Αναδημοσίευση από REDNotebook
Η διεύρυνση της Ε.Ε. κατά τη δεκαετία του ’90 ακολούθησε μια θεμελιώδη
οικονομική κίνηση: το πλεονάζον κεφάλαιο επιζητούσε τη διοχέτευσή του.
Οι κορεσμένες αγορές της δεκαετίας του ’70, ως συνέπεια της διακοπείσας
ευρωπαϊκής ανασυγκρότησης ταυτόχρονα με την ακριβή για τα επιχειρηματικά
συμφέροντα συμμετοχή των εργαζομένων κατά το πρότυπο των κοινωνικών
εταίρων, άφηνε μόνο δύο στρατηγικές ανοιχτές για το ξεπέρασμα της
καπιταλιστικής κρίσης: τεχνολογικό και επιχειρησιακό εξορθολογισμό, όπως
και επέκταση των αγορών. Οι δομικές αδυναμίες των οικονομιών κρατικού
σχεδιασμού, οι οποίες κατέρρευσαν μεταξύ 1989 και 1991, πρόσφεραν από
την πρώτη στιγμή ένα ευρύ πεδίο εξάπλωσης. Δεκάδες χιλιάδες εργοστάσια,
αγροκτήματα, ακίνητα κι ένας ελάχιστα ανεπτυγμένος τομέας υπηρεσιών
βρίσκονταν στη διάθεση των νέων ιδιοκτητών.
Η μαγική λέξη του μεγαλύτερου κοινωνικο-οικονομικού μετασχηματισμού
του 20ου αιώνα ήταν η «ιδιωτικοποίηση». Στο κλασικό λατινικό λεξικό, το
ρήμα privare μεταφράζεται τόσο ως «ληστεύω» όσο και ως «απαλλάσσω από
κάτι». Πράγματι, η καταλήστευση της πρότερης δημόσιας περιουσίας
απάλλαξε τους καινούργιους κατόχους- τουλάχιστον για δύο δεκαετίες –από
τους φόβους και τις σκοτούρες τους. Παραγωγικά πλεονάσματα βρήκαν νέες
αγορές, φθηνή εργατική δύναμη συνέβαλε στη μείωση του κόστους. Η
διεύρυνση προς την Ανατολική Ευρώπη αποδείχθηκε Ελντοράντο για το
γρήγορο ιδιωτικό κέρδος και συγχρόνως άφησε καμένη γη για τις εθνικές
οικονομίες.
