Συναισθηματισμός ἤ Ὀρθοδοξία;

Ο συναισθηματισμός στην λατρεία συναντά την ειδωλολατρία είτε μέσω της κτίσης είτε λατρεύοντας το “εγώ”…

Ο δουλικός φόβος και η συναισθηματική ονειροπόληση είναι που υλοποιούνται στον γοτθικό ναό της Κολωνίας, αλλά αυτά τα συγκε­κριμένα χαρακτηριστικά διακρίνουν και το δυτικό θρησκευτικό συ­ναίσθημα, τον δυτικό θρησκευτικό μυστικισμό. Τον τελευταίο καιρό σ’ εμάς, συχνότερα απ’ ό,τι χρειάζεται, μνημονεύουν τον Φραγκίσκο της Ασσίζης. Αλλά εγώ προσωπικά λέω ευθέως ότι δεν αντέχω τον συναισθηματισμό αυτού του δυτικού μυστικού με τα «αδέλφια του τα χελιδόνια» κλπ.

Οι δικοί μας Άγιοι ήσαν ελεύθεροι από τον αρρωστημένο μυστικισμό και τον γλυκερό συναισθηματισμό. Για πάρε τον όσιο Σέργιο. Πόσο η άγια του ψυχή ξεχωρίζει από την ενθουσιώδη-συναισθηματική ψυχή του Φραγκίσκου! Στους αγίους μας δεν υπάρχει ούτε σκιά ονειροπολήσεως και ούτε λόγος βέβαια για «θρησκευτικό τρόμο».