Του Δημήτρη Κουλάλη *
Οταν η γλώσσα αποκρύπτει τη βία και οι θεσμοί υπονομεύονται, ο φασισμός επιστρέφει με νέα πρόσωπα. Τραμπ – Νετανιάχου – Μητσοτάκης: Σφιχτοί εναγκαλισμοί, αλληλοϋποστήριξη και αίμα. Στη γλώσσα των τριών, αυτό που βλέπουμε δεν είναι ούτε καταπίεση ούτε φρίκη ούτε συνέργεια σε εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Είναι, λένε, η «σωστή πλευρά της Ιστορίας». Μα η Ιστορία έχει ξαναδεί τέτοια «ορθότητα» – με φούρνους, συρματοπλέγματα και σιωπή. Από αυτήν τη σκοπιά, τα σημερινά γεγονότα αποκτούν ένα ανησυχητικά οικείο πρόσωπο.
Βασιζόμενος στο κείμενο του Ουμπέρτο Εκο για τον «αιώνιο φασισμό», έχω την εντύπωση ότι σήμερα βλέπουμε τον φασισμό να παίρνει νέες μορφές – πιο υποδόριες, πιο ύπουλες, αλλά εξίσου καταστροφικές. Ο Εκο περιγράφει 14 χαρακτηριστικά αυτού του φαινομένου, όπως τη λατρεία της παράδοσης, τον ανορθολογισμό, την εμμονή με τις συνωμοσίες και την απόρριψη της κριτικής σκέψης.
