Στο βιβλίο του Το Μέλλον Μιας Αυταπάτης, ο Φρόυντ θεμελίωσε την εξήγησή
του για τη θρησκευτική πίστη, στη δίψα του ανθρώπινου όντος για ένα
Υπερ-όν. Ο Φρόυντ είχε σχηματίσει την εντύπωση ότι η ακεραιότητα της
ομάδας εξαρτιόταν από την ύπαρξη ενός προσώπου που ανήκε σε ανώτερη
τάξη, το οποίο προωθεί την αυταπάτη ότι αγαπά εξίσου όλα τα μέλη.
«Είμαστε κυβέρνηση όλων των Ελλήνων», αν με εννοείς.
GENERATIONS II, Ακρυλικό σε καμβά, του Ephrem Kouakou, καλλιτέχνη από την Ακτή Ελεφαντοστού
Πηγή: the press project
του Αντώνη Ανδρουλιδάκη
Ή «θα αποκαταστήσουμε τις αδικίες, αυτή η βουλή θα σφραγίσει την έξοδο
από την κρίση, μια Ελλάδα που θα μπορεί να κρατά τους νέους της εδώ,
είμαστε αποφασισμένοι να συγκρουστούμε και θα συγκρουστούμε για την
κοινωνική δικαιοσύνη και την αξιοπρέπεια, οι πολλοί μπαίνουν πάνω από το
κέρδος των λίγων» κ.λπ. προγραμματικά μπλά μπλά.
Ο Φρόυντ είχε εντυπωσιαστεί από ένα μυθιστόρημα του 1903 με τίτλο Όταν Ήταν Σκοτάδι, στο οποίο η θεϊκή ιδιότητα του Χριστού αμφισβητούνταν και τελικά αναιρούνταν. Το μυθιστόρημα απεικόνιζε τα καταστροφικά αποτελέσματα που είχε κάτι τέτοιο στο δυτικό πολιτισμό. Σταθεροί ως τότε κοινωνικοί θεσμοί διαλύονταν ο ένας μετά τον άλλο, αφήνοντας μόνο κοινωνικό χάος και ιδεολογικά ερείπια.
Αν, ο Φρόυντ, ζούσε στην Ελλάδα των Μνημονίων είναι βέβαιο πως δεν θα χρειαζόταν να μελετήσει την μυθιστορηματική εξέλιξη του «Σκοταδιού», αφού θα βίωνε από πρώτο χέρι τη διάλυση των κοινωνικών θεσμών, το κοινωνικό χάος και τα ιδεολογικά ερείπια (ιδιαίτερα της Αριστεράς) που επισώρευσε το μνημονιακό Σκοτάδι. Πιθανά, θα αναρωτιόταν όμως, μήπως, ακριβώς αυτή η οδυνηρή πραγματικότητα μπορούσε να αναστραφεί με την επινόηση ενός Ηγέτη. Γιατί, μπορεί η πρωτόλεια φροϋδική ανάλυση να μας επισημαίνει ότι οι στέρεοι συλλογικοί-κοινωνικοί-ομαδικοί δεσμοί γίνονται χάρτινοι, αν ο ηγέτης χαθεί, δεν μας λέει όμως τίποτα για το τι συμβαίνει όταν οι συλλογικοί δεσμοί έχουν ήδη γίνει «πέτσινοι» ή είναι σχεδόν ανύπαρκτοι; Μήπως ο «ηγέτης», σ’ αυτή την περίπτωση, μπορεί να επινοηθεί; Μήπως «πρέπει» ακόμη και να «εφευρεθεί»; Μήπως είναι ανάγκη να χρησιμοποιηθεί σαν ασπίδα ή σαν φίλτρο του σοβαρού -οιονεί- υπαρξιακού άγχους που διακατέχει τα λαϊκά στρώματα;
Ο Φρόυντ είχε εντυπωσιαστεί από ένα μυθιστόρημα του 1903 με τίτλο Όταν Ήταν Σκοτάδι, στο οποίο η θεϊκή ιδιότητα του Χριστού αμφισβητούνταν και τελικά αναιρούνταν. Το μυθιστόρημα απεικόνιζε τα καταστροφικά αποτελέσματα που είχε κάτι τέτοιο στο δυτικό πολιτισμό. Σταθεροί ως τότε κοινωνικοί θεσμοί διαλύονταν ο ένας μετά τον άλλο, αφήνοντας μόνο κοινωνικό χάος και ιδεολογικά ερείπια.
Αν, ο Φρόυντ, ζούσε στην Ελλάδα των Μνημονίων είναι βέβαιο πως δεν θα χρειαζόταν να μελετήσει την μυθιστορηματική εξέλιξη του «Σκοταδιού», αφού θα βίωνε από πρώτο χέρι τη διάλυση των κοινωνικών θεσμών, το κοινωνικό χάος και τα ιδεολογικά ερείπια (ιδιαίτερα της Αριστεράς) που επισώρευσε το μνημονιακό Σκοτάδι. Πιθανά, θα αναρωτιόταν όμως, μήπως, ακριβώς αυτή η οδυνηρή πραγματικότητα μπορούσε να αναστραφεί με την επινόηση ενός Ηγέτη. Γιατί, μπορεί η πρωτόλεια φροϋδική ανάλυση να μας επισημαίνει ότι οι στέρεοι συλλογικοί-κοινωνικοί-ομαδικοί δεσμοί γίνονται χάρτινοι, αν ο ηγέτης χαθεί, δεν μας λέει όμως τίποτα για το τι συμβαίνει όταν οι συλλογικοί δεσμοί έχουν ήδη γίνει «πέτσινοι» ή είναι σχεδόν ανύπαρκτοι; Μήπως ο «ηγέτης», σ’ αυτή την περίπτωση, μπορεί να επινοηθεί; Μήπως «πρέπει» ακόμη και να «εφευρεθεί»; Μήπως είναι ανάγκη να χρησιμοποιηθεί σαν ασπίδα ή σαν φίλτρο του σοβαρού -οιονεί- υπαρξιακού άγχους που διακατέχει τα λαϊκά στρώματα;
