσαν να σταθούν επάξια δίπλα σ’ αυτά τα δύο ενδεικτικά. 

Ο Πολίτης ως περιοδικό κινήθηκε ενάντια σε πολλά στερεότυπα και παραβίασε πολλούς φραγμούς που μόνον ζημιά κάνουν. Υπήρχαν και υπάρχουν ακόμη πολλών ειδών ελληνικά στεγανά, όχι μόνον η ακαδημαϊκή περιχαράκωση των ειδικοτήτων: Σε όσα έντυπα κυκλοφορούσαν στην Ελληνική γλώσσα, οι Κοινωνικές επιστήμες και ο πιο άμεσος πολιτικός λόγος ήταν πολύ μακρυνά ξαδέρφια που έπρεπε σπάνια να βλέπονται. Αν πάλι κάποιος μιλήσει για τη σχέση των επιστημών αυτών με τα κείμενα της λογοτεχνίας, θα του πουν ότι είναι δυο κόσμοι ασύμπτωτοι. Το μεικτό δοκίμιο, δηλαδή το κατεξοχήν δοκίμιο ως είδος (σύμφωνα με τον Τέοντορ Αντόρνο), το οποίο κατά την άποψη του Γκέοργκ Λούκατς (και όχι μόνον), βρίσκεται πιο κοντά στην ποίηση παρά στον πεζό λόγο, στην Ελλάδα, όπως και αλλού, θεωρήθηκε είδος γραπτού λόγου νόθο και ανυπόληπτο. Κατ’ ακολουθία, στη μεταπολεμική περίοδο, με τις γνωστές αξιοσημείωτες εξαιρέσεις, το είδος ήταν σχεδόν απόν. Υπήρξαν στην περίοδο αυτή πολλά λογοτεχνικά περιοδικά και αρκετά πολιτικά, υπήρχαν και επιστημονικά. Όμως, αν εξαιρέσουμε έντυπα όπως η παλιά Επιθεώρηση Τέχνης και το περιοδικό Εποχές,  καθώς επίσης τις νεότερες Σημειώσεις των εκδόσεων Έρασμος (που έχουν ήδη γίνει μακρόβιες) και το περιοδικό Ευθύνη από τον πιό συντηρητικό χώρο, ελάχιστα ευδοκίμησε το μεικτό είδος περιοδικής έκδοσης που κατ΄ εξοχήν προσφέρει στέγη στα μεικτά είδη, δοκίμιο και αρθρογραφία, κατά τα πρότυπα του Γαλλικού Temps Modernes ή του Γερμανικού Kursbuch.
Αξίζει λοιπόν να θυμηθούμε, σε τι αντίθεση με το καθεστώς αυτό των στεγανών ήρθε ο Πολίτης. Πώς έφερε σε γειτονία, αλληλεπίδραση και σύνθεση τον πολιτικό και τον επιστημονικό λόγο. Αλλά και τους δυο με τη λογοτεχνία. Κυρίως χάρη στο Λογοτεχνικό Πολίτη, έργο κατά πρώτο λόγο της Μαριάννας Δήτσα. 

Αλλά και επειδή στις πιο πολλές σελίδες του όλου Πολίτη, αυτό ακριβώς το πνεύμα αναδείκνυε ο αρθρογραφικός και δοκιμιακός λόγος του Ελεφάντη. Ενός αριστερού σκεπτόμενου ανθρώπου, που μέσα στο κατηφορικό πνευματικό κλίμα εκείνων των ανηφορικών οικονομικά χρόνων, έδειχνε παράξενος, μερικές φορές δύσκολος ή αγύριστο κεφάλι, αλλά συχνά γοητευτικός. Ίσως και κάπως απόκοσμος, από άλλο αλλά καλύτερο κόσμο, κάτι «σαν δενδρογαλιά ή σαν μελίσσι μέσα στο τσιμέντο και τη βουή της μεγαλούπολης», για να χρησιμοποιήσουμε τα δικά του παράδοξα λόγια. Αβίαστα έρχεται δυστυχώς να πεί κανείς, είδος ανθρώπου που απειλείται με εξαφάνιση.

Αν έλθουμε στο πολιτικό κέντρο της εκδοτικής προσπάθειας, οι λέξεις-κλειδιά ήταν αναζήτηση, έρευνα, θεωρία, αποφυγή του εμπειρισμού και του στερεότυπου. Βέβαια, για να υπάρξουν αυτά, είναι απαραίτητη και η διαλογική συζήτηση, η διαφωνία, η αντιπαράθεση. Με προϋπόθεση όμως ότι δεν εκφυλίζεται σε κοκκορομαχίες. Το ευτυχές με τον Πολίτη είναι ότι οι άνθρωποι που τον έβγαζαν, αυτό το προσπάθησαν, όσο γινόταν.
Ένα παράδειγμα  τέτοιας ανταγωνιστικής συνεργασίας ήταν ο διάλογος «κόκκινου - πράσινου», Αριστεράς και Οικολογίας. Έτσι επιστρέφουμε - για να τελειώσουμε - πίσω στο ζήτημα με το οποίο αρχίσαμε. Η επίγνωση, πόσο αναγκαία αλλά και πόσο δύσκολη είναι η σύγκλιση τους, ήταν εμφανής από τη σχετική αρθρογραφία του Ελεφάντη και από την όλη συζήτηση στο περιοδικό, ήδη σε χρόνο ανύποπτο και πολύ πρώιμο για τα Ελληνικά δεδομένα. Από το έτος 1989. Ήταν συζήτηση αντιθετική σε μεγάλο βαθμό. Όμως ήταν φανερό, ότι τότε ήδη ο Ελεφάντης καταλάβαινε πολύ καλά ποιο είναι το βάθος της οικολογικής κρίσης, τι διακυβεύεται. Επίσης, καταλάβαινε τι συγκρουσιακό δυναμικό κρύβει το υποψήφιο αλλά αταίριαστο ζευγάρι «ανάπτυξη - πρόοδος» αφενός, «αυτοπεριορισμός - αναπροσανατολισμός» αφετέρου. Γι’ αυτό άλλωστε ήταν τόσο ανοιχτός και πρέπει να πω, επιδίωκε επίμονα τη χωρίς φραγμούς διατύπωση θέσεων και αντιθέσεων, με την ελπίδα μιας σύνθεσης. Αυτή η συνθετική του επιδίωξη, η υπέρβαση των ορίων και των στερεότυπων, καταγράφεται με τον πιό σαφή τρόπο στην τελευταία αρθρογραφία που μας άφησε. Φαίνεται ότι ακόμη και για το κρίσιμο διακύβευμα του καιρού μας, είναι καλό να μη ξεχνάμε τα διαλεκτικά σχήματα και τον Αριστοτελικό πρακτικό λόγο. Ίσως όμως, και αυτό που κάποιοι παλαιοί Χριστιανοί σοφοί αποκαλούσαν Coincidentia oppositorum, σύμπτωση των αντιθέτων. 
Ο Ελεφάντης ενόσω ήταν εν ζωή, είδε να ηττώνται πολιτικά τα πιό πολλά από όσα εκπροσωπούσε. Αλλά τώρα μπορούμε να πούμε τα ίδια που ισχύουν και για την τόσο διαφορετική αλλά παράλληλη περίπτωση του φίλου του Μιχάλη Παπαγιαννάκη. Οι «νίκες» εκείνες αποδείχθηκαν τελικά  πανωλεθρίες για την χώρα και τους πολίτες της και οι νικητές του χθες είναι σήμερα πεσμένοι κατάχαμα και ανυπόληπτοι.  

Γιώργος Β. Ριτζούλης 

   

To περιοδικό “Ο Πολίτης”, ένα εργαστήριο αριστερών ιδεών και αισθημάτων - συζητούν οι Διονύσης Καψάλης, Αριστείδης Μπαλτάς και Παντελής Μπουκάλας (Ενθέματα - εφημερίδα "Αυγή").

   

Άγγελος Eλεφάντης (1936-2008) - Η καθημερινότητα ως πολιτική - του Μιχάλη Μοδινού:

«Ο Άγγελος Ελεφάντης δεν έγραψε ακαδημαϊκά pαpers, γι’ αυτό και δεν έγινε πανεπιστημιακός. Διατήρησε μέχρι τέλους την πνευματική του ανεξαρτησία, γεγονός που αντανακλάται στο ρέον, ζωντανό, ενίοτε πολεμικό ύφος της γραφής του, μέσω της οποίας ανήγαγε τα απλά και τετριμμένα σε μείζονα ζητήματα της καθημερινότητάς μας. Ουδέποτε πάντως κατηγόρησε τους συντρόφους που υπέταξαν ιδεολογία και επιστημονική κατάρτιση στη θεσιθηρία και τον ακαδημαϊκό ανταγωνισμό. Ουδέποτε επέτρεψε να εκδηλωθεί πικρία για τα εκατομμύρια που απορροφούνταν σε αμφιβόλου ποιότητας ερευνητικά προγράμματα, για τη μανιώδη καταδίωξη των περίφημων «κοινοτικών κονδυλίων», για τη μετατροπή της πνευματικής παραγωγής σε δημοσιεύσεις με το μέτρο. Ο Άγγελος, ασκητικός και μονήρης, αντιπάλευε φαντάσματα στον χώρο των ιδεών. Ως το τέλος παρέμεινε δάσκαλος, ζώντας την καθημερινότητά του ως πολιτική κι επιχειρώντας να την εμπλουτίσει με λίγο κρασί, μια χορτόπιτα και πολλή συζήτηση για μακρινά ταξίδια» 

Μιχάλης Μοδινός 

Τι γύρευες δεκαπενθήμερος, εσύ ένας «Πολίτης»; της Μαριάννας Δήτσα, στα Ενθέματα της Αυγής
   

Βιβλία του Άγγελου Ελεφάντη, συμμετοχές σε συλλογικά έργα, μεταφράσεις και επιμέλειες:

http://www.biblionet.gr/main.asp?page=results&person=x&person_id=2724

  

Να ξανασκεφτούμε τον Άγγελο Ελεφάντη - συζητούν o Χάρης Γολέμης και o Αριστείδης Μπαλτάς, στα Ενθέματα της εφημερίδας "Αυγή" (2 Ιουνίου 2013).  Αναδημοσίευση στο RED NoteBook

Update, Νοέμβριος 2016:
Λαϊκισμός ελληνικού τύπου - Πόσο παγερά αδιάφορος να μένει κανείς;

    

Robert F. Kennedy Speeches - Remarks at the University of Kansas, March 18, 1968

Αναρτήθηκε από aftercrisis στις 6:13:00 π.μ.

Αντιδράσεις

Καρακάξα ( διαρκής παρακαταθήκη Ι )(Για να μαθαινουν οι νεοτεροι)

Καρακάξα ( διαρκής παρακαταθήκη Ι )

Το δεύτερο τεύχος του ΧΡΟΝΟΥ (Ιούνιος 2013)

Το δεύτερο τεύχος του ΧΡΟΝΟΥ (Ιούνιος 2013) είναι online: www.chronosmag.eu

/ 

The second volume of ΧΡΟΝΟΣ (June 2013) is now online: www.chronosmag.eu

 

ΥΛΗ ΠΡΩΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ: «ΓΝΩΜΕΣ, ΕΡΕΥΝΑ»

> Λεωνίδας ΠετράκηςΤα ελληνικά κοιτάσματα υδρογονανθράκων: φαντασίωση vs πραγματικότηταςΗ πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι φτωχές χώρες και οι δυσοίωνες προοπτικές της εξόρυξης υδρογονανθράκων
Leonidas Petrakis
Greece’s “hydrocarbons deposits”: fantasy vs reality

> Ζήσης ΠαπανικόλαςΚανείς δεν μπορεί να βάλει φρένο στην ιστορίαΓράμμα από τη διασπορά: Έλληνες μετανάστες στις Η.Π.Α. – ξένοι μετανάστες στην Ελλάδα
Zeesse PapanicolasFrom the Diaspora

> Αντώνης Λιάκος
Ελλάδα, νεωτερικότητα και κρίσηΗ ελληνική κρίση στη μεγάλη ευρωπαϊκή εικόνα – Σχετικοποιώντας τη νεωτερικότητα

> Κώστας ΚωτσάκηςΦράουλες και μετρόΑπέτυχε θλιβερά η πολιτισμική διαχείριση του σημαντικότερου αρχαιολογικού έργου στην πόλη της Θεσσαλονίκης

> Χρήστος ΧρυσόπουλοςΝα γράφουμε καλά και να σκεφτόμαστε τον κόσμοΑριστερά και λογοτεχνία: Το Subversive Festival 2013 και ο καινούριος ρόλος των Ευρωπαίων συγγραφέων

> Μάρκος ΒογιατζόγλουΤο δώρο γενεθλίων του Ντέηβιντ ΧόππερΜια περιπλάνηση στα χρόνια του θατσερισμού

> Ελένη Γιαννακάκη«Διότι δεν συνεμορφώθη προς τας υποδείξεις…»«Απίστευτη Ινδία»: μια κοινωνία στη δίνη του φυλετικού μίσους

> Λάμπρος Ιωάννου
Πολιτική για το βιβλίο – η επόμενη μέρα

> Δημήτρης Βανέλλης, Θανάσης ΠέτρουΚόμικ #02

ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΘΕΜΑΤΑ

MΑΡΞΙΣΜΟΣ, ΨΥΧΑΝΑΛΥΣΗ & ΚΡATOΣ.- Ian Parker (αναδημοσιευση απο το περιοδικο ΕΝΕΚΕΝ )

   O μαρξισμός αποτελεί το κεντρικό σημείο αναφοράς για την οργάνωση της συζήτησης αυτής, και η ψυχανάλυση θα αρθρωθεί ως μια πρακτική σε σχέση με αυτόν. Ορισμένες φορές στις ακαδημαϊκές συζητήσεις η ψυχανάλυση συσχετίζεται με μαρξικές αντιλήψεις, η ψυχαναλυτική πρακτική όμως δεν διαθέτει την ίδια άμεση σχέση με το κράτος. Έστω και αν πάντοτε πρέπει να λειτουργεί εντός των περιορισμών των συγκεκριμένων κρατικών πρακτικών, οι ψυχαναλυτές έχουν συχνά καταστεί ικανοί να υποκριθούν πως ενδιαφέρονται απλώς και μόνο για την προσωπική αλλαγή πως αυτή μπορεί να προχωρήσει ανεξάρτητα από την πολιτική δραστηριότητα...


Ο καπιταλισμός μπορεί να χαρακτηριστεί, από τη μεριά του Μαρξισμού, από την ευρύτερη, πιο ανοιχτή άποψη της επαναστατικής μαρξικής παράδοσης, ως ακολούθως: Ο καπιταλισμός, κατ’ αρχάς, είναι ένα πολιτικοοικονομικό σύστημα στο οποίο υπάρχει εκμετάλλευση της εργατικής τάξης. Αυτή η εκμετάλλευση απαιτεί τον έλεγχο των μέσων παραγωγής, εάν όχι πάντοτε την άμεση κατοχή, που οργανώνεται γύρω από το κέρδος που αποκτάται από την υπεραξία που παράγουν οι εργάτες. 
Κατά δεύτερον απαιτεί η σχέση μεταξύ καπιταλιστή και εργαζόμενου να θεωρείται ως κάτι μόνιμο και αμετάβλητο. Η σχέση συνεπώς ουσιοκρατικοποιείται και μέσω αυτής της ουσιοκρατίας μπορεί να δικαιωθεί ιδεολογικά είτε ως το είδος της σχέσης που είναι αναγκαία για να εκπολιτιστεί η κοινωνία είτε ως έκφραση των φυσικών τάσεων των ανθρώπινων όντων που ανταγωνίζονται για τις πηγές και πωλούν την εργασία τους σε άλλα όντα. 
Τρίτον, ο καπιταλισμός στηρίζεται σε μια συγκεκριμένη έννοια των ατομικών δικαιωμάτων. Τα δικαιώματα αυτών που κατέχουν τα μέσα παραγωγής έτσι ώστε να παρέχουν εργασία σε άλλους για το κέρδος και, ασφαλώς, το δικαίωμα των εργαζομένων να πουλάνε την εργατική τους δύναμη και να αντιλαμβάνονται τη συναλλαγή αυτή σαν να δημιούργησε ένα συμβόλαιο που ήταν συνειδητό και ελεύθερο και στο οποίο συμβάλλονται και τα δύο μέρη.
   Τέταρτον, υπάρχει μια περίφραξη των φυσικών πηγών έτσι ώστε αυτές μπορούν να αγοραστούν και να πωληθούν, κι έτσι ώστε να είναι αναγκαίο για αυτούς που εμπλέκονται στην καλλιέργεια της γης προς επιβίωση ως μέρος της αγροτικής οικονομίας να επιλέξουν σε αναπλήρωση να γίνουν μέρος της βιομηχανικής δύναμης εργασίας. Αυτή η εμπορευματοποίηση των φυσικών πηγών διαθέτει μια λογική κατά την οποία πρέπει να υπάρχει μια διακυβέρνηση της εδαφικότητας καθώς επεκτείνεται η οικονομία της αγοράς και στη συνέχεια μια μεταλλαγή της χρήσης του εδάφους όπου δεσπόζει το οικονομικό κεφάλαιο και ποικίλες ανταγωνιστικές μορφές του ιμπεριαλιστικού ελέγχου της ξένης χώρας, της εργασίας και των αγορών. 
Ένα πέμπτο σημείο, το οποίο τρέχει παράλληλα με την ουσιοκρατικοποίηση των σχέσεων, είναι ότι υπό τον καπιταλισμό οι οικονομικές σχέσεις επικυρώνονται εκ νέου στο πρόσωπο ανόμοιων ιδεολογικών και ηθικών διεκδικήσεων. Αυτή η επικύρωση επεξεργάζεται τον ιδεολογικό ορίζοντα εντός του οποίου αμφισβητείται ο καπιταλισμός, κι αυτό με τρόπο τέτοιο ώστε να συμβαίνει μια ιζηματοποίηση των θεωρούμενων ως δεδομένων βασικών κανόνων παραγωγής και σχέσεων, βασικοί κανόνες που είναι άμεσα ανοικτοί σε επικρίσεις. 
Έκτον, η ανάπτυξη της παραγωγής γίνεται αντιληπτή ως μια γραμμικά εκτυλισσόμενη διαδικασία, ως ένας δοθέντας νόμος της οικονομικής προόδου. Αυτή η φαινομενική γραμμικότητα της καπιταλιστικής ανάπτυξης και της φυσικής ανάπτυξης του καπιταλισμού έξω από τους πρώτερους τρόπους παραγωγής, αναπαράγεται εννοιολογικά σε ανεπίσημες περιγραφές της φυσικής και κοινωνικής εξέλιξης και στη χρονική ταξινόμηση της μέρας εργασίας και της εξατομικευμένης διάρκειας ζωής. 
Έβδομον, η αξίωση πως υπάρχει ένας βαθμός ομαλοποίησης των οικονομικών σχέσεων από το κράτος, ομαλοποίηση που σήμερα επενεργεί υπό τις συνθήκες του νεοφιλελευθερισμού παραλλήλως με την απελευθέρωση και την ιδιωτικοποίηση των κοινωνικών υπηρεσιών πρόνοιας. Ο καπιταλισμός δομεί και εγγυάται τον εαυτό του ιδεολογικά γύρω από το μοτίβο της «ελεύθερης αγοράς», όμως το κράτος υπήρξε πάντα ένας αναγκαίος ομαλοποιητικός μηχανισμός ώστε να εξασφαλιστεί ότι υπάρχει ένας «ανταγωνισμός» που να εξασφαλίζει επιπλέον πως η αντίσταση στον καπιταλισμό θα συντριβεί.
   Όγδοο, οι αποφάσεις που παίρνονται από τους εκμεταλλευόμενους να πουλήσουν την εργατική τους δύναμη όπως επίσης και η απόφαση των εκμεταλλευόμενων να επενδύσουν, θεωρούνται ατομικές αποφάσεις και αυτή η ατομικότητα γίνεται αντικείμενο επίκλησης από τους υποστηρικτές ως μια προσδιοριστική αρχή της καπιταλιστικής κοινωνίας. Υπάρχει μια αντίστοιχη και αναγκαία ατομικοποίηση της κυριότητας της υποκειμενικής εμπειρίας έτσι ώστε ακόμη και προσπάθειες ώστε να λειτουργεί ομαλά ο καπιταλισμός αντιμετωπίζονται ως «κρατικές παρεμβάσεις». 
Ένατο, η ορθολογικότητα του συστήματος υποστηρίζεται από μια συγκεκριμένη επιστημονική άποψη κοινωνικής και προσωπικής διαφώτισης. Αυτός ο ιδεολογικός οπλισμός της επιστήμης υπό τον καπιταλισμό τίθεται λοιπόν ενάντια σε εναλλακτικά συστήματα τα οποία υποτιμώνται ως προ-επιστημονικά, απολίτιστα και «παράλογα», ή ενδεχομένως ρομαντικοποιούνται ως ανορθολογικά και ενστικτώδη, συχνά όμως με έναν τέτοιο τρόπο σαν να τίθεται σε προτεραιότητα η ορθολογικότητα που αναλαμβάνει κάθε άτομο επιδιώκοντας μια περαιτέρω διαφώτιση επ’ αυτών. Εντέλει, το δέκατο σημείο, υπάρχει μια φαινομενική διαφάνεια των κοινωνικών σχέσεων αλλά αυτό το ιδεολογικό μεταφορικό σχήμα λόγου της διαφάνειας λειτουργεί από μόνο του ώστε να εντείνει την αλλοτρίωση που υφίσταται στον καπιταλισμό. Η αλλοτρίωση αυτή και οι εξατομικευμένες περιγραφές και επεξηγήσεις της χρησιμεύουν ώστε να συσκοτίσουν τις συνθήκες της ζωής κατά τις οποίες κάθε άτομο διακρίνεται από τη δημιουργική του δουλειά...
  

Η ψυχανάλυση, με διαφορετικούς τρόπους εντός διαφορετικών θεωρητικών παραδόσεων, περιστρέφεται γύρω από την προβληματική της ακεραιότητας του υποκειμένου. Αυτή η προβληματική δεν επιλύεται συστηματικά σε καμία ψυχαναλυτική παράδοση αλλά επανεμφανίζεται μέσω των συζητήσεων για τη φύση του Εγώ ως ένα «σωματικό εγώ», για τη φύση του «δέρματος» ως επιφάνεια της οροθεσίας, για το «Εγώ» που φθάνει να είναι όπου «αυτό» ήταν, για την «υποκειμενοποίηση» του υποκειμένου και για την αξία που αποδίδεται στην «υπευθυνότητα» ακόμα κι αν εννοιολογικοποιείται ως ικανή να δίνει απαντήσεις, να εξηγεί. Η περιοχή, συνεπώς, του ατόμου συμπληρώνει την περιοχή του κράτους ως ένας χώρος από τον οποίο ίσως λαμβάνει χώρα η συναλλαγή με τους άλλους.
   Υπάρχει λοιπόν η υπόθεση πως η τροχιά κάθε υποκειμένου αποτελεί το παράγωγο ενός συγκεκριμένου καθορισμού και ορισμένες φορές, λέγεται, ενός επικαθορισμού εκ μέρους των οικογενειακών σχέσεων ή αλυσίδων ή σημαινόντων. Αυτοί οι βασικοί κανόνες τίθενται ασφαλώς υπό διερώτηση στην ανάλυση, αλλά είναι ιδιαιτέρως σπάνια η υπόσχεση πως ο αναλυόμενος θα αποφύγει αυτούς τους καθορισμούς, παρά μόνο η ευχέρεια να τους μειώσει ως ανόητους κατά την ανάλυση και να σφυρηλατήσει μια διαφορετική σχέση μαζί τους στην πραγματική ζωή. Συνεπώς η ψυχανάλυση επικυρώνει με ύπουλο τρόπο τις κοινωνικές δυνάμεις που ερευνά και η αναλυτική εξέλιξη μπορεί συχνά να καταλήξει σε ένα μείγμα στωικισμού και κυνισμού στην επιφάνεια ενός εξωτερικού κόσμου που πρέπει να παραμείνει ο ίδιος. Υπάρχει συχνά μια ανεπίσημη αναπτυξιακή ακολουθία που αναγνωρίζεται, μια χρονικότητα που έχει στηριχθεί από ψυχαναλυτικές εκκλήσεις της αναπτυξιακής ψυχολογίας. Αυτή η χρονική σχέση ορισμένες φορές αναθεωρείται εννοιολογικά κατά τις αναλύσεις της παραγωγής του αιτίου μέσω της αναβαλλόμενης δράσης από την οποία συγκεκριμένα μόνο συμβάντα γίνονται τραυματικά μετά το συμβάν. Αυτό απλώς χρησιμεύει ώστε να εγκλείσει την ιστορία του ατομικού υποκειμένου εντός μιας αφήγησης που είναι πιο αποτελεσματικά «ραμμένη» στον χώρο από συλλογισμούς που κινούνται κυκλικά στον χώρο και καθορίζουν το παρόν ως κάτι που υπήρξε πάντα ως συνθήκη. Ακόμα και οι πιο ενδοσκοπικές ιστορίες του καπιταλισμού χρησιμοποιούν το ίδιο είδος μηχανισμού, για να ανακαλύψουν στις πρωταρχές του εκείνο που λειτουργεί έτσι ώστε η οικονομική ιστορία να παγιδεύεται σε έναν κύκλο. Οι περισσότερες εκδοχές της ψυχανάλυσης καθιστούν ικανό το άτομο να λειτουργεί σε συγκεκριμένες κοινωνικές συνθήκες, ακόμα και αν ο ψυχαναλυτής δεν προσπαθεί πραγματικά να επιτευχθεί αυτή η προσαρμογή. Η προσαρμογή στις συνθήκες της ζωής ορισμένες φορές προχωρά μέσω του μονοπατιού της ανατροπής της ταύτισης και των ιδανικών, αυτό όμως στη συνέχεια οδηγεί στην εγκατάλειψη των πολιτικών ιδανικών, της ιδέας πως ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός, οδηγεί στο να ζει κανείς μαζί με το σύμπτωμα και ενδεχομένως να το απολαμβάνει, σε μια αποδοχή της «έλλειψης». Όπως και το οικονομικό σύστημα που τη στεγάζει, η ψυχανάλυση αναγνωρίζει πως οι πιο προσαρμοστικές διαδικασίες είναι εκείνες που είναι ικανές να συνεργαστούν παρά να συγκρουστούν με τις καινοτομίες.
   Η μοναδικότητα κάθε υποκειμένου ανάγεται συχνά στη λειτουργία των ατομικών χαρακτηριστικών. Υπεράνω και πέραν του ισχυρισμού πως μια «κλινική περίπτωση» δεν μπορεί και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως κιγκλίδωμα για άλλες περιπτώσεις, η ατομικότητα ενός μονοπατιού μέσω του οποίου η ανάλυση αναπαράγεται σύμφωνα με την επιμονή πως η θεραπεία, ακόμα και μια πολιτική απόφανση στο εσωτερικό της σχολής, λαμβάνει χώρα «μία προς μία». Οι συλλογικές διαδικασίες αντιμετωπίζονται ως παθολογικές, και ιδεολογικές προειδο-  ποιήσεις σχετικά με τα πλήθη και αναπαράγονται στις κρυφά εξατομικευμένες παραλλαγές των ομάδων ανάλυσης οι οποίες υπολογίζονται είτε ως «μια εξάσκηση του εγώ στη δράση» είτε ως η θεραπεία της ομάδας ως ένα πολυκέφαλο άτομο. Συχνά η ψυχανάλυση, παρά τις προειδοποιήσεις του ίδιου του Φρόιντ, προσκολλώνται σε μια διαχωριστική κοσμοθεωρία η οποία αξιώνεται ως πραγματική και η οποία ορισμένες φορές ενθαρρύνεται από εφαρμογές στην επιστήμη, σε μια επιστημονική μέθοδο ή σε ισχυρισμούς που απευθύνονται στο υποκείμενο της επιστήμης....


Εκτενή αποσπάσματα από το κείμενο του Ian Parker που ολόκληρο υπάρχει στο 20ό τεύχος του περιοδικού ΕΝΕΚΕΝ που κυκλοφορεί. Ο Ιan Parker είναι καθηγητής Ψυχολογίας στο Manchester Metropolitan University, συνδιευθυντής του Discourse Unit (http://www.discourseunit.com>), αρχισυντάκτης της Ετήσιας Επιθεώρησης Κριτικής Ψυχολογίας (Annual Review of Critical Psychology) και γραμματέας του Ψυχαναλυτικού Μητρώου του Manchester (Manchester Psychoanalytic Matrix). Ασκεί πρακτική ως αναλυτής και είναι μέλος του Κέντρου Φροϋδικής Ανάλυσης και Έρευνας (Centre for Freudian Analysis and Research), της Εταιρείας της Νέας Λακανικής Σχολής του Λονδίνου (London Society of the New Lacanian School) και του Συλλόγου Ψυχαναλυτών του Η. Β (College of Psychoanalysts–UK). Στα βιβλία του περιλαμβάνεται το Lacanian Psychoanalysis: Revolutions in Subjectivity, εκδ. Routledge, 2010. Το πορτρέτο του Ian Parker φιλοτέχνησε ο κονγκολέζος ζωγράφος και συνεργάτης του περιοδικού Leon Tsimbemba.

Φίλιπ Ροθ: O στοχαστής αφηγητής(Aπο την Αθηναικη επιθεωρηση Βιβλιου)

αποσπασμα '

http://www.apn.gr/apn-blog/apn-suggest/the-athens-review-of-books/

'Φίλιπ Ροθ: O στοχαστής αφηγητής

Από την Κατερίνα Σχινά

Ούτε αυτή τη φορά πήρε το Νόμπελ ο Φίλιπ Ροθ. Χρόνια ολόκληρα βρίσκεται ανάμεσα στους επικρατέστερους, χρόνια ολόκληρα η Σουηδική Ακαδημία τον προσπερνά, ανασύροντας κάποιο εξωτικό όνομα από τους καταλόγους της και εκπλήσσοντας τους πάντες. Βέβαια, οι σουηδοί αθάνατοι δεν εκτιμούν τους Αμερικανούς. Πέρσι, τέτοιον καιρό, ο Οράτιος Ένγκνταλ, γενικός γραμματέας της επιτροπής των Βραβείων Νόμπελ, εξαπέλυσε δριμεία επίθεση εναντίον της αμερικανικής λογοτεχνίας, τονίζοντας ότι η Ευρώπη «παραμένει το κέντρο του λογοτεχνικού κόσμου», ότι η Αμερική «είναι πολύ απομονωμένη, πολύ εσωστρεφής», ότι «οι Αμερικανοί δεν μεταφράζουν αρκετά και δεν συμμετέχουν πραγματικά στον μεγάλο διάλογο της λογοτεχνίας», ότι «η άγνοια περιορίζει τις συγγραφικές τους δυνατότητες».

Τείνει να χαμογελάσει κανείς. Και να σκεφτεί, όπως ο βραβευμένος με Πούλιτζερ κριτικός Μάικλ Ντίρντα, ότι, έτσι κι αλλιώς, το Νόμπελ «είναι το φιλί του θανάτου», η επιβράβευση που αναστέλλει τη συγγραφική δημιουργικότητα. Θα συμφωνούσε, ενδεχομένως, και ο ίδιος ο Ροθ. Όπως έχει πει ο φίλος και βιογράφος του Ρος Μίλερ, επιμελητής της συνολικής έκδοσης των έργων του Ροθ από τη «Βιβλιοθήκη της Αμερικής», το Νόμπελ θα τον κολάκευε, αλλά και θα τον συνέθλιβε. «Θα τον έφερνε στο προσκήνιο. Θα ζητούσαν τη γνώμη του επί παντός επιστητού – ό,τι ακριβώς απεχθάνεται. Ο Ροθ σιχαίνεται τη δημοσιότητα. Του έχει κάνει περισσότερο κακό, παρά καλό».

Δίκοπο μαχαίρι η δημοσιότητα και η αναγνώριση, όντως. Το καλοκαίρι του 2001, όταν το περιοδικό Time ανακήρυξε τον Φίλιπ Ροθ ως τον «καλύτερο μυθιστοριογράφο της Αμερικής», συντηρητικοί, στρατευμένες φεμινίστριες, ραβίνοι, Εβραίοι διανοούμενοι, μεταδομιστές και παραδοσιακοί κριτικοί αναστατώθηκαν, εκλαμβάνοντας τη διάκριση ως προσωπική προσβολή. Αυτός; Ένας σκανδαλιστής, ένας βέβηλος; Ένας συγγραφέας μισογύνης, πολιτικά μη ορθός, αντισημίτης, κυνικός, εγωμανής, αρκούμενος, ελλείψει γνήσιας μυθοπλαστικής φαντασίας, στην αέναη αυτοβιογράφηση; Τι άλλο είναι τα βιβλία του Ροθ, ωρύονταν οι επικριτές του, πέρα από παραλλαγές του μοναδικού του θέματος – του εαυτού του σε διαδοχικές ηλικίες; Νεαρός αυνανιστής στο Σύνδρομο Πορτνόι, απροκάλυπτος πορνογράφος στο Βυζί, αδίστακτος φαλλοκράτης (Η ζωή μου ως άνδρα), χειραγωγός των γυναικών (Το ζώο που ξεψυχά), δύστοκος συγγραφέας, αέναα σκιαμαχώντας με τα φαντάσματά του (σε όσα μυθιστορήματα εμφανίζεται το ροθιανό alter ego, ο Νέιθαν Ζούκερμαν), δύστροπος μεσήλικος (Μάθημα ανατομίας), καταθλιπτικός γέρος (Φεύγει το φάντασμα), εν ζωή κηδευτής της ίδιας της ζωής του (Καθένας);

Πολύ τον ταλάνισε τον Ροθ αυτή η προκατάληψη. Ήδη από το 1981, μιλώντας στον Αλέν Φινκιελκρότ για τον NouvelObservateur είχε θελήσει να εξηγηθεί: «Θα έπρεπε να διαβάζετε τα βιβλία μου σαν μυθοπλασία, απαιτώντας τις απολαύσεις που μπορεί να παραγάγει η μυθοπλασία», έλεγε τότε. «Δεν έχω τίποτα να εξομολογηθώ και κανέναν στον οποίο θα ήθελα να εξομολογηθώ. Όσο για την αυτοβιογραφία μου, καλύτερα να μην αρχίσω να σας λέω πόσο πληκτική θα ήταν. Θα την αποτελούσαν σχεδόν αποκλειστικά κεφάλαια με μένα να κάθομαι μόνος σ’ ένα δωμάτιο, κοιτάζοντας μια γραφομηχανή. Η απουσία γεγονότων από την αυτοβιογραφία μου θα έκανε τον “Ακατονόμαστο” του Μπέκετ να διαβάζεται όπως ο Ντίκενς

εκ των Υστερων (ψυχαναλυτικο περιοδικό)

Το Φιστίκι περιοδικό ευτράπελης ύλης, φωταδιστικό και κουλτουριάρικο

Το Φιστίκι

περιοδικό ευτράπελης ύλης, φωταδιστικό και κουλτουριάρικο

" Τα ΕΝ ΟΙΚΩ εν δήμω" Tεύχος 86

" Τα ΕΝ ΟΙΚΩ εν δήμω"

Tεύχος 86

Νέα Εστία, τεύχος 1843 (Απρίλιος 2011)Αφιέρωμα στον Μισέλ Φουκώ

Νέα Εστία, τεύχος 1843 (Απρίλιος 2011)

Από pandoxeio

Αφιέρωμα στον Μισέλ Φουκώ

ΤΟ ΠΕΡΙΔΙΚΟ FILM NOIR (ΤΑΙΝΙΕΣ)

Open publication - Free publishing - More cinema

το ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟΦΙΛΙΑ

Open publication - Free publishing - More antiques

ANemos: Πανοπτικόν, τεύχος 15

ANemos: Πανοπτικόν, τεύχος 15

«Το περιοδικό Αντί από τη Δικτατορία στη Μεταπολίτευση: Αντίσταση και εναλλακτική προοπτική».

Το ενδοπανεπιστημιακό Δίκτυο Πολιτικών Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΠΑΕ) του Πανεπιστημίου Πατρών στο πλαίσιο των εκδηλώσεών του για το Πανεπιστήμιο, τη Δημοκρατία και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα διοργανώνει διήμερο διεπιστημονικό συνέδριο στην Πάτρα με θέμα:

«Το περιοδικό Αντί από τη Δικτατορία στη Μεταπολίτευση: Αντίσταση και εναλλακτική προοπτική».

συγχρονα θεματα Τεύχος 111

Τεύχος 111

'Ο λαός ξεχνά τι σημαίνει Δεξιά': η αντιδεξιά προκατάληψη ως (φθίνον) στοιχείο της ελληνικής πολιτικής κουλτούρας ..ΠΕΡΙΛΗΨΗ

'Ο λαός ξεχνά τι σημαίνει Δεξιά': η αντιδεξιά προκατάληψη ως (φθίνον) στοιχείο της ελληνικής πολιτικής κουλτούρας

Ηλίας Ντίνας

Με την πτώση της δικτατορίας, η 'Δεξιά', ως πολιτική ιδεολογία, φορτίστηκε στην Ελλάδα με αρνητικά στερεότυπα, που εντοπίζονται ιστορικά στο μετεμφυλιακό πολιτικό σύστημα. Αυτό οδήγησε σε μία ιδιότυπη πρόσληψη της κλασικής διαιρετικής τομής Αριστερά/Δεξιά ως Δεξιά/Αντιδεξιά. Μολονότι υπάρχουν πολλές αναλύσεις για τις ιστορικές αιτίες αυτού του φαινομένου καθώς και για τον ρόλο των κομμάτων στη διαμόρφωση αλλά και τη διατήρησή του, οι προεκτάσεις του στην εκλογική συμπεριφορά και γενικότερα στη διαμόρφωση της πολιτικής κουλτούρας κατά τη διάρκεια της Μεταπολίτευσης δεν έχουν ακόμη διερευνηθεί συστηματικά. Έτσι, ερωτήματα όπως γιατί η Νέα Δημοκρατία, που με βάση την κωδικοποίηση των εκλογικών της διακηρύξεων και προγραμμάτων παρουσιάζεται ως ένα σχετικά μετριοπαθές συντηρητικό κόμμα, εμφανίζεται από το εκλογικό σώμα, τουλάχιστον μέχρι και το τέλος της δεκαετίας του 1990, ως το πιο δεξιό κόμμα εξουσίας στην Ευρώπη, μένουν ουσιαστικά αναπάντητα. Επικεντρώνοντας σ' αυτή ακριβώς την πτυχή της αντιδεξιάς διαιρετικής τομής, το άρθρο προτείνει ένα μοντέλο που επιτρέπει τη συστηματική διερεύνηση μιας 'αντιδεξιάς προκατάληψης' και δείχνει ότι η τάση αυτή είναι λιγότερο εμφανής στους νέους ψηφοφόρους, στη γενιά, δηλαδή, που άρχισε να πολιτικοποιείται μετά τις αρχές της δεκαετίας του 1990. Οι αλλαγές στη φυσιογνωμία των δύο κομμάτων και η ομαλοποίηση του κομματικού συστήματος έχουν οδηγήσει σε μια μερική μεταβολή της πρόσληψης της ελληνικής Δεξιάς από κατάλοιπο μιας ιδεολογικά μη νομιμοποιημένης πολιτικής πραγματικότητας σε μια νομιμοποιημένη πολιτική ιδεολογία, αντίστοιχη με εκείνη που εκπροσωπούν οι κομματικές οικογένειες του ίδιου ιδεολογικού φάσματος στην υπόλοιπη Ευρώπη.

το περιοδικο Σύναξη

Σύναξη

Ένα περιοδικό σπουδής στην Ορθοδοξία

Γραφεία:

Θερμοπυλών 39, 152 35 Βριλήσια (Αθήνα)

Τηλ: 210-8049396

 

Κεντρική διάθεση:

Εκδόσεις Αρμός, Μαυροκορδάτου 7, 10678 Αθήνα, Τηλ. 210-3304196, 3830604

 

Αρχισυντάκτης

Θανάσης Ν. Παπαθανασίου, δρ.Θ.

Τηλ. 210.7664930

 

Το περιοδικό Σύναξη εκδίδεται τέσσερις φορές το χρόνο, πασχίζοντας να είναι αυτό που δηλώνεται στον υπότιτλό της: "Σπουδή στην Ορθοδοξία".

Με τούτο τον  αυτοπροσδιορισμό θέλει να πει δύο πράγματα:

α. Η Σύναξη είναι θεολογικό περιοδικό, δεν απευθύνεται όμως σε έναν κύκλο ειδικών ή επαγγελματιών του εκκλησιαστικού χώρου. Επιχειρεί έναν διάλογο με τα ρεύματα της σημερινής εποχής και ενδιαφέρεται για μια συνάντηση με κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο. Αποδέχεται την Ορθόδοξη πίστη ως νόημα ζωής στο οποίο χρειάζεται να μαθητεύσουμε, δίχως να το στραγγαλίσουμε στο τσεπάκι μας.

β. Τη θεολογία δεν την αντιλαμβάνεται σαν μια φωνή που αφ-ορά το παρελθόν ή που παραπέμπει σ΄ αυτό, αλλά ως μια ζωντανή, δημιουργική πρόταση. Γι' αυτό η Σύναξη προσπαθεί να διακρίνει μέσα στην εκκλησιαστική ιστορική διαδρομή τα κριτήρια εκείνα που εμπνέουν μια τέτοια πρόταση. Αυτό σημαίνει κριτική και αυτοκρτική ματιά απέναντι στη θεολογική και εκκλησιαστική πραγματικότητα.

Η Σύναξη εκδίδεται ασταμάτητα από το 1982, όταν την ίδρυσε ο μακαρίτης Παναγιώτης Νέλλας. Κάθε τεύχος της αποτελεί ιδιαίτερο αφιέρωμα, το οποίο πλαισιώνεται από μόνιμες στήλες για το βιβλίο και το διάλογο με τους αναγνώστες.

 

TA ΕΚΔΟΘΕΝΤΑ ΤΕΥΧΗ ΜΕΧΡΙ ΤΟΝ ΜΑΡΤΙΟ 2004

1.        Η Ορθόδοξη παράδοση: "Μένουσα εν εαυτή τα πάντα καινίζει"

2.        Ενανθρώπηση και Θέωση

3.        Η Ορθοδοξία ανά την οικουμένη

4.        Το ανθρώπινο σώμα

5.        Ευρώπη: Ένα κριτικό κοίταγμα

6.        Νικόλαος Καβάσιλας

7.        Καλοκαίρι 1983

8.        Παιδεία: Οι ρίζες του προβλήματος

9.        Προσεγγίσεις

10.        ’γιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος

11.        "Ίνα ώσιν έν"

12.        Κυρ-Μανουήλ Πανσέληνος

13.        Οι Χριστιανοί μέσα στον κόσμο

14.        "Του Κυρίου η γη και το πλήρωμα αυτής"

15.        Λόγος Κυρίου

16.        Αθήνα - Θεσσαλονίκη

17.        Πίστη και επιστήμη: Κριτική διερεύνηση (Α΄ μέρος)

18.        Πίστη και επιστήμη: Κριτική διερεύνηση (Β΄ μέρος)

19.        Ο πατήρ Στανιλοάε και η Ορθόδοξη Ρουμανία

20.        Πίστη και ποίηση: Μια συνάντηση

21.        Αφιέρωμα στον Παναγιώτη Νέλλα

22.        Προβλήματα θεολογίας και παιδείας

23.        Η Εκκλησία και το νεοελληνικό κράτος

24.        Η λειτουργία της εικόνας στην Ορθόδοξη παράδοση

25.        Μια Ορθόδοξη ματιά στην Ψυχολογία

26.        Μαρτύριο και μαρτυρία

27.        Ορθοδοξία και Ανατολικές παραδόσεις / Μικρό αφιέρωμα στον Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη

28.        Εκκλησία: Χίλια χρόνια πνευματικής ιστορίας

29.        Επίκαιρα θέματα και σχόλια

30.        Αρχαίες Εκκλησίες της Ανατολής

31.        "Κύπρος, νήσος τις�"

32.        Έρως Θεού, Έρως ανθρώπων

33.        Ζητήματα ερμηνείας

34.        Έλληνες ή Ευρωπαίοι;

35.        Μοναχισμός

36.        Η γυναίκα στην Εκκλησία και τον κόσμο

37.        Για τη θεολογία στην Ελλάδα σήμερα (Α΄ μέρος)

38.        Για τη θεολογία στην Ελλάδα σήμερα (Β΄ μέρος)

39.        Νεολαία '91

40.        Βαλκάνια και Ανατολική Ευρώπη

41.        Ελληνική κοινωνία

42.        Ορθόδοξος κλήρος

43.        Φθινόπωρο '92

44.        Η Ορθόδοξη παρουσία στην Ευρώπη

45.        Από την παλαιά στη "Νέα Τάξη"

46.        Για την πορεία της Εκκλησίας και τις "νέες θρησκείες"

47.        Εξουσία ή διακονία;

48.        Λαός, Έθνος, Εκκλησία

49.        ’σκηση, Ευχαριστία, Βασιλεία

50.        Επικοινωνία στον τύπο, στο ραδιόφωνο, στην τηλεόραση, στη διαφήμιση

51.        Προτεσταντισμός

52.        Ν. Γ. Πεντζίκης

53.        Η άσκηση στη ζωή μας

54.        Ελληνικός διαφωτισμός

55.        Αφιέρωμα στην πολιτική

56.        Αποκάλυψη, οικολογία, φονταμενταλισμός

57.        Διάλογος των Εκκλησιών (Α΄ μέρος)

58.        Διάλογος των Εκκλησιών (Β΄ μέρος)

59.        Ανθρωπολογία

60.        Ζωγραφική και αγιογραφία

61.        Εκκλησία: αποστολή, λατρεία, κοινωνία

62.        Εκκλησία, Ελληνισμός, Χριστιανισμός

63.        Θεσσαλονίκη, πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης

64.        π. Γεώργιος Φλωρόφσκυ: από τη θεολογία των Πατέρων στη "νεοπατερική σύνθεση"

65.        Μάθημα των θρησκευτικών: αίτη-μα παιδείας ή συντεχνίας;

66.        Η γλώσσα της Εκκλησίας σήμερα / Υπάρχει αντισημιτισμός στην Ορθόδοξη Εκκλησία;

67.        Η μαγεία εντός των τειχών: στρεβλώσεις της εκκλησιαστικής συν-είδησης

68.        Διλήμματα βιοηθικής

69.        Ελληνικός νεοπαγανισμός

70.        Λογοτεχνία

71.        Λειτουργική αναγέννηση: ανάγκη ή πολυτέλεια;

72.        Λειτουργική αναγέννηση: γλώσσα και συμμετοχή

73.        Η παγκοσμιοποίηση, τα κοινωνικά οράματα και η εκκλησιαστική συνείδηση

74.        Εν τω κόσμω σήμερα

75.        Ερωτήματα για τις σχέσεις Εκκλησίας και Κράτους

76.        Από τη Βαβέλ στην Πεντηκοστή: Ενότητα και διαφορετικότητα στη ζωή της Εκκλησίας

77.        Ανθρώπινη σεξουαλικότητα

78.        Αποστολή και Ιεραποστολή στην εποχή της Παγκοσμιοποίησης

79.        Εκκλησία και Έθνος: δεσμοί και δεσμά

80.        Η θεολογία ως σπουδή και ως δημιουργία: δεκαπέντε χρόνια μνήμης του Παναγιώτη Νέλλα, είκοσι χρόνια κυκλοφορίας της Σύναξης

81.        Υμνολογία και Μουσική - Ναοδομία και Θεολογία: Ένα σταυροδρόμι

82.        Ελευθερία και φόβος στη ζωή και τις δομές της Εκκλησίας

83.        Το κήρυγμα μεταξύ λιμού και κορεσμού

84.        Παλαιά Διαθήκη: και Παλαιά και Διαθήκη

85.        Η εικαστική παράδοση: δημιουργία ή μίμηση;

86.        America, America!

87.        Διαδρομές σε ανοιχτές συζητήσεις.

88.        Εκκλησία και Πολιτισμός.

 

"Επειδή δύσκολα συλλαμβάνεται η αλήθεια, πρέπει από παντού να την εξιχνιάζουμε� Αν - όπως συμβαίνει και με τις τέχνες - η εγκόλπωση της ευσέβειας γίνεται βαθμηδόν, με μικρές προσθήκες, τίποτα δεν πρέπει να παραβλέπουμε από όσα οδηγούν στη γνώση".

Μ. ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ (Βλ. Σύναξη 72/1999, σ. 87)

"Η εκκλησιαστική συνείδηση καλείται να γίνει η προς τον άφρονα πλούσιο φωνή. Να υπενθυμίσει δυο πράγματα: αφενός ότι ο κόσμος όλος δεν εξαντλείται στις αποθήκες μας�, και αφετέρου ότι είναι αδύνατο να παρέχει νόημα ζωής η αποθήκη. Το νόημα έρχεται από αλλού, ή μάλλον από τη συνάντηση με κάποιον ’λλον, τον οποίον η Εκκλησία γνωρίζει ως αληθινό κι επώνυμο: Ιησού Χριστό� Ένας Χριστιανισμός που αδιαφορεί για την ιστορία και την κοινωνία, δηλαδή ένας ιδεαλιστικός, σπιριτουαλιστικός Χριστιανισμός, αλλά και ένας Χριστιανισμός που, στο βωμό του εκσυγχρονισμού του, έχει βαλθεί να 'ναι  πάνω απ' όλα ευχάριστος κι έτσι παύει να μιλά για αμαρτία και για άδικο, είναι αμφότεροι καρικατούρες της εκκλησιαστικής Παράδοσης".

Σύναξη 73/(2000, σσ. 3-4 (Προλογικό).

 

Μπορείτε να τυπώσετε την αίτηση εγγραφής συνδρομητή κάνοντας κλικ εδώ.

 

 

ENEKENΧωρική κατασκευή ανδρισμών στις τουαλέτες.Eλένη Κυρατσο

ENEKEN periodiko

Χωρική κατασκευή ανδρισμών στις τουαλέτες.Eλένη Κυρατσο

24γράμματα. Ηλεκτρονικό περιοδικό για τη Γλώσσα, την Ιστορία και τον Πολιτισμό. Η λέξη της εβδομάδας από τα 24γράμματα: Το επώνυμο Πάγκαλος προέρχεται από τις ιταλ. λέξεις Pane+Gallo (: ψωμί + κόκορας), οικόσημο της οικογένειας.

24γράμματα.

Ηλεκτρονικό περιοδικό για τη Γλώσσα, την Ιστορία και τον Πολιτισμό.

Η λέξη της εβδομάδας από τα 24γράμματα: Το επώνυμο Πάγκαλος προέρχεται από τις ιταλ. λέξεις Pane+Gallo (: ψωμί + κόκορας), οικόσημο της οικογένειας.
Παρουσίαση με λίγα λόγια: Το επώνυμο Πάγκαλος έχει συνδεθεί με τη σύγχρονη Ιστορία της Ελλάδας. Παππούς και εγγονός, και οι δύο Θεόδωροι, κυβέρνησαν και κυβερνούν τούτο τον Τόπο. Πολλοί, ίσως, να θεωρούν ότι το επώνυμο Πάγκαλος συνδέεται με το αρχαίο ελληνικό επίθετο “πάγκαλος” (: πανέμορφος). Στην πραγματικότητα, όμως, ο αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης κ. Θεόδωρος Πάγκαλος οφείλει το όνομα του στις ιταλικές λέξεις pane+gallus (μτφ: ψωμί και κόκορας), τα οποία ήταν ζωγραφισμένα στο οικόσημο της ιστορικής οικογένειας των Παγκάλων από την Κέα (στα 24grammata.com μπορείτε να δείτε και το οικόσημο της οικογένειας). Η ιστορική οικογένεια διακρίνεται στην ελληνική ιστορία από το 16ο αιώνα [Ορλοφικά, προξενικές υπηρεσίες στη Γαλλία, συμμετοχή του Μιχάλη Πάγκαλου στην πολιορκία της Ακρόπολης (1821), Θεόδωρος Πάγκαλος: επιτελάρχης της Στρατιάς της Μικράς Ασίας (1922) κ.ά.] (Γιώργος Δαμιανός)

 Για περισσότερα στο: 24grammata.com

Αυτή την εβδομάδα γράφουν οι: Δημήτρης Πλουμπίδης, Ισσά Ταλεμπ, Αναστάσιος Σαλαπάτας, Στεργιόπουλος Κώστας, Γιάννης Κωβαίος, Θανάσης Καραλής, Στάθης Μπάλιας, Αθανάσιος Τυρπένος, Σεβαστή Xαβιάρα-Kαραχάλιου, Ειρήνη Μαραγκόζη, Σάση Δημοπούλου, Σωτήρης Αθηναίος, Γιώργος Δαμιανός.
·        Εύθυμη Ιστορία:
Α. Ανοιχτή επιστολή προς τον κ. Θεόδωρο Πάγκαλο να σταματήσει τις ευγένειες και να ακολουθήσει το παράδειγμα του Υπουργού Σπ. Στάη (σκότωσε, το 1904, σε μονομαχία τον πολιτικό αντίπαλο του)
Β. Μετεκλογικά γιουχαΐσματα (στα 1900): χτυπούσαν τενεκέδες έξω από τα σπίτια ηττημένων
·        Λογοτεχνία:
Οι σοφοί του Δρομοκαΐτειου: γ. Μιχαήλ Μητσάκης
·        Ιστορία του αυτοκινήτου:
Γιατί μιλάμε για ίππους και άλογα στη μηχανολογία;
·        Ασήμαντα πράγματα:
Ο Λουμίδης και η η Ιστορία του καφέ στην Ελλάδα
·        Ιστορία του απόδημου ελληνισμού:
Γνωριμία με τη φημισμένη Σχολή ΣΑΧΕΤΙ (ελληνικό σχολείο στη Ν. Αφρική).
και άλλα 550 άρθρα στην ελληνική, αγγλική, γαλλική, γερμανική και ιταλική γλώσσα

Δείτε όλο το αρχείο από την “λέξη της εβδομάδας” αλλά και άλλα ενδιαφέροντα άρθρα στη διεύθυνση www.24grammata.com. Μπορείτε να εγγραφείτε για να ενημερώνεστε για την εβδομαδιαία ανανέωση από τα 24γραμματα, στη διεύθυνση http://24grammata.com/?page_id=6. Αν δεν επιθυμείτε να λαμβάνετε ενημερωτικά μηνύματα, μπορείτε να επιβεβαιώσετε ότι θέλετε να αφαιρέσετε το e-mail σας από την ενημερωτική λίστα στέλνοντας ένα e-mail στο unsubscribe@24grammata.com με τίτλο “Διαγραφή” ή “Unsubscribe”.

The Athens Review of Books (12ο τεύχος) 03/11/2010 από Po EΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ATHENS REVIEW OF BOOKS Κάθε τεύχος και καλύτερο

The Athens Review of Books (12ο τεύχος)

03/11/2010 από Po