῎Ερευνα-ἀπάντηση σέ ὅσους ζητοῦν τόν ἐξοβελισμό τοῦ μαθήματος τῶν ᾿Αρχαίων ῾Ελληνικῶν ἀπό τό πρόγραμμα τῶν Γυμνασίων -(Παιδαγωγικό ᾿Ινστιτοῦτο)

[Σχόλιο ᾿Οδυσσέως: ἡ παρακάτω ἔρευνα πού φιλοξενοῦμε, «ἀδειάζει» τίς ἀπόψεις τοῦ ὑπεργήρου κ. Κριαρᾶ περί καταργήσεως τοῦ μαθήματος τῶν ἀρχαίων ἑλληνικῶν στό γυμνάσιο, πού πρόσφατα εἶδαν τό φῶς τῆς δημοσιότητας. Οἱ μαχόμενοι ἕλληνες φιλόλογοι ἀποδεικνύουν ἐν τῇ πράξει καί μέ ἐπιστημονικό τρόπο τό σωστό μέτρο τῆς ἐπαναφορᾶς τῶν ἀρχαίων στό γυμνάσιο, πού ἐδῶ καί χρόνια ἔχει θεσπίσει ἡ πολιτεία.]



ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ
Τμήμα Ερευνών, Τεκμηρίωσης
& Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας
ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ


Το Τμήμα Ερευνών, Τεκμηρίωσης και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου διεξήγαγε κατά το σχολικό έτος 2005‐6 πανελλα‐δική έρευνα για το μάθημα της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο, με αφορμή τη συγγραφή των νέων βιβλίων και την ανάγκη συγκριτικής αξι‐ολόγησης των παλιών με τα νέα διδακτικά βιβλία, τα οποία εισήχθησαν στα σχολεία κατά το σχολικό έτος 2006‐7.
Σκοπός της έρευνας ήταν: α) να διερευνηθεί η λειτουργικότητα των χρη‐σιμοποιούμενων μέχρι το σχολικό έτος 2005‐2006 διδακτικών εγχειριδίων της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο και η στάση των φιλολόγων α‐πέναντι στο μάθημα και β) να διαπιστωθεί η επίδραση του μαθήματος στην ανάπτυξη της νοητικής και κριτικής ικανότητας των μαθητών αλλά και στη σωστότερη χρήση της ν.ε. γλώσσας από αυτούς.
Η έρευνα είχε πανελλαδική εμβέλεια και διεξήχθη με τη χρήση ερωτη‐ματολογίου που απευθύνθηκε σε 350 περίπου φιλολόγους καθηγητές που διδάσκουν το μάθημα της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και υπηρετούν σε Γυμνάσια της χώρας, τα οποία ανήκουν και στις 13 εκπαιδευτικές περιφέρειες. Η επιλογή των Γυμνασίων έγινε‐ μετά από υπόδειξη των σχολικών συμβούλων φιλολόγων και με τη συνεργασία των οικείων διευθύνσεων ‐με κριτήριο την αναλογική αντιπροσώπευση αστικών, ημιαστικών, αγροτικών και νησιωτικών περιοχών, αλλά και διαφορετικών τύπων σχολείου (πειρα‐ματικών, μουσικών κ.λπ.)
Τα ερωτηματολόγια υπεβλήθησαν ανώνυμα και απεστάλησαν στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο από τις οικείες διευθύνσεις ή από τους διευθυντές των οικείων σχολικών μονάδων σχολείων.
Σύμφωνα με στοιχεία που προκύπτουν από την επεξεργασία των 345 ε‐ρωτηματολογίων: 1
• το 97,5 % των ερωτηθέντων φιλολόγων απάντησε ότι θα θεωρούσε «έλλειμμα παιδείας αν οι μαθητές τελείωναν το γυμνάσιο, χωρίς να έρθουν καθόλου σε επαφή με την αρχαία ελληνική γλώσσα»
• το 79,7 % υποστηρίζει ότι η διδασκαλία του μαθήματος των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο βοηθάει τους μαθητές στη σωστότερη χρήση της νέας ελληνικής γλώσσας
• το 94,5 % ότι το μάθημα της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας συμβάλλει ουσιαστικά «στη συνειδητοποίηση της διαχρονικότητας της ελληνικής γλώσσας»
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι σε ποσοστό 86 % οι φιλόλογοι θεωρούν θετικό το μέτρο του ΥΠΕΠΘ για αύξηση από το σχολικό έτος 2005‐2006 των ωρών διδασκαλίας του μαθήματος της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας.
Τα συντριπτικά υπέρ του μαθήματος ποσοστά της έρευνας δικαιώνουν την εκτίμηση της πολιτείας για την πολλαπλή ωφελιμότητα της συστηματι‐κής διδασκαλίας της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο και δίνουν οριστική απάντηση σε όσους ‐εκτός εκπαιδευτικής διαδικασίας‐επιμένουν να ζητούν τον εξοβελισμό του μαθήματος από το ωρολόγιο πρόγραμμα των Γυ‐μνασίων και σε όσους αμφισβητούν τη σημαντική προσφορά του στην ουσι‐αστικότερη εκμάθηση της νέας ελληνικής γλώσσας, στον περαιτέρω ε‐μπλουτισμό του λεξιλογίου των μαθητών όπως και στην ανάπτυξη της κρι‐τικής τους σκέψης.
Επιπλέον αποδεικνύουν ότι η μαθητεία στην Αρχαία Ελληνική Γλώσσα βοηθάει καταλυτικά στη συνειδητοποίηση της πολιτιστικής ταυτότητας και προσφέρει σημαντική υπηρεσία στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης, στοι‐χείου που είναι από τα βασικότερα αιτήματα της αληθούς παιδείας, η οποία οφείλει να υπηρετεί με περισσή αφοσίωση σήμερα τις ποιότητες του πολιτι‐σμού μας και να διαφυλάσσει, στους χαλεπούς καιρούς μας, στο ακέραιο τον ανθρωπιστικό προσανατολισμό της.


ΠΗΓΗ: http://ephilology.blogspot.com

῎Οχι ἄλλα πειράματα μέ τή γλῶσσα-Κωνσταντῖνος Χολεβας (πολιτικός ἐπιστήμων-ἱστορικός)

Δέν θά γίνουμε πατροκτόνοι κ. Κριαρᾶ

Κατά τήν πρόσφατη ἐπίσκεψή του στή Θεσσαλονίκη ὁ Πρωθυπουργός κ. Γεώργιος Παπανδρέου ἐπισκέφθηκε τόν 104 ἐτῶν ὁμότιμο Καθηγητή τῆς Μεσαιωνικῆς Φιλολογίας κ. Ἐμμανουήλ Κριαρᾶ. Ἐκεῖ ὁ παλαίμαχος φιλόλογος δήλωσε ὅτι πρέπει νά καταργηθεῖ ἡ διδασκαλία τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν στά ἑλληνικά Γυμνάσια καί Λύκεια. Σεβόμεθα τήν ἡλικία καί τό ἔργο τοῦ ὑπεραιωνόβιου καθηγητοῦ, ἀλλά ὀφείλουμε νά ἐκφράσουμε σοβαρές ἐνστάσεις γιά τήν πρότασή του. Ἄλλωστε δέν λησμονοῦμε παλιότερες ἄστοχες προτάσεις του, ὅταν τοῦ παρεῖχε τακτικό βῆμα ἡ κρατική τηλεόραση καί ἐκεῖνος μᾶς δίδασκε ὅτι τό θηλυκό τοῦ «γραμματέως» εἶναι ἡ «γραμμάτισσα» καί ὄχι ἡ γραμματεύς! Φυσικά ἡ πρότασή του αὐτή ἀπερρίφθη ἀπό τήν κοινωνία, ἡ ὁποία ἀπορρίπτει κάθε ἀκρότητα καί ὑπερβολή.

Ἐλπίζω ὁ Πρωθυπουργός νά μήν παρασυρθεῖ ἀπό τόν κ. Κριαρᾶ καί νά μήν ἔχουμε πάλι προβλήματα, ἀναθεωρήσεις καί προβληματισμούς πού θά βλάψουν τήν παιδεία καί τά παιδιά μας. Τό 1976 ὁ ἀείμνηστος Γεώργιος Ράλλης κατήργησε ὡς Ὑπουργός Ἐθνικῆς Παιδείας καί Θρησκευμάτων τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά στό Γυμνάσιο. Τά ἐπανέφερε ὁ Γεώργιος Μπαμπινιώτης τό 1991 ὡς Πρόεδρος τοῦ Παιδαγωγικοῦ Ἰνστιτούτου. Ὁ Ράλλης ἀργότερα παραδέχθηκε τό λάθος του. Ὅμως μία γενιά Ἑλληνοπαίδων ἐπί 15 χρόνια ἀπεκόπη ἀπό τήν συνέχεια καί τή διαχρονία τῆς ἑνιαίας ἑλληνικῆς γλώσσας. Θυμοῦμαι ὅτι λίγο μετά τή μεταρρύθμιση τοῦ 1976 εἶχε ἔλθει στή χώρα μας ὁ λόγιος Πρόεδρος τῆς Σενεγάλης Λεοπόλντ Σεγκόρ, ὁ ὁποῖος γνώριζε ἄριστα τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά. Μόλις ἔμαθε ὅτι δέν διδάσκονται ἀπό τό πρωτότυπο στίς τρεῖς τάξεις τῶν ἑλληνικῶν Γυμνασίων ἐξέφρασε τήν δυσάρεστη ἔκπληξή του για τήν ἀσέβεια τῶν Νεοελλήνων πρός τή γλωσσική μας κληρονομιά.Ἐπανειλημμένως ἡ Ἐπιτροπή Πολιτισμοῦ καί Παιδείας τοῦ Εὐρωκοινοβουλίου μέ ψήφισματά της ἔχει ζητήσει ἀπό ὅλες τίς χῶρες – μέλη τῆς Εὐρ. Ἑνώσεως νά ἐμπλουτίσουν τά σχολικά προγράμμτα μέ τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά καί τά Λατινικά κείμενα. Ἰδιαιτέρως δέ γιά ἐμᾶς τούς Ἕλληνες τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά δέν εἶναι μία νεκρή γλῶσσα, ἀλλά ἡ παλαιότερη μορφή τῆς μιᾶς καί ἑνιαίας ἑλληνικῆς. Εἶναι τιμή γιά μᾶς ὅτι μιλοῦμε μέ μικρές γραμματικές διαφοροποιήσεις τή γλῶσσα τοῦ Ὁμήρου, τοῦ Πλάτωνος, τῶν Εὐαγγελίων καί τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας. Σήμερα ὅλοι οἱ Ὀρθόδοξοι Θεολόγοι τῶν Βαλκανικῶν χωρῶν μαθαίνουν τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά γιά νά διαβάσουν τήν Καινή Διαθήκη καί τούς Πατέρες ἀπό τό πρωτότυπο. Καί ἐμεῖς θά ἀποφασίσουμε νά αὐτοκτονήσουμε ὡς Ἔθνος; Θά καταργήσουμε κάθε δεσμό μέ τή γλωσσική μας παράδοση γιά νά φανοῦμε δῆθεν «προοδευτικοί»;

Ἡ κατάργηση τῶν τόνων καί τῶν πνευμάτων (τό 1982) ὁδήγησε σέ πνευματική ὀκνηρία καί σέ μεγαλύτερη ἀνορθογραφία τούς μαθητές. Ἡ πιθανή -ὅ μή γένοιτο- κατάργηση τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν θά ἀπονευρώσει τελείως τό ἤδη προβληματικό γλωσσικό αἰσθητήριο τῶν νέων μας. Τή σημερινή γλωσσική σύγχυση θά ἀκολουθήσει ὁ γλωσσικός ἀφελληνισμός. Θά ντρεπόμαστε νά μαθαίνουμε Ἀρχαῖα Ἑλληνικά, ἀλλά θά εἴμαστε ὑπερήφανοι ἄν τά παιδιά μας μιλοῦν ξένες γλῶσσες ἀπό τά βρεφικά τους χρόνια. Αὐτή δέν εἶναι πρόοδος, εἶναι ξενομανία καί πιθηκισμός. Ναί, νά μαθαίνουμε ξένες γλῶσσες, ἀλλά πρωτίστως νά μαθαίνουμε τήν ἀπαρχή τῆς δικῆς μας γλώσσας. Τήν παιδαγωγική ἀξία τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν ἀπέδειξαν τά μακροχρόνια πειράματα τοῦ Ἀνοικτοῦ Ψυχοθεραπευτικοῦ Κέντρου Ἀθηνῶν. Ὅπως γράφει ὁ Ψυχίατρος Ἰωάννης Τσέγκος στό βιβλίο του «Ἡ Ἐκδίκηση τῶν Τόνων» (Ἐναλλακτικές Ἐκδόσεις, Ἀθήνα 2005) μαθητές Δημοτικοῦ πού διδάχθηκαν Ἀρχαῖα Ἑλληνικά βελτίωσαν τίς ὀπτικοαντιληπτικές τους ἱκανότητες καί μείωσαν τά ποσοστά δυσμαθιῶν καί δυσλεξιῶν.

Τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά, τά ὁποῖα ἀπετέλεσαν καί ἀποτελοῦν πηγή γλωσσικοῦ πλούτου γιά ὅλους τούς πολιτισμένους λαούς. Ἡ Ἀρχαία Ἑλληνική εἶναι ἡ πηγή πού τροφοδοτεῖ μέχρι σήμερα ὅλες τίς εὐρωπαϊκές γλῶσσες (βλέπε γιά παράδειγμα τή λέξη: Τηλεματική). Ἀπό τή γλῶσσα τοῦ Ὁμήρου χρησιμοποιοῦμε σήμερα τό 70% τῶν λέξεων. Γιατί, λοιπόν, μᾶς καλεῖ ὁ κ. Κριαρᾶς νά γίνουμε πατροκτόνοι; Ὄχι, λοιπόν, κ. Κριαρᾶ. Σᾶς σεβόμαστε, ἀλλά θά ἀντισταθοῦμε σθεναρῶς μέ κάθε νόμιμο μέσο σέ ὅποιον ἐπιχειρήσει νά ἐπιβάλει τίς ἀντιπαιδαγωγικές ἀπόψεις σας. Ἄς μή στερήσουμε ἀπό τούς νέους μας αὐτόν τόν τεράστιο γλωσσικό πλοῦτο!

[Κωνσταντίνος Χολέβας, Αντίβαρο]