π. Στέφανος ᾿Αναγνωστόπουλος:Άμα σκοτώσεις την γλώσσα ενός λαού, σκοτώνεις και τον λαό και έθνος. Αυτό επιθυμούν μερικοί κουλτουριάρηδες ...

Η προσβολή τών λειτουργικών κειμένων από τη δημοτική γλώσσα καί ο αγιασμός τών ποιμένων

«Θα ήταν καλό να σταματήσουν οι κάποιοι καινοτόμοι τα πειράματα με την γλώσσα της Εκκλησίας μας, και δη της Θείας Λειτουργίας. Απαρασάλευτα πρέπει να παραμείνουν τα Ιερά και τα όσια της Παραδόσεώς μας».

«Οι νέοι λοιπόν, θα έρθουν στην Εκκλησία όχι μέσα από τις κοσμικές καινοτομίες και παραδοξολογίες αλλά με τον αγιασμό των ποιμένων της»

(Κυριακή, 10 Οκτωβρίου 2004, Κυρ Γ' Λουκά 2004)

«Εξεκομίζετο τεθνηκώς»
Τον καιρό εκείνο ο Ιησούς Χριστός εισήλθε στην πόλη που την λέγανε Ναϊν, και μαζί Του ήσαν αρκετοί μαθητές Του και πολύς κόσμος. Όταν πλησίασε στην πύλη της πόλεως, έβγαζαν έξω έναν νεκρό, πού ήταν το μονάκριβο παιδί της χήρας μάνας του και πολύ λαός απ’ την πόλη ήταν μαζί της.
Μόλις την είδε ο Κύριος την λυπήθηκε και της είπε «Μην κλαίς!»
Και αφού πλησίασε άγγιξε το φέρετρο και είπε «Νεανίσκε, σού λέγω, σήκω», και ο νεκρός αναστήθηκε!
Αυτά μας διηγήθηκε το Ευαγγελικό Ανάγνωσμα με απλά λόγια, σε μετάφραση.

Κάλλιστα, ύστερα από τον θόρυβο που γίνεται εδώ και τόσες μέρες, ίσως οι περισσότεροι να μην έχουν αντιληφθεί τι ακριβώς γίνεται, θα μπορούσαμε το Ευαγγελικό Ανάγνωσμα, την ώρα που ο ιεροκήρυκας θα βγει να κάμει το λόγο του, να κάμει και τη μετάφραση, ή του Ευαγγελικού Αναγνώσματος, ή του Αποστολικού. Με απλά λόγια.
Δόξα σοι ο Θεός, μεταφράσεις της Καινής Διαθήκης, - ολόκληρης -, υπάρχουν πολλές, και μάλιστα πολύ καλές. Έτσι ο καθένας από μας μπορεί να πληροφορηθεί και στην απλή γλώσσα τον λόγον του Θεού.
Αλλά όπως πιστεύω όμως, και όπως κατάλαβα και όπως σήμερα άκουσα, το ένα μεν το διαβάσαμε, το άλλο δε το ακούσαμε από τους ιεροψάλτες, αυτά τα οποία ακούσαμε ήσαν κατανοητά. Κατά ογδόντα με ενενήντα τοις εκατό (80-90%) γνωστά. Ελάχιστες ήσαν οι λέξεις εκείνες τις οποίες πιστεύω ότι εσείς δεν καταλάβατε. Θα μπορούσατε λοιπόν παίρνοντας την Φωνή Κυρίου, την οποίαν πετάμε κάτω με τόση περιφρόνηση, να διαβάσομε σε μετάφραση και ερμηνεία το Ευαγγελικόν Ανάγνωσμα.
Το Ευαγγέλιο το σημερινό το έγραψε ο Ευαγγελιστής Λουκάς, και το έγραψε στα Ελληνικά εκείνης της εποχής του, δηλαδή στα Αρχαία Ελληνικά, και έτσι διαβάζετο το Ευαγγέλιο εδώ και δύο χιλιάδες χρόνια, ακόμη μάλιστα και στα τετρακόσια χρόνια της Τούρκικης σκλαβιάς, που οι Έλληνες χρόνο με χρόνο ξεχνούσαν την γλώσσα τους. Κατάλοιπα έχουμε ακόμα και στις ημέρες μας από αυτήν την γλώσσα.
Και όμως οι σκλαβωμένοι Έλληνες το Ευαγγέλιο το καταλάβαιναν, γιατί τον λόγον του Θεού τον ρουφούσαν κυριολεκτικά με την ψυχή τους, και όσα δεν καταλάβαινε το μυαλό τα έπιανε με την πνευματική της αίσθηση η καρδιά. Αγράμματοι ήσαν, αλλά είχαν φόβον Θεού, αγράμματοι αλλά με πίστη δυνατή, αγράμματοι μεν αλλά έφταναν μέχρι ομολογίας και μαρτυρίου, ποτάμι το αίμα των Νεομαρτύρων χύθηκε στα τετρακόσια χρόνια της σκλαβιάς. Χωρίς ερμηνείες και μεταφράσεις της Καινής Διαθήκης.
Αγράμματοι ήσαν αλλά ήσαν ευσεβείς, ευλαβείς, αγράμματοι αλλά πιστοί στις παραδόσεις και στις αξίες της χριστιανικής διδασκαλίας. Τα «γράμματα σπουδάματα, του Θεού τα πράματα» τα μάθαιναν στα κρυφά σχολειά με την Οκτώηχο, το Ψαλτήρι και τα Μηναία, τα οποία όλα είναι γραμμένα στα Αρχαία Ελληνικά, - ακόμα και σήμερα έτσι ακούγονται και έτσι ψάλλονται.
Τα κρυφά σχολειά ήσαν τότε τα μοναστήρια με τους καλογήρους και τους ρακένδυτους παπάδες. Και τα φανερά ήσαν μέσα στους ιερούς ναούς, με τους εσπερινούς, με τους όρθρους. Με τη Θεία Λειτουργία, όπως ακριβώς είναι και σήμερα και γίνεται και σήμερα. Και όμως μόνο με τα ακούσματα της Θείας Λειτουργίας, κράτησαν αναμμένη την φλόγα της πίστεως και την αγάπη για την πατρίδα μας, την Ελλάδα. Και οι βραδινές προσευχές των σκλαβωμένων Ελλήνων μπροστά στο εικονοστάσι με το αναμμένο κανδηλάκι, ήταν αυτές που διατήρησαν την ενότητα της πίστεως και την αγάπη για την ελευθερία, και την αγάπη μεταξύ τους.

Σήμερα, το δύο χιλιάδες τέσσερα (2004), - τελειώνει και αυτό - , η Ορθόδοξη πίστις μας είναι νερόβραστη, η αγάπη μας ανύπαρκτη, και το Ευαγγέλιο κλειστό. Αλλοπρόσαλλη η διαγωγή μας μέσα στα σπίτια. Τίποτα δεν μπορούμε να μεταδώσουμε στα παιδιά μας – γι’ αυτό είναι αναιμικά, δεν πάσχουν απ’ την αναιμία του αίματος, πάσχουν από την αναιμία της πίστεως, της Ορθοδόξου πίστεως, των ναμάτων της πίστεως, απ’ αυτήν την αναιμία πάσχουν σήμερα τα Ελληνόπουλα.
Όλα τα θέματα της πίστεως και δη των Παναγίων Μυστηρίων, είτε τα κοροϊδεύομε στις ημέρες μας, είτε τα περιφρονούμε. Άμα σκοτώσεις την γλώσσα ενός λαού, σκοτώνεις και τον λαό και έθνος. Αυτό επιθυμούν μερικοί κουλτουριάρηδες εδώ και χρόνια, παρασυρόμενοι από τους εχθρούς της πίστεως να σκοτώσουν την πιο πλούσια γλώσσα του κόσμου, και μάλιστα την Λειτουργική. Γι’ αυτό θα ήταν καλό να σταματήσουν οι κάποιοι καινοτόμοι τα πειράματα με την γλώσσα της Εκκλησίας μας, και δη της Θείας Λειτουργίας. Απαρασάλευτα πρέπει να παραμείνουν τα Ιερά και τα όσια της Παραδόσεώς μας.
Ο Εβραιοσαταλόπληκτος Κίσινγκερ, ο άλλοτε υπουργός Εξωτερικών, των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, είχε πει για μας: «Για να διαλύσουμε τους Έλληνες πρέπει να τους κτυπήσουμε σε δύο πράγματα, στη γλώσσα και στη θρησκεία». Έτσι, από τότε, η Ορθόδοξη χριστιανική πίστη μας, χτυπιέται εδώ και σαράντα χρόνια, αφενός μεν με τις εκατοντάδες προτεσταντικές αιρέσεις και τις Ινδουιστικές παραφυάδες και προπαγάνδες, που κατέκλεισαν την πατρίδα μας, και αφ’ ετέρου χτυπήθηκε και η γλώσσα μας. Και επισήμως, από κάποιους άθεους υπουργούς παιδείας, και συνεχίζεται και σήμερα, στο μήνα που πέρασε, να καταστρέφεται η ουράνια γλώσσα των Ελλήνων, όλως αυθαιρέτως, και μάλιστα στη Θεία μας Λατρεία, στη Θεία Λειτουργία και στο Ιερό Ευαγγέλιο. Και αυτό το κτύπημα είναι μέσα από τα σπλάχνα της Εκκλησίας, από κάποιους καινοτόμους και μάλιστα επισήμως.
Προσωπικά, ως πατήρ Στέφανος, είμαι αντίθετος σ’ αυτή την καινοτομία, και ο Θεός να μας φυλάξει από όλους τους εχθρούς της πίστεως, και τους εσωτερικούς και τους εξωτερικούς.
Οι νεωτερισμοί και οι καινοτομίες που δεν αποβλέπουν στον αγιασμό των χριστιανών, αντί να οικοδομούν γκρεμίζουν. Τις απόψεις μου εκφράζω. Και μάλιστα δημοκρατικά και με σεβασμό προς την Εκκλησιαστική μου αρχή. Ο σεβασμός όμως αυτός, δεν με εμποδίζει να διαμαρτύρομαι ήρεμα και πολιτισμένα.
Οι νέοι λοιπόν, θα έρθουν στην Εκκλησία όχι μέσα από τις κοσμικές καινοτομίες και παραδοξολογίες αλλά με τον αγιασμό των ποιμένων της. Νέοι γέροι και παιδιά, άντρες και γυναίκες, μικροί και μεγάλοι ελκύονται στην χριστιανική μας πίστη και Εκκλησία, στην Ορθόδοξη Εκκλησία, αποκλειστικά και μόνον από την Χάρη του Θεού. Όταν οι ποιμένες της, οι κληρικοί παντός βαθμού, είναι ευλαβείς και χαριτωμένοι, και θεοσεβείς. Και το επαναλαμβάνω. Για να γεμίσουν οι ναοί μας από αληθινούς πιστούς χριστιανούς, έχομε ανάγκη από ιερείς και επισκόπους που να είναι ταπεινοί και όχι ψωροϋπερήφανοι. Πραότατοι, και όχι θυμώδεις και νευρικοί σαν και μένα. Φωτεινοί στο ήθος, και όχι σκοτεινοί στα έργα, ελεήμονες, και όχι φιλάργυροι, φιλόθεοι και όχι φιλόχρυσοι, ειρηνικοί και όχι αλαζόνες, ευλαβείς και όχι θεομπαίχτες. Να είναι ακόμα καταδεχτικοί και χαριτωμένοι, και θεόκλητοι εκ κοιλίας μητρός. Να διακρίνονται επίσης από ταπεινό φρόνημα, από ιεραποστολικό ζήλο και από πνεύμα αυτοθυσίας, να σέβονται και να κρατούν σταθερά τις παραδόσεις της Εκκλησίας μας, τα ήθη και τα έθιμα της Ορθοδόξου πίστεως. Να διατηρούν ακεραία και αγνή την Ευαγγελική διδασκαλία της Εκκλησίας, και ανόθευτη τη Θεία μας Λατρεία, τη Θεία Λειτουργία. Να κατέχουν με πάσα ακρίβεια τα δόγματα και τους ιερούς κανόνας της Εκκλησίας, και ανόθευτα να τα προσφέρουν στον λαόν του Θεού, δηλαδή σε σας. Να είναι οι θεματοφύλακες της πίστεως, και να χύνουν το αίμα τους γι’ αυτήν. Και επιπλέον να αγαπούν με όλη τους την ψυχή, την μελέτην των Γραφών και των Πατέρων, την αδιάλειπτη εν μετανοία προσευχή, τη νηστεία, την αγρυπνία, την εγκράτεια. Τι άλλο να πω; Τι άλλο να πω;
Αν από μέσα μας δεν βγούνε, πηγαίως, οι ανεκλάλητοι στεναγμοί του Αγίου Πνεύματος, ούτε η πατρίδα μας θα σωθεί από τις σκοτεινές δυνάμεις, ούτε και τα λογικά πρόβατα της μάνδρας του Χριστού, που τα περισσότερα είναι ουσιαστικά χωρίς ποιμένα, θα σωθούν από τους προβατόσχημους λύκους που έχουν κατακλείσει την Ορθόδοξη Ελλάδα μας.
Παρά ταύτα, και πύλαι Άδου, ου κατισχύσουσιν αυτής, αυτής της Ορθοδόξου Εκκλησίας, διότι «ζει Κύριος ο Θεός», και υπάρχουν άγιοι, που πρεσβεύουν, που έχουν χέρια οσίων, και με τις πρεσβείες τους δημιουργούν προϋποθέσεις σωτηρίας. Και οι άγιοι δεν έχουν λείψει από καμιά εποχή και από κανέναν αιώνα. Και η εποχή μας έχει αγίους, από τους οποίους οι περισσότεροι είναι αφανείς. Διότι οι αρετές δε βάζουν μπροστά στο στήθος ταμπέλες. Έχουμε και κληρικούς αγίους. Έχουμε και μοναχούς αγίους. Έχουμε και απλούς χριστιανούς που ζουν μέσα στον κόσμο αγίους. Ζουν ανάμεσά μας με ζωντανή την πίστη, με ενεργουμένη την αγάπη, με ολονύχτια την προσευχή, με την φωτιά του Αγίου Πνεύματος να κατακαίει τα σπλάχνα τους, τα στήθη τους, την καρδιά τους, την ψυχή τους, το είναι τους, σε μια ανύσταχτη αγωνία, για την σωτηρία των ψυχών της δικής των πρώτα, του συντρόφου κατόπιν, των παιδιών, των γονέων, των αδελφών, όλων των χριστιανών και σύμπαντος του κόσμου.
Ο πατήρ Ιωσήφ ο Ησυχαστής και παππούς και Όσιος, ο πατήρ Παϊσιος ο ασκητής, ο πατήρ Αμφιλόχιος ο Μακρής, ο πατήρ Φιλόθεος ο Ζερβάκος, ο πατήρ Ιάκωβος ο Τσαλίκης, ο πατήρ Γεώργιος ο Καρσλίδης, ο πατήρ Πορφύριος Μπαϊρακτάρης, ο πατήρ Δημήτριος Γκαγκαστάθης, για να μην αναφερθώ στους δέκα – δώδεκα που έχει ανακηρύξει η Εκκλησία μας ως Αγίους τον εικοστό αιώνα, όλοι αυτοί και άλλοι πολλοί, πρεσβεύουν στον Πανάγιο Θεό και στον Ουράνιο Θρόνο Του, για να αποστείλει Αγίους εργάτας στον αμπελώνα Του. Και ο Θεός θα στείλει. Ήδη τους έχει στείλει, μόνον που δεν ήλθε ακόμα η ώρα της αποκαλύψεως και της δράσεώς των. Και έτσι μόνον θα σωθούμε. Το μόνο που μένει από μας, είναι να παραμείνουμε ακέραιοι και σωστοί, όσα σύννεφα και αν μαζευτούν γύρω μας απειλητικά, μέσα στην Κιβωτό, μέσα στην Εκκλησία, που είναι η Κιβωτός της Σωτηρίας.
Με δυνατή την πίστη. Με συμμετοχή στα δύο σωστικά μυστήρια, Ιεράς Εξομολογήσεως και Θείας Κοινωνίας, αλλά με συνέπεια στο ήθος και στην διαγωγή μέσα στο σπίτι και έξω στη ζωή και στην κοινωνία. Με ασκητικό πνεύμα και ζωή, με αληθινή μετάνοια και τέλος με φρόνημα ταπεινό.
Αδελφοί μου, «άνω σχώμεν τα ς καρδίας»,
και να η ελπίδα,
και ιδού η σωτηρία,
όλους μας περιμένει ο Παράδεισος,
είναι ανοικτός,

Αμήν.

Πηγή: ΔΙΑΔιΚΤΥΟ:http://agia-varvara.blogspot.com/2004/10/blog-post_10.html)

Ο αφελληνισμός των Ελλήνων (Κώστας Ε. Τσιρόπουλος)

Έχοντας ανατριχιαστικά απομακρυνθεί τα ευρωπαϊκά κράτη από το συστατήριο εκείνο, ευγενές όραμα των «πατέρων» της ενωμένης Ευρώπης, επί δεκαετίες, —πριν τα ξυπνήσει βίαια η σκληρή οικονομική κρίση που ζούμε— είχαν αδίσταχτα ρι­χτεί στην κατανάλωση. Στην κατανάλω­ση —διότι όλα τα άλλα, ξεκινώντας από το στείρο Ευρωκοινοβούλιο και καταλή­γοντας στις άκαρπες, βαθμιαίες διευρύν­σεις, δεν ήταν παρά καρυκεύματα της καταναλωτικής, της υλόφρονης βουλημίας μιας δέσμης κρατών που είχαν λακτίσει την ταυτότητά τους, την Γλώσσα τους, την Θρησκεία τους, τον πνευματι­κό τους πολιτισμό. Μέσα σ' αυτή την οργιαστική κατα­ναλωτική λάσπη έχει πέσει και η Ελλά­δα —η πνευματική, πολιτισμική μητέρα της Ευρώπης. Στην δική της καθημερινή, επίσημη και ανεπίσημη ζωή, φανε­ρώθηκε με τον πιο αναιδή, συχνά χυδαίο τρόπο, η καταναλωτική μανία, ο υλιστι­κός πυρετός που εσάρωσε —κι εξακολου­θεί να σαρώνει την προσωπικότητά της, την ταυτότητα της, αυτή που εσμίλευσαν οι αιώνες του περιπετειώδους βίου της. Έτσι, η Ελλάδα, με βήμα γοργό, προχώρησε στον βαθμιαίο αφελληνισμό της. Καταφρονώντας τον τρισχιλιόχρονο εαυτό της, την πολύμορφη παράδοσή της που εχύμευσαν γενιές και γενιές, οι «έ­ξυπνοι» των καιρών μας ελάκτισαν την γλώσσα της, ελάκτισαν καί την θρησκεία της. Και όχι πλέον ο «λαός». Ο μηδε­νισμός ξεκίνησε από τα «υψηλά» λεγό­μενα κοινωνικά κλιμάκια: από τα πανε­πιστήμια, από τους πολιτικούς και από τους δημοσιογράφους. Καταφρονώντας τον ελληνικό εαυτό των Νεοελλήνων, άφη­σαν να καταμολυνθεί η γλώσσα, ιδίως η τρέχουσα,η λεγόμενη «καθημερινή γλώσ­σα», που είναι και η πιο ζωντανή, από μύριους αγγλισμούς, τόσο που να κυκλο­φορείς στις ελληνικές πόλεις και οι επι­γραφές των καταστημάτων κάθε φύσης να σε βεβαιώνουν πως βρίσκεσαι σε αγ­γλόφωνη χώρα. Και δεν ήταν, και δεν είναι μόνο αυτό. Παρά τον δίκαιο ξεση­κωμό μεγάλου τμήματος του ελληνικού λαού, απαγορεύτηκε η αναγραφή του θρη­σκεύματος στις ταυτότητες —ακόμη και η προαιρετική. Και είχαν λησμονήσει — κι εξακολουθούν να «λησμονούν»— οι ανεγ­κέφαλοι πολιτικοί και δημοσιογράφοι πως από την ελληνική ακόμη αρχαιότητα, η Γλώσσα και η θρησκεία ήταν οι δυο ιε­ροί σύνδεσμοι της ελληνικότητάς μας. Ούτε όμως κι αυτά τα εθνικά εγ­κλήματα —που το επαναλαμβάνω: τελέ­στηκαν ξεκινώντας από τις «υψηλές» σφαίρες της νεοελληνικής κοινωνίας— ι­κανοποίησαν τους ξενόδουλους, καλοπλη­ρωμένους μηδενιστές των δυσχερών ετού­των καιρών. Προχώρησαν στην άλωση της Παιδείας: με ψεύδη, ανακρίβειες και δήθεν διεθνικιστικές ορέξεις, παραχάρα­ξαν τα βιβλία της Ιστορίας, οδήγησαν σε ασφυξία το μάθημα των Θρησκευτι­κών— ενώ ουδείς ποτέ στην νεώτερη Ελ­λάδα υποχρεώθηκε,— έστω κ έχοντας τε­λέσει θρησκευτικό γάμο— να θρησκεύει. Η παράδοση του τόπου μας οδηγούσε πάν­τα στην επισφράγιση του ιερού χαρακτή­ρα των κορυφαίων γεγονότων στη ζωή του Έλληνα πολίτη. Γιατί ουδέποτε, επί 25 και πλέον αιώνες, ζητήθηκε από τους Έλληνες να ζήσουν ως παραγωγοί-καταναλωτές, δηλαδή, να απανθρωποποιηθούν, να αποκτηνωθούν. Και σήμερα, τα «ανώτερα» κοινωνικά κλιμάκια, αυτό επιζητούν, γι' αυτό εργάζονται, αυτό τον κτη­νώδη μηδενισμό κηρύττουν. Κι έρχεται, σαν μια αγριεμένη, πολυτρικυμιώδης θάλασσα, η οικονομική ετούτη κρίση. Και σαρώνει λυσσαλέα τον αναιδέστατο υλισμό, και αδειάζει τον κοι­νωνικό βίο από κάθε νόημα, κι εκμηδε­νίζει και παραγωγούς, και καταναλωτές. Και τώρα, σ' αυτό τον τόπο που επί 25 και πλέον αιώνες γνώριζαν για ποιο σκο­πό ζουν οι Έλληνες, τώρα, για ποιό σκο­πό ζουν; —έχοντας χάσει τον εαυτό τους, και πολιτικοί, δημοσιογράφοι, πανεπι­στημιακοί, έχοντας προσβληθεί από δει­νή δυσλεξία. Πού είναι η Ελλάδα και πού οι Έλ­ληνες; Ώρα τραγικής αμηχανίας. Διαδίκτυο:alopris.gr (Πηγή: «ΕΥΘΥΝΗ» Ιούνιος 2009)

Ξένοι: Από τον «απολεσθέντα παράδεισο» στην... κόλαση! Σαράντος Καργάκος

Οι ξένοι -και το έχουμε εξηγήσει αυτό από παλιά- δεν ήλθαν σαν φυσικό φαινόμενο καταστροφής ούτε ανατροπής «κοσμοσωτήριων» καθεστώτων. Ούτε είναι φυγάδες «απολεσθέντων παραδείσων».
Είναι θύματα ενός νέου καπιταλισμού, που προσφυώς κάποτε κάποιος προφητικά τον είπε «καπιταλισμό του σαλούν». Μπαμ και κάτω! Αυτός ο τύπος καπιταλισμού μετά το 1989 φαινόταν να θεριεύει. Τώρα όμως παραπαίει χειρότερα από τα κομμουνιστικά καθεστώτα, που όταν έπεσαν -με εξαίρεση τη Ρουμανία- δεν άφησαν θύματα. Τούτος ο καπιταλισμός, όταν θα πέσει, θα αφήσει εκατομμύρια θύματα. Ήδη τα δημιουργεί. Υπολογίζονται σε δεκάδες οι πνιγόμενοι κάθε ημέρα λαθρομετανάστες. Οι δικοί μας ψαράδες έχουν απηυδήσει με το να τραβούν με τα δίχτυα τους πτώματα, και μάλιστα μανάδων και μικρών παιδιών!
Εν ονόματι κάποιων ανθρωπιστικών αρχών (τον έπιασε ο πόνος τον καπιταλισμό γι' αυτές!) χαλάρωσαν οι έλεγχοι, έπεσαν τα σύνορα, συρρικνώθηκε η έννοια του κράτους, σπιλώθηκε η έννοια του έθνους, υποβιβάστηκε η έννοια της πατρίδος. Ίσχυσε, τουλάχιστον στην πατρίδα μας, το «Μπάτε, σκύλοι, αλέστε κι αλεστικά μη δώσετε». Φυσικά το σύστημα φροντίζει μαζί με τα αλεστικά να αλέθει και τους... σκύλους. Ακόμη και τον μυλωνά. Κανείς πια δεν νιώθει νοικοκύρης στον τόπο του. Συνθήματα, όχι παλιά, αλλά σαν αυτά του Αντρέα Παπανδρέου, «Η Ελλάς ανήκει στους Έλληνες», φαντάζουν στους επιγόνους του κωμικά ή ρατσιστικά. Όλα όμως αυτά τα «ανθρωπιστικά» υπηρετούν τη νέα κυριαρχούσα θεότητα του Μαμωνά. Με τη λεγόμενη ελευθερία της αγοράς, αντί για διακίνηση προϊόντων έχουμε διακίνηση ανθρώπων, που έχουν γίνει εμπόρευμα. Αν όχι ολόσωμα, πάντως το αίμα και κάποια όργανά τους!
Και δεν θα πω ότι αυτά δεν είχαν προβλεφθεί. Ο γράφων σε ένα διδακτικό βιβλίο του, το «Μαθήματα Εκθέσεων», που κυκλοφόρησε το 1971, εν μέση δικτατορία, και έκανε 27 εκδόσεις, σε κάποια δοκίμια που είχαν σχέση με την τεχνολογία / τεχνοκρατία και την απόλυτη κυριαρχία της μηχανής, με τρόπο συγκεκαλυμμένο παρατηρούσε από τότε ότι η νέα μορφή οικονομίας (δεν έλεγε ιμπεριαλισμός) δεν είναι το έσχατο στάδιο του κεφαλαιοκρατικού συστήματος (δεν έλεγε καπιταλισμός ούτε το όνομα του Λένιν), αλλά μια άλλη μορφή εξουσίας και οικονομίας, που δεν έχει τα χαρακτηριστικά της αποικιοκρατίας, δηλαδή τη στρατιωτική κατοχή εδαφών και την οικονομική εκμετάλλευσή τους. Οι νέες μορφές εξουσίας στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ εκμεταλλεύονται τον λαό τους.
Και πάλι με καμουφλαρισμένα λόγια εξηγούσα το πώς: κάθε χώρα γινόταν αποικία. Οι παραδοσιακές αποικιακές δυνάμεις, όπως η Γαλλία, η Αγγλία, το Βέλγιο, η Ολλανδία, η Πορτογαλία, από μητροπόλεις μετασχηματίζονταν σε αποικίες. Έτσι δεν χρειάζόταν στρατός -κάτι που κόστιζε σε αίμα και σε χρήμα- δεν χρειάζονταν υπερπόντιες στρατιωτικές επιχειρήσεις. Απλώς ο κόσμος των αποικιών συσσωρευόταν στις μητροπόλεις. Τα κέρδη ήσαν πολλαπλά για τις εξουσιαστικές κάστες. Πρώτον, οι εργατικές κατακτήσεις, που είχαν εξασφαλιστεί μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο χάρη στη ραγδαία ανάπτυξη της βιομηχανίας αλλά και λόγω του κομμουνιστικού κινδύνου, άρχισαν να φυλλορροούν. Τότε δεν ήταν άμεσα ορατό.
Τώρα είναι ορατό και από τυφλό. Δεύτερον, έσβησαν τα απελευθερωτικά κινήματα, τουλάχιστον αυτά που είχαν έναν ανθρωπιστικό προσανατολισμό. Τότε, το 1971, θα έλεγα σοσιαλιστικό. Ο πεινασμένος λαός, αντί να κάνει επανάσταση, έκανε -και κάνει- μετανάστευση. Αντί να αγωνιστεί να δημιουργήσει έναν δικό του παράδεισο με κάθε τρόπο, ήθελε να μεταπηδήσει στον έτοιμο παράδεισο. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
Έτσι, στις χώρες του λεγόμενου Τρίτου Κόσμου εγκαθιδρύθηκαν διεφθαρμένα καθεστώτα, που για να κρατηθούν χρειάζονταν όπλα. Τα οποία φυσικά έπαιρναν από τις τέως μητροπόλεις. Τότε, το 1971, είχα διαβάσει πως ένα συμβόλαιο για βομβαρδιστικά αποφέρει πολύ περισσότερα κέρδη από μια μακροχρόνια αποικιακή κατάκτηση και εκμετάλλευση. Αλλά για να χρειάζονται βομβαρδιστικά και άλλης λογής όπλα οι πρώην αποικίες, έπρεπε να αρχίσουν «να μισούνται ανάμεσά τους» και να μάθουν να πολεμούν. Και τότε ανακαλύφθηκαν θρησκευτικές διαφορές, καλλιεργήθηκε σε ευρωπαϊκά και αμερικανικά ινστιτούτα ο ισλαμικός φονταμενταλισμός (πού έκανε σπουδές ο Μπιν Λάντεν;), βρέθηκαν φυλετικές και γλωσσικές διαφορές, καλλιεργήθηκαν στους λαούς ira et studia, οργή και πάθη, σπάρθηκε το μίσος με το τσουβάλι για να αλληλοσκοτώνονται και να αγοράζουν όπλα σε μυθώδη ποσά.
Όλη όμως αυτή η συγχυτική κατάσταση που επέτρεπε την υπογραφή των παχυλών συμβολαίων με τα μυθώδη ποσά, τα οποία καλλιέργησαν τη διαφθορά (ας θυμηθούμε τι έφαγε ο Μιτεράν), έκανε τη δήθεν ενωμένη Ευρώπη μια πολιτική «κουλουβάχατα» (η λέξη σημαίνει φύρδην μίγδην). Οι άλλοτε μητροπόλεις μετέτρεψαν τους λαούς τους σε «παιδιά ενός κατώτερου Θεού». Τους έκαναν πολτό, ιζηματώδες σκεύασμα. Και με την αθρόα μεταφορά μαζών από τις πρώην αποικίες δεν γνωρίζεις σήμερα αν βρίσκεσαι στο Παρίσι ή στο Τζιμπουτί. Η βαβελική οικονομία μετέτρεψε τα κέντρα της αποικιοκρατίας σε σύγχρονους Πύργους της Βαβέλ. Που είναι υπό κατάρρευση. Ακόμη και με ένα πέταγμα πεταλούδας...
Όσο για τη χώρα μας, που δεν ήταν δα αποικιακή δύναμη, έγινε «Βαβυλωνία». Από χώρα εξαγωγής εργατικού δυναμικού έγινε χώρα εισαγωγής. Διότι κάποια στιγμή βρέθηκε χωρίς νέους που να προσφέρονται για χειρωνακτική εργασία.
Η σπουδομανία, η υπαλληλομανία, που άρχισε από το τρίτο έτος της δικτατορίας, μετέτρεψε τους νέους σε πτυχιοσυλλέκτες. Η ανάγκη για πτυχία έδωσε την ευκαιρία αναπτύξεως σ' έναν φτηνό πολιτικαντισμό: Γέμισε η Ελλάδα σχολές, που κανείς δεν ξέρει τι διδάσκεται εκεί και τι δουλειά μπορεί να κάνει κάποιος απόφοιτος μιας τέτοιας σχολής. Μοιραία, το κενό που δημιουργήθηκε στον χώρο των χειρωνακτικών εργασιών ήλθε να το καλύψει ο ξενικός πληθυσμιακός κατακλυσμός. Ξένοι / ξένες ανέλαβαν τη φροντίδα των γονέων μας, των παιδιών και των εγγονιών μας, των χωραφιών και των εργαστηρίων μας, των οικοδομικών και των επισκευαστικών εργασιών. Μερικοί από τους ξένους, ιδίως Αλβανοί -και μπράβο τους!- έχουν γίνει αφεντικά. Και γι' αυτό ένα πρωί σε μια τηλεοπτική συζήτηση έκανα μια σύσταση προς τους νέους: να μαθαίνουν αλβανικά για να μπορούν να συνεννοούνται με τα μελλοντικά τους αφεντικά! Για να εισπράξω από έναν «παραθυροβίωτον» την ετικέτα του... ρατσιστή!
Το ότι η προσφορά των ξένων ήταν και είναι σημαντική ουδείς το αμφισβητεί. Αλλά δεν πρέπει να αγνοούμε και τις ηθικές επιπτώσεις. Και δεν εννοώ μόνον την εγκληματικότητα, τα ναρκωτικά, την πορνεία, ούτε καν την αλλοίωση του εθνικού μας χαρακτήρα ούτε την αλλοίωση της πληθυσμιακής μας συστάσεως. Είναι γνωστό ότι δεν έχω καμία υπόληψη προς τον μεταδικτατορικό Έλληνα. Είναι τα «ρέστα», τα «ψιλά» των προγόνων του. Μόνος απεμπόλησε την ελληνικότητά του, τη γλώσσα, τη γραφή, ακόμη και τη μουσική του. Εννοώ ότι ο ερχομός των ξένων ευνόησε τη ροπή των νέων προς την τεμπελιά. Γέμισε η Ελλάδα κηφηνεία, στέκια νέων αγραυλούντων, νύκτα μέρα συζητούντων. Χωρίς να λένε τίποτα. Λόγια πολλά, ουσία καμία. Όσο για λεφτά, αρκεί το χαρτζιλίκι του μπαμπά, του παππού, της γιαγιάς. Όσο για δουλειά, αυτή είναι υπόθεση των ξένων. Και κάποια στιγμή ο μπαμπάς, μέσω κάποιου βουλευτή, κάπου θα βρει να μας χώσει. Μια θέση όχι για να δουλεύουμε αλλά για να καθόμαστε!
Μοιραία, όλες οι παραγωγικές εργασίες πέρασαν στα χέρια των ξένων. Και ήταν καιρός να υπάρξει κάποια μέριμνα γι' αυτούς όχι βάσει προγραμμάτων, με τα οποία βολεύονται οι «προγραμματοποιοί», αλλά μέσω μιας επίσημης αναγνωρίσεως αστικών αρχικά και ακολούθως, με κριτήρια αυστηρά (βλ. Ελβετία), πολιτικών δικαιωμάτων. Αυτή όμως η νομιμοποίηση είναι ένα σύνθετο, πολύπλοκο θέμα, που η αντιμετώπισή του απαιτεί βαθύ και όχι ρηχό μυαλό. Οι νυν κυβερνώντες, κατά τα πρότυπα των παλαιών, εφαρμόζουν μια «αλεπουδίσια» πολιτική: Θα φέρουμε το θέμα επί σκηνής, θα χωρίσουμε τους πολυχωρισμένους σε πλήθος κομμάτια Έλληνες σε δύο νέα κομμάτια, τους «φιλόξενους» και τους «μισόξενους», θα αρχίσει νέα φαγωμάρα, μια χωρίς προηγούμενο αναμπουμπούλα και, όπως είναι γνωστό, «ο λύκος στην ανεμοζάλη χαίρεται». Που μπορεί, όμως, να σπαράξει και την... αλεπού! Την κυβέρνηση εννοώ, που με τα τερτίπια αυτά θα βγει τελικά με κομμένη ουρά...
Και μια επιλογική παρατήρηση: Οι ξένοι που σαν πουλιά με σπασμένα φτερά ήλθαν στη χώρα μας, πέρα από τη φτώχεια τους, έφεραν τα μίση τους και τις προκαταλήψεις τους. Έτσι, στους δικούς μας τσακωμούς θα προστεθούν και οι δικοί τους. Οι αναγνώστες θα ενθυμούνται περσινές «τσεκουρομαχίες» στην οδό Πειραιώς. Αν, λοιπόν, ελληνοποιηθούν κάποιοι μεν, αλλά δεν ελληνοποιηθούν κάποιοι δε, θα ζήσουμε πολλές «Νύχτες Αγίου Βαρθολομαίου».
Το θέμα, όπως είναι φυσικό, έχει και άλλες πτυχές, που θα αναλύσουμε προσεχώς ή στο προσεχές.
«Παρόν της Κυριακής» -07/02/2010

Διαδίκτυο:http://aktines.blogspot.com

Η ετυμολογία στην εκμάθηση τής γλώσσας Γράφει ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης

Γεώργιος Μπαμπινιώτης

(καθηγητής Γλωσσολογίας, πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, τέως πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών)

Το ότι το ετυμολογικό μου λεξικό ( «Ετυμολογικό Λεξικό τής Νέας Ελληνικής. Ιστορία των λέξεων» ) εξαντλήθηκε μέσα σε τρεις εβδομάδες (!) και επανακυκλοφορείται σε ανατύπωση αποτελεί, νομίζω, ένα γλωσσικό γεγονός που- όχι ως επίτευγμα τού συγγραφέα, αλλά ως γεγονός καθ΄ εαυτό- αξίζει να σημειωθεί. Δείχνει ότι ένας κόσμος- διαφόρων ηλικιών, φύλου, μορφώσεως, επαγγέλματος κ.λπ.- ενδιαφέρεται για την καταγωγή των λέξεων που χρησιμοποιούμε: τι σήμαιναν αρχικά, πώς, πότε και από ποιον πλάστηκε αυτή ή εκείνη η λέξη, αν είναι αρχαία ή νέα κ.λπ. Χωρίς πάντοτε να το συνειδητοποιεί αυτός ο κόσμος ενδιαφέρεται για ό,τι ονομάζουμε ετυμολογία των λέξεων ή με ό,τι συνδέεται άμεσα μ΄ αυτήν, με την ιστορία των λέξεων. Στις γραμμές που ακολουθούν θα προσπαθήσω να θίξω τι σημαίνει γλωσσολογικά αυτό το ενδιαφέρον και πώς μπορεί να αξιοποιηθεί για μια καλύτερη επαφή με τον γλωσσικό μας πολιτισμό.

Κάθε ανθρώπινη γλώσσα μπορεί να προσεγγισθεί από δύο πλευρές, τη διαχρονική και τη συγχρονική.

Στην πρώτη- και σε σχέση πάντοτε με το θέμα μας- ενδιαφέρουν η δημιουργία των λέξεων, η εξέλιξή τους και η σχέση τους με άλλες λέξεις γλωσσών τής ίδιας κυρίως ή και άλλης οικογένειας.

Στη δεύτερη ενδιαφέρει η σύγχρονη, και εν προκειμένω η σημερινή, υπόσταση των λέξεων σε σχέση με άλλες λέξεις τής ίδιας γλώσσας, με τις οποίες συναπαρτίζουν γλωσσικά σύνολα ή υποσύνολα διά των γλωσσικών μηχανισμών τής παραγωγής και τής σύνθεσης («ετυμολογικά πεδία»).

Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε να κάνουμε με ομάδες ομορρίζων λέξεων, ομορρίζων κοινής καταγωγής με λέξεις συγγενών γλωσσών και ομόρριζων κατά τον σχηματισμό τους ως παράγωγα και σύνθετα μιας λέξης.

Παραδείγματα διαχρονικής και συγχρονικής ετυμολογικής συγγένειας (όπως την ορίσαμε εδώ). Από μια αρχική ρίζα *legh- (ελλην. λεχ- ) με βασική σημασία «κείμαι, ξαπλώνω» έχουμε στην Ελληνική τις λέξεις λεχώνα, λοχεία, λόχος («τόπος όπου πλαγιάζει κανείς»- «τόπος αναμονής- ενέδρα»- «στρατιωτικό σώμα για ενέδρα»- «στρατιωτικό σώμα»), ελλοχεύω,λέσχη («κοιτώνας»- «δημόσιος τόπος συναντήσεων»- «εντευκτήριο»). Από την ίδια ρίζα έχουμε τα ξένα: λατ. lectus «κρεβάτι» (απ΄ όπου και το γαλλ. lit ), αγγλ. lie «κείμαι» και γερμ. liegen, αρχ. σκανδιναβ. lag(u)-, απ΄ όπου το αγγλ. law «νόμος» (αρχική σημ. «αυτό που έχει τεθεί και αποτελεί κείμενο», ανάλογο προς το γερμ. Gesetz «νόμος», από το ρήμα setzen «θέτω»). Ενα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα, η αρχική ρίζα (s)ker- (ελλην. κερ ) με βασική σημασία «κόβω- δρέπω». Από αυτήν τα ελλην. κέρμα, κορμός και κορμί, κουρά,κουρεύω,κουράζω (αρχ. σημασία «τιμωρώ με κούρεμα»), καρπός,εγκάρσιος,κρίνω (αρχική σημασία «κόβω σε κομμάτια και τα διαχωρίζω») και πολλά ξένα όπως λ.χ. λατ. curtus (απ΄ όπου γαλλ. court), αγγλ. short «κοντός», shear «κόβω- κουρεύω», share «μοιράζω», shirt «πουκάμισο», skirt «φούστα»,sharp «αιχμηρός», ακόμη και score «εγκοπές σε ξύλο για μέτρηση» (απ΄ όπου το ελλην. σκορ).

Και ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ετυμολογικού πεδίου: τα παράγωγα και τα σύνθετα τού φίλος. Μερικά παράγωγα: φιλία, φιλώ, φιλικός, φιλαράκος, φίλτρο (μητρικό), φιλαινάδα, φιλεύω, φίλτατος. Μερικά σύνθετα: φιλ(ο)- φίλαθλος, φιλαλήθης, φιλάνθρωπος, φιλάργυρος, φιλάσθενος,φιλειρηνικός,φιλελεύθερος,φι- λέλληνας,φιλεύσπλαχνος,φιλήσυχος, Φίλιππος - φιλόδοξος,φιλόζωος,φιλοδωρώ, φιλόλογος, φιλονικώ, φιλόξενος, φιλόσοφος, φιλοτελισμός, φιλόμουσος, φιλοτεχνώ, φιλότιμος, φιλοχρήματος--φιλος άφιλος, βιβλιόφιλος, ομοφυλόφιλος, υδρόφιλος, θεατρόφιλος.

Αυτή η ετυμολογική πλευρά προσέγγισης, αίσθησης και διδασκαλίας τής γλώσσας δίνει νέες δυνατότητες στην κατανόηση αλλά και στην εμβάθυνση και την απόλαυση, θα έλεγα, τής γλώσσας. Μέσα απ΄ αυτή καταλαβαίνει κανείς (χωρίς πολλές θεωρητικές αναλύσεις) τον συστημικό χαρακτήρα τής γλώσσας: ότι σε κάθε ανθρώπινη γλώσσα δεν υπάρχουν αποκομμένες λέξεις ή γλωσσικά σοιχεία. Ολα συνέχονται σε σύνολα και υποσύνολα ώστε να είναι δυνατή η εκμάθηση και η ταχύτατη ανάκλησή τους στην επικοινωνία.

Η λέξη κλίνω λ.χ. εντάσσεται σ΄ ένα πεδίο ομορρίζων με σημείο εκκίνησης τη βασική τους σημασία: κλίση, επικλινής, κεκλιμένος,κλιτύς,κλίτος,κλίμα («κλίση, κατωφέρεια εδάφους»- «ζώνη γης, περιοχή»- «οι καιρικές συνθήκες που χαρακτηρίζουν μια περιοχή»), κλίμακα, κλιμάκιο,κλιματισμός,κλιμακτήριος, κλίνη, κλινικός, κλινήρης, αποκλίνω (απόκλιση), συγκλίνω, παρεκκλίνω, υποκλίνομαι,εγκλίσεις,κατάκλιση κ.ά.

Αν αξιοποιούσαμε με συστηματικό τρόπο στο σχολείο (βιβλία, λεξικά, κείμενα) την ετυμολογία, πόσα πράγματα δεν θα φωτίζονταν στη γλώσσα, πόσο βάθος και εύρος θα αποκτούσαν οι λέξεις και πόσο ενδιαφέρον για τους μαθητές. Τότε θα ένιωθε ο μαθητής- με ευχάριστη, αποκαλυπτική και δημιουργική έκπληξη- ότι το εξέχω έδωσε τα εξοχή,έξοχος και κατ΄ εξοχήν· το προβάλλω το πρόβλημα (ό,τι μπαίνει μπροστά ως εμπόδιο και πρέπει να ξεπεραστεί) και την προβλήτα (ακτή)· το προβαίνω την πρόβαση και τα πρόβατα (που σήμαιναν ακόμη και «την κινητή περιουσία» σε αντίθεση με τα κειμήλια - από το κείμαι- που ήταν «η ακίνητη περιουσία» )· ότιτο χάος (μέσω τού λατ. chaos και τού γαλλ. gaz ) έδωσε το γκάζι· η γραμματική (μέσω των αγγλ. grammar, glammar και glamour ) επέστρεψε ως γκλάμουρ και γκλαμουριά · ότι το ύπνος έδωσε το έξ-υπνος και το ξύπνιος, ενώ το εγείρομαι («σηκώνομαι από τον ύπνο») έδωσε μέσω τού παρακειμένου εγρήγορα το (ε)γρήγορος και το εγρήγορση.

Τελικά πιστεύω ότι μια τέτοια θεώρηση τής γλώσσας από τη σκοπιά τής ετυμολογίας μάς αποκαλύπτει τον κόσμο μας, τη σκέψη μας, την ιστορία μας και, πάνω απ΄ όλα, τον πολιτισμό μας.

ΠΗΓΗ ΤΟ ΒΗΜΑ (7-2-2010)

Η γλώσσα όχι ως μέσο, αλλά ως εμπόδιο -Του Σπύρου Α. Μοσχονά

Είναι απαραίτητη η γλωσσική επάρκεια για την πολιτογράφηση των μεταναστών, όπως συμβαίνει σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες;

Του Σπυρου Α. Μοσχονα*

Δεν είναι ασυνήθιστο η πολιτική της αφομοίωσης των μεταναστών να συνδυάζεται με πρακτικές γλωσσικού αποκλεισμού. Ολο και περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες για να δώσουν άδεια παραμονής ή ιθαγένεια απαιτούν επάρκεια στη γλώσσα της χώρας υποδοχής: από 4 στις 14 (ποσοστό 29%) το 2002, οι χώρες αυτές έφτασαν τις 11 στις 18 (61%) το 2007 και τις 20 στις 27 (74%) το 2008 (πηγή: ALTE). Ορισμένες χώρες (Γαλλία, Γερμανία, Λεττονία, Ολλανδία, Σουηδία) απαιτούν πιστοποίηση της γλωσσικής επάρκειας για είσοδο των μεταναστών στη χώρα. Για μόνιμη διαμονή ή για την απόκτηση ιθαγένειας το επίπεδο γλωσσομάθειας που θεωρείται επαρκές ποικίλλει. Χρησιμοποιώντας την κλίμακα του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς (επίπεδα Α1, Α2, Β1, Β2, C1, C2), σχετικά χαμηλή γλωσσομάθεια απαιτείται σε χώρες όπως η Ελλάδα (επίπεδο Α2) και υψηλή σε χώρες όπως η Πολωνία και η Δανία (επίπεδο C2). Σε ελάχιστες χώρες δεν είναι απαραίτητη η γλωσσική επάρκεια· ανάμεσά τους και η Κύπρος.

Προφανώς, η θέσπιση προαπαιτουμένου γλωσσομάθειας σε τόσο πολλές ευρωπαϊκές χώρες δεν είναι τυχαία. Συνιστά πολιτική κατεύθυνση με στόχο τον περιορισμό του αριθμού των μεταναστών και δικαίως κρίνεται υπό αυτή την οπτική στην επιστημονική βιβλιογραφία.

Το νομοσχέδιο για την ιθαγένεια

Στην Ελλάδα, το ζητούμενο της γλωσσικής επάρκειας των μεταναστών συζητείται ξανά με αφορμή το σχέδιο νόμου για την ιθαγένεια. Στο νομοσχέδιο ορίζεται αορίστως ότι «για τον αλλοδαπό που επιθυμεί να αποκτήσει την ελληνική ιθαγένεια με πολιτογράφηση απαιτείται […] να έχει επαρκή γνώση της ελληνικής γλώσσας». Αφήνεται να εννοηθεί ότι η ελληνομάθεια μπορεί να αποδειχτεί με περισσότερους του ενός τρόπους. Τελική γνώμη διατυπώνει η Επιτροπή Πολιτογράφησης (στην οποία δεν συμμετέχει γλωσσολόγος) έπειτα από συνέντευξη, όπου κρίνεται, μεταξύ άλλων, εάν ένας μετανάστης έχει «επαρκή γνώση της ελληνικής γλώσσας».

Είναι όμως απαραίτητη η γλωσσική επάρκεια για την πολιτογράφηση των μεταναστών; Ας δούμε τι ισχύει.

Εκπαίδευση μεταναστών

Στην Ελλάδα, για να υπαχθεί ένας αλλοδαπός στο «καθεστώς του επί μακρόν διαμένοντος» υποχρεούται, όπως είπαμε, να παρουσιάσει αποδεικτικό επάρκειας επιπέδου Α2. Για να πάρουν το πιστοποιητικό αυτό, οι μετανάστες πρέπει: α) να έχουν παρακολουθήσει «μαθήματα ελληνικής γλώσσας, διάρκειας τουλάχιστον εκατόν πενήντα (150) ωρών, και μαθήματα στοιχείων της ελληνικής ιστορίας και του ελληνικού πολιτισμού, είκοσι πέντε (25) ωρών», στα τμήματα των Κέντρων Εκπαίδευσης Ενηλίκων (ΚΕΕ) του υπουργείου Παιδεία· και βέβαια β) «να έχουν επιτύχει στις ειδικές γραπτές και προφορικές εξετάσεις που διενεργούνται μετά την ολοκλήρωση των μαθημάτων αυτών» (ΚΥΑ 16928/2007). Ο ισχύων Κώδικας Ελληνικής Ιθαγένειας (Ν. 3284/2004) απαιτεί επίσης «επαρκή γνώση της ελληνικής γλώσσας, της ελληνικής ιστορίας και γενικά του ελληνικού πολιτισμού».

Πράγματι, από το καλοκαίρι του 2004 μέχρι και το καλοκαίρι του 2008 λειτούργησαν 865 τμήματα σε όλη τη χώρα και εκπαιδεύτηκαν σε αυτά 15.873 μετανάστες. Την εκπαίδευση των μεταναστών μέσω των ΚΕΕ την εποπτεύει το Ινστιτούτο Διαρκούς Εκπαίδευσης Ενηλίκων (ΙΔΕΚΕ), το οποίο έχει μέχρι σήμερα οργανώσει δύο φορές εξετάσεις πιστοποίησης της ελληνομάθειας, στις οποίες συνολικά δήλωσαν συμμετοχή 1.805 μετανάστες, προσήλθαν 1.431, και πέτυχαν σ’ αυτές («πιστοποιήθηκαν», όπως λέγεται) 1.408. Τα ποσοστά επιτυχίας είναι υψηλά σε σχέση με τους προσελθόντες, χαμηλά σε σχέση με τους παρακολουθήσαντες (μόλις το 9% προσήλθε στις εξετάσεις) και μηδαμινά σε σχέση με τον συνολικό αριθμό των νόμιμων μεταναστών στη χώρα. Σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών (προσωπική επικοινωνία 27/5/2009) την ίδια περίπου περίοδο ο συνολικός αριθμός μεταναστών με άδεια «επί μακρόν διαμένοντος» ήταν μόλις εξήντα εννιά (69) άτομα!

Και αυτό δεν είναι το μοναδικό παράδοξο στην εκπαίδευση των μεταναστών. Την επιστημονική εποπτεία για τον ορισμό των επιπέδων γλωσσομάθειας την έχει όχι το ΙΔΕΚΕ αλλά το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (ΚΕΓ), το οποίο επίσης διοργανώνει εξετάσεις πιστοποίησης της ελληνομάθειας. Το ΚΕΓ ορίζει αναλυτικά τέσσερα επίπεδα (Α, Β, Γ και Δ), τα οποία δεν βρίσκονται σε ακριβή αντιστοιχία με τα έξι του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς. Η αντιστοιχία δεν είναι ακριβής ούτε με τα τέσσερα επίπεδα ελληνομάθειας που ορίζει το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Οι διακρίσεις μεταξύ επιπέδων είναι ασαφείς. Συμβαίνει έτσι στα βιβλία προετοιμασίας για τις εξετάσεις ελληνομάθειας του ΚΕΓ καθώς και στα θέματα των εξετάσεων του ΙΔΕΚΕ να υπάρχουν κείμενα που χαρακτηρίζονται επιπέδου Α2, ενώ στην πραγματικότητα είναι πολύ δυσκολότερα.

Ας συνοψίσουμε: Στο όνομα της ομαλής «ένταξης» ή της «ενσωμάτωσης» των μεταναστών (όπως ευφημιστικά λέγεται η αφομοίωση), στήνεται ένας ολόκληρος εκπαιδευτικός μηχανισμός προκειμένου να υπηρετηθεί ένα σύστημα πιστοποίησης, για τις βαθμίδες του οποίου ούτε οι ίδιοι οι επιστήμονες συμφωνούν. Εχοντας προδώσει τον διακηρυγμένο του στόχο, δηλ. την ένταξη των μεταναστών, ο εκπαιδευτικός αυτός μηχανισμός προβάλλεται ως άλλοθι για την απροθυμία της προηγούμενης, τουλάχιστον, κυβέρνησης να δώσει άδειες μόνιμης διαμονής ή την ιθαγένεια σε μετανάστες που ζουν και εργάζονται στην Ελλάδα.

Προτάσεις

Ας υποθέσουμε λοιπόν ότι για την απόδοση της ιθαγένειας λαμβάνεται υπόψη κάθε εναλλακτικός τρόπος πιστοποίησης της ελληνομάθειας: φοίτηση σε ελληνικό σχολείο, εξετάσεις του ΙΔΕΚΕ ή του ΚΕΓ, μαθήματα σε ανεξάρτητους οργανισμούς, προσωπική εμπειρία, αυτοδιδασκαλία, ικανότητα επικοινωνίας – και ότι όλα αυτά προσμετρώνται κατά την προφορική εξέταση ενώπιον της Επιτροπής Πολιτογράφησης. Και έστω ότι για την άδεια μόνιμης διαμονής παύει πλέον να είναι απαραίτητη η πιστοποίηση της γλωσσομάθειας· αρκεί ένα αποδεικτικό ότι ο ενδιαφερόμενος παρακολούθησε τόσες ώρες ελληνικής γλώσσας στα ΚΕΕ, εφόσον η γλωσσομάθειά του δεν πιστοποιείται με άλλον τρόπο. Σπάει έτσι ο ενδιάμεσος κρίκος στην αλυσίδα εκπαίδευση-πιστοποίηση-πολιτογράφηση.

Μία τέτοια κίνηση μόνο ευεργετικές επιπτώσεις θα είχε. Πρώτον, θα απελευθέρωνε την εκπαίδευση των μεταναστών από τις εξετάσεις – όπως περίπου θεωρείται αυτονόητο και για την εκπαίδευση των ελληνόφωνων. Το ίδιο το υπουργείο Παιδείας διακηρύσσει άλλωστε ότι «η Διά Βίου Μάθηση είναι ενεργός, συνεχής, αλλά επ’ ουδενί εξαναγκαστική διαδικασία». Θα χρειαζόταν βέβαια να πολλαπλασιαστούν και να αναβαθμιστούν τα κέντρα διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας· με περισσότερα τμήματα, νέους και πρόθυμους δασκάλους, τάξεις όλων των επιπέδων που να απευθύνονται σε σπουδαστές καθένας από τους οποίους έχει διαφορετικές ανάγκες γραμματισμού και επικοινωνίας. Ποιος όμως φοβάται μιαν εκπαίδευση απαλλαγμένη από τον φόβο του αποκλεισμού;

Δεύτερον, η ίδια η προοπτική της ένταξης θα έδινε στους μετανάστες ένα πολύ ισχυρό κίνητρο να μάθουν ελληνικά. Αλλά στο ζήτημα αυτό το πιο δύσκολο είναι ν’ αλλάξουμε τις ιδεολογικές μας συνήθειες. Συνηθίσαμε να θεωρούμε τη γλώσσα προαπαιτούμενο της ένταξης, ενώ στην πραγματικότητα ισχύει το αντίθετο: η απρόσκοπτη ένταξη των μεταναστών θα ήταν το ισχυρότερο κίνητρο για την ενίσχυση της ελληνομάθειάς τους.

* Ο Σπ. Μοσχονάς είναι επίκουρος καθηγητής γλωσσολογίας στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών.

᾿Εφημ. Καθημερινή 7-2-2010

Η γλώσσα φορέας πολιτισμού Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου

Όλοι οι γλωσσολόγοι και άλλοι επιστήμονες, αλλά και όσοι ασχολούνται με τα θέματα της γλώσσας και τις παραδόσεις ενός λαού υποστηρίζουν ότι η γλώσσα είναι παράγων και φορέας πολιτισμού. Με την γλώσσα εκφράζονται τα νοήματα και οι σκέψεις των ανθρώπων, περιγράφονται και αναλύονται έννοιες και καταστάσεις, με την γλώσσα επικοινωνούν οι άνθρωποι μεταξύ τους, με την γλώσσα μεταφέρεται ένας ολόκληρος πολιτισμός στις επόμενες γενιές. Γι’ αυτό και δίδουμε μεγάλη σημασία στην γλώσσα, ως παράγοντα και φορέα πολιτισμού. Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Γεώργιος Μπαμπινιώτης σε συνέντευξή του στο περιοδικό “Τόλμη” έλεγε ότι “τό μέλλον της γλώσσας ενός λαού είναι ίδιο με το μέλλον του ίδιου του λαού”.

Αυτά τα γράφω με αφορμή ένα βιβλίο που διάβασα τελευταία γραμμένο από τον Andrew Robinson με τίτλο “Ο άνθρωπος που αποκρυπτογράφησε την Γραμμική Β” και αναφέρεται στον Μάϊκλ Βέντρις που “έσπασε” τον κώδικα της Γραμμικής γραφής Β και απέδειξε ότι πρόκειται για ελληνική γραφή, παρά τις μέχρι τότε επικρατούσες επιστημονικές απόψεις.

Ο όρος “Γραμμική γραφή κλάσεως Β” δόθηκε από τον αρχαιολόγο Έβανς που ανακάλυψε το ανάκτορο του Μίνωα στην Κνωσσό, όπου βρήκε πολλές επιγραφές με γλώσσα που θεωρείται η αρχαιότερη γραφή της Ευρώπης. Πρόκειται για μια γραφή “μέ πρωτόγονους χαρακτήρες, χαραγμένους πάνω σε πήλινες πινακίδες, οι οποίες άρχισαν να έρχονται στο φως πολύ σύντομα αφότου άρχισε τις ανασκαφές”. Η Γραμμική γραφή κλάσεως Β χρονολογείται μεταξύ των ετών 1250 έως 1450 π.Χ.

Εκτός από την Γραμμική Β βρέθηκε και άλλη γραφή γραμμένη πάνω σε πινακίδες που χρονολογείται μεταξύ των ετών 1450-1750 π.Χ., την οποία ο Έβανς ονόμασε Γραμμική γραφή κλάσεως Α΄.

Πέρα από τις δύο αυτές γραφές βρέθηκε και μια άλλη τρίτη εικονογραφική γραφή “μέ τις τρισδιάστατες εικόνες” που ο Έβανς ονόμασε “ιερογλυφική” και εντάσσεται στα χρονικά πλαίσια 1750 –2000 π.Χ.

Η Γραμμική Β για την οποία γίνεται εδώ λόγος, γιατί αυτή η γραφή σήμερα διαβάζεται, ενώ οι άλλες (Γραμμική γραφή Α και ιερογλυφική) δεν διαβάζονται ακόμη, ονομάστηκε έτσι, γιατί τα σύμβολα “αποτελούνται από γραμμές χαραγμένες πάνω σε μια επιφάνεια”. Η γραφή αυτή ήταν συλλαβική, και κάθε σύμβολο εκφράζει μια συλλαβή.

Ο Έβανς πίστευε ότι η Γραμμική Β δεν ήταν ελληνική, γι’ αυτό και την ονόμασε “μινωϊκή”. Μάλιστα πίστευε τότε ότι ο μινωϊκός πολιτισμός ήταν αρχαιότερος από τον μυκηναϊκό πολιτισμό και γι’ αυτό η μινωϊκή γλώσσα είναι γλώσσα προελληνική.

Οι αρχαιολογικές ανασκαφές και αναλύσεις σε ευρεθέντα αντικείμενα που έγιναν από άλλους αρχαιολόγους κατέδειξαν ότι πινακίδες με την Γραμμική Β βρέθηκαν, εκτός από την Κρήτη, και στην αρχαία Πύλο της Πελοποννήσου –στό ανάκτορο του Νέστορα– καθώς επίσης και στις Μυκήνες. Αυτό δείχνει την ενότητα των πολιτισμών, αλλά βέβαια δεν μπορούσε κανείς να τις διαβάση. Γίνονταν πολλές απόπειρες από πολλούς επιστήμονες, όπως τον Μπέννετ, τον Μάιρς, την Κόμπερ και όλοι θεωρούσαν ότι η Γραμμική Β δεν ήταν ελληνική, αλλά κατά πάσαν πιθανότητα ετρουσκική.

Ύστερα από διεργασίες πολλών ερευνητών ο ευφυής Άγγλος αρχιτέκτονας Μάικλ Βέντρις, με δικές του προσωπικές εργασίες, αξιοποιώντας εν πολλοίς και τις προηγούμενες μελέτες ειδικών ερευνητών, το έτος 1952 κατόρθωσε να “σπάση” τον κώδικα της Γραμμικής Β και να την διαβάση. Μελέτησε την συχνότητα της εμφανίσεως των φωνηέντων, την συλλαβική ορθογραφία, τις κλητικές καταλήξεις κλπ. Και βεβαίως απέδειξε, αναιρώντας και τις δικές του προηγούμενες αντίθετες απόψεις, ότι η Γραμμική Β που εμφανίζεται στην Κνωσσό, την Πύλο και τις Μυκήνες, δηλαδή την Κρήτη και την Ηπειρωτική Ελλάδα, είναι ελληνική γραφή και κατ’ επέκταση παραπέμπει και εκφράζει έναν ενιαίο πολιτισμό. Πρόκειται για μια ελληνική γλώσσα που είναι χίλια χρόνια αρχαιότερη του Πλάτωνα. Και αυτό το διεπίστωσε συγκρίνοντας την αποκρυπτογραφημένη Γραμμική Β με λέξεις ομηρικές και παρατηρώντας την σχέση που υπάρχει μεταξύ αυτής της Γραμμικής Β με τις ομηρικές λέξεις τοπωνυμίων και εκφράσεων.

Παράλληλα με τις ανακαλύψεις του Βέντρις συνεχίζονταν οι ανασκαφές. Έτσι ο Αμερικανός αρχαιολόγος Μπλέγκεν έκανε ανασκαφές στο “ανάκτορο του Νέστορος” στην Πύλο και ο Άγγλος αρχαιολόγος Γουέις συνέχισε τις ανασκαφές στις Μυκήνες. Το αποτέλεσμα των ανασκαφών έφερε στην επιφάνεια τετρακόσιες νέες πινακίδες στην Πύλο και σαράντα στις Μυκήνες που ήταν γραμμένες με την Γραμμική Β.

Τελικά ο Βέντρις θα δηλώση σε εκπομπή στο BBC την 1 Ιουλίου 1952: “Για πολύ καιρό πίστευα κι εγώ ότι τα ετρουσκικά θα μπορούσαν να μας παράσχουν τις ενδείξεις που ψάχναμε, όμως κατά την διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων κατέληξα στο συμπέρασμα ότι οι πινακίδες της Κνωσσού και της Πύλου πρέπει, τελικά, να είναι γραμμένες στην ελληνική –μιά δύσκολη και αρχαϊκή ελληνική, δεδομένου ότι είναι πεντακόσια χρόνια αρχαιότερη απο τον Όμηρο και γραμμένη με ένα μάλλον συντομογραφικό τρόπο, αλλά πάντως ελληνική”.

Ακόμη στην ίδια εκπομπή υποστήριξε την άποψη ότι στο εξής δεν πρέπει να λέγεται ότι η γλώσσα των πινακίδων που βρέθηκαν στην Κνωσσό και την Πύλο και χαρακτηρίζεται ως Γραμμική Β είναι “μινωϊκή” γραφή, αλλά να χαρακτηρίζεραι ως “μυκηναϊκή ελληνική” γραφή και επομένως αυτή η γραφή δεν ήταν γλώσσα των Μινωιτών του Έβανς, αλλά του πολιτισμού της Ηπειρωτικής Ελλάδος που είχε κέντρο τις Μυκήνες και στην πραγματικότητα πρόκειται για έναν πολιτισμό που προηγήθηκε του πολιτισμού των κλασσικών Ελλήνων.

Ο Βέντρις συνεργάσθηκε με τον εγκρατή φιλόλογο Τσάντγκουικ και οι δύο μαζί συνέγραψαν και κυκλοφόρησαν το σχετικό βιβλίο με τίτλο “Έγγραφα σε Μυκηναϊκά Ελληνικά”, το οποίο αποτελείται “από πέντε εισαγωγικά κεφάλαια για την ίδια την αποκρυπτογράφηση και για το τί αποκαλύφθηκε σχετικά με το μυκηναϊκό σύστημα γραφής, την γλώσσα, τα κύρια ονόματα και την κοινωνία, ακολουθούμενα από την λεπτομερή ερμηνεία τριακοσίων πινακίδων Γραμμικής Β , ομαδοποιημένων σε κεφάλαια "όπως ζώα και αγροτικά προϊόντα" και "υφάσματα, αγγεία και έπιπλα" και από ένα εκτεταμένο λεξιλόγιο μυκηναϊκών λέξεων”.

Ο Βέντρις απέκτησε μεγάλη δόξα από την ανακάλυψη αυτή, αλλά δυστυχώς σε ηλικία μόλις 34 ετών σκοτώθηκε σε αυτοκινητικό δυστύχημα τα μεσάνυκτα της 5ης Σεπτεμβρίου του έτους 1956. Επαινέθηκε από πολλούς εγκρατείς φιλολόγους, ακόμη και όσο ζούσε, που τον γνώρισαν ως έναν άνθρωπο με καλή διάθεση, που διακρινόταν για την τελειομανία του, την ιδιοφυΐα του, αλλά και για την μετριοφροσύνη και την σεμνότητά του.

Διάβασα με ενδιαφέρον το βιβλίο αυτό και είδα όλη την ιστορία πώς κατέληξε ο Βέντρις να “σπάση” τον κώδικα της Γραμμικής Β, τα στάδια τα οποία πέρασαν οι προ αυτού επιστήμονες, αλλά και ο ίδιος, καθώς και την αντιστοιχία των συμβόλων της Γραμμικής Β με την γλώσσα του Ομήρου, και γενικά με την μεταγενέστερη ελληνική γλώσσα. Και με όλα αυτά φαίνεται η κοινή ελληνική παράδοση και ο κοινός ελληνικός πολιτισμός. Και βέβαια η Γραμμική Β είναι η αρχαιότερη γραφή στην Ευρώπη.

Τα όσα ανέφερα προηγουμένως έχουν μεγάλη αξία για δύο βασικούς λόγους.

Ο ένας διότι δείχνουν την διαχρονική παρουσία της ελληνικής γλώσσης, τεσσάρων χιλιάδων ετών, με τις διάφορες γραφές της. Με τις ανακαλύψεις του Βέντρις παρατηρούμε ότι η γραπτή ελληνική γλώσσα ανάγεται –μέ τις έως τώρα ανακαλύψεις, μας περιμένουν όμως και άλλες εκπλήξεις– έως το 1500 π.Χ. και βεβαίως υπάρχει ακόμη και η παράδοση –πού δεν έχει ακόμη διαβαστή- που φθάνει έως το 2000 π.Χ. Είναι σημαντικό να σκεπτόμαστε ότι η Γραμμική Β της οποίας πινακίδες βρέθηκαν στην Κνωσσό της Κρήτης, και την ηπειρωτική Ελλάδα, ήτοι τις Μυκήνες και την Πύλο, μαζί με την Γραμμική γραφή Α΄ και την ιερογλυφική, δείχνουν την έντονη παρουσία του ελληνισμού σε όλες τις περιόδους του ιστορικού βίου.

Ο δεύτερος είναι ότι η γλώσσα δεν είναι απλώς μια μορφή επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων, αλλά κυρίως και προ παντός είναι φορέας πολιτισμού. Όπως με τις ανασκαφές βρίσκουμε τα στοιχεία του πολιτισμού του παρελθόντος, έτσι και με την γλώσσα, και μάλιστα πολύ περισσότερο με αυτήν, μπορούμε να δούμε τον πολιτισμό και τον τρόπο ζωής των κοινωνιών της εποχής εκείνης. Απώλεια μιας γλώσσας ή μιας γραφής της συνίσταται στην απώλεια ενός πολιτισμού.

Και αυτό, βέβαια, δείχνει το πώς πρέπει να σεβόμαστε την γλώσσα, να μη την υπονομεύουμε, αλλά και να την ενισχύουμε ποικιλοτρόπως. Και αυτό λέγεται για την σημερινή εποχή, στην οποία παρατηρείται μια λεξιπενία, καθώς το λεξιλόγιο των συγχρόνων Ελλήνων έχει πτωχύνει. Οι άνθρωποι έχουν περιορίσει την γλώσσα που μιλούν σε έναν μικρό αριθμό λέξεων και έτσι με διαφόρους τρόπους η γλώσσα υποβαθμίζεται, αφού μάλιστα τις περισσότερες φορές δέχεται και από ξένες γλωσσικές επιδράσεις.

Γι’ αυτό χρειάζεται να δώσουμε πολύ μεγάλη σημασία στην γλώσσα μας, ως φορέα και παράγοντα πολιτισμού και όχι μόνον δεν πρέπει να την υποβαθμίζουμε, αλλά να βρίσκουμε συνεχώς τρόπους να την αναβαθμίζουμε, ώστε να έχουμε την δυνατότητα να επικοινωνούμε με τον πολιτισμό που καλλιέργησαν οι πρόγονοί μας. Είναι σημαντικό το γεγονός να έχουμε εμείς οι Έλληνες, με την γλώσσα, μια τέτοια διαχρονική παρουσία στα γράμματα και τον πολιτισμό, αλλά να έχουμε και την δυνατότητα να μελετούμε κείμενα που γράφηκαν πάνω από τρεις χιλιάδες χρόνια και τώρα με την αποδικωποίηση της Γραμμικής Β να διαβάζουμε κείμενα τρισήμιση χιλιάδων ετών. Ελπίζουμε δε να “σπάση” και ο κώδικας και της Γραμμικής Α, αφού όπως λέγεται προχώρησαν οι έρευνες, και της ιερογλυφικής, ώστε να δούμε, ακόμη καλύτερα, την διαχρονική αξία της ελληνικής γλώσσης με τις πολλές διαλέκτους της, της ιστορικής ελληνικής συνέχειας και του πολιτισμού.

Η γλωσσική παιδεία, που είναι παράγοντας πολιτισμού, δεν συνίσταται απλώς στην μεταφορά της γλώσσας μας από την αρχαία στην δική μας σύγχρονη πραγματικότητα, αλλά κυρίως και προ παντός συνίσταται στην ανύψωσή της και την εύρεση του “πνεύματος” που μεταφέρει. Δεν είναι, δηλαδή, θέμα μετάφρασης, αλλά κυρίως θέμα μύησης στον πολιτισμό της και την διατήρηση της ιστορικής της συνέχειας. Άλλωστε αυτό έκανε το λεγόμενο κίνημα του “αττικισμού” του 1ου αιώνα π.Χ., όταν διαπίστωναν ότι φθειρόταν η ελληνική γλώσσα, με την κοινή ελληνιστική διάλεκτό της. Αυτό το βλέπουμε και στην ζωή και το έργο των αγίων Πατέρων μας, με την λατρεία και την δογματική έκφραση, αφού οι Πατέρες προσπαθούσαν να ανεβάζουν την έκφραση της γλώσσης και προσπαθούσαν να ανυψώσουν τους ανθρώπους στο ύψος της γλώσσας και του πολιτισμού, καθώς και στο ύψος της θεολογίας που μεταφέρει η ελληνική γλώσσα. Είναι χαρακτηριστική η έκφραση που συναντούμε σε ένα τροπάριο: “Τω βραχεί ρήματι και πολλή συνέσει θεοπνεύστως απεφθέγξαντο…”.

Όταν μελετούμε κείμενα των αρχαίων διαλέκτων της γλώσσας μας, μας δίδεται η δυνατότητα να αναβαπτίζουμε και την σύγχρονη διάλεκτο πού, εν πολλοίς, έχει ευτελισθή σε μεγάλο βαθμό. Με την διατήρηση δε αυτού του γλωσσικού πλούτου μπορούμε να κρατήσουμε και την γλώσσα της Εκκλησίας, των Πατέρων των Οικουμενικών Συνόδων, αφού εκείνοι αγωνίσθηκαν σκληρά για να εκφράσουν τις αποκαλυπτικές εμπειρίες τους με τους όρους της ελληνικής γλώσσης, οπότε και αυτή η έκφραση αποτελεί τώρα τμήμα της παραδόσεως μας.

Τελειώνω με την παρατήρηση του Πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών και ειδικού Γλωσσολόγου κ. Γεωργίου Μπαμπινιώτη ότι “η Γλώσσα είναι η έκφρασή μας, η πραγματικότητά μας, είναι η ιστορία μας, η ζωή μας με κάποιο τρόπο, είναι η νοοτροπία μας, είναι η ταυτότητά μας”. Και θα μπορούσα να προσθέσω ότι είναι η θεολογική και εκκλησιαστική μας ιστορία και ζωή.-



ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2004

αρχική σέλιδα

Πηγή:http://www.parembasis.gr/2004/04_10_01.htm

῾Η ἀξία τῆς ῾Ελληνικῆς γλώσσας ἀναγνωρίζεται ἀπό πολλές παγκόσμιες προσωπικότητες

Η γλώσσα μας είναι ο μεγάλος και ανεκτίμητος θησαυρός μας, είναι η ψυχή μας. Είναι η κληρονομιά που κουβαλάμε από τους προγόνους μας και οφείλουμε να τη προσφέρουμε στις νεότερες γενιές. Αν απαλλοτριωθούμε από τη γλώσσα μας, θα χάσουμε τη ψυχή μας, την ταυτότητά μας, όπως την χάνουν όσοι από του Έλληνες του εξωτερικού σταματούν να την μιλούν και εκβαρβαρίζονται, με την έννοια ότι χάνουν βαθμιαία την ελληνική ταυτότητα, την ελληνική ψυχή τους, γίνονται ένα με την ψυχή του λαού μέσα στον οποίο διαβιώνουν.
Για όλους αυτούς που από μια θέση ισχύος ασκούν πολεμική έναντι της ελληνικής μας γλώσσας για να διαβρώσουν δια παντός κάθε τι το ελληνικό, τους προσφέρουμε ως απάντηση, μερικά λόγια σημαντικών προσωπικοτήτων απ' όλα τα πέρατα της οικουμένης.

Α. Meillet: διάσημος γλωσσολόγος στο έργο του «Σύντομη ιστορία της Ελληνικής Γλώσσης» του, υποστηρίζει με σθένος την ανωτερότητα της Ελληνικής έναντι των άλλων γλωσσών.

Ζακ Λακαρριέρ: σπουδαίος Γάλλος συγγραφέας είχε δηλώσει «Στην Ελληνική υπάρχει ένας ίλιγγος λέξεων, διότι μόνο αυτή εξερεύνησε, κατέγραψε και ανέλυσε τις ενδότατες διαδικασίες της ομιλίας και της γλώσσης, όσο καμία άλλη γλώσσα.»

Βολταίρος: μεγάλος Γάλλος διαφωτιστής είχε πεί «Είθε η Ελληνική γλώσσα να γίνει κοινή όλων των λαών.»

Κάρολος Φωριέλ: Γάλλος καθηγητής του Πανεπιστημίου της Σορβόνης είπε «Η Ελληνική έχει ομοιογένεια σαν την Γερμανική, είναι όμως πιο πλούσια από αυτήν. Έχει την σαφήνεια της Γαλλικής, έχει όμως μεγαλύτερη ακριβολογία. Είναι πιο ευλύγιστη από την Ιταλική και πολύ πιο αρμονική από την Ισπανική. Έχει δηλαδή ότι χρειάζεται για να θεωρηθεί η ωραιότερη γλώσσα της Ευρώπης.»

Μαριάννα Μακ Ντόναλντ: καθηγήτρια του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας και επικεφαλής του TLG δήλωσε «Η γνώση της Ελληνικής είναι απαραίτητο θεμέλιο υψηλής πολιτιστικής καλλιέργειας.»

Έλεν Κέλλερ: Αμερικανίδα συγγραφέας είχε πει «Αν το βιολί είναι το τελειότερο μουσικό όργανο, τότε η Ελληνική γλώσσα είναι το βιολί του ανθρώπινου στοχασμού.»

Ιωάννης Γκαίτε: Ο μεγαλύτερος ποιητής της Γερμανίας, 1749-1832 «Άκουσα στον Άγιο Πέτρο της Ρώμης το Ευαγγέλιο σε όλες τις γλώσσες. Η Ελληνική αντήχησε άστρο λαμπερό μέσα στη νύχτα.»

Γκαίτε: σε έναν διάλογο με τους μαθητές του:
-Δάσκαλε τι να διαβάσουμε για να γίνουμε σοφοί όπως εσύ;
-Τους Έλληνες κλασικούς.
-Και όταν τελειώσουμε τους Έλληνες κλασικούς τι να διαβάσουμε;
-Πάλι τους Έλληνες κλασικούς.

Μάρκος Τίλλιος Κικέρων: Ο επιφανέστερος άνδρας της αρχαίας Ρώμης, 106-43 π.Χ. «Εάν οι θεοί μιλούν, τότε σίγουρα χρησιμοποιούν τη γλώσσα των Ελλήνων.»

Χάμφρεϋ Κίττο: Άγγλος καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Μπρίστολ, 1968 «Είναι στη φύση της Ελληνικής γλώσσας να είναι καθαρή, ακριβής και περίπλοκη. Η ασάφεια και η έλλειψη άμεσης ενοράσεως που χαρακτηρίζει μερικές φορές τα Αγγλικά και τα Γερμανικά, είναι εντελώς ξένες προς την Ελληνική γλώσσα.»

Ιρίνα Κοβάλεβα: Ρωσίδα καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο Λομονόσωφ, 1995 «Η Ελληνική γλώσσα είναι όμορφη σαν τον ουρανό με τα άστρα.»

R.H. Robins: Άγγλος γλωσσολόγος, καθηγητής στο πανεπιστήμιου του Λονδίνου «Φυσικά δεν είναι μόνο στη γλωσσολογία όπου οι Έλληνες υπήρξαν πρωτοπόροι για την Ευρώπη. Στο σύνολό της η πνευματική ζωή της Ευρώπης ανάγεται στο έργο των Ελλήνων στοχαστών. Ακόμα και σήμερα επιστρέφουμε αδιάκοπα στην Ελληνική κληρονομιά για να βρούμε ερεθίσματα και ενθάρρυνση.»
«Ο Ελληνικός θρίαμβος στον πνευματικό πολιτισμό είναι ότι έδωσε τόσα πολλά σε τόσους πολλούς τομείς [...]. Τα επιτεύγματά τους στον τομέα της γλωσσολογίας όπου ήταν εξαιρετικά δυνατοί, δηλαδή στην θεωρία της γραμματικής και στην γραμματική περιγραφή της γλώσσας, είναι τόσο ισχυρά, ώστε να αξίζει να μελετηθούν και να αντέχουν στην κριτική. Επίσης είναι τέτοια που να εμπνέουν την ευγνωμοσύνη και τον θαυμασμό μας.»

Φρειδερίκος Σαγκρέδο: Βάσκος καθηγητής γλωσσολογίας - Πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας της Βασκωνίας «Η Ελληνική γλώσσα είναι η καλύτερη κληρονομιά που έχει στη διάθεσή του ο άνθρωπος για την ανέλιξη του εγκεφάλου του. Απέναντι στην Ελληνική όλες, και επιμένω όλες οι γλώσσες είναι ανεπαρκείς.»
«Η αρχαία Ελληνική γλώσσα πρέπει να γίνει η δεύτερη γλώσσα όλων των Ευρωπαίων, ειδικά των καλλιεργημένων ατόμων.»
«Η Ελληνική γλώσσα είναι από ουσία θεϊκή.»

Ερρίκος Σλήμαν: Διάσημος ερασιτέχνης αρχαιολόγος, 1822-1890 «Επιθυμούσα πάντα με πάθος να μάθω Ελληνικά. Δεν το είχα κάνει γιατί φοβόμουν πως η βαθειά γοητεία αυτής της υπέροχης γλώσσας θα με απορροφούσε τόσο πολύ που θα με απομάκρυνε από τις άλλες μου δραστηριότητες.» (Ο Σλήμαν μίλαγε άψογα 18 γλώσσες. Για 2 χρόνια δεν έκανε τίποτα άλλο από το το να μελετάει τα 2 έπη του Ομήρου)

Γεώργιος Μπερνάρ Σώ: Ιρλανδός θεατρικός συγγραφέας, 1856-1950 «Αν στη βιβλιοθήκη του σπιτιού σας δεν έχετε τα έργα των αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων, τότε μένετε σε ένα σπίτι δίχως φώς.»

Τζέιμς Τζόυς: Ιρλανδός συγγραφέας, 1882-1941 «Σχεδόν φοβάμαι να αγγίξω την Οδύσσεια, τόσο καταπιεστικά αφόρητη είναι η ομορφιά.»

Ίμπν Χαλντούν: Ο μεγαλύτερος Άραβας ιστορικός «Πού είναι η γραμματεία των Ασσυρίων, των Χαλδαίων, των Αιγυπτίων; Όλη η ανθρωπότητα έχει κληρονομήσει την γραμματεία των Ελλήνων μόνον.»

Will Durant: Αμερικανός ιστορικός και φιλόσοφος, καθηγητής του Πανεπιστημίου της Columbia «Το αλφάβητόν μας προήλθε εξ Ελλάδος δια της Κύμης και της Ρώμης. Η Γλώσσα μας βρίθει Ελληνικών λέξεων. Η επιστήμη μας εσφυρηλάτησε μιάν διεθνή γλώσσα διά των Ελληνικών όρων. Η γραμματική μας και η ρητορική μας, ακόμα και η στίξης και η διαίρεσης είς παραγράφους... είναι Ελληνικές εφευρέσεις. Τα λογοτεχνικά μας είδη είναι Ελληνικα - το λυρικόν, η ωδή, το ειδύλλιον, το μυθιστόρημα, η πραγματεία, η προσφώνησις, η βιογραφία, η ιστορία και προ πάντων το όραμα. Και όλες σχεδόν αυτές οι λέξεις είναι Ελληνικές.»

Ζακλίν Ντε Ρομιγύ: Γαλλίδα Ακαδημαϊκός και συγγραφεύς «Η αρχαία Ελλάδα μας προσφέρει μια γλώσσα, για την οποία θα πω ότι είναι οικουμενική.»
«Όλος ο κόσμος πρέπει να μάθει Ελληνικά, επειδή η Ελληνική γλώσσα μας βοηθάει πρώτα από όλα να καταλάβουμε την δική μας γλώσσα.»

Μπρούνο Σνέλ: Διαπρεπής καθηγητής του Πανεπιστημίου του Αμβούργου «Η Ελληνική γλώσσα είναι το παρελθόν των Ευρωπαίων.»

Φρανγκίσκος Λιγκόρα: Ιταλός καθηγητής Πανεπιστημίου και Πρόεδρος της Διεθνούς Ακαδημίας πρός διάδοσιν του πολιτισμού «Έλληνες να είστε περήφανοι που μιλάτε την Ελληνική γλώσσα ζωντανή και μητέρα όλων των άλλων γλωσσών. Μην την παραμελείτε, αφού αυτή είναι ένα από τα λίγα αγαθά που μας έχουν απομείνει και ταυτόχρονα το διαβατήριό σας για τον παγκόσμιο πολιτισμό.»

Ο. Βαντρούσκα: Καθηγητής Γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης «Για έναν Ιάπωνα ή Τούρκο, όλες οι Ευρωπαϊκές γλώσσες δεν φαίνονται ως ξεχωριστές, αλλά ως διάλεκτοι μιας και της αυτής γλώσσας, της Ελληνικής.»

Peter Jones: Διδάκτωρ καθηγητής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης ο οποίος συνέταξε μαθήματα αρχαίων Ελληνικών πρός το αναγνωστικό κοινό, για δημοσίευση στην εφημερίδα «Daily Telegraph» Οι Έλληνες της Αθήνας του 5ου και του 4ου αιώνος είχαν φθάσει την γλώσσα σε τέτοιο σημείο, ώστε με αυτήν να εξερευνούν ιδέες όπως η δημοκρατία και οι απαρχές του σύμπαντος, έννοιες όπως το θείο και το δίκαιο. Είναι μια θαυμάσια και εξαιρετική γλώσσα.»

Ντε Γρόοτ: Ολλανδός καθηγητής Ομηρικών κειμένων στο πανεπιστήμιο του Μοντρεάλ «Η Ελληνική γλώσσα έχει συνέχεια και σε μαθαίνει να είσαι αδέσποτος και να έχεις μια δόξα, δηλαδή μια γνώμη. Στην γλώσσα αυτή δεν υπάρχει ορθοδοξία. Έτσι ακόμη και αν το εκπαιδευτικό σύστημα θέλει ανθρώπους νομοταγείς, σε ένα καλούπι, το πνεύμα των αρχαίων κειμένων και η γλώσσα σε μαθαίνουν να είσαι αφεντικό.»

Gilbert Murray: Καθηγητής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης «Η Ελληνική είναι η τελειότερη γλώσσα. Συχνά διαπιστώνει κανείς ότι μια σκέψη μπορεί να διατυπωθεί με άνεση και χάρη στην Ελληνική, ενώ γίνεται δύσκολη και βαρειά στην Λατινική, Αγγλική, Γαλλική ή Γερμανική. Είναι η τελειότερη γλώσσα, επειδή εκφράζει τις σκέψεις τελειοτέρων ανθρώπων.»

Max Von Laye: Βραβείον Νόμπελ Φυσικής «Οφείλω χάριτας στην θεία πρόνοια, διότι ευδόκησε να διδαχθώ τα αρχαία Ελληνικά, που με βοήθησαν να διεισδύσω βαθύτερα στο νόημα των θετικών επιστημών.»

E. Norden: Μεγάλος Γερμανός φιλόλογος «Εκτός από την Κινεζική και την Ιαπωνική, όλες οι άλλες γλώσσες διαμορφώθηκαν κάτω από την επίδραση της Ελληνικής, από την οποία πήραν, εκτός από πλήθος λέξεων, τους κανόνες και την γραμματική.»

Martin Heidegger: Γερμανός φιλόσοφος, απο τους κυριότερους εκπροσώπους του υπαρξισμού του 20ου αιώνα «Η αρχαία Ελληνική γλώσσα ανήκει στα πρότυπα, μέσα από τα οποία προβάλλουν οι πνευματικές δυνάμεις της δημιουργικής μεγαλοφυΐας, διότι αναφορικά προς τις δυνατότητες που παρέχει στην σκέψη, είναι η πιο ισχυρή και συνάμα η πιο πνευματώδης από όλες τις γλώσσες του κόσμου.»

David Crystal: Άγγλος καθηγητής, συγγραφέας της εγκυκλοπαίδειας του Cambridge για την Αγγλική «Είναι εκπληκτικό να βλέπεις πόσο στηριζόμαστε ακόμη στην Ελληνική, για να μιλήσουμε για οντότητες και γεγονότα που βρίσκονται στην καρδιά της σύγχρονης ζωής.»

Μάικλ Βέντρις: Ο άνθρωπος που αποκρυπτογράφησε την Γραμμική γραφή Β «Η αρχαία Ελληνική Γλώσσα ήτο και είναι ανωτέρα όλων των παλαιοτέρων και νεοτέρων γλωσσών.»

Luis José Navarro: Αντιπρόεδρος στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Ευρωκλάσσικα» της Ε.Ε. «Η Ελληνική γλώσσα για μένα είναι σαν κοσμογονία. Δεν είναι απλώς μια γλώσσα...»

Juan Jose Puhana Arza: Βάσκος Ελληνιστής και πολιτικός «Οφείλουμε να διακηρύξουμε ότι δεν έχει υπάρξει στον κόσμο μια γλώσσα η οποία να δύναται να συγκριθεί με την κλασσική Ελληνική.»

D. Eichtal: Γάλλος συγγραφέας «Η Ελληνική γλώσσα είναι μια γλώσσα η οποία διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά, όλες τις προϋποθέσεις μιάς γλώσσης διεθνούς... εγγίζει αυτές τις ίδιες τις απαρχές του πολιτισμού... η οποία όχι μόνον δεν υπήρξε ξένη πρός ουδεμία από τις μεγάλες εκδηλώσεις του ανθρωπίνου πνεύματος, στην θρησκεία, στην πολιτική, στα γράμματα, στις τέχνες, στις επιστήμες, αλλά υπήρξε και το πρώτο εργαλείο, προς ανίχνευση όλων αυτών, τρόπον τινά η μήτρα... Γλώσσα λογική και συγχρόνως ευφωνική, ανάμεσα σε όλες τις άλλες...»

Theodore F. Brunner: Ιδρυτής του TLG και διευθυντής του μέχρι το 1997 «Σε όποιον απορεί γιατί ξοδεύτηκαν τόσα εκατομμύρια δολλάρια για την αποθησαύριση των λέξεων της Ελληνικής, απαντούμε: Μα πρόκειται για την γλώσσα των προγόνων μας και η επαφή με αυτούς θα βελτιώσει τον πολιτισμό μας.»

Ζακ Λάνγκ: Γάλλος Υπουργός Παιδείας «Θα ήθελα να δω να διδάσκονται τα Αρχαία Ελληνικά, με τον ίδιο ζήλο που επιδεικνύουμε εμείς, και στα Ελληνικά σχολεία.»

Οἱ ὑποψήφιοι δικαστές δέν γνωρίζουν καλά τήν ἑλληνική γλῶσσα!

Οι αυριανοί δικαστές μπερδεύουν τη Λέλα Καραγιάννη με τη… Μάρθα Καραγιάννη! Της Βασιλικής Κόκκαλη


Δικαστές, που έχουν έρθει σε επαφή με υποψηφίους συναδέλφους έχουν συμμετάσχει στο παρελθόν σε εξετάσεις για την εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών και είναι σε θέση να γνωρίζουν το επίπεδο των συμμετεχόντων στη διαδικασία, παρατηρούν πως πολλά από τα νέα παιδιά με βλέψεις προς το Δικαστικό Σώμα δεν γνωρίζουν καλά την ελληνική γλώσσα, σε αντίθεση με την αγγλική που τη μιλούν σαν μητρική τους. Επίσης, παρατηρούν ότι δεν διαθέτουν γενική παιδεία και υστερούν σημαντικά σε βασικές ιστορικές, πολιτισμικές και κοινωνικοπολιτικές γνώσεις.

Τα «Επίκαιρα» αλίευσαν τα «μαργαριτάρια» των υποψηφίων για την εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών
Είναι νέοι, απόφοιτοι της Νομικής Σχολής, έχουν ασκήσει για περίπου μία διετία μάχιμη δικηγορία και πρόσφατα διεκδίκησαν μια θέση στο Δικαστικό Σώμα. Κάποιοι όμως από αυτούς δεν γνώριζαν ποιος ήταν ο Ανδρέας Κάλβος, ποιος ήταν ο Αδαμάντιος Κοραής και πότε πέρασε σε ελληνικά χέρια η Θεσσαλία! Οι απαντήσεις αρκετών εκ των υποψηφίων δικαστών, στις τελευταίες εξετάσεις για την εισαγωγή τους στην Εθνική Σχολή Δικαστών, κυριολεκτικά σπάνε… κόκαλα!
Τα «Επίκαιρα» βρέθηκαν στις προφορικές εξετάσεις Γενικής Παιδείας –διαδικασία που είναι ανοιχτή– και συγκέντρωσαν τα «μαργαριτάρια» των δικαστών του… μέλλοντός μας!
Υποψήφιος ερωτάται από τον εξεταστή για το τι ακριβώς συνέβη στο Βατερλό, στις 18 Ιουνίου του 1815, για να λάβει την αποστομωτική απάντηση: «Ναυμαχία»! Ο συγκεκριμένος υποψήφιος δεν είχε αντιληφθεί ποτέ τίποτα για την πιο πολυσυζητημένη μάχη όλων των εποχών, που σήμανε το τέλος των πολιτικών φιλοδοξιών του Ναπολέοντα και την κατάλυση της αυτοκρατορίας του. Ούτε φυσικά αναρωτήθηκε ποτέ γιατί το Βατερλό –που βρίσκεται 20 χιλιόμετρα έξω από τις Βρυξέλλες– είναι συνώνυμο της αποτυχίας!
Σε ερώτηση για το πότε απελευθερώθηκε η Θεσσαλία από τον τουρκικό ζυγό, η απάντηση από υποψήφιο ήταν το 1964! «Δηλαδή ο παππούς σου φοράει ακόμη τσαρούχια;» ήταν το σχόλιο του εξεταστή προς τον υποψήφιο με καταγωγή μάλιστα από τα Τρίκαλα, χωρίς όμως να γνωρίζει ότι η Θεσσαλία πέρασε σε ελληνικά χέρια το 1881.
Άλλη υποψήφια, 28 ετών, για εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών, ερωτάται για το αν γνωρίζει κάτι για τη δράση της Λέλας Καραγιάννη –την «ψυχή» της οργάνωσης της Αντίστασης την περίοδο της γερμανικής Κατοχής– και απαντά ότι η μόνη που γνωρίζει είναι η ηθοποιός Μάρθα Καραγιάννη!
Σε ερώτηση για το πότε απελευθερώθηκε η Θεσσαλία από τον τουρκικό ζυγό, η απάντηση που δόθηκε από υποψήφιο ήταν το 1964! «Δηλαδή ο παππούς σου φοράει ακόμη τσαρούχια;» ήταν το σχόλιο του εξεταστή προς τον υποψήφιο που είχε μάλιστα και καταγωγή από τα Τρίκαλα, χωρίς όμως να γνωρίζει ότι η Θεσσαλία πέρασε σε ελληνικά χέρια το 1881.
Στην ίδια ενότητα των εξετάσεων, δηλαδή της Γενικής Παιδείας, τέθηκε και ερώτηση για τον Ανδρέα Κάλβο. Πολλοί ήταν εκείνοι που δεν γνώριζαν τον ποιητή των «Ωδών», έναν από τους σπουδαιότερους Έλληνες ποιητές και λόγιους.
Μουσολίνι, Λένιν: Παντελώς άγνωστοι
Την ίδια… τύχη είχαν όμως και ο Μπενίτο Μουσολίνι, όπως και ο Βλαντιμίρ Ιλίτς Ουλιάνοβ, γνωστότερος ως Λένιν. Υπήρξαν υποψήφιοι που δεν ήξεραν ποιος ήταν ούτε ο Ιταλός πολιτικός, ιδρυτής και ηγέτης του φασιστικού κόμματος που διοίκησε την Ιταλία από το 1922 έως το 1943 υπό δικτατορικό καθεστώς, ούτε ο ηγέτης της Οκτωβριανής Επανάστασης, ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα που «σφράγισαν» όχι μόνο την πορεία της Ρωσίας, αλλά επηρέασαν καθοριστικά ολόκληρη τη νεότερη παγκόσμια ιστορία.
Αλλά και ο Αδαμάντιος Κοραής, από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του νεοελληνικού Διαφωτισμού, ήταν παντελώς άγνωστος για υποψήφιο για εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών. Ο συγκεκριμένος νεαρός δεν ήξερε καν ποιος ήταν ο Έλληνας φιλόλογος με τη βαθιά γνώση του ελληνικού πολιτισμού, έστω κι αν το άγαλμά του υπάρχει έξω από την Πρυτανεία του πανεπιστημίου στην Αθήνα…
Business στα έδρανα…
Δικαστές, που έχουν έρθει σε επαφή με υποψηφίους συναδέλφους έχουν συμμετάσχει στο παρελθόν σε εξετάσεις για την εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών και είναι σε θέση να γνωρίζουν το επίπεδο των συμμετεχόντων στη διαδικασία, παρατηρούν πως πολλά από τα νέα παιδιά με βλέψεις προς το Δικαστικό Σώμα δεν γνωρίζουν καλά την ελληνική γλώσσα, σε αντίθεση με την αγγλική που τη μιλούν σαν μητρική τους. Επίσης, παρατηρούν ότι δεν διαθέτουν γενική παιδεία και υστερούν σημαντικά σε βασικές ιστορικές, πολιτισμικές και κοινωνικοπολιτικές γνώσεις.
Οι ίδιοι σημειώνουν πως αρκετοί από τους υποψηφίους, στην ερώτηση για ποιο λόγο θέλουν να μπουν στο Δικαστικό Σώμα, απαντούν αφενός πως το βασικό κίνητρό τους είναι οι σταθερές ικανοποιητικές οικονομικές απολαβές που έχουν σήμερα οι λειτουργοί της Θέμιδος και, αφετέρου, ότι θέλουν να προσφέρουν στο γενικότερο κοινωνικό σύνολο (!).
Το ερώτημα όμως είναι με τι εχέγγυα, γνώσεις και καλλιέργεια μπορούν πράγματι, όπως διατείνονται, να προσφέρουν, να απονείμουν δηλαδή δικαιοσύνη, όταν δεν κατέχουν ούτε τις στοιχειώδεις γνώσεις που κατά κανόνα αποκτούνται στα γυμνασιακά και λυκειακά χρόνια.
Ούτε όμως και οι νομικές τους γνώσεις είναι σε καλύτερο επίπεδο, δεδομένου ότι ο μέσος όρος των πτυχίων των αποφοίτων που συμμετέχουν στη διαδικασία των εξετάσεων για εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών δεν ξεπερνά το 6 με 6,5.
Αξιοσημείωτο είναι επίσης και το γεγονός ότι από το σύνολο των υποψηφίων για εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστών ποσοστό που φτάνει το 90% ανήκει στο λεγόμενο ασθενές φύλο. Πολλές από τις νέες που έχουν αποφοιτήσει από τη Νομική Σχολή βλέπουν την είσοδό τους στο Δικαστικό Σώμα ως πλήρη επαγγελματική αποκατάσταση που συνεπάγεται μονιμότητα και σταθερές αποδοχές. Αντίθετα, αποκλείουν τη μάχιμη δικηγορία που απαιτεί χρόνο και μεγάλη προσπάθεια για να «χτίσει» κάποιος καριέρα.
Για την ιστορία, πάντως, το 60% όσων συμμετέχουν στις εξετάσεις απορρίπτεται…
________________________________________
Πηγή: http://m-epikaira.gr

Διάλεκτοι-Ντοπολαλιές τῆς ἑλληνικῆς: «τό ἁλάτι τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας»

Η ελληνική «Βαβυλωνία» ζει και βασιλεύει Διάλεκτοι και γλωσσικά ιδιώματα που ταξίδεψαν στους αιώνες από στόμα σε στόμα μιλιούνται σε αρκετές περιοχές ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Μαρία Λίλα mlila@dolnet.gr

«Μένε σπαλτς απόθεν εξέβες και στα ελληνικά, για να καταλάβεις, σημαίνει να μην ξεχάσεις από πού είσαι», λέει στα «ΝΕΑ» μία από τις παλιές δόξες του ποδοσφαίρου, ο Αχιλλέας Ασλανίδης, που γεννήθηκε στην Καλαμαριά, ζει στην Αθήνα και κατάγεται από τον Πόντο.

▅ «Το ξέρετε πως δεν υπάρχει η λέξη ευχαριστώ στα αρβανίτικα αν και υπάρχει και στα αλβανικά και στα ελληνικά;», επισημαίνει η κ. Ζωή Γκιόκα
Την ποντιακή τη μιλούσε η καλομάνα του, η γιαγιά του από τη μάνα του, όπως εξηγεί, και «ντεμετέτς ακαλάτζεβεν» όλα τα παιδιά στη γειτονιά του την ήξεραν και την κράτησαν ζωντανή στη μνήμη του. «Αν και κάθε χωριό του Πόντου τα μιλούσε διαφορετικά, μπορούσαμε να καταλάβουμε τι έλεγε ο καθένας και οι παλιότεροι ανάλογα με τα λόγια καταλάβαιναν την καταγωγή των ανθρώπων», τονίζει ο ίδιος, ενώ η σύζυγός του, «η γαρή μ΄» όπως την αποκαλεί, κ. Μαρία Κυβρακίδου συμπληρώνει ότι οι νέοι πια δεν τα μιλούν και λίγο τα καταλαβαίνουν. «Γεννήθηκα στη Σαμψούντα και δεν κρύβω το γεγονός πως ακόμη συγκινούμαι όταν ακούω κάποιον να μιλά τούρκικα. Ήταν η γλώσσα των παιδικών μου χρόνων μαζί με τα ποντιακά και όχι μόνο την καταλαβαίνω, αλλά την έχω συνδέσει με εικόνες, γεύσεις και μυρωδιές», λέει.
Τα ποντιακά, μαζί με τα τσακώνικα, τα καππαδοκικά και τα ελληνικά της Κάτω Ιταλίας ανήκουν στις τέσσερις διαλέκτους της ελληνικής γλώσσας, ενώ τα κυπριακά και τα κρητικά βρίσκονται ανάμεσα στις διαλέκτους και τα γλωσσικά ιδιώματα, τα οποία είναι δεκάδες ακόμη στη χώρα μας. Όπως αρκετές είναι και οι μειονοτικές γλώσσες: τα τούρκικα, τα αρβανίτικα, τα σλαβομακεδονικά, τα βλάχικα και τα πομάκικα.
«Η γλώσσα κρύβει κι ανάβει πάθη. Η δική μας, η νεοελληνική, πέρασε πολλά κι ακόμα και τώρα οι ειδικοί δεν συμφωνούν για τα κριτήρια που θα μπορούσαν να την... τακτοποιήσουν σε διαλέκτους, γι΄ αυτό και ο όρος ντοπιολαλιά υιοθετήθηκε κι αφήνει ευχαριστημένους τους περισσότερους με την ασάφεια που τον χαρακτηρίζει», λέει στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Κοινωνιογλωσ- σολογίας του Πανεπι- στημίου

▅ «Αν και κάθε χωριό του Πόντου τα μιλούσε διαφορετικά, μπορούσαμε να καταλάβουμε τι έλεγε ο καθένας», λέει ο Αχιλλέας Ασλανίδης
Αιγαίου κ. Κώστας Κανάκης.
«Ονομάζουμε συνήθως γλώσσα μια ποικιλία, η οποία περιγράφεται ως πρότυπη σε γραμματικές και λεξικά, επιτελεί δημόσιες λειτουργίες και διδάσκεται στην Εκπαίδευση, ενώ ο όρος διάλεκτος (γεωγραφική ή κοινωνική) χρησιμοποιείται για ποικιλίες που δεν έχουν παγιωμένη γραπτή μορφή ή παράδοση, δεν επιτελούν δημόσιες και επίσημες λειτουργίες και δεν διδάσκονται στην Εκπαίδευση. Πρόκειται για λειτουργική διαφοροποίηση», αποσαφηνίζει η καθηγήτρια Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Μάρω Κακριδή- Φερράρι.
Τσάκωνες και Αρβανίτες
«Α σάτι εμπάιτ σε το φτερενίσι» είναι μία έκφραση στα τσακώνικα που υποδηλώνει την κόρη για παντρειά και σημαίνει ότι η κόρη ανέβηκε στην αγριοφιστικιά. Τη χρησιμοποιούν ακόμη στα χωριά της Κυνουρίας όπου μιλούν τσακώνικα, ενώ στα αρβανιτοχώρια της Αττικής και της Βοιωτίας συνήθιζαν να σηκώνουν όρθιο ένα κεραμίδι από την άκρη της στέγης του σπιτιού για να δηλώσει η οικογένεια πως υπάρχει κόρη της παντρειάς.
Με «Μιρ έρδε» μάς είπαν στο Κριεκούκι το «καλώς ορίσατε, γυναίκες και άνδρες» που μιλούν καλά ακόμη τα αρβανίτικα. «Κριεκούκι είναι δύο λέξεις. Κρίε σημαίνει κεφάλι και κούκι το κόκκινο, δηλαδή ερυθρές κεφαλές, όπως ήταν και η παλαιότερη ονομασία του χωριού μας, που τώρα λέγεται Ερυθρές», εξηγεί ο κ. Χρήστος Οικονόμου. «Το ξέρετε πως δεν υπάρχει η λέξη ευχαριστώ στα αρβανίτικα αν και υπάρχει και στα αλβανικά και τα ελληνικά;», ρωτάει η κ. Ζωή Γκιόκα που έχει αρτοποιείο στο Κριεκούκι. «Συνήθως λέμε ευχαριστώ τσουμ, δηλαδή πολύ, ενώ δεν είναι λίγοι που ρωτούν "κε μπουκ;", δηλαδή έχεις ψωμί, "καμ" απαντώ, δηλαδή ότι έχω και "σκαμ" ότι δεν έχω».
«"Σκα τσάι σκα σκολιό"» λέγαμε παιδιά και το λένε ακόμα», συμπληρώνει ο κ. Κωνσταντίνος Γεωργίου, φράση που σημαίνει πως αν δεν έχει τσάι δεν πάω σχολείο.
Τα μεσολογγίτικα
Για τη βραβευμένη από την Ακαδημία Αθηνών συγγραφέα κ. Ακακία Κορδόση, οι διάλεκτοι και τα γλωσσικά ιδιώματα αποτελούν «το αλάτι της γλώσσας» που από τον καθωσπρεπισμό, την ξενομανία και την τηλοψία κινδυνεύει να εξαφανιστεί καθιστώντας... άνοστη την τρέχουσα νεοελληνική. Για να μη χαθεί άλλωστε η νοστιμιά της, η ίδια έχει γράψει μεταξύ άλλων το βιβλίο «Μιλήστε μεσολογγίτικα» με 1.800 ιδιωματικές λέξεις και εκφράσεις. «Με κολπάρ΄σες κιο μούχες πει πως δεν θάβγαινες. (Με τρόμαξες αν και μου ΄χες πει πως δεν θα ΄βγαινες). Πώς βγήκες τώρα με κιάσο;

(θόρυβο)», λένε στα μεσολογγίτικα, δανειζόμενοι πολλές λέξεις από τα ιταλικά και τα τούρκικα.
Η διάλεκτος δεν έχει συνήθως γραπτή μορφή, δεν είναι κωδικοποιημένη και το πεδίο χρήσης της είναι αυτό της καθημερινής ζωής μιας σχετικά μικρής ομάδας ομιλητών, οι οποίοι συχνά δεν έχουν ιδιαίτερη μόρφωση και δεν παρουσιάζουν γεωγραφική ή κοινωνική κινητικότητα. Επίσης, συμβαίνει συνήθως η καθιερωμένη γλώσσα να χρησιμοποιείται από ανθρώπους που γνωρίζουν διαφορετικές διαλέκτους παράλληλα με τη διάλεκτό τους, είτε σε επίσημες μορφές επικοινωνίας είτε ως γλώσσα συνεννόησης. Έτσι, αυτή η δεύτερη πτυχή της σχέσης γλώσσαςδιαλέκτου ενέχει κάποιες φορές τον κίνδυνο να θεωρηθεί η διάλεκτος ως αποκλίνουσα από τη νόρμα γλωσσική μορφή, με αποτέλεσμα να γίνεται αντικείμενο αξιολογικών κρίσεων (όπως ότι η διάλεκτος δεν είναι γλώσσα ή ότι διαλέκτους μιλούν οι χωριάτες, οι αμόρφωτοι, οι άξεστοι).
Κρήτη και Κύπρος
Υπάρχουν όμως και υποδιαιρέσεις της γλώσσας με βάση την προφορά, δηλαδή την εκφορά του λόγου. «Κάτω από αυτόν τον διαχωρισμό θα έλεγα ότι η κρητική και η κυπριακή γλώσσα είναι οι πιο ισχυρές σήμερα στην Ελλάδα, στους ηλικιωμένους όμως περισσότερο», τονίζει ο κ. Κοντοσόπουλος. «Στη δεκαετία του 1960 η μετανάστευση εντός και εκτός ελληνικών συνόρων και κυρίως η αστυφιλία έσπασε την προφορική παράδοση που μετέφερε τα ιδιώματα και τις διαλέκτους από γενιά σε γενιά με αποτέλεσμα να χαθούν αρκετά στοιχεία τους», προσθέτει.
«Πολλές φορές, ορισμένα γεωγραφικά διαλεκτικά χαρακτηριστικά προσλαμβάνουν κοινωνικό νόημα, χαρακτηρίζοντας αρνητικά τους ομιλητές τους στα μάτια της κοινότητας. Αυτό συμβαίνει όταν π.χ. οι ομιλητές μιας συγκεκριμένης γεωγραφικής διαλέκτου εντάσσονται στα χαμηλότερα κοινωνικά στρώματα άλλης περιοχής και ο τρόπος ομιλίας τους γίνεται αντιληπτός ως σύμβολο της χαμηλής κοινωνικής τους θέσης», επισημαίνει η κ. Κακριδή.
«Μόνον η τουρκική γλώσσα έχει προνομιακή μεταχείριση σε σύγκριση με τις υπόλοιπες μειονοτικές γλώσσες που μιλιούνται στη χώρα μας», επισημαίνει ο ερευνητής του Κέντρου Ερεύνης Νεοελληνικών Διαλέκτων και Ιδιωμάτων της Ακαδημίας Αθηνών κ. Σταμάτης Μπέης. «Μόνο γι΄ αυτήν υπάρχουν σχολεία και διδάσκεται, καθώς αποτελεί τη μόνη επίσημα αναγνωρισμένη μειονοτική γλώσσα και μιλιέται από την πλειονότητα του μουσουλμανικού πληθυσμού της Δυτικής Θράκης και ορισμένους κατοίκους στη Ρόδο και την Κω».
Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες εκτιμήσεις, ο μουσουλμανικός πληθυσμός της Θράκης αποτελείται από 60.000
τουρκόφωνους, 40.000 πομάκους και 22.000 τσιγγάνους. Τα πομακικά, αν και είναι γλώσσα που μοιάζει περισσότερο με τη βουλγαρική, συνηθίζεται να συγχέονται λανθασμένα με τα τούρκικα.
Άντρα μου πάει...

ΞΕΧΩΡΙΣΤΗ περίπτωση είναι τα γκρεκάνικα, μια διάλεκτος ελληνικών και ιταλικών στοιχείων που μιλιέται από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα σε περιοχές της Κάτω Ιταλίας. «Εβώ πάντα σε σένα πενσέω/ Γιατί σένα φσυχή μου ΄γαπώ/ τσαι που πάω, που σύρνω, που στέω/ στην καρδιά μου πάντα σένα βαστώ» (ελληνικά: Εγώ πάντα εσένα σκέφτομαι/ γιατί εσένα ψυχή μου αγαπώ/ και όπου πάω, όπου σέρνομαι, όπου στέκομαι/ στην καρδιά μου πάντα εσένα βαστώ) λέει το γκρεκάνικο τραγούδι που έχει τον τίτλο «Καληνύφτα», δηλαδή: Καληνύχτα.
Γνωστότερο στην Ελλάδα είναι το πολυτραγουδισμένο «Άντρα μου πάει» με τη συγκινητική επωδό:
«Πένσεω στο σκοτεινό και στη μινιέρα που πολεμώντα ετσεί πεθαίνει ο γένο» (νεοελληνικά: Σκέφτομαι το σκοτεινό ορυχείο, όπου δουλεύοντας εκεί πεθαίνει ο κόσμος). Αυτοί είναι οι τελευταίοι στίχοι του τραγουδιού που δείχνει τον σπαραγμό των γυναικών καθώς φεύγουν οι άνδρες τους μετανάστες στη Γερμανία.
Σύμφωνα με έρευνα που διενήργησε το Ευρωπαϊκό Γραφείο για τις Λιγότερο Χρησιμοποιούμενες Γλώσσες, τα γκρεκάνικα (grico)
μιλιούνται περίπου από 10.000-
12.000 ανθρώπους στα ελληνόφωνα χωριά της Καλαβρίας και του Σαλέντο.
«Την τρομάρα τη λέγαμε σπαβέντο και το γλέντι φαρομανίδι»


▅ «Δυστυχώς, οι νέοι έπαψαν να τα μιλούν τα ιδιώματα και γρήγορα θα εκλείψουν και από τα Επτάνησα», σημειώνει ο Ηλίας Λογοθέτης
«ΜΕ ΣΠΑΒΕΝΤΑΡΙΣΕΣ, μπονόρα μπονόρα και λάμπαξα», θα πουν σε ανάλογη περίσταση οι Λευκαδίτες, σύμφωνα με τον ηθοποιό Ηλία Λογοθέτη, ο οποίος αν και κατάγεται από τη Λευκάδα ερμήνευσε μοναδικά το Ζακυνθινό αστυνόμο Νιόνιο Φάντε, στην κλασική ελληνική ταινία «Βαβυλωνία» (1970). Βασισμένη στο ομώνυμο θεατρικό έργο του Δημητρίου Βυζαντίου, που γράφτηκε λίγα χρόνια μετά την Επανάσταση του 1821- το 1835- η ταινία αποτυπώνει με ακρίβεια και σκωπτική διάθεση την πολυγλωσσία και την συνακόλουθη ασυνεννοησία που επικρατούσε στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος.
«Αφήτε να περάσ΄ ένα μομέντο ακόμα», λέει ο Φάντες ενώ ο στρατιώτης του αναγγέλει ότι έρχεται ένα όρντινο τση Διοίκησης. «Πάρτε τ΄ απ΄ τα χέργια του, και φερμάρετε εδώ. Μην αλαργεύετε σ΄ αυτές τσι ώρες, μπα και μας εύρη κανένα ατσιντέντε», είναι μία από τις πολλές χαρακτηριστικές ατάκες του έργου που παίζεται μέχρι σήμερα σε θεατρικές σκηνές, με μεγάλη επιτυχία.
«Δυστυχώς, οι νέοι έπαψαν να τα μιλούν τα ιδιώματα και γρήγορα θα εκλείψουν και από τα Επτάνησα», σημειώνει ο κ. Λογοθέτης. «Στη Λευκάδα είχαμε μια δική μας γλώσσα με βενετσιάνικα δάνεια που χάνονται.
Την τρομάρα τη λέγαμε σπαβέντο και το γλέντι φαρομανίδι, όμως, τα νέα παιδιά δεν έχουν ακούσματα και μνήμες για να συνεχίσουν να φτιάχνουν δικές τους λέξεις κρατώντας την πλούσια παρακαταθήκη των παππούδων τους. Μόνον οι καντάδες κρατούν ακόμα»


᾿Εφημ. Τά Νέα, 25-1-2010

«σήμερα ἐλάχιστοι νεοέλληνες εἶναι ἑλληνομαθεῖς» -Η ἑλληνική γλῶσσα καί μερικές ἀκόμη σκέψεις περί ἐθνομηδενισμοῦ-καθηγητής κ. Π. Ἥφαιστος

᾿Οδυσσεύς τοῦ Klision:(φωτογραφίες) ῾Η κυρά τῆς Ρῶ μιά ὁλάκερη ζωή κράταγε Θερμοπύλες, τά σημερινά ἑλληνόπουλα (;) καῖνε "Θερμοπύλες", ὅμως ἡ σημαία τοῦ Σταυροῦ κυματίζει στό πέλαγος τοῦ αἰγαίου καί μᾶς δίνει ἐλπίδα...

῾῾Η ἑλληνική γλῶσσα καί μερικές ἀκόμη σκέψεις περί ἐθνομηδενισμοῦ-καθηγητής κ. Π. Ἥφαιστος

«σήμερα ἐλάχιστοι νεοέλληνες εἶναι ἑλληνομαθεῖς»

«Ὅποιος μέ ψυχραιμία καί σύνεση παρατηρήσει ὅτι χρειάζεται περισσότερη σκέψη γιά τήν πολιτική πού πρέπει νά υἱοθετηθεῖ κατατάσσεται συνοπτικά σέ ἐκείνη τήν βδελυρή μεταφυσική ἔννοια τῶν «ἀκροδεξιῶν».

Σέ φόρουμ ἑλλήνων ἀκαδημαϊκῶν τέθηκε τό ζήτημα τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας στό διαδίκτυο. Συγκεκριμένα, ὅσον ἀφορᾶ τά μηνύματα πολλῶν ἑλλήνων ἀκαδημαϊκῶν της διασπορᾶς πού γράφονται στά ἀγγλικά. Μέ ἀφορμή αὐτό τό ζήτημα ὁ καθηγητής κ. Π. Ἥφαιστος (www.ifestosedu.gr) ἔκανε τήν πιό κάτω παρέμβαση:

Ἡ ἑλληνική γλώσσα καί μερικές ἀκόμη σκέψεις περί ἐθνομηδενισμοῦ
Ἐπιτρέψτε μου μία μικρή παρέμβαση ὅσον ἀφορᾶ τήν χρήση τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας ἀπό τούς ἕλληνες τῆς διασπορᾶς στό παρόν φόρουμ. Πρόκειται μᾶλλον γιά παρανόηση. Ἐξ ὅσων γνωρίζω τό παρόν φόρουμ ἀπευθύνεται σέ ἕλληνες ἀκαδημαϊκούς ὅλου του.....
πλανήτη. "Πολλοί Ἕλληνες τῆς διασπορᾶς, παρά τό γεγονός ὅτι κατέχουν τήν ἑλληνική γλώσσα, ἐξαιτίας τῆς ἐπί δεκαετίες παραμονή τους στό ἐξωτερικό, εἶναι φυσικό νά μήν ἐκφράζονται ἄνετα ἤ ἔστω μέ τήν ἴδια εὐχέρεια ἐκείνων πού χρησιμοποιοῦν τήν ἑλληνική γλώσσα καθημερινά. Ἐπιπλέον, γνωρίζω ἐκ πείρας ὅτι γιά πολλές κοινότητες στό ἐξωτερικό ἰσχύει τό γεγονός πώς ἡ ἑλληνική πολιτεία δέν κάνει τό μέγιστο δυνατό γιά τήν γλωσσική καί ἐθνική ἐπιβίωση τῶν ἑλλήνων πού ἔτυχε νά ξενιτευτοῦν. Σίγουρα, ἡ ἑλληνική γλώσσα, ὅπως καί γιά κάθε ἔθνος, ἀποτελεῖ θεμελιώδη παράγοντα τῆς ἱστορικοπολιτικῆς τοῦ συγκρότησης. Ἐξ ἀντικειμένου, ὁ πλοῦτος μίας γλώσσας εἶναι πνευματικός πλοῦτος τῶν μελῶν ἑνός ἔθνους καί τό ἀντίστροφο. Παραμένει τό γεγονός, ὅμως, ὅτι οἱ νεοέλληνες πάσχουμε. Πρῶτον, σ’ ἀντίθεση μέ τό παρελθόν –ἀκόμη καί στίς χειρότερες στιγμές τοῦ ἔθνους– σήμερα ἐλάχιστοι νεοέλληνες εἶναι ἑλληνομαθεῖς. Δεύτερον, οἱ παλινωδίες ὅσον ἀφορᾶ τήν διδασκαλία τῆς Ἀρχαίας ἑλληνικῆς, τῆς πλουσιότερης ἴσως γλώσσας (ἐφάμιλλη εἶναι ἡ κινεζική καί ἴσως ἡ γερμανική) ροκάνισαν τά θεμέλια τῆς γλωσσομάθειας τῶν νεοελλήνων ὅπου καί ἄν βρίσκονται. Τρίτον, ἐκτιμῶ, παρά τό γεγονός ὅτι θά μποροῦσαν νά ὑπάρξουν πολλές ἀντιρρήσεις γιά αὐτή τήν ἐκτίμηση, ὅτι οἱ ἕλληνες τῆς διασπορᾶς εἶναι συχνά πολύ πιό εὐαίσθητοι γιά τό ἔθνος, τήν ἐπιβίωσή του καί τά συμφέροντα τοῦ νεοελληνικοῦ ἔθνους καί τῶν ἁπανταχοῦ ἑλλήνων. Ἀπόδειξη γι᾿ αὐτό, πάντως, θά μποροῦσε νά εἶναι τό γεγονός ὅτι ὁ ἐθνομηδενισμός αὐτή τήν στιγμή ἐκκολάπτεται μέσα στά σπάργανα τοῦ νεοελληνικοῦ καί κυπριακοῦ κράτους καί ὄχι στήν διασπορά. Ἤ μήπως κάνω λάθος; Τέλος, δράττομαι τῆς εὐκαιρίας γιά νά διατυπώσω μερικές θέσεις πού νομίζω ὅτι πραγματολογικά ἐπαληθεύονται πλήρως. Κυρίως ὅτι, ἡ κυριότερη «ἀποστολή» τοῦ νεοελληνικοῦ κράτους καταμαρτυρούμενα ἦταν καί συνεχίζει νά εἶναι ὁ ἐκμηδενισμός τῶν ἑλλήνων:

Πρῶτον, μετά τήν δημιουργία τοῦ νεοελληνικοῦ κράτους βλέπουμε μία διαρκῆ συρρίκνωση τοῦ μακραίωνου ἑλληνικοῦ ἔθνους ἀπό ἱστορικούς χώρους στούς ὁποίους ἡ παρουσία του δέν συνυφαινόταν, κατ’ ἀνάγκη, μέ τίς κυριαρχικές ὁριοθετήσεις. Κυριαρχικές ὁριοθετήσεις οἱ ὁ ὁποῖες, μετά τήν Βυζαντινή Οἰκουμένη, ἀποτέλεσαν ἀνεπίστροφα, δυστυχῶς, διοικητική προσέγγιση ἑνός, κυριολεκτικά, «μαντρώματος» καί ρατσιστικῆς ὁμοιογενοποίησης τῶν ἀνθρώπων. Πρῶτοι διδάξαντες ἦταν τά ἡγεμονικά κράτη τῆς Εὐρώπης καί τό Ἀμερικανικό κράτος ἤδη ἀπό τά πρῶτα χρόνια μετά τήν Ἀμερικανική Ἐπανάσταση.

Δεύτερον, κανείς δέν ἔχει παρά νά διαβάσει καλύτερα τά διαμειφθέντα τήν δεκαετία τοῦ 1910 καί 1920 γιά νά κατανοήσει πλήρως ὅτι τό μεγαλύτερο πρόβλημα τότε ὅπως καί σήμερα ἔγκειται στό γεγονός πώς οἱ κυβερνῶντες στό μονίμως παραπαίων νεοελληνικό κράτος ἔβλεπαν τόν κόσμο ὄχι μέ ὅρους ἔθνους ἀλλά μέ ὅρους ἐξουσίας-ὑπηκόων, ἀντίστοιχα καί ἀνάλογα μέ τά μοντερνιστικά κράτη τῆς δυτικῆς Εὐρώπης μέ τά ὁποία μονίμως διατηρεῖ ἀσύμμετρες σχέσεις. Ἡ εἰδοποιός διαφορά ὅμως εἶναι γιγαντιαία: Στά δυτικοευρωπαϊκά κράτη ἀπό τόν 16ο-19ο αἰώνα ἡ ἀγωνία δέν ἦταν τό πῶς θά συγκροτήσουν πολιτικά προϋπάρχοντα ἔθνη ἀλλά τό πῶς θά διοικήσουν ἡγεμονικά τίς κοινότητες ἐξαθλιωμένων δουλοπαροίκων οἱ ὁποῖοι στήν μετά-Μεσσαιωνική ἐποχή δημιουργοῦσαν διαφοροποιημένα κοινωνικά περιβάλλοντα. Ἔτσι, ἡ ἀναγκαία καί μή ἐξαιρετέα ἀνθρωπολογική συνοχή νοήθηκε ρατσιστικά, ἐπιβλήθηκε γενοκτονικά καί συγκρατήθηκε στό πλαίσιο μίας σχέσης ἐξουσίας-ὑπηκόων. Ὅπως καί μέ πολλά ἄλλα ἔθνη πού ὑπέστησαν τήν λαίλαπα τοῦ ἡγεμονισμοῦ καί τῆς ἀποικιοκρατίας, ὅμως, τό ἀνθρωπολογικό περιβάλλον τῶν ἑλλήνων ἦταν διαφορετικό. Διέθεταν μακραίωνη πνευματική καί πολιτική διαμόρφωση καί μεγάλα κτίσματα πολιτικοῦ πολιτισμοῦ, δηλαδή, διέθεταν συγκροτημένο ἔθνος. Ἀναμφίβολα, ἀνθρωπολογικά μιλώντας ἦταν διάσπαρτο καί τό στοίχημα σωστά νοούμενο ἦταν νά συνεχίσουν τόν βίο τους στούς ἱστορικούς τους χώρους καί ὄχι νά μαντρωθοῦν κυριαρχικά στά πρότυπά του δυτικοευρωπαϊκοῦ ἡγεμονικοῦ κράτους. Κάτι τέτοιο, ὅμως, ὑπερέβαινε τίς δυνατότητες τοῦ νεοσυστανθέντος ἐξαρτημένου νεοελληνικοῦ κράτους. Αὐτό μποροῦμε νά τό ποῦμε καί διαφορετικά: Οἱ ἕλληνες καί τά ἄλλα ἔθνη τά ὁποῖα μέ τόση ἀκρίβεια περιέγραφαν διάνοιες μεγάλης ἐμβέλειας ὅπως ὁ Ρήγας Φεραῖος καί ὁ Καβάφης, μποροῦσαν σχεδόν αὐτόματα νά δημιουργήσουν δημοκρατίες καί εἰρηνικές σχέσεις ἄν, ὅπως τό ἔθεσε ὁ Ρήγας, ἐξέλειπε ὁ τύραννος. Εἴχαμε ὅμως διαφορετικές ἐξελίξεις: Τελικά μετά ἀπό μεγάλες ἀνθρωπολογικές καταστροφές μιμούμενοι τά δυτικοευρωπαϊκά πρότυπα δημιουργήθηκαν δύο μοντερνιστικά κράτη. Δέν ἀντιλέγω ὅτι ὑπό τίς ἱστορικές συνθῆκες της τότε ἐποχῆς ἐνδεχομένως μία τέτοια καταστροφή νά ἦταν σέ πολύ μεγάλο βαθμό ἀναπόφευκτη.

Τρίτον, γιά λόγους σχετικούς μέ τά ἀκαδημαϊκά μου καθήκοντα, διαβάζοντας βιβλίο νεοεισερχόμενου συναδέλφου πού μόλις κυκλοφόρησε, ὁ ὁποῖος, ὑπό τό πρίσμα τῆς Θουκυδίδειας ἐπιστημονικῆς παράδοσης διεθνῶν σχέσεων συνέγραψε πρωτοπόρα μελέτη γιά τό 1922 (Διονύσιος Τσιριγώτης, Ἡ ἑλληνική στρατηγική στή Μικρά Ἀσία, 1919-1922. Σύγχρονη ἑλληνική ἱστορία καί ἐξωτερική πολιτική, βιβλίο στόν πρόλογο τοῦ ὁποίου ὁ Καθηγητής Γιῶργος Κοντογιώργης ἔγραψε ἐξίσου σημαντικές παρατηρήσεις), κανείς βλέπει ξεκάθαρα τήν ἀντιπάθεια πολλῶν ἐξουσιαστικῶν τρωκτικῶν τοῦ νεοελληνικοῦ κράτους γιά τούς τότε ἐκτός συνόρων ἕλληνες. Διαβάζοντας αὐτή τήν ἔξοχη καί ἐπιστημονικά θεμελιωμένη ἀνάλυση, κανείς βλέπει ξεκάθαρα πώς οἱ τότε νοοτροπίες δέν διαφέρουν ἀπό τήν ἐξόφθαλμη σημερινή ὁλοκληρωτική ἐγκατάλειψη ἑνός ἀπό τά πιό ἀνθηρά κομμάτια τοῦ ἑλληνικούς ἔθνους στήν Κύπρο ἀλλά καί τήν ἀδιαφορία μέ τήν ὁποία ἀντιμετωπίζουν πολλοί σήμερα τόν ἐκφυλισμό τῶν ἐξωτερικῶν συνόρων της σημερινῆς ἑλληνικῆς κυριαρχίας, καθώς ἐπίσης καί τήν παντελῆ ἀδιαφορία γιά τίς ραγδαῖες ἀλλαγές στίς περιφερειακές κατανομές ἰσχύος καί συμφερόντων οἱ ὁποῖες κτίζουν μοντερνιστικούς ἐθνικισμούς ἀπίστευτα ἀναχρονιστικούς. Κανείς βλέπει ἀκόμη ὅτι σήμερα δέν μιλᾶμε πλέον γιά κάποια συμμετρική σχέση μεταξύ τῶν εὐρύτερα ἐθνικά καί οἰκουμενικά σκεπτόμενων καί τῶν μοντερνιστῶν νεοελλήνων ἀλλά γιά μία πλήρη πλέον πνευματική, πολιτική καί γλωσσική καθίζηση. Στίς μέρες μας ἀναρίθμητοι πλέον νεοέλληνες διανοούμενοι ἐπιχειροῦν νά ἐνοχοποιήσουν τά πνευματικά καί πολιτικά μας ἐρείσματα κάνοντας τεράστια ἐξομοιωτικά ἅλματα πού ἐξισώνουν αὐτά τά ἐρείσματα μέ ἐθνικιστικές μοντερνιστικές ἀντιλήψεις ἄσχετες μέ τόν μακραίωνα πολιτισμό μας. Τά ἑλληνικά πανεπιστήμια καί οἱ κρατικοί θεσμοί κυριολεκτικά γέμισαν μέ ἱεραποστόλους οἱ ὁποῖοι μέσα σέ διεθνικές συσπειρώσεις προωθοῦν ἰδεολογικά προσανατολισμένες ἐθνομηδενιστικές ἀποδομήσεις τῶν ἑλλαδιτῶν καί κυπρίων. Ὅλως περιέργως, οἱ ἴδιοι ἤ περίπου οἱ ἴδιοι εἶναι ἐξαιρετικά ἐπιεικεῖς μέ τόν σκοπιανό καί ἀλβανικό ἀναθεωρητικό ἐθνικισμό. Ὅλως περιέργως ἐπίσης οἱ ἴδιες ὑπηρεσίες καί ἀλλόκοτοι δρῶντες ὅπως ὁ κερδοσκόπος Σόρος τήν ἴδια στιγμή πού προωθοῦν τόν ἐθνομηδενισμό στήν ἡμέτερη πλευρά προωθοῦν τόν κρατικό ἀναθεωρητικό ἐθνικισμό στά Σκόπια καί ἄλλα κράτη τῆς περιοχῆς μας. Στήν Κύπρο, ἐξάλλου, οἱ ἴδιοι ἤ περίπου οἱ ἴδιοι ἐδῶ καί μία περίπου δεκαετία ἀνέλαβαν ἐργολαβικά τήν ἀντίκρουση τῆς εἰρηνικῆς ἐπίλυσης τοῦ κυπριακοῦ ὑπό τό πρίσμα τῆς διεθνοῦς καί εὐρωπαϊκῆς νομιμότητας εὐνοώντας ἕνα ἀκριβῶς ρατσιστικό «κρατικό ἔθνος κυπρίων» πού ἀσφαλῶς θά εἶναι δημοκρατικά ἰσοπεδωμένο καί ἰμπεριαλιστικά κατεχόμενο. Συναφής εἶναι ἐπίσης ὁ ἰλαροτραγικός καί ντροπιαστικός «δημόσιος διάλογος» τῶν τελευταίων ἑβδομάδων γιά τήν ἀπόδοση Ἰθαγένειας. Ἀποκλίνοντας ἀπό πιό σώφρονες καί ψύχραιμες προσεγγίσεις ἄλλων εὐρωπαϊκῶν κρατῶν ἐπιχειρεῖται μία ἐπιπόλαιη, ἐσπευσμένη καί ἰδεολογικοπολιτικά ἐμπνευσμένη –καί μάλιστα ἐθνομηδενιστικά προσανατολισμένη– νομιμοποίηση ὄχι μόνο τῆς λαθρομετανάστευσης ἀλλά καί μέ τόν τρόπο αὐτό ἐνθάρρυνση τῆς λαθρομετανάστευσης. Ἡ ὕβρις καί ἐπωδός ἦταν καί ἀναμενόμενη: Ὅποιος μέ ψυχραιμία καί σύνεση παρατηρήσει ὅτι χρειάζεται περισσότερη σκέψη γιά τήν πολιτική πού πρέπει νά υἱοθετηθεῖ κατατάσσεται συνοπτικά σέ ἐκείνη τήν βδελυρή μεταφυσική ἔννοια τῶν «ἀκροδεξιῶν». Μία δηλαδή πρόστυχη καί κατάπτυστη ὑβριστική κατασκευή πού ἑτοιμοπόλεμα ὑπηρετεῖ ἕνα πλέον μεγάλο πλῆθος πνευματικῶν καί πολιτικῶν θαμώνων τοῦ διεθνικά, ἐξωπολιτικά καί ἐξωελληνικά (γιά νά θυμηθοῦμε τήν γνωστή φράση τοῦ Ἀνδρέα Παπανδρέου) στημένου ἐθνομηδενιστικοῦ περίγυρου. Ἀκροδεξιός ὅποιος ἔχει ἀντιρρήσεις γιά τήν καταστρατήγηση τῆς διεθνοῦς καί εὐρωπαϊκῆς νομιμότητας στήν Κύπρο, ἀκροδεξιός ὅποιος ἀντισταθεῖ στόν τουρκικό ἐπεκτατισμό, ἀκροδεξιός ὅποιος ἀντισταθεῖ στόν ἀλυτρωτισμό «κρατικῶν ἐθνῶν» τῶν Βαλκανίων, ἀκροδεξιός ὅποιος ἀντικρούσει τήν λαθρομετανάστευση, ἀκροδεξιός ὅποιος ἀντικρούσει τόν ἀποδομητικό ἐθνομηδενισμό, ἀκροδεξιός ὁ Σαμαράς, ἀκροδεξιός ὁ Μίκης Θεοδωράκης καί ὁ Βάσος Λυσσαρίδης, ἀκροδεξιοί ὅσοι δέν εἶναι ἐθνομηδενιστές, ἀκροδεξιοί ὅσοι ἀγαποῦν τόν πολιτισμό τους καί τήν πατρίδα τους, ἀκροδεξιοί ὅσοι προσκολλῶνται στίς παραδόσεις τους, ἀκροδεξιοί ὅσοι θέλουν μία Εὐρώπη τῶν Πατρίδων, ἀκροδεξιοί ὅσοι δέν θέλουν νά διαμελιστεῖ τό Αἰγαῖο ἤ νά ὁδηγηθεῖ ἡ Θράκη πρός ἀπόσχιση, ἀκροδεξιοί ὅσοι ἀμφισβητοῦν ἀλβανικές θέσεις ὅτι τά σύνορά τους πρέπει νά εἶναι μέχρι τήν Πρέβεζα, ἀκροδεξιοί καί ὑπερβολικοί ὅσοι δέν συμφωνοῦν πώς ὑπάρχει «Αἰγαιακό μακεδονικό ἔθνος», ἀκροδεξιοί ὅσοι θέλουν ἄμεση δημοκρατία, ἀκροδεξιοί ὅσοι εἶχαν ἀντίρρηση στίς ἄνομες καί καταχρηστικές μεταψυχροπολεμικές ἐπεμβάσεις τῆς «διεθνοῦς κοινότητας», καί τά λοιπά (βδελυρά καί ντροπιαστικά πού θίγουν τόν κοινό νοῦ καί κάθε ἔννοια πολιτικοῦ πολιτισμοῦ).

Σταματῶ λοιπόν ἐδῶ τονίζοντας ὅτι κατανοῶ πλήρως τίς ἀνησυχίες τῶν συναδέλφων γιά τήν ἑλληνική γλώσσα ἀλλά δυστυχῶς τό πρόβλημα τῶν νεοελλήνων εἶναι πολύ βαθύτερο: Εἶναι ταυτόχρονα πνευματικό καί πολιτικό. Σύντομα θά εἶναι καί ἀνθρωπολογικό, ὅποτε ἡ πολλαπλή διχοτόμησή του θά εἶναι ἀναπόδραστη. Ἰδεολογικά, ὑποσυνείδητα ἤ ἐνδόμυχα πολλοί ἴσως αὐτό θέλουν, διαφορετικά δέν εἶναι κατανοητό γιατί τό ὑποστηρίζουν μέ τόσο φανατισμό ὅσον ἀφορᾶ τήν Κύπρο ἤ γιατί ἐπιδεικνύουν τόσο μεγάλο ἔλλειμμα εὐαισθησίας γιά τίς ἀναθεωρητικές ἀξιώσεις κατά τῆς Ἑλλάδας.
ΠΗΓΗ:ΙΝΦΟΓΝΩΜΝ ΠΟΛΙΤΙΚΑ

[http://orthodoxia-ellhnismos.blogspot.com]